« Назад к одиночному виду
Сравнение:
английский ⇄
английский
Переводы или параллельные тексты для этого документа не найдены.
Source: Bahá'í Library Online (bahai-library.com), curated by Jonah Winters. Used by permission of the curator. Original citation: Hooshmand Badee, حضرت عبدالبهاء - پیشگام اقتصاد اخلاقی, bahai-library.com.
──────────────────────────────────────────────────────────────────────
ﺣ ﻀ ﺮ ت ﻋ ﺒ ﺪ ا ﻟﺒ ﻬ ﺎ ء -ﭘ ﯿ ﺸ ﮕ ﺎ م اﻗ ﺘ ﺼ ﺎ د اﺧ ﻼ ﻗ ﯽ
ﻫﻮﺷﻤﻨﺪ ﺑﺪﯾﻌﯽ
آﻏﺎز ﺳﺨﻦ
اﻗﺘﺼﺎد ﻣﺪرن از ﻗﺮن ﻫﻔﺪﻫﻢ ﺑﻪ ﺑﻌﺪ ﺗﻐﯿﯿﺮات ﺑﺴﯿﺎري ﮐﺮده اﺳﺖ .در ﯾﮏ زﻣﺎن ﮐﻪ اﻧﺴﺎن ﺑﻌﻨﻮان آدم
اﻗﺘﺼﺎدي ﻣﻌﺮﻓﯽ ﺷﺪه ﺑﻮد اﮐﻨﻮن دﯾﺪﮔﺎه ﺑﺴﯿﺎري از ﺳﺎزﻣﺎﻧﻬﺎ و ﻣﺘﺨﺼﺼﯿﻦ و ﻧﻮﯾﺴﻨﺪﮔﺎن ﺗﻐﯿﯿﺮ ﮐﺮده و ﻧﻈﺮﯾﻪ ﺑﺮ اﯾﻦ
اﺳﺖ ﮐﻪ اﻗﺘﺼﺎد ﻣﯽ ﺑﺎﯾﺴﺖ ﻫﻤﺮاه ﺑﺎ اﺻﻮل اﺧﻼﻗﯽ ﺑﺎﺷﺪ .اﻟﺒﺘﻪ اﯾﻨﮕﻮﻧﻪ ﺗﻐﯿﯿﺮات ﻫﻨﻮز ﺑﯿﺸﺘﺮ ﯾﮏ ﻧﻈﺮﯾﻪ اﺳﺖ ﺗﺎ در
ﻣﺮﺣﻠﻪ ﻋﻤﻞ .ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﺑﺮاﺳﺘﯽ ﭘﯿﺸﮕﺎم ﯾﮏ اﻗﺘﺼﺎد اﺧﻼﻗﯽ ﻫﺴﺘﻨﺪ و ﭼﻨﯿﻦ دﯾﺪﮔﺎﻫﯽ در آﺛﺎر ﻣﺘﻌﺪده اﯾﺸﺎن
ﺑﻪ ﭼﺸﻢ ﻣﯿﺨﻮرد و در اﯾﻦ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺑﻄﻮر اﺟﻤﺎل ﺑﻪ آن اﺷﺎره ﻣﯿﺸﻮد .اﻗﺘﺼﺎد را ﻣﯿﺘﻮان داﻧﺸﯽ داﻧﺴﺖ ﮐﻪ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ
ﮐﻤﺒﻮد ﻣﻨﺎﺑﻊ و اﺑﺰار ﺗﻮﻟﯿﺪ و ﻧﯿﺎزﻫﺎي ﻧﺎﻣﺤﺪود ﺑﺸﺮي ﺑﻪ ﺗﺨﺼﯿﺺ ﺑﻬﯿﻨﻪ ﮐﺎﻻ و ﺧﺪﻣﺎت دارد ﮐﻪ در ﺑﺎره اﻟﻮﯾﺘﻬﺎ و ﺣﺪاﮐﺜﺮ
رﺿﺎﯾﺖ و ﻣﻄﻠﻮﺑﯿﺖ اﻓﺮاد و ﺧﺎﻧﻮارﻫﺎﺳﺖ .اﻗﺘﺼﺎد ﯾﮏ ﻣﻮﺿﻮع ﺟﺪا از زﻧﺪﮔﯽ اﻧﺴﺎﻧﻬﺎ ﻧﯿﺴﺖ و ﺑﺎ ﺳﯿﺴﺘﻢ زﻧﺪﮔﯽ
ﺧﺎﻧﻮارﻫﺎ ﮐﺎﻣﻼ در ﻫﻢ آﻣﯿﺨﺘﻪ اﺳﺖ .ﻟﺬا ،درك درﺳﺖ از اﻗﺘﺼﺎد اﺧﻼﻗﯽ ﮐﻤﮏ ﺷﺎﯾﺎن ﺑﻪ ﺑﻬﺒﻮد وﺿﻌﯿﺖ زﻧﺪﮔﯽ ﻫﻤﮕﺎن
ﻣﯿﮑﻨﺪ.
ﮐﺎ رﺑﺮد ﻋﻤﻠﯽ اﻗﺘ ﺼﺎد اﺧﻼﻗﯽ
ﮐﺎرﺑﺮد و درك " روﺣﺎﻧﯿﺖ" ﺑﻪ ﻋﻨﻮان "ﻋﺎﻣﻞ وﺣﺪتﺑﺨﺶ" و ﻋﺎﻣﻞ ارﺗﺒﺎﻃﯽ اﻫﻤّﯿﺖ زﯾﺎدي دارد .روﺣﺎﻧﯿﺖ ﺑﻪ
ﻋﻨﻮان ﻓﺮاﯾﻨﺪ وﺣﺪت ﺑﺨﺶ ،ﺗﻮﺳﻌﻪ دﻫﻨﺪه و ﻣﺮﺗﺒﻂ ﮐﻨﻨﺪه زﻧﺪﮔﯽ ﻣﺎ ﺑﺎ دﻧﯿﺎي ﻣﺎدّي ،ﺑﺎ دﯾﮕﺮ ﻣﺮدﻣﺎن ،ﺑﺎ ﻣﺤﯿﻂ زﯾﺴﺖ،
و ﺑﺎ ﻧﺴﻞﻫﺎي آﯾﻨﺪه ﺗﻌﺮﯾﻒ ﻣﯿﺸﻮد .اﯾﻦ ﺗﻌﺮﯾﻒ ﮐﻪ اﻟﻬﺎم ﮔﺮﻓﺘﻪ از آﺛﺎر ﺑﻬﺎﺋﯽ اﺳﺖ از اﻧﮕﯿﺰهﻫﺎي اﺧﻼﻗﯽ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان
ﻣﻨﺸﺄ ﻋﻤﺪة ﺗﺤﺮﯾﮏ ﻓﻌّﺎﻟﯿﺖﻫﺎي اﻗﺘﺼﺎدي اﺳﺘﻔﺎده ﻣﯿﮑﻨﺪ .ﻣﻘﺼﻮد از "اﻧﮕﯿﺰهﻫﺎي اﺧﻼﻗﯽ" اﻧﮕﯿﺰهﻫﺎﯾﯽ ﻣﺒﺘﻨﯽ ﺑﺮ
ﻣﯿﻞ ﺑﻪ ﺧﺪﻣﺖ ﺑﻪ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﯾﺎ اﯾﻔﺎي وﻇﯿﻔﻪ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺟﺎﻣﻌﻪ اﺳﺖ .ﺗﺮﻗّﯽ روﺣﺎﻧﯽ و ﮐﺴﺐ ﺻﻔﺎت و ﺳﺠﺎﯾﺎي روﺣﺎﻧﯽ ﺗﻮﺳّﻂ
ﻼ آﻧﺮا ﺟﻤﻌًﺎ
اﻓﺮاد ﻣﺴﺘﻠﺰم زﻧﺪﮔﯽ ﻫﻤﺮاه ﺑﺎ ﯾﺎدﮔﯿﺮي و ﻋﻤﻞ اﺳﺖ و ﺑﺮ رﻓﺘﺎر ﺑﺸﺮي ﺗﻤﺮﮐﺰ دارد .ﭘﺲ ،اﻓﺮادي ﮐﻪ ﻋﻤ ً
ﻞ ﺟﺎﻣﻌﻪ دارﻧﺪ .ﺗﻔﺴﯿﺮ و درك روﺣﺎﻧﯿﺖ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻣﻔﻬﻮﻣﯽ ﻻ ﻣﺸﺎرﮐﺖ ﺑﯿﺸﺘﺮي در ﮐ ّ ﻣﻮرد ﺗﺄﮐﯿﺪ ﻗﺮار ﻣﯽدﻫﻨﺪ ،ﻣﻌﻤﻮ ً
ارﺗﺒﺎﻃﯽ ﺑﻪ اﻓﺮاد ﮐﻤﮏ ﻣﯿﮑﻨﺪ در ﭘﯽ ﺑﺮدن ﺑﻪ ﻣﻌﻨﺎ و ﮐﺎرﺑﺮد اﺻﻮل و ﻣﺪﻟﻬﺎي اﻗﺘﺼﺎدي .ﻣﺜﻼّ ﻓﺮد ﺑﻬﺎﺋﯽ از ﻃﺮﯾﻖ ﺧﺪﻣﺖ،
ﺪي ﺑﺮاي آﻧﮑﻪ ﻋﻀﻮ ﻣﻮّﻟﺪيﺑﺎ ﺗﻠّﻘﯽ ﮐﺎر ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻋﺒﺎدت ،ﺑﺎ اﻧﺠﺎم دادن ﻓّﻌﺎﻟﯿﺖﻫﺎي اﻧﺴﺎندوﺳﺘﺎﻧﻪ ،و ﺗﻼش ﻣﺆّﺛﺮ و ﺟ ّ
ﻢ در زﻧﺪﮔﯽ ﻣﺮﺑﻮط ﻣﯽﺷﻮد ،ﮐﻪ در ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺑﺎﺷﺪ ،از ﻟﺤﺎظ روﺣﺎﻧﯽ ارﺗﻘﺎء ﻣﯽﯾﺎﺑﺪ .ﺑﻨﺎﺑﺮاﯾﻦ ،روﺣﺎﻧﯿﺖ ﺑﻪ ﻫﺪﻓﯽ ﻣﻬ ّ
ﺪ ﻧﺤﻮة وﺻﻮل ﺑﻪ آن اﺳﺖ .ﮐﺎرآﻣﺪ و وﯾﮋﮔﯽﻫﺎي وﺣﺪتﺑﺨﺶ و ارﺗﺒﺎﻃﯽ آن ،ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻣﺴﺘﻠﺰم ﺑﺤﺜﯽ درﺑﺎرة ﻓﺮاﯾﻨ ِ
روش ﺣﺼﻮل اﻫﺪاف اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ و ﺳﯿﺎﺳﯽ و اﻗﺘﺼﺎدي و زﯾﺴﺖ ﻣﺤﯿﻄﯽ ﻣﯿﺴﺮ ﻣﯿﺒﺎﺷﺪ.
در اﻗﺘﺼﺎد ﮐﻼﺳﯿﮏ ﮐﻪ ﺑﺎ ﭘﺪر ﻋﻠﻢ اﻗﺘﺼﺎد ﻣﺪرن در ﺳﺎل 1776ﺗﻮﺳﻂ آدم اﺳﻤﯿﺖ ) (Adam Smithآﻏﺎز
ﺷﺪ اﺧﻼﻗﯿﺎت ﻧﻘﺸﯽ ﺑﺴﯿﺎر ﺟﺰﺋﯽ داﺷﺘﻪ اﺳﺖ .ﻧﻈﺮﯾﻪ ﺑﺮ اﯾﻦ ﺑﻮده ﮐﻪ اﺧﻼﻗﯿﺎت ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻧﻘﺶ ﺧﺎﻧﻮاده اﺳﺖ و ﻧﻪ در
راﺑﻄﻪ ﺑﺎ ﻓﻌﺎﻟﯿﺘﻬﺎي اﻗﺘﺼﺎدي .ﻟﺬا اﺧﻼﻗﯿﺎت ﻧﻘﺶ ﻣﺤﺪودي در ﺑﺎزار و در ﺑﯿﻦ ﺷﺮﮐﺖ ﮐﻨﻨﺪﮔﺎن آن داﺷﺘﻪ اﺳﺖ .از اﯾﻨﺮو
ﻣﻔﻬﻮم ﺑﺎزار آزاد ﻣﻄﺮح ﺷﺪ ﺑﺪﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﮐﻪ ﺷﺮﮐﺖ ﮐﻨﻨﺪﮔﺎن در ﺑﺎزار ﺑﻄﻮر ﻋﻘﻼﻧﯽ ﻓﮑﺮ ﻣﯿﮑﻨﻨﺪ و ﺗﺼﻤﯿﻤﺎت ﻣﻨﻄﻘﯽ و
درﺳﺖ ﻣﯿﮕﯿﺮﻧﺪ و اﺣﺘﯿﺎﺟﯽ ﺑﻪ دﺧﺎﻟﺖ دوﻟﺖ ﻧﯿﺴﺖ .و ﺑﻌﺪ در ﺳﺎل 1890ﺑﻮد ﮐﻪ اﻗﺘﺼﺎدان دﯾﮕﺮي ﺑﻪ ﻧﺎم آﻟﻔﺮد
ﻣﺎرﺷﺎل ) (Alfred Marshallاﻗﺘﺼﺎد را در راﺑﻄﻪ ﺑﺎ اﻧﺘﺨﺎب درﺳﺖ از ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﻄﺮح ﻣﯿﮑﻨﺪ .اﻟﺒﺘﻪ ﭼﻨﯿﻦ ﻧﻈﺮﯾﻪ اي
ﻻزﻣﻪ اش ﯾﮏ ﻧﻮع ﺗﺼﻤﯿﻢ ﮔﯿﺮي ﺑﻬﯿﻨﻪ ﻫﻤﺮاه ﺑﺎ اﺻﻮل اﺧﻼﻗﯽ اﺳﺖ .ﺳﭙﺲ در ﺳﺎل 1930ﺑﻮد ﮐﻪ ﺗﻌﺪاد دﯾﮕﺮي از
اﻗﺘﺼﺎدداﻧﺎن از ﺟﻤﻠﻪ ﻻﯾﻮﻧﻞ راﺑﯿﻨﺰ ) (Lionel Robinsاﻗﺘﺼﺎد را در راﺑﻄﻪ ﺑﺎ ﻋﻮاﻣﻞ ﻣﺎدي و ﻏﯿﺮ ﻣﺎدي ﺑﯿﺎن ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ.
و در ﯾﮑﯽ دو دﻫﻪ اﺧﯿﺮ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺗﻌﺪادي از ﻧﻮﯾﺴﻨﺪﮔﺎن و ﺳﯿﺎﺳﺖ ﮔﺰاران اﺷﺎره ﺑﻪ ﻧﯿﺎز ﺑﻪ اﺻﻮل اﺧﻼﻗﯽ در اﻗﺘﺼﺎد
ﮐﺮده اﻧﺪ ،از ﺟﻤﻠﻪ آﻣﺎرﺗﯿﺎ ﺳﻦ ) ،(Amartya Senﺟﻮزف اﺳﺘﯿﮕﻠﯿﺘﺰ ) ،(Joseph Stiglitzﻣﺤﻤﺪ
ﯾﻮﻧﺲ ) ،(Muhamed Yunusﭘﺎل ﮐﻮﻟﯿﺮ ) ،(Paul Colierو دﯾﮕﺮان .ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء دﯾﺪه
ﻣﯽﺷﻮد ﮐﻪ اﯾﺸﺎن در ﺳﺎل 1912ﺑﻮد ﮐﻪ از اﻗﺘﺼﺎد اﺧﻼﻗﯽ و روﺣﺎﻧﯽ ﺻﺤﺒﺖ ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ ،ﻣﺜﻼً در ﺑﯿﺎﻧﯽ ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ،
"وﻗﺘﯽ ﻣﺤّﺒﺖ اﷲ ﺗﺜﺒﯿﺖ ﮔﺮدد ،ﻫﻤﻪ ﭼﯿﺰ ﺗﺤﻘّﻖ ﯾﺎﺑﺪ؛ اﯾﻦ اﺳﺎس ﺣﻘﯿﻘﯽ ﮐﻞّ اﻗﺘﺼﺎد اﺳﺖ 1".وﻗﺘﯽ ﭼﻨﯿﻦ دﯾﺪﮔﺎﻫﯽ
ﻣﻨﻄﺒﻖ ﺑﺎ داد و ﺳﺘﺪ ﺑﺎﺷﺪ ،رواﺑﻂ اﻧﺴﺎﻧﯽ از ﺷﺮاﯾﻂ ﻻزم ﺑﺮاي ﻣﺒﺎدﻟﻪ ﺑﺮﺧﻮردار ﻣﯽﮔﺮدد .ﺑﺮاي آﻧﮑﻪ راﺑﻄﻪاي ﻣﺆﺛّﺮ در
ﻣﯿﺎن ﮐﻠّﯿﻪ ﺑﺎزﯾﮕﺮان و ﻋﻮاﻣﻞ در ﺑﺎزار ﺑﻮﺟﻮد آﯾﺪ ،اﺧﻼﻗﯿﺎت ﺑﻪ ﻋﻨﻮان اﺻﻞ ﮐﻠﯿﺪي ﺑﺮاي ﻋﻤﻠﮑﺮد ﻣﻮﻓّﻘﯿﺖآﻣﯿﺰ آن ﻻزم
اﺳﺖ .اﺷﮑﺎل اﻗﺘﺼﺎد ﻣﺎ اﯾﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺟﺎي آﻧﮑﻪ ﻫﺮ دو ﻣﺎدي و روﺣﺎﻧﯽ ﺑﺎﺷﺪ ﻓﻘﻂ ﺑﻪ ﻣﺎدﯾﺎت ﺗﻮﺟﻪ دارد.
1
اﻗﺘﺼﺎد ﺳﺎﻟﻢ و ﻣﻄﻠﻮب و ﺳﺎزﻧﺪه آﻧﮕﻮﻧﻪ اﻗﺘﺼﺎدﯾﺴﺖ ﮐﻪ ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﺑﺎﻋﺚ رﻓﺎه ﻧﺴﻞ ﺣﺎﺿﺮ ﻣﯿﺸﻮد ﺑﻠﮑﻪ اﺣﺘﺮام
ﺑﻪ رﻓﺎه ﻧﺴﻞ آﯾﻨﺪه ﻧﯿﺰ ﮔﺰارده ﻣﯿﺸﻮد و ﻣﺤﯿﻂ زﯾﺴﺖ و ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻃﺒﯿﻌﯽ را ﻧﯿﺰ ﻣﺤﺎﻓﻈﺖ ﻣﯿﮑﻨﺪ .در اﯾﻨﺠﺎﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﻘﺼﻮد
از زﻧﺪﮔﯽ ﺑﺮاي ﻓﺮد ﺑﻬﺎﺋﯽ در راﺑﻄﻪ ﺑﺎ اﻗﺘﺼﺎد ﭘﺎﯾﺪار و ﯾﺎ ﺑﺎدوام ﺑﺎﯾﺪ ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﯽ ﻗﺮار ﮔﯿﺮد .وﻗﺘﯽ از ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء
ﺳﺆال ﺷﺪ ،ﺑﻬﺎﺋﯽ ﯾﻌﻨﯽ ﭼﻪ؟ در ﭘﺎﺳﺦ ﻓﺮﻣﻮدﻧﺪ "ﺑﻬﺎﺋﯽ ﺑﻮدن ﯾﻌﻨﯽ ﺟﻤﯿﻊ ﻋﺎﻟﻢ را دوﺳﺖ داﺷﺘﻦ و ﺑﺎ ﮐﻞّ ﺑﺸﺮ ﻣﻬﺮﺑﺎن
ﺑﻮدن ،در ﺧﺪﻣﺖ ﺑﻪ ﻧﻮع ﮐﻮﺷﯿﺪن 2".ﺑﺮ ﻣﺒﻨﺎي اﯾﻦ ﺑﯿﺎن ،اﮔﺮ ﻣﻘﺼﻮد از زﻧﺪﮔﯽ ﺑﺮاي ﻓﺮد ﺑﻬﺎﺋﯽ ﻋﺒﺎرت از ارزشﻫﺎﯾﯽ
از ﻗﺒﯿﻞ ﺧﺪﻣﺖ ﺑﻪ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ و آﮔﺎﻫﯽ از ﻧﯿﺎزﻫﺎي دﯾﮕﺮان ﺑﺎﺷﺪ ،در اﯾﻦ ﺻﻮرت ﮐﻞّ ﭼﺸﻢاﻧﺪاز ﺗﻐﯿﯿﺮ ﻣﯽﮐﻨﺪ .ﺑﺎ
ﭼﻨﯿﻦ ﻧﮕﺮﺷﯽ ،ﻫﻤﻪ ﻣﺮاﻗﺐ ﯾﮑﺪﯾﮕﺮﻧﺪ ،و ﺳﻌﯽ دارﻧﺪ ﺑﻪ دﯾﮕﺮان ﺧﺪﻣﺖ ﮐﻨﻨﺪ .اﯾﻦ ﺑﻪ ﺗﻀﻤﯿﻦ ﺣﻔﻆ و وﺟﻮد ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺑﺮاي
ﺟﺎﻣﻌﮥ ﺑﺰرﮔﺘﺮ ،اﻋﻢ از ﺣﺎل و آﯾﻨﺪه ،ﻣﻨﺠﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ.
ﮐﺎرﺑﺮد ﻋﻤﻠﯽ اﻗﺘﺼﺎد اﺧﻼﻗﯽ در زﻣﯿﻨﻪ ﻫﺎي ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﻧﻤﻮدار اﺳﺖ ،در اﯾﻨﺠﺎ ﺑﻪ ﭼﻨﺪ ﻧﻤﻮﻧﻪ اﺷﺎره
ﻞ اﯾﻦ ﺑﺤﺮاﻧﻬﺎ ،ﻋﻤﻠﮑﺮد روﺣﺎﻧﯿﺖ ﺗﺼﺪﯾﻖ ﺷﺪه ﻣﯿﺸﻮد :ﻫﻨﮕﺎم ﺑﺮﺧﻮرد ﺑﺎ ﺑﺤﺮاﻧﻬﺎي اﻗﺘﺼﺎدي 2008و ﺗﻼش در ﺣ ّ
اﺳﺖ .ﭼﻨﯿﻦ ﺑﺤﺮاﻧﻬﺎﺋﯽ ﺑﺎﻋﺚ آﮔﺎﻫﯽ و ﺷﻨﺎﺧﺖ ارزﺷﻬﺎي اﺧﻼﻗﯽ و روﺣﺎﻧﯽ از ﻗﺒﯿﻞ ﻋﺪاﻟﺖ ،ﺻﺪاﻗﺖ ،اﻣﺎﻧﺖ ،ﻫﻤﮑﺎري
ﻣﺘﻘﺎﺑﻞ ،ﻣﻌﺎﺿﺪت ،و ﻣﺪﯾﺮﯾﺖ اﺧﻼﻗﯽ ﺷﺪه اﺳﺖ .ﭼﻨﺪﯾﻦ ﺳﺎل ﺑﻌﺪ از ﺑﺤﺮان اﻗﺘﺼﺎدي ﻣﺰﺑﻮر ﮐﻪ ﻋﻠﺖ آﻧﺮا ﺳﯿﺎﺳﺘﻬﺎي
ﭘﻮﻟﯽ ﺗﺸﺨﯿﺺ داده ﺑﻮدﻧﺪ اﮐﻨﻮن ﺳﯿﺎﺳﺖ ﮔﺰاران ﻣﺘﻮﺟﻪ ﺷﺪﻧﺪ ﮐﻪ ﻋﻠﺖ اﯾﺠﺎد ﭼﻨﯿﻦ ﺑﺤﺮاﻧﯽ ﭘﻮل ﻧﺒﻮده ﺑﻠﮑﻪ ﻋﺪم
رﻋﺎﯾﺖ اﺻﻮل اﺧﻼﻗﯽ در ﻣﺪﯾﺮﯾﺖ ﭘﻮل ﺑﻮده اﺳﺖ .ﻧﻤﻮﻧﻪ دﯾﮕﺮ آﻧﮑﻪ ،ﺑﺮ اﺛﺮ زﯾﺎﻧﻬﺎي وارده ﺑﺮ ﻣﺤﯿﻂ زﯾﺴﺖ ،ﻣﺘﺨﺼﺼﯿﻦ
ﺑﺮ آﻧﻨﺪ ﮐﻪ ﺟﻬﺖ ﺣﻔﻆ ﻃﺒﯿﻌﺖ ﺷﻨﺎﺧﺖ و ﻋﻤﻠﮑﺮد ارزﺷﻬﺎي اﺧﻼﻗﯽ و آﮔﺎﻫﯽ و ﻗﺒﻮل ﺧﺼﺎﯾﺺ روﺣﺎﻧﯿﺖ ﺑﻌﻨﻮان ﻋﺎﻣﻞ
وﺣﺪت ﺑﺨﺶ ﺿﺮورﯾﺴﺖ .ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ،ﻣﻮج ﺧﺮوﺷﺎن ﭘﻨﺎﻫﻨﺪﮔﯽ و آوارﮔﯽ ﻣﯿﻠﻮﻧﻬﺎ ﻧﻔﺮ ﺑﺎﻋﺚ ﺷﻨﺎﺧﺖ ارزﺷﻬﺎي اﻧﺴﺎﻧﯽ
و روﺣﺎﻧﯽ ﺷﺪه ﮐﻪ ﻟﺰوﻣًﺎ ﺗﻌﺪادي از ﮐﺸﻮرﻫﺎ و ﺳﺎزﻣﺎﻧﻬﺎي ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ رﺿﺎﯾﺖ ﺑﻪ ﻗﺒﻮل آﻧﺎن داده اﻧﺪ ﮐﻪ ﻫﻤﺮاه ﺑﺎ
اﺳﺘﻌﺪاد اﻣﯿﺪوار ﮐﻨﻨﺪه و ﻣﺜﺒﺖ ﭘﻨﺎﻫﻨﺪﮔﺎن ﻣﯿﺒﺎﺷﺪ .ﺷﻨﺎﺧﺖ و ﮐﺎرﺑﺮد اﺻﻮل اﺧﻼﻗﯽ و روﺣﺎﻧﯽ در ﭼﺎﻟﺸﻬﺎي دﯾﮕﺮ
ﻣﺎﻧﻨﺪ ﮐﺎر ﮐﻮدك ،ﮐﺎﻫﺶ ﻧﺎﺑﺮاﺑﺮي و ﻓﻘﺮ ،اﻧﻮاع ﺗﺒﻌﯿﻀﺎت و ﺑﺴﯿﺎري دﯾﮕﺮ اﻫﻤّﯿﺖ دارد .در ﻫﻤﯿﻦ ﻣﺪت ﮐﻪ ﺑﺎ ﭘﻨﺪﻣﯿﮏ
وﯾﺮوس ﮐﺮوﻧﺎ روﺑﺮو ﺷﺪه اﯾﻢ دﯾﺪه ﻣﯿﺸﻮد ﮐﻪ ﮐﻤﮑﻬﺎي ﻧﻮع دوﺳﺘﺎﻧﻪ ﺑﻪ ﻫﺮ ﮐﺠﺎي ﻋﺎﻟﻢ ﺳﺮازﯾﺮ ﺷﺪه اﺳﺖ ﺑﺪون ﻫﯿﭻ
ﮔﻮﻧﻪ ﻣﺤﺪودﯾﺖ و ﺗﻮﺟﻬﯽ ﺑﻪ ﻧﻮع ﮐﺸﻮر ،ﺑﻪ ﻧﻮع ﻣﺮدم ،ﺑﻪ ﻧﻮع ﺳﯿﺎﺳﺖ ،و ﺑﻪ ﻧﻮع ﺟﻨﺴﯿﺖ و رﻧﮓ و ﻧﮋاد و ﻣﺬﻫﺐ.
رﻓﺘﺎر درﺳﺖ ﺧﺮﯾﺪاران و ﻓﺮوﺷﻨﺪﮔﺎن ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺧﻮدﺷﺎن ،ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺳﺎﯾﺮﯾﻦ و ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻣﺤﯿﻂ زﯾﺴﺖ ﺑﺴﯿﺎر اﻫﻤﯿﺖ
دارد .اﯾﻨﺠﺎﺳﺖ ﮐﻪ اﺧﻼﻗﯿﺎت وارد اﻗﺘﺼﺎد ﻣﯿﺸﻮد ﺗﺎ ﺗﻮﻟﯿﺪ ﮐﻨﻨﺪﮔﺎن ﻧﯿﺰ از رﻓﺘﺎر اﺧﻼﻗﯽ ﻣﺼﺮف ﮐﻨﻨﺪﮔﺎن آﮔﺎﻫﯽ
داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ و آن ﮔﻮﻧﻪ ﻣﺤﺼﻮﻻﺗﯽ را ﺗﻮﻟﯿﺪ ﮐﻨﻨﺪ ﮐﻪ ﺷﺎﯾﺴﺘﻪ ﻣﻘﺎم واﻻي اﻧﺴﺎن اﺳﺖ .اﻟﺒﺘﻪ اﯾﻦ ﻣﺪﯾﺮﯾﺖ ﻓﻘﻂ ﻣﺨﺘﺺ
ﺑﻪ اﺳﺘﻔﺎده از ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺗﻮﻟﯿﺪ ﺑﺮاي اﻓﺰاﯾﺶ درآﻣﺪ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﻧﯿﺴﺖ ﺑﻠﮑﻪ ﺷﺎﻣﻞ ﺗﻮزﯾﻊ ﻋﺎدﻻﻧﻪ و ﻣﺼﺮف ﻣﻌﻘﻮل ﻧﯿﺰ ﻣﯿﺸﻮد.
در اداﻣﻪ اﯾﻦ ﻣﻘﺎﻟﻪ ﺑﻪ ﭼﻨﺪﯾﻦ ﻧﻈﺮﯾﻪ اﻗﺘﺼﺎدي ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﺑﻄﻮر ﺧﯿﻠﯽ ﺧﻼﺻﻪ اﺷﺎره ﻣﯿﺸﻮد:
اﻫﻤّﯿﺖ ﻧﻘﺶ دوﻟﺖ
ﻣﺪﯾﺮﯾﺖ ﺑﺨﺶ ﻣﻬﻢ و ﮔﺴﺘﺮده اي از ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺑﻌﻬﺪه دوﻟﺘﻬﺎﺳﺖ ﮐﻪ وﻇﯿﻔﻪ اﯾﺠﺎد ﺗﻮازن و ﺑﺎ ﺛﺒﺎﺗﯽ اﻗﺘﺼﺎدي
را ﺑﻪ ﻋﻬﺪه دارﻧﺪ و از ﺷﯿﻮه ﻫﺎي ﻣﺨﺘﻠﻔﯽ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﺎﻟﯿﺎت و ﺳﺮﻣﺎﯾﻪ ﮔﺬاري و ﻏﯿﺮو ﺑﺮاي اﯾﺠﺎد ﺛﺒﺎت اﻗﺘﺼﺎدي اﺳﺘﻔﺎده
ﻣﯿﮑﻨﻨﺪ .واژه "اﻗﺘﺼﺎد" در اﺻﻞ ﺑﻪ "ﻣﺪﯾﺮﯾﺖ ﺧﺎﻧﻮاده" ﯾﺎ ﺷﺨﺼﯽ و ﯾﺎ ﺳﺎزﻣﺎﻧﯽ ﮐﻪ در اﯾﻦ زﻣﯿﻨﻪ ﻣﻬﺎرت دارﻧﺪ اﻃﻼق
ﻣﯿﺸﻮد .در ﺟﺎﻣﻌﮥ ﮔﺴﺘﺮدهﺗﺮ ،ﺧﺎﻧﻮاده را ﻣﯽﺗﻮان ﺑﺎ ﺣﮑﻮﻣﺘﯽ ﻣﻘﺎﯾﺴﻪ ﮐﺮد ﮐﻪ داراي ﻣﺴﺌﻮﻟﯿﺖ ﺑﺮاي ﻣﺪﯾﺮﯾﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ
ﻞ ﺟﻤﻌﯿﺖ اﺳﺖ .ﺑﻪ ﻫﻤﯿﻦ ﺗﺮﺗﯿﺐ ،ﺧﺎﻧﻮاده ﺗﻀﻤﯿﻦ ﮐﻨﻨﺪة ﻣﺪﯾﺮﯾﺖ ﻣﻨﺰل و رﻓﺎه ﮐّﻠﯿﻪ ﻣّﻠﺖ ﺑﺮاي ﺣﺼﻮل ﻣﻨﻔﻌﺖ ﺟﻬﺖ ﮐ ّ
اﻋﻀﺎء اﺳﺖ .ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ،در آﺛﺎر ﺧﻮد ،در ﺗﻮﺿﯿﺢ ﺗﺮﺗﯿﺐ اﻗﺘﺼﺎدي ﺟﺎﻣﻌﻪ ،اﯾﻦ ﻣﻔﻬﻮم را ﺑﻪ ﮐﺎر ﻣﯽﺑﺮﻧﺪ .ﻣﺜﻼً،
ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ" ،اﯾﻦ ﻣﻨﺰل ﺗﺮﺗﯿﺐ ﻣﻄﻠﻮﺑﯽ ﻧﺪارد .ﺣﯿﺎت اﯾﻦ ﻣﻨﺰل ﺗﺤﺖ ﻗﻮاﻧﯿﻦ ﮐﺎﻣﻠﻪ ﻧﯿﺴﺖ 3".اﯾﺸﺎن ﺳﭙﺲ ﺑﻪ ﻟﺰوم
وﺿﻊ ﻣﻘﺮّرات و ﻗﻮاﻧﯿﻦ ﺑﺮاي ﮐﻤﮏ ﺑﻪ ﻋﻤﻠﮑﺮد ﺻﺤﯿﺢ ﺧﺎﻧﻮاده ،ﮐﻞّ ﺟﺎﻣﻌﻪ و ﯾﺎ ﯾﮏ ﻣّﻠﺖ ،اﺷﺎره ﮐﺮده و ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ،
"ﺑﺎﯾﺪ ﻗﺎﻧﻮﻧﯽ ﺑﺮاي اﯾﻦ ﺧﺎﻧﻮاده وﺿﻊ ﺷﻮد ﮐﻪ ﺑﻪ واﺳﻄﮥ آن ﮐّﻠﯿﻪ اﻋﻀﺎء آن ﻋﺎﺋﻠﻪ از رﻓﺎه و ﺳﻌﺎدت ﺑﺮاﺑﺮ ﺑﺮﺧﻮردار
ﺷﻮﻧﺪ 4".در اﯾﻦ ﺑﯿﺎن ،ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از ﻣﻔﻬﻮم "ﺧﺎﻧﻮاده" ،درﺑﺎرة ﻧﻘﺶ دوﻟﺖ در وﺿﻊ ﻗﻮاﻧﯿﻦ ﺑﺮاي
ﺗﻀﻤﯿﻦ رﻓﺎه ﻧﺎﺷﯽ از اﻗﺘﺼﺎد ﺻﺤﺒﺖ ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ.
در ﻧﻈﺎم ﻓﻌﻠﯽ اﻗﺘﺼﺎد ﺑﺎزار آزاد ،ﻓﺮض ﻣﺴّﻠﻢ ﺑﺮ اﯾﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺎزار ﺧﻮد را ﺗﻨﻈﯿﻢ ﻣﯽﮐﻨﺪ و ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ ﺑﻪ ﻃﻮر
ﺧﻮدﮐﺎر ﺑﻪ ﺗﻌﺎدل و ﯾﺎ وﺿﻌﯿﺖ ﺑﺎﺛﺒﺎت ﺑﺮﺳﺪ .اﻣّﺎ ،ﭼﻨﯿﻦ دﯾﺪﮔﺎﻫﯽ ﻣﻮاﻓﻖ ﺑﺎ واﻗﻌﯿﺖ ﮐﻪ ﻣﺸﮑﻼت ﻣﺘﻌﺪّدي در اﻗﺘﺼﺎد
وﺟﻮد دارد را ﻧﻤﯽ ﺑﺎﺷﺪ ،وﮔﻮﯾﺎي آن اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺎزار ﺧﻮد را ﺗﻨﻈﯿﻢ ﻧﻤﯽﮐﻨﺪ و ﺑﻪ ﻃﻮر ﺧﻮدﮐﺎر ﺑﻪ ﺗﻌﺎدل و ﺑﺎﺛﺒﺎﺗﯽ
ﻧﻤﯽرﺳﺪ .وﺟﻮد ﻓﻘﺮ ،ﺑﯿﮑﺎري ،اﻧﺒﺎﺷﺖ ﺛﺮوت در دﺳﺖ ﻣﻌﺪودي از ﻣﺮدﻣﺎن ،ﻣﺸﮑﻼت ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻣﺤﯿﻂ زﯾﺴﺖ ،و وﺟﻮد
اﻧﻮاع آﺛﺎر ﺟﺎﻧﺒﯽ ﻣﻨﻔﯽ ﻧﺸﺎﻧﻪﻫﺎﯾﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺎزار ﺑﻪ ﺗﻨﻬﺎﯾﯽ ﻗﺎدر ﻧﯿﺴﺖ ﺑﻪ وﺿﻌﯿﺖ ﻣﺘﻌﺎدل ﺑﺮﺳﺪ ،و از اﯾﻦ رو ﻣﺪاﺧﻠﮥ
دوﻟﺖ ﺿﺮورﯾﺖ دارد ﺗﺎ در رﻓﺘﺎر اﻓﺮاد و ﺷﺮﮐﺖﻫﺎي ﺗﺠﺎري ﻧﻔﻮذ ﻧﻤﺎﯾﺪ و ﻧﻘﺺ ﺑﺎزار را اﺻﻼح ﮐﻨﺪ .ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء
2
ﺟﺪا از ﺣﻤﺎﯾﺖ از ﻣﺪاﺧﻠﮥ دوﻟﺖ در اﺻﻞ اﻧﻮاع ﻧﻘﺎﺋﺺ ﺑﺎزار از ﻃﺮﯾﻖ وﺿﻊ ﻣﻘﺮّرات و ﮐﻨﺘﺮل ﺑﺎزار ،اﺣﺘﯿﺎج ﺑﻪ اﺻﻮل
ﮑﺮ
ﺳﺴﺎت ﺗﺠﺎري ﻣﯿﺒﺎﯾﺴﺖ وﺟﻮد داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ ﺗﺎ ﻃﺮﯾﻘﮥ ﺟﺪﯾﺪ ﺗﻔ ّ ﻣﺘﻌﺪّد اﺧﻼﻗﯽ را ﺑﯿﺎن ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﮐﻪ در اﻓﺮاد و ﻣﺆ ّ
ﯾﺎ ﺳﺒﮏ رﻓﺘﺎري ﻣﺘﻔﺎوت در ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺑﻮﺟﻮد آﯾﺪ.
ﺗﺮﺟﯿﺢ دادن ﻣﻨﻔﻌﺖ ﮐﻞ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺑﺮ ﻣﻨﻔﻌﺖ ﺧﻮﯾﺶ
ﻓﺮﺿﯽ اﺳﺎﺳﯽ از اﻟﮕﻮي اﻗﺘﺼﺎدي آدام اﺳﻤﯿﺖ اﯾﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺎ ﻃﺒﯿﻌﺘﺎً ﻣﻮﻫﻮب ﺑﻪ "ﻣﯿﻞ ﻧﯿﺮوﻣﻨﺪي ﺑﺮاي
ﺑﻬﺒﻮد ﺑﺨﺸﯿﺪن ﺑﻪ ﺷﺮاﯾﻂ ﺧﻮد ﻫﺴﺘﯿﻢ … ﻣﯿﻠﯽ ﮐﻪ ،اﮔﺮﭼﻪ ﻋﻤﻮﻣﺎً آرام و ﺑﺪون ﺷﻮر و ﻫﯿﺠﺎن اﺳﺖ ،اﻣّﺎ از رﺣﻢ ﻣﺎدر
ﺑﺎ ﻣﺎ ﻫﻤﺮاه اﺳﺖ و ﺗﺎ ﭘﺎي ﮔﻮر ﻣﺎ را ﻫﻤﺮاﻫﯽ ﻣﯽﮐﻨﺪ 5".اﯾﻦ ﻋﺒﺎرت در ﺗﺄﯾﯿﺪ ﻣﻨﺎﻓﻊ ﺷﺨﺼﯽ از ﺳﻮي ﺑﺎﻧﯽ اﻗﺘﺼﺎد ﻋﻠﻤﯽ
آدام اﺳﻤﯿﺖ اﺳﺖ ﮐﻪ در ﺳﺎل 1776ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ .ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺑﻬﺎﺋﯽ ﺑﺮ دوﮔﺎﻧﮕﯽ ﻣﺎﻫّﯿﺖ ﺑﺸﺮي ﺗﺄﮐﯿﺪ دارد .ﺣﻀﺮت
ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ،اﻓﺮاد ﺑﺸﺮ را داراي ﻣﺎﻫّﯿﺘﯽ روﺣﺎﻧﯽ ﯾﺎ ﻣﺎﻫّﯿﺖ ﺑﺮﺗﺮ ،و ﻣﺎﻫّﯿﺖ ﻣﺎدي ﯾﺎ ﻣﺎﻫّﯿﺖ ﭘﺴﺖﺗﺮ ﻣﯿﺪاﻧﻨﺪ ،در ﺑﯿﺎﻧﯽ
ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ "ﯾﮏ ﻣﻘﺎم اﻧﺴﺎﻧﯿﺖ ﮐﻪ ﺗﻌﻠّﻖ ﺑﻪ ﻋﺎﻟﻢ ﺑﺎﻻ دارد و ﻓﯿﺾ رﺑﻮﺑﯿﺖ اﺳﺖ .ﯾﮏ ﻣﻘﺎم ﺣﯿﻮاﻧﯿﺖ ﮐﻪ ﺗﻌﻠّﻖ ﺑﻪ ﻋﺎﻟﻢ
ﻧﺎﺳﻮت دارد 6".ﺑﻨﺎ ﺑﺮ اﯾﻦ "ﻣﯿﻞ ﺑﻪ ﻣﻨﻔﻌﺖ ﺷﺨﺼﯽ ﺑﻪ ﻣﺎﻫﯿّﺖ دون اﻓﺮاد ﺑﺸﺮ ﺗﻌﻠّﻖ دارد 7".ﻓﻀﯿﻠﺖ ﺧﯿﺮﺧﻮاﻫﯽ و
ﻧﯿﮑﻮﮐﺎري ﺑﻪ ﻣﺎﻫﯿّﺖ ﺑﺮﺗﺮ اﻓﺮاد ﺑﺸﺮ ﺗﻌﻠّﻖ دارد و ﻣﻨﺸﺄ ﮐﻤﺎل ﺑﺸﺮي و ﺳﻌﺎدت ﺣﻘﯿﻘﯽ اﺳﺖ .ﺑﻪ ﻋﺒﺎرت دﯾﮕﺮ ،ﺳﻌﺎدت
ﺣﻘﯿﻘﯽ ﺑﺎ ﻣﺎﻫﯿّﺖ ﺑﺮﺗﺮ ﻣﺮﺗﺒﻂ اﺳﺖ ،و ﺳﻌﺎدت ﻣﺎدّي و ﻋﻨﺼﺮي ﺑﺎ ﻣﺎﻫﯿّﺖ ﭘﺴﺖﺗﺮ ﺑﺸﺮ ارﺗﺒﺎط دارد .ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء
ﺑﻪ "ﻣﺎﻫّﯿﺖ ﺑﺮﺗﺮ اﻧﺴﺎن ]ﺑﻪ ﻋﻨﻮان[ ﺟﻬﺖ ﺟﺎﻣﻌﻪ" 8اﺷﺎره دارﻧﺪ .ﻫﻤﯿﻦ ﻋﻤﻞ "وﺣﺪتﺑﺨﺶ" روﺣﺎﻧﯿﺖ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺣ ّ
ﻞ
ﻣﺴﺎﺋﻞ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ و ﺳﯿﺎﺳﯽ و اﻗﺘﺼﺎدي و زﯾﺴﺖ ﻣﺤﯿﻄﯽ در ﻫﻨﮕﺎم ﻣﻮاﺟﻬﻪ ﺷﺪن ﺑﺎ آﻧﻬﺎ ﮐﻤﮏ ﻣﯽﮐﻨﺪ .اﻋﺘﻘﺎد ﺑﻪ
"ﻣﺎﻫّﯿﺖ ﺑﺮﺗﺮ اﻧﺴﺎن" اﻓﺮاد را اﻟﻬﺎم ﻣﯽﺑﺨﺸﺪ ﮐﻪ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ دﯾﮕﺮان ﻣﻨﺼﻔﺎﻧﻪ و ﻋﺎدﻻﻧﻪ ﻋﻤﻞ ﮐﻨﻨﺪ .اﯾﻦ اﻋﺘﻘﺎد ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ
ﺪد ﺛﺮوت ،ﺗﻮﻟﯿﺪ ﭘﺎﯾﺪار ،ﻣﺼﺮف ﻣﻌﻘﻮل ،رواﺑﻂ ﮐﺎرﺑﺮدي ﻋﻈﯿﻢ و ﻣﺆّﺛﺮي در اﻗﺘﺼﺎد در زﻣﯿﻨﻪﻫﺎﯾﯽ از ﻗﺒﯿﻞ ﺗﻮزﯾﻊ ﻣﺠ ّ
ﮐﺎرﮔﺮ-ﮐﺎرﻓﺮﻣﺎ و ﻣﺴﺎﺋﻞ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻣﺤﯿﻂ زﯾﺴﺖ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ .ﺑﺮاي ﻓﺮد ﺑﻬﺎﺋﯽ ،اﻋﺘﻘﺎد ﺑﻪ "ﻣﺎﻫّﯿﺖ ﺑﺮﺗﺮ اﻧﺴﺎن" داراي
ﺬاتراﺑﻄﮥ ﻣﺘﻘﺎﺑﻞ ﻧﺰدﯾﮑﯽ ﺑﺎ ﻣﻘﺼﻮد از ﺣﯿﺎت دارد .ﻣﻘﺼﻮد از ﺣﯿﺎت ﺻﺮﻓًﺎ ارﺿﺎء ﻧﯿﺎزﻫﺎي ﺷﺨﺼﯽ و ﺑﺮﺧﻮرداري از ﻟ ّ
ﻣﺎّدي ﻧﯿﺴﺖ ،ﺑﻠﮑﻪ ﺷﺎﻣﻞ ﺧﺪﻣﺖ ﺑﻪ ﺟﺎﻣﻌﮥ ﻣﯿﺒﺎﺷﺪ.
ﺑﻨﺎ ﺑﻪ آﺛﺎر ﺑﻬﺎﺋﯽ ،ﺑﻬﺎﺋﯿﺎن ﺗﺸﻮﯾﻖ ﻣﯽﺷﻮﻧﺪ ﮐﻪ ﻓﺮﻫﻨﮓ ﺧﺪﻣﺖ ﺑﻪ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ را اّﺗﺨﺎذ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ .ﺑﻬﺎﺋﯿﺎن ﺗﺸﻮﯾﻖ
ﻣﯽﺷﻮﻧﺪ ﮐﻪ ﺗﻼش ﮐﻨﻨﺪ از ﮐﻠّﯿﻪ روﯾﮑﺮدﻫﺎﺋﯽ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺧﻮد ﭘﺴﻨﺪي و ﻣﻨﻔﻌﺖ ﺷﺨﺼﯽ ﻣﯿﺎﻧﺠﺎﻣﺪ ﻓﺎرغ و آزاد ﺑﺎﺷﻨﺪ.
دﯾﺪﮔﺎه ﺑﻬﺎﺋﯽ ﺑﻪ ﻣﻨﻔﻌﺖ ﺷﺨﺼﯽ روﺷﻨﻔﮑﺮاﻧﻪ ﻧﺰدﯾﮏﺗﺮ اﺳﺖ ،ﮐﻪ اﺳﺘﺪﻻل ﻣﯽﮐﻨﺪ ﻣﺎﻫﯿّﺖ اﻓﺮاد ﺑﺸﺮ ﻧﻮعدوﺳﺘﺎﻧﻪ
اﺳﺖ ﻧﻪ ﺧﻮدﭘﺮﺳﺘﺎﻧﻪ .اﺷﺨﺎﺻﯽ ﮐﻪ ﺑﺮاي ﭘﯿﺸﺒﺮد ﻣﻨﺎﻓﻊ دﯾﮕﺮان اﻗﺪام ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ ،ﻧﻬﺎﯾﺘﺎً ﺑﻪ ﻣﻨﺎﻓﻊ ﺧﻮدﺷﺎن ﺧﺪﻣﺖ
ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ .اﻓﺮاد ﺑﺎﯾﺪ ﺳﻌﯽ ﮐﻨﻨﺪ ﺑﻪ اﯾﻦ ﺳﻄﺢ از ﻣﻼﺣﻈﮥ دﯾﮕﺮان ﺑﺮﺳﻨﺪ .ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﭘﯿﮕﯿﺮي ﻣﻨﺎﻓﻊ ﺷﺨﺼﯽ را
ﺗﻘﺒﯿﺢ ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ ،در ﺑﯿﺎﻧﯽ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ" :اﻣﺮوز ﺟﻤﯿﻊ ﻃﻮاﺋﻒ ﻋﺎﻟﻢ ﺑﻪ ﺧﻮدﭘﺮﺳﺘﯽ ﻣﺸﻐﻮل .ﻧﻬﺎﯾﺖ ﺳﻌﯽ و ﮐﻮﺷﺶ
ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﻨﺪ ﮐﻪ ﻣﻨﺎﻓﻊ ﻧﺎﺳﻮﺗﯽ ﺧﻮﯾﺶ را ﺗﺮوﯾﺞ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ .ﺧﻮد را ﻣﯽﭘﺮﺳﺘﻨﺪ ﻧﻪ ذات اﻟﻬﯽ را و ﻧﻪ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ را .ﻣﻨﻔﻌﺖ
ﺧﻮﯾﺶ ﻣﯽﻃﻠﺒﻨﺪ ﻧﻪ ﻣﻨﻔﻌﺖ ﻋﻤﻮﻣﯽ را و اﯾﻦ ﺑﻪ ﺳﺒﺐ آن اﺳﺖ ﮐﻪ اﺳﯿﺮ ﻋﺎﻟﻢ ﻃﺒﯿﻌﺘﻨﺪ و از ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ اﻟﻬﯽ و ﻓﯿﺾ ﻣﻠﮑﻮﺗﯽ
و اﻧﻮار ﺷﻤﺲ ﺣﻘﯿﻘﺖ ﺑﯽﺧﺒﺮ 9".ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ،در اﯾﻦ ﺑﯿﺎن ،ﮐﺴﺐ ﻣﻨﺎﻓﻊ ﺷﺨﺼﯽ را در ﻣﻘﺎﺑﻞ "ﻣﻨﻔﻌﺖ ﻋﻤﻮﻣﯽ"
ﻗﺮار ﻣﯽدﻫﻨﺪ .در ارزﯾﺎﺑﯽ ﻣﻨﻔﻌﺖ ﺷﺨﺼﯽ در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﻣﻨﻔﻌﺖ ﻋﻤﻮﻣﯽ ،ﻣﻨﻔﻌﺖ ﺷﺨﺼﯽ ﻓﺮد در ﻣﻨﻔﻌﺖ ﻋﻤﻮﻣﯽ ﻧﯿﺰ ﻗﺮار
ﻣﯽﮔﯿﺮد .اﮔﺮ ﮐﺴﯽ ﺳﻌﯽ ﮐﻨﺪ ﮐﻪ ﺟﺎﻣﻌﻪاش ﻣﺮّﻓﻪ و ﺑﺎ روﻧﻖ ﺑﺎﺷﺪ ،رﻓﺎه و راﺣﺘﯽ ﺧﻮد او ﻧﯿﺰ ﺗﻀﻤﯿﻦ ﻣﯽﮔﺮدد .ﺑﺮاي
ﮐﺎرﺑﺮد آن ﺷﺮوع ﮐﺮدن ﺑﺎ ﮐﻮدﮐﺎن ،ﭘﺮورش و ﺗﺮﺑﯿﺖ ﻓﺮزﻧﺪان ﺑﺎ اﺻﻮل اﺧﻼﻗﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺗﻮﺳّﻂ ﺧﺎﻧﻮادهﻫﺎ ﻋﻤﻠﯽ ﺷﻮد
ﻧﻪ آن ﮐﻪ ﺻﺮﻓًﺎ ﺑﯿﺎن ﺷﻮد .در آﺛﺎر ﺑﻬﺎﺋﯽ ،اﻧﺪﯾﺸﮥ رﻓﺎه و ﺳﻌﺎدت از رﻓﺎه ﻓﺮدي ﺑﻪ رﻓﺎه اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﺗﻐﯿﯿﺮ ﻣﻮﺿﻊ داده
اﺳﺖ .اﺷﺎرات ﺑﺴﯿﺎري در ﺗﺄﯾﯿﺪ اﯾﻦ دﯾﺪﮔﺎه در آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء وﺟﻮد دارد ،ﻓﯽاﻟﻤﺜﻞ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ" ،ﺳﻌﺎدت
ﻋﻤﻮﻣﯿﻪ را ﺑﺮ ﺳﻌﺎدت ﺷﺨﺼﯿﮥ ﺧﻮد ﺗﺮﺟﯿﺢ دﻫﯿﺪ 10".ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ "ﺟﻤﯿﻊ ﻣﺎ ﺑﺎﯾﺪ در ﻧﻬﺎﯾﺖ درﺟﻪ ﺳﻌﺎدت و
راﺣﺖ ﺑﺎﺷﯿﻢ 11".ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ "ﺛﺮوﺗﻤﻨﺪان ﺑﻪ ﻃﯿﺐ ﺧﺎﻃﺮ ﺑﻪ ﻣﺴﺎﻋﺪت ﻓﻘﺮا ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﺷﺘﺎﻓﺖ 12".در ﺳﻄﺢ
ﺪاﻗﻞ اﺟﻨﺎس دﻧﯿﻮي"14 اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﺗﺄﮐﯿﺪ ﺑﺮ آن اﺳﺖ ﮐﻪ "ﺟﻤﯿﻊ ﺑﺸﺮ ﺑﻪ راﺣﺖ زﻧﺪﮔﺎﻧﯽ ﮐﻨﻨﺪ" 13و در ﺳﻄﺢ ﻓﺮدي" ،ﺑﻪ ﺣ ّ
ﻗﺎﻧﻊ ﺑﺎﺷﻨﺪ.
ارﺟﺤّﯿﺖ ﻣﻌﺎﺿﺪت ﺑﺮ رﻗﺎﺑﺖ
ﺳﻠﻄﮥ ﺑﯿﺸﺘﺮ ﺳﺎزﻣﺎﻧﻬﺎ ﺑﺮرﻗﺎﺑﺖ ﺑﯽ رﺣﻤﺎﻧﻪ و ﺳﺘﯿﺰهﺟﻮﯾﺎﻧﻪ و ﺑﺪون ﻣﻘﺮّرات دوﻟﺘﯽ ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ ُ
ﺑﺎزار ﺷﻮد ﮐﻪ ﺑﺎﻟّﺘﺒﻊ ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ ﻣﻮﺟﺐ ﺣﺬف ﺑﻨﮕﺎهﻫﺎي ﮐﻮﭼﮏﺗﺮ ﮔﺸﺘﻪ و ﺳﺒﺐ ﺷﯿﻮع ﺑﯿﮑﺎري ﮔﺮدد .از اﯾﻦ رو ،اﺻﻞ
روﺣﺎﻧﯽ ﻣﻌﺎﺿﺪت ﺑﺮاي ﮐﺎرﺑﺮد "ﻋﺎﻣﻞ وﺣﺪت ﺑﺨﺶ" و ﻋﻤﻠﮑﺮد ﻣﺆّﺛﺮ ﺣﺎﺋﺰ اﻫﻤّﯿﺖ ﺣﯿﺎﺗﯽ اﺳﺖ .ﺑﻄﻮر ﻣﺜﺎل ،ﮐﺎرﺑﺮد
3
ﺳﺴﺎت ﺗﺠﺎري ﮐﻮﭼﮏﺗﺮ اﺟﺎزه ﻣﯽدﻫﺪ ﮐﻪ ﺑﺪون ﺗﺮس از رﻗﺎﺑﺖ ﺷﺪﯾﺪ و ﺳﺘﯿﺰهﺟﻮﯾﺎﻧﻪ ﮐﻪ آﻧﻬﺎ را اﺻﻞ ﻣﻌﺎﺿﺪت ﺑ ﻪ ﻣ ﺆ ّ
ﺟﺒﺮاً از ﺑﺎزار ﺑﯿﺮون ﮐﻨﺪ ،وارد ﺑﺎزار ﺷﻮﻧﺪ .ﺑﻨﺎﺑﺮاﯾﻦ ،ﻣﻌﺎﺿﺪت راه را ﺑﺮاي ﻋﻤﻠﯿﺎت ﺗﺠﺎري ﻫﻤﻮار ﻣﯽﮐﻨﺪ و ﺑﻪ اﯾﻦ وﺳﯿﻠﻪ
ﺳﻄﺢ ﺑﺮونداد و در ﻧﺘﯿﺠﻪ اﺷﺘﻐﺎل را ﺑﺎﻻ ﻣﯽﺑﺮد ،و ﺗﻮﻟﯿﺪ ﻋﺎﯾﺪات ﺑﯿﺸﺘﺮ ﺑﺮاي ﺣﮑﻮﻣﺖ ﺧﻮاﻫﺪ ﮐﺮد .اﺻﻞ ﻣﻌﺎﺿﺪت و
ﻫﻤﮑﺎري ﮔﻮﯾﺎي آن اﺳﺖ ﮐﻪ راﺑﻄﮥ ﺑﻨﯿﺎدي اﻗﺘﺼﺎدي در ﻣﯿﺎن ﻋﻮاﻣﻞ ﺑﺎزار ﯾﮑﯽ از اﻗﺪاﻣﺎت دوﺟﺎﻧﺒﻪ و ﻣﺎﻫﯿّﺖ واﺑﺴﺘﮕﯽ
ﻣﺘﻘﺎﺑﻞ اﻓﺮاد ﺑﺸﺮ اﺳﺖ .ﻣﺒﻨﺎي اﯾﻦ اﻗﺪام دوﺟﺎﻧﺒﻪ ﺗﻌﻬّﺪي ﺻﺎدﻗﺎﻧﻪ و واﻗﻌﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ دﻗﯿﻘﺎً آﻧﭽﻪ ﮐﻪ ﺗﻮاﻓﻖ ﺷﺪه اﻧﺠﺎم
ﺷﻮد .ﻟﺬا ،ﻣﻌﺎﺿﺪت ﺑﺮ رﻗﺎﺑﺖ ،ﮐﻪ در ﺑﺎزار ﻓﻌﻠﯽ ﻣﻌﻤﻮل اﺳﺖ ،ارﺟﺤﯿﺖ دارد .ﮐﺎرﺑﺮد اﯾﻦ اﺻﻞ در ﺑﺎزار و اﻗﺘﺼﺎد و
ﺧﺼﺎﯾﺺ اﺳﺎﺳﯽ آن در "ﻫﯿﺄت ﺟﺎﻣﻌﮥ ﻋﺎﻟﻢ وﺟﻮد" 15اﺳﺖ .ﺗﺄﮐﯿﺪ ﺑﺮ وﺟﻪ اﺧﻼﻗﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﻌﺎﺿﺪت و ﻧﻪ رﻗﺎﺑﺖ ﺳﺒﺐ
اﻗﺪاﻣﺎت اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ اﺳﺖ درﺳﺖ ﻫﻤﺎﻧﻄﻮر ﮐﻪ زﻧﺪﮔﯽ ﻣﻮﺟﻮد زﻧﺪه ﺑﺎ ﻣﻌﺎﺿﺪت ﻋﻨﺎﺻﺮ ﮔﻮﻧﺎﮔﻮﻧﯽ ﮐﻪ از آن ﺗﺮﮐﯿﺐ ﺷﺪه
ﺣﻔﻆ ﻣﯽﺷﻮد .ﻣﺒﻨﺎي ﺣﯿﺎت "ﻋﺒﺎرت از ﺗﻌﺎون و ﺗﻌﺎﺿﺪ ،و ﻋﻠّﺖ وﯾﺮاﻧﯽ و اﻧﻌﺪام ﻓﻘﺪان اﯾﻦ ﺗﻌﺎون و ﺗﻌﺎﺿﺪ اﺳﺖ .ﻫﺮ
ﻗﺪر ﻋﺎﻟﻢ ﺑﯿﺸﺘﺮ ﻣﺸﺘﺎق ﻣﺪﻧﯿﺖ ﺑﺎﺷﺪ ،اﻫﻤﯿّﺖ اﯾﻦ ﻣﻌﺎﺿﺪت آﺷﮑﺎرﺗﺮ ﺷﻮد16".
ﻣ ﻔ ﻬ ﻮ م ﮐﺎ ر ﺑ ﻪ ﻋﻨ ﻮ ا ن ﻋﺒﺎد ت
ﺺ ﺣﮑﻢ "ﮐﺎر ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻋﺒﺎدت" ،اﺻﻞ ﻣﺘﻤﺎﯾﺰ آﺛﺎر ﺑﻬﺎﺋﯽ اﺳﺖ و در ﻧﻈﺮ ﻓﺮد ﺑﻬﺎﺋﯽ،
اﺧﻼﻗﯿﺎت ﮐﺎر ،و ﺑﻪ ﻃﻮر اﺧ ّ
"ﮐﺎر" ﮐﻪ ﺑﺎ روح ﺧﺪﻣﺖ اﻧﺠﺎم ﺷﻮد ،ﻋﺒﺎدت ﺗﻠّﻘﯽ ﻣﯽﺷﻮد .آﺛﺎر ﺑﻬﺎﺋﯽ ﻧﯿﺎز اﺳﺎﺳﯽ ﺑﻪ ﺗﻌﺎون و واﺑﺴﺘﮕﯽ ﻣﺘﻘﺎﺑﻞ ﺑﯿﻦ
ﻢ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ
اﻓﺮاد ﺑﺸﺮ و اﺷﺘﻐﺎل ﺑﻪ ﻧﻮﻋﯽ ﮐﺎر ﺑﻪ ﻋﻨﻮان وﺳﯿﻠﻪاي ﺑﺮاي رﺳﯿﺪن ﺑﻪ آﻧﺮا ﺗﺄﮐﯿﺪ ﻣﯿﮑﻨﺪ .ﯾﮑﯽ از وﯾﮋﮔﯽﻫﺎي ﻣﻬ ّ
ﺑﻬﺎﺋﯽ درﺑﺎرة اﻗﺘﺼﺎد ﻋﻼﻗﮥ ﺷﺪﯾﺪي اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ ﻣﺸﺎرﮐﺖ ﺳﺎزﻧﺪة ﻓﺮد در اﻣﻮر اﺟﺘﻤﺎع ﺑﻪ ﺷﯿﻮهاي ﻣﺴﺘﻤﺮّ و ﭘﺎﯾﺪار
ﻧﺸﺎن داده ﻣﯽﺷﻮد .دﯾﺪﮔﺎه ﺑﻬﺎﺋﯽ اﯾﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﮐﺎر و ﺳﺮﻣﺎﯾﻪ در ﺗﻀﺎّد ﻧﯿﺴﺘﻨﺪ ،ﺑﻠﮑﻪ ﻣﮑّﻤﻞ ﯾﮑﺪﯾﮕﺮﻧﺪ .ﻣﺜ ً
ﻼ ،در آﺛﺎر
ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﺑﯿﺎن ﺷﺪه اﺳﺖ ﮐﻪ ﺳﺮﻣﺎﯾﻪداران ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ ﺑﻪ ﻣﺮاﺗﺐ ﺑﯿﺶ از ﮐﺎرﮔﺮان درآﻣﺪ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ ،و ﺑﻪ
اﯾﻦ ﺗﺮﺗﯿﺐ ﻣﺎﻟﯿﺎت ﺗﺼﺎﻋﺪي را ﺑﻪ ﻋﻨﻮان روﺷﯽ ﺑﺮاي ﺗﻌﺪﯾﻞ ﻧﺎﺑﺮاﺑﺮي ﺗﻮﺻﯿﻪ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ .ﺑﻪﻋﻼوه ،ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء
ﻣﻨﺎﻓﻊ ﺷﺨﺼﯽ ﺳﺮﻣﺎﯾﻪداران را ﻣﻄﻤﺢ ﺗﻮﺟّﻪ ﻗﺮار داده ﺷﺮﯾﮏ ﮐﺮدن ﮐﺎرﮔﺮان در ﺳﻮد را ﺑﻪ ﻋﻨﻮان روﺷﯽ ﺑﺮاي ﺗﻘﻮﯾﺖ
ﺑﻬﺮهوري ﮐﺎر ﭘﯿﺸﻨﻬﺎد ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ .ﺑﻪ ﻧﻔﻊ ﺳﺮﻣﺎﯾﻪداران اﺳﺖ ﮐﻪ ﺳﻮد ﺧﻮد را ﺗﻘﺴﯿﻢ ﮐﻨﻨﺪ زﯾﺮا ﮐﺎرﮔﺮان ﺗﻼش
ﺑﯿﺸﺘﺮي ﺑﻪ ﮐﺎر ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﺑﺮد .از اﯾﻦ رو ،ﮐﺎرﮔﺮان در ﺻﻨﻌﺖ ﺷﺮﯾﮏ ﻣﯽﺷﻮﻧﺪ ،و ﺟﺪا از دﺳﺘﻤﺰد ،ﺑﺨﺸﯽ از ﺳﻮد را
درﯾﺎﻓﺖ ﻣﯽدارﻧﺪ .ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ" ،ﺷﺨﺼﯽ ﻏﻨﯽ ﮐﻪ ﻣﻨﺘﻬﯽ ﻏﻨﺎ را دارد ﻧﮕﺬارد ﺷﺨﺼﯽ دﯾﮕﺮ ﻣﻨﺘﻬﯽ
ﻓﻘﺮ را داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ .ﻣﺮاﻋﺎت او را ﺑﮑﻨﺪ ﺗﺎ آن ﻫﻢ راﺣﺖ ﺑﺎﺷﺪ 17".ﺑﻪﻋﻼوه ،اﺧﻼﻗﯿﺎت ﮐﺎر ﺑﻬﺎﺋﯽ از اﯾﻦ دﯾﺪﮔﺎه اﻗﺘﺼﺎدي
ﺣﻤﺎﯾﺖ ﻣﯽﮐﻨﺪ ﮐﻪ ﻣﻬﺎرﺗﯽ ،از ﻗﺒﯿﻞ ﮐﺴﺐ ﻋﻠﻮم و ﺗﺠﺎرت و ﻓﻨﻮن ﻣﻔﯿﺪه ،ﺑﺮاي ﺑﻬﺒﻮد ﻋﻤﻠﮑﺮد و در ﻧﺘﯿﺠﻪ درﯾﺎﻓﺖ
وﺟﻪ ﺑﯿﺸﺘﺮ در ﻗﺒﺎل ﻋﻤﻠﮑﺮد ﺧﻮب ،ﺿﺮوري اﺳﺖ.
راﺑﻄﻪ ﺻﺤﯿﺢ ﺑﯿﻦ ﮐﺎرﮔﺮ و ﮐﺎرﻓﺮﻣﺎ
ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء از راﺑﻄﻪ ﺻﺤﯿﺢ ﺑﯿﻦ ﮐﺎرﮔﺮ و ﮐﺎرﻓﺮﻣﺎ ﺻﺤﺒﺖ ﻣﯿﮑﻨﻨﺪ ،در ﺑﯿﺎﻧﯽ ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ " ﺑﺎﯾﺪ ﻧﻈﺎﻣﺎت
و ﻗﻮاﻧﯿﻨﯽ ﮔﺬاﺷﺖ ﮐﻪ ﮔﺮوه ﻋﻤﻠﻪ اﺟﺮت ﯾﻮﻣّﯿﻪ از ﺻﺎﺣﺐ ﻓﺒﺮﯾﮏ ﺑﮕﯿﺮﻧﺪ و ﺷﺮﮐﺘﯽ در رﺑﻊ و ﯾﺎ ﺧﻤﺲ ﻣﻨﺎﻓﻊ ﺑﺎﻗﺘﻀﺎي
وﺳﻊ ﻓﺒﺮﯾﮏ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ و ﯾﺎ در ﻣﻨﺎﻓﻊ و ﻓﻮاﺋﺪ ﮔﺮوه ﻋﻤﻠﻪ ﺑﺎ ﺻﺎﺣﺐ ﻓﺒﺮﯾﮏ ﺑﻨﻮع ﻣﻌﺘﺪﻟﯽ ﻣﺸﺘﺮك ﮐﺮدﻧﺪ ...ﭘﺲ
در اﯾﻨﺼﻮرت اﻋﺘﺪال از ﻫﻤﻪ ﺑﻬﺘﺮ و آن اﯾﻨﺴﺖ ﮐﻪ اﻫﻞ ﺛﺮوت ﺑﺎﯾﺪ در اﮐﺘﺴﺎب ﻣﻨﺎﻓﻊ اﻋﺘﺪال را ﻣﻼﺣﻈﻪ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ و
ﻣﺮاﻋﺎت ﻓﻘﺮا و اﻫﻞ اﺣﺘﯿﺎج را ﻣﻨﻈﻮر دارﻧﺪ و آن اﯾﻨﺴﺖ ﮐﻪ ﻋﻤﻠﻪ و ﻓﻌﻠﻪ را اﺟﺮﺗﯽ ﯾﻮﻣﯽ ﻣﻌﻠﻮم و ﻣﻘﺮر ﮔﺮدد و از ﻣﻨﺎﻓﻊ
ﻋﻤﻮﻣّﯿﻪ ﻓﺒﺮﯾﻖ ﻧﯿﺰ ﻧﺼﯿﺐ و ﺑﻬﺮه اي ﯾﺎﺑﻨﺪ .ﻣﺨﺘﺼﺮ اﯾﻨﺴﺖ در ﺣﻘﻮق ﻣﺸﺘﺮﮐﻪ ﻣﺎ ﺑﯿﻦ ﺻﺎﺣﺒﺎن ﻓﺒﺮﯾﻖ و ﻋﻤﻮم ﻋﻤﻠﻪ و
ﻓﻌﻠﻪ ﺑﺎﯾﺪ ﻗﺎﻧﻮﻧﯽ ﮔﺬاﺷﺘﻪ ﺷﻮد ﮐﻪ ﺳﺒﺐ ﻣﻨﺎﻓﻊ ﻣﻌﺘﺪﻟﻪ ﺻﺎﺣﺐ ﻓﺒﺮﯾﮏ ﮔﺮدد و اﺳﺒﺎب ﻣﻌﯿﺸﺖ ﻻزﻣﻪ ﻓﻌﻠﻪ و ﺗﺄﻣﯿﻦ
اﺳﺘﻘﺒﺎل اﯾﺸﺎن ﺷﻮد ﮐﻪ اﮔﺮ ﻋﻤﻠﻪ ﻋﺎﺟﺰ و ﺳﻘﻂ و ﯾﺎ ﺧﻮد ﭘﯿﺮ و ﻧﺎﺗﻮان ﮔﺮدﻧﺪ و ﯾﺎ ﻓﻮت ﻧﻤﻮدﻧﺪ و اﻃﻔﺎل ﺻﻐﯿﺮ ﮔﺬاﺷﺘﻨﺪ
از ﺷﺪت ﻓﻘﺮ ﻣﻀﻤﺤﻞ ﻧﮕﺮدﻧﺪ ﺑﻠﮑﻪ اﻧﺪك ﺣﻖ ﻣﻌﯿﺸﺖ از واردات ﻧﻔﺲ ﻓﺒﺮﯾﻖ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ 18".از اواﺳﻂ ﻗﺮن ﺑﯿﺴﺘﻢ
ﺪدي در ﺣﻤﺎﯾﺖ از ﺣﻘﻮق ﮐﺎرﮔﺮان و ﮐﺎرﻓﺮﻣﺎﯾﺎن وﺿﻊ ﮐﺮدهاﻧﺪ .ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ،ﯾﮑﯽ ﺑﻮد ﮐﻪ ﺑﺴﯿﺎري از دوﻟﺖﻫﺎ ﻗﻮاﻧﯿﻦ ﻣﺘﻌ ّ
از ﻣﺴﺌﻮﻟﯿﺖﻫﺎي ﻋﻤﺪة اّﺗﺤﺎدﯾﻪﻫﺎي ﺻﻨﻔﯽ ﻣﺮاﻗﺒﺖ از ﺣﻘﻮق اﻋﻀﺎء ،از ﺟﻤﻠﻪ ﻣﺬاﮐﺮات دﺳﺘﻤﺰدي ،ﺗﺄﻣﯿﻦ ﺷﺮاﯾﻂ
ﻣﻄﻠﻮب ﮐﺎر ،و ﻋﺮﺿﮥ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪﻫﺎي ﺑﻬﺪاﺷﺘﯽ و اﯾﻤﻨﯽ و آﻣﻮزﺷﯽ اﺳﺖ .ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ،ﻣﺎﻟﮑﺎن و ﻣﺪﯾﺮان ﺷﺮﮐﺖﻫﺎ ﻋﻼﻗﮥ
ﺑﯿﺸﺘﺮي ﺑﻪ ﺑﻬﺒﻮد ﺷﺮاﯾﻂ ﮐﺎر ﺑﺮاي اﯾﺠﺎد اﻧﮕﯿﺰه در ﻧﯿﺮوي ﮐﺎر ﻧﺸﺎن ﻣﯽدﻫﻨﺪ .اﮔﺮﭼﻪ ،دﻻﯾﻞ ﺑﻪ اﺣﺘﻤﺎل ﻗﻮي از ﻣﻨﻔﻌﺖ
ﻧﺸﺄت ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ ،ﺑﺮداﺷﺖ اﯾﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ اﯾﻦ ﻗﺒﯿﻞ ﺗﺤﻮّﻻت ﻣﺜﺒﺖ ﺳﺒﺐ اﻓﺰاﯾﺶ ﺑﻬﺮهوري ﮐﺎرﮔﺮ ﺷﺪه و ﺑﻪ اﯾﻦ ﺗﺮﺗﯿﺐ
ﺑﻪ ﺑﺎزدة ﺑﯿﺸﺘﺮ ﺑﺮاي ﺳﺎزﻣﺎن ﻣﻨﺘﺞ ﻣﯽﮔﺮدد .ﺑﻨﺎﺑﺮاﯾﻦ ،ﻣﯽﺗﻮان ﮔﻔﺖ ﮐﻪ ﺗﺮﮐﯿﺒﯽ از ﻋﻮاﻣﻞ ،از ﺟﻤﻠﻪ ﻧﻘﺶ ﻣﺆّﺛﺮ دوﻟﺖ
و اّﺗﺤﺎدﯾﻪﻫﺎي ﺻﻨﻔﯽ و اّﻃﻼﻋﺎت و ﻓﻨﺎوري ،ﺑﻪ ﺗﺤّﻮﻟﯽ ﭼﺸﻤﮕﯿﺮ در ﻣﻌﻨﺎي اﺧﻼﻗﯿﺎت ﮐﺎر ﻣﻨﺘﻬﯽ ﺷﺪه اﺳﺖ.
4
ﻓﺮاﮔﯿﺮي ﺣﺮﻓﻪ
در آﺛﺎر ﺑﻬﺎﺋﯽ ﻓﺮاﮔﯿﺮي ﺣﺮﻓﻪ و ﺷﻐﻠﯽ ﺗﺸﻮﯾﻖ ﺷﺪه اﺳﺖ .ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ"،ﺗﺎ ﻣﯽﺗﻮاﻧﯽ ﺑﮑﻮش
ﻦ زراﻋﺖ ﻧﻬﺎﯾﺖ ﻣﻬﺎرت را ﺣﺎﺻﻞ ﻧﻤﺎﯾﯽ .زﯾﺮا ﺑﻪ ﻣﻮﺟﺐ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ اﻟﻬﯽ ﺗﺤﺼﯿﻞ ﻓﻨﻮن و اﺗﻘﺎن ﺻﻨﺎﻋﺖ ﻋﺒﺎرت از ﮐﻪ در ﻓ ّ
ﻋﺒﺎدت اﺳﺖ 19".اﺷﺘﻐﺎل ﺑﻪ ﺣﺮﻓﻪﻫﺎﯾﯽ از ﻗﺒﯿﻞ ﮐﺸﺎورزي ،ﻋﻠﻮم و ﻓﻨﻮن ،و ﻓﻨﺎوري ،و ﻧﯿﺰ ﮐﺎر ﮐﺮدن در زﻣﯿﻨﻪﻫﺎي
ﺗﻌﻠﯿﻢ و ﺗﺮﺑﯿﺖ ،ﺑﻬﺪاﺷﺖ و ﺧﺪﻣﺎت اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ،ﻫﻤﻪ ﻣﺜﺎلﻫﺎي ﻣﻨﺎﺳﺒﯽ اﺳﺖ از "ﮐﺎر ﻋﺒﺎدت اﺳﺖ" .ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء
ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ" ،ﺷﺨﺼﯽ اﮔﺮ ﺑﻪ ﺗﻤﺎم ﻫّﻤﺖ ﺑﻪ ﺗﺤﺼﯿﻞ ﻋﻠﻤﯽ ﭘﺮدازد و ﯾﺎ ﺑﻪ اﺗﻘﺎن ﺻﻨﺎﻋﺘﯽ ﮐﻮﺷﺪ ﻣﺎﻧﻨﺪ آن اﺳﺖ ﮐﻪ در
ﮐﻨﺎﺋﺲ و ﻣﻌﺎﺑﺪ ﻋﺒﺎدت اﻟﻬﯽ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ 20".ﻟﻐﺖ "اﺗﻘﺎن" در اﯾﻦ ﺑﯿﺎن ،ﻣﻔﻬﻮم ﮐﺎري اﻣﺮوزي "ﺗﻀﻤﯿﻦ ﮐﯿﻔﯿﺖ" را ﺑﻪ ذﻫﻦ
ﻣﺘﺒﺎدر ﻣﯽﺳﺎزد .ﺑﺎ ﺗﺄﮐﯿﺪ ﺑﺮ اﻫﻤّﯿﺖ ﻧﮕﺮش ﺻﺤﯿﺢ ﺑﻪ ﮐﺎر ،در ﺗﻌﻠﯿﻢ "ﮐﺎر ﻋﺒﺎدت اﺳﺖ" واژة "اﮔﺮ" در ﺑﯿﺎن ﺣﻀﺮت
ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﺑﺴﯿﺎر ﻣﻬﻢ اﺳﺖ ،ﺑﺪﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﮐﻪ ﺗﻨﻬﺎ در ﺻﻮرﺗﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻓﺮد "ﺑﻪ ﺗﻤﺎم ﻫّﻤﺖ" ﮐﺎر ﮐﺮده و ﺳﻌﯽ در اﺗﻘﺎن
آن ﮐﺎر ﻧﻤﻮده ﺑﺎﺷﺪ .ذﻫﻦ و روح ﺑﺎﯾﺪ در ﺣﯿﻦ ﮐﺎر ،ﺑﻪ ﮐﺎر ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﻮد و ﺗﻨﻬﺎ در اﯾﻦ ﺻﻮرت اﺳﺖ ﮐﻪ "ﺑﻪ ﺗﻤﺎم ﻫّﻤﺖ"
اﺷﺘﻐﺎل ﺑﻪ ﮐﺎر ﻧﻤﺎﯾﺪ و آن اﺷﺘﻐﺎل ﻋﺒﺎرت از ﻋﺒﺎدت اﺳﺖ .ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﺑﻬﺎﺋﯿﺎن را ﺑﻪ "اﺗﻘﺎن در ﺻﻨﻌﺖ" 21ﺗﺸﻮﯾﻖ
ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ .اﯾﺸﺎن در اداﻣﻪ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ" ،ﻫّﻤﺘﯽ ﻋﻈﯿﻢ ﺑﻨﻤﺎﯾﯽ ﺗﺎ در ﺻﻨﻌﺖ ﻓﺮﯾﺪ ﮔﺮدي و ﺷﻬﯿﺮ در آن ﺻﻔﺤﺎت
ﺷﻮي 22".دﯾﺪﮔﺎه ﺗﻮﻟﯿﺪ ﻣﺤﺼﻮﻻت ﺑﻪ "اﮐﻤﻞ ﺻﻮرت" و ﺑﯿﺎﻧﺎت دﯾﮕﺮي از ﻗﺒﯿﻞ "ﮐﻤﺎل ﻇﺎﻫﺮه"" ،ﻣﻨﻮﯾﺎت ﻋﺎﻟﯿﻪ" 23و
"اﺗﻘﺎن در ﺻﻨﻌﺖ" 24را ﻣﯽﺗﻮان ﺑﻪ ﻣﻨﺸﺄ ﮐﺎراﯾﯽ و ﭘﺎﯾﺪاري ﺗﻌﺒﯿﺮ ﮐﺮد .اﻣّﺎ ،اﮔﺮﭼﻪ ﺻﻔﺎﺗﯽ از ﻗﺒﯿﻞ ﮐﻤﺎل و ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻋﺒﺎرت
از ﻋﻮاﻣﻞ ﻻزم ﺟﻬﺖ ﺑﻬﺒﻮد ﻋﻤﻠﮑﺮد و ارﺗﻘﺎء ﺳﻄﺢ ﺑﺮونداد ﻫﺴﺘﻨﺪ ،اﻣّﺎ ﮐﺎﻓﯽ ﻧﯿﺴﺘﻨﺪ .ﺗﻌﻬّﺪ از ﻧﯿﺮوي ﮐﺎر ﺑﺮاي ﺣﻔﻆ
ﺳﻄﺢ ﻋﺎﻟﯽ ﺗﻌﺎﻟﯽ و ﺑﺮﺗﺮي در ﻓﺮاﯾﻨﺪ ﺗﻮﻟﯿﺪ ﻣﺤﺼﻮل ﺿﺮوري اﺳﺖ .ﺑﻨﺎﺑﺮاﯾﻦ ﻟﺰوم ﺗﻌﻠﯿﻢ و ﺗﺮﺑﯿﺖ ﺑﺮاي ارﺗﻘﺎء و ارﺗﻔﺎع
ﺑﺎ اﺧﻼﻗﯿﺎت ﮐﺎر ﭘﯿﻮﻧﺪي ﻧﺰدﯾﮏ دارد و ﺑﺮاي ﺑﻬﺒﻮد ﻋﻤﻠﮑﺮد ﻓﺮدي و ﺳﺎزﻣﺎﻧﯽ ﺿﺮوري اﺳﺖ .در راﺑﻄﻪ ﺑﺎ ﺗﻌﻠﯿﻢ و ﺗﺮﺑﯿﺖ
اﻃﻔﺎل ،ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ" ،ﺗﻌﻠﯿﻢ اﻃﻔﺎل و ﭘﺮورش ﮐﻮدﮐﺎن اﻋﻈﻢ ﻣﻨﺎﻗﺐ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎن و ﺟﺎذب اﻟﻄﺎف و
ﻋﻨﺎﯾﺖ ﺣﻀﺮت رﺣﻤﺎن .زﯾﺮا اسّ اﺳﺎس ﻓﻀﺎﺋﻞ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ اﺳﺖ و ﺳﺒﺐ ﺗﺪرّج ﺑﻪ اوج ﻋﺰّت ﺟﺎوداﻧﯽ25".
ﮐﺎﻫﺶ ﻧﺎﺑﺮ اﺑﺮ ي اﻗﺘ ﺼﺎد ي و ﻓ ﻘﺮ ﻣ ﻄﻠ ﻖ
دﯾﺪﮔﺎه ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء در ﺑﺎره ﮐﺎﻫﺶ ﻧﺎﺑﺮاﺑﺮي اﻗﺘﺼﺎدي و ﻓﻘﺮ ﻣﻄﻠﻖ ﻧﯿﺰ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻪ اﺳﺖ .از دﯾﺪﮔﺎه
ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﺑﺮاي ﻣﺒﺎرزه ﺑﺎ ﻓﻘﺮ ﻣﺎدي اول ﻣﯿﺒﺎﯾﺴﺖ ﺑﺮ ﻓﻘﺮ ﻣﻌﻨﻮي ﻏﻠﺒﻪ ﮐﺮد .ﻗﺒﻮل آﻧﮑﻪ ﺑﻪ اﺳﺒﺎﺑﯽ ﮐﻪ ﺳﺒﺐ
راﺣﺖ و آﺳﺎﯾﺶ اﻫﻞ ﻋﺎﻟﻢ اﺳﺖ ﺗﻮﺟﻪ داﺷﺖ .ﻓﻘﺮ و ﻏﻨﺎي ﻣﻔﺮط دو ﻋﺎﻣﻞ ﻣﻬﻢ در اﯾﺠﺎد ﺑﯽ ﺛﺒﺎﺗﯽ ﻧﻈﻢ ﻋﺎﻟﻢ و ﻋﺪم
ﺗﻌﺎدل اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ و اﻗﺘﺼﺎدي و ﺳﯿﺎﺳﯽ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ .از اﯾﻦ رو در آﺛﺎر ﻣﺘﻌﺪد ﻣﺒﺎرﮐﺸﺎن از ﺗﻌﺪﯾﻞ ﻣﻌﯿﺸﺖ ﺑﻌﻨﻮان ﺑﯿﺎﻧﮕﺮ
دواي آن ﺑﻪ ﭼﺸﻢ ﻣﯿﺨﻮرد .زﻣﺎﻧﯿﮑﻪ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺑﻪ رﺷﺪ روﺣﺎﻧﯽ دﺳﺖ ﯾﺎﺑﺪ ،ﻓﺮد ﺛﺮوﺗﻤﻨﺪ از اﯾﻨﮑﻪ ﺑﻪ ﻫﻤﻨﻮع ﺧﻮد ﮐﻤﮏ
ﻣﯿﮑﻨﺪ اﺣﺴﺎس رﺿﺎﯾﺖ و ﺧﺸﻨﻮدي ﻣﯿﮑﻨﺪ .ﭘﯿﺎﻣﺪﻫﺎي ﻧﺒﻮد ﺗﻌﺪﯾﻞ ﻣﻌﯿﺸﺖ ﮐﻪ در راﺑﻄﻪ ﺑﺎ ﻧﺎﺑﺮاﺑﺮيﻫﺎي اﻗﺘﺼﺎدي اﺳﺖ
ﺑﺴﯿﺎرﻧﺪ .دﻻﯾﻞ ﺑﺴﯿﺎري اﺳﺖ ﮐﻪ ﻧﺎﺑﺮاﺑﺮي ﻣﯿﺒﺎﯾﺴﺖ ﮐﺎﻫﺶ ﯾﺎﺑﺪ .از ﺟﻤﻠﻪ ﭘﯿﺎﻣﺪﻫﺎي ﻧﺎﺑﺮاﺑﺮي ﻋﺒﺎرﺗﻨﺪ از :ﮐﺎﻫﺶ رﻓﺎ و
ﺧﻮﺷﺒﺨﺘﯽ ,اﺛﺮات ﺑﺪ در آﻣﻮزش و ﭘﺮورش ﮐﻮدﮐﺎن ،اﺛﺮات ﺑﺪ روي ﺳﻼﻣﺘﯽ ﺟﺴﻤﯽ و روﺣﯽ اﻓﺮاد ،ﺑﺎﻋﺚ ﻣﺸﮑﻼت
ﻋﺪﯾﺪه در ﺧﺎﻧﻮاده ،ﺗﺎﺛﯿﺮات ﻣﻨﻔﯽ در ﭘﺲاﻧﺪاز و در ﻧﺘﯿﺠﻪ ﻋﻮارض ﻧﺎﻣﻨﺎﺳﺐ در دوران ﺳﺎﻟﻤﻨﺪي ،اﻣﮑﺎن روﯾﺪاد
ﻣﺸﮑﻼت اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ از ﻗﺒﯿﻞ ﺧﻮدﮐﺸﯽ و ﻓﺴﺎد و ﺟﻨﺎﯾﺖ و اﻧﻮاع آﻟﻮدﮔﯽﻫﺎي ﺟﺴﻤﯽ ،ﺑﺎﻋﺚ ﻣﺸﮑﻼت ﻋﺪﯾﺪه ﺳﯿﺎﺳﯽ
ﭼﻮن ﻣﺮدم دوﻟﺖ را ﻣﺴﺆل ﻣﯽداﻧﻨﺪ ،و ﺑﻮﺟﻮد آﻣﺪن ﯾﮏ اﻗﺘﺼﺎد آﺷﻔﺘﻪ و ورﺷﮑﺴﺘﻪ.
ﻧﻘﺶ ﻣﻬﻢ دوﻟﺖ در از ﺑﯿﻦ ﺑﺮدن ﻓﻘﺮ ﻧﯿﺰ ﻗﺎﺑﻞ ﺑﺤﺚ اﺳﺖ .ﺑﺎ ﺗﮑﺎﻣﻞ ﺟﺎﻣﻌﻪ و ﺑﻪ ﮐﺎر ﺑﺮدن اﺻﻮل اﺧﻼﻗﯽ و
ﺪي ﮐﻨﺪ ﯾﺎ اﻣﮑﺎﻧﯽ وﺟﻮد داﺷﺘﻪروﺣﺎﻧﯽ و اﻗﺘﺼﺎدي ،ﻓﻘﺮ ﻣﻄﻠﻖ از ﻣﯿﺎن ﺧﻮاﻫﺪ رﻓﺖ و اﺣﺪي ﻧﯿﺎز ﻧﺨﻮاﻫﺪ داﺷﺖ ﮐﻪ ﺗﮑ ّ
ﮑﺮ ﻣﻨﻄﻘﯽ ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﺑﻮد ﮐﻪ ﺳﺨﺎوت اﻓﺮاد ﺗﻨﻬﺎ راه ﭘﺮداﺧﺘﻦ ﺑﻪ ﻣﻌﻀﻼت ﺑﺎﺷﺪ ﮐﻪ اﻓﺮاد ﻋﺎﻃﻞ و ﺑﺎﻃﻞ ﺑﻤﺎﻧﻨﺪ .اّﻣﺎ ،اﯾﻦ ﺗﻔ ّ
ﺪي ﺑﺎﺷﺪ .ﻧﻘﺶ دوﻟﺖ در رﯾﺸﻪﮐﻨﯽ ﺗﮑﺪّي ،از ﻃﺮﯾﻖ وﺿﻊ ﻗﺎﻧﻮن و دﯾﮕﺮ روشﻫﺎ از ﻗﺒﯿﻞ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪﻫﺎي رﻓﺎه اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ، ﺗﮑ ّ
ﺣﯿﺎﺗﯽ و ﭼﺸﻤﮕﯿﺮ اﺳﺖ .اﯾﻦ اﻣﺮ در ﮐﺸﻮرﻫﺎي ﺗﻮﺳﻌﻪﯾﺎﻓﺘﻪﺗﺮ ﻋﻤﻠﯽ اﺳﺖ زﯾﺮا اﺻﻞ ﻓﺮﺻﺖ ﺑﺮاﺑﺮ ﺑﻪ ﻧﺤﻮي ﻣﺆﺛّﺮﺗﺮ
ِاﻋﻤﺎل ﻣﯽﺷﻮد .ﻣﺜﻼً ،زﻧﺎن و اﻓﺮاد از اﻗﻠﯿﺘﻬﺎي ﻣﺬﻫﺒﯽ و ﺳﯿﺎﺳﯽ و ﻗﺒﯿﻠﻪ اي در ﻓّﻌﺎﻟﯿﺖﻫﺎي اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ،ﺳﯿﺎﺳﯽ و
اﻗﺘﺼﺎدي ﺑﯿﺸﺘﺮ از ﮐﺸﻮرﻫﺎي ﻓﺎﻗﺪ اﻣﺘﯿﺎزات ﻣﺰﺑﻮر ﻓّﻌﺎﻟﯿﺖ دارﻧﺪ .دوﻟﺖ ﺑﺎﯾﺪ اﻧﻮاع ﻣﺰاﯾﺎ ﺑﺮاي ﺑﻬﺒﻮد رﻓﺎه ﻋﻤﻮﻣﯽ
ﺟﻤﻌﯿﺖ را ﻓﺮاﻫﻢ آورد ﻧﻪ آﻧﮑﻪ اﻓﺮاد آن را ﺗﻘﺎﺿﺎ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ .ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﻣﻌﺘﻘﺪﻧﺪ ﮐﻪ "از اﺟﺒﺎر اﺧﺘﻼل ﺣﺎﺻﻞ
ﮑﺮ ﺑﺮ ﻓﻘﺮة ﻓﻮق ،ﻣﻌﻠﻮم ﻣﯽﺷﻮد ﮐﻪ اﺣﮑﺎم روﺣﺎﻧﯽ رﻓﺎه و ﺳﻌﺎدت ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﮔﺮدد و اﻧﺘﻈﺎم اﻣﻮر ﺑﺸﺮ ﻣﺨﺘﻞّ ﺷﻮد 26".ﺑﺎ ﺗﻔ ّ
ﺑﺎ درﯾﺎﻓﺖ ﺑﻠﮑﻪ ﺑﺎ اﻋﻄﺎء ﺳﺮ و ﮐﺎر دارد .ﻋﻨﻮان ﺷﺪه اﺳﺖ ﮐﻪ "در آﯾﻨﺪه ﻫﯿﭻ وﻗﺖ اﻣﮑﺎن ﻧﺨﻮاﻫﺪ داﺷﺖ ﮐﻪ اﺷﺨﺎص
ﺛﺮوت ﻫﻨﮕﻔﺘﯽ از دﺳﺘﺮﻧﺞ دﯾﮕﺮان اﻧﺪوﺧﺘﻪ ﮐﻨﻨﺪ 27".اﻋﻢ از آﻧﮑﻪ اﯾﻦ ﺑﺪان ﻋﻠّﺖ ﺑﺎﺷﺪ ﮐﻪ در آﯾﻨﺪه ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ از
5
ﻟﺤﺎظ اﺧﻼﻗﯽ آﮔﺎهﺗﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ ﯾﺎ ﻣﻘﺮّرات دوﻟﺘﯽ ﺑﺮاي اﯾﺠﺎد ﻋﺪاﻟﺖ ﺗﻮزﯾﻌﯽ ﻣﺆﺛّﺮﺗﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﮔﺸﺖ ،واﺿﺢ اﺳﺖ ﮐﻪ
در اﯾﻦ زﻣﺎن رﻓﺎه ﻣﺎّدي ﺑﯿﺸﺘﺮ در ﮐﺸﻮرﻫﺎﺋﯽ ﺑﺎ ﻣﻘّﺮرات ﻣﺆّﺛﺮ ،ﺗﻮزﯾﻊ ﻣﺠﺪّد ﺛﺮوت ﺣﺎﺻﻞ ﻣﯽﺷﻮد .در آﺛﺎر ﺑﻬﺎﺋﯽ ﺗﺄﮐﯿﺪ
ﺷﺪه اﺳﺖ ﮐﻪ اﻧﺒﺎﺷﺖ ﺛﺮوت ﺑﺎ وﺿﻊ ﻗﻮاﻧﯿﻦ ﺗﺤﺖ ﻧﻈﻢ و ﻧﻈﺎرت در ﺧﻮاﻫﺪ آﻣﺪ .ﺑﺎ ﻣﺎﻟﯿﺎت ﺗﺪرﯾﺠﯽ ﺑﺮ درآﻣﺪ ،ﮐﻤﮏ ﺑﻪ
ﻓﻘﺮا ﺗﻀﻤﯿﻦ ﻣﯽﮔﺮدد ،و اﻓﺮادي ﮐﻪ از درﯾﺎﻓﺘﯽ ﺑﺎﻻﯾﯽ ﺑﺮﺧﻮردارﻧﺪ ﺛﺮوت ﻣﻀﺎﻋﻒ اﻧﺒﺎﺷﺘﻪ ﻧﺨﻮاﻫﻨﺪ ﮐﺮد .ﺑﺎ ﺗﻮﺟّﻪ ﺑﻪ
اﯾﻦ ﻣﻮﺿﻮع ،دﯾﺪﮔﺎه ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء درﺑﺎرة ﺟﺎﻣﻌﮥ ﻣﻄﻠﻮب در آﯾﻨﺪه اﯾﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ "ﻗﻮاﻧﯿﻦ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﭼﻨﺎن وﺿﻊ ﺧﻮاﻫﺪ
ﺷﺪ ﮐﻪ اﻣﮑﺎن ﻧﺨﻮاﻫﺪ داﺷﺖ ﮐﻪ ﻣﻌﺪودي ﺑﺴﯿﺎر ﺛﺮوﺗﻤﻨﺪ ﺷﻮﻧﺪ و ﺗﻌﺪاد زﯾﺎدي در ﻣﺸّﻘﺖ و ﺗﻌﺐ ﺑﻪ ﺳﺮ ﺑﺮﻧﺪ 28".اّﻣﺎ،
ﺗﺮﮐﯿﺒﯽ از ﻣﺎﻟﯿﺎت دوﻟﺘﯽ و اﺻﻮل روﺣﺎﻧﯽ ﺑﻪ ﺗﻮزﯾﻊ ﻣﻨﺼﻔﺎﻧﻪﺗﺮ درآﻣﺪ و ﺛﺮوت ﻣﻨﺠﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ ،و ﻣﺤﺘﻤﻼً ﺳﺒﮏ
ﻣﺘﻮازن ﺗﺮ زﻧﺪﮔﯽ در ﺟﺎﻣﻌﻪ ﻣﯿﺴّﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﮔﺸﺖ.
ﻓﺮﺻﺖ ﺑﺮاﺑﺮ ﺑﺮاي زﻧﺎن و ﻣﺮدان
ﺑﻬﺎﺋﯿﺎن ﺑﻪ ﺑﺮاﺑﺮي ﻓﺮﺻﺖ ﺑﺮاي زﻧﺎن و ﻣﺮدان در ﻣﺸﺎرﮐﺖ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ و اﻗﺘﺼﺎدي اﻋﺘﻘﺎد دارﻧﺪ و در ﺟﻤﯿﻊ
ﻣﻮارد ﺳﻌﯽ در اﺟﺮاي آن دارﻧﺪ .اﯾﻦ اﺻﻞ داراي ﻣﻔﺎﻫﯿﻢ ﺿﻤﻨﯽ ﻣﻬﻤّﯽ در اﻓﺰاﯾﺶ ﺗﺪارك ﻧﯿﺮوي ﮐﺎر و در ﻧﺘﯿﺠﻪ ﺑﺎﻻ
ﺑﺮدن ﺳﻄﺢ ﺗﻮﻟﯿﺪ اﺳﺖ .در آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﺑﺮ ﻣﺸﺎرﮐﺖ ﻓﻌّﺎل زﻧﺎن در ﮐّﻠﯿﻪ وﺟﻮه ﺣﯿﺎت ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺗﺄﮐﯿﺪ ﺷﺪه
اﺳﺖ .در ﺑﯿﺎﻧﯽ ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ" ،ﺣﻀﺮات ﻧﺴﺎء اﺳﺘﻌﺪاد ﻋﺠﯿﺒﯽ دارﻧﺪ 29".ﻣﻨﺎﻓﻊ ﮐﺸﻒ و اﺳﺘﻔﺎده از اﺳﺘﻌﺪاد زﻧﺎن ﺑﺴﯿﺎر
ﻞ ﺟﺎﻣﻌﻪ اﺛﺮ ﻣﯽﮔﺬارد .اﯾﻨﻬﺎ ﺷﺎﻣﻞ اﻓﺰاﯾﺶ ﻓﻌﺎﻟﯿﺘﻬﺎي اﻗﺘﺼﺎدي ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ در ﺳﻄﺢ ﺧﺎﻧﻮاده و ﺟﺎﻣﻌﻪ ﮐﻮﭼﮑﺘﺮ اﺳﺖ و ﺑﺮ ﮐ ّ
اﺳﺖ ﺑﻠﮑﻪ در ﺳﻄﺢ ﺳﺮاﺳﺮ ﺟﻬﺎن ،ﺑﺨﺼﻮص در ﮐﺸﻮرﻫﺎي در ﺣﺎل ﺗﻮﺳﻌﻪ ،و ﮐﺎﻫﺶ ﺗﻌﺪاد اﻓﺮادي ﮐﻪ در ﻓﻘﺮ ﺑﻪ ﺳﺮ
ﻣﯽﺑﺮﻧﺪ ﻧﯿﺰ ﻣﯽﺷﻮد .ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء در ﺑﯿﺎﻧﯽ دﯾﮕﺮ ﺑﻪ ﮐﺎرﺑﺮد ﻓﺮﺻﺖ ﺑﺮاﺑﺮ ﺑﺮاي زﻧﺎن و ﻣﺮدان اﺷﺎره دارﻧﺪ ،ﻣﺜﻼً
ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ "ﻧﺴﺎء ﻣﯽﺗﻮاﻧﻨﺪ از اﺳﺘﻌﺪاد ،ﻗﺎﺑﻠﯿﺖ و اﻫﻤّﯿﺘﯽ ﻣﺸﺎﺑﻪ ﻣﺮدان در ﻣﻌﺎدﻟﮥ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ و اﻗﺘﺼﺎدي ﺑﺮﺧﻮردار
ﻼ ﺑﻪ ﮐﺎر ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﻮد ﺑﻪ ﻣﯿﺰان ﭼﺸﻤﮕﯿﺮي ﻧﯿﻤﮥ دﯾﮕﺮ ﺟﻤﻌﯿﺖ ﺑﺸﺮي ،ﯾﻌﻨﯽ زﻧﺎن، ﺷﻮﻧﺪ" 30اﯾﻦ ﻧﻈﺮﯾﻪ در ﺻﻮرﺗﯽ ﮐﻪ ﻋﻤ ً
را ﻗﺎدر ﻣﯽﺳﺎزد ،در ﺻﻮرت وﺟﻮد ﻓﺮﺻﺖ ﺑﺮاﺑﺮ و وﺳﺎﯾﻞ ﻻزم در ﮐّﻠﯿﻪ ﺳﻄﻮح ﻓّﻌﺎﻟﯿﺖ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ و اﻗﺘﺼﺎدي وارد ﺷﻮﻧﺪ.
در ﻧﮕﺎﻫﯽ ﺑﻪ ﮔﺬﺷﺘﻪ ،زﻧﺎن – از ﻟﺤﺎظ ﻓﺮﻫﻨﮕﯽ و ﻣﺬﻫﺒﯽ – ﻓﺎﻗﺪ ﻗﺎﺑﻠﯿﺖ ﻣﺤﺴﻮب ﻣﯽﺷﺪﻧﺪ و ﻓﺮﺻﺖ ﻣﻨﺎﺳﺒﯽ ﺑﺮاي
ﺗﺤﺼﯿﻞ ﯾﺎ ﻣﺸﺎرﮐﺖ در ﺗﺼﻤﯿﻢﮔﯿﺮي ﺣﯿﺎت اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ واﻗﺘﺼﺎدي ﺧﺎﻧﻮاده و ﺟﺎﻣﻌﻪ ﻧﺪاﺷﺘﻨﺪ .ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﺗﺄﯾﯿﺪ
ﺧﺮ ﺟﻨﺲ زن ﺗﺎ ﺑﻪ ﺣﺎل ﺑﻪ ﺟﻬﺖ اﯾﻦ ﺑﻮده ﮐﻪ ﻣﺜﻞ ﻣﺮدان ﺗﺮﺑﯿﺖ ﻧﻤﯽﺷﺪﻧﺪ .اﮔﺮ ﻧﺴﻮان ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﺮدان ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ ﮐﻪ" ،ﺗﺄ ّ
ﺗﺮﺑﯿﺖ ﻣﯽﺷﺪﻧﺪ ،ﺷُﺒﻬﻪاي ﻧﯿﺴﺖ ﮐﻪ ﻧﻈﯿﺮ رﺟﺎل ﻣﯽﮔﺸﺘﻨﺪ ،ﭼﻮن ﮐﻤﺎﻻت رﺟﺎل را اﮐﺘﺴﺎب ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ اﻟﺒّﺘﻪ ﺑﻪ درﺟﮥ
ﺟﻪ داﺷﺖ ﮐﻪ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء دﯾﺪﮔﺎهﻫﺎي ﺧﻮد درﺑﺎرة ﻓﺮﺻﺖ ﺑﺮاﺑﺮ را در اواﯾﻞ ﻗﺮن ﻣﺴﺎوات رﺳﻨﺪ 31".ﺑﺎﯾﺪ ﺗﻮ ّ
ﺑﯿﺴﺘﻢ ﺑﯿﺎن ﮐﺮدﻧﺪ و از آن زﻣﺎن ﺗﺎ ﮐﻨﻮن ﻓﺮﺻﺖﻫﺎي زﻧﺎن در ﺟﺎﻣﻌﮥ ﺑﻬﺎﺋﯽ ،و ﻧﯿﺰ در ﺳﻄﺢ ﺟﻬﺎﻧﯽ ،ﺑﻪ ﻣﯿﺰان ﭼﺸﻤﮕﯿﺮي
ﺑﻬﺒﻮد ﯾﺎﻓﺘﻪ اﺳﺖ.
ﻣﻔﻬﻮم اﻧﺼﺎف و ﻋﺪاﻟﺖ
ﻣﻔﻬﻮم ﻣﺴﺎوات اﻗﺘﺼﺎدي در آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﺑﻪ اﯾﻦ ﺻﻮرت ﻣﻄﺮح ﺷﺪه اﺳﺖ "ﻣﺴﺌﻠﻪ ﻣﺴﺎوات
ﻣﺴﺘﺤﯿﻞ اﺳﺖ اّﻣﺎ آﻧﭽﻪ ﻫﺴﺖ اﯾﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ اﻏﻨﯿﺎ رﺣﻢ ﺑﻪ ﻓﻘﺮا ﮐﻨﻨﺪ اﻣّﺎ ﺑﻤﯿﻞ ﺧﻮدﺷﺎن ﻧﻪ ﻣﺠﺒﻮراً اﮔﺮ ﻣﺠﺒﻮري ﺑﺎﺷﺪ
ﻓﺎﺋﺪه ﺋﯽ ﻧﺪارد ﻧﻪ آﻧﮑﻪ ﺑﺠﺒﺮ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﻞ ﺑﻤﻮﺟﺐ ﻗﺎﻧﻮن ﻋﻤﻮﻣﯽ ﻫﺮ ﮐﺲ ﺗﮑﻠﯿﻒ ﺧﻮد را ﺑﺪاﻧﺪ 32".ﻣﯽﺗﻮان اﺳﺘﺪﻻل ﮐﺮد
ﮐﻪ ﻫﺪف از ﻋﺪاﻟﺖ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ آن اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺮدﻣﺎن ﺑﺮاﺑﺮ ﺑﺎﺷﻨﺪ .اﻋﺘﻘﺎد اﯾﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻫﻤﻪ ﻣﺎ ﺑﺮاﺑﺮ ﻫﺴﺘﯿﻢ ،ﻧﻪ ﺑﺪان ﻋﻠّﺖ
ﮐﻪ ﯾﮑﺴﺎﻧﯿﻢ ﺑﻠﮑﻪ ﭼﻮن ﻫﻤﻪ ﻣﺨﻠﻮق ﺧﺪاﯾﯿﻢ .در آﺛﺎر ﺑﻬﺎﺋﯽ اﯾﻦ ﻧﮑﺘﻪ روﺷﻦ ﻣﯽﺷﻮد ﮐﻪ ﻫﺮ ﺷﺨﺼﯽ ﻣﻨﺤﺼﺮ ﺑﻪ ﻓﺮد
اﺳﺖ ،اّﻣﺎ اﻓﺮاد ﺑﺸﺮ ﯾﮑﺴﺎن ﻧﯿﺴﺘﻨﺪ .ﺷﺎﺧﺺ ﻋﺒﺎرت از "وﺣﺪت در ﮐﺜﺮت" اﺳﺖ .از اﯾﻦ رو ،ﺑﺮاﺑﺮي و اﻧﺼﺎف ﺑﺴﯿﺎر
ﻣﺘﻔﺎوﺗﻨﺪ .اﻧﺼﺎف ﺗﻨّﻮع و ﺑﯽﻣﺜﯿﻠﯽ ﻓﺮديِ ﻫﺮ ﺷﺨﺼﯽ را ﻣﯽﭘﺬﯾﺮد .در ﺣﺎﻟﯽ ﮐﻪ ﻣﺮدم ﻣﺘﻔﺎوﺗﻨﺪ ،ﺑﺎﯾﺪ ﺑﺎ آﻧﻬﺎ در ﻣﻘﺎﺑﻞ
ﻗﺎﻧﻮن ﯾﮑﺴﺎن رﻓﺘﺎر ﺷﻮد .در دﯾﺪﮔﺎه ﺑﻬﺎﺋﯽ ،ﺗﻨّﻮع ﻣﺮدﻣﺎن ﺳﺒﺐ ﺗﺠﻠﯿﻞ و ﺗﺤﺴﯿﻦ اﺳﺖ .ﻣﻔﻬﻮم اﻧﺼﺎف ﮔﻮﯾﺎي آن
اﺳﺖ ﮐﻪ ﺗﻔﺎوت دﺳﺘﻤﺰدﻫﺎ ﺑﺎﯾﺪ وﺟﻮد داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ .از اﯾﻦ رو ،درﯾﺎﻓﺘﯽ ﻫﺮ ﺷﺨﺼﯽ ﻃﺒﻖ ﻣﺸﺎرﮐﺖ اﻗﺘﺼﺎدي او در
ﺟﺎﻣﻌﻪ و ﻧﯿﺎزﻫﺎي آن ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد .ﺑﻪ ﻧﻈﺮ ﻣﯽرﺳﺪ اﯾﻦ ﻣﻨﺼﻔﺎﻧﻪ اﺳﺖ زﯾﺮا ﻫﺮ ﻓﺮدي داراي اﺳﺘﻌﺪادﻫﺎ و ﺗﺤﺼﯿﻼت و
ﻗﺎﺑﻠﯿﺖ اﻗﺘﺼﺎدي ﻣﺘﻔﺎوﺗﯽ اﺳﺖ ،و از اﯾﻦ رو ﻣﺸﺎرﮐﺖ ﺗﻮﻟﯿﺪ ﻫﺮ ﺷﺨﺼﯽ ﺑﺮاي ﺟﺎﻣﻌﻪ ﻓﺮق ﻣﯽﮐﻨﺪ .ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء
ﻞ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ،ﻣﻨﻄﺒﻖ ﺑﺎ ﺪد ﻗﻮاﻧﯿﻦ اﻗﺘﺼﺎدي ﺑﺮاي ﻣﻌﺎش اﻧﺴﺎن ...ﺟﻬﺖ آن ﮐﻪ ﮐ ّﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ" ،اﺻﻼح و ﺗﻨﻈﯿﻢ ﻣﺠ ّ
ﺪي دوﻟﺖ ﻣﺪارج ﻣﺮﺑﻮﻃﮥ ﺧﻮد ،در ﻧﻬﺎﯾﺖ درﺟﮥ ﺳﻌﺎدت زﻧﺪﮔﯽ ﮐﻨﻨﺪ 33".اﯾﻦ ﻓﻘﺮه ﮔﻮﯾﺎي ﻧﯿﺎز ﺑﻪ ﻣﺸﺎرﮐﺖ ﻓّﻌﺎل و ﺟ ّ
در اﻗﺘﺼﺎد اﺳﺖ .ﻋﺪاﻟﺖ از ﻃﺮﯾﻖ ﻗﺎﻧﻮن اﺟﺮا ﻣﯽﺷﻮد .و ﻗﺮار اﺳﺖ از ﻟﺤﺎظ ﻗﺎﻧﻮن اﺳﺎﺳﯽ ﯾﮏ ﮐﺸﻮر ﻫﻤﻪي ﺷﻬﺮوﻧﺪان
در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﻗﺎﻧﻮن ﺣﻖ ﻣﺴﺎوي داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ .ﺳﻪ ﺗﺎ از ﺧﺼﻮﺻﯿﺎﺗﯽ ﮐﻪ ﻻزﻣﻪ اﯾﺠﺎد ﺧﻮﺷﺒﺨﺘﯽ اﺳﺖ ﭼﻪ در ﺳﻄﺢ ﻓﺮدي
و ﺧﺎﻧﻮادﮔﯽ و در ﺳﻄﺢ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺑﺰرﮔﺘﺮ ﻋﺒﺎرﺗﻨﺪ از آزادي و ﺑﻮﺟﻮد آوردن ﻓﺮﺻﺘﻬﺎي ﻣﻨﺎﺳﺐ و ﻣﺴﺎوي ﺑﺮاي ﻫﻤﻪ
ﺷﻬﺮوﻧﺪان ،و ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﻓﺮاﻫﻢ آوردن اﺳﺒﺎب و وﺳﺎﯾﻞ ﺑﺮاي ﺑﺮوز اﺳﺘﻌﺪادﻫﺎي ﻧﻬﻔﺘﻪ در اﻧﺴﺎن ﻫﺴﺘﻨﺪ .از ﻃﺮﯾﻖ اﯾﻦ
6
ﻣﺮاﺣﻞ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻫﺮ ﻓﺮدي ﻗﺎدر اﺳﺖ ﺗﺼﻤﯿﻢ ﺑﮕﯿﺮد ﭼﻪ ﻧﻮع زﻧﺪﮔﯽ ﻣﻄﻠﻮب ﺑﺮاي ﺧﻮد اﺗﺨﺎذ ﮐﻨﺪ ﮐﻪ ﺑﻪ ﯾﮏ رﻓﺎه و
ﺳﻌﺎدت و ﺧﻮﺷﺒﺨﺘﯽ واﻗﻌﯽ ﺑﺮﺳﺪ ﮐﻪ ﺷﺎﻣﻞ ﻫﺮ دو ﻣﺎدﯾﺎت و روﺣﺎﻧﯿﺎت ﺑﺎﺷﺪ .ﺑﺎ ﻧﮕﺎﻫﯽ ﺑﻪ ﮐﺸﻮرﻫﺎﯾﯽ ﮐﻪ داراي اﯾﻦ
وﯾﮋﮔﯽ ﻫﺎ ﻫﺴﺘﻨﺪ دﯾﺪه ﻣﯿﺸﻮد ﮐﻪ ﻣﺮدﻣﺶ از ﯾﮏ رﻓﺎه و آﺳﺎﯾﺶ ﻧﺴﺒﯽ ﺑﺮ ﺧﻮردار ﻫﺴﺘﻨﺪ و ﮐﻞ ﮐﺸﻮر از ﯾﮏ رﺷﺪ
و ﺗﻮﺳﻌﻪ اﻗﺘﺼﺎدي و ﺧﻼﻗﯿﺖ ﺑﺎﻻ ﺑﺮﺧﻮردار اﺳﺖ .ﻣﻮاﺳﺎت در ﺑﺎره اﻧﺼﺎف اﺳﺖ و در اﯾﻦ ﻣﻮرد ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء
ﻧﻈﺮﺷﺎن اﯾﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ اﻏﻨﯿﺎ ﺑﻪ ﻣﯿﻞ ﺧﻮدﺷﺎن ﻗﺴﻤﺘﯽ از ﺛﺮوت ﺧﻮد را ﺑﯿﻦ ﻓﻘﺮا ﺗﻘﺴﯿﻢ ﮐﻨﻨﺪ .اﯾﻨﺠﺎ از ﺧﻮد ﮔﺬﺷﺘﮕﯽ
و اﯾﺜﺎر و ﻋﻮاﻣﻞ ﻧﻮع دوﺳﺘﺎﻧﻪ ﺻﺤﺒﺖ ﻣﯿﮑﻨﻨﺪ و ﻟﺬا ﻣﻮاﺳﺎت ﻻزﻣﻪاش وﺟﻮد ﯾﮏ ﺳﻄﺤﯽ از روﺣﺎﻧﯿﺖ در اﻓﺮاد اﺳﺖ.
اﯾﻦ ﻏﺮﯾﻀﻪ ﻧﻮع دوﺳﺘﺎﻧﻪ در ﻫﻤﻪي اﻧﺴﺎنﻫﺎ وﺟﻮد دارد ﺑﺎ درﺟﺎت ﻣﺨﺘﻠﻒ .و اﯾﻦ در راﺑﻄﻪ ﺑﺎ ﻣﻮاﺳﺎت اﺳﺖ ﮐﻪ از ﻧﻈﺮ
اﻫﻤﯿﺖ ﺑﺎﻻﺗﺮ از ﻣﺴﺎوات اﺳﺖ.
ﻣﻔﻬﻮم ﺛﺮوت
دﯾﺪﮔﺎه ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﻋﺒﺎرت از آن اﺳﺖ ﮐﻪ ﮐﻞّ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺑﺎﯾﺪ ﺛﺮوﺗﻤﻨﺪ ﺑﺎﺷﺪ ﻧﻪ ﻓﻘﻂ اﻗﻠّﯿﺘﯽ از ﺟﻤﻌﯿﺖ.
در ﺑﯿﺎﻧﯽ ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ "ﺷﺮاﯾﻂ ﺗﺤﻘﻖ ﻋﺪاﻟﺖ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﺛﺮوت و ﻏﻨﺎ ﺑﺴﯿﺎر ﻣﻤﺪوح اﮔﺮ ﻫﯿﺌﺖ ﺟﻤﻌﯿّﺖ ﻣﻠّﺖ ﻏﻨﯽ
ﺑﺎﺷﺪ 34".ﻟﺬا ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺑﯿﺶ از ﺻﺮﻓًﺎ اﻓﺮاد اﺳﺖ .از ﻟﺤﺎظ ﻣﺎّدي ،ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺗﺸﮑﯿﻞ ﺷﺪه از ﻣﺪارس ،ﺑﯿﻤﺎرﺳﺘﺎنﻫﺎ ،ﺟﺎّدهﻫﺎ
ﻼ ﻧﻘﻞ ﻣﯽﮔﺮدد ،ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﺗﻮﺻﯿﻒ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﮐﻪ و دﯾﮕﺮ زﯾﺮﺳﺎﺧﺖﻫﺎ و ﺧﺪﻣﺎت .ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ،در ﺑﯿﺎﻧﯽ ﮐﻪ ذﯾ ً
ﺛﺮوت ﭼﮕﻮﻧﻪ ﺑﺎﯾﺪ ﮐﺴﺐ و ﺑﻪ ﭼﻪ ﻧﺤﻮ ﺑﺎﯾﺪ ﺧﺮج ﺷﻮد .اﯾﺸﺎن ﻓﺮﻣﻮدﻧﺪ" ،ﻏﻨﺎ ﻣﻨﺘﻬﺎي ﻣﻤﺪوﺣﯿﺖ را داﺷﺘﻪ اﮔﺮ ﺑﻪ ﺳﻌﯽ
و ﮐﻮﺷﺶ ﻧﻔﺲ ﺧﻮد اﻧﺴﺎن در ﺗﺠﺎرت و زراﻋﺖ و ﺻﻨﺎﻋﺖ ﺑﻪ ﻓﻀﻞ اﻟﻬﯽ ﺣﺎﺻﻞ ﮔﺮدد و در اﻣﻮر ﺧﯿﺮﯾﻪ ﺻﺮف ﺷﻮد35".
ﻃﺒﻖ اﯾﻦ ﺑﯿﺎن ،ﺷﺮط اوّل ﺑﺮاي ﮐﺴﺐ ﺛﺮوت اﯾﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺎﯾﺪ در اﺛﺮ ﻣﺠﻬﻮدات ﺧﻮد ﺷﺨﺺ ﺣﺎﺻﻞ ﺷﻮد .اﯾﻦ ﻣﺆّﯾﺪ آن
اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺎﯾﺪ ﮐﺎر ﮐﺮد و ﻋﻀﻮ ﻣﻔﯿﺪ و ﻣﻮّﻟﺪي ﺑﺮاي ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺑﻮد .ﺷﺮط دوم اﯾﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ درآﻣﺪ ﺣﺎﺻﻞ ﺑﺮاي اﻣﻮر ﺧﯿﺮﯾﮥ
و اﻧﺴﺎندوﺳﺘﺎﻧﻪ ﺻﺮف ﺷﻮد .اﯾﻦ اﺷﺎرﺗﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺟﺎﻣﻌﮥ ﺑﻬﺎﺋﯽ ﺑﻪ ﺳﻮي رﺳﯿﺪن ﺑﻪ ﻓﺮﻫﻨﮓ اﻗﺪاﻣﺎت ﻧﻮعدوﺳﺘﺎﻧﻪ،
ﺧﯿﺮﯾﻪ و ﺧﯿﺮﺧﻮاﻫﺎﻧﻪ ﻫﺪاﯾﺖ ﺷﻮد.
راﺑﻄﮥ ﺑﯿﻦ اﻗﺘﺼﺎد اﺧﻼﻗﯽ و ﺗﻮزﯾﻊ داوﻃﻠﺒﺎﻧﮥ ﺛﺮوت و ﻫﺪف اﺻﻠﯽ آﺋﯿﻦ ﺑﻬﺎﺋﯽ ،ﯾﻌﻨﯽ وﺣﺪت ،در اﯾﻨﺠﺎ ارزش
ﺑﺤﺚ را دارد .ﻣﯽﺗﻮان ﮔﻔﺖ ﮐﻪ راﺑﻄﻪاي ﻣﺴﺘﻘﯿﻢ ﺑﯿﻦ وﺣﺪت و ﺣﻞ ﻣﺸﮑﻼت اﻗﺘﺼﺎدي وﺟﻮد دارد .ﮐﺴﺐ ﺛﺮوت ﺗﺎ
ﺑﺪان ﺣﺪّ ﻣﻘﺒﻮل اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺻﻮرت وﺳﯿﻠﻪاي ﺑﺮاي وﺻﻮل ﺑﻪ اﻫﺪاف ﻋﺎﻟﯽﺗﺮ ﻣﺼﺮف ﺷﻮد .ﻫﺪف ﻏﺎﯾﯽ ﺑﺮاي ﻫﺮ ﻓﺮد
ﺑﻬﺎﺋﯽ وﺻﻮل ﺑﻪ ﯾﮕﺎﻧﮕﯽ ﻧﻮع ﺑﺸﺮ اﺳﺖ .ﻣﺜﻼً ،ﭼﮕﻮﻧﻪ ﻣﯽﺗﻮاﻧﯿﺪ از ﺛﺮوت ﺧﻮد ﻟﺬّت ﺑﺮد در ﺣﺎﻟﯽ ﮐﻪ ﺑﯿﺶ از ﯾﮏ ﻣﯿﻠﯿﺎرد
ﻧﻔﺮ از اﻫﻞ ﻋﺎﻟﻢ در ﻓﻘﺮ ﻣﻄﻠﻖ ﺑﻪ ﺳﺮ ﻣﯽﺑﺮﻧﺪ؟ در ﺑﯿﺎﻧﯽ ﮐﻪ ذﯾﻼً ﻧﻘﻞ ﻣﯽﺷﻮد ،ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﭘﯿﺶﺑﯿﻨﯽ ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ
ﮐﻪ در آﯾﻨﺪه "ﺛﺮوﺗﻤﻨﺪان ﺑﻪ ﻃﯿﺐ ﺧﺎﻃﺮ ﺑﻪ ﻣﺴﺎﻋﺪت ﻓﻘﺮا ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﺷﺘﺎﻓﺖ 36".ﻫﻤﺎﻧﻄﻮر ﮐﻪ در ﺑﯿﺎن ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء
ذﮐﺮ ﺷﺪه" ،ﺛﺮوﺗﻤﻨﺪان ،ﺑﺮاي ﺳﻌﺎدت و ﻣﺴﺮّت ﺧﻮﯾﺶ ،ﻣﺠﺒﻮر ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﺷﺪ ﺛﺮوت ﺧﻮد را ﺑﺮاي ﺗﺄﻣﯿﻦ ﺷﺮاﯾﻂ ﺑﻬﺘﺮ
ﺑﺮاي ﺟﺎﻣﻌﻪاي ﮐﻪ در آن زﻧﺪﮔﯽ ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ ،ﺧﺮج ﮐﻨﻨﺪ 37".از اﯾﻦ روي ،اﯾﻦ دﯾﺪﮔﺎه ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﮔﻮﯾﺎي آن اﺳﺖ
ﮐﻪ در آﯾﻨﺪه ﮐﻪ ﻣﺮدم از ﺗﺮﻗّﯿﺎت روﺣﺎﻧﯽ ﺑﯿﺸﺘﺮي ﺑﺮﺧﻮردار ﻣﯽﺷﻮﻧﺪ و ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻧﯿﺎزﻫﺎي دﯾﮕﺮان آﮔﺎﻫﯽ ﻣﯽﯾﺎﺑﻨﺪ،
در آن ﻣﻮﻗﻊ "اﺛﺮات ﺛﺮوت در ﺟﺎﻣﻌﻪ" 38درك ﻣﯽﺷﻮد و اﻗﺪاﻣﺎت ﺧﯿﺮﺧﻮاﻫﺎﻧﻪ ﺑﺎ ﻃﯿﺐ ﺧﺎﻃﺮ و ﻣﺴﺮّت ﺗﻤﺎم ﻋﻤﻠﯽ
ﻞ ﺟﻤﻌﯿﺖ ﺛﺮوﺗﻤﻨﺪ ﺑﺎﺷﻨﺪ .ﻗﺎﺑﻞ ﻣﯽﮔﺮدد .ﺑﻪﻋﻼوه ،در آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﺛﺮوت ﻣﻤﺪوح اﺳﺖ ،ﻣﺸﺮوط ﺑﺮ آﻧﮑﻪ ﮐ ّ
ﺗﻮﺟّﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء اﺛﺮات ﮐﺎر و ﮐﺴﺐ ﻋﻠﻮم و ﻓﻨﻮن ﻣﻔﯿﺪه را ﺑﻪ ﺗﮑﺜﯿﺮ ﺛﺮوت ﻣﻠّﺖ رﺑﻂ ﻣﯽدﻫﻨﺪ .اﯾﺸﺎن
ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ" :ﺗﻌّﻠﻢ ﻓﻨﻮن ﻣﻔﯿﺪه و اﮐﺘﺴﺎب ﻣﻌﺎرف ﻋﻤﻮﻣّﯿﻪ و اّﻃﻼع ﺑﺮ ﺣﻘﺎﯾﻖ ﺣﮑﻤﺖ ﻃﺒﯿﻌّﯿﮥ ﻧﺎﻓﻌﻪ و ﺗﻮﺳﯿﻊ داﺋﺮة
ﺻﻨﺎﯾﻊ و ﺗﺰﯾﯿﺪ ﻣﻮادّ ﺗﺠﺎرت و ﺗﮑﺜﯿﺮ وﺳﺎﺋﻂ ﺛﺮوت ﻣّﻠﺖ 39"...ﻣﺜﻼً ،اﻓﺰاﯾﺸﯽ در ﺳﺮﻣﺎﯾﻪﮔﺬاري در ﻋﻠﻮم و ﻓﻨﻮن ﺳﻮدﻣﻨﺪ
ﺼﺺ ﻣﻨﺠﺮ ﺷﺪه ،ﮐﻪ اﯾﻦ ﻧﯿﺰ ﺗﺄﺛﯿﺮي ﻋﻈﯿﻢ ﺑﺮ درآﻣﺪ ﻣّﻠﯽ ﮐﺸﻮر ﺧﻮاﻫﺪ ﮔﺬاﺷﺖ. و ﯾﺎدﮔﯿﺮي ﻣﻬﺎرتﻫﺎ ،ﺑﻪ اﯾﺠﺎد ﺗﺨ ّ
ﻣﻔﻬﻮم ﺛﺮوت ﺣﻘﯿﻘﯽ
در آﺛﺎر ﺑﻬﺎﺋﯽ ،ﮐﺴﺐ ﺛﺮوت ﺗﻘﺒﯿﺢ و ﻣﺤﮑﻮم ﻧﺸﺪه ﺑﻠﮑﻪ ﺛﺮوت ﺣﻘﯿﻘﯽ ﺑﻪ ﻧﺤﻮي ﻣﺘﻔﺎوت ﺗﻌﺒﯿﺮ ﺷﺪه اﺳﺖ.
اﺻﻄﻼح "ﺛﺮوت ﺣﻘﯿﻘﯽ" ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﭘﯿﻮﺳﺘﮕﯽ ﺑﯿﻦ رﻓﺎه ﻣﺎّدي و روﺣﺎﻧﯽ ﺗﻌﺒﯿﺮ ﻣﯽﺷﻮد .ﻣﺜﻼً اﻧﻘﻄﺎع از ﻋﺎﻟﻢ ﻣﺎدّي ﺑﺪون
ﻣﺤﮑﻮم ﮐﺮدن ﺛﺮوت ﻣﺎّدي ﺷﺨﺺ ،ﺗﺤﺴﯿﻦ ﺷﺪه اﺳﺖ .ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ" ،ﻣﺠﻬﻮدات ﻋﻈﯿﻤﮥ ﻣﺎ ﺑﺎﯾﺪ در
ﺟﻬﺖ اﻧﻘﻄﺎع از ﺷﺌﻮن دﻧﯿﻮي و ﺟﯿﻔﻪ اﯾﻦ ﻋﺎﻟﻢ ﻫﺪاﯾﺖ ﺷﻮد 40".ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ اﯾﻦ ﻣﻄﻠﺐ ﻣﺘﻨﺎﻗﺾ ﺑﻪ ﻧﻈﺮ ﺑﺮﺳﺪ زﯾﺮا ﺑﻪ
ﻃﻮر ﻋﺎدّي ﺛﺮوت ﻣﺎدّي ﻣﻼزم واﺑﺴﺘﮕﯽ اﺳﺖ .ﭘﯿﭽﯿﺪﮔﯽ زﻣﺎﻧﯽ اﯾﺠﺎد ﻣﯽﺷﻮد ﮐﻪ ﺷﺨﺼﯽ ﺑﺮاي ﻏﻨﺎي ﻣﺎدّي ﺑﯿﺶ از
زﻧﺪﮔﯽ ﻣﺘﻌﺎدل ارزش ﻗﺎﺋﻞ ﺷﻮد .دﯾﺪﮔﺎه ﺑﻬﺎﺋﯽ اﯾﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ اﻓﺮاد ﺑﺸﺮ ﻣﺎﻫّﯿﺘًﺎ روﺣﺎﻧﯽاﻧﺪ و ﺑﻪ اﯾﻦ ﺗﺮﺗﯿﺐ ،رﻓﺎه ﻣﺎّدي
ﺑﻪ ﺗﻨﻬﺎﯾﯽ ﻧﻤﯽﺗﻮاﻧﺪ ﺳﻌﺎدت ﺑﺸﺮي را ﺗﻀﻤﯿﻦ ﻧﻤﺎﯾﺪ .ﺑﻬﺎﺋﯿﺎن ﻫﺪاﯾﺖ ﻣﯽﺷﻮﻧﺪ ﮐﻪ اﮔﺮ وﺟﻮه روﺣﺎﻧﯽ ﺣﯿﺎت آﻧﻬﺎ ﻫﻤﺮاه
7
ﺑﺎ ﺟﻨﺒﻪﻫﺎي ﻣﺎّدي ﺗﺄﻣﯿﻦ ﮔﺮدد ،ﻣﺴّﺮت و ﺳﻌﺎدت آﻧﻬﺎ ﻓﺰوﻧﯽ ﻣﯿﺎﺑﺪ .و ﺑﺮاي ﺟﺎﻣﻌﮥ ﺑﺰرﮔﺘﺮ ﺑﯿﺎن ﺷﺪه اﺳﺖ ﮐﻪ" ،ﺗﻨﻬﺎ
ﻢ و ﻫﻤﺎﻫﻨﮓ ﮔﺮدد ،ﺳﻌﺎدت ﺗﻀﻤﯿﻦ ﺷﻮد41". زﻣﺎﻧﯽ ﮐﻪ ﻣﺪﻧﯿﺖ ﻣﺎّدﯾﻪ ﺑﻪ ﻣﺪﻧﯿﺖ روﺣﺎﻧﯿﻪ ﻣﻨﻀ ّ
اﻧﺴﺠﺎم ﻣﺎّدي و روﺣﺎﻧﯽ
از ﻣﻨﻈﺮ ﺑﻬﺎﺋﯽ ،ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻋﺒﺎرت از ﻓﺮاﯾﻨﺪي ﻃﺒﯿﻌﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ در آن "ﻣﺪﻧﯿّﺖ ﻣﺎدّﯾّﻪ ﻣﻨﻀﻢّ ﺑﻤﺪﻧﯿّﺖ روﺣﺎﻧﯿّﻪ
ﺷﻮد 42".ﺑﻨﺎﺑﺮاﯾﻦ ،وﯾﮋﮔﯽ ﻣﻬﻢّ ﺗﻮﺳﻌﮥ ﺑﻬﺎﺋﯽ اﯾﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺎﯾﺪ ﺑﻪ ﻧﺤﻮي ﻣﺘﻮازن ﺑﻪ ﻫﺮ دو ﻧﯿﺎز ﻣﺎدّي و روﺣﺎﻧﯽ ﭘﺎﺳﺦ
دﻫﺪ .ﮐﺘﺐ و آﺛﺎر ﺑﻬﺎﺋﯽ اﻓﺮاد ﺑﺸﺮ را اﺳﺎﺳًﺎ داراي ﻣﺎﻫّﯿﺖ روﺣﺎﻧﯽ ﻣﯽداﻧﺪ و ﺳﻌﺎدت و رﻓﺎه در ﺻﻮرﺗﯽ ﺑﻪ ﻧﺤﻮ ﮐﻤﺎل
ﻣﻄﻠﻮب ﺗﺄﻣﯿﻦ ﻣﯽﺷﻮد ﮐﻪ وﺟﻮه روﺣﺎﻧﯽ ﺣﯿﺎت آﻧﻬﺎ در ﮐﻨﺎر ﺟﻨﺒﻪﻫﺎي ﻣﺎّدي ﺗﺤّﻘﻖ ﯾﺎﺑﺪ .ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﻓﺮﻣﻮدﻧﺪ،
"ﻫﺮﭼﻨﺪ ﻣﺪﻧﯿﺖ ﻣﺎدّي از وﺳﺎﺋﻂ ﺗﺮﻗّﯽ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ اﺳﺖ ،وﻟﯽ ﺗﺎ ﻣﻨﻀﻢّ ﺑﻪ ﻣﺪﻧﯿﺖ اﻟﻬﯿﻪ ﻧﺸﻮد ،ﻧﺘﯿﺠﻪ ﮐﻪ ﺳﻌﺎدت
ﺑﺸﺮّﯾﻪ اﺳﺖ ﺣﺼﻮل ﻧﯿﺎﺑﺪ 43".از اﯾﻦ رو ،ﻃﺮحﻫﺎي ﺗﻮﺳﻌﻪ ﮐﻪ از ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺑﻬﺎﺋﯽ اﻟﻬﺎم ﮔﺮﻓﺘﻪ اﯾﻦ ﻣﻘﺘﻀﯿﺎت و ﺷﺮاﯾﻂ
ﺤﺖ روﺣﺎﻧﯽ و رﻓﺎه ﻣﺎّدي دوش ﺑﻪ دوش ﻫﻢ ﭘﯿﺶ ﻣﯽروﻧﺪ و اﺳﺎﺳﯽ را در ﻫﻢ ادﻏﺎم ﻣﯽﮐﻨﺪ .دﯾﺪﮔﺎه اﯾﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺻ ّ
ﺗﻮاﻓﻖ و ﺳﺎزﮔﺎري دارﻧﺪ ﺗﺎ ﺑﻪ ﺳﻌﺎدت ﺣﻘﯿﻘﯽ واﺻﻞ ﺷﻮﻧﺪ.
زﻧﺪﮔﯽ ﻣﻄﻠﻮب
زﻧﺪﮔﯽ آﺑﺮوﻣﻨﺪاﻧﻪ ﻋﺒﺎرت از ﺷﻨﺎﺳﺎﯾﯽ ﮐّﻠﯿﻪ ﻧﯿﺎزﻫﺎي اﺳﺎﺳﯽ ﺑﺮاي ﺑﺮﺧﻮرداري از زﻧﺪﮔﯽ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺷﺄن و ﻣﻘﺎم
اﻧﺴﺎن و ﺳﭙﺲ ﺗﺄﻣﯿﻦ آن اﺳﺖ ،و اﮔﺮ ﮐﺴﯽ ﮐﻤﺘﺮ از ﺳﺒﺪ ﻧﯿﺎزﻫﺎي اﺳﺎﺳﯽ ﻻزم ﺑﺮاي زﻧﺪﮔﯽ آﺑﺮوﻣﻨﺪاﻧﻪ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ،
او در ﻓﻘﺮ ﻣﻄﻠﻖ ﻗﺮار دارد .ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء در ﭼﻨﺪﯾﻦ اﺛﺮ ﺧﻮد ﺑﻪ ﻟﺰوم ﻧﯿﺎزﻫﺎي ﺿﺮوري ﻣﺰﺑﻮر ﺑﺮاي زﻧﺪﮔﯽ اﺷﺎره
دارﻧﺪ .در ﺑﺎره اﻣﺮار ﻣﻌﺎش و ﻧﯿﺎزﻫﺎي اوّﻟﯿﻪ ﺑﺮاي ﺣﻔﻆ ﺣﯿﺎت ،ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ" ،ﻣﺤﺘﺎﺟﺎن از ﻣﻌﯿﺸﺖ
ﺿﺮورﯾّﻪ ﻧﺼﯿﺐ ﺑﺮﻧﺪ و دﯾﮕﺮ در ﻓﻘﺮ زﻧﺪﮔﯽ ﻧﮑﻨﻨﺪ 44".ﻣﻌﯿﺸﺖ اّوﻟﯿﻪ و ﺿﺮورﯾﺎت اﺳﺎﺳﯽ زﻧﺪﮔﯽ ﻋﺒﺎرت از ﻏﺬا ،ﻟﺒﺎس،
ﺳﺮﭘﻨﺎه ،ﺑﻬﺪاﺷﺖ ﻣﻄﻠﻮب ،ﺗﺤﺼﯿﻼت ﮐﺎﻓﯽ ،آزادي اﻗﺘﺼﺎدي و ﻓﺮﺻﺘﻬﺎي ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﺮاي ﮐﺸﻒ اﺳﺘﻌﺪادﻫﺎي ﻧﻬﺎﻓﺘﻪ در
اﻧﺴﺎﻧﻬﺎ .در راﺑﻄﻪ ﺑﺎ ﺣﺪّ و ﺣﺪود راﺣﺘﯽ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ..." ،ﻫﻤﻪ ﺣﻖ دارﻧﺪ از زﻧﺪﮔﯽ راﺣﺖ و ﺗﻮأم ﺑﺎ
ﻣﺴّﺮت ﺑﺮﺧﻮردار ﺑﺎﺷﻨﺪ 45".ﻣﺮﺣﻠﮥ "راﺣﺘﯽ" ﻋﺒﺎرت از ﻣﺮﺣﻠﮥ ﺧﻮدﮐﻔﺎﯾﯽ و ﺗﺪاوم زﻧﺪﮔﯽ ﯾﺎ ﺣﺎﻟﺘﯽ از ﺳﻌﺎدت راﺳﺘﯿﻦ
ب ﺣﺎﻟﺖ ﺧﻮﺷﺒﺨﺘﯽ و رﻓﺎه ﺑﺎﺷﺪ .آزادي اﻧﺘﺨﺎب ﺷﺮط ﻻزم ﺑﺮاي اﺳﺖ .اﯾﻦ ﺣﺎﻟﺘﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻓﺮد داراي آزادي اﻧﺘﺨﺎ ِ
اﯾﻦ ﻣﺮﺣﻠﻪ اﺳﺖ ،و ﻓﺮد واﻗﻒ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻫﺰﯾﻨﻪ ﮐﺮدن ﭘﻮل اﺿﺎﻓﯽ در ﻓﺮاﻫﻢ آوردن ﺗﺠﻤّﻠﺎت ﺑﯿﺸﺘﺮ ﺿﺮورﺗًﺎ ﺳﺒﺐ ﺣﺼﻮل
ﺣﺪّ ﺑﺎﻻﺗﺮي از ﺳﻌﺎدت ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﺷﺪ .ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ،ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء در آﺛﺎر ﺧﻮد اﺷﺎره ﺑﻪ ﻣﺮﺣﻠﮥ ﺗﺠﻤّﻠﯽ و ﯾﺎ "ﻓﺮاﺗﺮ از
ﻣﻌﯿﺸﺖ ﺿﺮوري واﻗﻌﯽ" ﻧﻤﻮده اﻧﺪ .در ﺑﯿﺎﻧﯽ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ" ،واﺿﺢ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺗﺤﺖ ﻧﻈﺎمﻫﺎ و ﺷﺮاﯾﻂ ﻓﻌﻠﯽ ﺣﮑﻮﻣﺘﯽ ﻓﻘﺮا
ﺑﺴﯿﺎر ﻣﺤﺘﺎج و ﻣﺴﺘﺄﺻﻞ ﻫﺴﺘﻨﺪ در ﺣﺎﻟﯽ ﮐﻪ ﺳﺎﯾﺮﯾﻦ در ﺗﺠّﻤﻞ و ﻓﺮاواﻧﯽ ﮐﻪ ﺑﻪ ﻣﺮاﺗﺐ ﺑﯿﺶ از ﻣﻌﯿﺸﺖ ﺿﺮوري
واﻗﻌﯽ اﺳﺖ ﺑﻪ ﺳﺮ ﻣﯽﺑﺮﻧﺪ 46".ﻫﺰﯾﻨﻪ ﮐﺮدن "ﺑﯿﺶ از ﻣﻌﯿﺸﺖ ﺿﺮوري واﻗﻌﯽ" اﺷﺎره ﺑﻪ ﺗﺠّﻤﻼت و ﻣﺤﺼﻮﻻت
ﻏﯿﺮﺿﺮوري اﺳﺖ .در ﺟﻮاﻣﻊ ﺑﺴﯿﺎر ﺛﺮوﺗﻤﻨﺪ اﻣﺮوز ،ﻧﯿﺎزﻫﺎي اﺳﺎﺳﯽ اﮐﺜﺮ ﻣﺮدﻣﺎن ﺗﺤّﻘﻖ ﯾﺎﻓﺘﻪ ،و ﺑﺴﯿﺎري در ﻣﺮﺣﻠﮥ
ﺪ و ﻣﺼﺮفﮔﺮاﯾﯽ ﻣﻨﺠﺮ ﺷﺪه اﺳﺖ .در اﯾﻦ ﺳﻄﺢ از زﻧﺪﮔﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ "ﺗﺠﻤﻠﯽ" زﻧﺪﮔﯽ ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ ﮐﻪ ﺑﻪ ﻣﺼﺮف ﺑﯿﺶ از ﺣ ّ
درك ﻣﻌﻨﺎي واﻗﻌﯽ از ﻣﻘﺼﻮد از زﻧﺪﮔﯽ ،ﮐﺎر ﻫﺪﻓﻤﻨﺪ ،ﺳﻌﺎدت ﺟﻤﻌﯽ ،و ﺳﻌﺎدت ﺣﻘﯿﻘﯽ و ﻧﯿﺎز ﺑﻪ "ﺗﻨﻈﯿﻢ ﻣﺠﺪّد و
اﺻﻼح ﻧﻈﺎم اﻗﺘﺼﺎدي" 47ﺿﺮورت ﻣﯽﯾﺎﺑﺪ .ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء در اﯾﺎم ﺳﻔﺮ ﺧﻮد ﺑﻪ ﻏﺮب و ﺑﺎ ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻓﻘﺮ و ﻏﻨﺎي ﻣﻔﺮط
اﺷﺎره ﺑﻪ ﻟﺰوم ﺗﻌﺪﯾﻞ ﻣﻌﯿﺸﺖ ﻣﯿﮑﻨﻨﺪ و ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ" ،از ﺟﻤﻠﻪ اﺳﺎس ﺑﻬﺎءاﻟّﻠﻪ ﺗﻌﺪﯾﻞ ﻣﻌﯿﺸﺖ اﺳﺖ .ﻃﺒﻘﺎت ﻧﺎس
ﻣﺨﺘﻠﻔﻨﺪ ،ﺑﻌﻀﯽ در ﻧﻬﺎﯾﺖ ﻏﻨﺎ ﻫﺴﺘﻨﺪ ،ﺑﻌﻀﯽ در ﻧﻬﺎﯾﺖ ﻓﻘﺮ ...ﻟﺬا اﺻﻼح ﻣﻌﯿﺸﺖ از ﺑﺮاي ﺑﺸﺮ ﻻزم ...ﺟﺎﺋﺰ ﻧﯿﺴﺖ ﮐﻪ
ﺑﻌﻀﯽ در ﻧﻬﺎﯾﺖ ﻏﻨﺎ ﺑﺎﺷﻨﺪ و ﺑﻌﻀﯽ در ﻧﻬﺎﯾﺖ ﻓﻘﺮ .ﺑﺎﯾﺪ اﺻﻼح ﮐﺮد و ﭼﻨﺎن ﻗﺎﻧﻮﻧﯽ ﮔﺬاﺷﺖ ﮐﻪ از ﺑﺮاي ﮐﻞّ وﺳﻌﺖ و
رﻓﺎﻫّﯿﺖ ﺑﺎﺷﺪ ،ﻧﻪ ﯾﮑﯽ ﺑﻪ ﻓﻘﺮ ﻣﺒﺘﻼ ،و ﻧﻪ ﯾﮑﯽ ﻧﻬﺎﯾﺖ ﻏﻨﺎ را داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ 48".ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ" ،اﺻﻼح و ﺗﻨﻈﯿﻢ
ﻞ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ،ﻣﻨﻄﺒﻖ ﺑﺎ ﻣﺪارج ﻣﺮﺑﻮﻃﮥ ﺧﻮد ،در ﻧﻬﺎﯾﺖ
ﺪد ﻗﻮاﻧﯿﻦ اﻗﺘﺼﺎدي ﺑﺮاي ﻣﻌﺎش اﻧﺴﺎن ...ﺟﻬﺖ آن ﮐﻪ ﮐ ّﻣﺠ ّ
ﺪي دوﻟﺖ در اﻗﺘﺼﺎد اﺳﺖ ﮐﻪ در راﺑﻄﻪ ﺑﺎدرﺟﮥ ﺳﻌﺎدت زﻧﺪﮔﯽ ﮐﻨﻨﺪ 49".اﯾﻦ ﻓﻘﺮه ﮔﻮﯾﺎي ﻧﯿﺎز ﺑﻪ ﻣﺸﺎرﮐﺖ ﻓّﻌﺎل و ﺟ ّ
راه ﺣﻞ اﯾﺠﺎد ﺗﻌﺪﯾﻞ ﻣﻌﯿﺸﺖ ﻣﯿﺒﺎﺷﺪ .آﺛﺎر ﺑﻬﺎﺋﯽ آن ﺳﺒﮏ زﻧﺪﮔﯽ را ﮐﻪ ﺑﺎ اﻋﺘﺪال ﻫﻤﺮاه اﺳﺖ ﺗﻮﺻﯿﻪ ﻣﯽﮐﻨﺪ ﮐﻪ در
ﻫﺮ اﻣﺮي از اﻣﻮر اﻋﺘﺪاﻟﺶ ﻣﺤﺒﻮب .اﻟﺒﺘﻪ ،ﺑﺎﯾﺪ ﺑﯿﻦ ﻣﺎده ﮔﺮاﯾﯽ و درﺳﺖ زﻧﺪﮔﯽ ﮐﺮدن ﺗﻤﺎﯾﺰ ﻗﺎﺋﻞ ﺷﻮﯾﻢ .آﺛﺎر ﺑﻬﺎﺋﯽ
اﯾﻦ دﯾﺪﮔﺎه را دارد ﮐﻪ دوام و ﭘﺎﯾﺪاري ﺑﺎ ﺧﻮب زﯾﺴﺘﻦ ﻣﺮﺗﺒﻂ اﺳﺖ ،اّﻣﺎ ﻣﺴﺘﻠﺰم درﺳﺖ زﻧﺪﮔﯽ ﮐﺮدن ﺑﺎ "اﻋﺘﺪال"
اﺳﺖ و ﻋﻤﺪﺗًﺎ ﺑﻪ ﺷﺮاﯾﻂ ﻓﺮدي و ﺧﺎﻧﻮادﮔﯽ ﺑﺴﺘﮕﯽ دارد .اﻋﺘﺪال داراي ﻣﻔﺎﻫﯿﻢ ﺿﻤﻨﯽ ﻣﻬّﻤﯽ در اﻗﺘﺼﺎد از ﻃﺮﯾﻖ
ﺗﺨﺼﯿﺺ ﻣﻨﺎﺑﻊ در ﺑﺎزار ﻧﯿﺰ دارد .اﮔﺮ ﺛﺒﺎت و ﭘﺎﯾﺪاري ﻋﺒﺎرت از ﮐﺎراﯾﯽ ﻣﻨﺎﺑﻊ و ﻣﻼﺣﻈﮥ دﯾﮕﺮان ،ﻣﺤﯿﻂ زﯾﺴﺖ و ﻧﺴﻞ
8
ﻢ در وﺻﻮل ﺑﻪ ﭘﺎﯾﺪاري اﯾﻔﺎ ﻣﯽﮐﻨﺪ .اﻋﺘﺪال ﺑﺮ ﮐﻠّﯿﻪ وﺟﻮه ﺑﺎزار از ﺟﻤﻠﻪ
آﯾﻨﺪه ﺑﺎﺷﺪ ،در اﯾﻦ ﺻﻮرت اﻋﺘﺪال ﻧﻘﺸﯽ ﻣﻬ ّ
ﺳﺒﮏ زﻧﺪﮔﯽ ،اﺑﻌﺎد اﻣﻮر ﺗﺠﺎري و ﺗﻮﺳﻌﮥ آن و ﻣﺤﯿﻂ زﯾﺴﺖ ﺗﺄﺛﯿﺮ دارد.
اﻫﻤّﯿﺖ ﮐﺸﺎورزي
آﺛﺎر ﺑﻬﺎﺋﯽ ﮐﺸﺎورزي را ﯾﮏ اﻣﺮ ﻋﻈﯿﻢ ﺧﻄﯿﺮ ﺗﻠّﻘﯽ ﻣﯽﮐﻨﺪ و ﺗﺼﺪﯾﻖ ﺷﺪه ﮐﻪ در ﻣﯿﺎن ﺳﺎﯾﺮ اﺻﻮل ﺑﻬﺎﺋﯽ،
ﮐﺸﺎورزي از ﻟﺤﺎظ اﻫﻤّﯿﺖ "ﻓﯽاﻟﺤﻘﯿﻘﻪ داراي ﻣﻘﺎم اوّل اﺳﺖ 50".از ﻟﺤﺎظ اﻫﻤّﯿﺖ در ﻣﻘﺎم اوّل اﺳﺖ ﺑﺪﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ اﺳﺖ
ﮐﻪ ﺗﺤّﻘﻖ ﺻﻠﺢ و اﻣﻨّﯿﺖ ﯾﺎ ﺣّﺘﯽ ﺑﺮﻗﺮاري رواﺑﻂ دوﺳﺘﯽ در زﻣﺎﻧﯽ ﮐﻪ ﺗﻮدهﻫﺎي ﻣﺮدم ﻣﺒﺘﻼ ﺑﻪ ﮔﺮﺳﻨﮕﯽ ﻫﺴﺘﻨﺪ ،ﺑﺴﯿﺎر
دﺷﻮار اﺳﺖ .وﻗﺘﯽ ﮐﻮدﮐﺎن دﭼﺎر ﺳﻮء ﺗﻐﺬﯾﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ ،ﺗﻌﻠﯿﻢ و ﺗﺮﺑﯿﺖ ﺑﻪ ﺳﺨﺘﯽ ﺻﻮرت ﻣﯽﮔﯿﺮد ،و اﮔﺮ از ﺑﯿﻦ ﺑﺮدن
ﮔﺮﺳﻨﮕﯽ در ﻣﯿﺎن اﻧﺒﻮه ﺟﻤﻌﯿﺖ ﻣﺮدﻣﺎن ﻣﯿﺴّﺮ ﻧﺒﺎﺷﺪ ﺑﻪ ﭘﺎﯾﺪاري اﻗﺘﺼﺎدي ﻧﻤﯽﺗﻮان دﺳﺖ ﯾﺎﻓﺖ .در ﺗﻤﺎﻣﯽ اﯾﻦ اوﺿﺎع
و اﺣﻮال ،ﻧﺒﻮد ﻏﺬا ﻋﺎﻣﻠﯽ ﻋﻤﺪه اﺳﺖ و از اﯾﻦ رو ﺑﺎﯾﺪ ﺗﺪارك دﯾﺪه ﺷﻮد .ﺑﯿﺎﻧﺎت ﻣﺸﺎﺑﻬﯽ درﺑﺎرة اﻫﻤﯿّﺖ ﮐﺸﺎورزي در
آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﻧﯿﺰ ﯾﺎﻓﺖ ﻣﯽﺷﻮد .ﻣﺜﻼً اﯾﺸﺎن ﺑﻪ ﮐﺸﺎورزي ﺑﻪ ﻋﻨﻮان "اﺳﺎس ﻫﺮ ﺟﺎﻣﻌﻪ" 51ﺗﻮﺻﯿﻒ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ
و اﺷﺘﻐﺎل ﺑﻪ آن را "ﻋﺒﺎدت" 52داﻧﺴﺘﻪاﻧﺪ و ﺑﻬﺎﺋﯿﺎن را ﺑﻪ ﻓﺮاﮔﯿﺮي "ﻋﻠﻮم ﮐﺸﺎورزي" 53ﺗﺸﻮﯾﻖ ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ .ﻟﺬا ،اﮔﺮ
ﻓﺮدي از ﻟﺤﺎظ ﻓﻦ ﻣﻬﺎرت ﯾﺎﺑﺪ ،وﺳﯿﻠﮥ اي ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد ﺑﺮاي راﺣﺖ و آﺳﺎﯾﺶ ﻧﻔﻮس ﻋﺪﯾﺪه .از آﻧﺠﺎ ﮐﻪ اﮐﺜﺮﯾﺖ ﻣﺮدﻣﺎن
ﻓﻘﯿﺮ در ﻋﺎﻟﻢ در ﻣﻨﺎﻃﻖ روﺳﺘﺎﯾﯽ زﻧﺪﮔﯽ ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ ،ﺗﺤﻠﯿﻠﯽ ﺑﺮاي ﮐﺎﻫﺶ ﻓﻘﺮ روﺳﺘﺎﯾﯿﺎن و ﮐﻤﮏ ﺑﻪ آﻧﻬﺎ ﺑﺮاي ﮐﺸﺖ و
ﺑﺮداﺷﺖ ﻣﺤﺼﻮﻻت ﮐﺸﺎورزي و ﺑﺮﺧﻮرداري از ﺑﺮﻧﺎﻣﮥ رﻓﺎﻫﯽ در ﺳﻄﺢ روﺳﺘﺎ ﺑﺴﯿﺎر ﻣﻨﺎﺳﺐ اﺳﺖ.
ﺳﺨﻦ ﭘﺎﯾﺎﻧﯽ
در اﯾﻦ ﻧﻮﺷﺘﻪ اﺷﺎره اي ﻣﺨﺘﺼﺮ ﺑﻪ ﺑﻌﻀﯽ از ﻧﻈﺮات ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎ ،ﺷﺪ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺷﻨﺎﺧﺖ اﻗﺘﺼﺎد اﺧﻼﻗﯽ
ﻣﺮﺑﻮط ﻣﯿﺸﻮد .ﺑﺎﯾﺪ ﺗﻮﺟﻪ داﺷﺖ ﮐﻪ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ اﻗﺘﺼﺎدي اﻣﺮ ﺗﻨﻬﺎ وﺳﯿﻠﻪ اي ﻫﺴﺘﻨﺪ ﺑﺮاي ﻫﺪف اﺻﻠﯽ ﮐﻪ وﺣﺪت ﻋﺎﻟﻢ
اﻧﺴﺎﻧﯽ اﺳﺖ .اﯾﻦ ﻧﮑﺘﻪ ﻗﺎﺑﻞ ذﮐﺮ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻫﯿﭻ اﻟﮕﻮﯾﯽ در اﻧﺰوا ﮐﺎر ﻧﻤﯿﮑﻨﺪ .اﻣﺮوزه ﻣﻠﻞ ﺟﻬﺎن ﺷﺪﯾﺪًا ﺑﻪ ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ
ﻣﺘﺼﻞ ﻫﺴﺘﻨﺪ و ارﺗﺒﺎط دو ﺟﺎﻧﺒﻪ ﺑﺮﻗﺮار اﺳﺖ .ﻣﻠﻞ ﻣﺨﺘﻠﻔﻪ از ﻟﺤﺎظ اﻗﺘﺼﺎدي و اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ و ﺳﯿﺎﺳﯽ و ﻓﺮﻫﻨﮕﯽ و
زﯾﺴﺖ ﻣﺤﯿﻄﯽ ﺑﻬﻢ واﺑﺴﺘﻪ ﻫﺴﺘﻨﺪ .ﺗﻤﺜﯿﻞ ﻫﯿﮑﻞ ﺑﺸﺮي در آﺛﺎر ﺑﻬﺎﺋﯽ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﺳﯿﺴﺘﻢ ﻣّﺘﺤﺪي ﮐﻪ داراي ﺗﻌﺎﻣﻞ
ﻣﺮﺗّﺐ و واﺑﺴﺘﮕﯽ ﻣﺘﻘﺎﺑﻞ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﯾﮏ ﮐﻞّ ﻣﺘﺸﮑّﻞ اﺳﺖ ﺑﺮاي ﻣﻼﺣﻈﮥ ﺟﺎﻣﻌﮥ ﺑﺸﺮي ﺑﻪ ﮐﺎر رﻓﺘﻪ اﺳﺖ .ﺣﻀﺮت
ﻞ اﻹﻧﺴﺎن" . 54ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ،در
ﮑ ِﻢ َﮐﻬﯿ َ ﺑﻬﺎءاﷲ در ﻟﻮﺣﯽ ﺧﻄﺎب ﺑﻪ ﻣﻠﮑﮥ وﯾﮑﺘﻮرﯾﺎ ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ" ،ﻓﺎﻧ ُ
ﻈﺮوا اﻟﻌﺎَﻟ َ
ﺗﺒﯿﯿﻦ ﻣﻔﻬﻮم ﻫﯿﮑﻞ اﻧﺴﺎن در راﺑﻄﻪ ﺑﺎ ﻋﺎﻟﻢ ﻋﻨﺼﺮي و ﺟﺎﻣﻌﮥ ﺑﺸﺮي ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ" ،ﻫﯿﮑﻞ ﻋﺎﻟﻢ از ﻣﺼﺪراﯾﺠﺎد ﭼﻮن
ﺻﻮرت و ﻫﯿﺌﺖ آدم ﻣﻮﺟﻮد ﺷﺪه و ﻓﯽ اﻟﺤﻘﯿﻘﻪ ﻣﺮآت ﯾﮑﺪﯾﮕﺮﻧﺪ ﭼﻮن ﺑﺒﺼﺮ ﺑﺼﯿﺮت ﻧﮕﺮي ﯾﻌﻨﯽ ﻫﻤﭽﻨﺎﻧﮑﻪ ﻫﯿﮑﻞ
اﻧﺴﺎﻧﯽ در ﻋﺎﻟﻢ وﺟﻮد ﻇﺎﻫﺮًا ﻣﺮﮐﺐ از اﻋﻀﺎ و ﺟﻮارح ﻣﺨﺘﻠﻔﻪ و در ﺣﻘﯿﻘﺖ ﻫﯿﺌﺖ ﺟﺎﻣﻌﻪ و ﻣﺮﺑﻮط ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ اﺳﺖ
ﺑﻬﻤﭽﻨﯿﻦ ﺟﺴﻢ ﻋﺎﻟﻢ ﺣﮑﻤﺶ ﺣﮑﻢ ﺷﺨﺺ واﺣﺪ ﮐﻪ اﻋﻀﺎ و اﺟﺰاﯾﺶ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ اﺳﺖ 55".در ﻫﯿﮑﻞ ﺑﺸﺮي ﺑﻪ
ﺻﻮرت ﯾﮏ ﺳﯿﺴﺘﻢ ،اﮔﺮ در ﯾﮏ ﺑﺨﺶ از ﺑﺪن اﻧﺴﺎن دردي ﺣﺎﺻﻞ ﺷﻮد ،ﺑﻘﯿﻪ ﺑﺪن ﻧﯿﺰ دﭼﺎر رﻧﺞ ﻣﯽﮔﺮدد .ﻫﻤﯿﻨﻄﻮر،
در ﺟﺎﻣﻌﮥ ﺑﺸﺮي ﻣﺴﺎﺋﻠﯽ از ﻗﺒﯿﻞ ﻓﻘﺮ و ﮔﺮﺳﻨﮕﯽ ،و ﺟﺎﺑﺠﺎﯾﯽ در ﯾﮏ ﺑﺨﺶ از ﻋﺎﻟﻢ ﺳﺒﺐ درد و رﻧﺞ دﯾﮕﺮ ﻗﺴﻤﺖﻫﺎي
ﺟﻬﺎن ﻣﯽﺷﻮد.
ﻼ،
ﺴﺮ اﺳﺖ زﯾﺮا ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﺑﻪ وﺳﺎﯾﻞ ﻻزم ﺑﺮاي وﺻﻮل ﺑﻪ آن دﺳﺘﺮﺳﯽ دارد .ﻣﺜ ً ﺗﺤّﻘﻖ ﻫﺪف وﺣﺪت ﻣﯿ ّ
وﺳﺎﺋﻞ ﻋﺎﻟﻢﮔﯿﺮ ارﺗﺒﺎﻃﯽ ،ﺣﻤﻞ و ﻧﻘﻞ ،ﻓﻨﺎوري اﻃّﻼﻋﺎت ،و واﺑﺴﺘﮕﯽ ﻣﺘﻘﺎﺑﻞ ﻣﺎﻟﯽ ﺟﻬﺎﻧﯽ ﺑﻪ ﺻﻮرت روشﻫﺎي وﺣﺪت
ﺑﺨﺶ ﻣّﻠﺖﻫﺎ ﻣﻮﺟﻮد اﺳﺖ .ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﺗﻮﺿﯿﺢ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﮐﻪ در ﮔﺬﺷﺘﻪ" ،ﺑﻪ ﮐّﻠﯽ اﺋﺘﻼف َﻣﻦ َﻋَﻠﯽ اﻻرض ﻏﯿﺮ
ﻗﺎﺑﻞ ﺣﺼﻮل ﺑﻮد 56"،زﯾﺮا وﺳﺎﺋﻞ ارﺗﺒﺎط و ﺗﻤﺎس ﮐﻪ اﻣﺮوز ﻣﻮﺟﻮد اﺳﺖ ،در ادوار ﮔﺬﺷﺘﻪ وﺟﻮد ﻧﺪاﺷﺖ ،و ﻟﺬا" ،اﺟﺘﻤﺎع
و ﺗﺒﺎدل اﻓﮑﺎر ﻣﻌﺴﻮر 57".ﺑﻨﺎﺑﺮاﯾﻦ ،واﺿﺢ اﺳﺖ ﮐﻪ وﯾﮋﮔﯽﻫﺎي ﺟﻬﺎﻧﯽ ﺷﺪن ﻫﺪﻓﻤﻨﺪ ،ﮐﻪ ﻋﺒﺎرت از ﯾﮕﺎﻧﮕﯽ ﻧﻮع ﺑﺸﺮ،
واﺑﺴﺘﮕﯽ ﻣﺘﻘﺎﺑﻞ ،و ﺗﺒﺎدل اﻓﮑﺎر اﺳﺖ ،ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از اّﻃﻼﻋﺎت ﭘﯿﺸﺮﻓﺘﻪ و ﻓﻨﺎوري ﻣﺘﺮّﻗﯽ ﻗﺎﺑﻞ ﺣﺼﻮل اﺳﺖ .رؤﯾﺎي
وﺣﺪت ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﮐّﻠﯿﻪ وﺟﻮه ﺣﯿﺎت ﺑﺸﺮ را در ﺑﺮ ﻣﯽﮔﯿﺮد .اﻣّﺎ ،ﭼﻨﯿﻦ دﯾﺪي از وﺣﺪت و ﯾﮑﭙﺎرﭼﮕﯽ ﻋﺎﻟﻢ ،ﺑﺎ ﺑﺎزار
ﺟﻬﺎﻧﯽ ﻏﺎﻟﺒﺎً ﺑﯽروح و ﺑﯽﻫﻮﯾﺖ و ﻓﺎﻗﺪ اﺻﻮل اﺧﻼﻗﯽ ﮐﻪ اﻣﺮوزه ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻣﯽﺷﻮد ﻫﯿﭻ ارﺗﺒﺎﻃﯽ ﻧﺪارد .ﯾﮑﯽ از
ﮐﺎرﺑﺮدﻫﺎي اﺻﻞ وﺣﺪت ﻋﺒﺎرت از ﻫﻤﺎﻫﻨﮓ ﮐﺮدن ﻣﻨﺎﺑﻊ اﻧﺴﺎﻧﯽ ،ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﺎﻟﯽ و ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻓﯿﺰﯾﮑﯽ ﺑﻪ ﻧﻔﻊ ﮐّﻠﯽ ﺷﺮﮐﺖ
ﮐﻨﻨﺪﮔﺎن در ﺑﺎزار ،ﺑﻪ ﻧﺤﻮي ﻋﺎدﻻﻧﻪ و ﻣﻨﺼﻔﺎﻧﻪ ﻣﯿﺒﺎﺷﺪ .از اﯾﻦ رو ،ﺑﻪ اﺻﻄﻼح "ﻋﺪاﻟﺖ" ﺑﻪ ﻋﻨﻮان روش ﺣﺼﻮل اﻫﺪاف
اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ – ﺳﯿﺎﺳﯽ – اﻗﺘﺼﺎدي ﮐﺮاراً در آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء اﺷﺎره ﺷﺪه اﺳﺖ و ﺑﻪ ﺟﺮأت ﻣﯿﺘﻮان ﮔﻔﺖ ﮐﻪ اﯾﺸﺎن
ﭘﯿﺸﮕﺎم ﯾﮏ اﻗﺘﺼﺎد اﺧﻼﻗﯽ و روﺣﺎﻧﯽ ﻫﺴﺘﻨﺪ .در ﻧﺘﯿﺠﻪ ،از ﭼﺸﻢاﻧﺪاز ﺑﻬﺎﺋﯽ ،ﺟﻬﺎﻧﯽ ﺑﻮدن ﻫﺪﻓﻤﻨﺪ ﻫﻤﺮاه ﺑﺎ ﻋﺪاﻟﺖ
9
اﻗﺘﺼﺎدي ﺑﻪ ﺣﺬف ﻣﻮاﻧﻊ و "ﻣﺼﺎﺋﺐ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ" 58اﺷﺎره دارد ،ﮐﻪ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﺑﻪ ﻋﻨﻮان "ﻋﻼج ﻓﻮري ﺟﻤﯿﻊ
اﻣﺮاض ﻫﯿﺄت اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ" 59ﻣﻄﺮح ﻓﺮﻣﻮده اﻧﺪ.
ﻣﻨﺎﺑﻊ و ﯾﺎدداﺷﺘﻬﺎ
1ﺗﺮﺟﻤﻪ – ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﺧﻄﺎﺑﻪ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ،ﻣﻨﺪرج در ،Promulgation of Universal Peaceص.239
2ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﻣﻨﺪرج در ﺑﻬﺎءاﷲ و ﻋﺼﺮ ﺟﺪﯾﺪ ،ﻃﺒﻊ ﺑﺮزﯾﻞ ،ص.85
3ﺗﺮﺟﻤﻪ – ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﻣﻨﺪرج در ،Foundation of World Unityﺗﺄﻟﯿﻒ ﻣﺤﻔﻞ روﺣﺎﻧﯽ ﻣّﻠﯽ ﺑﻬﺎﺋﯿﺎن اﯾﺎﻻت ﻣّﺘﺤﺪه ،وﯾﻠﻤﺖ،
ﺳﺴﮥ ﻣّﻠﯽ ﻣﻄﺒﻮﻋﺎت اﻣﺮي ،1979 ،ص.38 اﯾﻠﯿﻨﻮي :ﻣﺆ ّ
4ﻫﻤﺎن.
5آدام اﺳﻤﯿﺖ ،The Wealth of Nations ،ﺗﺎم ﮔﺮﯾﻔﯿﺖ )وﯾﺮاﺳﺘﺎر( ،ﻟﻨﺪن ،2012 ،Wordsworth ،ص.709
6ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﺧﻄﺎﺑﺎت ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ،ج ،1ص.97
7ﺗﺮﺟﻤﻪ ،ﺑﯿﺎن ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﻣﻨﻘﻮل در ،Waging Peaceص.15
8ﺗﺮﺟﻤﻪ – ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﻧﻘﻞ در ﮐﺘﺎب ،Tablet to August Forel: For the Good of Mankindوﯾﺮاﺳﺘﺎري ﺟﺎن ﭘﻞ وﯾﺪر
) ،(John Paul Vaderآﮐﺴﻔﻮرد :ﺟﺮج روﻧﺎﻟﺪ ،1984 ،ص] .73ﺟﻬﺖ ﺟﺎﻣﻌﻪ ،ﯾﺎ ﺟﻤﻊ ﮐﻨﻨﺪه ،ﺑﻪ "ﻗّﻮه وﺣﺪتﺑﺨﺶ" ﺗﺮﺟﻤﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ – م[
9ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ،ج ،3ص / 88ﻣﻨﺘﺨﺒﺎﺗﯽ از ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ،ج ،1ص.101
10ﺗﺮﺟﻤﻪ – ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﻣﻨﺪرج در ،Divine Philosophyص.111
11ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﺧﻄﺎﺑﺎت ﻣﺒﺎرﮐﻪ ،ج ،2ص.32
12ﺗﺮﺟﻤﻪ – ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﺧﻄﺎﺑﻪ 23ژوﺋﯿﻪ 1912ﻣﻨﺪرج در ،Promulgation of Universal Peaceص.239
13ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﺧﻄﺎﺑﺎت ﻣﺒﺎرﮐﻪ ،ج ،2ص.148
14ﺗﺮﺟﻤﻪ – ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﻣﻨﺪرج در ،Tablets of ‘Abdu’l-Bahaج ،1ص.98
15ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ،ج ،5ص" :130ﺗﻌﺎون و ﺗﺒﺎدل از ﺧﻮاص ﻫﯿﺄت ﺟﺎﻣﻌﮥ ﻋﺎﻟﻢ وﺟﻮد اﺳﺖ و ﺑﺪون او وﺟﻮد ﻣﻌﺪوم".
16ﺗﺮﺟﻤﻪ – ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﻣﻨﺪرج در ،Divine Art of Livingص30.
17ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﺧﻄﺎﺑﺎت ﻣﺒﺎرﮐﻪ ،ج ،1ص173
18ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﻣﻔﺎوﺿﺎت ،ص.209
19ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﻣﻨﺘﺨﺒﺎﺗﯽ از ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ،ج ،1ص) 141ﺷﻤﺎره .(126
20ﻫﻤﺎن.
21ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﻣﻨﺘﺨﺒﺎﺗﯽ ا ز ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ،ج ،1ص) 142ﺷﻤﺎره (128
22ﻫﻤﺎن.
23ﺗﺮﺟﻤﻪ – ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ،Paris Talks .ص.177
24ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﻣﻨﺘﺨﺒﺎﺗﯽ ا ز ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ،ج ،1ص) 142ﺷﻤﺎره (128
25ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﻣﻨﺘﺨﺒﺎﺗﯽ از ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ،ج ،1ص) 126ﺷﻤﺎره (103
26ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﻣﻨﺘﺨﺒﺎﺗﯽ از ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ،ج ،1ص.112
27ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﻣﻨﺪرج در ﺑﻬﺎءاﷲ و ﻋﺼﺮ ﺟﺪﯾﺪ ،ﻃﺒﻊ ﺑﺮزﯾﻞ ،ص.163
28ﻫﻤﺎن ،ص.216
29ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ،ج ،7ص.135
30ﺗﺮﺟﻤﻪ – ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﺧﻄﺎﺑﮥ 7ﻣﻪ 1912ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ،ﻣﻨﺪرج در ،Promulgation of Universal Peaceص.108
31ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﺧﻄﺎﺑﺎت ﻣﺒﺎرﮐﻪ ،ج ،2ص.149
32ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﺧﻄﺎﺑﺎت ﻣﺒﺎرﮐﻪ ،ج 2ص123
33ﺗﺮﺟﻤﻪ – ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﺧﻄﺎﺑﮥ دوم ژوﺋﻦ 1912ﻣﻨﺪرج در ،Promulgation of Universal Peaceص.170
34ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .رﺳﺎﻟﮥ ﻣﺪﻧّﯿﻪ ،ﻃﺒﻊ 162ﺑﺪﯾﻊ 2005 ،ﻣﯿﻼدي ،ص.26
35ﻫﻤﺎن.
36ﺗﺮﺟﻤﻪ – ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ،ﺧﻄﺎﺑﻪ 23ژوﺋﯿﻪ 1912ﻣﻨﺪرج در ،Promulgation of Universal Peaceص.239
37ﺗﺮﺟﻤﻪ – ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ،ﻣﻨﺪرج در ﻣﺠّﻠﮥ ﻧﺠﻢ ﺑﺎﺧﺘﺮ ،ﺳﺎل ﻫﺸﺘﻢ ،ﺷﻤﺎره ،1ص.5-4
38ﻧﻘﻞ ﺗﺮﺟﻤﻪ ﺑﯿﺎن ﺣﻀﺮت وﻟﯽ اﻣﺮاﷲ از ﻣﻨﻀّﻤﺎت ﮐﺘﺎب ﻣﺴﺘﻄﺎب اﻗﺪس ،ﯾﺎدداﺷﺖ ﺷﻤﺎره ،38ص.130
39ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .رﺳﺎﻟﮥ ﻣﺪﻧّﯿﻪ ،ﻃﺒﻊ آﻟﻤﺎن ،ﺳﭙﺘﺎﻣﺒﺮ ،2010ص / 68ﻃﺒﻊ 1329ﻫﺠﺮي ،ص120
40ﺗﺮﺟﻤﻪ – ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﺧﻄﺎﺑﻪ 9ﻧﻮاﻣﺒﺮ ،Paris Talks ،1911ص97؛ اﺻﻞ ﺧﻄﺎﺑﻪ در ﺻﻔﺤﺎت 130اﻟﯽ 137ﺟﻠﺪ اّول ﺧﻄﺎﺑﺎت
درج اﺳﺖ ،اّﻣﺎ اﯾﻦ ﺟﻤﻠﻪ در ﻣﺘﻦ اﺻﻠﯽ ﻓﺎرﺳﯽ وﺟﻮد ﻧﺪارد – م(
41ﺗﺮﺟﻤﻪ – ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﺧﻄﺎﺑﻪ 7ﻣﻪ ،1912ﻣﻨﺪرج در ،Promulgation of Universal Peaceص.110
10
42ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ،Paris Talks .ص .22ﻧﻘﻞ ﺗﺮﺟﻤﻪ از ﺑﻬﺎءاﷲ و ﻋﺼﺮ ﺟﺪﯾﺪ ،ﻃﺒﻊ ﺑﺮزﯾﻞ ،ص.195
43ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﻟﻮح ﻻﻫﻪ ،ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ،ج ،3ص.108
44ﺗﺮﺟﻤﻪ – ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﺧﻄﺎﺑﻪ 6ﻣﻪ ،Promulgation of Universal Peace ،1912ص.102
45ﺗﺮﺟﻤﻪ – ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ،Divine Philosophy .ص.83
46ﺗﺮﺟﻤﻪ – ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﺧﻄﺎﺑﻪ 7ﻣﻪ ،Promulgation of Universal Peace ،1912ص.107
47ﺗﺮﺟﻤﻪ – ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﺧﻄﺎﺑﻪ 6ﻣﻪ ،Promulgation of Universal Peace ،1912ص.102
48ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﺧﻄﺎﺑﺎت ﻣﺒﺎرﮐﻪ ،ج ،1ص.173
49ﺗﺮﺟﻤﻪ – ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﺧﻄﺎﺑﮥ دوم ژوﺋﻦ 1912ﻣﻨﺪرج در ،Promulgation of Universal Peaceص.170
50ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﷲ .ﻟﻮح دﻧﯿﺎ ،ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ اﻟﻮاح ﻃﺒﻊ ﻣﺼﺮ ،ص.293
51ﺗﺮﺟﻤﻪ – ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﺧﻄﺎﺑﻪ 1ﺟﻮﻻي ،1912ﻣﻨﺪرج در ،Promulgation of Universal Peaceص.217
52ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﻣﻨﺘﺨﺒﺎﺗﯽ از ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ،ج ،1ص.141
53ﺗﺮﺟﻤﻪ – ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﺧﻄﺎﺑﻪ 26آﮔﺴﺖ 1912ﻣﻨﺪرج در ،Promulgation of Universal Peaceص.283
54ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﷲ .ﻣﻨﺘﺨﺒﺎﺗﯽ از آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﷲ ،ﺷﻤﺎره .120
55ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ،ج ،5ص.129
56ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ،ج ،1ص / 356ﻣﻨﺘﺨﺒﺎﺗﯽ از ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ ،ج ،1ص.29
57ﻫﻤﺎن.
58در ﻣﻮرد ﻋﺒﺎرت "ﻣﺼﺎﺋﺐ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ" ﻧﮕﺎه ﮐﻨﯿﺪ ﺑﻪ ﺑﯿﺎﻧﯿﮥ دوم آورﯾﻞ 2010ﺑﯿﺖاﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ) .ﺗﻮﺿﯿﺢ ﻣﺘﺮﺟﻢ :در ﻣﺘﻦ اﻧﮕﻠﯿﺴﯽ social
illsآورده ﺷﺪه ﮐﻪ ﺑﻪ "ﻣﺼﺎﺋﺐ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ" ﺗﺮﺟﻤﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ .ﺗﺮﺟﻤﻪ دﯾﮕﺮ آن "اﻣﺮاض اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ" اﺳﺖ ﮐﻪ در ﺑﯿﺎن ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﻧﯿﺰ
ذﮐﺮ ﺷﺪه اﺳﺖ(.
59ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﻟﻮح ﭘﺮوﻓﺴﻮر ﻓﻮرال ،ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ،ج ،3ص.390
11
──────────────────────────────────────────────────────────────────────
ﺣ ﻀ ﺮ ت ﻋ ﺒ ﺪ ا ﻟﺒ ﻬ ﺎ ء -ﭘ ﯿ ﺸ ﮕ ﺎ م اﻗ ﺘ ﺼ ﺎ د اﺧ ﻼ ﻗ ﯽ
ﻫﻮﺷﻤﻨﺪ ﺑﺪﯾﻌﯽ
آﻏﺎز ﺳﺨﻦ
اﻗﺘﺼﺎد ﻣﺪرن از ﻗﺮن ﻫﻔﺪﻫﻢ ﺑﻪ ﺑﻌﺪ ﺗﻐﯿﯿﺮات ﺑﺴﯿﺎري ﮐﺮده اﺳﺖ .در ﯾﮏ زﻣﺎن ﮐﻪ اﻧﺴﺎن ﺑﻌﻨﻮان آدم
اﻗﺘﺼﺎدي ﻣﻌﺮﻓﯽ ﺷﺪه ﺑﻮد اﮐﻨﻮن دﯾﺪﮔﺎه ﺑﺴﯿﺎري از ﺳﺎزﻣﺎﻧﻬﺎ و ﻣﺘﺨﺼﺼﯿﻦ و ﻧﻮﯾﺴﻨﺪﮔﺎن ﺗﻐﯿﯿﺮ ﮐﺮده و ﻧﻈﺮﯾﻪ ﺑﺮ اﯾﻦ
اﺳﺖ ﮐﻪ اﻗﺘﺼﺎد ﻣﯽ ﺑﺎﯾﺴﺖ ﻫﻤﺮاه ﺑﺎ اﺻﻮل اﺧﻼﻗﯽ ﺑﺎﺷﺪ .اﻟﺒﺘﻪ اﯾﻨﮕﻮﻧﻪ ﺗﻐﯿﯿﺮات ﻫﻨﻮز ﺑﯿﺸﺘﺮ ﯾﮏ ﻧﻈﺮﯾﻪ اﺳﺖ ﺗﺎ در
ﻣﺮﺣﻠﻪ ﻋﻤﻞ .ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﺑﺮاﺳﺘﯽ ﭘﯿﺸﮕﺎم ﯾﮏ اﻗﺘﺼﺎد اﺧﻼﻗﯽ ﻫﺴﺘﻨﺪ و ﭼﻨﯿﻦ دﯾﺪﮔﺎﻫﯽ در آﺛﺎر ﻣﺘﻌﺪده اﯾﺸﺎن
ﺑﻪ ﭼﺸﻢ ﻣﯿﺨﻮرد و در اﯾﻦ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺑﻄﻮر اﺟﻤﺎل ﺑﻪ آن اﺷﺎره ﻣﯿﺸﻮد .اﻗﺘﺼﺎد را ﻣﯿﺘﻮان داﻧﺸﯽ داﻧﺴﺖ ﮐﻪ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ
ﮐﻤﺒﻮد ﻣﻨﺎﺑﻊ و اﺑﺰار ﺗﻮﻟﯿﺪ و ﻧﯿﺎزﻫﺎي ﻧﺎﻣﺤﺪود ﺑﺸﺮي ﺑﻪ ﺗﺨﺼﯿﺺ ﺑﻬﯿﻨﻪ ﮐﺎﻻ و ﺧﺪﻣﺎت دارد ﮐﻪ در ﺑﺎره اﻟﻮﯾﺘﻬﺎ و ﺣﺪاﮐﺜﺮ
رﺿﺎﯾﺖ و ﻣﻄﻠﻮﺑﯿﺖ اﻓﺮاد و ﺧﺎﻧﻮارﻫﺎﺳﺖ .اﻗﺘﺼﺎد ﯾﮏ ﻣﻮﺿﻮع ﺟﺪا از زﻧﺪﮔﯽ اﻧﺴﺎﻧﻬﺎ ﻧﯿﺴﺖ و ﺑﺎ ﺳﯿﺴﺘﻢ زﻧﺪﮔﯽ
ﺧﺎﻧﻮارﻫﺎ ﮐﺎﻣﻼ در ﻫﻢ آﻣﯿﺨﺘﻪ اﺳﺖ .ﻟﺬا ،درك درﺳﺖ از اﻗﺘﺼﺎد اﺧﻼﻗﯽ ﮐﻤﮏ ﺷﺎﯾﺎن ﺑﻪ ﺑﻬﺒﻮد وﺿﻌﯿﺖ زﻧﺪﮔﯽ ﻫﻤﮕﺎن
ﻣﯿﮑﻨﺪ.
ﮐﺎ رﺑﺮد ﻋﻤﻠﯽ اﻗﺘ ﺼﺎد اﺧﻼﻗﯽ
ﮐﺎرﺑﺮد و درك " روﺣﺎﻧﯿﺖ" ﺑﻪ ﻋﻨﻮان "ﻋﺎﻣﻞ وﺣﺪتﺑﺨﺶ" و ﻋﺎﻣﻞ ارﺗﺒﺎﻃﯽ اﻫﻤّﯿﺖ زﯾﺎدي دارد .روﺣﺎﻧﯿﺖ ﺑﻪ
ﻋﻨﻮان ﻓﺮاﯾﻨﺪ وﺣﺪت ﺑﺨﺶ ،ﺗﻮﺳﻌﻪ دﻫﻨﺪه و ﻣﺮﺗﺒﻂ ﮐﻨﻨﺪه زﻧﺪﮔﯽ ﻣﺎ ﺑﺎ دﻧﯿﺎي ﻣﺎدّي ،ﺑﺎ دﯾﮕﺮ ﻣﺮدﻣﺎن ،ﺑﺎ ﻣﺤﯿﻂ زﯾﺴﺖ،
و ﺑﺎ ﻧﺴﻞﻫﺎي آﯾﻨﺪه ﺗﻌﺮﯾﻒ ﻣﯿﺸﻮد .اﯾﻦ ﺗﻌﺮﯾﻒ ﮐﻪ اﻟﻬﺎم ﮔﺮﻓﺘﻪ از آﺛﺎر ﺑﻬﺎﺋﯽ اﺳﺖ از اﻧﮕﯿﺰهﻫﺎي اﺧﻼﻗﯽ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان
ﻣﻨﺸﺄ ﻋﻤﺪة ﺗﺤﺮﯾﮏ ﻓﻌّﺎﻟﯿﺖﻫﺎي اﻗﺘﺼﺎدي اﺳﺘﻔﺎده ﻣﯿﮑﻨﺪ .ﻣﻘﺼﻮد از "اﻧﮕﯿﺰهﻫﺎي اﺧﻼﻗﯽ" اﻧﮕﯿﺰهﻫﺎﯾﯽ ﻣﺒﺘﻨﯽ ﺑﺮ
ﻣﯿﻞ ﺑﻪ ﺧﺪﻣﺖ ﺑﻪ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﯾﺎ اﯾﻔﺎي وﻇﯿﻔﻪ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺟﺎﻣﻌﻪ اﺳﺖ .ﺗﺮﻗّﯽ روﺣﺎﻧﯽ و ﮐﺴﺐ ﺻﻔﺎت و ﺳﺠﺎﯾﺎي روﺣﺎﻧﯽ ﺗﻮﺳّﻂ
ﻼ آﻧﺮا ﺟﻤﻌًﺎ
اﻓﺮاد ﻣﺴﺘﻠﺰم زﻧﺪﮔﯽ ﻫﻤﺮاه ﺑﺎ ﯾﺎدﮔﯿﺮي و ﻋﻤﻞ اﺳﺖ و ﺑﺮ رﻓﺘﺎر ﺑﺸﺮي ﺗﻤﺮﮐﺰ دارد .ﭘﺲ ،اﻓﺮادي ﮐﻪ ﻋﻤ ً
ﻞ ﺟﺎﻣﻌﻪ دارﻧﺪ .ﺗﻔﺴﯿﺮ و درك روﺣﺎﻧﯿﺖ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻣﻔﻬﻮﻣﯽ ﻻ ﻣﺸﺎرﮐﺖ ﺑﯿﺸﺘﺮي در ﮐ ّ ﻣﻮرد ﺗﺄﮐﯿﺪ ﻗﺮار ﻣﯽدﻫﻨﺪ ،ﻣﻌﻤﻮ ً
ارﺗﺒﺎﻃﯽ ﺑﻪ اﻓﺮاد ﮐﻤﮏ ﻣﯿﮑﻨﺪ در ﭘﯽ ﺑﺮدن ﺑﻪ ﻣﻌﻨﺎ و ﮐﺎرﺑﺮد اﺻﻮل و ﻣﺪﻟﻬﺎي اﻗﺘﺼﺎدي .ﻣﺜﻼّ ﻓﺮد ﺑﻬﺎﺋﯽ از ﻃﺮﯾﻖ ﺧﺪﻣﺖ،
ﺪي ﺑﺮاي آﻧﮑﻪ ﻋﻀﻮ ﻣﻮّﻟﺪيﺑﺎ ﺗﻠّﻘﯽ ﮐﺎر ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻋﺒﺎدت ،ﺑﺎ اﻧﺠﺎم دادن ﻓّﻌﺎﻟﯿﺖﻫﺎي اﻧﺴﺎندوﺳﺘﺎﻧﻪ ،و ﺗﻼش ﻣﺆّﺛﺮ و ﺟ ّ
ﻢ در زﻧﺪﮔﯽ ﻣﺮﺑﻮط ﻣﯽﺷﻮد ،ﮐﻪ در ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺑﺎﺷﺪ ،از ﻟﺤﺎظ روﺣﺎﻧﯽ ارﺗﻘﺎء ﻣﯽﯾﺎﺑﺪ .ﺑﻨﺎﺑﺮاﯾﻦ ،روﺣﺎﻧﯿﺖ ﺑﻪ ﻫﺪﻓﯽ ﻣﻬ ّ
ﺪ ﻧﺤﻮة وﺻﻮل ﺑﻪ آن اﺳﺖ .ﮐﺎرآﻣﺪ و وﯾﮋﮔﯽﻫﺎي وﺣﺪتﺑﺨﺶ و ارﺗﺒﺎﻃﯽ آن ،ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻣﺴﺘﻠﺰم ﺑﺤﺜﯽ درﺑﺎرة ﻓﺮاﯾﻨ ِ
روش ﺣﺼﻮل اﻫﺪاف اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ و ﺳﯿﺎﺳﯽ و اﻗﺘﺼﺎدي و زﯾﺴﺖ ﻣﺤﯿﻄﯽ ﻣﯿﺴﺮ ﻣﯿﺒﺎﺷﺪ.
در اﻗﺘﺼﺎد ﮐﻼﺳﯿﮏ ﮐﻪ ﺑﺎ ﭘﺪر ﻋﻠﻢ اﻗﺘﺼﺎد ﻣﺪرن در ﺳﺎل 1776ﺗﻮﺳﻂ آدم اﺳﻤﯿﺖ ) (Adam Smithآﻏﺎز
ﺷﺪ اﺧﻼﻗﯿﺎت ﻧﻘﺸﯽ ﺑﺴﯿﺎر ﺟﺰﺋﯽ داﺷﺘﻪ اﺳﺖ .ﻧﻈﺮﯾﻪ ﺑﺮ اﯾﻦ ﺑﻮده ﮐﻪ اﺧﻼﻗﯿﺎت ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻧﻘﺶ ﺧﺎﻧﻮاده اﺳﺖ و ﻧﻪ در
راﺑﻄﻪ ﺑﺎ ﻓﻌﺎﻟﯿﺘﻬﺎي اﻗﺘﺼﺎدي .ﻟﺬا اﺧﻼﻗﯿﺎت ﻧﻘﺶ ﻣﺤﺪودي در ﺑﺎزار و در ﺑﯿﻦ ﺷﺮﮐﺖ ﮐﻨﻨﺪﮔﺎن آن داﺷﺘﻪ اﺳﺖ .از اﯾﻨﺮو
ﻣﻔﻬﻮم ﺑﺎزار آزاد ﻣﻄﺮح ﺷﺪ ﺑﺪﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﮐﻪ ﺷﺮﮐﺖ ﮐﻨﻨﺪﮔﺎن در ﺑﺎزار ﺑﻄﻮر ﻋﻘﻼﻧﯽ ﻓﮑﺮ ﻣﯿﮑﻨﻨﺪ و ﺗﺼﻤﯿﻤﺎت ﻣﻨﻄﻘﯽ و
درﺳﺖ ﻣﯿﮕﯿﺮﻧﺪ و اﺣﺘﯿﺎﺟﯽ ﺑﻪ دﺧﺎﻟﺖ دوﻟﺖ ﻧﯿﺴﺖ .و ﺑﻌﺪ در ﺳﺎل 1890ﺑﻮد ﮐﻪ اﻗﺘﺼﺎدان دﯾﮕﺮي ﺑﻪ ﻧﺎم آﻟﻔﺮد
ﻣﺎرﺷﺎل ) (Alfred Marshallاﻗﺘﺼﺎد را در راﺑﻄﻪ ﺑﺎ اﻧﺘﺨﺎب درﺳﺖ از ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﻄﺮح ﻣﯿﮑﻨﺪ .اﻟﺒﺘﻪ ﭼﻨﯿﻦ ﻧﻈﺮﯾﻪ اي
ﻻزﻣﻪ اش ﯾﮏ ﻧﻮع ﺗﺼﻤﯿﻢ ﮔﯿﺮي ﺑﻬﯿﻨﻪ ﻫﻤﺮاه ﺑﺎ اﺻﻮل اﺧﻼﻗﯽ اﺳﺖ .ﺳﭙﺲ در ﺳﺎل 1930ﺑﻮد ﮐﻪ ﺗﻌﺪاد دﯾﮕﺮي از
اﻗﺘﺼﺎدداﻧﺎن از ﺟﻤﻠﻪ ﻻﯾﻮﻧﻞ راﺑﯿﻨﺰ ) (Lionel Robinsاﻗﺘﺼﺎد را در راﺑﻄﻪ ﺑﺎ ﻋﻮاﻣﻞ ﻣﺎدي و ﻏﯿﺮ ﻣﺎدي ﺑﯿﺎن ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ.
و در ﯾﮑﯽ دو دﻫﻪ اﺧﯿﺮ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺗﻌﺪادي از ﻧﻮﯾﺴﻨﺪﮔﺎن و ﺳﯿﺎﺳﺖ ﮔﺰاران اﺷﺎره ﺑﻪ ﻧﯿﺎز ﺑﻪ اﺻﻮل اﺧﻼﻗﯽ در اﻗﺘﺼﺎد
ﮐﺮده اﻧﺪ ،از ﺟﻤﻠﻪ آﻣﺎرﺗﯿﺎ ﺳﻦ ) ،(Amartya Senﺟﻮزف اﺳﺘﯿﮕﻠﯿﺘﺰ ) ،(Joseph Stiglitzﻣﺤﻤﺪ
ﯾﻮﻧﺲ ) ،(Muhamed Yunusﭘﺎل ﮐﻮﻟﯿﺮ ) ،(Paul Colierو دﯾﮕﺮان .ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء دﯾﺪه
ﻣﯽﺷﻮد ﮐﻪ اﯾﺸﺎن در ﺳﺎل 1912ﺑﻮد ﮐﻪ از اﻗﺘﺼﺎد اﺧﻼﻗﯽ و روﺣﺎﻧﯽ ﺻﺤﺒﺖ ﻣﯽ ﮐﻨﻨﺪ ،ﻣﺜﻼً در ﺑﯿﺎﻧﯽ ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ،
"وﻗﺘﯽ ﻣﺤّﺒﺖ اﷲ ﺗﺜﺒﯿﺖ ﮔﺮدد ،ﻫﻤﻪ ﭼﯿﺰ ﺗﺤﻘّﻖ ﯾﺎﺑﺪ؛ اﯾﻦ اﺳﺎس ﺣﻘﯿﻘﯽ ﮐﻞّ اﻗﺘﺼﺎد اﺳﺖ 1".وﻗﺘﯽ ﭼﻨﯿﻦ دﯾﺪﮔﺎﻫﯽ
ﻣﻨﻄﺒﻖ ﺑﺎ داد و ﺳﺘﺪ ﺑﺎﺷﺪ ،رواﺑﻂ اﻧﺴﺎﻧﯽ از ﺷﺮاﯾﻂ ﻻزم ﺑﺮاي ﻣﺒﺎدﻟﻪ ﺑﺮﺧﻮردار ﻣﯽﮔﺮدد .ﺑﺮاي آﻧﮑﻪ راﺑﻄﻪاي ﻣﺆﺛّﺮ در
ﻣﯿﺎن ﮐﻠّﯿﻪ ﺑﺎزﯾﮕﺮان و ﻋﻮاﻣﻞ در ﺑﺎزار ﺑﻮﺟﻮد آﯾﺪ ،اﺧﻼﻗﯿﺎت ﺑﻪ ﻋﻨﻮان اﺻﻞ ﮐﻠﯿﺪي ﺑﺮاي ﻋﻤﻠﮑﺮد ﻣﻮﻓّﻘﯿﺖآﻣﯿﺰ آن ﻻزم
اﺳﺖ .اﺷﮑﺎل اﻗﺘﺼﺎد ﻣﺎ اﯾﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺟﺎي آﻧﮑﻪ ﻫﺮ دو ﻣﺎدي و روﺣﺎﻧﯽ ﺑﺎﺷﺪ ﻓﻘﻂ ﺑﻪ ﻣﺎدﯾﺎت ﺗﻮﺟﻪ دارد.
1
اﻗﺘﺼﺎد ﺳﺎﻟﻢ و ﻣﻄﻠﻮب و ﺳﺎزﻧﺪه آﻧﮕﻮﻧﻪ اﻗﺘﺼﺎدﯾﺴﺖ ﮐﻪ ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﺑﺎﻋﺚ رﻓﺎه ﻧﺴﻞ ﺣﺎﺿﺮ ﻣﯿﺸﻮد ﺑﻠﮑﻪ اﺣﺘﺮام
ﺑﻪ رﻓﺎه ﻧﺴﻞ آﯾﻨﺪه ﻧﯿﺰ ﮔﺰارده ﻣﯿﺸﻮد و ﻣﺤﯿﻂ زﯾﺴﺖ و ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻃﺒﯿﻌﯽ را ﻧﯿﺰ ﻣﺤﺎﻓﻈﺖ ﻣﯿﮑﻨﺪ .در اﯾﻨﺠﺎﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﻘﺼﻮد
از زﻧﺪﮔﯽ ﺑﺮاي ﻓﺮد ﺑﻬﺎﺋﯽ در راﺑﻄﻪ ﺑﺎ اﻗﺘﺼﺎد ﭘﺎﯾﺪار و ﯾﺎ ﺑﺎدوام ﺑﺎﯾﺪ ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﯽ ﻗﺮار ﮔﯿﺮد .وﻗﺘﯽ از ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء
ﺳﺆال ﺷﺪ ،ﺑﻬﺎﺋﯽ ﯾﻌﻨﯽ ﭼﻪ؟ در ﭘﺎﺳﺦ ﻓﺮﻣﻮدﻧﺪ "ﺑﻬﺎﺋﯽ ﺑﻮدن ﯾﻌﻨﯽ ﺟﻤﯿﻊ ﻋﺎﻟﻢ را دوﺳﺖ داﺷﺘﻦ و ﺑﺎ ﮐﻞّ ﺑﺸﺮ ﻣﻬﺮﺑﺎن
ﺑﻮدن ،در ﺧﺪﻣﺖ ﺑﻪ ﻧﻮع ﮐﻮﺷﯿﺪن 2".ﺑﺮ ﻣﺒﻨﺎي اﯾﻦ ﺑﯿﺎن ،اﮔﺮ ﻣﻘﺼﻮد از زﻧﺪﮔﯽ ﺑﺮاي ﻓﺮد ﺑﻬﺎﺋﯽ ﻋﺒﺎرت از ارزشﻫﺎﯾﯽ
از ﻗﺒﯿﻞ ﺧﺪﻣﺖ ﺑﻪ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ و آﮔﺎﻫﯽ از ﻧﯿﺎزﻫﺎي دﯾﮕﺮان ﺑﺎﺷﺪ ،در اﯾﻦ ﺻﻮرت ﮐﻞّ ﭼﺸﻢاﻧﺪاز ﺗﻐﯿﯿﺮ ﻣﯽﮐﻨﺪ .ﺑﺎ
ﭼﻨﯿﻦ ﻧﮕﺮﺷﯽ ،ﻫﻤﻪ ﻣﺮاﻗﺐ ﯾﮑﺪﯾﮕﺮﻧﺪ ،و ﺳﻌﯽ دارﻧﺪ ﺑﻪ دﯾﮕﺮان ﺧﺪﻣﺖ ﮐﻨﻨﺪ .اﯾﻦ ﺑﻪ ﺗﻀﻤﯿﻦ ﺣﻔﻆ و وﺟﻮد ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺑﺮاي
ﺟﺎﻣﻌﮥ ﺑﺰرﮔﺘﺮ ،اﻋﻢ از ﺣﺎل و آﯾﻨﺪه ،ﻣﻨﺠﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ.
ﮐﺎرﺑﺮد ﻋﻤﻠﯽ اﻗﺘﺼﺎد اﺧﻼﻗﯽ در زﻣﯿﻨﻪ ﻫﺎي ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﻧﻤﻮدار اﺳﺖ ،در اﯾﻨﺠﺎ ﺑﻪ ﭼﻨﺪ ﻧﻤﻮﻧﻪ اﺷﺎره
ﻞ اﯾﻦ ﺑﺤﺮاﻧﻬﺎ ،ﻋﻤﻠﮑﺮد روﺣﺎﻧﯿﺖ ﺗﺼﺪﯾﻖ ﺷﺪه ﻣﯿﺸﻮد :ﻫﻨﮕﺎم ﺑﺮﺧﻮرد ﺑﺎ ﺑﺤﺮاﻧﻬﺎي اﻗﺘﺼﺎدي 2008و ﺗﻼش در ﺣ ّ
اﺳﺖ .ﭼﻨﯿﻦ ﺑﺤﺮاﻧﻬﺎﺋﯽ ﺑﺎﻋﺚ آﮔﺎﻫﯽ و ﺷﻨﺎﺧﺖ ارزﺷﻬﺎي اﺧﻼﻗﯽ و روﺣﺎﻧﯽ از ﻗﺒﯿﻞ ﻋﺪاﻟﺖ ،ﺻﺪاﻗﺖ ،اﻣﺎﻧﺖ ،ﻫﻤﮑﺎري
ﻣﺘﻘﺎﺑﻞ ،ﻣﻌﺎﺿﺪت ،و ﻣﺪﯾﺮﯾﺖ اﺧﻼﻗﯽ ﺷﺪه اﺳﺖ .ﭼﻨﺪﯾﻦ ﺳﺎل ﺑﻌﺪ از ﺑﺤﺮان اﻗﺘﺼﺎدي ﻣﺰﺑﻮر ﮐﻪ ﻋﻠﺖ آﻧﺮا ﺳﯿﺎﺳﺘﻬﺎي
ﭘﻮﻟﯽ ﺗﺸﺨﯿﺺ داده ﺑﻮدﻧﺪ اﮐﻨﻮن ﺳﯿﺎﺳﺖ ﮔﺰاران ﻣﺘﻮﺟﻪ ﺷﺪﻧﺪ ﮐﻪ ﻋﻠﺖ اﯾﺠﺎد ﭼﻨﯿﻦ ﺑﺤﺮاﻧﯽ ﭘﻮل ﻧﺒﻮده ﺑﻠﮑﻪ ﻋﺪم
رﻋﺎﯾﺖ اﺻﻮل اﺧﻼﻗﯽ در ﻣﺪﯾﺮﯾﺖ ﭘﻮل ﺑﻮده اﺳﺖ .ﻧﻤﻮﻧﻪ دﯾﮕﺮ آﻧﮑﻪ ،ﺑﺮ اﺛﺮ زﯾﺎﻧﻬﺎي وارده ﺑﺮ ﻣﺤﯿﻂ زﯾﺴﺖ ،ﻣﺘﺨﺼﺼﯿﻦ
ﺑﺮ آﻧﻨﺪ ﮐﻪ ﺟﻬﺖ ﺣﻔﻆ ﻃﺒﯿﻌﺖ ﺷﻨﺎﺧﺖ و ﻋﻤﻠﮑﺮد ارزﺷﻬﺎي اﺧﻼﻗﯽ و آﮔﺎﻫﯽ و ﻗﺒﻮل ﺧﺼﺎﯾﺺ روﺣﺎﻧﯿﺖ ﺑﻌﻨﻮان ﻋﺎﻣﻞ
وﺣﺪت ﺑﺨﺶ ﺿﺮورﯾﺴﺖ .ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ،ﻣﻮج ﺧﺮوﺷﺎن ﭘﻨﺎﻫﻨﺪﮔﯽ و آوارﮔﯽ ﻣﯿﻠﻮﻧﻬﺎ ﻧﻔﺮ ﺑﺎﻋﺚ ﺷﻨﺎﺧﺖ ارزﺷﻬﺎي اﻧﺴﺎﻧﯽ
و روﺣﺎﻧﯽ ﺷﺪه ﮐﻪ ﻟﺰوﻣًﺎ ﺗﻌﺪادي از ﮐﺸﻮرﻫﺎ و ﺳﺎزﻣﺎﻧﻬﺎي ﺑﯿﻦ اﻟﻤﻠﻠﯽ رﺿﺎﯾﺖ ﺑﻪ ﻗﺒﻮل آﻧﺎن داده اﻧﺪ ﮐﻪ ﻫﻤﺮاه ﺑﺎ
اﺳﺘﻌﺪاد اﻣﯿﺪوار ﮐﻨﻨﺪه و ﻣﺜﺒﺖ ﭘﻨﺎﻫﻨﺪﮔﺎن ﻣﯿﺒﺎﺷﺪ .ﺷﻨﺎﺧﺖ و ﮐﺎرﺑﺮد اﺻﻮل اﺧﻼﻗﯽ و روﺣﺎﻧﯽ در ﭼﺎﻟﺸﻬﺎي دﯾﮕﺮ
ﻣﺎﻧﻨﺪ ﮐﺎر ﮐﻮدك ،ﮐﺎﻫﺶ ﻧﺎﺑﺮاﺑﺮي و ﻓﻘﺮ ،اﻧﻮاع ﺗﺒﻌﯿﻀﺎت و ﺑﺴﯿﺎري دﯾﮕﺮ اﻫﻤّﯿﺖ دارد .در ﻫﻤﯿﻦ ﻣﺪت ﮐﻪ ﺑﺎ ﭘﻨﺪﻣﯿﮏ
وﯾﺮوس ﮐﺮوﻧﺎ روﺑﺮو ﺷﺪه اﯾﻢ دﯾﺪه ﻣﯿﺸﻮد ﮐﻪ ﮐﻤﮑﻬﺎي ﻧﻮع دوﺳﺘﺎﻧﻪ ﺑﻪ ﻫﺮ ﮐﺠﺎي ﻋﺎﻟﻢ ﺳﺮازﯾﺮ ﺷﺪه اﺳﺖ ﺑﺪون ﻫﯿﭻ
ﮔﻮﻧﻪ ﻣﺤﺪودﯾﺖ و ﺗﻮﺟﻬﯽ ﺑﻪ ﻧﻮع ﮐﺸﻮر ،ﺑﻪ ﻧﻮع ﻣﺮدم ،ﺑﻪ ﻧﻮع ﺳﯿﺎﺳﺖ ،و ﺑﻪ ﻧﻮع ﺟﻨﺴﯿﺖ و رﻧﮓ و ﻧﮋاد و ﻣﺬﻫﺐ.
رﻓﺘﺎر درﺳﺖ ﺧﺮﯾﺪاران و ﻓﺮوﺷﻨﺪﮔﺎن ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺧﻮدﺷﺎن ،ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺳﺎﯾﺮﯾﻦ و ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻣﺤﯿﻂ زﯾﺴﺖ ﺑﺴﯿﺎر اﻫﻤﯿﺖ
دارد .اﯾﻨﺠﺎﺳﺖ ﮐﻪ اﺧﻼﻗﯿﺎت وارد اﻗﺘﺼﺎد ﻣﯿﺸﻮد ﺗﺎ ﺗﻮﻟﯿﺪ ﮐﻨﻨﺪﮔﺎن ﻧﯿﺰ از رﻓﺘﺎر اﺧﻼﻗﯽ ﻣﺼﺮف ﮐﻨﻨﺪﮔﺎن آﮔﺎﻫﯽ
داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ و آن ﮔﻮﻧﻪ ﻣﺤﺼﻮﻻﺗﯽ را ﺗﻮﻟﯿﺪ ﮐﻨﻨﺪ ﮐﻪ ﺷﺎﯾﺴﺘﻪ ﻣﻘﺎم واﻻي اﻧﺴﺎن اﺳﺖ .اﻟﺒﺘﻪ اﯾﻦ ﻣﺪﯾﺮﯾﺖ ﻓﻘﻂ ﻣﺨﺘﺺ
ﺑﻪ اﺳﺘﻔﺎده از ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺗﻮﻟﯿﺪ ﺑﺮاي اﻓﺰاﯾﺶ درآﻣﺪ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﻧﯿﺴﺖ ﺑﻠﮑﻪ ﺷﺎﻣﻞ ﺗﻮزﯾﻊ ﻋﺎدﻻﻧﻪ و ﻣﺼﺮف ﻣﻌﻘﻮل ﻧﯿﺰ ﻣﯿﺸﻮد.
در اداﻣﻪ اﯾﻦ ﻣﻘﺎﻟﻪ ﺑﻪ ﭼﻨﺪﯾﻦ ﻧﻈﺮﯾﻪ اﻗﺘﺼﺎدي ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﺑﻄﻮر ﺧﯿﻠﯽ ﺧﻼﺻﻪ اﺷﺎره ﻣﯿﺸﻮد:
اﻫﻤّﯿﺖ ﻧﻘﺶ دوﻟﺖ
ﻣﺪﯾﺮﯾﺖ ﺑﺨﺶ ﻣﻬﻢ و ﮔﺴﺘﺮده اي از ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺑﻌﻬﺪه دوﻟﺘﻬﺎﺳﺖ ﮐﻪ وﻇﯿﻔﻪ اﯾﺠﺎد ﺗﻮازن و ﺑﺎ ﺛﺒﺎﺗﯽ اﻗﺘﺼﺎدي
را ﺑﻪ ﻋﻬﺪه دارﻧﺪ و از ﺷﯿﻮه ﻫﺎي ﻣﺨﺘﻠﻔﯽ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﺎﻟﯿﺎت و ﺳﺮﻣﺎﯾﻪ ﮔﺬاري و ﻏﯿﺮو ﺑﺮاي اﯾﺠﺎد ﺛﺒﺎت اﻗﺘﺼﺎدي اﺳﺘﻔﺎده
ﻣﯿﮑﻨﻨﺪ .واژه "اﻗﺘﺼﺎد" در اﺻﻞ ﺑﻪ "ﻣﺪﯾﺮﯾﺖ ﺧﺎﻧﻮاده" ﯾﺎ ﺷﺨﺼﯽ و ﯾﺎ ﺳﺎزﻣﺎﻧﯽ ﮐﻪ در اﯾﻦ زﻣﯿﻨﻪ ﻣﻬﺎرت دارﻧﺪ اﻃﻼق
ﻣﯿﺸﻮد .در ﺟﺎﻣﻌﮥ ﮔﺴﺘﺮدهﺗﺮ ،ﺧﺎﻧﻮاده را ﻣﯽﺗﻮان ﺑﺎ ﺣﮑﻮﻣﺘﯽ ﻣﻘﺎﯾﺴﻪ ﮐﺮد ﮐﻪ داراي ﻣﺴﺌﻮﻟﯿﺖ ﺑﺮاي ﻣﺪﯾﺮﯾﺖ ﻣﻨﺎﺑﻊ
ﻞ ﺟﻤﻌﯿﺖ اﺳﺖ .ﺑﻪ ﻫﻤﯿﻦ ﺗﺮﺗﯿﺐ ،ﺧﺎﻧﻮاده ﺗﻀﻤﯿﻦ ﮐﻨﻨﺪة ﻣﺪﯾﺮﯾﺖ ﻣﻨﺰل و رﻓﺎه ﮐّﻠﯿﻪ ﻣّﻠﺖ ﺑﺮاي ﺣﺼﻮل ﻣﻨﻔﻌﺖ ﺟﻬﺖ ﮐ ّ
اﻋﻀﺎء اﺳﺖ .ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ،در آﺛﺎر ﺧﻮد ،در ﺗﻮﺿﯿﺢ ﺗﺮﺗﯿﺐ اﻗﺘﺼﺎدي ﺟﺎﻣﻌﻪ ،اﯾﻦ ﻣﻔﻬﻮم را ﺑﻪ ﮐﺎر ﻣﯽﺑﺮﻧﺪ .ﻣﺜﻼً،
ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ" ،اﯾﻦ ﻣﻨﺰل ﺗﺮﺗﯿﺐ ﻣﻄﻠﻮﺑﯽ ﻧﺪارد .ﺣﯿﺎت اﯾﻦ ﻣﻨﺰل ﺗﺤﺖ ﻗﻮاﻧﯿﻦ ﮐﺎﻣﻠﻪ ﻧﯿﺴﺖ 3".اﯾﺸﺎن ﺳﭙﺲ ﺑﻪ ﻟﺰوم
وﺿﻊ ﻣﻘﺮّرات و ﻗﻮاﻧﯿﻦ ﺑﺮاي ﮐﻤﮏ ﺑﻪ ﻋﻤﻠﮑﺮد ﺻﺤﯿﺢ ﺧﺎﻧﻮاده ،ﮐﻞّ ﺟﺎﻣﻌﻪ و ﯾﺎ ﯾﮏ ﻣّﻠﺖ ،اﺷﺎره ﮐﺮده و ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ،
"ﺑﺎﯾﺪ ﻗﺎﻧﻮﻧﯽ ﺑﺮاي اﯾﻦ ﺧﺎﻧﻮاده وﺿﻊ ﺷﻮد ﮐﻪ ﺑﻪ واﺳﻄﮥ آن ﮐّﻠﯿﻪ اﻋﻀﺎء آن ﻋﺎﺋﻠﻪ از رﻓﺎه و ﺳﻌﺎدت ﺑﺮاﺑﺮ ﺑﺮﺧﻮردار
ﺷﻮﻧﺪ 4".در اﯾﻦ ﺑﯿﺎن ،ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از ﻣﻔﻬﻮم "ﺧﺎﻧﻮاده" ،درﺑﺎرة ﻧﻘﺶ دوﻟﺖ در وﺿﻊ ﻗﻮاﻧﯿﻦ ﺑﺮاي
ﺗﻀﻤﯿﻦ رﻓﺎه ﻧﺎﺷﯽ از اﻗﺘﺼﺎد ﺻﺤﺒﺖ ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ.
در ﻧﻈﺎم ﻓﻌﻠﯽ اﻗﺘﺼﺎد ﺑﺎزار آزاد ،ﻓﺮض ﻣﺴّﻠﻢ ﺑﺮ اﯾﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺎزار ﺧﻮد را ﺗﻨﻈﯿﻢ ﻣﯽﮐﻨﺪ و ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ ﺑﻪ ﻃﻮر
ﺧﻮدﮐﺎر ﺑﻪ ﺗﻌﺎدل و ﯾﺎ وﺿﻌﯿﺖ ﺑﺎﺛﺒﺎت ﺑﺮﺳﺪ .اﻣّﺎ ،ﭼﻨﯿﻦ دﯾﺪﮔﺎﻫﯽ ﻣﻮاﻓﻖ ﺑﺎ واﻗﻌﯿﺖ ﮐﻪ ﻣﺸﮑﻼت ﻣﺘﻌﺪّدي در اﻗﺘﺼﺎد
وﺟﻮد دارد را ﻧﻤﯽ ﺑﺎﺷﺪ ،وﮔﻮﯾﺎي آن اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺎزار ﺧﻮد را ﺗﻨﻈﯿﻢ ﻧﻤﯽﮐﻨﺪ و ﺑﻪ ﻃﻮر ﺧﻮدﮐﺎر ﺑﻪ ﺗﻌﺎدل و ﺑﺎﺛﺒﺎﺗﯽ
ﻧﻤﯽرﺳﺪ .وﺟﻮد ﻓﻘﺮ ،ﺑﯿﮑﺎري ،اﻧﺒﺎﺷﺖ ﺛﺮوت در دﺳﺖ ﻣﻌﺪودي از ﻣﺮدﻣﺎن ،ﻣﺸﮑﻼت ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻣﺤﯿﻂ زﯾﺴﺖ ،و وﺟﻮد
اﻧﻮاع آﺛﺎر ﺟﺎﻧﺒﯽ ﻣﻨﻔﯽ ﻧﺸﺎﻧﻪﻫﺎﯾﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺎزار ﺑﻪ ﺗﻨﻬﺎﯾﯽ ﻗﺎدر ﻧﯿﺴﺖ ﺑﻪ وﺿﻌﯿﺖ ﻣﺘﻌﺎدل ﺑﺮﺳﺪ ،و از اﯾﻦ رو ﻣﺪاﺧﻠﮥ
دوﻟﺖ ﺿﺮورﯾﺖ دارد ﺗﺎ در رﻓﺘﺎر اﻓﺮاد و ﺷﺮﮐﺖﻫﺎي ﺗﺠﺎري ﻧﻔﻮذ ﻧﻤﺎﯾﺪ و ﻧﻘﺺ ﺑﺎزار را اﺻﻼح ﮐﻨﺪ .ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء
2
ﺟﺪا از ﺣﻤﺎﯾﺖ از ﻣﺪاﺧﻠﮥ دوﻟﺖ در اﺻﻞ اﻧﻮاع ﻧﻘﺎﺋﺺ ﺑﺎزار از ﻃﺮﯾﻖ وﺿﻊ ﻣﻘﺮّرات و ﮐﻨﺘﺮل ﺑﺎزار ،اﺣﺘﯿﺎج ﺑﻪ اﺻﻮل
ﮑﺮ
ﺳﺴﺎت ﺗﺠﺎري ﻣﯿﺒﺎﯾﺴﺖ وﺟﻮد داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ ﺗﺎ ﻃﺮﯾﻘﮥ ﺟﺪﯾﺪ ﺗﻔ ّ ﻣﺘﻌﺪّد اﺧﻼﻗﯽ را ﺑﯿﺎن ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﮐﻪ در اﻓﺮاد و ﻣﺆ ّ
ﯾﺎ ﺳﺒﮏ رﻓﺘﺎري ﻣﺘﻔﺎوت در ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺑﻮﺟﻮد آﯾﺪ.
ﺗﺮﺟﯿﺢ دادن ﻣﻨﻔﻌﺖ ﮐﻞ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺑﺮ ﻣﻨﻔﻌﺖ ﺧﻮﯾﺶ
ﻓﺮﺿﯽ اﺳﺎﺳﯽ از اﻟﮕﻮي اﻗﺘﺼﺎدي آدام اﺳﻤﯿﺖ اﯾﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺎ ﻃﺒﯿﻌﺘﺎً ﻣﻮﻫﻮب ﺑﻪ "ﻣﯿﻞ ﻧﯿﺮوﻣﻨﺪي ﺑﺮاي
ﺑﻬﺒﻮد ﺑﺨﺸﯿﺪن ﺑﻪ ﺷﺮاﯾﻂ ﺧﻮد ﻫﺴﺘﯿﻢ … ﻣﯿﻠﯽ ﮐﻪ ،اﮔﺮﭼﻪ ﻋﻤﻮﻣﺎً آرام و ﺑﺪون ﺷﻮر و ﻫﯿﺠﺎن اﺳﺖ ،اﻣّﺎ از رﺣﻢ ﻣﺎدر
ﺑﺎ ﻣﺎ ﻫﻤﺮاه اﺳﺖ و ﺗﺎ ﭘﺎي ﮔﻮر ﻣﺎ را ﻫﻤﺮاﻫﯽ ﻣﯽﮐﻨﺪ 5".اﯾﻦ ﻋﺒﺎرت در ﺗﺄﯾﯿﺪ ﻣﻨﺎﻓﻊ ﺷﺨﺼﯽ از ﺳﻮي ﺑﺎﻧﯽ اﻗﺘﺼﺎد ﻋﻠﻤﯽ
آدام اﺳﻤﯿﺖ اﺳﺖ ﮐﻪ در ﺳﺎل 1776ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ .ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺑﻬﺎﺋﯽ ﺑﺮ دوﮔﺎﻧﮕﯽ ﻣﺎﻫّﯿﺖ ﺑﺸﺮي ﺗﺄﮐﯿﺪ دارد .ﺣﻀﺮت
ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ،اﻓﺮاد ﺑﺸﺮ را داراي ﻣﺎﻫّﯿﺘﯽ روﺣﺎﻧﯽ ﯾﺎ ﻣﺎﻫّﯿﺖ ﺑﺮﺗﺮ ،و ﻣﺎﻫّﯿﺖ ﻣﺎدي ﯾﺎ ﻣﺎﻫّﯿﺖ ﭘﺴﺖﺗﺮ ﻣﯿﺪاﻧﻨﺪ ،در ﺑﯿﺎﻧﯽ
ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ "ﯾﮏ ﻣﻘﺎم اﻧﺴﺎﻧﯿﺖ ﮐﻪ ﺗﻌﻠّﻖ ﺑﻪ ﻋﺎﻟﻢ ﺑﺎﻻ دارد و ﻓﯿﺾ رﺑﻮﺑﯿﺖ اﺳﺖ .ﯾﮏ ﻣﻘﺎم ﺣﯿﻮاﻧﯿﺖ ﮐﻪ ﺗﻌﻠّﻖ ﺑﻪ ﻋﺎﻟﻢ
ﻧﺎﺳﻮت دارد 6".ﺑﻨﺎ ﺑﺮ اﯾﻦ "ﻣﯿﻞ ﺑﻪ ﻣﻨﻔﻌﺖ ﺷﺨﺼﯽ ﺑﻪ ﻣﺎﻫﯿّﺖ دون اﻓﺮاد ﺑﺸﺮ ﺗﻌﻠّﻖ دارد 7".ﻓﻀﯿﻠﺖ ﺧﯿﺮﺧﻮاﻫﯽ و
ﻧﯿﮑﻮﮐﺎري ﺑﻪ ﻣﺎﻫﯿّﺖ ﺑﺮﺗﺮ اﻓﺮاد ﺑﺸﺮ ﺗﻌﻠّﻖ دارد و ﻣﻨﺸﺄ ﮐﻤﺎل ﺑﺸﺮي و ﺳﻌﺎدت ﺣﻘﯿﻘﯽ اﺳﺖ .ﺑﻪ ﻋﺒﺎرت دﯾﮕﺮ ،ﺳﻌﺎدت
ﺣﻘﯿﻘﯽ ﺑﺎ ﻣﺎﻫﯿّﺖ ﺑﺮﺗﺮ ﻣﺮﺗﺒﻂ اﺳﺖ ،و ﺳﻌﺎدت ﻣﺎدّي و ﻋﻨﺼﺮي ﺑﺎ ﻣﺎﻫﯿّﺖ ﭘﺴﺖﺗﺮ ﺑﺸﺮ ارﺗﺒﺎط دارد .ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء
ﺑﻪ "ﻣﺎﻫّﯿﺖ ﺑﺮﺗﺮ اﻧﺴﺎن ]ﺑﻪ ﻋﻨﻮان[ ﺟﻬﺖ ﺟﺎﻣﻌﻪ" 8اﺷﺎره دارﻧﺪ .ﻫﻤﯿﻦ ﻋﻤﻞ "وﺣﺪتﺑﺨﺶ" روﺣﺎﻧﯿﺖ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺣ ّ
ﻞ
ﻣﺴﺎﺋﻞ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ و ﺳﯿﺎﺳﯽ و اﻗﺘﺼﺎدي و زﯾﺴﺖ ﻣﺤﯿﻄﯽ در ﻫﻨﮕﺎم ﻣﻮاﺟﻬﻪ ﺷﺪن ﺑﺎ آﻧﻬﺎ ﮐﻤﮏ ﻣﯽﮐﻨﺪ .اﻋﺘﻘﺎد ﺑﻪ
"ﻣﺎﻫّﯿﺖ ﺑﺮﺗﺮ اﻧﺴﺎن" اﻓﺮاد را اﻟﻬﺎم ﻣﯽﺑﺨﺸﺪ ﮐﻪ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ دﯾﮕﺮان ﻣﻨﺼﻔﺎﻧﻪ و ﻋﺎدﻻﻧﻪ ﻋﻤﻞ ﮐﻨﻨﺪ .اﯾﻦ اﻋﺘﻘﺎد ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ
ﺪد ﺛﺮوت ،ﺗﻮﻟﯿﺪ ﭘﺎﯾﺪار ،ﻣﺼﺮف ﻣﻌﻘﻮل ،رواﺑﻂ ﮐﺎرﺑﺮدي ﻋﻈﯿﻢ و ﻣﺆّﺛﺮي در اﻗﺘﺼﺎد در زﻣﯿﻨﻪﻫﺎﯾﯽ از ﻗﺒﯿﻞ ﺗﻮزﯾﻊ ﻣﺠ ّ
ﮐﺎرﮔﺮ-ﮐﺎرﻓﺮﻣﺎ و ﻣﺴﺎﺋﻞ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻣﺤﯿﻂ زﯾﺴﺖ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ .ﺑﺮاي ﻓﺮد ﺑﻬﺎﺋﯽ ،اﻋﺘﻘﺎد ﺑﻪ "ﻣﺎﻫّﯿﺖ ﺑﺮﺗﺮ اﻧﺴﺎن" داراي
ﺬاتراﺑﻄﮥ ﻣﺘﻘﺎﺑﻞ ﻧﺰدﯾﮑﯽ ﺑﺎ ﻣﻘﺼﻮد از ﺣﯿﺎت دارد .ﻣﻘﺼﻮد از ﺣﯿﺎت ﺻﺮﻓًﺎ ارﺿﺎء ﻧﯿﺎزﻫﺎي ﺷﺨﺼﯽ و ﺑﺮﺧﻮرداري از ﻟ ّ
ﻣﺎّدي ﻧﯿﺴﺖ ،ﺑﻠﮑﻪ ﺷﺎﻣﻞ ﺧﺪﻣﺖ ﺑﻪ ﺟﺎﻣﻌﮥ ﻣﯿﺒﺎﺷﺪ.
ﺑﻨﺎ ﺑﻪ آﺛﺎر ﺑﻬﺎﺋﯽ ،ﺑﻬﺎﺋﯿﺎن ﺗﺸﻮﯾﻖ ﻣﯽﺷﻮﻧﺪ ﮐﻪ ﻓﺮﻫﻨﮓ ﺧﺪﻣﺖ ﺑﻪ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ را اّﺗﺨﺎذ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ .ﺑﻬﺎﺋﯿﺎن ﺗﺸﻮﯾﻖ
ﻣﯽﺷﻮﻧﺪ ﮐﻪ ﺗﻼش ﮐﻨﻨﺪ از ﮐﻠّﯿﻪ روﯾﮑﺮدﻫﺎﺋﯽ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺧﻮد ﭘﺴﻨﺪي و ﻣﻨﻔﻌﺖ ﺷﺨﺼﯽ ﻣﯿﺎﻧﺠﺎﻣﺪ ﻓﺎرغ و آزاد ﺑﺎﺷﻨﺪ.
دﯾﺪﮔﺎه ﺑﻬﺎﺋﯽ ﺑﻪ ﻣﻨﻔﻌﺖ ﺷﺨﺼﯽ روﺷﻨﻔﮑﺮاﻧﻪ ﻧﺰدﯾﮏﺗﺮ اﺳﺖ ،ﮐﻪ اﺳﺘﺪﻻل ﻣﯽﮐﻨﺪ ﻣﺎﻫﯿّﺖ اﻓﺮاد ﺑﺸﺮ ﻧﻮعدوﺳﺘﺎﻧﻪ
اﺳﺖ ﻧﻪ ﺧﻮدﭘﺮﺳﺘﺎﻧﻪ .اﺷﺨﺎﺻﯽ ﮐﻪ ﺑﺮاي ﭘﯿﺸﺒﺮد ﻣﻨﺎﻓﻊ دﯾﮕﺮان اﻗﺪام ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ ،ﻧﻬﺎﯾﺘﺎً ﺑﻪ ﻣﻨﺎﻓﻊ ﺧﻮدﺷﺎن ﺧﺪﻣﺖ
ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ .اﻓﺮاد ﺑﺎﯾﺪ ﺳﻌﯽ ﮐﻨﻨﺪ ﺑﻪ اﯾﻦ ﺳﻄﺢ از ﻣﻼﺣﻈﮥ دﯾﮕﺮان ﺑﺮﺳﻨﺪ .ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﭘﯿﮕﯿﺮي ﻣﻨﺎﻓﻊ ﺷﺨﺼﯽ را
ﺗﻘﺒﯿﺢ ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ ،در ﺑﯿﺎﻧﯽ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ" :اﻣﺮوز ﺟﻤﯿﻊ ﻃﻮاﺋﻒ ﻋﺎﻟﻢ ﺑﻪ ﺧﻮدﭘﺮﺳﺘﯽ ﻣﺸﻐﻮل .ﻧﻬﺎﯾﺖ ﺳﻌﯽ و ﮐﻮﺷﺶ
ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﻨﺪ ﮐﻪ ﻣﻨﺎﻓﻊ ﻧﺎﺳﻮﺗﯽ ﺧﻮﯾﺶ را ﺗﺮوﯾﺞ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ .ﺧﻮد را ﻣﯽﭘﺮﺳﺘﻨﺪ ﻧﻪ ذات اﻟﻬﯽ را و ﻧﻪ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ را .ﻣﻨﻔﻌﺖ
ﺧﻮﯾﺶ ﻣﯽﻃﻠﺒﻨﺪ ﻧﻪ ﻣﻨﻔﻌﺖ ﻋﻤﻮﻣﯽ را و اﯾﻦ ﺑﻪ ﺳﺒﺐ آن اﺳﺖ ﮐﻪ اﺳﯿﺮ ﻋﺎﻟﻢ ﻃﺒﯿﻌﺘﻨﺪ و از ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ اﻟﻬﯽ و ﻓﯿﺾ ﻣﻠﮑﻮﺗﯽ
و اﻧﻮار ﺷﻤﺲ ﺣﻘﯿﻘﺖ ﺑﯽﺧﺒﺮ 9".ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ،در اﯾﻦ ﺑﯿﺎن ،ﮐﺴﺐ ﻣﻨﺎﻓﻊ ﺷﺨﺼﯽ را در ﻣﻘﺎﺑﻞ "ﻣﻨﻔﻌﺖ ﻋﻤﻮﻣﯽ"
ﻗﺮار ﻣﯽدﻫﻨﺪ .در ارزﯾﺎﺑﯽ ﻣﻨﻔﻌﺖ ﺷﺨﺼﯽ در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﻣﻨﻔﻌﺖ ﻋﻤﻮﻣﯽ ،ﻣﻨﻔﻌﺖ ﺷﺨﺼﯽ ﻓﺮد در ﻣﻨﻔﻌﺖ ﻋﻤﻮﻣﯽ ﻧﯿﺰ ﻗﺮار
ﻣﯽﮔﯿﺮد .اﮔﺮ ﮐﺴﯽ ﺳﻌﯽ ﮐﻨﺪ ﮐﻪ ﺟﺎﻣﻌﻪاش ﻣﺮّﻓﻪ و ﺑﺎ روﻧﻖ ﺑﺎﺷﺪ ،رﻓﺎه و راﺣﺘﯽ ﺧﻮد او ﻧﯿﺰ ﺗﻀﻤﯿﻦ ﻣﯽﮔﺮدد .ﺑﺮاي
ﮐﺎرﺑﺮد آن ﺷﺮوع ﮐﺮدن ﺑﺎ ﮐﻮدﮐﺎن ،ﭘﺮورش و ﺗﺮﺑﯿﺖ ﻓﺮزﻧﺪان ﺑﺎ اﺻﻮل اﺧﻼﻗﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺗﻮﺳّﻂ ﺧﺎﻧﻮادهﻫﺎ ﻋﻤﻠﯽ ﺷﻮد
ﻧﻪ آن ﮐﻪ ﺻﺮﻓًﺎ ﺑﯿﺎن ﺷﻮد .در آﺛﺎر ﺑﻬﺎﺋﯽ ،اﻧﺪﯾﺸﮥ رﻓﺎه و ﺳﻌﺎدت از رﻓﺎه ﻓﺮدي ﺑﻪ رﻓﺎه اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﺗﻐﯿﯿﺮ ﻣﻮﺿﻊ داده
اﺳﺖ .اﺷﺎرات ﺑﺴﯿﺎري در ﺗﺄﯾﯿﺪ اﯾﻦ دﯾﺪﮔﺎه در آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء وﺟﻮد دارد ،ﻓﯽاﻟﻤﺜﻞ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ" ،ﺳﻌﺎدت
ﻋﻤﻮﻣﯿﻪ را ﺑﺮ ﺳﻌﺎدت ﺷﺨﺼﯿﮥ ﺧﻮد ﺗﺮﺟﯿﺢ دﻫﯿﺪ 10".ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ "ﺟﻤﯿﻊ ﻣﺎ ﺑﺎﯾﺪ در ﻧﻬﺎﯾﺖ درﺟﻪ ﺳﻌﺎدت و
راﺣﺖ ﺑﺎﺷﯿﻢ 11".ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ "ﺛﺮوﺗﻤﻨﺪان ﺑﻪ ﻃﯿﺐ ﺧﺎﻃﺮ ﺑﻪ ﻣﺴﺎﻋﺪت ﻓﻘﺮا ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﺷﺘﺎﻓﺖ 12".در ﺳﻄﺢ
ﺪاﻗﻞ اﺟﻨﺎس دﻧﯿﻮي"14 اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﺗﺄﮐﯿﺪ ﺑﺮ آن اﺳﺖ ﮐﻪ "ﺟﻤﯿﻊ ﺑﺸﺮ ﺑﻪ راﺣﺖ زﻧﺪﮔﺎﻧﯽ ﮐﻨﻨﺪ" 13و در ﺳﻄﺢ ﻓﺮدي" ،ﺑﻪ ﺣ ّ
ﻗﺎﻧﻊ ﺑﺎﺷﻨﺪ.
ارﺟﺤّﯿﺖ ﻣﻌﺎﺿﺪت ﺑﺮ رﻗﺎﺑﺖ
ﺳﻠﻄﮥ ﺑﯿﺸﺘﺮ ﺳﺎزﻣﺎﻧﻬﺎ ﺑﺮرﻗﺎﺑﺖ ﺑﯽ رﺣﻤﺎﻧﻪ و ﺳﺘﯿﺰهﺟﻮﯾﺎﻧﻪ و ﺑﺪون ﻣﻘﺮّرات دوﻟﺘﯽ ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ ُ
ﺑﺎزار ﺷﻮد ﮐﻪ ﺑﺎﻟّﺘﺒﻊ ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ ﻣﻮﺟﺐ ﺣﺬف ﺑﻨﮕﺎهﻫﺎي ﮐﻮﭼﮏﺗﺮ ﮔﺸﺘﻪ و ﺳﺒﺐ ﺷﯿﻮع ﺑﯿﮑﺎري ﮔﺮدد .از اﯾﻦ رو ،اﺻﻞ
روﺣﺎﻧﯽ ﻣﻌﺎﺿﺪت ﺑﺮاي ﮐﺎرﺑﺮد "ﻋﺎﻣﻞ وﺣﺪت ﺑﺨﺶ" و ﻋﻤﻠﮑﺮد ﻣﺆّﺛﺮ ﺣﺎﺋﺰ اﻫﻤّﯿﺖ ﺣﯿﺎﺗﯽ اﺳﺖ .ﺑﻄﻮر ﻣﺜﺎل ،ﮐﺎرﺑﺮد
3
ﺳﺴﺎت ﺗﺠﺎري ﮐﻮﭼﮏﺗﺮ اﺟﺎزه ﻣﯽدﻫﺪ ﮐﻪ ﺑﺪون ﺗﺮس از رﻗﺎﺑﺖ ﺷﺪﯾﺪ و ﺳﺘﯿﺰهﺟﻮﯾﺎﻧﻪ ﮐﻪ آﻧﻬﺎ را اﺻﻞ ﻣﻌﺎﺿﺪت ﺑ ﻪ ﻣ ﺆ ّ
ﺟﺒﺮاً از ﺑﺎزار ﺑﯿﺮون ﮐﻨﺪ ،وارد ﺑﺎزار ﺷﻮﻧﺪ .ﺑﻨﺎﺑﺮاﯾﻦ ،ﻣﻌﺎﺿﺪت راه را ﺑﺮاي ﻋﻤﻠﯿﺎت ﺗﺠﺎري ﻫﻤﻮار ﻣﯽﮐﻨﺪ و ﺑﻪ اﯾﻦ وﺳﯿﻠﻪ
ﺳﻄﺢ ﺑﺮونداد و در ﻧﺘﯿﺠﻪ اﺷﺘﻐﺎل را ﺑﺎﻻ ﻣﯽﺑﺮد ،و ﺗﻮﻟﯿﺪ ﻋﺎﯾﺪات ﺑﯿﺸﺘﺮ ﺑﺮاي ﺣﮑﻮﻣﺖ ﺧﻮاﻫﺪ ﮐﺮد .اﺻﻞ ﻣﻌﺎﺿﺪت و
ﻫﻤﮑﺎري ﮔﻮﯾﺎي آن اﺳﺖ ﮐﻪ راﺑﻄﮥ ﺑﻨﯿﺎدي اﻗﺘﺼﺎدي در ﻣﯿﺎن ﻋﻮاﻣﻞ ﺑﺎزار ﯾﮑﯽ از اﻗﺪاﻣﺎت دوﺟﺎﻧﺒﻪ و ﻣﺎﻫﯿّﺖ واﺑﺴﺘﮕﯽ
ﻣﺘﻘﺎﺑﻞ اﻓﺮاد ﺑﺸﺮ اﺳﺖ .ﻣﺒﻨﺎي اﯾﻦ اﻗﺪام دوﺟﺎﻧﺒﻪ ﺗﻌﻬّﺪي ﺻﺎدﻗﺎﻧﻪ و واﻗﻌﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ دﻗﯿﻘﺎً آﻧﭽﻪ ﮐﻪ ﺗﻮاﻓﻖ ﺷﺪه اﻧﺠﺎم
ﺷﻮد .ﻟﺬا ،ﻣﻌﺎﺿﺪت ﺑﺮ رﻗﺎﺑﺖ ،ﮐﻪ در ﺑﺎزار ﻓﻌﻠﯽ ﻣﻌﻤﻮل اﺳﺖ ،ارﺟﺤﯿﺖ دارد .ﮐﺎرﺑﺮد اﯾﻦ اﺻﻞ در ﺑﺎزار و اﻗﺘﺼﺎد و
ﺧﺼﺎﯾﺺ اﺳﺎﺳﯽ آن در "ﻫﯿﺄت ﺟﺎﻣﻌﮥ ﻋﺎﻟﻢ وﺟﻮد" 15اﺳﺖ .ﺗﺄﮐﯿﺪ ﺑﺮ وﺟﻪ اﺧﻼﻗﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﻌﺎﺿﺪت و ﻧﻪ رﻗﺎﺑﺖ ﺳﺒﺐ
اﻗﺪاﻣﺎت اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ اﺳﺖ درﺳﺖ ﻫﻤﺎﻧﻄﻮر ﮐﻪ زﻧﺪﮔﯽ ﻣﻮﺟﻮد زﻧﺪه ﺑﺎ ﻣﻌﺎﺿﺪت ﻋﻨﺎﺻﺮ ﮔﻮﻧﺎﮔﻮﻧﯽ ﮐﻪ از آن ﺗﺮﮐﯿﺐ ﺷﺪه
ﺣﻔﻆ ﻣﯽﺷﻮد .ﻣﺒﻨﺎي ﺣﯿﺎت "ﻋﺒﺎرت از ﺗﻌﺎون و ﺗﻌﺎﺿﺪ ،و ﻋﻠّﺖ وﯾﺮاﻧﯽ و اﻧﻌﺪام ﻓﻘﺪان اﯾﻦ ﺗﻌﺎون و ﺗﻌﺎﺿﺪ اﺳﺖ .ﻫﺮ
ﻗﺪر ﻋﺎﻟﻢ ﺑﯿﺸﺘﺮ ﻣﺸﺘﺎق ﻣﺪﻧﯿﺖ ﺑﺎﺷﺪ ،اﻫﻤﯿّﺖ اﯾﻦ ﻣﻌﺎﺿﺪت آﺷﮑﺎرﺗﺮ ﺷﻮد16".
ﻣ ﻔ ﻬ ﻮ م ﮐﺎ ر ﺑ ﻪ ﻋﻨ ﻮ ا ن ﻋﺒﺎد ت
ﺺ ﺣﮑﻢ "ﮐﺎر ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻋﺒﺎدت" ،اﺻﻞ ﻣﺘﻤﺎﯾﺰ آﺛﺎر ﺑﻬﺎﺋﯽ اﺳﺖ و در ﻧﻈﺮ ﻓﺮد ﺑﻬﺎﺋﯽ،
اﺧﻼﻗﯿﺎت ﮐﺎر ،و ﺑﻪ ﻃﻮر اﺧ ّ
"ﮐﺎر" ﮐﻪ ﺑﺎ روح ﺧﺪﻣﺖ اﻧﺠﺎم ﺷﻮد ،ﻋﺒﺎدت ﺗﻠّﻘﯽ ﻣﯽﺷﻮد .آﺛﺎر ﺑﻬﺎﺋﯽ ﻧﯿﺎز اﺳﺎﺳﯽ ﺑﻪ ﺗﻌﺎون و واﺑﺴﺘﮕﯽ ﻣﺘﻘﺎﺑﻞ ﺑﯿﻦ
ﻢ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ
اﻓﺮاد ﺑﺸﺮ و اﺷﺘﻐﺎل ﺑﻪ ﻧﻮﻋﯽ ﮐﺎر ﺑﻪ ﻋﻨﻮان وﺳﯿﻠﻪاي ﺑﺮاي رﺳﯿﺪن ﺑﻪ آﻧﺮا ﺗﺄﮐﯿﺪ ﻣﯿﮑﻨﺪ .ﯾﮑﯽ از وﯾﮋﮔﯽﻫﺎي ﻣﻬ ّ
ﺑﻬﺎﺋﯽ درﺑﺎرة اﻗﺘﺼﺎد ﻋﻼﻗﮥ ﺷﺪﯾﺪي اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ ﻣﺸﺎرﮐﺖ ﺳﺎزﻧﺪة ﻓﺮد در اﻣﻮر اﺟﺘﻤﺎع ﺑﻪ ﺷﯿﻮهاي ﻣﺴﺘﻤﺮّ و ﭘﺎﯾﺪار
ﻧﺸﺎن داده ﻣﯽﺷﻮد .دﯾﺪﮔﺎه ﺑﻬﺎﺋﯽ اﯾﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﮐﺎر و ﺳﺮﻣﺎﯾﻪ در ﺗﻀﺎّد ﻧﯿﺴﺘﻨﺪ ،ﺑﻠﮑﻪ ﻣﮑّﻤﻞ ﯾﮑﺪﯾﮕﺮﻧﺪ .ﻣﺜ ً
ﻼ ،در آﺛﺎر
ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﺑﯿﺎن ﺷﺪه اﺳﺖ ﮐﻪ ﺳﺮﻣﺎﯾﻪداران ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ ﺑﻪ ﻣﺮاﺗﺐ ﺑﯿﺶ از ﮐﺎرﮔﺮان درآﻣﺪ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ ،و ﺑﻪ
اﯾﻦ ﺗﺮﺗﯿﺐ ﻣﺎﻟﯿﺎت ﺗﺼﺎﻋﺪي را ﺑﻪ ﻋﻨﻮان روﺷﯽ ﺑﺮاي ﺗﻌﺪﯾﻞ ﻧﺎﺑﺮاﺑﺮي ﺗﻮﺻﯿﻪ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ .ﺑﻪﻋﻼوه ،ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء
ﻣﻨﺎﻓﻊ ﺷﺨﺼﯽ ﺳﺮﻣﺎﯾﻪداران را ﻣﻄﻤﺢ ﺗﻮﺟّﻪ ﻗﺮار داده ﺷﺮﯾﮏ ﮐﺮدن ﮐﺎرﮔﺮان در ﺳﻮد را ﺑﻪ ﻋﻨﻮان روﺷﯽ ﺑﺮاي ﺗﻘﻮﯾﺖ
ﺑﻬﺮهوري ﮐﺎر ﭘﯿﺸﻨﻬﺎد ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ .ﺑﻪ ﻧﻔﻊ ﺳﺮﻣﺎﯾﻪداران اﺳﺖ ﮐﻪ ﺳﻮد ﺧﻮد را ﺗﻘﺴﯿﻢ ﮐﻨﻨﺪ زﯾﺮا ﮐﺎرﮔﺮان ﺗﻼش
ﺑﯿﺸﺘﺮي ﺑﻪ ﮐﺎر ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﺑﺮد .از اﯾﻦ رو ،ﮐﺎرﮔﺮان در ﺻﻨﻌﺖ ﺷﺮﯾﮏ ﻣﯽﺷﻮﻧﺪ ،و ﺟﺪا از دﺳﺘﻤﺰد ،ﺑﺨﺸﯽ از ﺳﻮد را
درﯾﺎﻓﺖ ﻣﯽدارﻧﺪ .ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ" ،ﺷﺨﺼﯽ ﻏﻨﯽ ﮐﻪ ﻣﻨﺘﻬﯽ ﻏﻨﺎ را دارد ﻧﮕﺬارد ﺷﺨﺼﯽ دﯾﮕﺮ ﻣﻨﺘﻬﯽ
ﻓﻘﺮ را داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ .ﻣﺮاﻋﺎت او را ﺑﮑﻨﺪ ﺗﺎ آن ﻫﻢ راﺣﺖ ﺑﺎﺷﺪ 17".ﺑﻪﻋﻼوه ،اﺧﻼﻗﯿﺎت ﮐﺎر ﺑﻬﺎﺋﯽ از اﯾﻦ دﯾﺪﮔﺎه اﻗﺘﺼﺎدي
ﺣﻤﺎﯾﺖ ﻣﯽﮐﻨﺪ ﮐﻪ ﻣﻬﺎرﺗﯽ ،از ﻗﺒﯿﻞ ﮐﺴﺐ ﻋﻠﻮم و ﺗﺠﺎرت و ﻓﻨﻮن ﻣﻔﯿﺪه ،ﺑﺮاي ﺑﻬﺒﻮد ﻋﻤﻠﮑﺮد و در ﻧﺘﯿﺠﻪ درﯾﺎﻓﺖ
وﺟﻪ ﺑﯿﺸﺘﺮ در ﻗﺒﺎل ﻋﻤﻠﮑﺮد ﺧﻮب ،ﺿﺮوري اﺳﺖ.
راﺑﻄﻪ ﺻﺤﯿﺢ ﺑﯿﻦ ﮐﺎرﮔﺮ و ﮐﺎرﻓﺮﻣﺎ
ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء از راﺑﻄﻪ ﺻﺤﯿﺢ ﺑﯿﻦ ﮐﺎرﮔﺮ و ﮐﺎرﻓﺮﻣﺎ ﺻﺤﺒﺖ ﻣﯿﮑﻨﻨﺪ ،در ﺑﯿﺎﻧﯽ ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ " ﺑﺎﯾﺪ ﻧﻈﺎﻣﺎت
و ﻗﻮاﻧﯿﻨﯽ ﮔﺬاﺷﺖ ﮐﻪ ﮔﺮوه ﻋﻤﻠﻪ اﺟﺮت ﯾﻮﻣّﯿﻪ از ﺻﺎﺣﺐ ﻓﺒﺮﯾﮏ ﺑﮕﯿﺮﻧﺪ و ﺷﺮﮐﺘﯽ در رﺑﻊ و ﯾﺎ ﺧﻤﺲ ﻣﻨﺎﻓﻊ ﺑﺎﻗﺘﻀﺎي
وﺳﻊ ﻓﺒﺮﯾﮏ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ و ﯾﺎ در ﻣﻨﺎﻓﻊ و ﻓﻮاﺋﺪ ﮔﺮوه ﻋﻤﻠﻪ ﺑﺎ ﺻﺎﺣﺐ ﻓﺒﺮﯾﮏ ﺑﻨﻮع ﻣﻌﺘﺪﻟﯽ ﻣﺸﺘﺮك ﮐﺮدﻧﺪ ...ﭘﺲ
در اﯾﻨﺼﻮرت اﻋﺘﺪال از ﻫﻤﻪ ﺑﻬﺘﺮ و آن اﯾﻨﺴﺖ ﮐﻪ اﻫﻞ ﺛﺮوت ﺑﺎﯾﺪ در اﮐﺘﺴﺎب ﻣﻨﺎﻓﻊ اﻋﺘﺪال را ﻣﻼﺣﻈﻪ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ و
ﻣﺮاﻋﺎت ﻓﻘﺮا و اﻫﻞ اﺣﺘﯿﺎج را ﻣﻨﻈﻮر دارﻧﺪ و آن اﯾﻨﺴﺖ ﮐﻪ ﻋﻤﻠﻪ و ﻓﻌﻠﻪ را اﺟﺮﺗﯽ ﯾﻮﻣﯽ ﻣﻌﻠﻮم و ﻣﻘﺮر ﮔﺮدد و از ﻣﻨﺎﻓﻊ
ﻋﻤﻮﻣّﯿﻪ ﻓﺒﺮﯾﻖ ﻧﯿﺰ ﻧﺼﯿﺐ و ﺑﻬﺮه اي ﯾﺎﺑﻨﺪ .ﻣﺨﺘﺼﺮ اﯾﻨﺴﺖ در ﺣﻘﻮق ﻣﺸﺘﺮﮐﻪ ﻣﺎ ﺑﯿﻦ ﺻﺎﺣﺒﺎن ﻓﺒﺮﯾﻖ و ﻋﻤﻮم ﻋﻤﻠﻪ و
ﻓﻌﻠﻪ ﺑﺎﯾﺪ ﻗﺎﻧﻮﻧﯽ ﮔﺬاﺷﺘﻪ ﺷﻮد ﮐﻪ ﺳﺒﺐ ﻣﻨﺎﻓﻊ ﻣﻌﺘﺪﻟﻪ ﺻﺎﺣﺐ ﻓﺒﺮﯾﮏ ﮔﺮدد و اﺳﺒﺎب ﻣﻌﯿﺸﺖ ﻻزﻣﻪ ﻓﻌﻠﻪ و ﺗﺄﻣﯿﻦ
اﺳﺘﻘﺒﺎل اﯾﺸﺎن ﺷﻮد ﮐﻪ اﮔﺮ ﻋﻤﻠﻪ ﻋﺎﺟﺰ و ﺳﻘﻂ و ﯾﺎ ﺧﻮد ﭘﯿﺮ و ﻧﺎﺗﻮان ﮔﺮدﻧﺪ و ﯾﺎ ﻓﻮت ﻧﻤﻮدﻧﺪ و اﻃﻔﺎل ﺻﻐﯿﺮ ﮔﺬاﺷﺘﻨﺪ
از ﺷﺪت ﻓﻘﺮ ﻣﻀﻤﺤﻞ ﻧﮕﺮدﻧﺪ ﺑﻠﮑﻪ اﻧﺪك ﺣﻖ ﻣﻌﯿﺸﺖ از واردات ﻧﻔﺲ ﻓﺒﺮﯾﻖ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ 18".از اواﺳﻂ ﻗﺮن ﺑﯿﺴﺘﻢ
ﺪدي در ﺣﻤﺎﯾﺖ از ﺣﻘﻮق ﮐﺎرﮔﺮان و ﮐﺎرﻓﺮﻣﺎﯾﺎن وﺿﻊ ﮐﺮدهاﻧﺪ .ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ،ﯾﮑﯽ ﺑﻮد ﮐﻪ ﺑﺴﯿﺎري از دوﻟﺖﻫﺎ ﻗﻮاﻧﯿﻦ ﻣﺘﻌ ّ
از ﻣﺴﺌﻮﻟﯿﺖﻫﺎي ﻋﻤﺪة اّﺗﺤﺎدﯾﻪﻫﺎي ﺻﻨﻔﯽ ﻣﺮاﻗﺒﺖ از ﺣﻘﻮق اﻋﻀﺎء ،از ﺟﻤﻠﻪ ﻣﺬاﮐﺮات دﺳﺘﻤﺰدي ،ﺗﺄﻣﯿﻦ ﺷﺮاﯾﻂ
ﻣﻄﻠﻮب ﮐﺎر ،و ﻋﺮﺿﮥ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪﻫﺎي ﺑﻬﺪاﺷﺘﯽ و اﯾﻤﻨﯽ و آﻣﻮزﺷﯽ اﺳﺖ .ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ،ﻣﺎﻟﮑﺎن و ﻣﺪﯾﺮان ﺷﺮﮐﺖﻫﺎ ﻋﻼﻗﮥ
ﺑﯿﺸﺘﺮي ﺑﻪ ﺑﻬﺒﻮد ﺷﺮاﯾﻂ ﮐﺎر ﺑﺮاي اﯾﺠﺎد اﻧﮕﯿﺰه در ﻧﯿﺮوي ﮐﺎر ﻧﺸﺎن ﻣﯽدﻫﻨﺪ .اﮔﺮﭼﻪ ،دﻻﯾﻞ ﺑﻪ اﺣﺘﻤﺎل ﻗﻮي از ﻣﻨﻔﻌﺖ
ﻧﺸﺄت ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ ،ﺑﺮداﺷﺖ اﯾﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ اﯾﻦ ﻗﺒﯿﻞ ﺗﺤﻮّﻻت ﻣﺜﺒﺖ ﺳﺒﺐ اﻓﺰاﯾﺶ ﺑﻬﺮهوري ﮐﺎرﮔﺮ ﺷﺪه و ﺑﻪ اﯾﻦ ﺗﺮﺗﯿﺐ
ﺑﻪ ﺑﺎزدة ﺑﯿﺸﺘﺮ ﺑﺮاي ﺳﺎزﻣﺎن ﻣﻨﺘﺞ ﻣﯽﮔﺮدد .ﺑﻨﺎﺑﺮاﯾﻦ ،ﻣﯽﺗﻮان ﮔﻔﺖ ﮐﻪ ﺗﺮﮐﯿﺒﯽ از ﻋﻮاﻣﻞ ،از ﺟﻤﻠﻪ ﻧﻘﺶ ﻣﺆّﺛﺮ دوﻟﺖ
و اّﺗﺤﺎدﯾﻪﻫﺎي ﺻﻨﻔﯽ و اّﻃﻼﻋﺎت و ﻓﻨﺎوري ،ﺑﻪ ﺗﺤّﻮﻟﯽ ﭼﺸﻤﮕﯿﺮ در ﻣﻌﻨﺎي اﺧﻼﻗﯿﺎت ﮐﺎر ﻣﻨﺘﻬﯽ ﺷﺪه اﺳﺖ.
4
ﻓﺮاﮔﯿﺮي ﺣﺮﻓﻪ
در آﺛﺎر ﺑﻬﺎﺋﯽ ﻓﺮاﮔﯿﺮي ﺣﺮﻓﻪ و ﺷﻐﻠﯽ ﺗﺸﻮﯾﻖ ﺷﺪه اﺳﺖ .ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ"،ﺗﺎ ﻣﯽﺗﻮاﻧﯽ ﺑﮑﻮش
ﻦ زراﻋﺖ ﻧﻬﺎﯾﺖ ﻣﻬﺎرت را ﺣﺎﺻﻞ ﻧﻤﺎﯾﯽ .زﯾﺮا ﺑﻪ ﻣﻮﺟﺐ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ اﻟﻬﯽ ﺗﺤﺼﯿﻞ ﻓﻨﻮن و اﺗﻘﺎن ﺻﻨﺎﻋﺖ ﻋﺒﺎرت از ﮐﻪ در ﻓ ّ
ﻋﺒﺎدت اﺳﺖ 19".اﺷﺘﻐﺎل ﺑﻪ ﺣﺮﻓﻪﻫﺎﯾﯽ از ﻗﺒﯿﻞ ﮐﺸﺎورزي ،ﻋﻠﻮم و ﻓﻨﻮن ،و ﻓﻨﺎوري ،و ﻧﯿﺰ ﮐﺎر ﮐﺮدن در زﻣﯿﻨﻪﻫﺎي
ﺗﻌﻠﯿﻢ و ﺗﺮﺑﯿﺖ ،ﺑﻬﺪاﺷﺖ و ﺧﺪﻣﺎت اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ،ﻫﻤﻪ ﻣﺜﺎلﻫﺎي ﻣﻨﺎﺳﺒﯽ اﺳﺖ از "ﮐﺎر ﻋﺒﺎدت اﺳﺖ" .ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء
ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ" ،ﺷﺨﺼﯽ اﮔﺮ ﺑﻪ ﺗﻤﺎم ﻫّﻤﺖ ﺑﻪ ﺗﺤﺼﯿﻞ ﻋﻠﻤﯽ ﭘﺮدازد و ﯾﺎ ﺑﻪ اﺗﻘﺎن ﺻﻨﺎﻋﺘﯽ ﮐﻮﺷﺪ ﻣﺎﻧﻨﺪ آن اﺳﺖ ﮐﻪ در
ﮐﻨﺎﺋﺲ و ﻣﻌﺎﺑﺪ ﻋﺒﺎدت اﻟﻬﯽ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ 20".ﻟﻐﺖ "اﺗﻘﺎن" در اﯾﻦ ﺑﯿﺎن ،ﻣﻔﻬﻮم ﮐﺎري اﻣﺮوزي "ﺗﻀﻤﯿﻦ ﮐﯿﻔﯿﺖ" را ﺑﻪ ذﻫﻦ
ﻣﺘﺒﺎدر ﻣﯽﺳﺎزد .ﺑﺎ ﺗﺄﮐﯿﺪ ﺑﺮ اﻫﻤّﯿﺖ ﻧﮕﺮش ﺻﺤﯿﺢ ﺑﻪ ﮐﺎر ،در ﺗﻌﻠﯿﻢ "ﮐﺎر ﻋﺒﺎدت اﺳﺖ" واژة "اﮔﺮ" در ﺑﯿﺎن ﺣﻀﺮت
ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﺑﺴﯿﺎر ﻣﻬﻢ اﺳﺖ ،ﺑﺪﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﮐﻪ ﺗﻨﻬﺎ در ﺻﻮرﺗﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻓﺮد "ﺑﻪ ﺗﻤﺎم ﻫّﻤﺖ" ﮐﺎر ﮐﺮده و ﺳﻌﯽ در اﺗﻘﺎن
آن ﮐﺎر ﻧﻤﻮده ﺑﺎﺷﺪ .ذﻫﻦ و روح ﺑﺎﯾﺪ در ﺣﯿﻦ ﮐﺎر ،ﺑﻪ ﮐﺎر ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﻮد و ﺗﻨﻬﺎ در اﯾﻦ ﺻﻮرت اﺳﺖ ﮐﻪ "ﺑﻪ ﺗﻤﺎم ﻫّﻤﺖ"
اﺷﺘﻐﺎل ﺑﻪ ﮐﺎر ﻧﻤﺎﯾﺪ و آن اﺷﺘﻐﺎل ﻋﺒﺎرت از ﻋﺒﺎدت اﺳﺖ .ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﺑﻬﺎﺋﯿﺎن را ﺑﻪ "اﺗﻘﺎن در ﺻﻨﻌﺖ" 21ﺗﺸﻮﯾﻖ
ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ .اﯾﺸﺎن در اداﻣﻪ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ" ،ﻫّﻤﺘﯽ ﻋﻈﯿﻢ ﺑﻨﻤﺎﯾﯽ ﺗﺎ در ﺻﻨﻌﺖ ﻓﺮﯾﺪ ﮔﺮدي و ﺷﻬﯿﺮ در آن ﺻﻔﺤﺎت
ﺷﻮي 22".دﯾﺪﮔﺎه ﺗﻮﻟﯿﺪ ﻣﺤﺼﻮﻻت ﺑﻪ "اﮐﻤﻞ ﺻﻮرت" و ﺑﯿﺎﻧﺎت دﯾﮕﺮي از ﻗﺒﯿﻞ "ﮐﻤﺎل ﻇﺎﻫﺮه"" ،ﻣﻨﻮﯾﺎت ﻋﺎﻟﯿﻪ" 23و
"اﺗﻘﺎن در ﺻﻨﻌﺖ" 24را ﻣﯽﺗﻮان ﺑﻪ ﻣﻨﺸﺄ ﮐﺎراﯾﯽ و ﭘﺎﯾﺪاري ﺗﻌﺒﯿﺮ ﮐﺮد .اﻣّﺎ ،اﮔﺮﭼﻪ ﺻﻔﺎﺗﯽ از ﻗﺒﯿﻞ ﮐﻤﺎل و ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻋﺒﺎرت
از ﻋﻮاﻣﻞ ﻻزم ﺟﻬﺖ ﺑﻬﺒﻮد ﻋﻤﻠﮑﺮد و ارﺗﻘﺎء ﺳﻄﺢ ﺑﺮونداد ﻫﺴﺘﻨﺪ ،اﻣّﺎ ﮐﺎﻓﯽ ﻧﯿﺴﺘﻨﺪ .ﺗﻌﻬّﺪ از ﻧﯿﺮوي ﮐﺎر ﺑﺮاي ﺣﻔﻆ
ﺳﻄﺢ ﻋﺎﻟﯽ ﺗﻌﺎﻟﯽ و ﺑﺮﺗﺮي در ﻓﺮاﯾﻨﺪ ﺗﻮﻟﯿﺪ ﻣﺤﺼﻮل ﺿﺮوري اﺳﺖ .ﺑﻨﺎﺑﺮاﯾﻦ ﻟﺰوم ﺗﻌﻠﯿﻢ و ﺗﺮﺑﯿﺖ ﺑﺮاي ارﺗﻘﺎء و ارﺗﻔﺎع
ﺑﺎ اﺧﻼﻗﯿﺎت ﮐﺎر ﭘﯿﻮﻧﺪي ﻧﺰدﯾﮏ دارد و ﺑﺮاي ﺑﻬﺒﻮد ﻋﻤﻠﮑﺮد ﻓﺮدي و ﺳﺎزﻣﺎﻧﯽ ﺿﺮوري اﺳﺖ .در راﺑﻄﻪ ﺑﺎ ﺗﻌﻠﯿﻢ و ﺗﺮﺑﯿﺖ
اﻃﻔﺎل ،ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ" ،ﺗﻌﻠﯿﻢ اﻃﻔﺎل و ﭘﺮورش ﮐﻮدﮐﺎن اﻋﻈﻢ ﻣﻨﺎﻗﺐ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎن و ﺟﺎذب اﻟﻄﺎف و
ﻋﻨﺎﯾﺖ ﺣﻀﺮت رﺣﻤﺎن .زﯾﺮا اسّ اﺳﺎس ﻓﻀﺎﺋﻞ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ اﺳﺖ و ﺳﺒﺐ ﺗﺪرّج ﺑﻪ اوج ﻋﺰّت ﺟﺎوداﻧﯽ25".
ﮐﺎﻫﺶ ﻧﺎﺑﺮ اﺑﺮ ي اﻗﺘ ﺼﺎد ي و ﻓ ﻘﺮ ﻣ ﻄﻠ ﻖ
دﯾﺪﮔﺎه ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء در ﺑﺎره ﮐﺎﻫﺶ ﻧﺎﺑﺮاﺑﺮي اﻗﺘﺼﺎدي و ﻓﻘﺮ ﻣﻄﻠﻖ ﻧﯿﺰ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻪ اﺳﺖ .از دﯾﺪﮔﺎه
ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﺑﺮاي ﻣﺒﺎرزه ﺑﺎ ﻓﻘﺮ ﻣﺎدي اول ﻣﯿﺒﺎﯾﺴﺖ ﺑﺮ ﻓﻘﺮ ﻣﻌﻨﻮي ﻏﻠﺒﻪ ﮐﺮد .ﻗﺒﻮل آﻧﮑﻪ ﺑﻪ اﺳﺒﺎﺑﯽ ﮐﻪ ﺳﺒﺐ
راﺣﺖ و آﺳﺎﯾﺶ اﻫﻞ ﻋﺎﻟﻢ اﺳﺖ ﺗﻮﺟﻪ داﺷﺖ .ﻓﻘﺮ و ﻏﻨﺎي ﻣﻔﺮط دو ﻋﺎﻣﻞ ﻣﻬﻢ در اﯾﺠﺎد ﺑﯽ ﺛﺒﺎﺗﯽ ﻧﻈﻢ ﻋﺎﻟﻢ و ﻋﺪم
ﺗﻌﺎدل اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ و اﻗﺘﺼﺎدي و ﺳﯿﺎﺳﯽ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ .از اﯾﻦ رو در آﺛﺎر ﻣﺘﻌﺪد ﻣﺒﺎرﮐﺸﺎن از ﺗﻌﺪﯾﻞ ﻣﻌﯿﺸﺖ ﺑﻌﻨﻮان ﺑﯿﺎﻧﮕﺮ
دواي آن ﺑﻪ ﭼﺸﻢ ﻣﯿﺨﻮرد .زﻣﺎﻧﯿﮑﻪ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺑﻪ رﺷﺪ روﺣﺎﻧﯽ دﺳﺖ ﯾﺎﺑﺪ ،ﻓﺮد ﺛﺮوﺗﻤﻨﺪ از اﯾﻨﮑﻪ ﺑﻪ ﻫﻤﻨﻮع ﺧﻮد ﮐﻤﮏ
ﻣﯿﮑﻨﺪ اﺣﺴﺎس رﺿﺎﯾﺖ و ﺧﺸﻨﻮدي ﻣﯿﮑﻨﺪ .ﭘﯿﺎﻣﺪﻫﺎي ﻧﺒﻮد ﺗﻌﺪﯾﻞ ﻣﻌﯿﺸﺖ ﮐﻪ در راﺑﻄﻪ ﺑﺎ ﻧﺎﺑﺮاﺑﺮيﻫﺎي اﻗﺘﺼﺎدي اﺳﺖ
ﺑﺴﯿﺎرﻧﺪ .دﻻﯾﻞ ﺑﺴﯿﺎري اﺳﺖ ﮐﻪ ﻧﺎﺑﺮاﺑﺮي ﻣﯿﺒﺎﯾﺴﺖ ﮐﺎﻫﺶ ﯾﺎﺑﺪ .از ﺟﻤﻠﻪ ﭘﯿﺎﻣﺪﻫﺎي ﻧﺎﺑﺮاﺑﺮي ﻋﺒﺎرﺗﻨﺪ از :ﮐﺎﻫﺶ رﻓﺎ و
ﺧﻮﺷﺒﺨﺘﯽ ,اﺛﺮات ﺑﺪ در آﻣﻮزش و ﭘﺮورش ﮐﻮدﮐﺎن ،اﺛﺮات ﺑﺪ روي ﺳﻼﻣﺘﯽ ﺟﺴﻤﯽ و روﺣﯽ اﻓﺮاد ،ﺑﺎﻋﺚ ﻣﺸﮑﻼت
ﻋﺪﯾﺪه در ﺧﺎﻧﻮاده ،ﺗﺎﺛﯿﺮات ﻣﻨﻔﯽ در ﭘﺲاﻧﺪاز و در ﻧﺘﯿﺠﻪ ﻋﻮارض ﻧﺎﻣﻨﺎﺳﺐ در دوران ﺳﺎﻟﻤﻨﺪي ،اﻣﮑﺎن روﯾﺪاد
ﻣﺸﮑﻼت اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ از ﻗﺒﯿﻞ ﺧﻮدﮐﺸﯽ و ﻓﺴﺎد و ﺟﻨﺎﯾﺖ و اﻧﻮاع آﻟﻮدﮔﯽﻫﺎي ﺟﺴﻤﯽ ،ﺑﺎﻋﺚ ﻣﺸﮑﻼت ﻋﺪﯾﺪه ﺳﯿﺎﺳﯽ
ﭼﻮن ﻣﺮدم دوﻟﺖ را ﻣﺴﺆل ﻣﯽداﻧﻨﺪ ،و ﺑﻮﺟﻮد آﻣﺪن ﯾﮏ اﻗﺘﺼﺎد آﺷﻔﺘﻪ و ورﺷﮑﺴﺘﻪ.
ﻧﻘﺶ ﻣﻬﻢ دوﻟﺖ در از ﺑﯿﻦ ﺑﺮدن ﻓﻘﺮ ﻧﯿﺰ ﻗﺎﺑﻞ ﺑﺤﺚ اﺳﺖ .ﺑﺎ ﺗﮑﺎﻣﻞ ﺟﺎﻣﻌﻪ و ﺑﻪ ﮐﺎر ﺑﺮدن اﺻﻮل اﺧﻼﻗﯽ و
ﺪي ﮐﻨﺪ ﯾﺎ اﻣﮑﺎﻧﯽ وﺟﻮد داﺷﺘﻪروﺣﺎﻧﯽ و اﻗﺘﺼﺎدي ،ﻓﻘﺮ ﻣﻄﻠﻖ از ﻣﯿﺎن ﺧﻮاﻫﺪ رﻓﺖ و اﺣﺪي ﻧﯿﺎز ﻧﺨﻮاﻫﺪ داﺷﺖ ﮐﻪ ﺗﮑ ّ
ﮑﺮ ﻣﻨﻄﻘﯽ ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﺑﻮد ﮐﻪ ﺳﺨﺎوت اﻓﺮاد ﺗﻨﻬﺎ راه ﭘﺮداﺧﺘﻦ ﺑﻪ ﻣﻌﻀﻼت ﺑﺎﺷﺪ ﮐﻪ اﻓﺮاد ﻋﺎﻃﻞ و ﺑﺎﻃﻞ ﺑﻤﺎﻧﻨﺪ .اّﻣﺎ ،اﯾﻦ ﺗﻔ ّ
ﺪي ﺑﺎﺷﺪ .ﻧﻘﺶ دوﻟﺖ در رﯾﺸﻪﮐﻨﯽ ﺗﮑﺪّي ،از ﻃﺮﯾﻖ وﺿﻊ ﻗﺎﻧﻮن و دﯾﮕﺮ روشﻫﺎ از ﻗﺒﯿﻞ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪﻫﺎي رﻓﺎه اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ، ﺗﮑ ّ
ﺣﯿﺎﺗﯽ و ﭼﺸﻤﮕﯿﺮ اﺳﺖ .اﯾﻦ اﻣﺮ در ﮐﺸﻮرﻫﺎي ﺗﻮﺳﻌﻪﯾﺎﻓﺘﻪﺗﺮ ﻋﻤﻠﯽ اﺳﺖ زﯾﺮا اﺻﻞ ﻓﺮﺻﺖ ﺑﺮاﺑﺮ ﺑﻪ ﻧﺤﻮي ﻣﺆﺛّﺮﺗﺮ
ِاﻋﻤﺎل ﻣﯽﺷﻮد .ﻣﺜﻼً ،زﻧﺎن و اﻓﺮاد از اﻗﻠﯿﺘﻬﺎي ﻣﺬﻫﺒﯽ و ﺳﯿﺎﺳﯽ و ﻗﺒﯿﻠﻪ اي در ﻓّﻌﺎﻟﯿﺖﻫﺎي اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ،ﺳﯿﺎﺳﯽ و
اﻗﺘﺼﺎدي ﺑﯿﺸﺘﺮ از ﮐﺸﻮرﻫﺎي ﻓﺎﻗﺪ اﻣﺘﯿﺎزات ﻣﺰﺑﻮر ﻓّﻌﺎﻟﯿﺖ دارﻧﺪ .دوﻟﺖ ﺑﺎﯾﺪ اﻧﻮاع ﻣﺰاﯾﺎ ﺑﺮاي ﺑﻬﺒﻮد رﻓﺎه ﻋﻤﻮﻣﯽ
ﺟﻤﻌﯿﺖ را ﻓﺮاﻫﻢ آورد ﻧﻪ آﻧﮑﻪ اﻓﺮاد آن را ﺗﻘﺎﺿﺎ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ .ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﻣﻌﺘﻘﺪﻧﺪ ﮐﻪ "از اﺟﺒﺎر اﺧﺘﻼل ﺣﺎﺻﻞ
ﮑﺮ ﺑﺮ ﻓﻘﺮة ﻓﻮق ،ﻣﻌﻠﻮم ﻣﯽﺷﻮد ﮐﻪ اﺣﮑﺎم روﺣﺎﻧﯽ رﻓﺎه و ﺳﻌﺎدت ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﮔﺮدد و اﻧﺘﻈﺎم اﻣﻮر ﺑﺸﺮ ﻣﺨﺘﻞّ ﺷﻮد 26".ﺑﺎ ﺗﻔ ّ
ﺑﺎ درﯾﺎﻓﺖ ﺑﻠﮑﻪ ﺑﺎ اﻋﻄﺎء ﺳﺮ و ﮐﺎر دارد .ﻋﻨﻮان ﺷﺪه اﺳﺖ ﮐﻪ "در آﯾﻨﺪه ﻫﯿﭻ وﻗﺖ اﻣﮑﺎن ﻧﺨﻮاﻫﺪ داﺷﺖ ﮐﻪ اﺷﺨﺎص
ﺛﺮوت ﻫﻨﮕﻔﺘﯽ از دﺳﺘﺮﻧﺞ دﯾﮕﺮان اﻧﺪوﺧﺘﻪ ﮐﻨﻨﺪ 27".اﻋﻢ از آﻧﮑﻪ اﯾﻦ ﺑﺪان ﻋﻠّﺖ ﺑﺎﺷﺪ ﮐﻪ در آﯾﻨﺪه ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ از
5
ﻟﺤﺎظ اﺧﻼﻗﯽ آﮔﺎهﺗﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ ﯾﺎ ﻣﻘﺮّرات دوﻟﺘﯽ ﺑﺮاي اﯾﺠﺎد ﻋﺪاﻟﺖ ﺗﻮزﯾﻌﯽ ﻣﺆﺛّﺮﺗﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﮔﺸﺖ ،واﺿﺢ اﺳﺖ ﮐﻪ
در اﯾﻦ زﻣﺎن رﻓﺎه ﻣﺎّدي ﺑﯿﺸﺘﺮ در ﮐﺸﻮرﻫﺎﺋﯽ ﺑﺎ ﻣﻘّﺮرات ﻣﺆّﺛﺮ ،ﺗﻮزﯾﻊ ﻣﺠﺪّد ﺛﺮوت ﺣﺎﺻﻞ ﻣﯽﺷﻮد .در آﺛﺎر ﺑﻬﺎﺋﯽ ﺗﺄﮐﯿﺪ
ﺷﺪه اﺳﺖ ﮐﻪ اﻧﺒﺎﺷﺖ ﺛﺮوت ﺑﺎ وﺿﻊ ﻗﻮاﻧﯿﻦ ﺗﺤﺖ ﻧﻈﻢ و ﻧﻈﺎرت در ﺧﻮاﻫﺪ آﻣﺪ .ﺑﺎ ﻣﺎﻟﯿﺎت ﺗﺪرﯾﺠﯽ ﺑﺮ درآﻣﺪ ،ﮐﻤﮏ ﺑﻪ
ﻓﻘﺮا ﺗﻀﻤﯿﻦ ﻣﯽﮔﺮدد ،و اﻓﺮادي ﮐﻪ از درﯾﺎﻓﺘﯽ ﺑﺎﻻﯾﯽ ﺑﺮﺧﻮردارﻧﺪ ﺛﺮوت ﻣﻀﺎﻋﻒ اﻧﺒﺎﺷﺘﻪ ﻧﺨﻮاﻫﻨﺪ ﮐﺮد .ﺑﺎ ﺗﻮﺟّﻪ ﺑﻪ
اﯾﻦ ﻣﻮﺿﻮع ،دﯾﺪﮔﺎه ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء درﺑﺎرة ﺟﺎﻣﻌﮥ ﻣﻄﻠﻮب در آﯾﻨﺪه اﯾﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ "ﻗﻮاﻧﯿﻦ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﭼﻨﺎن وﺿﻊ ﺧﻮاﻫﺪ
ﺷﺪ ﮐﻪ اﻣﮑﺎن ﻧﺨﻮاﻫﺪ داﺷﺖ ﮐﻪ ﻣﻌﺪودي ﺑﺴﯿﺎر ﺛﺮوﺗﻤﻨﺪ ﺷﻮﻧﺪ و ﺗﻌﺪاد زﯾﺎدي در ﻣﺸّﻘﺖ و ﺗﻌﺐ ﺑﻪ ﺳﺮ ﺑﺮﻧﺪ 28".اّﻣﺎ،
ﺗﺮﮐﯿﺒﯽ از ﻣﺎﻟﯿﺎت دوﻟﺘﯽ و اﺻﻮل روﺣﺎﻧﯽ ﺑﻪ ﺗﻮزﯾﻊ ﻣﻨﺼﻔﺎﻧﻪﺗﺮ درآﻣﺪ و ﺛﺮوت ﻣﻨﺠﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ ،و ﻣﺤﺘﻤﻼً ﺳﺒﮏ
ﻣﺘﻮازن ﺗﺮ زﻧﺪﮔﯽ در ﺟﺎﻣﻌﻪ ﻣﯿﺴّﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﮔﺸﺖ.
ﻓﺮﺻﺖ ﺑﺮاﺑﺮ ﺑﺮاي زﻧﺎن و ﻣﺮدان
ﺑﻬﺎﺋﯿﺎن ﺑﻪ ﺑﺮاﺑﺮي ﻓﺮﺻﺖ ﺑﺮاي زﻧﺎن و ﻣﺮدان در ﻣﺸﺎرﮐﺖ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ و اﻗﺘﺼﺎدي اﻋﺘﻘﺎد دارﻧﺪ و در ﺟﻤﯿﻊ
ﻣﻮارد ﺳﻌﯽ در اﺟﺮاي آن دارﻧﺪ .اﯾﻦ اﺻﻞ داراي ﻣﻔﺎﻫﯿﻢ ﺿﻤﻨﯽ ﻣﻬﻤّﯽ در اﻓﺰاﯾﺶ ﺗﺪارك ﻧﯿﺮوي ﮐﺎر و در ﻧﺘﯿﺠﻪ ﺑﺎﻻ
ﺑﺮدن ﺳﻄﺢ ﺗﻮﻟﯿﺪ اﺳﺖ .در آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﺑﺮ ﻣﺸﺎرﮐﺖ ﻓﻌّﺎل زﻧﺎن در ﮐّﻠﯿﻪ وﺟﻮه ﺣﯿﺎت ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺗﺄﮐﯿﺪ ﺷﺪه
اﺳﺖ .در ﺑﯿﺎﻧﯽ ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ" ،ﺣﻀﺮات ﻧﺴﺎء اﺳﺘﻌﺪاد ﻋﺠﯿﺒﯽ دارﻧﺪ 29".ﻣﻨﺎﻓﻊ ﮐﺸﻒ و اﺳﺘﻔﺎده از اﺳﺘﻌﺪاد زﻧﺎن ﺑﺴﯿﺎر
ﻞ ﺟﺎﻣﻌﻪ اﺛﺮ ﻣﯽﮔﺬارد .اﯾﻨﻬﺎ ﺷﺎﻣﻞ اﻓﺰاﯾﺶ ﻓﻌﺎﻟﯿﺘﻬﺎي اﻗﺘﺼﺎدي ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ در ﺳﻄﺢ ﺧﺎﻧﻮاده و ﺟﺎﻣﻌﻪ ﮐﻮﭼﮑﺘﺮ اﺳﺖ و ﺑﺮ ﮐ ّ
اﺳﺖ ﺑﻠﮑﻪ در ﺳﻄﺢ ﺳﺮاﺳﺮ ﺟﻬﺎن ،ﺑﺨﺼﻮص در ﮐﺸﻮرﻫﺎي در ﺣﺎل ﺗﻮﺳﻌﻪ ،و ﮐﺎﻫﺶ ﺗﻌﺪاد اﻓﺮادي ﮐﻪ در ﻓﻘﺮ ﺑﻪ ﺳﺮ
ﻣﯽﺑﺮﻧﺪ ﻧﯿﺰ ﻣﯽﺷﻮد .ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء در ﺑﯿﺎﻧﯽ دﯾﮕﺮ ﺑﻪ ﮐﺎرﺑﺮد ﻓﺮﺻﺖ ﺑﺮاﺑﺮ ﺑﺮاي زﻧﺎن و ﻣﺮدان اﺷﺎره دارﻧﺪ ،ﻣﺜﻼً
ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ "ﻧﺴﺎء ﻣﯽﺗﻮاﻧﻨﺪ از اﺳﺘﻌﺪاد ،ﻗﺎﺑﻠﯿﺖ و اﻫﻤّﯿﺘﯽ ﻣﺸﺎﺑﻪ ﻣﺮدان در ﻣﻌﺎدﻟﮥ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ و اﻗﺘﺼﺎدي ﺑﺮﺧﻮردار
ﻼ ﺑﻪ ﮐﺎر ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﻮد ﺑﻪ ﻣﯿﺰان ﭼﺸﻤﮕﯿﺮي ﻧﯿﻤﮥ دﯾﮕﺮ ﺟﻤﻌﯿﺖ ﺑﺸﺮي ،ﯾﻌﻨﯽ زﻧﺎن، ﺷﻮﻧﺪ" 30اﯾﻦ ﻧﻈﺮﯾﻪ در ﺻﻮرﺗﯽ ﮐﻪ ﻋﻤ ً
را ﻗﺎدر ﻣﯽﺳﺎزد ،در ﺻﻮرت وﺟﻮد ﻓﺮﺻﺖ ﺑﺮاﺑﺮ و وﺳﺎﯾﻞ ﻻزم در ﮐّﻠﯿﻪ ﺳﻄﻮح ﻓّﻌﺎﻟﯿﺖ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ و اﻗﺘﺼﺎدي وارد ﺷﻮﻧﺪ.
در ﻧﮕﺎﻫﯽ ﺑﻪ ﮔﺬﺷﺘﻪ ،زﻧﺎن – از ﻟﺤﺎظ ﻓﺮﻫﻨﮕﯽ و ﻣﺬﻫﺒﯽ – ﻓﺎﻗﺪ ﻗﺎﺑﻠﯿﺖ ﻣﺤﺴﻮب ﻣﯽﺷﺪﻧﺪ و ﻓﺮﺻﺖ ﻣﻨﺎﺳﺒﯽ ﺑﺮاي
ﺗﺤﺼﯿﻞ ﯾﺎ ﻣﺸﺎرﮐﺖ در ﺗﺼﻤﯿﻢﮔﯿﺮي ﺣﯿﺎت اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ واﻗﺘﺼﺎدي ﺧﺎﻧﻮاده و ﺟﺎﻣﻌﻪ ﻧﺪاﺷﺘﻨﺪ .ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﺗﺄﯾﯿﺪ
ﺧﺮ ﺟﻨﺲ زن ﺗﺎ ﺑﻪ ﺣﺎل ﺑﻪ ﺟﻬﺖ اﯾﻦ ﺑﻮده ﮐﻪ ﻣﺜﻞ ﻣﺮدان ﺗﺮﺑﯿﺖ ﻧﻤﯽﺷﺪﻧﺪ .اﮔﺮ ﻧﺴﻮان ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﺮدان ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ ﮐﻪ" ،ﺗﺄ ّ
ﺗﺮﺑﯿﺖ ﻣﯽﺷﺪﻧﺪ ،ﺷُﺒﻬﻪاي ﻧﯿﺴﺖ ﮐﻪ ﻧﻈﯿﺮ رﺟﺎل ﻣﯽﮔﺸﺘﻨﺪ ،ﭼﻮن ﮐﻤﺎﻻت رﺟﺎل را اﮐﺘﺴﺎب ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ اﻟﺒّﺘﻪ ﺑﻪ درﺟﮥ
ﺟﻪ داﺷﺖ ﮐﻪ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء دﯾﺪﮔﺎهﻫﺎي ﺧﻮد درﺑﺎرة ﻓﺮﺻﺖ ﺑﺮاﺑﺮ را در اواﯾﻞ ﻗﺮن ﻣﺴﺎوات رﺳﻨﺪ 31".ﺑﺎﯾﺪ ﺗﻮ ّ
ﺑﯿﺴﺘﻢ ﺑﯿﺎن ﮐﺮدﻧﺪ و از آن زﻣﺎن ﺗﺎ ﮐﻨﻮن ﻓﺮﺻﺖﻫﺎي زﻧﺎن در ﺟﺎﻣﻌﮥ ﺑﻬﺎﺋﯽ ،و ﻧﯿﺰ در ﺳﻄﺢ ﺟﻬﺎﻧﯽ ،ﺑﻪ ﻣﯿﺰان ﭼﺸﻤﮕﯿﺮي
ﺑﻬﺒﻮد ﯾﺎﻓﺘﻪ اﺳﺖ.
ﻣﻔﻬﻮم اﻧﺼﺎف و ﻋﺪاﻟﺖ
ﻣﻔﻬﻮم ﻣﺴﺎوات اﻗﺘﺼﺎدي در آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﺑﻪ اﯾﻦ ﺻﻮرت ﻣﻄﺮح ﺷﺪه اﺳﺖ "ﻣﺴﺌﻠﻪ ﻣﺴﺎوات
ﻣﺴﺘﺤﯿﻞ اﺳﺖ اّﻣﺎ آﻧﭽﻪ ﻫﺴﺖ اﯾﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ اﻏﻨﯿﺎ رﺣﻢ ﺑﻪ ﻓﻘﺮا ﮐﻨﻨﺪ اﻣّﺎ ﺑﻤﯿﻞ ﺧﻮدﺷﺎن ﻧﻪ ﻣﺠﺒﻮراً اﮔﺮ ﻣﺠﺒﻮري ﺑﺎﺷﺪ
ﻓﺎﺋﺪه ﺋﯽ ﻧﺪارد ﻧﻪ آﻧﮑﻪ ﺑﺠﺒﺮ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﻞ ﺑﻤﻮﺟﺐ ﻗﺎﻧﻮن ﻋﻤﻮﻣﯽ ﻫﺮ ﮐﺲ ﺗﮑﻠﯿﻒ ﺧﻮد را ﺑﺪاﻧﺪ 32".ﻣﯽﺗﻮان اﺳﺘﺪﻻل ﮐﺮد
ﮐﻪ ﻫﺪف از ﻋﺪاﻟﺖ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ آن اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺮدﻣﺎن ﺑﺮاﺑﺮ ﺑﺎﺷﻨﺪ .اﻋﺘﻘﺎد اﯾﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻫﻤﻪ ﻣﺎ ﺑﺮاﺑﺮ ﻫﺴﺘﯿﻢ ،ﻧﻪ ﺑﺪان ﻋﻠّﺖ
ﮐﻪ ﯾﮑﺴﺎﻧﯿﻢ ﺑﻠﮑﻪ ﭼﻮن ﻫﻤﻪ ﻣﺨﻠﻮق ﺧﺪاﯾﯿﻢ .در آﺛﺎر ﺑﻬﺎﺋﯽ اﯾﻦ ﻧﮑﺘﻪ روﺷﻦ ﻣﯽﺷﻮد ﮐﻪ ﻫﺮ ﺷﺨﺼﯽ ﻣﻨﺤﺼﺮ ﺑﻪ ﻓﺮد
اﺳﺖ ،اّﻣﺎ اﻓﺮاد ﺑﺸﺮ ﯾﮑﺴﺎن ﻧﯿﺴﺘﻨﺪ .ﺷﺎﺧﺺ ﻋﺒﺎرت از "وﺣﺪت در ﮐﺜﺮت" اﺳﺖ .از اﯾﻦ رو ،ﺑﺮاﺑﺮي و اﻧﺼﺎف ﺑﺴﯿﺎر
ﻣﺘﻔﺎوﺗﻨﺪ .اﻧﺼﺎف ﺗﻨّﻮع و ﺑﯽﻣﺜﯿﻠﯽ ﻓﺮديِ ﻫﺮ ﺷﺨﺼﯽ را ﻣﯽﭘﺬﯾﺮد .در ﺣﺎﻟﯽ ﮐﻪ ﻣﺮدم ﻣﺘﻔﺎوﺗﻨﺪ ،ﺑﺎﯾﺪ ﺑﺎ آﻧﻬﺎ در ﻣﻘﺎﺑﻞ
ﻗﺎﻧﻮن ﯾﮑﺴﺎن رﻓﺘﺎر ﺷﻮد .در دﯾﺪﮔﺎه ﺑﻬﺎﺋﯽ ،ﺗﻨّﻮع ﻣﺮدﻣﺎن ﺳﺒﺐ ﺗﺠﻠﯿﻞ و ﺗﺤﺴﯿﻦ اﺳﺖ .ﻣﻔﻬﻮم اﻧﺼﺎف ﮔﻮﯾﺎي آن
اﺳﺖ ﮐﻪ ﺗﻔﺎوت دﺳﺘﻤﺰدﻫﺎ ﺑﺎﯾﺪ وﺟﻮد داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ .از اﯾﻦ رو ،درﯾﺎﻓﺘﯽ ﻫﺮ ﺷﺨﺼﯽ ﻃﺒﻖ ﻣﺸﺎرﮐﺖ اﻗﺘﺼﺎدي او در
ﺟﺎﻣﻌﻪ و ﻧﯿﺎزﻫﺎي آن ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد .ﺑﻪ ﻧﻈﺮ ﻣﯽرﺳﺪ اﯾﻦ ﻣﻨﺼﻔﺎﻧﻪ اﺳﺖ زﯾﺮا ﻫﺮ ﻓﺮدي داراي اﺳﺘﻌﺪادﻫﺎ و ﺗﺤﺼﯿﻼت و
ﻗﺎﺑﻠﯿﺖ اﻗﺘﺼﺎدي ﻣﺘﻔﺎوﺗﯽ اﺳﺖ ،و از اﯾﻦ رو ﻣﺸﺎرﮐﺖ ﺗﻮﻟﯿﺪ ﻫﺮ ﺷﺨﺼﯽ ﺑﺮاي ﺟﺎﻣﻌﻪ ﻓﺮق ﻣﯽﮐﻨﺪ .ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء
ﻞ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ،ﻣﻨﻄﺒﻖ ﺑﺎ ﺪد ﻗﻮاﻧﯿﻦ اﻗﺘﺼﺎدي ﺑﺮاي ﻣﻌﺎش اﻧﺴﺎن ...ﺟﻬﺖ آن ﮐﻪ ﮐ ّﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ" ،اﺻﻼح و ﺗﻨﻈﯿﻢ ﻣﺠ ّ
ﺪي دوﻟﺖ ﻣﺪارج ﻣﺮﺑﻮﻃﮥ ﺧﻮد ،در ﻧﻬﺎﯾﺖ درﺟﮥ ﺳﻌﺎدت زﻧﺪﮔﯽ ﮐﻨﻨﺪ 33".اﯾﻦ ﻓﻘﺮه ﮔﻮﯾﺎي ﻧﯿﺎز ﺑﻪ ﻣﺸﺎرﮐﺖ ﻓّﻌﺎل و ﺟ ّ
در اﻗﺘﺼﺎد اﺳﺖ .ﻋﺪاﻟﺖ از ﻃﺮﯾﻖ ﻗﺎﻧﻮن اﺟﺮا ﻣﯽﺷﻮد .و ﻗﺮار اﺳﺖ از ﻟﺤﺎظ ﻗﺎﻧﻮن اﺳﺎﺳﯽ ﯾﮏ ﮐﺸﻮر ﻫﻤﻪي ﺷﻬﺮوﻧﺪان
در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﻗﺎﻧﻮن ﺣﻖ ﻣﺴﺎوي داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ .ﺳﻪ ﺗﺎ از ﺧﺼﻮﺻﯿﺎﺗﯽ ﮐﻪ ﻻزﻣﻪ اﯾﺠﺎد ﺧﻮﺷﺒﺨﺘﯽ اﺳﺖ ﭼﻪ در ﺳﻄﺢ ﻓﺮدي
و ﺧﺎﻧﻮادﮔﯽ و در ﺳﻄﺢ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺑﺰرﮔﺘﺮ ﻋﺒﺎرﺗﻨﺪ از آزادي و ﺑﻮﺟﻮد آوردن ﻓﺮﺻﺘﻬﺎي ﻣﻨﺎﺳﺐ و ﻣﺴﺎوي ﺑﺮاي ﻫﻤﻪ
ﺷﻬﺮوﻧﺪان ،و ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﻓﺮاﻫﻢ آوردن اﺳﺒﺎب و وﺳﺎﯾﻞ ﺑﺮاي ﺑﺮوز اﺳﺘﻌﺪادﻫﺎي ﻧﻬﻔﺘﻪ در اﻧﺴﺎن ﻫﺴﺘﻨﺪ .از ﻃﺮﯾﻖ اﯾﻦ
6
ﻣﺮاﺣﻞ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻫﺮ ﻓﺮدي ﻗﺎدر اﺳﺖ ﺗﺼﻤﯿﻢ ﺑﮕﯿﺮد ﭼﻪ ﻧﻮع زﻧﺪﮔﯽ ﻣﻄﻠﻮب ﺑﺮاي ﺧﻮد اﺗﺨﺎذ ﮐﻨﺪ ﮐﻪ ﺑﻪ ﯾﮏ رﻓﺎه و
ﺳﻌﺎدت و ﺧﻮﺷﺒﺨﺘﯽ واﻗﻌﯽ ﺑﺮﺳﺪ ﮐﻪ ﺷﺎﻣﻞ ﻫﺮ دو ﻣﺎدﯾﺎت و روﺣﺎﻧﯿﺎت ﺑﺎﺷﺪ .ﺑﺎ ﻧﮕﺎﻫﯽ ﺑﻪ ﮐﺸﻮرﻫﺎﯾﯽ ﮐﻪ داراي اﯾﻦ
وﯾﮋﮔﯽ ﻫﺎ ﻫﺴﺘﻨﺪ دﯾﺪه ﻣﯿﺸﻮد ﮐﻪ ﻣﺮدﻣﺶ از ﯾﮏ رﻓﺎه و آﺳﺎﯾﺶ ﻧﺴﺒﯽ ﺑﺮ ﺧﻮردار ﻫﺴﺘﻨﺪ و ﮐﻞ ﮐﺸﻮر از ﯾﮏ رﺷﺪ
و ﺗﻮﺳﻌﻪ اﻗﺘﺼﺎدي و ﺧﻼﻗﯿﺖ ﺑﺎﻻ ﺑﺮﺧﻮردار اﺳﺖ .ﻣﻮاﺳﺎت در ﺑﺎره اﻧﺼﺎف اﺳﺖ و در اﯾﻦ ﻣﻮرد ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء
ﻧﻈﺮﺷﺎن اﯾﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ اﻏﻨﯿﺎ ﺑﻪ ﻣﯿﻞ ﺧﻮدﺷﺎن ﻗﺴﻤﺘﯽ از ﺛﺮوت ﺧﻮد را ﺑﯿﻦ ﻓﻘﺮا ﺗﻘﺴﯿﻢ ﮐﻨﻨﺪ .اﯾﻨﺠﺎ از ﺧﻮد ﮔﺬﺷﺘﮕﯽ
و اﯾﺜﺎر و ﻋﻮاﻣﻞ ﻧﻮع دوﺳﺘﺎﻧﻪ ﺻﺤﺒﺖ ﻣﯿﮑﻨﻨﺪ و ﻟﺬا ﻣﻮاﺳﺎت ﻻزﻣﻪاش وﺟﻮد ﯾﮏ ﺳﻄﺤﯽ از روﺣﺎﻧﯿﺖ در اﻓﺮاد اﺳﺖ.
اﯾﻦ ﻏﺮﯾﻀﻪ ﻧﻮع دوﺳﺘﺎﻧﻪ در ﻫﻤﻪي اﻧﺴﺎنﻫﺎ وﺟﻮد دارد ﺑﺎ درﺟﺎت ﻣﺨﺘﻠﻒ .و اﯾﻦ در راﺑﻄﻪ ﺑﺎ ﻣﻮاﺳﺎت اﺳﺖ ﮐﻪ از ﻧﻈﺮ
اﻫﻤﯿﺖ ﺑﺎﻻﺗﺮ از ﻣﺴﺎوات اﺳﺖ.
ﻣﻔﻬﻮم ﺛﺮوت
دﯾﺪﮔﺎه ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﻋﺒﺎرت از آن اﺳﺖ ﮐﻪ ﮐﻞّ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺑﺎﯾﺪ ﺛﺮوﺗﻤﻨﺪ ﺑﺎﺷﺪ ﻧﻪ ﻓﻘﻂ اﻗﻠّﯿﺘﯽ از ﺟﻤﻌﯿﺖ.
در ﺑﯿﺎﻧﯽ ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ "ﺷﺮاﯾﻂ ﺗﺤﻘﻖ ﻋﺪاﻟﺖ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﺛﺮوت و ﻏﻨﺎ ﺑﺴﯿﺎر ﻣﻤﺪوح اﮔﺮ ﻫﯿﺌﺖ ﺟﻤﻌﯿّﺖ ﻣﻠّﺖ ﻏﻨﯽ
ﺑﺎﺷﺪ 34".ﻟﺬا ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺑﯿﺶ از ﺻﺮﻓًﺎ اﻓﺮاد اﺳﺖ .از ﻟﺤﺎظ ﻣﺎّدي ،ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺗﺸﮑﯿﻞ ﺷﺪه از ﻣﺪارس ،ﺑﯿﻤﺎرﺳﺘﺎنﻫﺎ ،ﺟﺎّدهﻫﺎ
ﻼ ﻧﻘﻞ ﻣﯽﮔﺮدد ،ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﺗﻮﺻﯿﻒ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﮐﻪ و دﯾﮕﺮ زﯾﺮﺳﺎﺧﺖﻫﺎ و ﺧﺪﻣﺎت .ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ،در ﺑﯿﺎﻧﯽ ﮐﻪ ذﯾ ً
ﺛﺮوت ﭼﮕﻮﻧﻪ ﺑﺎﯾﺪ ﮐﺴﺐ و ﺑﻪ ﭼﻪ ﻧﺤﻮ ﺑﺎﯾﺪ ﺧﺮج ﺷﻮد .اﯾﺸﺎن ﻓﺮﻣﻮدﻧﺪ" ،ﻏﻨﺎ ﻣﻨﺘﻬﺎي ﻣﻤﺪوﺣﯿﺖ را داﺷﺘﻪ اﮔﺮ ﺑﻪ ﺳﻌﯽ
و ﮐﻮﺷﺶ ﻧﻔﺲ ﺧﻮد اﻧﺴﺎن در ﺗﺠﺎرت و زراﻋﺖ و ﺻﻨﺎﻋﺖ ﺑﻪ ﻓﻀﻞ اﻟﻬﯽ ﺣﺎﺻﻞ ﮔﺮدد و در اﻣﻮر ﺧﯿﺮﯾﻪ ﺻﺮف ﺷﻮد35".
ﻃﺒﻖ اﯾﻦ ﺑﯿﺎن ،ﺷﺮط اوّل ﺑﺮاي ﮐﺴﺐ ﺛﺮوت اﯾﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺎﯾﺪ در اﺛﺮ ﻣﺠﻬﻮدات ﺧﻮد ﺷﺨﺺ ﺣﺎﺻﻞ ﺷﻮد .اﯾﻦ ﻣﺆّﯾﺪ آن
اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺎﯾﺪ ﮐﺎر ﮐﺮد و ﻋﻀﻮ ﻣﻔﯿﺪ و ﻣﻮّﻟﺪي ﺑﺮاي ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺑﻮد .ﺷﺮط دوم اﯾﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ درآﻣﺪ ﺣﺎﺻﻞ ﺑﺮاي اﻣﻮر ﺧﯿﺮﯾﮥ
و اﻧﺴﺎندوﺳﺘﺎﻧﻪ ﺻﺮف ﺷﻮد .اﯾﻦ اﺷﺎرﺗﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺟﺎﻣﻌﮥ ﺑﻬﺎﺋﯽ ﺑﻪ ﺳﻮي رﺳﯿﺪن ﺑﻪ ﻓﺮﻫﻨﮓ اﻗﺪاﻣﺎت ﻧﻮعدوﺳﺘﺎﻧﻪ،
ﺧﯿﺮﯾﻪ و ﺧﯿﺮﺧﻮاﻫﺎﻧﻪ ﻫﺪاﯾﺖ ﺷﻮد.
راﺑﻄﮥ ﺑﯿﻦ اﻗﺘﺼﺎد اﺧﻼﻗﯽ و ﺗﻮزﯾﻊ داوﻃﻠﺒﺎﻧﮥ ﺛﺮوت و ﻫﺪف اﺻﻠﯽ آﺋﯿﻦ ﺑﻬﺎﺋﯽ ،ﯾﻌﻨﯽ وﺣﺪت ،در اﯾﻨﺠﺎ ارزش
ﺑﺤﺚ را دارد .ﻣﯽﺗﻮان ﮔﻔﺖ ﮐﻪ راﺑﻄﻪاي ﻣﺴﺘﻘﯿﻢ ﺑﯿﻦ وﺣﺪت و ﺣﻞ ﻣﺸﮑﻼت اﻗﺘﺼﺎدي وﺟﻮد دارد .ﮐﺴﺐ ﺛﺮوت ﺗﺎ
ﺑﺪان ﺣﺪّ ﻣﻘﺒﻮل اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺻﻮرت وﺳﯿﻠﻪاي ﺑﺮاي وﺻﻮل ﺑﻪ اﻫﺪاف ﻋﺎﻟﯽﺗﺮ ﻣﺼﺮف ﺷﻮد .ﻫﺪف ﻏﺎﯾﯽ ﺑﺮاي ﻫﺮ ﻓﺮد
ﺑﻬﺎﺋﯽ وﺻﻮل ﺑﻪ ﯾﮕﺎﻧﮕﯽ ﻧﻮع ﺑﺸﺮ اﺳﺖ .ﻣﺜﻼً ،ﭼﮕﻮﻧﻪ ﻣﯽﺗﻮاﻧﯿﺪ از ﺛﺮوت ﺧﻮد ﻟﺬّت ﺑﺮد در ﺣﺎﻟﯽ ﮐﻪ ﺑﯿﺶ از ﯾﮏ ﻣﯿﻠﯿﺎرد
ﻧﻔﺮ از اﻫﻞ ﻋﺎﻟﻢ در ﻓﻘﺮ ﻣﻄﻠﻖ ﺑﻪ ﺳﺮ ﻣﯽﺑﺮﻧﺪ؟ در ﺑﯿﺎﻧﯽ ﮐﻪ ذﯾﻼً ﻧﻘﻞ ﻣﯽﺷﻮد ،ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﭘﯿﺶﺑﯿﻨﯽ ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ
ﮐﻪ در آﯾﻨﺪه "ﺛﺮوﺗﻤﻨﺪان ﺑﻪ ﻃﯿﺐ ﺧﺎﻃﺮ ﺑﻪ ﻣﺴﺎﻋﺪت ﻓﻘﺮا ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﺷﺘﺎﻓﺖ 36".ﻫﻤﺎﻧﻄﻮر ﮐﻪ در ﺑﯿﺎن ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء
ذﮐﺮ ﺷﺪه" ،ﺛﺮوﺗﻤﻨﺪان ،ﺑﺮاي ﺳﻌﺎدت و ﻣﺴﺮّت ﺧﻮﯾﺶ ،ﻣﺠﺒﻮر ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﺷﺪ ﺛﺮوت ﺧﻮد را ﺑﺮاي ﺗﺄﻣﯿﻦ ﺷﺮاﯾﻂ ﺑﻬﺘﺮ
ﺑﺮاي ﺟﺎﻣﻌﻪاي ﮐﻪ در آن زﻧﺪﮔﯽ ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ ،ﺧﺮج ﮐﻨﻨﺪ 37".از اﯾﻦ روي ،اﯾﻦ دﯾﺪﮔﺎه ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﮔﻮﯾﺎي آن اﺳﺖ
ﮐﻪ در آﯾﻨﺪه ﮐﻪ ﻣﺮدم از ﺗﺮﻗّﯿﺎت روﺣﺎﻧﯽ ﺑﯿﺸﺘﺮي ﺑﺮﺧﻮردار ﻣﯽﺷﻮﻧﺪ و ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻧﯿﺎزﻫﺎي دﯾﮕﺮان آﮔﺎﻫﯽ ﻣﯽﯾﺎﺑﻨﺪ،
در آن ﻣﻮﻗﻊ "اﺛﺮات ﺛﺮوت در ﺟﺎﻣﻌﻪ" 38درك ﻣﯽﺷﻮد و اﻗﺪاﻣﺎت ﺧﯿﺮﺧﻮاﻫﺎﻧﻪ ﺑﺎ ﻃﯿﺐ ﺧﺎﻃﺮ و ﻣﺴﺮّت ﺗﻤﺎم ﻋﻤﻠﯽ
ﻞ ﺟﻤﻌﯿﺖ ﺛﺮوﺗﻤﻨﺪ ﺑﺎﺷﻨﺪ .ﻗﺎﺑﻞ ﻣﯽﮔﺮدد .ﺑﻪﻋﻼوه ،در آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﺛﺮوت ﻣﻤﺪوح اﺳﺖ ،ﻣﺸﺮوط ﺑﺮ آﻧﮑﻪ ﮐ ّ
ﺗﻮﺟّﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء اﺛﺮات ﮐﺎر و ﮐﺴﺐ ﻋﻠﻮم و ﻓﻨﻮن ﻣﻔﯿﺪه را ﺑﻪ ﺗﮑﺜﯿﺮ ﺛﺮوت ﻣﻠّﺖ رﺑﻂ ﻣﯽدﻫﻨﺪ .اﯾﺸﺎن
ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ" :ﺗﻌّﻠﻢ ﻓﻨﻮن ﻣﻔﯿﺪه و اﮐﺘﺴﺎب ﻣﻌﺎرف ﻋﻤﻮﻣّﯿﻪ و اّﻃﻼع ﺑﺮ ﺣﻘﺎﯾﻖ ﺣﮑﻤﺖ ﻃﺒﯿﻌّﯿﮥ ﻧﺎﻓﻌﻪ و ﺗﻮﺳﯿﻊ داﺋﺮة
ﺻﻨﺎﯾﻊ و ﺗﺰﯾﯿﺪ ﻣﻮادّ ﺗﺠﺎرت و ﺗﮑﺜﯿﺮ وﺳﺎﺋﻂ ﺛﺮوت ﻣّﻠﺖ 39"...ﻣﺜﻼً ،اﻓﺰاﯾﺸﯽ در ﺳﺮﻣﺎﯾﻪﮔﺬاري در ﻋﻠﻮم و ﻓﻨﻮن ﺳﻮدﻣﻨﺪ
ﺼﺺ ﻣﻨﺠﺮ ﺷﺪه ،ﮐﻪ اﯾﻦ ﻧﯿﺰ ﺗﺄﺛﯿﺮي ﻋﻈﯿﻢ ﺑﺮ درآﻣﺪ ﻣّﻠﯽ ﮐﺸﻮر ﺧﻮاﻫﺪ ﮔﺬاﺷﺖ. و ﯾﺎدﮔﯿﺮي ﻣﻬﺎرتﻫﺎ ،ﺑﻪ اﯾﺠﺎد ﺗﺨ ّ
ﻣﻔﻬﻮم ﺛﺮوت ﺣﻘﯿﻘﯽ
در آﺛﺎر ﺑﻬﺎﺋﯽ ،ﮐﺴﺐ ﺛﺮوت ﺗﻘﺒﯿﺢ و ﻣﺤﮑﻮم ﻧﺸﺪه ﺑﻠﮑﻪ ﺛﺮوت ﺣﻘﯿﻘﯽ ﺑﻪ ﻧﺤﻮي ﻣﺘﻔﺎوت ﺗﻌﺒﯿﺮ ﺷﺪه اﺳﺖ.
اﺻﻄﻼح "ﺛﺮوت ﺣﻘﯿﻘﯽ" ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﭘﯿﻮﺳﺘﮕﯽ ﺑﯿﻦ رﻓﺎه ﻣﺎّدي و روﺣﺎﻧﯽ ﺗﻌﺒﯿﺮ ﻣﯽﺷﻮد .ﻣﺜﻼً اﻧﻘﻄﺎع از ﻋﺎﻟﻢ ﻣﺎدّي ﺑﺪون
ﻣﺤﮑﻮم ﮐﺮدن ﺛﺮوت ﻣﺎّدي ﺷﺨﺺ ،ﺗﺤﺴﯿﻦ ﺷﺪه اﺳﺖ .ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ" ،ﻣﺠﻬﻮدات ﻋﻈﯿﻤﮥ ﻣﺎ ﺑﺎﯾﺪ در
ﺟﻬﺖ اﻧﻘﻄﺎع از ﺷﺌﻮن دﻧﯿﻮي و ﺟﯿﻔﻪ اﯾﻦ ﻋﺎﻟﻢ ﻫﺪاﯾﺖ ﺷﻮد 40".ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ اﯾﻦ ﻣﻄﻠﺐ ﻣﺘﻨﺎﻗﺾ ﺑﻪ ﻧﻈﺮ ﺑﺮﺳﺪ زﯾﺮا ﺑﻪ
ﻃﻮر ﻋﺎدّي ﺛﺮوت ﻣﺎدّي ﻣﻼزم واﺑﺴﺘﮕﯽ اﺳﺖ .ﭘﯿﭽﯿﺪﮔﯽ زﻣﺎﻧﯽ اﯾﺠﺎد ﻣﯽﺷﻮد ﮐﻪ ﺷﺨﺼﯽ ﺑﺮاي ﻏﻨﺎي ﻣﺎدّي ﺑﯿﺶ از
زﻧﺪﮔﯽ ﻣﺘﻌﺎدل ارزش ﻗﺎﺋﻞ ﺷﻮد .دﯾﺪﮔﺎه ﺑﻬﺎﺋﯽ اﯾﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ اﻓﺮاد ﺑﺸﺮ ﻣﺎﻫّﯿﺘًﺎ روﺣﺎﻧﯽاﻧﺪ و ﺑﻪ اﯾﻦ ﺗﺮﺗﯿﺐ ،رﻓﺎه ﻣﺎّدي
ﺑﻪ ﺗﻨﻬﺎﯾﯽ ﻧﻤﯽﺗﻮاﻧﺪ ﺳﻌﺎدت ﺑﺸﺮي را ﺗﻀﻤﯿﻦ ﻧﻤﺎﯾﺪ .ﺑﻬﺎﺋﯿﺎن ﻫﺪاﯾﺖ ﻣﯽﺷﻮﻧﺪ ﮐﻪ اﮔﺮ وﺟﻮه روﺣﺎﻧﯽ ﺣﯿﺎت آﻧﻬﺎ ﻫﻤﺮاه
7
ﺑﺎ ﺟﻨﺒﻪﻫﺎي ﻣﺎّدي ﺗﺄﻣﯿﻦ ﮔﺮدد ،ﻣﺴّﺮت و ﺳﻌﺎدت آﻧﻬﺎ ﻓﺰوﻧﯽ ﻣﯿﺎﺑﺪ .و ﺑﺮاي ﺟﺎﻣﻌﮥ ﺑﺰرﮔﺘﺮ ﺑﯿﺎن ﺷﺪه اﺳﺖ ﮐﻪ" ،ﺗﻨﻬﺎ
ﻢ و ﻫﻤﺎﻫﻨﮓ ﮔﺮدد ،ﺳﻌﺎدت ﺗﻀﻤﯿﻦ ﺷﻮد41". زﻣﺎﻧﯽ ﮐﻪ ﻣﺪﻧﯿﺖ ﻣﺎّدﯾﻪ ﺑﻪ ﻣﺪﻧﯿﺖ روﺣﺎﻧﯿﻪ ﻣﻨﻀ ّ
اﻧﺴﺠﺎم ﻣﺎّدي و روﺣﺎﻧﯽ
از ﻣﻨﻈﺮ ﺑﻬﺎﺋﯽ ،ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻋﺒﺎرت از ﻓﺮاﯾﻨﺪي ﻃﺒﯿﻌﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ در آن "ﻣﺪﻧﯿّﺖ ﻣﺎدّﯾّﻪ ﻣﻨﻀﻢّ ﺑﻤﺪﻧﯿّﺖ روﺣﺎﻧﯿّﻪ
ﺷﻮد 42".ﺑﻨﺎﺑﺮاﯾﻦ ،وﯾﮋﮔﯽ ﻣﻬﻢّ ﺗﻮﺳﻌﮥ ﺑﻬﺎﺋﯽ اﯾﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺎﯾﺪ ﺑﻪ ﻧﺤﻮي ﻣﺘﻮازن ﺑﻪ ﻫﺮ دو ﻧﯿﺎز ﻣﺎدّي و روﺣﺎﻧﯽ ﭘﺎﺳﺦ
دﻫﺪ .ﮐﺘﺐ و آﺛﺎر ﺑﻬﺎﺋﯽ اﻓﺮاد ﺑﺸﺮ را اﺳﺎﺳًﺎ داراي ﻣﺎﻫّﯿﺖ روﺣﺎﻧﯽ ﻣﯽداﻧﺪ و ﺳﻌﺎدت و رﻓﺎه در ﺻﻮرﺗﯽ ﺑﻪ ﻧﺤﻮ ﮐﻤﺎل
ﻣﻄﻠﻮب ﺗﺄﻣﯿﻦ ﻣﯽﺷﻮد ﮐﻪ وﺟﻮه روﺣﺎﻧﯽ ﺣﯿﺎت آﻧﻬﺎ در ﮐﻨﺎر ﺟﻨﺒﻪﻫﺎي ﻣﺎّدي ﺗﺤّﻘﻖ ﯾﺎﺑﺪ .ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﻓﺮﻣﻮدﻧﺪ،
"ﻫﺮﭼﻨﺪ ﻣﺪﻧﯿﺖ ﻣﺎدّي از وﺳﺎﺋﻂ ﺗﺮﻗّﯽ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ اﺳﺖ ،وﻟﯽ ﺗﺎ ﻣﻨﻀﻢّ ﺑﻪ ﻣﺪﻧﯿﺖ اﻟﻬﯿﻪ ﻧﺸﻮد ،ﻧﺘﯿﺠﻪ ﮐﻪ ﺳﻌﺎدت
ﺑﺸﺮّﯾﻪ اﺳﺖ ﺣﺼﻮل ﻧﯿﺎﺑﺪ 43".از اﯾﻦ رو ،ﻃﺮحﻫﺎي ﺗﻮﺳﻌﻪ ﮐﻪ از ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺑﻬﺎﺋﯽ اﻟﻬﺎم ﮔﺮﻓﺘﻪ اﯾﻦ ﻣﻘﺘﻀﯿﺎت و ﺷﺮاﯾﻂ
ﺤﺖ روﺣﺎﻧﯽ و رﻓﺎه ﻣﺎّدي دوش ﺑﻪ دوش ﻫﻢ ﭘﯿﺶ ﻣﯽروﻧﺪ و اﺳﺎﺳﯽ را در ﻫﻢ ادﻏﺎم ﻣﯽﮐﻨﺪ .دﯾﺪﮔﺎه اﯾﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺻ ّ
ﺗﻮاﻓﻖ و ﺳﺎزﮔﺎري دارﻧﺪ ﺗﺎ ﺑﻪ ﺳﻌﺎدت ﺣﻘﯿﻘﯽ واﺻﻞ ﺷﻮﻧﺪ.
زﻧﺪﮔﯽ ﻣﻄﻠﻮب
زﻧﺪﮔﯽ آﺑﺮوﻣﻨﺪاﻧﻪ ﻋﺒﺎرت از ﺷﻨﺎﺳﺎﯾﯽ ﮐّﻠﯿﻪ ﻧﯿﺎزﻫﺎي اﺳﺎﺳﯽ ﺑﺮاي ﺑﺮﺧﻮرداري از زﻧﺪﮔﯽ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺷﺄن و ﻣﻘﺎم
اﻧﺴﺎن و ﺳﭙﺲ ﺗﺄﻣﯿﻦ آن اﺳﺖ ،و اﮔﺮ ﮐﺴﯽ ﮐﻤﺘﺮ از ﺳﺒﺪ ﻧﯿﺎزﻫﺎي اﺳﺎﺳﯽ ﻻزم ﺑﺮاي زﻧﺪﮔﯽ آﺑﺮوﻣﻨﺪاﻧﻪ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ،
او در ﻓﻘﺮ ﻣﻄﻠﻖ ﻗﺮار دارد .ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء در ﭼﻨﺪﯾﻦ اﺛﺮ ﺧﻮد ﺑﻪ ﻟﺰوم ﻧﯿﺎزﻫﺎي ﺿﺮوري ﻣﺰﺑﻮر ﺑﺮاي زﻧﺪﮔﯽ اﺷﺎره
دارﻧﺪ .در ﺑﺎره اﻣﺮار ﻣﻌﺎش و ﻧﯿﺎزﻫﺎي اوّﻟﯿﻪ ﺑﺮاي ﺣﻔﻆ ﺣﯿﺎت ،ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ" ،ﻣﺤﺘﺎﺟﺎن از ﻣﻌﯿﺸﺖ
ﺿﺮورﯾّﻪ ﻧﺼﯿﺐ ﺑﺮﻧﺪ و دﯾﮕﺮ در ﻓﻘﺮ زﻧﺪﮔﯽ ﻧﮑﻨﻨﺪ 44".ﻣﻌﯿﺸﺖ اّوﻟﯿﻪ و ﺿﺮورﯾﺎت اﺳﺎﺳﯽ زﻧﺪﮔﯽ ﻋﺒﺎرت از ﻏﺬا ،ﻟﺒﺎس،
ﺳﺮﭘﻨﺎه ،ﺑﻬﺪاﺷﺖ ﻣﻄﻠﻮب ،ﺗﺤﺼﯿﻼت ﮐﺎﻓﯽ ،آزادي اﻗﺘﺼﺎدي و ﻓﺮﺻﺘﻬﺎي ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﺮاي ﮐﺸﻒ اﺳﺘﻌﺪادﻫﺎي ﻧﻬﺎﻓﺘﻪ در
اﻧﺴﺎﻧﻬﺎ .در راﺑﻄﻪ ﺑﺎ ﺣﺪّ و ﺣﺪود راﺣﺘﯽ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ..." ،ﻫﻤﻪ ﺣﻖ دارﻧﺪ از زﻧﺪﮔﯽ راﺣﺖ و ﺗﻮأم ﺑﺎ
ﻣﺴّﺮت ﺑﺮﺧﻮردار ﺑﺎﺷﻨﺪ 45".ﻣﺮﺣﻠﮥ "راﺣﺘﯽ" ﻋﺒﺎرت از ﻣﺮﺣﻠﮥ ﺧﻮدﮐﻔﺎﯾﯽ و ﺗﺪاوم زﻧﺪﮔﯽ ﯾﺎ ﺣﺎﻟﺘﯽ از ﺳﻌﺎدت راﺳﺘﯿﻦ
ب ﺣﺎﻟﺖ ﺧﻮﺷﺒﺨﺘﯽ و رﻓﺎه ﺑﺎﺷﺪ .آزادي اﻧﺘﺨﺎب ﺷﺮط ﻻزم ﺑﺮاي اﺳﺖ .اﯾﻦ ﺣﺎﻟﺘﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻓﺮد داراي آزادي اﻧﺘﺨﺎ ِ
اﯾﻦ ﻣﺮﺣﻠﻪ اﺳﺖ ،و ﻓﺮد واﻗﻒ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻫﺰﯾﻨﻪ ﮐﺮدن ﭘﻮل اﺿﺎﻓﯽ در ﻓﺮاﻫﻢ آوردن ﺗﺠﻤّﻠﺎت ﺑﯿﺸﺘﺮ ﺿﺮورﺗًﺎ ﺳﺒﺐ ﺣﺼﻮل
ﺣﺪّ ﺑﺎﻻﺗﺮي از ﺳﻌﺎدت ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﺷﺪ .ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ،ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء در آﺛﺎر ﺧﻮد اﺷﺎره ﺑﻪ ﻣﺮﺣﻠﮥ ﺗﺠﻤّﻠﯽ و ﯾﺎ "ﻓﺮاﺗﺮ از
ﻣﻌﯿﺸﺖ ﺿﺮوري واﻗﻌﯽ" ﻧﻤﻮده اﻧﺪ .در ﺑﯿﺎﻧﯽ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ" ،واﺿﺢ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺗﺤﺖ ﻧﻈﺎمﻫﺎ و ﺷﺮاﯾﻂ ﻓﻌﻠﯽ ﺣﮑﻮﻣﺘﯽ ﻓﻘﺮا
ﺑﺴﯿﺎر ﻣﺤﺘﺎج و ﻣﺴﺘﺄﺻﻞ ﻫﺴﺘﻨﺪ در ﺣﺎﻟﯽ ﮐﻪ ﺳﺎﯾﺮﯾﻦ در ﺗﺠّﻤﻞ و ﻓﺮاواﻧﯽ ﮐﻪ ﺑﻪ ﻣﺮاﺗﺐ ﺑﯿﺶ از ﻣﻌﯿﺸﺖ ﺿﺮوري
واﻗﻌﯽ اﺳﺖ ﺑﻪ ﺳﺮ ﻣﯽﺑﺮﻧﺪ 46".ﻫﺰﯾﻨﻪ ﮐﺮدن "ﺑﯿﺶ از ﻣﻌﯿﺸﺖ ﺿﺮوري واﻗﻌﯽ" اﺷﺎره ﺑﻪ ﺗﺠّﻤﻼت و ﻣﺤﺼﻮﻻت
ﻏﯿﺮﺿﺮوري اﺳﺖ .در ﺟﻮاﻣﻊ ﺑﺴﯿﺎر ﺛﺮوﺗﻤﻨﺪ اﻣﺮوز ،ﻧﯿﺎزﻫﺎي اﺳﺎﺳﯽ اﮐﺜﺮ ﻣﺮدﻣﺎن ﺗﺤّﻘﻖ ﯾﺎﻓﺘﻪ ،و ﺑﺴﯿﺎري در ﻣﺮﺣﻠﮥ
ﺪ و ﻣﺼﺮفﮔﺮاﯾﯽ ﻣﻨﺠﺮ ﺷﺪه اﺳﺖ .در اﯾﻦ ﺳﻄﺢ از زﻧﺪﮔﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ "ﺗﺠﻤﻠﯽ" زﻧﺪﮔﯽ ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ ﮐﻪ ﺑﻪ ﻣﺼﺮف ﺑﯿﺶ از ﺣ ّ
درك ﻣﻌﻨﺎي واﻗﻌﯽ از ﻣﻘﺼﻮد از زﻧﺪﮔﯽ ،ﮐﺎر ﻫﺪﻓﻤﻨﺪ ،ﺳﻌﺎدت ﺟﻤﻌﯽ ،و ﺳﻌﺎدت ﺣﻘﯿﻘﯽ و ﻧﯿﺎز ﺑﻪ "ﺗﻨﻈﯿﻢ ﻣﺠﺪّد و
اﺻﻼح ﻧﻈﺎم اﻗﺘﺼﺎدي" 47ﺿﺮورت ﻣﯽﯾﺎﺑﺪ .ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء در اﯾﺎم ﺳﻔﺮ ﺧﻮد ﺑﻪ ﻏﺮب و ﺑﺎ ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻓﻘﺮ و ﻏﻨﺎي ﻣﻔﺮط
اﺷﺎره ﺑﻪ ﻟﺰوم ﺗﻌﺪﯾﻞ ﻣﻌﯿﺸﺖ ﻣﯿﮑﻨﻨﺪ و ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ" ،از ﺟﻤﻠﻪ اﺳﺎس ﺑﻬﺎءاﻟّﻠﻪ ﺗﻌﺪﯾﻞ ﻣﻌﯿﺸﺖ اﺳﺖ .ﻃﺒﻘﺎت ﻧﺎس
ﻣﺨﺘﻠﻔﻨﺪ ،ﺑﻌﻀﯽ در ﻧﻬﺎﯾﺖ ﻏﻨﺎ ﻫﺴﺘﻨﺪ ،ﺑﻌﻀﯽ در ﻧﻬﺎﯾﺖ ﻓﻘﺮ ...ﻟﺬا اﺻﻼح ﻣﻌﯿﺸﺖ از ﺑﺮاي ﺑﺸﺮ ﻻزم ...ﺟﺎﺋﺰ ﻧﯿﺴﺖ ﮐﻪ
ﺑﻌﻀﯽ در ﻧﻬﺎﯾﺖ ﻏﻨﺎ ﺑﺎﺷﻨﺪ و ﺑﻌﻀﯽ در ﻧﻬﺎﯾﺖ ﻓﻘﺮ .ﺑﺎﯾﺪ اﺻﻼح ﮐﺮد و ﭼﻨﺎن ﻗﺎﻧﻮﻧﯽ ﮔﺬاﺷﺖ ﮐﻪ از ﺑﺮاي ﮐﻞّ وﺳﻌﺖ و
رﻓﺎﻫّﯿﺖ ﺑﺎﺷﺪ ،ﻧﻪ ﯾﮑﯽ ﺑﻪ ﻓﻘﺮ ﻣﺒﺘﻼ ،و ﻧﻪ ﯾﮑﯽ ﻧﻬﺎﯾﺖ ﻏﻨﺎ را داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ 48".ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ" ،اﺻﻼح و ﺗﻨﻈﯿﻢ
ﻞ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ،ﻣﻨﻄﺒﻖ ﺑﺎ ﻣﺪارج ﻣﺮﺑﻮﻃﮥ ﺧﻮد ،در ﻧﻬﺎﯾﺖ
ﺪد ﻗﻮاﻧﯿﻦ اﻗﺘﺼﺎدي ﺑﺮاي ﻣﻌﺎش اﻧﺴﺎن ...ﺟﻬﺖ آن ﮐﻪ ﮐ ّﻣﺠ ّ
ﺪي دوﻟﺖ در اﻗﺘﺼﺎد اﺳﺖ ﮐﻪ در راﺑﻄﻪ ﺑﺎدرﺟﮥ ﺳﻌﺎدت زﻧﺪﮔﯽ ﮐﻨﻨﺪ 49".اﯾﻦ ﻓﻘﺮه ﮔﻮﯾﺎي ﻧﯿﺎز ﺑﻪ ﻣﺸﺎرﮐﺖ ﻓّﻌﺎل و ﺟ ّ
راه ﺣﻞ اﯾﺠﺎد ﺗﻌﺪﯾﻞ ﻣﻌﯿﺸﺖ ﻣﯿﺒﺎﺷﺪ .آﺛﺎر ﺑﻬﺎﺋﯽ آن ﺳﺒﮏ زﻧﺪﮔﯽ را ﮐﻪ ﺑﺎ اﻋﺘﺪال ﻫﻤﺮاه اﺳﺖ ﺗﻮﺻﯿﻪ ﻣﯽﮐﻨﺪ ﮐﻪ در
ﻫﺮ اﻣﺮي از اﻣﻮر اﻋﺘﺪاﻟﺶ ﻣﺤﺒﻮب .اﻟﺒﺘﻪ ،ﺑﺎﯾﺪ ﺑﯿﻦ ﻣﺎده ﮔﺮاﯾﯽ و درﺳﺖ زﻧﺪﮔﯽ ﮐﺮدن ﺗﻤﺎﯾﺰ ﻗﺎﺋﻞ ﺷﻮﯾﻢ .آﺛﺎر ﺑﻬﺎﺋﯽ
اﯾﻦ دﯾﺪﮔﺎه را دارد ﮐﻪ دوام و ﭘﺎﯾﺪاري ﺑﺎ ﺧﻮب زﯾﺴﺘﻦ ﻣﺮﺗﺒﻂ اﺳﺖ ،اّﻣﺎ ﻣﺴﺘﻠﺰم درﺳﺖ زﻧﺪﮔﯽ ﮐﺮدن ﺑﺎ "اﻋﺘﺪال"
اﺳﺖ و ﻋﻤﺪﺗًﺎ ﺑﻪ ﺷﺮاﯾﻂ ﻓﺮدي و ﺧﺎﻧﻮادﮔﯽ ﺑﺴﺘﮕﯽ دارد .اﻋﺘﺪال داراي ﻣﻔﺎﻫﯿﻢ ﺿﻤﻨﯽ ﻣﻬّﻤﯽ در اﻗﺘﺼﺎد از ﻃﺮﯾﻖ
ﺗﺨﺼﯿﺺ ﻣﻨﺎﺑﻊ در ﺑﺎزار ﻧﯿﺰ دارد .اﮔﺮ ﺛﺒﺎت و ﭘﺎﯾﺪاري ﻋﺒﺎرت از ﮐﺎراﯾﯽ ﻣﻨﺎﺑﻊ و ﻣﻼﺣﻈﮥ دﯾﮕﺮان ،ﻣﺤﯿﻂ زﯾﺴﺖ و ﻧﺴﻞ
8
ﻢ در وﺻﻮل ﺑﻪ ﭘﺎﯾﺪاري اﯾﻔﺎ ﻣﯽﮐﻨﺪ .اﻋﺘﺪال ﺑﺮ ﮐﻠّﯿﻪ وﺟﻮه ﺑﺎزار از ﺟﻤﻠﻪ
آﯾﻨﺪه ﺑﺎﺷﺪ ،در اﯾﻦ ﺻﻮرت اﻋﺘﺪال ﻧﻘﺸﯽ ﻣﻬ ّ
ﺳﺒﮏ زﻧﺪﮔﯽ ،اﺑﻌﺎد اﻣﻮر ﺗﺠﺎري و ﺗﻮﺳﻌﮥ آن و ﻣﺤﯿﻂ زﯾﺴﺖ ﺗﺄﺛﯿﺮ دارد.
اﻫﻤّﯿﺖ ﮐﺸﺎورزي
آﺛﺎر ﺑﻬﺎﺋﯽ ﮐﺸﺎورزي را ﯾﮏ اﻣﺮ ﻋﻈﯿﻢ ﺧﻄﯿﺮ ﺗﻠّﻘﯽ ﻣﯽﮐﻨﺪ و ﺗﺼﺪﯾﻖ ﺷﺪه ﮐﻪ در ﻣﯿﺎن ﺳﺎﯾﺮ اﺻﻮل ﺑﻬﺎﺋﯽ،
ﮐﺸﺎورزي از ﻟﺤﺎظ اﻫﻤّﯿﺖ "ﻓﯽاﻟﺤﻘﯿﻘﻪ داراي ﻣﻘﺎم اوّل اﺳﺖ 50".از ﻟﺤﺎظ اﻫﻤّﯿﺖ در ﻣﻘﺎم اوّل اﺳﺖ ﺑﺪﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ اﺳﺖ
ﮐﻪ ﺗﺤّﻘﻖ ﺻﻠﺢ و اﻣﻨّﯿﺖ ﯾﺎ ﺣّﺘﯽ ﺑﺮﻗﺮاري رواﺑﻂ دوﺳﺘﯽ در زﻣﺎﻧﯽ ﮐﻪ ﺗﻮدهﻫﺎي ﻣﺮدم ﻣﺒﺘﻼ ﺑﻪ ﮔﺮﺳﻨﮕﯽ ﻫﺴﺘﻨﺪ ،ﺑﺴﯿﺎر
دﺷﻮار اﺳﺖ .وﻗﺘﯽ ﮐﻮدﮐﺎن دﭼﺎر ﺳﻮء ﺗﻐﺬﯾﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ ،ﺗﻌﻠﯿﻢ و ﺗﺮﺑﯿﺖ ﺑﻪ ﺳﺨﺘﯽ ﺻﻮرت ﻣﯽﮔﯿﺮد ،و اﮔﺮ از ﺑﯿﻦ ﺑﺮدن
ﮔﺮﺳﻨﮕﯽ در ﻣﯿﺎن اﻧﺒﻮه ﺟﻤﻌﯿﺖ ﻣﺮدﻣﺎن ﻣﯿﺴّﺮ ﻧﺒﺎﺷﺪ ﺑﻪ ﭘﺎﯾﺪاري اﻗﺘﺼﺎدي ﻧﻤﯽﺗﻮان دﺳﺖ ﯾﺎﻓﺖ .در ﺗﻤﺎﻣﯽ اﯾﻦ اوﺿﺎع
و اﺣﻮال ،ﻧﺒﻮد ﻏﺬا ﻋﺎﻣﻠﯽ ﻋﻤﺪه اﺳﺖ و از اﯾﻦ رو ﺑﺎﯾﺪ ﺗﺪارك دﯾﺪه ﺷﻮد .ﺑﯿﺎﻧﺎت ﻣﺸﺎﺑﻬﯽ درﺑﺎرة اﻫﻤﯿّﺖ ﮐﺸﺎورزي در
آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﻧﯿﺰ ﯾﺎﻓﺖ ﻣﯽﺷﻮد .ﻣﺜﻼً اﯾﺸﺎن ﺑﻪ ﮐﺸﺎورزي ﺑﻪ ﻋﻨﻮان "اﺳﺎس ﻫﺮ ﺟﺎﻣﻌﻪ" 51ﺗﻮﺻﯿﻒ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ
و اﺷﺘﻐﺎل ﺑﻪ آن را "ﻋﺒﺎدت" 52داﻧﺴﺘﻪاﻧﺪ و ﺑﻬﺎﺋﯿﺎن را ﺑﻪ ﻓﺮاﮔﯿﺮي "ﻋﻠﻮم ﮐﺸﺎورزي" 53ﺗﺸﻮﯾﻖ ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ .ﻟﺬا ،اﮔﺮ
ﻓﺮدي از ﻟﺤﺎظ ﻓﻦ ﻣﻬﺎرت ﯾﺎﺑﺪ ،وﺳﯿﻠﮥ اي ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد ﺑﺮاي راﺣﺖ و آﺳﺎﯾﺶ ﻧﻔﻮس ﻋﺪﯾﺪه .از آﻧﺠﺎ ﮐﻪ اﮐﺜﺮﯾﺖ ﻣﺮدﻣﺎن
ﻓﻘﯿﺮ در ﻋﺎﻟﻢ در ﻣﻨﺎﻃﻖ روﺳﺘﺎﯾﯽ زﻧﺪﮔﯽ ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ ،ﺗﺤﻠﯿﻠﯽ ﺑﺮاي ﮐﺎﻫﺶ ﻓﻘﺮ روﺳﺘﺎﯾﯿﺎن و ﮐﻤﮏ ﺑﻪ آﻧﻬﺎ ﺑﺮاي ﮐﺸﺖ و
ﺑﺮداﺷﺖ ﻣﺤﺼﻮﻻت ﮐﺸﺎورزي و ﺑﺮﺧﻮرداري از ﺑﺮﻧﺎﻣﮥ رﻓﺎﻫﯽ در ﺳﻄﺢ روﺳﺘﺎ ﺑﺴﯿﺎر ﻣﻨﺎﺳﺐ اﺳﺖ.
ﺳﺨﻦ ﭘﺎﯾﺎﻧﯽ
در اﯾﻦ ﻧﻮﺷﺘﻪ اﺷﺎره اي ﻣﺨﺘﺼﺮ ﺑﻪ ﺑﻌﻀﯽ از ﻧﻈﺮات ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎ ،ﺷﺪ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺷﻨﺎﺧﺖ اﻗﺘﺼﺎد اﺧﻼﻗﯽ
ﻣﺮﺑﻮط ﻣﯿﺸﻮد .ﺑﺎﯾﺪ ﺗﻮﺟﻪ داﺷﺖ ﮐﻪ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ اﻗﺘﺼﺎدي اﻣﺮ ﺗﻨﻬﺎ وﺳﯿﻠﻪ اي ﻫﺴﺘﻨﺪ ﺑﺮاي ﻫﺪف اﺻﻠﯽ ﮐﻪ وﺣﺪت ﻋﺎﻟﻢ
اﻧﺴﺎﻧﯽ اﺳﺖ .اﯾﻦ ﻧﮑﺘﻪ ﻗﺎﺑﻞ ذﮐﺮ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻫﯿﭻ اﻟﮕﻮﯾﯽ در اﻧﺰوا ﮐﺎر ﻧﻤﯿﮑﻨﺪ .اﻣﺮوزه ﻣﻠﻞ ﺟﻬﺎن ﺷﺪﯾﺪًا ﺑﻪ ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ
ﻣﺘﺼﻞ ﻫﺴﺘﻨﺪ و ارﺗﺒﺎط دو ﺟﺎﻧﺒﻪ ﺑﺮﻗﺮار اﺳﺖ .ﻣﻠﻞ ﻣﺨﺘﻠﻔﻪ از ﻟﺤﺎظ اﻗﺘﺼﺎدي و اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ و ﺳﯿﺎﺳﯽ و ﻓﺮﻫﻨﮕﯽ و
زﯾﺴﺖ ﻣﺤﯿﻄﯽ ﺑﻬﻢ واﺑﺴﺘﻪ ﻫﺴﺘﻨﺪ .ﺗﻤﺜﯿﻞ ﻫﯿﮑﻞ ﺑﺸﺮي در آﺛﺎر ﺑﻬﺎﺋﯽ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﺳﯿﺴﺘﻢ ﻣّﺘﺤﺪي ﮐﻪ داراي ﺗﻌﺎﻣﻞ
ﻣﺮﺗّﺐ و واﺑﺴﺘﮕﯽ ﻣﺘﻘﺎﺑﻞ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﯾﮏ ﮐﻞّ ﻣﺘﺸﮑّﻞ اﺳﺖ ﺑﺮاي ﻣﻼﺣﻈﮥ ﺟﺎﻣﻌﮥ ﺑﺸﺮي ﺑﻪ ﮐﺎر رﻓﺘﻪ اﺳﺖ .ﺣﻀﺮت
ﻞ اﻹﻧﺴﺎن" . 54ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ،در
ﮑ ِﻢ َﮐﻬﯿ َ ﺑﻬﺎءاﷲ در ﻟﻮﺣﯽ ﺧﻄﺎب ﺑﻪ ﻣﻠﮑﮥ وﯾﮑﺘﻮرﯾﺎ ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ" ،ﻓﺎﻧ ُ
ﻈﺮوا اﻟﻌﺎَﻟ َ
ﺗﺒﯿﯿﻦ ﻣﻔﻬﻮم ﻫﯿﮑﻞ اﻧﺴﺎن در راﺑﻄﻪ ﺑﺎ ﻋﺎﻟﻢ ﻋﻨﺼﺮي و ﺟﺎﻣﻌﮥ ﺑﺸﺮي ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ" ،ﻫﯿﮑﻞ ﻋﺎﻟﻢ از ﻣﺼﺪراﯾﺠﺎد ﭼﻮن
ﺻﻮرت و ﻫﯿﺌﺖ آدم ﻣﻮﺟﻮد ﺷﺪه و ﻓﯽ اﻟﺤﻘﯿﻘﻪ ﻣﺮآت ﯾﮑﺪﯾﮕﺮﻧﺪ ﭼﻮن ﺑﺒﺼﺮ ﺑﺼﯿﺮت ﻧﮕﺮي ﯾﻌﻨﯽ ﻫﻤﭽﻨﺎﻧﮑﻪ ﻫﯿﮑﻞ
اﻧﺴﺎﻧﯽ در ﻋﺎﻟﻢ وﺟﻮد ﻇﺎﻫﺮًا ﻣﺮﮐﺐ از اﻋﻀﺎ و ﺟﻮارح ﻣﺨﺘﻠﻔﻪ و در ﺣﻘﯿﻘﺖ ﻫﯿﺌﺖ ﺟﺎﻣﻌﻪ و ﻣﺮﺑﻮط ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ اﺳﺖ
ﺑﻬﻤﭽﻨﯿﻦ ﺟﺴﻢ ﻋﺎﻟﻢ ﺣﮑﻤﺶ ﺣﮑﻢ ﺷﺨﺺ واﺣﺪ ﮐﻪ اﻋﻀﺎ و اﺟﺰاﯾﺶ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ اﺳﺖ 55".در ﻫﯿﮑﻞ ﺑﺸﺮي ﺑﻪ
ﺻﻮرت ﯾﮏ ﺳﯿﺴﺘﻢ ،اﮔﺮ در ﯾﮏ ﺑﺨﺶ از ﺑﺪن اﻧﺴﺎن دردي ﺣﺎﺻﻞ ﺷﻮد ،ﺑﻘﯿﻪ ﺑﺪن ﻧﯿﺰ دﭼﺎر رﻧﺞ ﻣﯽﮔﺮدد .ﻫﻤﯿﻨﻄﻮر،
در ﺟﺎﻣﻌﮥ ﺑﺸﺮي ﻣﺴﺎﺋﻠﯽ از ﻗﺒﯿﻞ ﻓﻘﺮ و ﮔﺮﺳﻨﮕﯽ ،و ﺟﺎﺑﺠﺎﯾﯽ در ﯾﮏ ﺑﺨﺶ از ﻋﺎﻟﻢ ﺳﺒﺐ درد و رﻧﺞ دﯾﮕﺮ ﻗﺴﻤﺖﻫﺎي
ﺟﻬﺎن ﻣﯽﺷﻮد.
ﻼ،
ﺴﺮ اﺳﺖ زﯾﺮا ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﺑﻪ وﺳﺎﯾﻞ ﻻزم ﺑﺮاي وﺻﻮل ﺑﻪ آن دﺳﺘﺮﺳﯽ دارد .ﻣﺜ ً ﺗﺤّﻘﻖ ﻫﺪف وﺣﺪت ﻣﯿ ّ
وﺳﺎﺋﻞ ﻋﺎﻟﻢﮔﯿﺮ ارﺗﺒﺎﻃﯽ ،ﺣﻤﻞ و ﻧﻘﻞ ،ﻓﻨﺎوري اﻃّﻼﻋﺎت ،و واﺑﺴﺘﮕﯽ ﻣﺘﻘﺎﺑﻞ ﻣﺎﻟﯽ ﺟﻬﺎﻧﯽ ﺑﻪ ﺻﻮرت روشﻫﺎي وﺣﺪت
ﺑﺨﺶ ﻣّﻠﺖﻫﺎ ﻣﻮﺟﻮد اﺳﺖ .ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﺗﻮﺿﯿﺢ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﮐﻪ در ﮔﺬﺷﺘﻪ" ،ﺑﻪ ﮐّﻠﯽ اﺋﺘﻼف َﻣﻦ َﻋَﻠﯽ اﻻرض ﻏﯿﺮ
ﻗﺎﺑﻞ ﺣﺼﻮل ﺑﻮد 56"،زﯾﺮا وﺳﺎﺋﻞ ارﺗﺒﺎط و ﺗﻤﺎس ﮐﻪ اﻣﺮوز ﻣﻮﺟﻮد اﺳﺖ ،در ادوار ﮔﺬﺷﺘﻪ وﺟﻮد ﻧﺪاﺷﺖ ،و ﻟﺬا" ،اﺟﺘﻤﺎع
و ﺗﺒﺎدل اﻓﮑﺎر ﻣﻌﺴﻮر 57".ﺑﻨﺎﺑﺮاﯾﻦ ،واﺿﺢ اﺳﺖ ﮐﻪ وﯾﮋﮔﯽﻫﺎي ﺟﻬﺎﻧﯽ ﺷﺪن ﻫﺪﻓﻤﻨﺪ ،ﮐﻪ ﻋﺒﺎرت از ﯾﮕﺎﻧﮕﯽ ﻧﻮع ﺑﺸﺮ،
واﺑﺴﺘﮕﯽ ﻣﺘﻘﺎﺑﻞ ،و ﺗﺒﺎدل اﻓﮑﺎر اﺳﺖ ،ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از اّﻃﻼﻋﺎت ﭘﯿﺸﺮﻓﺘﻪ و ﻓﻨﺎوري ﻣﺘﺮّﻗﯽ ﻗﺎﺑﻞ ﺣﺼﻮل اﺳﺖ .رؤﯾﺎي
وﺣﺪت ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﮐّﻠﯿﻪ وﺟﻮه ﺣﯿﺎت ﺑﺸﺮ را در ﺑﺮ ﻣﯽﮔﯿﺮد .اﻣّﺎ ،ﭼﻨﯿﻦ دﯾﺪي از وﺣﺪت و ﯾﮑﭙﺎرﭼﮕﯽ ﻋﺎﻟﻢ ،ﺑﺎ ﺑﺎزار
ﺟﻬﺎﻧﯽ ﻏﺎﻟﺒﺎً ﺑﯽروح و ﺑﯽﻫﻮﯾﺖ و ﻓﺎﻗﺪ اﺻﻮل اﺧﻼﻗﯽ ﮐﻪ اﻣﺮوزه ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻣﯽﺷﻮد ﻫﯿﭻ ارﺗﺒﺎﻃﯽ ﻧﺪارد .ﯾﮑﯽ از
ﮐﺎرﺑﺮدﻫﺎي اﺻﻞ وﺣﺪت ﻋﺒﺎرت از ﻫﻤﺎﻫﻨﮓ ﮐﺮدن ﻣﻨﺎﺑﻊ اﻧﺴﺎﻧﯽ ،ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﺎﻟﯽ و ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻓﯿﺰﯾﮑﯽ ﺑﻪ ﻧﻔﻊ ﮐّﻠﯽ ﺷﺮﮐﺖ
ﮐﻨﻨﺪﮔﺎن در ﺑﺎزار ،ﺑﻪ ﻧﺤﻮي ﻋﺎدﻻﻧﻪ و ﻣﻨﺼﻔﺎﻧﻪ ﻣﯿﺒﺎﺷﺪ .از اﯾﻦ رو ،ﺑﻪ اﺻﻄﻼح "ﻋﺪاﻟﺖ" ﺑﻪ ﻋﻨﻮان روش ﺣﺼﻮل اﻫﺪاف
اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ – ﺳﯿﺎﺳﯽ – اﻗﺘﺼﺎدي ﮐﺮاراً در آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء اﺷﺎره ﺷﺪه اﺳﺖ و ﺑﻪ ﺟﺮأت ﻣﯿﺘﻮان ﮔﻔﺖ ﮐﻪ اﯾﺸﺎن
ﭘﯿﺸﮕﺎم ﯾﮏ اﻗﺘﺼﺎد اﺧﻼﻗﯽ و روﺣﺎﻧﯽ ﻫﺴﺘﻨﺪ .در ﻧﺘﯿﺠﻪ ،از ﭼﺸﻢاﻧﺪاز ﺑﻬﺎﺋﯽ ،ﺟﻬﺎﻧﯽ ﺑﻮدن ﻫﺪﻓﻤﻨﺪ ﻫﻤﺮاه ﺑﺎ ﻋﺪاﻟﺖ
9
اﻗﺘﺼﺎدي ﺑﻪ ﺣﺬف ﻣﻮاﻧﻊ و "ﻣﺼﺎﺋﺐ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ" 58اﺷﺎره دارد ،ﮐﻪ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﺑﻪ ﻋﻨﻮان "ﻋﻼج ﻓﻮري ﺟﻤﯿﻊ
اﻣﺮاض ﻫﯿﺄت اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ" 59ﻣﻄﺮح ﻓﺮﻣﻮده اﻧﺪ.
ﻣﻨﺎﺑﻊ و ﯾﺎدداﺷﺘﻬﺎ
1ﺗﺮﺟﻤﻪ – ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﺧﻄﺎﺑﻪ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ،ﻣﻨﺪرج در ،Promulgation of Universal Peaceص.239
2ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﻣﻨﺪرج در ﺑﻬﺎءاﷲ و ﻋﺼﺮ ﺟﺪﯾﺪ ،ﻃﺒﻊ ﺑﺮزﯾﻞ ،ص.85
3ﺗﺮﺟﻤﻪ – ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﻣﻨﺪرج در ،Foundation of World Unityﺗﺄﻟﯿﻒ ﻣﺤﻔﻞ روﺣﺎﻧﯽ ﻣّﻠﯽ ﺑﻬﺎﺋﯿﺎن اﯾﺎﻻت ﻣّﺘﺤﺪه ،وﯾﻠﻤﺖ،
ﺳﺴﮥ ﻣّﻠﯽ ﻣﻄﺒﻮﻋﺎت اﻣﺮي ،1979 ،ص.38 اﯾﻠﯿﻨﻮي :ﻣﺆ ّ
4ﻫﻤﺎن.
5آدام اﺳﻤﯿﺖ ،The Wealth of Nations ،ﺗﺎم ﮔﺮﯾﻔﯿﺖ )وﯾﺮاﺳﺘﺎر( ،ﻟﻨﺪن ،2012 ،Wordsworth ،ص.709
6ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﺧﻄﺎﺑﺎت ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ،ج ،1ص.97
7ﺗﺮﺟﻤﻪ ،ﺑﯿﺎن ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﻣﻨﻘﻮل در ،Waging Peaceص.15
8ﺗﺮﺟﻤﻪ – ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﻧﻘﻞ در ﮐﺘﺎب ،Tablet to August Forel: For the Good of Mankindوﯾﺮاﺳﺘﺎري ﺟﺎن ﭘﻞ وﯾﺪر
) ،(John Paul Vaderآﮐﺴﻔﻮرد :ﺟﺮج روﻧﺎﻟﺪ ،1984 ،ص] .73ﺟﻬﺖ ﺟﺎﻣﻌﻪ ،ﯾﺎ ﺟﻤﻊ ﮐﻨﻨﺪه ،ﺑﻪ "ﻗّﻮه وﺣﺪتﺑﺨﺶ" ﺗﺮﺟﻤﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ – م[
9ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ،ج ،3ص / 88ﻣﻨﺘﺨﺒﺎﺗﯽ از ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ،ج ،1ص.101
10ﺗﺮﺟﻤﻪ – ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﻣﻨﺪرج در ،Divine Philosophyص.111
11ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﺧﻄﺎﺑﺎت ﻣﺒﺎرﮐﻪ ،ج ،2ص.32
12ﺗﺮﺟﻤﻪ – ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﺧﻄﺎﺑﻪ 23ژوﺋﯿﻪ 1912ﻣﻨﺪرج در ،Promulgation of Universal Peaceص.239
13ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﺧﻄﺎﺑﺎت ﻣﺒﺎرﮐﻪ ،ج ،2ص.148
14ﺗﺮﺟﻤﻪ – ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﻣﻨﺪرج در ،Tablets of ‘Abdu’l-Bahaج ،1ص.98
15ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ،ج ،5ص" :130ﺗﻌﺎون و ﺗﺒﺎدل از ﺧﻮاص ﻫﯿﺄت ﺟﺎﻣﻌﮥ ﻋﺎﻟﻢ وﺟﻮد اﺳﺖ و ﺑﺪون او وﺟﻮد ﻣﻌﺪوم".
16ﺗﺮﺟﻤﻪ – ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﻣﻨﺪرج در ،Divine Art of Livingص30.
17ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﺧﻄﺎﺑﺎت ﻣﺒﺎرﮐﻪ ،ج ،1ص173
18ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﻣﻔﺎوﺿﺎت ،ص.209
19ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﻣﻨﺘﺨﺒﺎﺗﯽ از ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ،ج ،1ص) 141ﺷﻤﺎره .(126
20ﻫﻤﺎن.
21ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﻣﻨﺘﺨﺒﺎﺗﯽ ا ز ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ،ج ،1ص) 142ﺷﻤﺎره (128
22ﻫﻤﺎن.
23ﺗﺮﺟﻤﻪ – ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ،Paris Talks .ص.177
24ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﻣﻨﺘﺨﺒﺎﺗﯽ ا ز ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ،ج ،1ص) 142ﺷﻤﺎره (128
25ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﻣﻨﺘﺨﺒﺎﺗﯽ از ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ،ج ،1ص) 126ﺷﻤﺎره (103
26ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﻣﻨﺘﺨﺒﺎﺗﯽ از ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ،ج ،1ص.112
27ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﻣﻨﺪرج در ﺑﻬﺎءاﷲ و ﻋﺼﺮ ﺟﺪﯾﺪ ،ﻃﺒﻊ ﺑﺮزﯾﻞ ،ص.163
28ﻫﻤﺎن ،ص.216
29ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ،ج ،7ص.135
30ﺗﺮﺟﻤﻪ – ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﺧﻄﺎﺑﮥ 7ﻣﻪ 1912ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ،ﻣﻨﺪرج در ،Promulgation of Universal Peaceص.108
31ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﺧﻄﺎﺑﺎت ﻣﺒﺎرﮐﻪ ،ج ،2ص.149
32ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﺧﻄﺎﺑﺎت ﻣﺒﺎرﮐﻪ ،ج 2ص123
33ﺗﺮﺟﻤﻪ – ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﺧﻄﺎﺑﮥ دوم ژوﺋﻦ 1912ﻣﻨﺪرج در ،Promulgation of Universal Peaceص.170
34ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .رﺳﺎﻟﮥ ﻣﺪﻧّﯿﻪ ،ﻃﺒﻊ 162ﺑﺪﯾﻊ 2005 ،ﻣﯿﻼدي ،ص.26
35ﻫﻤﺎن.
36ﺗﺮﺟﻤﻪ – ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ،ﺧﻄﺎﺑﻪ 23ژوﺋﯿﻪ 1912ﻣﻨﺪرج در ،Promulgation of Universal Peaceص.239
37ﺗﺮﺟﻤﻪ – ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ،ﻣﻨﺪرج در ﻣﺠّﻠﮥ ﻧﺠﻢ ﺑﺎﺧﺘﺮ ،ﺳﺎل ﻫﺸﺘﻢ ،ﺷﻤﺎره ،1ص.5-4
38ﻧﻘﻞ ﺗﺮﺟﻤﻪ ﺑﯿﺎن ﺣﻀﺮت وﻟﯽ اﻣﺮاﷲ از ﻣﻨﻀّﻤﺎت ﮐﺘﺎب ﻣﺴﺘﻄﺎب اﻗﺪس ،ﯾﺎدداﺷﺖ ﺷﻤﺎره ،38ص.130
39ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .رﺳﺎﻟﮥ ﻣﺪﻧّﯿﻪ ،ﻃﺒﻊ آﻟﻤﺎن ،ﺳﭙﺘﺎﻣﺒﺮ ،2010ص / 68ﻃﺒﻊ 1329ﻫﺠﺮي ،ص120
40ﺗﺮﺟﻤﻪ – ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﺧﻄﺎﺑﻪ 9ﻧﻮاﻣﺒﺮ ،Paris Talks ،1911ص97؛ اﺻﻞ ﺧﻄﺎﺑﻪ در ﺻﻔﺤﺎت 130اﻟﯽ 137ﺟﻠﺪ اّول ﺧﻄﺎﺑﺎت
درج اﺳﺖ ،اّﻣﺎ اﯾﻦ ﺟﻤﻠﻪ در ﻣﺘﻦ اﺻﻠﯽ ﻓﺎرﺳﯽ وﺟﻮد ﻧﺪارد – م(
41ﺗﺮﺟﻤﻪ – ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﺧﻄﺎﺑﻪ 7ﻣﻪ ،1912ﻣﻨﺪرج در ،Promulgation of Universal Peaceص.110
10
42ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ،Paris Talks .ص .22ﻧﻘﻞ ﺗﺮﺟﻤﻪ از ﺑﻬﺎءاﷲ و ﻋﺼﺮ ﺟﺪﯾﺪ ،ﻃﺒﻊ ﺑﺮزﯾﻞ ،ص.195
43ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﻟﻮح ﻻﻫﻪ ،ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ،ج ،3ص.108
44ﺗﺮﺟﻤﻪ – ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﺧﻄﺎﺑﻪ 6ﻣﻪ ،Promulgation of Universal Peace ،1912ص.102
45ﺗﺮﺟﻤﻪ – ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ،Divine Philosophy .ص.83
46ﺗﺮﺟﻤﻪ – ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﺧﻄﺎﺑﻪ 7ﻣﻪ ،Promulgation of Universal Peace ،1912ص.107
47ﺗﺮﺟﻤﻪ – ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﺧﻄﺎﺑﻪ 6ﻣﻪ ،Promulgation of Universal Peace ،1912ص.102
48ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﺧﻄﺎﺑﺎت ﻣﺒﺎرﮐﻪ ،ج ،1ص.173
49ﺗﺮﺟﻤﻪ – ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﺧﻄﺎﺑﮥ دوم ژوﺋﻦ 1912ﻣﻨﺪرج در ،Promulgation of Universal Peaceص.170
50ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﷲ .ﻟﻮح دﻧﯿﺎ ،ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ اﻟﻮاح ﻃﺒﻊ ﻣﺼﺮ ،ص.293
51ﺗﺮﺟﻤﻪ – ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﺧﻄﺎﺑﻪ 1ﺟﻮﻻي ،1912ﻣﻨﺪرج در ،Promulgation of Universal Peaceص.217
52ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﻣﻨﺘﺨﺒﺎﺗﯽ از ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ،ج ،1ص.141
53ﺗﺮﺟﻤﻪ – ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﺧﻄﺎﺑﻪ 26آﮔﺴﺖ 1912ﻣﻨﺪرج در ،Promulgation of Universal Peaceص.283
54ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﷲ .ﻣﻨﺘﺨﺒﺎﺗﯽ از آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﷲ ،ﺷﻤﺎره .120
55ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ،ج ،5ص.129
56ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ،ج ،1ص / 356ﻣﻨﺘﺨﺒﺎﺗﯽ از ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ ،ج ،1ص.29
57ﻫﻤﺎن.
58در ﻣﻮرد ﻋﺒﺎرت "ﻣﺼﺎﺋﺐ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ" ﻧﮕﺎه ﮐﻨﯿﺪ ﺑﻪ ﺑﯿﺎﻧﯿﮥ دوم آورﯾﻞ 2010ﺑﯿﺖاﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ) .ﺗﻮﺿﯿﺢ ﻣﺘﺮﺟﻢ :در ﻣﺘﻦ اﻧﮕﻠﯿﺴﯽ social
illsآورده ﺷﺪه ﮐﻪ ﺑﻪ "ﻣﺼﺎﺋﺐ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ" ﺗﺮﺟﻤﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ .ﺗﺮﺟﻤﻪ دﯾﮕﺮ آن "اﻣﺮاض اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ" اﺳﺖ ﮐﻪ در ﺑﯿﺎن ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﻧﯿﺰ
ذﮐﺮ ﺷﺪه اﺳﺖ(.
59ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء .ﻟﻮح ﭘﺮوﻓﺴﻮر ﻓﻮرال ،ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ،ج ،3ص.390
11
Выберите второй текст для параллельного чтения — перевод или любой другой текст.
Выбрать другой текст