# سفينة عرفان: دفتر دهم

*Exported from [Holy-Writings.com](https://www.holy-writings.com/) on 2026-06-20 — 1 clipping.*

---

> Source: Bahá'í Library Online (bahai-library.com), curated by Jonah Winters. Used by permission of the curator. Original citation: Iraj Ayman, سفينة عرفان: دفتر دهم, bahai-library.com.
> ──────────────────────────────────────────────────────────────────────
> 
> ‫اﻧﺘﺸﺎرات ﻣﺠﻤﻊ ﻋﺮﻓﺎن‬
> 
> ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن‬
> ‫ﻣﻄﺎﻟﻌﺎﺗﻲ در اﺻﻮل ﻣﻌﺘﻘﺪات و آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﻛﺔ ﺑﻬﺎﺋﻲ‬
> 
> ‫دﻓﺘﺮ دﻫﻢ‬
> 
> ‫دﻓﺘﺮ اﻣﻮر اﺣﺒﺎي اﻳﺮاﻧﻲ‪-‬اﻣﺮﻳﻜﺎﻳﻲ‬
> ‫ﻣﺤﻔﻞ روﺣﺎﻧﻲ ﻣﻠّﻲ ﺑﻬﺎﺋﻴﺎن اﻳﺎﻻت ﻣﺘﺤﺪة اﻣﺮﻳﻜﺎ‬
> ‫وﻳﻠﻤﺖ‪ ،‬اﻳﻠﻴﻨﻮي‬
> ‫ﻣﺠﻤﻊ ﻋﺮﻓﺎن در ﺳﺎل ‪ 1993‬ﻣﻴﻼدي ﺑﺎ ﻣﺴﺎﻋﺪت ﺻﻨﺪوق ﻳﺎدﺑﻮد ﺣﺎج ﻣﻬﺪي‬
> ‫ارﺟﻤﻨﺪ ﺗﺄﺳﻴﺲ ﮔﺮدﻳﺪه و ﻫﺪف آن ﺗﺸﻮﻳﻖ و ﺗﺮوﻳﺞ ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ و ﺗﺤﻘﻴﻖ در آﺛﺎر‬
> ‫ﻣﻘﺪ‪‬ﺳﻪ و ﻧﻴﺰ اﺻﻮل ﻣﻌﺘﻘﺪات اﻣﺮ ﺑﻬﺎﺋﻲ اﺳﺖ‪ .‬دورهﻫﺎي ﺳﺎﻻﻧﺔ ﻣﺠﻤﻊ ﻋﺮﻓﺎن ﺑﻪ‬
> ‫زﺑﺎنﻫﺎي ﻓﺎرﺳﻲ و اﻧﮕﻠﻴﺴﻲ در ﻣﺪرﺳﺔ ﺑﻬﺎﺋﻲ ﻟﻮﻫﻠﻦ در اﻳﺎﻟﺖ ﻣﻴﺸﻴﮕﺎن‪ ،‬در‬
> ‫ﻣﺪرﺳﺔ ﺑﻬﺎﺋﻲ ﺑﻮش در اﻳﺎﻟﺖ ﻛﺎﻟﻴﻔﺮﻧﻴﺎ و در ﻣﺮﻛﺰ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﺑﻬﺎﺋﻲ در آﻛﻮﺗﻮ‬
> ‫)اﻳﺘﺎﻟﻴﺎ( و ﺑﻪ زﺑﺎن آﻟﻤﺎﻧﻲ در ﺗﺎﻣﺒﺎخ )آﻟﻤﺎن( ﺗﺸﻜﻴﻞ ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬ﻣﻘﺎﻻﺗﻲ ﻛﻪ در‬
> ‫اﻳﻦ دﻓﺘﺮ درج ﺷﺪه در ﻣﺠﺎﻣﻊ ﻣﺬﻛﻮر ﻛﻪ ﺑﻪ زﺑﺎن ﻓﺎرﺳﻲ ﺑﺮﮔﺰار ﺷﺪه اراﺋﻪ‬
> ‫ﮔﺮدﻳﺪه اﺳﺖ‪.‬‬
> 
> ‫ﻣﻄﺎﻟﺐ و ﻋﻘﺎﻳﺪ ﻣﻨﺪرج در ﻣﻘﺎﻟﻪﻫﺎ ﻣﻌﺮّف آراء ﻧﻮﻳﺴﻨﺪﮔﺎن آﻧﻬﺎ اﺳﺖ‪.‬‬       ‫ƒ‬
> ‫ﻧﻘﻞ ﻣﻄﺎﻟﺐ اﻳﻦ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ﺑﺎ ذﻛﺮ ﻣﺄﺧﺪ آزاد اﺳﺖ‪.‬‬         ‫ƒ‬
> 
> ‫ﻧﺸﺎﻧﻲ ﻣﺠﻤﻊ ﻋﺮﻓﺎن‪:‬‬
> ‫‪`Irfán Colloquium‬‬
> ‫‪c/o Bahá'í National Center‬‬
> ‫‪1233 Central Street‬‬
> ‫‪Evanston, IL 60201-1611‬‬
> ‫‪USA‬‬
> ‫‪Phone: 1(847) 733-3526‬‬
> ‫‪Fax: 1(847) 733-3527‬‬
> ‫‪E-mail: contact@irfancolloquium.org‬‬
> 
> ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن‬
> ‫از اﻧﺘﺸﺎرات ﻣﺠﻤﻊ ﻋﺮﻓﺎن‬
> ‫دﻓﺘﺮ دﻫﻢ‬
> ‫ﻧﺎﺷﺮ‪ :‬دﻓﺘﺮ اﻣﻮر اﺣﺒﺎي اﻳﺮاﻧﻲ‪-‬اﻣﺮﻳﻜﺎﻳﻲ‬
> ‫ﻣﺤﻔﻞ روﺣﺎﻧﻲ ﻣﻠﻲ ﺑﻬﺎﺋﻴﺎن اﻳﺎﻻت ﻣﺘﺤﺪة اﻣﺮﻳﻜﺎ‬
> ‫ﺑﺎ ﻣﺴﺎﻋﺪت ﺻﻨﺪوق ﻳﺎدﺑﻮد ﺣﺎج ﻣﻬﺪي ارﺟﻤﻨﺪ‬
> ‫‪ 164‬ﺑﺪﻳﻊ – ‪ 1386‬ﺷﻤﺴﻲ – ‪ 2007‬ﻣﻴﻼدي‬
> ‫ﻓﻬﺮﺳﺖ ﻣﻨﺪرﺟﺎت‬                                                   ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪١٠‬‬
> 
> ‫ﻓﻬﺮﺳﺖ ﻣﻨﺪرﺟﺎت‬
> 
> ‫‪۳‬‬                                                               ‫ﺑﯿﺎن ﻣﺒﺎرک‬
> ‫‪۵‬‬                                                                ‫ﭘﯿﺸﮕﻔﺘﺎر‬
> 
> ‫ﻟﺌﺎﻟﻲ ﻋﺮﻓﺎن‬
> 
> ‫از آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ‬
> ‫‪۱۰‬‬                                                   ‫ﻟﻮح رﺿﻮاناﻟﻌﺪل‬
> ‫‪۱۶‬‬                                                         ‫اﻟﻮاح دﯾﮕﺮ‬
> ‫‪۱۹‬‬                                               ‫از ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‬
> 
> ‫ﮔﻠﭽﻴﻦ ﻋﺮﻓﺎن‬
> 
> ‫‪۲۴‬‬           ‫ﻣﺤﻤّﺪ اﻓﻨﺎن‬            ‫ﻧﻈﺮی اﺟﻤﺎﻟﯽ در ﻣﻀﺎﻣﯿﻦ ﻟﻮح رﺿﻮاناﻟﻌﺪل‬
> ‫‪۳۲‬‬           ‫ﻣﺤﻤّﺪ اﻓﻨﺎن‬                             ‫ﺷﺮﺣﯽ در ﺑﺎرۀ ﮐﺘﺎباﻻﺳﻤﺎء‬
> ‫‪۳۸‬‬      ‫ﻓﺮﯾﺪاﻟﺪّﯾﻦ رادﻣﻬﺮ‬                 ‫ﺷﺮح ﺣﺪﯾﺚ ﮐﻨﺖ ﮐﻨﺰ از ﺣﻀﺮت اﻋﻠﲐ‬
> ‫‪۷۴‬‬            ‫ﻣﻬﺮی اﻓﻨﺎن‬     ‫ﺗﻮﻗﯿﻌﺎت ﺣﻀﺮت ﻧﻘﻄﮥ اوﻟﲐ ﻧﺎزﻟﻪ ﺑﻪ اﻓﺘﺨﺎر ﺧﺎل اﮐﺒﺮ‬
> ‫‪۸۳‬‬             ‫وﺣﯿﺪ رأﻓﺘﯽ‬                ‫ﻣﺂﺧﺬ ﭼﻨﺪ ﺣﺪﯾﺚ در ﮐﺘﺎب "ﺑﯿﺎن ﻓﺎرﺳﯽ"‬
> ‫‪۱۰۰‬‬        ‫ﻓﺎروق اﯾﺰدیﻧﯿﺎ‬              ‫ﮐﻠﻤﺎت ﻣﮑﻨﻮﻧﻪ‪ :‬ﺳﯿﺮ از ﻧﻘﺺ ﺑﻪ ﺳﻮی ﮐﻤﺎل‬
> ‫ﺳﻨﺎء ﻋﻠﯿﺰاده‬                           ‫ﻣﺮوری ﺑﺮ ﻣﻀﺎﻣﯿﻦ ﺳﻮرةاﻟﺒﯿﺎن‬
> ‫‪۱۴۶‬‬              ‫روﺣﺎﻧﯽ‬
> ‫‪۱۶۴‬‬              ‫ﻣﯿﻨﺎ ﯾﺰداﻧﯽ‬         ‫ﮐﻼﻣﯽ ﭼﻨﺪ در ﺑﺎرۀ ﯾﮑﯽ از اﻟﻮاح ﺟﻤﺎل اﺑﻬﲐ‬
> ‫‪۱۷۷‬‬          ‫ﻋﻠﯽ ﻧﺨﺠﻮاﻧﯽ‬                                ‫ﺻﻠﺢ اﺻﻐﺮ و ﺻﻠﺢ اﻋﻈﻢ‬
> ‫‪۱۸۷‬‬            ‫ﺷﺎﭘﻮر راﺳﺦ‬                      ‫ﻣﻔﻬﻮم ﻋﺪل در آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﮐﮥ ﺑﻬﺎﺋﯽ‬
> 
> ‫‪1‬‬
> ‫ﻓﻬﺮﺳﺖ ﻣﻨﺪرﺟﺎت‬                                              ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪١٠‬‬
> 
> ‫‪۲۰۲‬‬            ‫ﺷﺎﭘﻮر راﺳﺦ‬     ‫دﺳﺘﻮر ﺗﻌﺪﯾﻞ ﻣﻌﯿﺸﺖ در آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‬
> ‫‪۲۱۹‬‬            ‫ﻣﺤﻤّﺪ اﻓﻨﺎن‬           ‫آﯾﺎت‪ :‬ﻣﻌﯿﺎر ﺳﻨﺠﺶ ﺣﻘّﺎﻧﯿّﺖ ﻇﻬﻮر اﻟﻬﯽ‬
> ‫ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ اﺳﻨﺎد روزن در آرﺷﯿﻮ ﻓﺮﻫﻨﮕﺴﺘﺎن‬
> ‫‪۲۴۱‬‬       ‫ﯾﻮﻟﯽ اﯾﻮاﻧﺴﯿﺎن‬                ‫ﻋﻠﻮم روﺳﯿﻪ در ﺳﻦﭘﺘﺮزﺑﻮرگ‬
> ‫ﺣﻔﻆ اﺳﺘﻘﻼل اﻃﻔﺎل در ﺗﺤﺮی ﺣﻘﯿﻘﺖ‬
> ‫‪۲۴۷‬‬        ‫ﺷﺮاره ذﺑﯿﺤﯿﺎن‬                               ‫و ﺗﺮﺑﯿﺖ ﺑﻬﺎﺋﯽ‬
> 
> ‫رﺷﺤﺎت ﻋﺮﻓﺎن‬
> 
> ‫‪۲۶۲‬‬            ‫ﻣﺤﻤّﺪ اﻓﻨﺎن‬                                 ‫ﻣﻈﻬﺮ ﻇﻬﻮر اﻟﻬﯽ‬
> ‫‪۲۶۴‬‬            ‫ﻣﺤﻤّﺪ اﻓﻨﺎن‬                                     ‫ﺧﻠﯿﺞ اﺳﻤﺎء‬
> ‫‪۲۶۷‬‬            ‫ﻣﺤﻤّﺪ اﻓﻨﺎن‬                                            ‫ﺑﺪاء‬
> 
> ‫ﺷﺎﺧﺴﺎر ﻋﺮﻓﺎن‬
> 
> ‫ﻓﻬﺮﺳﺖ ﻣﻘﺎﻻت ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻣﻌﺮّﻓﯽ آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﮐﻪ‬
> ‫‪۲۷۲‬‬        ‫ﺳﯿﺎﻣﮏ ﺻﻬﺒﺎ‬                         ‫در ﻣﺠﻠّﺪات "ﻋﻨﺪﻟﯿﺐ"‬
> 
> ‫ﺿﻤﺎﺋﻢ‬
> 
> ‫‪۲۸۰‬‬                            ‫ﮐﺘﺎبﺷﻨﺎﺳﯽ و راﻫﻨﻤﺎی ﻋﻨﻮانﻫﺎی اﺧﺘﺼﺎری‬
> ‫‪۲۸۷‬‬                           ‫ﻓﻬﺮﺳﺖ ﻣﻘﺎﻻت ﺳﻔﯿﻨﮥ ﻋﺮﻓﺎن )دﻓﺘﺮ اوّل ﺗﺎ ﻧﻬﻢ(‬
> ‫‪۲۹۳‬‬                                                   ‫اﻧﺘﺸﺎرات ﻣﺠﻤﻊ ﻋﺮﻓﺎن‬
> ‫‪۲۹۴‬‬     ‫ﻓﺎروق اﯾﺰدیﻧﯿﺎ‬                         ‫ﻏﻠﻄﻨﺎﻣﮥ دﻓﺘﺮ ﻧﻬﻢ ﻣﺠﻤﻊ ﻋﺮﻓﺎن‬
> 
> ‫‪2‬‬
> ‫ي را ﻛﻪ ﺑﻪ ﻛﻠﻤﻪٴ ﻋﻠﻴﺎ اﻫﻞ ﻧﺎﺳﻮت اﻧﺸﺎء را ﻛﻮﺛﺮ‬
> ‫ﺣﻤﺪ ﻣﻮﻟﻲاﻟﻮر ̍‬
> ‫ﻋﺮﻓﺎن ﻋﻄﺎ ﻓﺮﻣﻮد‪ .‬روح ﺣ‪‬ﻴ‪‬ﻮان و ﻛﻮﺛﺮ زﻧﺪﮔﺎﻧﻲ از ﻛﻠﻤﻪٴ اﻟﻬﻲ‬
> ‫ﺟﺎري ﺑﻮده و ﻫﺴﺖ‪ .‬اوﺳﺖ ﻣﻌﻄﻲ زﻧﺪﮔﺎﻧﻲ اﺑﺪي و ﺣﻴﻮة ﺳﺮﻣﺪي‪.‬‬
> ‫ﻃﻮﺑﻲ از ﺑﺮاي ﻧﻔﺴﻲ ﻛﻪ ﻋﺮﻓﺶ را ﻳﺎﻓﺖ و ﺑﻪ ﺷﻄﺮش ﺷﺘﺎﻓﺖ ﺑﻪ‬
> ‫ﺷﺄﻧﻲ ﻛﻪ اﺳﺒﺎب روزﮔﺎر و ﻧﻌﻤﺖ و ﺛﺮوت و زﺧﺎرف آن او را از‬
> ‫اراده ﺑﺎز ﻧﺪاﺷﺖ‪ ،‬ﺑﻪ ﻗﺪرت ﻛﺎﻣﻠﻪ اﻗﺒﺎل ﻧﻤﻮد و ﺑﻴﺎﺷﺎﻣﻴﺪ‪ .‬ﺟﻞّاﻟﺨﺎﻟﻖ‬
> ‫و ﺟﻞّاﻟﻤﻮﺟﺪ و ﺟﻞّاﻟﻤ‪‬ﻌﻄﻲ‪ ،‬از ﻳﻚ ﻛﻠﻤﻪ ﻣﺎﺋﺪة ﺳﻤﺎﺋﻲ و ﻧﻌﻤﺖ ﺣﻘﻴﻘﻲ‬
> ‫ﻛﻪ ﻋﺮﻓﺎن ﻧﻔﺲ ﺣﻖّ ﺟﻞّ ﺟﻼﻟﻪ اﺳﺖ ﻋﻄﺎ ﻓﺮﻣﻮد‪ .‬ﺑﻪ ﻣﺜﺎﺑﻪ ﻧﻴﺴﺎن‬
> ‫رﺑﻴﻊ رﺣﻤﺎﻧﻲ ﺑﺮ اراﺿﻲ ﻗﻠﻮب ﻣﻮﺣ‪‬ﺪﻳﻦ و ﻣﺨﻠﺼﻴﻦ اﻣﻄﺎر ﺣﻜﻤﺖ و‬
> ‫ﺑﻴﺎن ﻣﺒﺬول داﺷﺖ ﺗﺎ ﻛﻞّ ﻓﺎﺋﺰ ﺷﻮﻧﺪ ﺑﻪ ﺛﻤﺮات وﺟﻮد ﺧﻮد و آﮔﺎه‬
> ‫ﮔﺮدﻧﺪ ﺑﺮ آﻧﭽﻪ ﻣﺨﺼﻮص آن از ﻋﺪم ﺑﻪ ﻋﺮﺻﻪٴ ﻇﻬﻮر آﻣﺪهاﻧﺪ‪.‬‬
> ‫اﻳﻦ ﻓﻀﻞ را ادراك ﻋﺎﻟﻢ ﺗﺤﺪﻳﺪ ﻧﻨﻤﺎﻳﺪ و اﻗﻼم اﻣﻢ ﻗﺎدر ﺑﺮ اﺣﺼﺎ‬
> ‫ﻧﺒﺎﺷﺪ‪.‬‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ‪ ،‬آﻳﺎت اﻟﻬﯽ‪ ،‬ﺟﻠﺪ دوم‪ ،‬ص‪۲۹۱‬‬
> 
> ‫‪3‬‬
> ‫ﭘﺒﺸﮕﻔﺘﺎر‬                                                               ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﭘﻴﺸﮕﻔﺘﺎر‬
> 
> ‫ﺑﺴﻢ اﻟﺬّي ﺑﻪ ﻣﺎج ﺑﺤﺮاﻟﻌﺮﻓﺎن‬
> 
> ‫ﺣﻀﺮت وﻟﯽّ اﻣﺮاﻟ ّﻠﻪ در ﺗﻮﻗﯿﻌﯽ ﺧﻄﺎب ﺑﻪ ﯾﮑﯽ از اﺣ ّﺒﺎی ﻏﺮب ﺗﻮﺻﯿﻪای ﺑﻪ اﯾﻦ‬
> ‫ﻣﻀﻤﻮن ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪" :‬ﺑﺮای ﻣﺆﺛﺮ واﻗﻊ ﺷﺪن ﺗﺒﻠﯿﻎ اﻣﺮ اﻟﻬﯽ ﻧﯿﺎزﻣﻨﺪ آﻧﯿﻢ ﮐﻪ اوﺿﺎع‬
> ‫ﮐﻨﻮﻧﯽ ﺟﻬﺎن و ﻣﺸﮑﻼﺗﺶ را ﺑﺎ ﻫﻮﺷﯿﺎری و ﺧﺮدﻣﻨﺪاﻧﻪ ﻣﻮرد ﺑﺤﺚ و ﻓﺤﺺ ﻗﺮار‬
> ‫دﻫﯿﻢ‪ .‬ﻣﺎ ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﺑﻪ اﻓﺮادی ﻧﯿﺎز دارﯾﻢ ﮐﻪ در ﻣﻌﺎرف اﻣﺮی ﻣﻌﻠﻮﻣﺎﺗﯽ ﺑﺴﯿﺎر ﻏﻨﯽ و‬
> ‫ﻋﻤﯿﻖ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ واﺟﺪ داﻧﺶ و اﻃﻼﻋﺎت ﻋﻤﻮﻣﯽ ﺟﺎﻣﻌﯽ ﺑﺎﺷﻨﺪ‬
> ‫ﮐﻪ ﺑﺘﻮاﻧﻨﺪ ﺑﯿﻦ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺑﻬﺎﺋﯽ ﺑﺎ ﻋﻘﺎﯾﺪ و اﻓﮑﺎر ﺟﺎری ﭘﯿﺸﻮاﯾﺎن ﺟﺎﻣﻌﮥ اﻣﺮوزی ﺟﻬﺎن‬
> ‫ارﺗﺒﺎط ﻣﻨﻄﻘﯽ و ﺛﻤﺮﺑﺨﺸﯽ اﯾﺠﺎد ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‪ .‬ﺑﻪ ﻋﺒﺎرت دﯾﮕﺮ ﻣﺎ ﺑﻬﺎﺋﯿﺎن ﺑﺎﯾﺪ ذﻫﻦ و‬
> ‫ﻓﮑﺮﻣﺎن را آﻧﭽﻨﺎن ﺑﺎ ﻣﻌﺎرف و ﻣﻌﻠﻮﻣﺎت ﻣﺠ ّﻬﺰ ﻧﻤﺎﺋﯿﻢ ﮐﻪ ﻗﺎدر ﺑﺎﺷﯿﻢ ﺣﻘﺎﯾﻘﯽ را ﮐﻪ‬
> ‫در اﻣﺮ ﺑﻬﺎﺋﯽ وﺟﻮد دارد ﺑﺮای دﯾﮕﺮان و ﺑﺨﺼﻮص ﻃﺒﻘﺎت ﺗﺤﺼﯿﻞﮐﺮده روﺷﻦ و‬
> ‫‪۱‬‬
> ‫ﻣﺒﺮﻫﻦ ﺳﺎزﯾﻢ‪".‬‬
> 
> ‫ﺗﺸﻮﯾﻖ و ﺗﺮوﯾﺞ ﭘﯿﺮویﮐﺮدن از اﯾﻦ راﻫﻨﻤﺎﺋﯽ و ﻓﺮاﻫﻢﺳﺎﺧﺘﻦ ﻣﻮﺟﺒﺎت اﺟﺮای آن از‬
> ‫ﻫﺪفﻫﺎی اﺻﻠﯽ ﻣﺠﻤﻊ ﻋﺮﻓﺎن و اﻗﺪاﻣﺎت و ﺧﺪﻣﺎت ﺗﺒﻌﯽ آﻧﺴﺖ‪ .‬ﺑﺪﯾﻦ ﻟﺤﺎظ‬
> ‫ﺗﻮﺟّﻪ و ﺗﻤﺮﮐﺰ ﻣﺠﻤﻊ ﻋﺮﻓﺎن ﻣﻌﻄﻮف ﺑﻪ ﺑﺮرﺳﯽﻫﺎی ﻣﻨﻈّﻢ و ﻋﻤﯿﻖ و ﺗﺤﻠﯿﻠﯽ در آﺛﺎر‬
> ‫ﻣﺒﺎرﮐﮥ ﺑﻬﺎﺋﯽ و ﮐﺘﺐ ﻣﻘﺪّﺳﮥ ﺳﺎﯾﺮ ادﯾﺎن و ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﺗﻄﺒﯿﻘﯽ در ﻧﺤﻠﻪﻫﺎی دﯾﻨﯽ و‬
> ‫ﻣﮑﺎﺗﺐ ﻓﻠﺴﻔﯽ و ﻋﺮﻓﺎﻧﯽ و ﻣﺸﺎرب ﻓﮑﺮی در ﺟﻬﺎن اﻣﺮوزی از ﻣﻨﻈﺮ اﻣﺮ ﺑﻬﺎﺋﯽ‬
> ‫اﺳﺖ‪ .‬ﺟﻠﺴﺎت ﻣﺠﻤﻊ ﻋﺮﻓﺎن ﻫﻤﻪﺳﺎﻟﻪ در اروﭘﺎ و در آﻣﺮﯾﮑﺎی ﺷﻤﺎﻟﯽ ﺑﻪ زﺑﺎنﻫﺎی‬
> ‫ﻓﺎرﺳﯽ و اﻧﮕﻠﯿﺴﯽ و آﻟﻤﺎﻧﯽ ﺗﺸﮑﯿﻞ ﻣﯿﺸﻮد و ﻓﺮﺻﺘﯽ اﺳﺖ ﺑﺮای اراﺋﻪدادن‬
> ‫ﭘﮋوﻫﺶﻫﺎﺋﯽ ﮐﻪ در زﻣﯿﻨﮥ ﻣﻮاﺿﯿﻊ و ﻣﺴﺎﺋﻞ ﻓﻮقاﻟﺬﮐﺮ اﻧﺠﺎم ﻣﯽﮔﯿﺮد و ﺑﺤﺚ و‬
> ‫ﻣﺬاﮐﺮه در ﺑﺎرۀ آن ﺗﺤﻘﯿﻘﺎت‪ .‬در ﻫﺮ ﺳﺎل ﻣﻨﺘﺨﺒﯽ از ﻣﻘﺎﻻت ﺗﺤﻘﯿﻘﯽ ﮐﻪ در ﻣﺠﻤﻊ‬
> 
> ‫‪ ١‬ﻧﺎﻣﮥ ﻣﻮرخ ‪ ۲۵‬ﺟﻮﻻی ‪ ۱۹۴۹‬ﮐﻪ از ﻃﺮف ﺣﻀﺮت وﻟﯽ اﻣﺮاﻟﻠّﻪ ﺑﻪ ﯾﮑﯽ از اﻓﺮاد اﺣﺒﺎء ﻣﺮﻗﻮم ﺷﺪه اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫‪5‬‬
> ‫ﭘﺒﺸﮕﻔﺘﺎر‬                                                    ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﻋﺮﻓﺎن ﻣﻄﺮح ﺷﺪه ﯾﺎ ﺑﺮای اﻧﺘﺸﺎر ارﺳﺎل ﺷﺪه اﺳﺖ در ﺳﻠﺴﻠﻪ اﻧﺘﺸﺎراﺗﯽ ﺗﺤﺖ‬
> ‫ﻋﻨﻮان ﺳﻔﯿﻨﻪ ﻋﺮﻓﺎن ﻃﺒﻊ و ﻧﺸﺮ ﻣﯿﺸﻮد‪.‬‬
> 
> ‫از ﺳﺎل ‪ ۲۰۰۶‬ﻣﻄﺎﻟﻌﮥ ﺗﻔﺼﯿﻠﯽ و آﻣﻮزﺷﯽ ﯾﮑﯽ از اﻟﻮاح ﻣﻬﻢ از آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ در‬
> ‫ﺑﺮﻧﺎﻣﮥ ﺟﻠﺴﺎت ﻣﺠﻤﻊ ﻋﺮﻓﺎن ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬ﻧﺨﺴﺘﯿﻦ ﻟﻮح ﻣﺒﺎرﮐﯽ ﮐﻪ ﺑﺪﯾﻦ ﺗﺮﺗﯿﺐ‬
> ‫ﻣﻮرد ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺖ ﻟﻮح رﺿﻮان اﻟﻌﺪل ﺑﻮد ﮐﻪ در ﺻﺪر ﺑﺨﺶ ﻟﺌﺎﻟﯽ ﻋﺮﻓﺎن‬
> ‫در اﯾﻦ دﻓﺘﺮ درج ﺷﺪه و ﻣﻀﺎﻣﯿﻦ ﻋﻤﺪۀ آن در اوﻟﯿﻦ ﻣﻘﺎﻟﮥ ﺑﺨﺶ ﮔﻠﭽﯿﻦ ﻋﺮﻓﺎن‬
> ‫ﺗﺸﺮﯾﺢ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﺳﺎﯾﺮ ﻣﻨﺪرﺟﺎت ﺑﺨﺶ ﻟﺌﺎﻟﯽ ﻋﺮﻓﺎن ﺷﺎﻣﻞ آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﮐﻪاﯾﺴﺖ ﮐﻪ‬
> ‫ﻗﺒﻼً ﻃﺒﻊ و ﻧﺸﺮ ﻧﺸﺪه و از ﻣﺮﮐﺰ ﺟﻬﺎﻧﯽ ﺑﻬﺎﺋﯽ ﺑﺮای درج در ﺳﻔﯿﻨﻪ ﻋﺮﻓﺎن ارﺳﺎل ﻣﯽ‬
> ‫ﮔﺮدد‪.‬‬
> 
> ‫در اﺑﺘﺪای ﺑﺨﺶ ﮔﻠﭽﯿﻦ ﻋﺮﻓﺎن ﺳﻮاﺑﻖ و ﻣﻀﺎﻣﯿﻦ ﺳﻪ اﺛﺮ از آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﻧﻘﻄﻪ‬
> ‫اوﻟﲐ‪ :‬ﮐﺘﺎباﻻﺳﻤﺎء‪ ،‬ﺷﺮح ﺣﺪﯾﺚ ﮐﻨﺖ ﮐﻨﺰ‪ ،‬و ﺗﻮﻗﯿﻌﺎت ﺑﻪ اﻓﺘﺨﺎر ﺧﺎل ا ﮐﺒﺮ ﻣﻌﺮﻓﯽ‬
> ‫ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﺳﭙﺲ ﻣﺤﺘﻮﯾﺎت ﭼﻨﺪ اﺛﺮ از آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ از ﺟﻤﻠﻪ ﮐﻠﻤﺎت ﻣﮑﻨﻮﻧﻪ و‬
> ‫ﺳﻮرةاﻟﺒﯿﺎن ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﯽ ﺗﺤﻠﯿﻠﯽ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬در اﯾﻦ ﺑﺨﺶ ﭘﮋوﻫﺶ در آﺛﺎر‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء اﺧﺘﺼﺎص ﺑﻪ دو ﻣﺴﺌﻠﮥ اﺳﺎﺳﯽ در ﻧﻈﺎم اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﺟﺎﻣﻌﮥ اﻧﺴﺎﻧﯽ‬
> ‫دارد ﮐﻪ ﻋﺒﺎرﺗﻨﺪ از ﺻﻠﺢ ﻋﻤﻮﻣﯽ و ﻋﺪل‪ ،‬و ﯾﮑﯽ از ﻣﺼﺎدﯾﻖ ﻋﺪل ﯾﻌﻨﯽ ﺗﻌﺪﯾﻞ‬
> ‫ﻣﻌﯿﺸﺖ‪ ،‬ﯾﺎ ﺑﻪ ﻋﺒﺎرت دﯾﮕﺮ ﺟﻠﻮﮔﯿﺮی از ﺛﺮوﺗﻤﻨﺪی و ﻓﻘﺮ ﻣﻔﺮط‪ .‬از ﺟﻤﻠﻪ ﻣﻘﺎﻻت‬
> ‫ﺟﺎﻟﺐ ﺗﻮﺟّﻪ در اﯾﻦ ﺑﺨﺶ ﻣﻌﺮﻓﯽ ﻣﻘﺪﻣﺎﺗﯽ اﺳﻨﺎد ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ دورۀ آﻏﺎزﯾﻦ دو دﯾﺎﻧﺖ‬
> ‫ﺑﺎﺑﯽ و ﺑﻬﺎﺋﯽ در ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ﻣﺪارﮐﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺷﺮقﺷﻨﺎس ﺷﻬﯿﺮ روس‪ ،‬ﺑﺎرون روزن‪،‬‬
> ‫ﺟﻤﻊآوری ﻧﻤﻮده ﺑﻮد و در آرﺷﯿﻮ ﻓﺮﻫﻨﮕﺴﺘﺎن ﻋﻠﻮم در ﺳﻦﭘﯿﺘﺮزﺑﻮرگ ﻧﮕﺎﻫﺪاری‬
> ‫ﻣﯿﺸﻮد‪ .‬ﺷﺮح ﻣﻔﺼﻞﺗﺮی از آن اﺳﻨﺎد و ﻣﺪارک در ﺟﻠﺪ ﻫﺸﺘﻢ ‪) Lights of `Irfán‬از‬
> ‫اﻧﺘﺸﺎرات ﻣﺠﻤﻊ ﻋﺮﻓﺎن( آﻣﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﮔﻠﭽﯿﻦ ﻋﺮﻓﺎن ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﻣﺘﻀﻤﻦ ﻣﻘﺎﻻﺗﯽ در‬
> ‫ﺑﺎرۀ ﺑﺮﺧﯽ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ اﻣﺮ ﺑﻬﺎﺋﯽ اﺳﺖ‪.‬‬
> 
> ‫در ﺑﺨﺶ رﺷﺤﺎت ﻋﺮﻓﺎن ﺗﻮﺿﯿﺤﺎﺗﯽ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺳﻪ ﻣﻔﻬﻮم "ﻣﻈﻬﺮ ﻇﻬﻮر اﻟﻬﯽ"‪،‬‬
> ‫"ﺧﻠﯿﺞ اﺳﻤﺎء" و "ﺑﺪا" در آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﮐﮥ ﺑﻬﺎﺋﯽ اراﺋﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﻣﺠﻤﻊ ﻋﺮﻓﺎن از‬
> 
> ‫‪6‬‬
> ‫ﭘﺒﺸﮕﻔﺘﺎر‬                                                    ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫درﯾﺎﻓﺖ اﯾﻦ ﮔﻮﻧﻪ ﺷﺮح و ﺗﻮﺿﯿﺨﺎت ﺗﺤﻘﯿﻘﯽ اﺳﺘﻘﺒﺎل ﻣﯿﮑﻨﺪ و ﺑﺮای درج آﻧﻬﺎ در‬
> ‫ﺳﻔﯿﻨﮥ ﻋﺮﻓﺎن آﻣﺎده اﺳﺖ‪.‬‬
> 
> ‫اﻧﺘﺸﺎر ﻓﻬﺮﺳﺖ ﻣﻘﺎﻻﺗﯽ ﮐﻪ در ﻣﻌﺮﻓﯽ آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﮐﻪ در ﻧﺸﺮﯾﺎت اﻣﺮی درج ﺷﺪه اﺳﺖ‬
> ‫از دﻓﺘﺮ ﻧﻬﻢ ﺳﻔﯿﻨﻪ ﻋﺮﻓﺎن ﺑﺎ اﻧﺘﺸﺎر ﻣﻘﺎﻻﺗﯽ ﮐﻪ ﺗﺎ ﺳﺎل ‪ ۲۰۰۳‬در "ﺧﻮﺷﻪﻫﺎﺋﯽ از‬
> ‫ﺧﺮﻣﻦ ادب و ﻫﻨﺮ" درج ﺷﺪه در ﺑﺨﺶ ﺷﺎﺧﺴﺎر ﻋﺮﻓﺎن آﻏﺎز ﺷﺪه و در اﯾﻦ دﻓﺘﺮ‬
> ‫ﺑﺎ اﻧﺘﺸﺎر ﻣﻘﺎﻻﺗﯽ ﮐﻪ در ﻣﺠﻠﮥ ﻋﻨﺪﻟﯿﺐ ﺗﺎ ﺳﺎل ‪ ۲۰۰۶‬درج ﺷﺪه اداﻣﻪ ﯾﺎﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪.‬‬
> 
> ‫اﻧﺘﺸﺎرات و اﻗﺪاﻣﺎت ﻣﺠﻤﻊ ﻋﺮﻓﺎن ﻋﻼوه ﺑﺮ ﻫﻤﮑﺎری ارزﺷﻤﻨﺪ داﻧﺶﭘﮋوﻫﺎن‬
> ‫ﮔﺮاﻣﯽ و دﻓﺘﺮ اﻣﻮر اﺣﺒﺎی اﯾﺮاﻧﯽ‪--‬اﻣﺮﯾﮑﺎﯾﯽ ﺑﺎ ﭘﺸﺘﯿﺒﺎﻧﯽ و ﻣﺴﺎﻋﺪت ﮐﺮﯾﻤﺎﻧﮥ ﺑﺎﻧﯿﺎن‬
> ‫"ﺻﻨﺪوق ﯾﺎدﺑﻮد ﺣﺎج ﻣﻬﺪی ارﺟﻤﻨﺪ" ﮐﻪ ﭘﺎﯾﻪﮔﺬاران اﯾﻦ ﺧﺪﻣﺎت ﻫﺴﺘﻨﺪ اداﻣﻪ ﯾﺎﻓﺘﻪ‬
> ‫و از ﮐﻤﮑﻬﺎی اﻫﺪاﺋﯽ ﻣﺴﺘﻤﺮ ﺑﻪ ﯾﺎدﺑﻮد ﻣﺘﺼﺎﻋﺪﯾﻦ اﻟﯽ اﻟﻠّﻪ ﺟﻨﺎب ﻧﻮراﻟﺪّﯾﻦ ﻣﻤﺘﺎزی‬
> ‫و ﺳﺮﮐﺎر ﻧﺎدﯾﺎ ﺧﺎﻧﻢ ﺳﻌﺎدت و ﺗﺒﺮّﻋﺎت ﮐﺮﯾﻤﺎﻧﮥ دﮐﺘﺮ ﻧﺎﺻﺮ و ﺧﺎﻧﻢ ﻣﻬﺸﯿﺪ درﺧﺸﺎن‬
> ‫و دﮐﺘﺮ ﻓﻮأد و دﮐﺘﺮ ﻣﻬﯿﻦ ﺿﯿﺎﺋﯽ ﺑﻬﺮهﻣﻨﺪ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬اﻣﯿﺪ اﺳﺖ اﯾﻦ ﮔﻮﻧﻪ‬
> ‫ﻣﺴﺎﻋﺪﺗﻬﺎی ﻣﺎدّی و ﻣﻌﻨﻮی از ﺟﺎﻧﺐ دﯾﮕﺮ ﯾﺎران ﮔﺮاﻣﯽ روزﺑﺮوز اﻓﺰاﯾﺶ ﯾﺎﺑﺪ و‬
> ‫ﺳﺒﺐ ﺗﻮﺳﻌﻪ و ﺗﻨﻮّع ﺑﯿﺸﺘﺮی در ﺧﺪﻣﺎت و اﻗﺪاﻣﺎت ﻣﺠﻤﻊ ﻋﺮﻓﺎن ﺷﻮد‪.‬‬
> 
> ‫‪7‬‬
> ‫ﻟﺌﺎﻟﻲ ﻋﺮﻓﺎن‬
> 
> ‫‪8‬‬
> ‫ﻟﺌﺎﻟﻲ ﻋﺮﻓﺎن‬                                                                                                            ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫از آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﻲ‬
> 
> ‫ن اﻟﻌﺪ ِل‬ ‫هﺬا رِﺿﻮا ُ‬
> ‫ﻇ َﻬ َﺮ ﺑﺎﻟﻔﻀ ِﻞ و ز ّﻳ َﻨﻪ اﻟّﻠ ُﻪ ﺑﺎﺛﻤﺎ ِر ﻋ ٍّﺰ ﻣﻨﻴﻊ‬
> ‫ﻗﺪ َ‬
> 
> ‫ﺑﺴ ِﻢ اﻟّﻠ ِﻪ اﻟﻌﺎد ِل اﻟﺤﮑﻴﻢْ‬
> 
> ‫ﻖ َاﺟْﻤَﻌﻴﻦ‬       ‫ﻞ اﻟﺨﻼﻳ ِ‬    ‫ل ﻓﯽ هَﻴﺎﮐ ِ‬        ‫ح اﻟﻌﺪ ِ‬    ‫ﺦ ﻣِﻨﻪ رو ُ‬    ‫ل و ُﻧ ِﻔ َ‬ ‫ﺚ اﻟﻠّ ُﻪ اﺳ ُﻤ ُﻪ اﻟﻌﺎد َ‬      ‫هٰﺬا ﻟﻮحٌ ﻓﻴ ِﻪ َﺑ َﻌ َ‬
> ‫ﺲ اﻟﻌﺒﺎ ِد َو ﻻ َﻳﺘﺠﺎوزوا‬              ‫ﺺ َو َﻳﺤﮑﻤﻮا ﻋﻠﯽٰ َاﻧ ُﻔﺴ ِﻬﻢ َو َاﻧﻔ ِ‬                ‫ل اﻟﺨﺎﻟ ِ‬       ‫ﻦ ﮐﻞٌ ﻋﻠﯽ اﻟﻌﺪ ِ‬             ‫ِﻟﻴَﻘﺆ َﻣ ﱠ‬
> ‫س اﺳﻤﺎ ِﺋﻨﺎ‬     ‫ﺷﻤﻮ ِ‬   ‫ﺷﻤْﺴ ًﺎ ِﻣﻦ ُ‬     ‫ﮎ َ‬  ‫ﺟﻌﻠﻨﺎ َ‬    ‫ﻋﻠﯽٰ ﻗﺪ ِر ﻧﻘﻴ ٍﺮ و ﻗﻄﻤﻴﺮ‪َ .‬انْ ﻳٰﺎ هٰﺬا اﻻﺳ ُﻢ ِا ّﻧﺎ َ‬                          ‫ﻋﻨﻪ َ‬
> ‫ﮎ‬‫ﻖ ﻓﯽ اﻻﻧﺸﺎ ِء ﺑَﺎﻧﻮا ِر ِ‬            ‫ﺧﻠ ِ‬ ‫ﻋ ّﻤﺎ ُ‬  ‫ﺴﻤﺎ ِء َﻓَﺎﺳْ َﺘﺸ ِﺮقْ ﻋﻠﯽٰ اﻷﺷﻴﺎ ِء َ‬           ‫ض و اﻟ ّ‬      ‫ﻦ اﻷر ِ‬         ‫ﺤﺴﻨﯽٰ ﺑﻴ َ‬    ‫اﻟ ُ‬
> ‫ﻋﻦ ورا ِﺋﻬﻢ َو‬           ‫ﻈﻠ َﻢ َ‬ ‫ﻀﻌﻮن اﻟ ّ‬        ‫ﮏ َو َﻳ َ‬      ‫ﻇِّﻠ َ‬‫س ﻓﯽ ِ‬        ‫ﻦ اﻟ ّﻨﺎ ُ‬ ‫ﻞ َﻳﺠْ َﺘﻤ ِﻌ ﱠ‬  ‫اﻟﻌﺰﻳ ِﺰ اﻟﺒﺪﻳﻊ‪َ .‬ﻟﻌ ﱢ‬
> ‫ﮎ ﻣﺒﺪ َء ﻋﺪِﻟﻨﺎ و‬         ‫ﺟ َﻌﻠﻨﺎ َ‬  ‫ﻻﺳﻢ ِا ّٰﻧﺎ َ‬    ‫س اﻟ ُﻤﻨﻴﺮ‪َ .‬انْ ﻳﺎ هٰﺬا ا ِ‬           ‫ﮎ اﻟﻤﻘ ّﺪ ِ‬    ‫ن ِﻣﻦ َاﻧﻮا ِر َ‬         ‫َﻳﺴْ َﺘﻨ ِﻮرو َ‬
> ‫ﮎ ﻋﺒﺎ َدﻧﺎ‬    ‫ﻄﺮاز َ‬    ‫ﻦ ِﺑ ِ‬‫ل َو ُﻧﺰ ّﻳ ُ‬   ‫ﻞ ﻋﺎد ٍ‬     ‫ل ﮐ ِّ‬‫ﮏ ُﻧﻈْ ِﻬ ُﺮ ﻋَﺪ َ‬   ‫ﻋﺒﺎ ِدﻧﺎ اﻟ ُﻤﻘ ّﺮﺑﻴﻦ و ِﺑ َ‬           ‫ﻦ ِ‬   ‫ﺟ َﻌﻪ ﺑﻴ َ‬  ‫َﻣﺮ َ‬
> ‫ﯼ اﻟّﻠ ِﻪ‬‫ﻦ ﻳﺪ ِ‬   ‫ﺨﻀﻮع َﺑﻴ َ‬        ‫ﻋﻦ اﻟ ُ‬    ‫ﮏ هﺬٰا اﻟﻤﻘﺎ ُم َ‬       ‫ﮎ َانْ َﻳ ُﻐ ﱠﺮ َﺗ َ‬‫ﻻﺳﻢ ِا ّﻳﺎ َ‬    ‫اﻟ ُﻤﻘﺒﻠﻴﻦ‪َ .‬انْ ﻳٰﺎ هﺬٰا ا ِ‬
> ‫ق ﺑﻴﻨﮏ و ﺑﻴﻦ ﻣٰﺎ دوﻧ َ‬
> ‫ﮏ‬                                       ‫ﮏ ﻻ ﻓﺮ َ‬       ‫ﮏ ِاﻟﻴﻨﺎ ﮐﻨﺴﺒ ِﺔ ﻣٰﺎ ﺳﻮﻳٰ َ‬         ‫ن ﻧﺴﺒ َﺘ َ‬    ‫اﻟﻤﻘﺘﺪ ِر اﻟﻘﺪﻳﺮ‪ .‬ﻓﺎْﻋﻠﻢ ﺑَﺎ ﱠ‬
> ‫ﺧﻠﻘﻨٰﺎ‬‫ل َ‬   ‫ش اﻟﻌﺪ ِ‬   ‫ﻷ ّﻧﺎ ﻟ ّٰﻤﺎ ِاﺳْ َﺘ َﻮﻳﻨٰﺎ ﻋﻠﯽٰ ﻋﺮ ِ‬           ‫ت و اﻷرﺿﻴﻦ‪َ .‬‬                     ‫ﺴﻤﻮا ِ‬      ‫ﻖ ﺑﻴﻦ اﻟ ّ‬       ‫ﺧِﻠ َ‬
> ‫ﻋ ّﻤﺎ ُ‬ ‫َ‬
> ‫ﺾ‬
> ‫ﻞ ﺷﯽء ﺣﮑﻴﻢ‪َ .‬و َارﻓﻌﻨﺎ َﺑﻌ َ‬                          ‫ﮏ ﻋﻠﯽٰ ﮐ ِّ‬     ‫ن ر ﱡﺑ َ‬    ‫ﮏ ﮐﺎ َ‬ ‫ﻋﻨﺪﻧﺎ ﮐﺬٰﻟ َ‬       ‫ت ﺑﮑﻠﻤ ٍﺔ ِﻣﻦ ِ‬           ‫اﻟ ُﻤﻤﮑﻨﺎ ِ‬
> ‫ﻼ ِﻣﻦ ﻟﺪ ّﻧﺎ و َا َﻧﺎ اﻟ ُﻤﻘﺘﺪ ُر اﻟ ُﻤﺘﻌﺎﻟﯽ اﻟﻌﺰﻳ ُﺰ اﻟﺒﺪﻳﻊ‪ُ .‬ﻗﻞ ِا ّﻧﻪ‬                    ‫ت اﻟﺒﻘﺂ ِء ﻓﻀ ً‬         ‫اﻷﺳﻤﺎ ِء ِاﻟﯽٰ َﻣﻠﮑﻮ ِ‬
> ‫ﻋﺒﺎ ُدﻩ اﻟ ّﺬاﮐﺮﻳﻦ‪ .‬و ا ّﻧﻤﺎ‬          ‫ﻋ ّﻤﺎ َﻳﺬْ ُﮐ ُﺮﻩ ِ‬ ‫ﻖ َو َ‬  ‫ﺧِﻠ َ‬
> ‫ﻞ ﻣﺎ ُ‬   ‫ﻋﻦ ﮐ ِّ‬  ‫ﻦ ﺧﻠﻘ ِﻪ ﺳﺒﺤﺎ َﻧﻪ َ‬           ‫ﻻ ِﻧﺴﺒﺘ ُﺔ ﺑﻴ َﻨﻪ و ﺑﻴ َ‬
> ‫ﻇ َﻬﺮَت ﻣِﻦ اِراد ِة اﻟّﺘﯽ ُﺑ ِﻌ َﺜﺖْ ﻣِﻦ ﻣَﺸ ّﻴ ِﺔ‬               ‫ح ِاﻧّﻬﺎ َ‬   ‫ﺐ ﺑﻪ و ُﻳﺬ َﮐ ُﺮ ﻓﯽ اﻷﻟﻮا ِ‬               ‫ﺴ ُ‬‫اﻟ ّﻨﺴﺒ َﺔ اّﻟﺘﯽ ُﻳﻨْ َ‬
> ‫ﮎ‬‫ﮎ َو اَرﻓﻌﻨٰﺎ َ‬     ‫ﮎ َو اْﺧﺘَﺼﺼﻨٰﺎ َ‬            ‫ﺧِﻠ َﻘﺖْ ﺑﺎﻣﺮﯼ اﻟﻤﺒﺮم اﻟﻤُﺤﻴﻂ‪ .‬و ﻟٰﮑﻦ ِاﻧّﺎ إﺻْﻄَﻔﻴﻨٰﺎ َ‬                                 ‫اﻟّﺘﯽ ُ‬
> ‫ﮏ‬‫ع اِﺳﻤ َ‬        ‫ﮏ اِرﺗﻔﺎ ُ‬ ‫ﮎ اَن َﻳﻤْ َﻨ َﻌ َ‬   ‫ن ﻣِﻦ اﻟﻤُﻨﻘﻄﻌﻴﻦ‪ِ .‬ا ّٰﻳﺎ َ‬           ‫ﮏ و ﺗَﮑﻮ َ‬    ‫ﮑ َﺮ ر ﱠﺑ َ‬       ‫ح ِﻟﺘَﺸ ُ‬ ‫ﻓﯽ هﺬٰا اﻟﻠّﻮ ِ‬
> ‫ب اﻟﻌٰﺎﻟﻤﻴﻦ‪ِ .‬اﻧّﺎ ﻧَﺮﻓ ُﻊ ﻣَﻦ ﻧﺸﺎ ُء ﺑﺄﻣ ٍﺮ ﻣِﻦ ﻟﺪﻧّﺎ ِاﻧّﺎ ُﮐﻨّﺎ ﻣُﻘﺘﺪرًا ﻋﻠﯽٰ ﻣﺎ‬                              ‫ﮏ َو ر ِّ‬    ‫ﻋﻦ اﻟّﻠ ِﻪ ر ِّﺑ َ‬
> ‫ﺲ ﮐَﻠﻤ ِﺔ اِﻷﻣ ِﺮ اﻟّﺘﯽ‬        ‫ﯽ ﺷَﻤ ِ‬      ‫ﻻ ﺗَﺠّﻠ َ‬   ‫ﮏ ِا ّ‬ ‫ﺴ َ‬ ‫ﻧَﺸﺎ ُء و ﺣﺎﮐﻤًﺎ ﻋﻠﯽٰ ﻣﺎ ﻧﺮﻳﺪ‪ .‬ﻻ َﺗﺸْ َﻬﺪْ ﻓﯽ ﻧًﻔ ِ‬
> ‫ﮏ اﻟﺮّﺣﻤﻦ اﻟﺮّﺣﻴﻢ‪ .‬و ﻻﺗَﺸﻬﺪْ ﻓﯽ ذاﺗِﮏ ﻗﺪر ًة و ﻻ ﻗ ّﻮ ًة و‬                                    ‫َاﺷْ َﺮ َﻗﺖْ ﻋَﻦ اﻓﻖ ﻓ ِﻢ ارادة ر ِّﺑ َ‬
> ‫ﮏ‬
> ‫ت ر ِّﺑ َ‬    ‫ﺴﻤٰﺎ ِ‬ ‫ﺤ ّﺮﮎْ ﻣِﻦ َﻧ َ‬      ‫ﮏ اﻟﻌﺰﻳﺰ اﻟﻘﺪﻳﺮ‪َ .‬ﺗ َ‬             ‫ﻻ ﺑﺄﻣ ِﺮ اﻟّﻠ ِﻪ اﻟ َﻤِﻠ ِ‬      ‫ﻻﺣﺮﮐ ًﺔ و ﻻ ﺳﮑﻮﻧًﺎ ِا ّ‬
> ‫ن‬ ‫ﮎ ﻗَﻠ ُﻢ اﻷﻋﻠﯽٰ ﻟَﺘﮑﻮ ُ‬        ‫ﺐ ﻋﻦ ﺷﻄ ِﺮ اﻟﻨّﻔﺲ و اﻟﻬﻮﯼٰ ﮐﺬٰﻟﮏ ﻳﺄْ ُﻣ ُﺮ َ‬                              ‫ﯽ اﻷﺑﻬﯽٰ ﻻ ﺑِﻤﺎ ﺗَﻬ ّ‬              ‫اﻟﻌَﻠ ّ‬
> ‫ت اﻻﻧﺸﺎ ِء ﻓَﻠﻤّﺎ‬      ‫ن ِﻣﺜْﻞ َاﻟّﺬﯼ َز ﱠﻳﻨّﺎ ُﻩ ِﺑﻄِﺮازِاﻷﺳﻤﺂ ِء ﻓﯽ ﻣَﻠﮑﻮ ِ‬                   ‫ﮎ اَن ﺗَﮑﻮ َ‬         ‫ِﻣﻦ اﻟﻌﺎﻣِﻠﻴﻦ‪ِ .‬اﻳّﺎ َ‬
> ‫ﺟ َﻊ ﻣِﻦ اَﻋﻠﯽٰ اﻟﻤﻘﺎ ِم اِﻟﯽ‬          ‫ﺧَﻠ َﻘ ُﻪ و َر َزﻗ ُﻪ َو َر َ‬  ‫ﺴ ِﻪ َو اِﻋﻼ ِء اﺳ ِﻤ ِﻪ َﮐ َﻔﺮَﺑﺎﻟّﻠ ِﻪ اﻟّﺬﯼ َ‬           ‫ﻈ َﺮ اِﻟﯽٰ َﻧﻔْ ِ‬‫َﻧ َ‬
> ‫ﻦ ﺑِﻬﺎ ﻣَﻦ ﻧَﺸﺎ ُء ﻣِﻦ ﻋِﺒﺎدِﻧﺎ‬              ‫ب ُﻧ َﺰﻳّ ُ‬‫ﯽ ﺑِﻤﻨﺰِﻟ ِﺔ اﻷﺛﻮا ِ‬        ‫ن اﻷﺳﻤﺂ َء ه َ‬         ‫ﻞ اﻟﺴّﺎ ِﻓﻠﻴﻦ‪ .‬ﻗُﻞ ِا ّ‬           ‫اَﺳﻔ ِ‬
> ‫ﻋﻤّﻦ ﻧَﺸﺎ ُء أﻣﺮًا ﻣِﻦ ﻟ ُﺪﻧّﺎ َو اﻧﺎ اﻟﻤﻘﺘﺪ ُر اﻟﺤﺎﮐ ُﻢ اﻟﻌﻠﻴﻢ‪َ .‬و ﻣٰﺎ ﻧُﺸﺎ ِو ُر‬                          ‫ع َ‬ ‫اﻟﻤُﺮﻳﺪﻳﻦ و َﻧﻨْ َﺰ ُ‬
> ‫‪10‬‬
> ‫ﻟﺌﺎﻟﻲ ﻋﺮﻓﺎن‬                                                                                                                     ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﮏ َو ﮐُﻦ‬      ‫ﮏ ﻓَﺎﻋ ِﺮفْ أﻣ َﺮ ر ِّﺑ َ‬            ‫ﻦ اﻷﻋﻄﺎ ِء ﮐﺬٰﻟ َ‬            ‫ع ﮐﻤﺎ ﻣٰﺎ ﺷٰﺎوَرﻧٰﺎهُﻢ ﺣﻴ َ‬                   ‫ﻷﻧﺘﺰا ِ‬   ‫ﻋِﺒﺎ َدَﻧﺎ ﻓﯽ ا ِ‬
> ‫ﺖ ﻣِﻦ‬   ‫ﺐ ﻗُﺪرﺗُﻨﺎ ﻋَﻦ ﺷﯽ ٍء َو َﻟﻢْ ﺗُﻐَﻠﻖْ اَﻳﺎدﯼ اﻷِﻗﺘﺪا ِر ﻟﻮ اَﻧ َ‬                                         ‫ﻦ ﻣُﺒﻴﻦ‪ .‬ﻻ ُﻳﺴْﻠ ُ‬             ‫ﻋﻠﯽٰ ﻳَﻘﻴ ٍ‬
> ‫ﻦ َو‬ ‫ﻞ ﺣﻴ ٍ‬      ‫ف رﺑﱠﻪ َو ﻣٰﺎ َﺗﺠَﺎ َو َز ﻋَﻦ ﺣ ِﺪّﻩ ﻳَﺰدا ُد ﺷﺄﻧُﻪ ﻓﯽ ﮐ ِّ‬                             ‫ﻋ َﺮ َ‬   ‫ﻞ اﺳﻢٌ َ‬       ‫اﻟﻌٰﺎرﻓﻴﻦ‪ .‬ﻗُﻞ ﮐ ﱡ‬
> ‫ع‬
> ‫ﺲ ﻋﻨﺎﻳ ِﺔ ر ّﺑ ِﻪ اﻟﻐﻔﻮر اﻟﮑَﺮﻳﻢ‪َ .‬و َﻳﺮْﺗًﻘﯽ ﺑِﻤﺮﻗﺎ ِة اﻷﻧﻘﻄﺎ ِ‬                                        ‫ن ﺷَﻤ ُ‬      ‫ﻞﺁٍ‬    ‫ق ﻋَﻠﻴ ِﻪ ﻓﯽ ﮐ ّ‬        ‫َﻳﺴْ َﺘﺸْﺮ ُ‬
> ‫ﻻ ﺑﺎراد ٍة ﻣِﻦ ﻟﺪَﻧﻪ َو‬                ‫ﮎ ِا ّ‬‫ﺤ ّﺮ ُ‬ ‫ﻻ ﺑﺎِذﻧِﻪ َو ﻻ َﻳ َﺘ َ‬  ‫ﻖ ِا ّ‬‫ﻻ ﻋَﻦ ﻣﻮﺟﺪ ِﻩ َو ﻻﻳَﻨﻄ ُ‬                   ‫ﯽ ِا ّ‬ ‫اِﻟﯽٰ ﻣَﻘﺎ ٍﻣﻠَﻦ َﻳﺤْﮑ َ‬
> ‫ﮎ‬‫ﺟ َٰﻌﻠﻨﺎ َ‬    ‫ﮏ ﺑﻤﺎ َ‬    ‫ﺴ َ‬     ‫ﺨﺮْ ﻓﯽ ﻧَﻔ ِ‬    ‫ل اﻟﻌﻠﻴ ُﻢ اﻟﺤﮑﻴ ُﻢ‪َ .‬انْ ﻳﺎ هﺬٰا اﻻﺳ ُﻢ َانْ اﻓْﺘ ِ‬                     ‫ِاﻧﱠﻪ ﻟﻬُﻮ اﻟﻤﻘﺘﺪ ُر اﻟﻌﺎد ُ‬
> ‫ع‬‫ﮏ َو ﺑِﻬﻢ ﻧَﻄﻮﯼٰ ﺷُﺮا َ‬                  ‫ﮏ ﻣَﻈﺎهﺮًا ﻓﯽ اﻟ ُﻤﻠْ ِ‬          ‫ﺚ ﻣِﻨ َ‬      ‫ف َﻧﺒْ َﻌ ُ‬
> ‫ﻦ اﻟﻌﺎﻟﻤﻴﻦ‪ .‬ﻓَﺴﻮ َ‬                 ‫ق ﻋَﺪﻟِﻨﺎ ﺑﻴ َ‬  ‫َﻣﺸْ ِﺮ َ‬
> ‫ﻷرَﺿﻴﻦ ُوﺑِﻬﻢ َﻳﻤْﺤُﻮ اﻟﻠّ ُﻪ ﺁﺛﺎ َر اﻟﻈّﻠﻢ ﻋَﻦ‬                         ‫تواَ‬        ‫ﻦ اﻟﺴّﻤﻮٰا ِ‬      ‫ل ﺑَﻴ َ‬   ‫ط اﻟﻌﺪ ِ‬    ‫ﻂ ﺑﺴﺎ َ‬     ‫ﺴُ‬‫اﻟﻈّﻠ ِﻢ و َﻧﺒْ ُ‬
> ‫ﺴ ُﻢ ﺑِﻬﻢ ﺛَﻐ ُﺮ‬      ‫ﻦ َﻳ َﺘ َﺒ ّ‬‫ﮏ اﻟّﺬﻳ ً‬ ‫ﻦ اﻟﻌٰﺎَﻟﻤَﻴﻦ‪ .‬اوﻟٰﺌ َ‬          ‫ق ﺑﺄﺳﻤﺂ ِء هﺆﻵ ِء ﺑَﻴ َ‬             ‫ﻦ اﻗﻄﺎرْ اﻵﻓﺎ ِ‬           ‫اﻟﻌٰﺎﻟﻢ و ُﻳ َﺰﻳّ ُ‬
> ‫ﻦ ﺑﺮﻳّﺘﯽ‬        ‫ﻦ ﻋﺒﺎدﯼ و ﻣَﻄﺎﻟ ُﻊ اﺳﻤﺂﺋﯽ ﺑﺸﻴ َ‬                         ‫ﺐ و اﻟﺸّﻬﻮ ِد ُوهُﻢ ﻣَﺮا ٰﻳﺎ ﻋَﺪﻟﯽ ﺑﻴ َ‬                    ‫اﻟﻮﺟﻮد ﻣِﻦ اﻟﻐﻴ ِ‬
> ‫ح‬‫ﯼ اﻟﻈّﻠ ِﻢ و ُﺗ َﻘﻮّﯼ اﻋﻀﺎ َد اﻷﻣﺮ ﮐﺬٰﻟﮏ َﻗﺪّرﻧﺎ اﻷﻣ َﺮ ﻓﯽ هﺬا اﻟﻠّﻮ ِ‬                                                           ‫و ﺑ ِﻬ ِﻢ ُﺗﻘْﻄ ُﻊ اﻳَﺎد ُ‬
> ‫ﮎ ﻃﻮﺑﯽٰ ﻟﻬُﻢ اَن ﻳُﺰﻳّﻨﻮا‬                      ‫ﮎ زﻳﻨ ًﺔ ﻟِﻠﻤﻠﻮ ِ‬        ‫ﮏ اﻻﺳ ُﻢ اﻧّﺎ ﺟَﻌﻠﻨﺎ َ‬              ‫اﻟﻤﻘﺪّس اﻟﺤَﻔﻴﻆ‪ .‬اَن ﻳٰﺎ ذﻟ َ‬
> ‫ﮑ َﻢ اﻟﻠّ ُﻪ ﻓﯽ ﮐِﺘﺎﺑ ِﻪ‬           ‫ﺣَ‬‫ﮑﻤُﻮا ﺑِﻤﺎ َ‬      ‫ﻖ اﻟﺨﺎﻟﺺ و َﻳﺤْ ُ‬               ‫ﻦ اﻟﻨّﺎس ﺑﺎﻟﺤ ِّ‬          ‫ﮏ َو َﻳﻌْﺪِﻟﻮا ﺑﻴ َ‬       ‫هﻴﺎﮐَﻠﻬُﻢ ِﺑ َ‬
> ‫ﻄ َﻨ ُﺘﻬُﻢ و ﻳَﻌﻠﻮْ ذِﮐﺮُهﻢ‬               ‫ﮏ َﻳﻈْ َﻬ ُﺮ ﺳَﻠ َ‬    ‫ﮏ و ِﺑ َ‬    ‫ﻦ ﻣِﻨ َ‬       ‫ﺴَ‬
> ‫اﻟﻤُﺤﮑ ِﻢ اﻟﻘﺪﻳ ِﻢ‪ .‬ﻣٰﺎ ُﻗﺪّر َﻟﻬُﻢ زﻳﻨﺔٌ َاﺣْ َ‬
> ‫ﮏ اﻧّﻪ‬  ‫ﺴ ُﻪ ﻣَﺤﺮوﻣًﺎ ﻣِﻨ َ‬                ‫ﻞ ﻧَﻔ َ‬
> ‫ﺟ َﻌ َ‬ ‫ت اﻟّﻠ ِﻪ اﻟﻌﺰﻳ ِﺰ اﻟﻌﻈﻴﻢ‪َ .‬و ﻣَﻦ َ‬                     ‫ُو ُﻳﺬْﮐ ُﺮ أﺳﻤﺎ ُﺋﻬُﻢ ﻓﯽ ﻣﻠﮑﻮ ِ‬
> ‫ﮎ َزﻳّﻨﻮا‬      ‫ﺣ َﺮ َر اﻟﻌٰﺎﻟَﻤﻴﻦ‪ .‬اَن ﻳﺎ ﻣَﻌﺸ َﺮ اﻟﻤﻠﻮ ِ‬                      ‫ﺲ ُ‬ ‫ض َو ﻟﻮ ﻳَﻠ َﺒ ُ‬      ‫ت َو اﻷر ِ‬            ‫ﻦ اَﻟﺴّﻤﻮٰا ِ‬     ‫ﻋَﺮﯼٌ ﺑﻴ َ‬
> ‫ﻼ ﻣِﻦ ﻟﺪﻧّﺎ‬         ‫ﮏ ﻧَﺄ ُﻣ ُﺮﮐُﻢ ﻓَﻀ ً‬      ‫ل َﻟ َﻴﺴْﺘَﻀﻴﺊ ﻣِﻦ اﻧﻮا ِرهﺎ اَﻗﻄﺎ ُر اﻟﺒﻼ ِد َﮐﺬٰﻟ ِ‬                          ‫ﻞ اﻟﻌﺪ ِ‬    ‫رؤﺳَﮑﻢ ﺑﺎﮐﺎﻟﻴ ِ‬
> ‫ن ﻋﻠﯽ̍ ﻧَﻤﺎ ِر ِ‬
> ‫ق‬                              ‫ض ﻣﻠﻮﮐًﺎ ُﻳﺘّﮑﺌِﻮ َ‬         ‫ف ﻳُﻈﻬِﺮ اﻟّﻠ ُﻪ ﻓﯽ اﻷر ِ‬                 ‫ﻋَﻠﻴﮑﻢ ﻳﺎ ﻣَﻌﺸَﺮ اﻟﺴّﻼﻃﻴﻦ ﻓَﺴﻮ َ‬
> ‫ﻦ‬
> ‫ﺧﻴَﺮ ِة ﺧَﻠﻘﯽ ﺑﻴ َ‬                 ‫ﮏ ﻣِﻦ ِ‬    ‫ﺴﻬِﻢ اوُﻟ ِﺌ َ‬    ‫ن ﻋﻠﯽٰ اﻧﻔ ِ‬       ‫س ﮐَﻤﺎ َﻳﺤْﮑُﻤﻮ َ‬          ‫ﻦ اﻟﻨّﺎ ِ‬    ‫ن ﺑﻴ َ‬   ‫ل َو َﻳﺤْﮑُﻤﻮ َ‬      ‫اﻟﻌﺪ ِ‬
> ‫س ﻟﻮ اَﻧﺘﻢ‬       ‫ﻖ ُﮐﻞﱢ اﻟﻨّﻔﻮ ِ‬         ‫ل َو ِاﻧّﻪ ﻳُﻮا ِﻓ ُ‬   ‫ﻖ اَﺟﻤَﻌﻴﻦ‪َ .‬ز ّﻳﻨِﻮا ﻳٰﺎ ﻗﻮ ِم هَﻴﺎ ِﮐَﻠﮑُﻢ ﺑِﺮدﺁ ِء اﻟﻌَﺪ ِ‬                       ‫اﻟﺨَﻼﺋ ِ‬
> ‫ﻦ ﻣِﻦ‬ ‫ح َﻟﺘَﮑﻮﻧﻨ ﱠ‬        ‫ف َو أ َﻣﺮْﻧٰﺎ ﺑِﻬﻤِﺎ ﻓﯽ اﮐﺜ ِﺮ اﻷﻟﻮا ِ‬               ‫ب و اﻷِﻧﺼﺎ ُ‬            ‫ﮏ اﻷد ُ‬       ‫ﻣِﻦ اﻟﻌٰﺎرﻓﻴﻦ‪َ .‬و ﮐﺬﻟ َ‬
> ‫ﻻ ﺑﻤﺎ ه ُﻮ ﺧَﻴﺮٌ ﻟﻬﺎ َو َﻳﻨْ َﻔﻌُﻬﺎ ﻓﯽ اﻵﺧﺮ ِة َو اﻻوﻟﯽٰ َو ِاﻧّﻪ‬                                       ‫اﻟﻌٰﺎﻣِﻠﻴﻦ‪ِ .‬اﻧّﻪ ﻣٰﺎ َأ َﻣ َﺮ ﻧﻔﺴ ًﺎ ِا ّ‬
> ‫ﺠّﻠﯽٰ ﺑِﻬﺬٰا‬    ‫ن اﻟّﻠ َﻪ ﻗَﺪ َﺗ َ‬    ‫ﻞ ﻋٰﺎﻟ ٍﻢ ﺧﺒﻴﺮ‪ِ .‬ا ّ‬        ‫ن ُﮐ ِّ‬‫ﻞ َو ﻋَﻦ ﻋِﺮﻓﺎ ِ‬            ‫ﻞ ذﻳﻌﻤ ٍ‬       ‫ﻞ ﮐ ِّ‬  ‫ﯽ ﻣِﻦ ﻋَﻤ ِ‬      ‫ِﺑ َﻨﻔْﺴ ِﻪ ﻟﻐَﻨ ﱞ‬
> ‫ﻦ ﻓﺎزوا ﺑِﻪ‬           ‫ﻦ اْﺳْ َﺘﻀٰﺎﺋﻮا ﺑِﺎﻧﻮا ِر ِﻩ َو اﻟّﺬﻳ َ‬         ‫ﻞ اﻷﺷﻴﺎ ِء ﻃﻮﺑﯽٰ ِﻟﻠّﺬﻳ َ‬               ‫ح ﻋﻠﯽٰ َﮐ ِّ‬      ‫اﻻﺳ ِﻢ ﻓﯽ هﺬٰا اﻟﻠّﻮ ِ‬
> ‫ل‬‫ن أَﺷﺠﺎ َر اﻟﻌَﺪ ِ‬             ‫ﯼ اﻟﻘُﺪر ِة ﻓﯽ هٰﺬا اﻟﺮّﺿﻮا ِ‬              ‫ﻏ َﺮﺳْﻨٰﺎ ﺑِﺄﻳﺎد ِ‬     ‫ﮏ ﻣِﻦ ﻋﺒﺎدِﻧﺎ اﻟﻤُﻘﺮّﺑﻴﻦ‪ِ .‬اﻧّﺎ َ‬                  ‫اُوﻟٰﺌ َ‬
> ‫ﮏ ُﻗﻀِﯽ اﻷﻣ ُﺮ َو ﻻ َﻣ ﱠﺮد‬                   ‫ف ﺗَﺄﺗﯽ ُﮐﻞﱡ وٰاﺣﺪ ٍة ﺑِﺎﺛﻤﺎرِهﺎ ﮐَﺬﻟ َ‬                    ‫ﻞ ﻓَﺴﻮ َ‬        ‫َو َاﺳْﻘَﻴﻨٰﺎهﺎ ﺑِﻤﻴﺎ ِﻩ اﻟﻔَﻀ ِ‬
> ‫ﻸ‬‫ﺢ اﻷِﻗﺘﺪا ِر َانْ َاﺣْﻀِﺮوُا ﻣ َ‬                    ‫ل ِاذٰا َه ﱠﺒﺖْ رَواﺋ ُ‬     ‫ﻟَﻪ ﻣِﻦ َﻟ ُﺪﻧّﺎ ِاﻧّﺎ ُﮐﻨّﺎ ﺁﻣﺮِﻳﻦ‪ .‬اَن ﻳٰﺎ ﻣَﻈﺎه َﺮ اﻟﻌَﺪ ِ‬
> ‫ﯽ‬‫ﺠ ٍﺔ ﺁﻣﻨْﺘُﻢ ﺑِﻌﻠ ٍّ‬        ‫ﺣﱠ‬   ‫ﯼ ُ‬ ‫ن ُﺛﻢﱠ ذﮐّﺮوهُﻢ ﺑِﻬﺬٰا اﻟﻨّﺒﺂ ِء اﻷﻋﻈ ِﻢ اﻟﻌﻈﻴ ِﻢ‪ُ .‬ﺛﻢﱠ اِﺳﺌَﻠﻮا ﻳٰﺎ ﻗﻮ ُم ﺑِﺎ ِّ‬                                 ‫اﻟﺒﻴﺎ ِ‬
> ‫ﻸ اﻟﺠﻬﻼ ِء ُﺛﻢﱠ ِاﺗّﻘﻮا اﻟّﻠ َﻪ ﻳٰﺎ ﻣَﻌﺸَﺮ‬                 ‫ح َﻓﺘَﺒﻴّﻨﻮا ﻳٰﺎ َﻣ َ‬      ‫ﻞ اﻷﻟﻮا ِ‬    ‫ﺸ َﺮﮐُﻢ ﺑِﻪ ﻓﯽ ﮐ ِّ‬            ‫َو َﮐﻔَﺮﺗُﻢ ﺑِﺎﻟّﺬﯼ َﺑ ﱠ‬
> ‫ﻞ‬
> ‫ن ﺑِﻤﺒﺸّﺮﯼ َو َﮐﻔَﺮﺗُﻢ ﺑﻨﻔﺴﯽ اﻟﻌﺰﻳ ِﺰ اﻟﺤﮑﻴﻢ‪َ .‬ﻣ َﺜَﻠﮑُﻢ َﮐﻤِﺜ ِ‬                                               ‫ن اﻷﻳﻤﺎ َ‬       ‫اﻟﻐٰﺎﻓِﻠﻴﻦ‪َ .‬ا َﺗﺪّﻋﻮ َ‬
> ‫ﻇﻬَﺮتْ اِﻟﮑﻠﻤ ُﺔ‬          ‫ت اﻟّﻠ ِﻪ ﻓَﻠﻤّﺎ َ‬   ‫س ﺑِﻤﻠﮑﻮ ِ‬       ‫ﺸ َﺮ اﻟﻨّﺎ َ‬  ‫ن اَن ُﻳ َﺒ ّ‬   ‫ﯽ َاﻟّﺬﯼ ﮐﺎ َ‬       ‫اﻟّﺬﻳ َﻨﻬُﻢ ﺁﻣﻨﻮا ﺑِﻴﺤﻴﯽ اَﻟﻨّﺒ ّ‬
> ‫َﮐﻔَﺮوا ﺑﻬﺎ َو َاﻓْﺘﻮا ﻋَﻠﻴﻬﺎ اَﻻ ﻟﻌﻨ ُﺔ اﻟّﻠ ِﻪ ﻋﻠﯽ اﻟﻈّﺎﻟﻤﻴﻦ‪ .‬ﺑﻌ َﺪ اﻟّﺬﯼ ِاﻧّﻪ ﻧٰﺎدَاﻟﻌِﺒﺎ َد ﻓﯽ ُﮐ ِّ‬
> ‫ﻞ‬
> ‫ﺣ ّﺒًﺎ‬
> ‫ﺸ َﺮهُﻢ ﺑِﻠﻘﺂﺋ ِﻪ اِﻟﯽٰ اَن ﻓَﺪﯼٰ روﺣ َﻪ ُ‬                ‫ﻋﻬْ َﺪ ﮐَﻠﻤ ِﺔ اﻟّﻠ ِﻪ ﻣِﻨﻬُﻢ َو َﺑ ّ‬      ‫ﺧ َﺬ َ‬ ‫اﻷﻳّﺎم ﺑِﻌﻠﯽٰ اِﻟﻨّﺪاء َو َا َ‬
> ‫‪11‬‬
> ‫ﻟﺌﺎﻟﻲ ﻋﺮﻓﺎن‬                                                                                                                        ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﻇ َﻬ َﺮتْ ﮐَﻠﻤ ُﺔ اﻷﮐﺒ ُﺮ اِﻋﺘﺮﺿﻮا ﻋَﻠﻴﻬﺎ َو ﻗﺎﻟﻮا‬                                ‫ﺷﻖﱠ اﻟﺴّﺘ ُﺮ َو َ‬      ‫ﻟِﻨﻔﺴ ِﻪ اﻟﻌﺰﻳﺰ اﻟﺒﺪﻳﻊ‪ .‬ﻓَﻠﻤّﺎ ُ‬
> ‫ﺟ َﻌَﻠﻬُﻢ ﻣَﺤﺮوﻣًﺎ ﻣِﻦ ﻟﻘﺂ ِء‬                 ‫ﺴﻬُﻢ ﻣﺎ َ‬       ‫ﺳ ّﻮَﻟﺖْ ﻟﻬُﻢ اَﻧﻔ ُ‬     ‫ﮏ َ‬‫ﻋﻤّﺎ َا َﻣ َﺮ ﺑِﻪ ﻳَﺤﻴﯽٰ َﮐﺬٰﻟ َ‬            ‫ِاﻧّﻬﺎ َﺗﺠٰﺎ َو َزتْ َ‬
> ‫ﻦ ذﮐﺮﻳّﺎ ﻋﻠﯽ‬                  ‫ﺖ ﻣﺎاَﺗﯽٰ ﺑِﻪ اﺑ ُ‬       ‫ل ﻣٰﺎ َﺛ َﺒ َ‬    ‫ر ّﺑﻬِﻢ اﻟﻤﻘﺘﺪ ِر اﻟﻘﺪﻳ ِﺮ‪َ .‬و ﻣِﻦ اﻟﻤُﺸﺮﮐﻴﻦ ﻣَﻦ ﻗﺎ َ‬
> ‫ﯽ اﺣﺪٌ‬       ‫ﻞ اﻷِﺳﺘﻘﺮا ِر ﻻﻳَﻨﺒﻐﯽ َانْ ﻳَﺄﺗ َ‬                  ‫ﻦ اﻟﻌﺒﺎ ِد َو ﻗﺒ َ‬    ‫ض َو ﻣٰﺎ ِاﺳْﺘَﻘ ّﺮ ﺣُﮑ ُﻤ ُﻪ ﻓﯽ اﻟﺒﻼ ِد ﺑﻴ َ‬                 ‫اﻷر ِ‬
> ‫ﻞ‬
> ‫ﺴَ‬         ‫ﻏّ‬  ‫ن ﻳَﺤﻴﯽٰ َ‬      ‫ل ِﺑَﺎ ّ‬
> ‫ن ﻣِﻦ اﻟﻤُﻌﺮِﺿﻴﻦ‪َ .‬و ﻣِﻨﻬُﻢ َﻣﻦْ ﻗَﺎ َ‬                      ‫ح َو ﮐﺎ َ‬   ‫ﮏ ِاﺳْ َﺘﮑْ َﺒ َﺮ ﻋﻠﯽ اﻟﺮّو ِ‬           ‫َو ﺑِﺬﻟ َ‬
> ‫ت‬
> ‫ﺷ ُﺮ ﻣَﻊ اﻟﺨٰﺎﻃِﺌﻴﻦ‪ .‬ﮐَﻤﺎ َﺗﺴْﻤَﻌﻮن ﻣَﻘﺎﻻ ِ‬                                 ‫ح َو ُﻳﻌٰﺎ ِ‬  ‫ﻞ ﺑِﺎﻟﺮّو ِ‬     ‫ﺴُ‬‫ﻇ َﻬ َﺮ َﻳﻐْ ِ‬
> ‫س ﺑﺎﻟﻤﺂ ِء َو اﻟّﺬﯼ َ‬             ‫اﻟﻨّﺎ َ‬
> ‫ﮑّﻠ َﻢ ﺑِﻪ اَﺣﺪٌ ﻣِﻦ َﻗﺒْﻞ ﻓَﻮﻳﻞٌ‬           ‫ن ﺑِﻤﺎ ﻻ َﺗ َ‬      ‫ﮑِﻠّﻤﻮ َ‬‫ن ﻣﺎ ﻗﺎﻟﻮٰا ﺑَﻞ َﻳ َﺘ َ‬      ‫ﮏ اﻷﻳّﺎ ِم ﻳَﻘﻮﻟﻮ َ‬    ‫ن ﻓﯽ ﺗِﻠ َ‬        ‫ﻞ اﻟﺒﻴﺎ ِ‬     ‫اَه ِ‬
> ‫ﻦ‬ ‫ل ر ِّﺑﮑُﻢ اﻟﺮّﺣﻤ ِ‬           ‫ن َانْ إﺳﺘﺤﻴﻮا ﻋَﻦ ﺟﻤﺎ ِ‬                ‫ﻸ اﻟﺒﻴﺎ ِ‬   ‫ن هﺆﻵ َء اﻟﻤُﺸﺮﮐﻴﻦ‪ُ .‬ﻗﻞْ ﻳٰﺎ َﻣ َ‬                     ‫ﻦ َﻳ ّﺘﺒَﻌﻮ َ‬  ‫ِﻟﻠﱢﺬﻳ َ‬
> ‫ﻞ ِاﻧّﻪ‬  ‫ﯽ ﻣِﻦ َﻗﺒْ ُ‬  ‫ﺢ ﻣُﺒﻴﻦ‪َ .‬و اﻟّﺬﯼ ﺟٰﺎ َﺋﮑُﻢ ﺑِﺎﺳ ِﻢ ﻋَﻠ ٍّ‬                 ‫ن ﻻﺋ ٍ‬  ‫ن ِﺑﺒُﺮهﺎ ٍ‬    ‫ﺐ اﻷَﮐﻮا ِ‬     ‫ﻇ َﻬ َﺮ ﻓﯽ ﻗُﻄ ِ‬         ‫اﻟّﺬﯼ َ‬
> ‫ﯼ اﻟﻌَﺰﻳ ِﺰ‬        ‫ﻻ ﺑِﺬﮐﺮ ِ‬      ‫ﺲ ِا ّ‬
> ‫ﻻ ﺑِﺤﺒّﯽ َو ﻻ َﺗ َﻨ ﱠﻔ َ‬         ‫ﮎ ِا ّ‬        ‫ﺸ َﺮﮐُﻢ ﺑِﻠﻘﺂﺋﯽ َو َاﺧْﺒَﺮﮐُﻢ ﺑِﻨﻔﺴﯽ َو ﻣﺎ َﺗ َ‬
> ‫ﺤ ّﺮ َ‬                                                                        ‫َﺑ ّ‬
> ‫ﺣﻤْﻠَﻬﺎ َو ُﮐﻞﱡ‬       ‫ﻞ َ‬   ‫ت ﺣَﻤ ٍ‬  ‫ﻞ ذا ِ‬    ‫ﻀ ُﻊ ﮐ ﱡ‬  ‫ﯼ ﻧﻮ ٍر ُﻳﻈَْﻠ ُﻢ ﻋِﻨ َﺪ ﺑَﻬﺎﺋ ِﻪ َو َﻳ َ‬       ‫ﻞذ ِ‬    ‫نﮐﱢ‬   ‫اﻟﺒﺪﻳﻊ‪َ .‬و َاﺧْ َﺒ َﺮﮐُﻢ ِﺑَﺎ ّ‬
> ‫ﯽ اﻟﻌِﻠﻴﻢ‪َ .‬و اذا َا َﺗﺘْﮑُﻢ‬          ‫ت ﻣَﺸﻴّﺔ رﺑّﮑﻢ اﻟﻌﻠ ِّ‬            ‫ﮏ َﻧﺰَل اﻷَﻣ ُﺮ ﻣِﻦ ﺟَﺒﺮو ِ‬                 ‫ذﯼ اﻣﺎﻧ ٍﺔ اَﻣﺎ َﻧ َﺘ ُﻪ ﮐَﺬﻟ َ‬
> ‫ﻖ أراد ِة ر ِّﺑﮑُﻢ اﻟ ُﻤﻘْﺘﺪ ِر اﻟﻘَﺪﻳﺮ‬          ‫ب ﻋَﻦ ُا ُﻓ ِ‬   ‫ل اﻟﻤَﺤﺒﻮ ِ‬       ‫ق ﺟَﻤﺎ ُ‬    ‫ﻦ ﻏِﻔَﻠ ِﺘﮑُﻢ ﻋَﻨﻬﺎ َو َاﺷْ َﺮ َ‬         ‫اﻟﺴّﺎﻋ ُﺔ ﺣﻴ َ‬
> ‫َاﻧْﺘُﻢ َاﻋْ َﺮﺿْﺘُﻢ ﻋَﻨﻬﺎ َو اْﻋﺘﺮﺿﺘُﻢ ﻋَﻠﻴ ِﻪ َو َﮐ َﻔﺮْﺗُﻢ ﺑﺂﻳﺎﺗ ِﻪ َو َاﺷْﺮَﮐﺘُﻢ ﺑِﻨﻔﺴ ِﻪ اِﻟﯽٰ َانْ َارَدﺗُﻢ‬
> ‫س اﻟﻄّﺎه ِﺮ اﻟﻌﺰﻳﺰ اﻟﻤﻨﻴ ِﺮ‪ُ .‬ﻗﻞْ ﻳﺎ ﻗﻮ ُم ِاﺗّﻘﻮا اﻟّﻠ َﻪ َو ﻻﺗُﺤ ِﺪّوا اَﻣﺮَاﻟّﻠ ِﻪ‬                                    ‫ﮏ دَﻣ ِﻪ اﻟﻤُﻘ ّﺪ ِ‬         ‫ﺳِﻔ َ‬
> ‫ﻦ اﻟﻤُﻘﺘﺪ ُر اﻟﻘﺪﻳ ُﺮ‪.‬‬         ‫ﻒ ﻳَﺸﺂء ﺑﺄﻣ ٍﺮ ﻣِﻦ ﻋِﻨﺪِﻩ َو ِاﻧّﻪ َﻟ ُﻬ َﻮ اﻟﻤُﻬﻴﻤ ُ‬                   ‫ﺑِﺤﺪو ِد اَﻧﻔﺴِﮑﻢ ِاﻧّﻪ ﻳَﺄ ُﻣ ُﺮ ﮐﻴ َ‬
> ‫ﮑّﻠ ُﻢ ﺑِﻠﺴﺎﻧﯽ َو ِاﻧّﻪ ﻟَﻬ ُﻮ اﻟّﺬﯼ‬             ‫ﯽ َو َﻳ َﺘ ِ‬  ‫ﻖ ﻓﯽ ﺻَﺪرﯼ َو ﻳُﻨﺎدﯼ ﻓﯽ روﺣ ِ‬                               ‫ﻄُ‬   ‫ُﻗﻞْ ﺗﺎﻟّﻠ ِﻪ ِاﻧّﻪ ﻳَﻨ ِ‬
> ‫ﯽ ِﺑﺎَن‬ ‫ﻷرَﺿﻴﻦ ُﻗﻞْ ﺗَﺎﻟّﻠ ِﻪ ﻋﺰﻳﺰٌ ﻋَﻠ ّ‬                ‫ت َو ا َ‬  ‫ﻦ اﻟﺴّﻤﻮٰا ِ‬     ‫ﻄﻘَﻨﯽ ﺑﻴ َ‬     ‫ت أﻣﺮ ِﻩ َو َأﻧْ َ‬   ‫ﺴﻤﺎ ِ‬     ‫َاﻳْ َﻘﻈَﻨﯽ ﻣِﻦ َﻧ َ‬
> ‫ﻖ َو‬    ‫ﻦ اﻟّﻠ َﻪ َاﻇْ َﻬﺮَﻧﯽ ﺑِﺎﻟﺤ ِّ‬      ‫ﻞ َو ﻟٰﮑ ﱠ‬    ‫ن اَﺣ ٍﺪ ﻣِﻦ ﻗﺒ ُ‬                      ‫ن ﺑﻴﻨَﮑﻢ َو أﺳْ َﻤ ُﻊ ﻣِﻨﮑُﻢ ﻣﺎ ﻻ َ‬
> ‫ﺳ َﻤ َﻌ ُﻪ اُذ ُ‬                                                     ‫أَﮐﻮ َ‬
> ‫ت َو‬   ‫ﮏ اﻟﺴّﻤﻮا ِ‬      ‫ت ﻣﻠ ِ‬    ‫ﻻ ِاﻳّﺎﻩ َو ُا َذ ّﮐ ِﺮﮐُﻢ ﺑﻤﺎ هُﻮ ﺧﻴﺮٌ َﻟﮑُﻢ ﻋَﻦ َﻣﻠﮑﻮ ِ‬                        ‫ت ِﺑﺎَن ﻻ َأﻋْ ُﺒ َﺪ ِا ّ‬       ‫ُأ ِﻣﺮْ ُ‬
> ‫ﯼ هﺆﻵ ِء اﻷﺷﺮا ِر َو ﻟٰﮑﻦ ِاﻧﱠﻪ‬                ‫ﻦ ﻳﺪ ِ‬    ‫ت ﻧَﻔﺴﯽ ﺑﻴ َ‬        ‫ن اﻷﻣ ُﺮ ﺑﻴﺪﯼ ﻣٰﺎ َاﻇْﻬَﺮ ُ‬           ‫اﻷرﺿﻴﻦ‪َ .‬و ﻟﻮ ﮐﺎ َ‬
> ‫ن‬‫ﯽ ﺑِﻌﻴﻮ ِﻧﮑُﻢ َو ﻻ ﺑِﻌﻴﻮ ِ‬              ‫ﮑ ُﻢ ﻣٰﺎ ﻳُﺮﻳﺪ‪ .‬ﻳٰﺎ ﻗﻮُم ﻻ َﺗﻨْﻈُﺮوا اِﻟ ّ‬                ‫ﻞ ﻣٰﺎ ﻳَﺸﺂ ُء َو َﻳﺤْ ُ‬     ‫ﻟَﻬ ُﻮ اﻟﻤُﺨﺘﺎ ُر َﻳﻔْ َﻌ ُ‬
> ‫ﻖ اﻷوّﻟﻴﻦ َو اﻵﺧﺮﻳﻦ‪ُ .‬ﻗﻞْ ﻳﺎ‬                       ‫ﻖ َﻟﻦْ ُﻳﻐْﻨﻴﮑُﻢ ﺷﺊٌ َو ﻟﻮ َﺗﺴْﺘَﻈﻬﺮوا ﺑِﺨﻠ ِ‬                        ‫رؤﺳﺎ ِﺋﮑُﻢ ﺗَﺎﻟّﻠ ِﻪ اﻟﺤ ِّ‬
> ‫ﻦ ﺳِﻮاﺋﯽ َﻟﻦْ َﺗﻌْﺮِﻓﻮﻧﯽ اَﺑﺪًا‬                  ‫ﯽ ﺑِﻌﻴ ِ‬    ‫ن اِﻟ ّ‬‫ﻷﻧّﮑﻢ ﻟﻮ َﺗﻨْﻈُﺮو َ‬           ‫ﻈﺮُا اِﻟﯽ ﺟﻤﺎﻟِﯽ ﺑِﻌﻴﻨﯽ َ‬                    ‫ﻗﻮ ُم َﻓﺎْﻧ ُ‬
> ‫ح اﻟّﻠ ِﻪ اﻟﻤُﻘﺘﺪِر اﻟﻌﺰﻳ ِﺰ اﻟﺤﮑﻴﻢ‪ُ .‬ﻗﻞْ ﻳﺎ ﻗﻮ ُم ﻣﺎ أُﻧﺎدِﯼ ﺑَﻴﻨﮑُﻢ‬                                       ‫ل اﻷَﻣ ُﺮ ﻓﯽ أﻟﻮا ِ‬             ‫ﮏ ُﻧ ِّﺰ َ‬ ‫َﮐﺬٰﻟ َ‬
> ‫ﮏ ﺿَﺠﻴﺠﯽ َو ﺻَﺮﻳﺨﯽ‬                          ‫ﺴ ِﻪ ﻟِﻌﺒﺎدِﻩ َو َﻳﺸْ َﻬ ُﺪ ِﺑﺬٰﻟ َ‬      ‫ﻒ ﻳَﺸﺂ ُء ﺑِﻨﻔ ِ‬   ‫ِﺑ َﻨﻔْﺴﯽ ِﻟ َﻨﻔْﺴﯽ ﺑﻞ ِاﻧّﻪ ﻳُﻨﺎدﯼ ﮐَﻴ َ‬
> ‫ح ﻣَﺸ ّﻴ ِﺔ اﻟّﻠ ِﻪ هَﻞ َﺗﻘْ ِﺪ ُر‬         ‫ﺧﺬَﺗﻬٰﺎ ارﻳﺎ ُ‬      ‫ن ورﻗ َﺔ اﻟّﺘﯽ َا َ‬       ‫ﻦ ﻗَﻠﺒﯽ ﻟﻮ اَﻧﺘُﻢ ﻣِﻦ اﻟﻤُﻨﺼﻔﻴﻦ‪ِ .‬ا ّ‬                        ‫ُﺛﻢﱠ ﺣَﻨﻴ ُ‬
> ‫ﻒ ﺗَﺸﺂ ُء َو ِاﻧﱢﻪ ﻟَﻬﻮ اﻟﺤﺎﮐ ُﻢ‬               ‫ﺤ ِّﺮﮐُﻬﺎ ﮐﻴ َ‬      ‫ﻖ ﺑَﻞ ُﺗ َ‬   ‫ﻄﻘَﻨﯽ ﺑِﺎﻟﺤ ِّ‬    ‫اَن ﺗَﺴﺘَﻘ ﱢﺮ ﻓﯽ ﻧَﻔﺴِﻬﺎ ﻻ ﻓﻮ اﻟّﺬﯼ َاﻧْ َ‬
> ‫ﺻﺪْﻗﻬٰﺎ ﻟﻮ اَﻧﺘُﻢ ﻣِﻦ‬          ‫ن ﺷﺎهِﺪًا ﻋﻠﯽ ِ‬             ‫ﺣ َﺮ َﮐﺘَﻬﺎ ُﺛﻢﱠ اِهﺘﺰازَهﺎ ﻓﯽ ﻧَﻔﺴِﻬﺎ ﻟَﻴﮑﻮ ُ‬                  ‫ن َ‬    ‫َﻟﻤٰﺎ ﻳُﺮﻳﺪ‪َ .‬و ِا ّ‬
> ‫ﻦ‬‫ﻞ اِراد ِة ر ّﺑ ِﻪ اﻟﺮّﺣﻤ ِ‬             ‫ﺖ أﻧﺎﻣ ِ‬   ‫ل ﻣِﺰﻣﺎ ِر اﻟّﺬﯼ َو َﻗ َﻊ ﺗَﺤ َ‬           ‫ﻒ ﺣﺎ َ‬     ‫اﻟﻌﺎرِﻓﻴﻦ‪َ .‬ﻓﺎْﻧﻈُﺮوا ﻳﺎ ﻗﻮ ُم ﮐﻴ َ‬
> ‫ن ﺑَﻞ‬    ‫ﺖ ﻓﯽ ذاﺗِﻪ ﻻ َﻓ َﻮ ر ِّﺑﮑُﻢ اﻟﻌﺰﻳ ِﺰ اﻟ َﻤﻨّﺎ ِ‬                ‫ن هَﻞ َﻳﻘْ َﺪ ُر اَن َﻳﺼْ ُﻤ َ‬         ‫ﺲ اﻟﺴّﺒﺤﺎ ُ‬       ‫ﺦ ﻓﻴ ِﻪ َﻧ َﻔ ُ‬   ‫و َﻳﻨْ ُﻔ ُ‬
> ‫ﻒ ﻳَﺸﺂ ُء و ِاﻧّﻪ ﻟﻬﻮ اﻟﻌﺰﻳ ُﺰ اﻟﺤﺎﮐ ُﻢ اﻟﻘﺪﻳﺮ‪َ .‬و هَﻞ َﺗﻘْ َﺪ َر‬                                        ‫ن ﮐﻴ َ‬    ‫ن اﻷَﻟﺤﺎ ِ‬       ‫َﻳﻈْ َﻬ ُﺮ ﻣِﻨ ُﻪ ﻓﻨﻮ ُ‬
> ‫ﻖ اﻷﻣ ِﺮ ﻣِﻦ ﻏﻴﺮ ﺿﻴﺎ ِء اوْ َﺗﺴَﺘﻄﻴ َﻊ َانْ َﺗﻤْ َﻨ َﻊ اﻷﺷﻴﺎ َء ﻣِﻦ اَﻧﻮارِهﺎ‬                                ‫ﺲ اَن َﺗﻄّﻠ َﻊ ﻋَﻦ اﻓ ِ‬           ‫َاﻟﺸّﻤ ُ‬
> ‫‪12‬‬
> ‫ﻟﺌﺎﻟﻲ ﻋﺮﻓﺎن‬                                                                                                                     ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ن أَﺻﺎﺑ َﻊ ﻗُﺪر ِة ر ِّﺑﮑُﻢ‬                     ‫ﻒ ﺑَﺼﻴﺮ‪ُ .‬ﻗﻞْ ﻳﺎ ﻗﻮ ُم ِا ّ‬            ‫ﻞ ﻣُﻨﺼ ٍ‬     ‫ﮏﮐﱡ‬   ‫ﺲ اﻟﺒَﻬﺂء َو َﻳﺸْ َﻬ ُﺪ ﺑِﺬﻟ َ‬        ‫ﻻ ﻓَﻮ َﻧﻔْ َ‬
> ‫ﯼ اﻟّﻠ ِﻪ ر ِّﺑﮑُﻢ َو‬             ‫ﮎ هﺬٰا اﻟﻘﻠ َﻢ اﻷﻋﻠﯽٰ َو هﺬٰا ﻟَﻢ َﻳﮑُﻦ ﻣِﻦ ﻋِﻨﺪﯼ ﺑَﻞ ِﻣﻦ ﻟﺪ ِ‬                                  ‫ﯽ اﻷﺑﻬﯽٰ ﺗُﺤﺮّ ُ‬       ‫اَﻟﻌﻠ ِّ‬
> ‫ن ﻋﻠﯽٰ هﺬﺁ اﻟﻘﻠ ِﻢ اوْ ﻋﻠﯽٰ اﻟّﺬﯼ‬                              ‫ﻸ اﻟﻤُﺸﺮﮐﻴﻦ أﺗَﻌﺘَﺮﺿﻮ َ‬               ‫ب ﺁﺑﺎ ِﺋﮑُﻢ اﻷوّﻟﻴﻦ‪َ .‬و اَﻧﺘُﻢ ﻳﺎ َﻣ َ‬                ‫ر ِّ‬
> ‫ﻸ اﻟﻌٰﻠﻴﻦ‪ .‬اِذًا ﺗَﺒﮑﯽ‬                        ‫ﻞ َﻣ َِ‬  ‫ﺤ ﱠﻴ َﺮ ﻣِﻦ ﻓِﻌِﻠﮑُﻢ اَه ُ‬    ‫ﻞ ﻓَﻮﻳﻞٌ ﻟﮑُﻢ ﻗَﺪ َﺗ َ‬       ‫ن ﻣِﻦ ﻋِﻨﺪ ِﻩ ُﻗ ُ‬     ‫ﻳُﺤ ِّﺮﮐُﻪ ﺑِﺴﻠﻄﺎ ٍ‬
> ‫ح ﺑِﻤﺎ َو َر َد ﻋﻠﯽٰ َﻧﻔْﺴﯽ‬                       ‫ﺿ ِﺮّﯼ و ﺑﻼﺋِﯽ َو ﺗَﻨﻮ ُ‬          ‫ل ﻓﯽ ُ‬     ‫ﺞ ﺣﻘﻴﻘ ُﺔ اﻟﻌَﺪ ِ‬      ‫ﻀﱡ‬  ‫ل ِﻟ َﻨﻔْﺴﯽ و َﻳ ِ‬   ‫ﻦ اﻟﻌﺪ ِ‬    ‫ﻋَﻴ ُ‬
> ‫ﯼ َو َﻳﺴْﺘَﺒﺮِﮐﻮا ﺑِﺘﺮا ِ‬
> ‫ب‬                                               ‫ﻣِﻦ اﻟّﺬﻳﻨﻬُﻢ ﺧُﻠﻘﻮا ﺑِﺎرادﺗﯽ َو ﮐﺎﻧﻮا َانْ َﻳﻔْ َﺘﺨِﺮوا ﺑِﺎﻟﻘﻴﺎ ِم ﻓﯽ ﺣﻀﻮر ِ‬
> ‫ﮏ ﻣِﻦ اﻟّﺬﻳﻦ َﮐﻔَﺮوا‬                   ‫ن اِﻟﻴ َ‬     ‫ﻻﺷْﮑُﻮ ﱠ‬  ‫ل ِاﻧّﯽ َ‬    ‫ﮎ اﻟﻌﺰﻳ ِﺰ اﻟﻤﻨﻴﻊ‪ .‬اَن ﻳٰﺎ َﻣﻈْ َﻬ َﺮ اﻟﻌَﺪ ِ‬                ‫ﻗﺪﻣِﯽ اﻟﻤﺒﺎر ِ‬
> ‫ﻈ َﻪ اﻟّﻠ ُﻪ ﻓﯽ ﮐَﻨﺎﺋ ِﺰ‬               ‫ﺣ َﻔ َ‬
> ‫ح اﻟّﺬﯼ َ‬      ‫ﻞ اﻷﻟﻮاح َو ﻓﯽ ﻟﻮ ِ‬            ‫ﯽ ﻓﯽ ﮐ ِّ‬    ‫َو َاﺷْﺮَﮐﻮا ﺑَﻌ َﺪ اﻟّﺬﯼ ُوﻋِﺪوا ِﺑ َﻨﻔْﺴ ِ‬
> ‫ن‬ ‫ﻖ َاﺟْﻤَﻌﻴﻦ‪ُ .‬ﻗﻞْ ﻳﺎ ﻗﻮ ُم اِذا َورَدﺗُﻢ اﻟ ِﺮّﺿﻮا َ‬                             ‫ﺼ ِﺮ اﻟﺨَﻼﺋ ِ‬   ‫ﺟ َﻌﻠَﻪ ﻣَﺤﻔﻮﻇ ًﺎ ﻋَﻦ َاﺑْ ُ‬           ‫ﻋِﺼﻤ ِﺘ ِﻪ َو َ‬
> ‫ﺢ اﻟﻄﻴﺐ ﺧٰﺎﻓﻮا ﻋَﻦ اﻟّﻠ ِﻪ َو ﻻ ُﺗﻨْﮑِﺮو َﻩ َو‬                                 ‫ﺟﺪْﺗُﻢ ﻣِﻨﻪ روٰاﺋ َ‬     ‫َو َادْ َرﮐْﺘُﻢ وَردًا َﻓﺎْﺳﺘَﻨﺸﻘﻮا ِانْ َو َ‬
> ‫ﺠ ُﺪ‬   ‫ﺷ ٍّﻢ َﻟ َﻴ ِ‬‫ﺟ ُﺪ ذ ُو َ‬      ‫ﻋﺮَﻓﻮا ُﺛﻢﱠ َأﻧْﮑَﺮوا َو ﮐﺎﻧﻮا ﻣِﻦ اﻟﮑٰﺎﻓِﺮﻳﻦ‪َ .‬و ﻟﻮ ﻳُﻮ َ‬                              ‫ﻻﺗَﮑﻮ ُﻧﻦّ ﻣِﻦ اﻟّﺬﻳﻨﻬُﻢ َ‬
> ‫س اﻟﻌﺰﻳ ِﺰ اﻟﮑﺮﻳﻢ‪َ .‬انْ ﻳﺎ ﻣَﻈﺎه ُﺮ هﺬٰا اﻻﺳﻢ اَﻧﺘُﻢ‬                                           ‫ﻞ ﻣﺎ َﻳﻈْﻬ ُﺮ ِﻣﻨّﯽ راﺋﺤ َﺔ اﻟﻤُﻘ ّﺪ ِ‬               ‫ﻣِﻦ ﮐ ِّ‬
> ‫ﯼ ر ِّﺑﮑُﻢ‬        ‫ﻦ ﻳﺪ ِ‬     ‫ع ﺑﻴ َ‬    ‫ﺧﻠِﻘﺘُﻢ ﺑِﺎﻣﺮِﯼ َو ُﺑ ِﻌﺜْﺘُﻢ ﺑِﺎرادﺗِﯽ ِاﻳّﺎﮐُﻢ َانْ َﻳﻤْ َﻨ َﻌﮑُﻢ هﺬٰا اﻟﻤﻘﺎ ُم ﻋَﻦ اﻟﺨﻀﻮ ِ‬                          ‫ُ‬
> ‫ﺦ ﻓﻴ ِﻪ‬   ‫ن ﻋﻈﻴﻢ‪َ .‬و ُﻳﻨْ َﻔ ُ‬                 ‫ﻞ ﻣِﻦ اﻟﻐﻤﺎ ِم ﺑﺴﻠﻄﺎ ٍ‬           ‫اﻟﻌَﺰﻳ ُﺰ اﻟﻌﻼّ ُم ﻓﯽ ﻳﻮ ٍم اﻟّﺬﯼ ﻳَﺄﺗﯽ اﻟﻠّ ُﻪ ﻓﯽ ﻇ ٍ‬
> ‫ﺠﺪّ ُد ﻓﻴ ِﻪ‬    ‫ن َو ُﻳ َ‬    ‫ن ﺑِﺄﺳﻤﯽ اﻟﻌﺰﻳ ِﺰ اﻟﻤﻨّﺎ ِ‬             ‫ﻄﺮﱢ ُز اﻟ ِﺮّﺿﻮا ُ‬       ‫ن و ُﻳ َ‬  ‫ﻞ اﻷﮐﻮا ِ‬        ‫ن ﻋﻠﯽٰ اَه ِ‬     ‫ح اﻟﺤﻴﻮا ِ‬    ‫رو ُ‬
> ‫ع ﺑَﺪﻳﻊ‪ِ .‬ا ﱠﻧﮑُﻢ‬                ‫ﻞ اﻷﺷﻴﺂ ِء ﺑِﺮدﺁ ِء اﻷﺳﻤﺂ ِء ﻣِﻦ َﻟﺪُن ﻣُﺒﺪ ٍ‬                      ‫ﻦﮐﱡ‬   ‫ﻦ َو ُﻳ َﺰﻳّ ُ‬  ‫ن ِﺑﻄِﺮا ِز اﻟﺮّﺣﻤ ِ‬      ‫اﻷِﻧﺴﺎ ُ‬
> ‫ت‬‫ﻞ اﻟﻌﻈﻴﻢ‪ .‬أَن ﻳﺎ ﻣُﺴﻤﻴّﺎ ِ‬                              ‫ﺴﮑُﻢ ﻣِﻦ ذٰﻟﮏ اﻟﻔﻀ ِ‬             ‫ﺧِﻠﻘْﺘُﻢ ﻟِﺬﻟﮏ اﻟﻴﻮ ِم ِاﺗّﻘﻮا اﻟّﻠ َﻪ َو ﻻ َﺗﻤْﻨَﻌﻮا َﻧﻔ َ‬          ‫ُ‬
> ‫ﻄ ُﺮ ﻋَﻠﻴﮑُﻢ‬             ‫ﻞ َو ﻟﻮ ُﺗﻤْ ِ‬          ‫هﺬٰا اﻻﺳ ِﻢ ﻻ َﻳ ُﻐﺮﱠﻧﮑَﻢ اﻷﺳﻤﺂ ُء ﻳﻮﻣﺌ ٍﺬ َانْ اِﺳﺮَﻋﻮا اِﻟﯽ ﺷَﻄ ِﺮ اﻟﻔﻀ ِ‬
> ‫ﮏ اﻟﻴﻮ ِم اﺣﺪٌ‬             ‫ﮏ ﻓﯽ ذٰﻟ َ‬           ‫ﻦ ﻻ َﻳﻤْﻠ ُ‬   ‫ﻞ ﻣِﻦ ﺣﻴ ِ‬       ‫ب اﻷﻣ ِﺮ ﺳَﻬﺎ َم اﻟﻘﻬ ِﺮ ِاﻳّﺎﮐُﻢ َانْ َﺗﺼْﺒﺮوا اَﻗ ﱢ‬                 ‫ﺳَﺤﺎ ُ‬
> ‫ق اﻟّﻠ ِﻪ َو ﻻ َﺗﻨْﻘَﻀﻮا ﻋَﻬ َﺪ‬                      ‫ﺷﻴﺌًﺎ َو اَﻷﻣ ُﺮ ﻳَﻮﻣﺌ ٍﺬ ِﻟّﻠ ِﻪ اﻟﻌﺰﻳ ِﺰ اﻟﺤﮑﻴﻢ‪ُ .‬ﻗﻞْ اُوﻓﻮا ﻳَﺎ ﻗﻮ ُم ﺑِﻤﻴﺜﺎ ِ‬
> ‫اﻟّﺬﯼ ﻋٰﺎهَﺪﺗُﻢ ﺑِﻪ ﻓﯽ ذ ِّر اﻟﺒﻘﺂ ِء ﻋﻠﯽٰ ﻣَﺤﻀ ِﺮ اﻟّﻠ ِﻪ اﻟﻤﻘﺘﺪ ِر اﻟﻌﺰﻳ ِﺰ اﻟﻌَﻠﻴ ِﻢ‪ُ .‬ﻗﻞْ َﻓﺎْﻓﺘَﺤﻮا‬
> ‫ﮎ اﻟّﻠ ُﻪ‬      ‫ﻞ اﻟﻐَﻤﺎ ِم َﻓ َﺘﺒٰﺎ ِر َ‬           ‫ﺚ ﻳَﻮﻣﺌ ٍﺬ ﺣﻴﻨﺌ ٍﺬ َو اَﺗﯽ اﻟﻠّ ُﻪ ﻓﯽ ﻇُﻠ ِ‬                ‫ﻖ ﻗَﺪ ُﺑ ِﻌ َ‬    ‫اَﺑﺼﺎرَﮐﻢ ﺗَﺎﻟّﻠ ِﻪ اﻟﺤ ِّ‬
> ‫ﻞ‬ ‫ح ﻗَﺒﺎﺋ ُ‬         ‫ض َوﻳَﻨﻮ ُ‬      ‫ت َو اﻷر ِ‬             ‫ﺴﻤٰﻮا ِ‬ ‫ع ُﮐﻞﱡ ﻣَﻦ ﻓﯽ اﻟ ّ‬         ‫ﯽ اﻟﻌﻈﻴﻢ‪ .‬اذًا ﻳَﻔ َﺰ ُ‬          ‫ﺚ اﻟﻤُﻘﺘﺪ ُر اﻟ َﻌِﻠ ﱡ‬  ‫اﻟ ُﻤﺒْﻌ ُ‬
> ‫ﺷﻖﱢ‬    ‫ﯽ اﻷﻋﻠﯽٰ و ُ‬                     ‫ﺧﺬَﻩ َﻳ ُﺪ اﻷَﺑﻬﯽٰ ﺑِﺴﻠﻄﺎ ِﻧ ِﻪ اﻟﻤُﻘﺘﺪِر اﻟﻌَﻠ ّ‬              ‫ﻻ ﻣَﻦ َا َ‬     ‫ﻸ اﻷَﻋﻠﯽٰ ُﮐﻠﱡﻬﺎ ِا ّ‬       ‫ﻞ َﻣ ِ‬    ‫اه ِ‬
> ‫ﮏ‬
> ‫ب َﺑﺼَﺮ ِﻩ ﺑِﺎﺻﺒﻊ اﻟﻘَﻀﺎ َو َﻧﺠّﺎﻩ ﻣِﻦ َاﻟّﺬﻳﻨﻬﻢ ﮐٰﺎﻧﻮا ﻓﯽ ﻣِﺮ ّﻳ ٍﺔ ﻋَﻦ ﻟَﻘﺂ ِء اﻟّﻠ ِﻪ اﻟ َﻤِﻠ ِ‬                                                    ‫ﺣِﺠﺎ ُ‬
> ‫ﻞ‬
> ‫بﮐﱡ‬           ‫ﻄ ِﺮ َ‬     ‫ﻞ ﺷﯽ ِء َو اْﺿ َ‬              ‫ﻞ ﮐ ِّ‬ ‫ﻞ اﻷﺳﻤﺎ ِء َو ِارْ َﺗ َﻔ َﻊ ﻋَﻮﻳ ُ‬     ‫لﮐﱡ‬    ‫اﻟﻌﺰﻳ ِﺰ اﻟﺠَﻠﻴﻞ‪ُ .‬ﻗﻞْ ﺗَﺎﻟّﻠ ِﻪ ﻗَﺪ ُﺑ ّﺪ َ‬
> ‫ﻈﻬُﻢ ﻋَﻦ‬              ‫ﻦ َو َاﻳْ َﻘ َ‬   ‫ﺷﻄْ ِﺮ َر ِّﺑﮑُﻢ اﻟﺮّﺣﻤ ِ‬      ‫ن اﻟّﺘﯽ َه ﱢﺒﺖْ ﻋَﻦ َ‬         ‫ت اﻟﺴّﺒﺤﺎ ِ‬     ‫ﻦ َﺑ َﻌ َﺜﺘْﻬُﻢ َﻧ َﻔﺤٰﺎ ُ‬
> ‫ﻻ اﻟّﺬﻳ َ‬
> ‫ﺲ ِا ّ‬ ‫ﻧَﻔ ٍ‬
> ‫س‬
> ‫ن اﻟﻨّﺎ ِ‬            ‫ن ﺁذا َ‬     ‫ﻷﱢ‬  ‫ت َِ‬  ‫ﺻ ِّﺮفْ اﻵﻳﺎ ِ‬       ‫ن اﻟ ِﻘﺪَم َ‬    ‫ﻃﻬﱠﺮهُﻢ ﻋَﻦ َدﻧَﺲ اﻟﻤُﺸﺮِﮐﻴﻦ‪َ .‬انْ ﻳٰﺎ ﻟِﺴﺎ َ‬                      ‫اﻟﻨّﻮ ِم َو َ‬
> ‫ﻖ ﻋَﻠﻴﻬِﻢ ﻋﻠﯽٰ‬                   ‫ل ﻣِﻦ ﺳﻤﺂ ِء ﻓِﻄ َﺮﺗِﮏ َو هﻮﺁ ِء ارٰادﺗِﮏ َﻓﺎَﻟ ِ‬                        ‫َﻟﻦْ َﻳﺴْﺘَﻄﻴﻌُﻮا اَن َﻳﺴْﻤَﻌﻮا ﻣٰﺎ ُﻧ ِّﺰ َ‬
> ‫ن‬
> ‫ض ﻓﺎْﻋﻠِﻤﻮا ِﺑَﺎ ّ‬                 ‫ﻸ اﻷر ِ‬           ‫ن هﺬٰا ﻟﻌﺪلٌ ﻣُﺒﻴﻦ‪َ .‬انْ ﻳﺎ ﻣ َ‬               ‫ﺖ ﻋَﻠﻴ ِﻪ َو ا ِّ‬    ‫ﻣِﻘﺪا ِرهِﻢ ﻓﯽ ذﮐ ِﺮ ﻣٰﺎ ﮐُﻨ َ‬
> ‫ﯽ ﻻ ُﻳﺤْﺼﯽٰ َو ﻟٰﮑِﻦ ِاﻧّﺎ َﻧ ُﺮشﱡ ﻋَﻠﻴﮑُﻢ َرﺷْﺤًﺎ ﻣِﻦ هﺬٰا‬                                          ‫ت و ﻣﻌﺎﻧ ٍ‬         ‫ﺐ و ﻣﻘﺎﻣﺎ ٍ‬        ‫ل ﻣَﺮاﺗ َ‬   ‫ﻟﻠﻌﺪ ِ‬
> ‫ل َو‬    ‫ﻞ اﻟﻌَﺪ ِ‬       ‫ن َاﺻْ َ‬      ‫ﺲ اﻟﻈّﻠﻢ َو َﻳﺠْﻌَﻠﮑُﻢ ﻣِﻦ اﻟﻤُﺨﻠِﺼﻴﻦ‪ .‬ﻓَﺎﻋْﻠِﻤﻮا ﺑِﺎ ﱢ‬                          ‫اﻟﺒﺤ ِﺮ ﻟﻴُﻄ ّﻬ ِﺮﮐُﻢ ﻋَﻦ َد َﻧ ِ‬
> ‫ﺲ اﻟّﻠ ِﻪ ﻓﯽ ﻳَﻮ ِم ﻇﻬﻮر ِﻩ ﻟﻮ اَﻧﺘُﻢ ﻣِﻦ اﻟﻌٰﺎرﻓﻴﻦ‪ُ .‬ﻗﻞْ ِاﻧّ ُﻪ‬                        ‫َﻣﺒْ َﺪ َﺋ ُﻪ ه َﻮ ﻣٰﺎ ﻳَﺄ ُﻣ ُﺮ ِﺑ ِﻪ ﻣَﻈﻬ ُﺮ َﻧﻔْ ِ‬
> ‫‪13‬‬
> ‫ﻟﺌﺎﻟﻲ ﻋﺮﻓﺎن‬                                                                                                                     ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ت َو‬     ‫ع ﻣَﻦ ﻓﯽ اﻟﺴّﻤﻮٰا ِ‬               ‫ﻷرَﺿﻴﻦ َو ِاﻧّ ُﻪ ﻟﻮ ﻳﺄﺗﯽ ﺑﺄﻣ ٍﺮ َﻳﻔْ َﺰ ُ‬               ‫تواَ‬        ‫ﻦ اﻟﺴّﻤﻮا ِ‬        ‫ل ﺑﻴ َ‬ ‫ن اﻟﻌَﺪ ِ‬   ‫ﻟَﻤﻴﺰا ُ‬
> ‫ع اﻟﺮﱠﺿﻴ ِﻊ ﻣِﻦ اﻟﻔِﻄﺎ ِم ﻟﻮ اَﻧﺘُﻢ‬                  ‫ﻻ َﮐ َﻔ َﺰ ِ‬‫ﮑﻦْ ِا ّ‬‫ﻖ ﻟَﻢ َﻳ ُ‬  ‫ع اﻟﺨَﻠ ِ‬‫ن َﻓ َﺰ َ‬ ‫ض ِاﻧّ ُﻪ ﻟﻌَﺪلٌ ﻣُﺒﻴﻦ‪َ .‬و ِا ﱠ‬          ‫اﻷر ِ‬
> ‫ﻞ اﻷﻣ ِﺮ ﻟَﻢ َﻳﺠْﺰَﻋﻮا ﺑَﻞ ِاﺳْﺘَﺒﺸَﺮوا َو ﮐﺎﻧﻮا ﻣِﻦ‬                                      ‫س ﺑﺎﺻ ِ‬      ‫ﻣِﻦ اﻟﻨّﺎﻇِﺮﻳﻦ‪ .‬ﻟَﻮ َاﻃﱠﻠ َﻊ اﻟﻨّﺎ ُ‬
> ‫ﻻ‬‫ﻒ ﻟﻮ ﺗَﻌﺮَﯼ اﻷﺷﺠﺎ َر ﻣِﻦ ﻃِﺮا ِز اﻟﺮﱠﺑﻴﻊ هﺬٰا ﻟَﻢ َﻳﮑُﻦ ِا ّ‬                                       ‫ح اﻟﺨﺮﻳ ِ‬          ‫ن اَرﻳﺎ َ‬   ‫اﻟﺸّﺎﮐِﺮﻳﻦ‪ُ .‬ﻗﻞْ ِا ﱠ‬
> ‫ل اِﻋﻄﺎ َء ﮐُﻞ ذﯼ‬                ‫ِﻟﻈّﻬﻮ ِر ﻃِﺮا ٍز ﺁﺧَﺮ ﮐﺬٰﻟﮏ َﻗ ّﺪ َر اﻷَﻣ ُﺮ ﻣِﻦ َﻟﺪُن ﻣُﻘﺘﺪ ٍر ﻗَﺪﻳﺮ‪َ .‬و ﻣِﻦ اﻟﻌﺪ ِ‬
> ‫س اِذًا َﺗ َﻔﮑّﺮوا َﻟ َﺘﻌْﺮِﻓﻮا‬            ‫ﻋ َﻢ اَﮐﺜ ُﺮ اﻟﻨّﺎ ِ‬   ‫ن ﻓﯽ ﻣﻈﺎه ِﺮ اﻟﻮﺟﻮ ِد ﻻ ﮐَﻤﺎ َز َ‬                        ‫ﺣ ّﻘ َﻪ َﮐﻤٰﺎ َﺗﻨْﻈُﺮو َ‬    ‫ﻖ َ‬ ‫ﺣ ٍّ‬ ‫َ‬
> ‫ن اﻟﻈّﻠ ِﻢ َو َﺗﻨْ َﻌ ِﺪ ُم‬    ‫ب ﻣِﻨ ُﻪ اَرﮐﺎ ُ‬    ‫ﻄ ِﺮ ُ‬ ‫ل َاﻟّﺬﯼ َﺗﻀْ َ‬      ‫ﻋﺪْ ُ‬‫ن َ‬‫ﻋﻤّﺎ ُﻧﺰّل ﻣِﻦ ﻗَﻠ ٍﻢ ﺑَﺪﻳﻊ‪ُ .‬ﻗﻞْ ِا ّ‬              ‫اﻟﻤَﻘﺼﻮ َد َ‬
> ‫ﺲ اﻟﺒَﻬﺂ ِء‬    ‫ﮎ هَﻮ اﻷﻗﺮا ُر ﺑِﻬﺬا اﻟﻈّﻬﻮ ِر ﻓﯽ هﺬٰا اﻟﻔَﺠ ِﺮ إﻟّﺬﯼ ﻓﻴﻪ َاﺷْ َﺮ َﻗﺖْ ﺷَﻤ ُ‬                                           ‫ﺸّﺮ ِ‬   ‫ﻗَﻮا ِﺋ ُﻢ اﻟ ِ‬
> ‫ﺐ‬
> ‫ل و ُﮐ ِﺘ َ‬     ‫ﻦ اﻟﻌَﺪ ِ‬   ‫ج ﻋَﻦ ﺣِﺼ ِ‬          ‫ﺧ َﺮ َ‬‫ن ﻣُﺒﻴﻦ‪َ .‬و َﻣﻦْ ﻟَﻢ ﻳُﺆ ِﻣﻦْ ِﺑ ِﻪ ِاﻧّﻪ ﻗَﺪ َ‬                ‫ﻖ اﻟﺒَﻘﺂ ِء ﺑِﺴﻠﻄﺎ ٍ‬     ‫ﻋَﻦ ُا ُﻓ ِ‬
> ‫ل‬‫ض َو َﻳﻌْ ِﺪ ُ‬     ‫ت و اﻷر ِ‬           ‫ﻞ اﻟﺴّﻤﻮٰا ِ‬     ‫ح ﻋ ٍّﺰ ﺣَﻔﻴﻆ‪َ .‬و ﻣَﻦ ﻳَﺄﺗﯽ ﺑِﻌﻤ ِ‬                 ‫اِﺳﻤُﻪ ﻣِﻦ اﻟﻈّﺎﻟِﻤﻴﻦ ﻓﯽ أﻟﻮا ِ‬
> ‫ن‬‫ﻇَﻠ َﻢ ﻋﻠﯽٰ َﻧﻔْﺴِﻪ َو ﮐﺎ َ‬             ‫ﻒ ﻓﯽ هﺬا اﻷﻣ ِﺮ ِاﻧّﻪ ﻗَﺪ َ‬              ‫س اِﻟﯽٰ ﺁﺧ ِﺮ إﻟّﺬﯼ ﻻ ﺁﺧ َﺮ ﻟ ُﻪ َو َﻳﺘَﻮﻗّ ُ‬                ‫ﻦ اﻟﻨّﺎ ِ‬   ‫ﺑﻴ َ‬
> ‫ﻖ ِاﻳّﺎﮐُﻢ َانْ َﺗﺤَﺘﺠِﺒﻮا ﻣِﻨﻬﺎ‬             ‫ل َو ِاﻧّﻬﺎ ﻗَﺪ َا َﺗﺖْ ﺑِﺎﻟﺤ ِّ‬      ‫ﻈﺎﻟِﻤﻴﻦ‪َ .‬انْ إرْ َﺗﻘِﺒﻮا ﻳٰﺎ ﻗﻮ ُم َاﻳّﺎ َم اﻟﻌَﺪ ِ‬           ‫ﻣِﻦ اﻟ ّٰ‬
> ‫ﮑ َﻢ اﻟّﻠ ُﻪ‬    ‫ﺣَ‬ ‫ل ُﺛﻢﱠ أﺣﮑُﻤﻮا ﺑِﻤﺎ َ‬            ‫ﻦ ﻣِﻦ اﻟﻐٰﺎﻓِﻠﻴﻦ ُﻗﻞْ ﻳﺎ ﻗﻮ ُم َز ِﻳّﻨﻮا هﻴﺎﮐَﻠﮑُﻢ ﺑِﻄﺮا ِز اﻟ َﻌﺪْ ِ‬                        ‫َو ﺗَﮑﻮﻧ ّ‬
> ‫ب َﻗﻄْﺮ ًة ﻣِﻦ اﻟﻤﺂ ِء ﺑِﺄﻣﺮِﯼ ِاﻧّﻪ‬                     ‫ﻦ ﻣِﻦ اﻟﻤُﺘﺠٰﺎوِزﻳﻦ‪ُ .‬ﻗﻞْ ﻣَﻦ ُﻳﺸْ ِﺮ ُ‬                        ‫ح َو ﻻﺗَﮑﻮﻧ ّ‬        ‫ﻓﯽ اﻷﻟﻮا ِ‬
> ‫ن ﻣُﺰﻳّﻨ ًﺎ‬       ‫ﻻ ﺑﺎن ﻳَﮑ ُﻮ َ‬       ‫ﻞ اﺣ ٍﺪ ِا ّ‬  ‫ﻋ َﻤ َ‬
> ‫ﻞ َ‬   ‫ن اﻟّﻠ َﻪ َﻟﻦْ َﻳﻘْﺒ َ‬‫ﻷّ‬ ‫ض ﮐِﻠّﻬﺎ َ‬  ‫ﻟﺨﻴﺮٌ ﻣِﻦ ﻋِﺒﺎد ِة ﻣَﻦ ﻋﻠﯽ اﻷر ِ‬
> ‫ح َو ِاﻧّﻪ َﻗﺪْ ُﻧﺰّل ﻣِﻦ‬           ‫ﻦ اﻟﻌٰﺎﻟَﻤﻴﻦ‪َ .‬انْ اِﻋﻤَﻠﻮا ﻳٰﺎ ﻗﻮم ﺑِﻤﺎ َأ َﻣﺮْﻧٰﺎﮐُﻢ ﻓﯽ اﻷﻟﻮا ِ‬                             ‫ِﺑﻄِﺮا ِز اِذﻧﯽ ﺑﻴ َ‬
> ‫ﺺ اِﺳﻤﯽ‬       ‫ﺼﺮُﻩ ﻣِﻦ راﺋﺤِﺔ ﻗَﻤﻴ ِ‬                   ‫ﻦ اﻟﻌَﺰﻳ ِﺰ اﻟﻘَﺪﻳﺮ‪َ .‬و اﻟّﺬﯼ إرْ َﺗ ّﺪ َﺑ َ‬                     ‫ت اﻟّﻠ ِﻪ اﻟﻤُﻬﻴﻤ ِ‬    ‫ﺟَﺒﺮو ِ‬
> ‫ل اﻟﺤﮑﻴﻢ‪ .‬اَن ﻳٰﺎ َﻗَﻠ َﻢ اﻷﻋﻠﯽٰ َﻓﺎْﺑ َﺘﻌِﺚ‬                        ‫ت ر ِﺑّﻪ اﻟﻌٰﺎد ِ‬   ‫ﻞ اﻷﺷﻴﺂ ِء ﺁﻳﺎ ِ‬         ‫ﻦ ِاﻧّﻪ ﻳَﺮﯼٰ ﻓﯽ ﮐ ِّ‬          ‫اﻟﺮّﺣﻤ ِ‬
> ‫ﻋﺪَْﻟ ُﻪ‬ ‫ن َ‬   ‫ل ﻓﯽ َﻣَﻠﮑُﻮت اﻻِﻧﺸﺎ ِء َو ِا ّ‬                    ‫ﻞ ﻣِﻦ ﻣَﻈﺎه ِﺮ اﻟﻌَﺪ ِ‬         ‫ﯽ ﺑِﺎﻟ ِﺮّﺿﺎ ﺑَﻌ َﺪ ﻧَﺒﻴ ِ‬          ‫ﺳ ّﻤ َ‬
> ‫ﻋَﺒ َﺪ َاﻟّﺬﯼ ُ‬
> ‫ت َو اﻷرﺿﻴﻦ‪َ .‬انْ ﻳﺎ ﻋﺒ ِﺪ َانْ إﺳْ َﺘ ِﻤﻊْ ﺻَﺮﻳ َﺮ ﻗﻠﻤﻢ‬                                  ‫ﺴﻤﻮا ِ‬    ‫ل اﻟ ّ‬   ‫ﻋﺪْ ُ‬‫اﻳﻤﺎﻧُﻪ ﺑِﺎﻟّﻠ ِﻪ َو ﻻﻳُﻌﺎ ِدﻟُﻪ َ‬
> ‫ﻇ َﻬ َﺮ ﺑِﻬﺬا اﻻﺳ ِﻢ اﻷﻗﺪ ِم اﻟﻘﺪﻳﻢ‪.‬‬                  ‫س ﻋَﻠﯽٰ ﺷٰﺎﻃﯽِء ﺑﺤ ِﺮ اﻷﻋﻈ ِﻢ اﻟﱠﺬﯼ َ‬                            ‫اﻷﻋﻠﯽٰ ُﺛﻢﱠ إﺟ َﺘﻤِﻊ اﻟﻨﱠﺎ َ‬
> ‫ن‬
> ‫ت ﻣَﻈﺎ ِه ِﺮ اﻟﺸّﻴﻄﺎ ِ‬              ‫ت اﺷﺎرا ِ‬       ‫ﻄﻤَﺎ ِ‬  ‫ﻼ َﻳﺘَﻐﻴّ ُﺮ وﺟﻮ ُﻩ اﻟﻌِﺮﻓﺎن ﻣِﻦ َﻟ َ‬              ‫َانْ أﺣﻔﻆ ﻋِﺒﺎ َد اﻟﺮّﺣﻤﻦ ﻟَﺌ ّ‬
> ‫ﺳ ّﺪًا‬
> ‫ت ﻣِﻦ َﻟﺪُن ﻋَﺰﻳ ٍﺰ ﺟَﻤﻴﻞ‪ُ .‬ﮐﻦْ َ‬                         ‫ﮏ اﻟﻌَﺰﻳ ُﺰ اﻟ َﻤﻨّﺎن َانْ اِﻋﻤَﻞ ِﺑﻤٰﺎ ُاﻣِﺮ َ‬               ‫ﮎ َر ﱡﺑ َ‬ ‫َﮐﺬٰﻟﮏ َا َﻣ َﺮ َ‬
> ‫ﻼ َﻳﺘَﺠﺎوَزوا ﻣِﻦ ﺣُﺪو ِدهِﻢ َﮐﺬٰﻟﮏ ﻧﺰل اﻷﻣ ُﺮ ﻣِﻦ‬                                  ‫ﻦ ﻟَﺌ ّ‬
> ‫ﮎ َو ﺟﻨﻮ ِد اﻟﺮّﺣﻤ ِ‬              ‫ﺸّﺮ ِ‬  ‫ج اﻟ ِ‬ ‫ﻦ ﻳَﺄﺟﻮ ِ‬     ‫ﺑَﻴ َ‬
> ‫ﮎ‬‫ﺟﻌَﻠﻨٰﺎ َ‬     ‫ﻦ ﻋِﺒﺎدِﻧﺎ َو َ‬        ‫ﮎ ذِﮐﺮًا ﻣِﻦ َﻟ ُﺪﻧّﺎ ﺑَﻴ َ‬      ‫ﺟﻌَﻠﻨٰﺎ َ‬   ‫ﮏ اﻟﻌﻠﻴ ِﻢ اﻟﺤﮑﻴﻢ‪ِ .‬اﻧّﺎ َ‬               ‫ت ﺣُﮑ ِﻢ ر ِّﺑ َ‬     ‫ﺟﺒَﺮو ِ‬      ‫َ‬
> ‫ت و ُﺗ َﺬ ﱠﮐ َﺮهُﻢ ﺑِﻬﺬا اﻟﻨﺒﺄ اﻟّﺬﯼ ﻣِﻨ ُﻪ‬                ‫ﻈﻬُﻢ ﻣِﻦ ﺳَﻬﺎ ِم اﻷِﺷﺎرا ِ‬             ‫ﻦ اﻟﻌٰﺎﻟَﻤﻴﻦ ِﻟ َﺘﺤْ َﻔ َ‬      ‫ﺣِﺼﻨًﺎ ﻟِﺒﺮﻳّﺘﻨﺎ ﺑَﻴ َ‬
> ‫ﻄﺖْ اِﻷﺛﻤﺎ ُر ﻣِﻦ‬            ‫ﺳ َﻘ َ‬
> ‫ﺷ ﱠﻘﺖْ أَراﺿِﯽ اﻟﮑﺒ ِﺮ َو َ‬             ‫ﻏﻴﱠﺮتْ اِﻟﻮُﺟ ُﻮ ُﻩ َو ُ‬      ‫ﻞ اﻷَﺳﻤﺎ ِء و ُ‬           ‫ﻄ ِﺮ َﺑﺖْ هَﻴﺎﮐ ُ‬    ‫ِاﻇْ َ‬
> ‫ﺖ ﻋَﻦ‬       ‫ﮏ َو َﻧ َﺰﻋْ َ‬     ‫ﺻ َﻨ َﻢ اﻟﻮَه ِﻢ ﺑِﻘ ّﻮ ِة َر ِّﺑ َ‬  ‫ت َ‬  ‫ﮏ ﺑِﻤﺎ َﮐﺴَﺮ َ‬      ‫ﻞ ﺷَﺠ ٍﺮ ﻣﺮﺗﻔ ٍﻊ ﻣﻨﻴﻊ‪ .‬ﻃﻮﺑﯽٰ َﻟ َ‬                             ‫ُﮐ ِّ‬
> ‫ﮎ اﻟﻤُﺘﻌٰﺎﻟﯽ‬        ‫س اﻟﻤُﺒﺎر ِ‬        ‫ب اﻟﺘّﻘﻠﻴﺪ َو َزﻳﱠﻨ َﺘ ُﻪ ﺑِﺮدﺁ ِء اﻟﺘّﻮﺣﻴﺪ ﺑِﻬﺬا ِاﻻﺳ ِﻢ اﻟﻤﻘ ّﺪ ِ‬                           ‫ﮏ اَﺛﻮا َ‬   ‫هَﻴﮑِﻠ َ‬
> ‫ن َأﻋْﺘَﺮﺿﻮا ﻋَﻠﯽٰ َر ِّﺑﻬِﻢ اﻟﺮّﺣﻤﻦ َو َﮐﻔَﺮوا ﺑِﺎﻟّﺬﯼ ﺁ َﻣﻨﻮا ﺑَﻌ َﺪ‬                                 ‫ﻸ اﻟﺒﻴﺎ ِ‬    ‫ن َﻣ َ‬  ‫ﻋﻠَﻢ ِﺑَﺎ ّ‬
> ‫اﻟﻤُﺤﻴﻂ‪ُ .‬ﺛﻢﱠ َا ِ‬
> ‫ﻦ‬‫ﻖ ﺑَﻴ َ‬       ‫ﻋﻤّﺎ ﺧُﻠ ِ‬     ‫ﺊ َ‬  ‫ﯼ ﺑِﺸ ٍ‬    ‫ﻦ ﻇُﻬﻮر ِ‬          ‫ح ِﺑﺎَن ﻻ َﻳﺤْﺘِﺠﺒﻮا ﺣَﻴ َ‬          ‫ﻞ اﻷَﻟﻮا ِ‬        ‫َاﻟّﺬﯼ وَﺻ ّﻴﻨٰﺎهُﻢ ﻓﯽ ُﮐ ِّ‬
> ‫ﺐ‬‫ﺨ َﺮ ﺑِﮑﺘ ِ‬         ‫ﻦ‪ .‬ﻣِﻨﻬُﻢ ﻣَﻦ َﮐ َﻔ َﺮ ِﺑﻨَﻔﺴﯽ َو َﻳﻘْ َﺮ ُء ﮐﻠﻤٰﺎﺗﯽ َو ﻣِﻨﻬُﻢ َﻣﻦْ ِاﻓْ َﺘ َ‬                          ‫ت و اﻷرﺿﻴ ِ‬          ‫اﻟﺴّﻤﻮٰا ِ‬
> ‫ﺐ‬
> ‫ض ﻣِﻦ ﮐﺘ ِ‬         ‫ت و اﻷر ِ‬           ‫ﻞ ﻣَﻦ ﻓﯽ اﻟﺴّﻤﻮٰا ِ‬           ‫ﻸﮐﱡ‬    ‫ﻞ ُﻗﻞْ اَﻟﻴﻮم ﻟﻮ ﻳَﻤ ُ‬        ‫اﻟّﺘﯽ َﻧ َﺰَﻟﺖْ ﻣِﻦ ِﻗﺒَﻠﯽ ﻣِﻦ ﻗَﺒ ُ‬
> ‫‪14‬‬
> ‫ﻟﺌﺎﻟﻲ ﻋﺮﻓﺎن‬                                                                                                                 ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ب‬
> ‫ﮏ َو َر ِّ‬        ‫ﺣﺒّﯽ ِا ّﻧﻬﺎ ﻟَﻦ ُﻳﺬْ َﮐ َﺮ ﻋِﻨﺪ اﻟّﻠ ِﻪ َر ِّﺑ َ‬      ‫ت ُ‬ ‫ت أَﻣﺮﯼ َو َﻓﻮَﺣﺎ ُ‬          ‫َﻗﻴّﻤ ِﺔ َو ﻟَﻢ َﺗ ُﻬﺐّ ﻣِﻨﻬﺎ َﻧ َﻔﺤٰﺎ ُ‬
> ‫ل ﻓﯽ ذﮐﺮِﯼ و‬                ‫ن ِاﻧّ ُﻪ ﻗَﺪ َﻧ َﺰ َ‬  ‫ت اﻟﺒﻴﺎ ِ‬‫ل ﻣِﻦ َﻣﻠِﮑﻮ ِ‬        ‫اﻟﻌٰﺎﻟَﻤﻴﻦ‪ُ .‬ﻗﻞْ ﻓﻮﻳﻞٌ ﻟﮑُﻢ ﻳﺎ ﻗﻮ ُم ُﮐﻠّﻤﺎ ُﻧ ِّﺰ َ‬
> ‫ق اﻟّﻠ ِﻪ و َﻧ َﺒﺬْﺗُﻢ ﻋَﻬﺪَﻩ ﻋَﻦ‬            ‫ف َﻟﮑُﻢ ﺑِﻤﺎ َﻧ َﻘﻀْﺘُﻢ ﻣﻴﺜﺎ َ‬          ‫ﺛﻨﺂﺋِﯽ ِانْ اَﻧﺘُﻢ ﻣِﻦ اﻟﻌٰﺎرِﻓﻴﻦ‪ُ .‬ﻗﻞْ ُا ﱞ‬
> ‫ﻸ‬‫ﻦ َﻣ ِ‬   ‫ﺖ ﻓَﺮﻳﺪًا ﺑﻴ َ‬    ‫ﻞ اﻟﺴّﺎﻓِﻠﻴﻦ‪َ .‬انْ ﻳﺎ اِﺳﻤﯽ ﻗَﺪ َﺑﻘَﻴ ُ‬                  ‫ﺟﻌْﺘُﻢ اِﻟﯽ ﻣَﻘ ِﺮّﮐﻢ ﻓﯽ اﺳﻔ ِ‬             ‫وَراﺋِﮑﻢ َو َر َ‬
> ‫ﻦ اﻟّﻠ ِﻪ‬ ‫ﻋِ‬ ‫ﯽ اﻟﻤﻈﻠﻮ ِم اﻟﻔَﺮﻳﺪ‪ُ .‬ﻗﻞْ ﻳﺎ ﻗﻮ ُم ﺧٰﺎﻓﻮا َ‬                    ‫ﻻ ﻟﺬﮐ ِﺮ َﻧﻔْﺴ ِ‬     ‫ن ِا ّ‬
> ‫ن ﺑَﻌ َﺪ اﻟّﺬﯼ ﻣﺎ ﻧﺰل اﻟﺒﻴﺎ ُ‬                  ‫اﻟﺒﻴﺎ ِ‬
> ‫ب‬ ‫ن ﻣَﺤﺒﻮ ُ‬       ‫ﻻ ﺑِﺜﻨﺂ ِء َﻧﻔْﺴﯽ َو ﻣﺎ ﮐَﺎ َ‬                   ‫ﻻ ﺑِﺬﮐﺮِﯼ َوﻣٰﺎ َﺗ َ‬
> ‫ﮑﱠﻠ َﻢ ِا ّ‬                            ‫ﺲ ِا ّ‬‫ن ﻧُﻘﻄَﺔ اﻷوﻟﯽٰ ﻣٰﺎ َﺗ َﻨ ﱢﻔ َ‬            ‫ﺗﺎﻟّﻠ ِﻪ ِا ّ‬
> ‫ل َو‬   ‫ﻞ اﻟﻌَﺪ ِ‬   ‫ﺚ هَﻴﺎﮐ ُ‬    ‫ن َاﻟّﺬﯼ ﻣِﻨ ُﻪ ُﺑ ِﻌ َ‬ ‫ﻻ ﺟَﻤﺎﻟِﯽ اﻟﻤُﺸﺮِق اﻟﻤُﻨﻴﺮ‪َ .‬انْ ﻳﺎ اِﺳﻤﯽ َﻓﺎْﻋﻠِﻢ ِﺑَﺎ ّ‬                                ‫ﻗﻠﺒ ِﻪ ِا ّ‬
> ‫ﺴﺒَﻪ اﻟﻤُﺸﺮِﮐﻮن اِﻟﯽ اﻟﻈﱡﻠ ِﻢ َﮐﺬٰﻟﮏ َﻓﻌَﻠﻮا ِﺑ َﻨﻔْﺴﯽ هﺆﻵ ُء اﻟﻈّﺎﻟِﻤﻴﻦ‪.‬‬                                         ‫ﻞ َﻧ َ‬
> ‫َأﺷْ َﺮ َﻗﺖْ اَﻧﻮا ُر اﻟﻔَﻀ ِ‬
> ‫ن‬ ‫ﮎ ﻟِﺴﺎ ُ‬    ‫ب اﻻﻣﻮ ُر ﮐﺬٰﻟﮏ ُﻳﺨْ ِﺒ ُﺮ َ‬             ‫ﻄ ِﺮ ُ‬ ‫ض ﻣِﻦ ﻇُﻠ ِﻢ هﺆﻵ ِء َو َﺗﻀْ َ‬                   ‫ل هَﺬﻩ اﻷر ُ‬           ‫ف ﺗُﺒ ِﺪّ ُ‬  ‫ﻓَﺴﻮ َ‬
> ‫ن‬‫ﻞ اﻟﺒﻼ ِد َو ﻳَﻤ ﱡﺮ ﻋَﻠﻴﮑُﻢ َﻣﻈْ َﻬ ُﺮ اﻟﺸّﻴﻄﺎ ِ‬                    ‫ح اﻟﻨّﺎ ِر ﻓﯽ ﮐ ِّ‬        ‫ق ﻋﻠﻴﻢ‪َ .‬و َﻗﺪْ ِاﻧْ َﺘﺸِﺮتْ أﻟﻮا ُ‬                   ‫ﺻﺪ ٍ‬
> ‫ﺟّﻬﻮا اِﻟﯽ ﮐﻠﻤ ِﺔ اﻟّﻠ ِﻪ اﻟﻤﺤﮑ ِﻢ‬                 ‫ﻋﻦ وَرا ِﺋﮑُﻢ َو ﺗَﻮ ِ‬       ‫ب اِذًا ُﻗﻞْ ﻳﺎ ﻋﺒﺎ َد اﻟﺮّﺣﻤٰﻦ دَﻋﻮهٰﺎ َ‬                          ‫ﺑِﮑﺘﺎ ٍ‬
> ‫ﻋ ِّﺰ رﻓﻴﻊ‪.‬‬      ‫ل ﻣِﻦ ﺳَﻤﺂ ِء ِ‬        ‫ل او َﻳﻨْ ِﺰ ُ‬‫ل اﻵزا ِ‬     ‫ل ﻓﯽ َا َز ِ‬   ‫ف ﻣِﻨﻬﺎ ﻣٰﺎ َﻧ َﺰ َ‬    ‫ل ﺑِﺤﺮ ٍ‬      ‫اﻟﺒﺪﻳﻊ‪ِ .‬اﻧّﻪ ﻻﻳُﻌﺎ ِد ُ‬
> ‫ﯽ ُﺛﻢﱠ إﺳْﺘَﺠﺬِﺑﻬُﻢ ﻣِﻦ ﺑﺪاﻳ ِﻊ ﻧﻐﻤﺎﺗِﯽ و ﮐﻠﻤﺎﺗِﯽ ُﺛﻢﱠ‬                      ‫ت دوﻧ ِ‬     ‫ﻃ ّﻬﺮْ ﻋِﺒﺎدﯼ ﻋَﻦ َﻧﻔَﺤﺎ ِ‬            ‫َانْ ﻳﺎ اِﺳﻤﯽ َ‬
> ‫ﺖ ﮐﺒﺮﻳﺎﺋِﯽ ﮐﺬٰﻟﮏ‬               ‫ﻋﺰّﯼ َو ﺑَﻴ َ‬      ‫ﺣ َﺮ َم ِ‬
> ‫ن َ‬   ‫ﻞ َﻳﻘْﺼِﺪو َ‬     ‫ﻃﻴّﺮهُﻢ ﻓﯽ هﻮﺁ ِء ﻗﺮﺑِﯽ و رِﺿﺎﺋِﯽ َﻟ ّﻌ َ‬                              ‫َ‬
> ‫ﮏ اﻟ ِﺪّﻣﺎ ِء ِاﻧّﺎ َﻗﺪْ‬
> ‫ﯽ اﻟﻌﻠﻴﻢ‪ُ .‬ﺛﻢّ اِﻣﻨَﻌﻬُﻢ ﻋَﻦ ﺳِﻔ ِ‬               ‫ﻖ َو ِاﻧّﻪ ﻟﺘﻨﺰﻳﻞٌ ﻣِﻦ ﻟﺪن رﺑّﮏ اﻟﻌَﻠ ِّ‬                     ‫ُﻧ ِﺰّل ﺑﺎﻟﺤ ِّ‬
> ‫ﻦ اﻷﻣ ِﺮ َو‬         ‫ﺳﺨﺮ ّﻳًﺎ َو َﺗﺠٰﺎوَزوا ﻋَﻦ ﺣِﺼ ِ‬                ‫ح ُوهُﻢ ِا ّﺗﺨَﺬوا اﺣﮑﺎ َم اﻟّﻠ ِﻪ ُ‬            ‫ﻞ اﻷﻟﻮا ِ‬  ‫ﻧﻬَﻴﻨﺎهُﻢ ﻓﯽ ﮐ ِّ‬
> ‫ن اﻷﻣ ُﺮ ِانْ‬      ‫ﮏ ﮐﺎ َ‬  ‫ﻞ اﻟﺸّﺠﺮ ِة َو ﮐﺬﻟ َ‬           ‫ﺿﺮﱡ اَﻋﻤﺎِﻟﻬِﻢ اِﻟﯽ َاﺻْ ِ‬            ‫ﺟ َﻊ ُ‬   ‫ﮐﺎﻧﻮٰا ﻣِﻦ اﻟﻐٰﺎﻓِﻠﻴﻦ‪َ .‬و َر َ‬
> ‫ﺧﺮَﺟﻮا ﻋَﻦ‬         ‫ﮏ َ‬ ‫س اوﻟٰﺌ َ‬      ‫ن ﻣَﻊ اﻟﻨّﺎ ِ‬     ‫ن َو ﻳُﺤﺎرِﺑﻮ َ‬        ‫ن اﻟﱠﺬﻳﻦ ُﻳﺠٰﺎدِﻟﻮ َ‬          ‫ﺴﺎﻣِﻌﻴﻦ‪ِ .‬ا ّ‬      ‫ﺖ ﻣِﻦ اﻟ ّٰ‬         ‫اَﻧ َ‬
> ‫ﻞ‬‫ح ﻋ ِّﺰ ﺣﻔﻴﻆ‪َ .‬و اﻟﱠﺬﻳﻨﻬُﻢ ِاﺳْﺘُﺸ ِﻬﺪُا ﻓﯽ ﺳﺒﻴ ِ‬                     ‫ل َو ﮐﺎﻧﻮا ﻣِﻦ اﻟﻈّﺎﻟِﻤﻴﻦ ﻓﯽ اﻟﻮا ِ‬                    ‫ن اﻟﻌَﺪ ِ‬      ‫رِﺿﻮا ِ‬
> ‫ﺚ ﻣٰﺎ‬‫ﺟﻬْﺮ ًة ﺑِﺤﻴ ُ‬     ‫ﻖ َو ﮐﺎﻧﻮا اَن ﻳَﺬﮐُﺮوا اﻟّﻠ َﻪ َ‬                 ‫ﮏ ﻣِﻦ أﻋﻠﯽ اﻟﺨﻠ ِ‬              ‫اﻟّﻠ ِﻪ ﻓﯽ هﺬ ِﻩ اﻷﻳّﺎ ِم اوﻟٰﺌ َ‬
> ‫َﻣ َﻨ َﻌﻬُﻢ ﮐِﺜﺮ ُة اﻷﻋﺪا ِء ﻋَﻦ ذﮐ ِﺮ اﻟّﻠ ِﻪ ﺑٰﺎرِﺋﻬُﻢ اِﻟﯽ َانْ ِاﺳْ ُﺘﺸْﻬِﺪوا َو ﮐٰﺎﻧﻮا ﻣِﻦ اﻟﻔﺎﺋِﺰﻳﻦ‪َ .‬و ﻓﯽ‬
> ‫ﮏ ﻗُﻀﯽ اﻷﻣ ُﺮ‬             ‫ت اﻷﻣ ِﺮ ﮐﺬٰﻟ َ‬         ‫ﻸ اﻷﻋﻠﯽٰ ﮐﻠﱡﻬﺎ ﺑِﺮاﻳﺎ ِ‬           ‫ﻞ َﻣ ِ‬   ‫ﻦ اِرﺗﻘﺎ ِء ارواﺣِﻬﻢ ِاﺳْﺘَﻘﺒَﻠﺘْﻬُﻢ ﻗَﺒﺎﺋ ُ‬              ‫ﺣﻴ ِ‬
> ‫ل ﻓﯽ‬     ‫ﺖ اَﺷﺠﺎ َر اﻟﻌَﺪ ِ‬        ‫ﻏ َﺮﺳْ َ‬  ‫ﺖ َاﻟﱠﺬﯼ َ‬  ‫ﻖ ﻣِﻦ َﻟﺪُن ﻣُﻘﺘَﺪ ٍر ﺣﮑﻴﻢ‪ُ .‬ﻗﻞْ ﻳٰﺎ اِﻟﻬﯽ َو ﺳﻴّﺪﯼ اَﻧ َ‬                                 ‫ﺑِﺎﻟﺤ ِّ‬
> ‫ﻒ‬‫ﺻ ِ‬     ‫ﻒ اﻟﻘﻀﺎ ِء َو ﻗَﻮا ِ‬             ‫ﺻ ِ‬  ‫ﮏ اِذًا َﻓﺎْﺣﻔَﻈﻬٰﺎ ﻳﺎ اِﻟﻬﯽ ﻣِﻦ ﻋَﻮا ِ‬                   ‫ﮎ َو ﺣِﮑ َﻤ ِﺘ َ‬      ‫ن اَﻣ ِﺮ َ‬       ‫رﺿﻮا ِ‬
> ‫ﮏ ُﺛﻢﱠ َاﺳْﮑُﻦ ﻳٰﺎ اﻟﻬﯽ‬             ‫ﮏ َو ﺟِﻮا ِر رَﺣ َﻤ ِﺘ َ‬      ‫ﻞ ﻓَﻀِﻠ َ‬     ‫اﻟﺒﻼ ِء ِﻟ َﺘﺮْ َﺗ َﻔ َﻊ ِﺑﺎَﻏﺼﺎﻧِﻬﺎ َو اَﻓﻨﺎﻧِﻬﺎ ﻓﯽ ﻇ ِّ‬
> ‫ﺖ اﻟﻤُﻘﺘﺪ ُر ﻋﻠﯽٰ ﻣﺎ‬            ‫ﮏ اَﻧ َ‬‫ﮎ َو ا ّﻧ َ‬   ‫ﻦ ﻣِﻦ ﻋﺒﺎ ِد َ‬     ‫ﮏ َو اﻟﻤُﻘﺮّﺑﻴ َ‬      ‫ﻞ اوراﻗِﻬﺎ ﻣِﻦ اﺻﻔﻴﺎ ِء ﺧَﻠ ِﻘ َ‬                  ‫ﻓﯽ ﻇ ِّ‬
> ‫ل ﺑِﻘ ّﻮ ٍة ﻣِﻦ ﻋِﻨﺪﻧﺎ َو ﻗﺪر ٍة ﻣِﻦ‬                 ‫ن اﻟﻌَﺪ ِ‬ ‫ﺧَﻠﻘْﻨﺎ رِﺿﻮا َ‬      ‫ﺖ اﻟﻐﻔﻮ ُر اﻟﺮّﺣﻴﻢ‪ِ .‬اﻧّﺎ َ‬             ‫ﮏ اَﻧ َ‬   ‫ﺗﺸﺎ ُء َو ِا ّﻧ َ‬
> ‫ﻞ اوراﻗِﻬﺎ‬       ‫ﻋ ٍّﺰ ﺑَﺪﻳﻊ‪ .‬اِذًا ذُق ﻣِﻦ اﺛﻤﺎرِهﺎ ُﺛﻢﱠ إﺳﺘﺮحْ ﻓﯽ ﻇ ِّ‬                             ‫ﮏ ﺑِﻔﻮاﮐ ِﻪ ِ‬    ‫َﻟ ُﺪﻧّﺎ َو اَرﺳﻠﻨﺎﻩ اِﻟﻴ َ‬
> ‫ﮏ َو‬  ‫ﮑ َﺮ َر ِّﺑ َ‬   ‫ﮏ ِﻟ َﺘﺸْ ُ‬‫ﮏ ُاﺗْﻤَﻤﻨٰﺎ اﻟﻨّﻌﻤ َﺔ ﻋَﻠﻴ َ‬        ‫ن ﻣَﺤﻔﻮﻇًﺎ ﻣِﻦ ﻧﺎ ِر اﻟﻤُﺸﺮﮐﻴﻦ‪َ .‬و ﺑﺬﻟ َ‬                                   ‫ﻟِﺘﮑﻮ َ‬
> ‫ب اﻟﻌٰﺎﻟَﻤﻴﻦ‪.‬‬     ‫ﺸﺎﮐِﻴﻦ‪َ .‬و اﻟﺤﻤ ُﺪ ﻟّﻠ ِﻪ ر ِّ‬         ‫ن ﻣِﻦ اﻟ ّٰ‬        ‫ﺗﮑﻮ َ‬
> 
> ‫‪15‬‬
> ‫ﻟﺌﺎﻟﻲ ﻋﺮﻓﺎن‬                                                  ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﻫﻮاﻟﻠّﻪ اﻟﻤﺴﺘﻌﺎن‬
> ‫ﺑﺴﺎ اﺷﺠﺎر ﮐﻪ ﺑﺎﺛﻤﺎر ﺑﺪﯾﻌﮥ اﻟﻬﯿﻪ ﺗﺰﯾﯿﻦ ﯾﺎﺑﺪ و ﻣﺎ در ﺗﺤﺖ ﺗﺮاب ﻣﺴﺠﻮن ﺑﺎﺷﯿﻢ و‬
> ‫ﭼﻪ ﻣﻘﺪار از رﯾﺎض ﺧﺮّم ﮐﻪ در ارض ﻇﺎﻫﺮ ﺷﻮد و اﯾﻦ اﺑﺼﺎر ﻣﻮﺟﻮده از دﯾﺪﻧﺶ‬
> ‫ﻣﻤﻨﻮع‪ .‬ﺑﺴﺎ ﻃﯿﻮر ﮐﻪ ﺑﺮ اﻓﻨﺎن اﺷﺠﺎر ﺑﺘﻐﻨّﯽ آﯾﻨﺪ و اﯾﻦ آذان از اﺳﺘﻤﺎﻋﺶ ﻣﺤﺮوم‪.‬‬
> ‫ﻟﺬا ﺑﺎﯾﺪ اﯾﻦ اﯾّﺎم ﻣﻌﺪوده را ﻏﻨﯿﻤﺖ ﺷﻤﺮد و از ذﮐﺮاﻟﻠّﻪ و ﺛﻨﺎی او ﻏﺎﻓﻞ ﻧﺸﺪ‪ .‬در‬
> ‫ﺟﻤﯿﻊ اﺣﻮال ﭘﻨﺎه ﺑﺨﺪا ﺑﺮده و ﻣﺮاﻗﺐ ﺑﻮده ﮐﻪ ﻣﺒﺎد ﺑﻬﻤﺴﺎت ﺷﯿﻄﺎن از ﻧﻔﺤﺎت‬
> ‫رﺣ ٰﻤﻦ ﻣﺤﺮوم ﻣﺎﻧﯽ‪ .‬ﺳﻌﯽ ﻧﻤﺎ ﮐﻪ ﺑﺎﺧﻼق ﺣﺴﻨﻪ و اﻓﻌﺎل ﻣﺤﻤﻮده ﺑﯿﻦ ﺑﺮﯾّﻪ ﻇﺎﻫﺮ‬
> ‫ﺷﻮی و از ﺗﻮ ﻧﺴﺎﯾﻢ ﺗﻘﺪﯾﺲ و اﻧﻘﻄﺎع ﺑﻮزد‪ ،‬ﮐﻪ ﺷﺎﯾﺪ ﻗﻠﻮب ﻣﺮدﮔﺎن از ﻣﺆاﻧﺴﺖ و‬
> ‫ﻣﺠﺎﻟﺴﺘﺖ ﺑﺤﯿﺎت اﺑﺪی ﻓﺎﺋﺰ ﺷﻮﻧﺪ و ﺑﮑﻮﺛﺮ ﺗﺴﻠﯿﻢ و رﺿﺎ ﻣﺮزوق ﮔﺮدﻧﺪ‪ ،‬اﮔﺮﭼﻪ‬
> ‫ﺟﺎﻫﻞ را ﭘﻨﺪ ﻋﺎﻗﻞ ﺛﻤﺮ ﻧﺒﺨﺸﺪ‪ .‬ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در ﺟﻤﯿﻊ اﺣﻮال ﻧﺼﯿﺤﺖ ﻧﻤﻮدﯾﻢ ﮐﻪ ﻧﻔﺴﯽ‬
> ‫ﻣﺘﻌﺮّض ﻧﻔﺴﯽ ﻧﺸﻮد‪ ،‬از زﻣﺎن ﺗﻮﻗّﻒ در ﻋﺮاق ﺗﺎ ﺣﯿﻦ ﻧﺎس را از ﺷﻬﻮات ﻧﻔﺴﺎﻧﯿّﻪ و‬
> ‫ﻣﺠﺎدﻟﻪ و ﻣﺤﺎرﺑﻪ ﻣﻊ ﺑﺮﯾّﻪ ﻣﻨﻊ ﻧﻤﻮدﯾﻢ‪ ،‬ﻣﻊ ٰذﻟﮏ ﻋﺎﻣﻞ ﺷﺪﻧﺪ آﻧﭽﻪ را ﮐﻪ در ﺟﻤﯿﻊ‬
> ‫اوراق و اﻟﻮاح ﻣﻤﻨﻮع ﺑﻮده و ﺿ ّﺮ اﻋﻤﺎل ﺟﻬّﺎل ﺑﺎﯾﻦ ﻋﺒﺪ ﻣﺴﺠﻮن راﺟﻊ ﺷﺪه و‬
> ‫ﻧﻔﻮﺳﯿﮑﻪ ﮐﻞّ اﻋﻤﺎل ﺷﻨﯿﻌﻪ را ﻣﺮﺗﮑﺐ ﺑﻮدهاﻧﺪ ﺣﺎل ﺧﻮد را ﺑﻠﺒﺎس زﻫﺪ ﺟﻠﻮه‬
> ‫دادهاﻧﺪ و ﺟﻤﯿﻊ آﻧﭽﻪ را ﻋﺎﻣﻞ ﺷﺪهاﻧﺪ ﺑﺎﯾﻦ ﻋﺒﺪ ﻧﺴﺒﺖ دادهاﻧﺪ‪ .‬اﯾﻨﺴﺖ ﮐﻪ در‬
> ‫ﮐﺘﺐ ﻗﺒﻞ ﻧﺎزل ﺷﺪه ﮐﻪ ذﯾﺎب ﺑﻠﺒﺎس اﻏﻨﺎم ﻇﺎﻫﺮ ﺷﻮﻧﺪ و ﺑﻔﺮﯾﺐ ﻧﺎس ﻣﺸﻐﻮل‬
> ‫ﻖ ﻧﺎﻇﺮ ﺑﺎش و از دوﻧﺶ ﻣﻨﻘﻄﻊ‪ .‬ذﮐﺮش را‬      ‫ﮔﺮدﻧﺪ‪ .‬ﺑﺎری در ﺟﻤﯿﻊ اﺣﻮال ﺑﺤ ّ‬
> ‫ﻏﻨﯿﻤﺖ دان و اﻣﺎﻧﺖ ﺣﺒّﺶ را ﺑﺨﺎﺋﻦ و ﺳﺎرق ﻣﻨﻤﺎ و در ﮐﻤﺎل ﺣﻔﻆ ﻣﺤﻔﻮﻇﺶ‬
> ‫دار‪ .‬در ﮐﻞّ ﺣﯿﻦ ﺷﮑﺮ ﻧﻤﺎ ﮐﻪ ﻫﺠﺮت ﺑﻮﺻﻞ ﺗﺒﺪﯾﻞ ﺷﺪ و ﺑﻌﺪت ﺑﻘﺮب و‬
> ‫ﺑﻌﺮﻓﺎناﻟﻠّﻪ در اﯾّﺎﻣﯽ ﮐﻪ اﮐﺜﺮی ﻣﺤﺠﻮﺑﻨﺪ ﻓﺎﺋﺰ ﺷﺪی‪ .‬واﻟﺮّوح ﻋﻠﯿﮏ‪.‬‬
> 
> ‫ﺟﻨﺎب ﮐﻠﯿﻢ ﻋﻠﯿﻪ ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ‬
> ‫ﺑﻨﺎم ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﯿﻤﺎﻧﻨﺪ‬
> ‫ای ﮐﻠﯿﻢ ﺑﺸﻨﻮ ﻧﺪای ﺟﻤﺎل ﻗﺪﯾﻢ را و ﺑﺎﯾﺴﺖ ﺑﺮ اﻣﺮاﻟﻠّﻪ ﺑﻪ ﻗﯿﺎﻣﯽ ﮐﻪ ارﺟﻞ ﻣﻀﻄﺮﺑﯿﻦ‬
> ‫از ﻗﯿﺎﻣﺖ ﻣﺴﺘﻘﯿﻢ ﺷﻮﻧﺪ‪ .‬ﺑﮕﻮ ای ﻋﺒﺎد ﻗﺴﻢ ﺑﻤﻈﻬﺮ اﯾﺠﺎد و ﺳﻠﻄﺎن ﯾﻮم ﻣﻌﺎد ﮐﻪ‬
> ‫آﻧﭽﻪ از ﻓﻢاﻟﻠّﻪ ﺑﺎذن ﺧﻮد اﺳﺘﻤﺎع ﻧﻤﻮدﯾﺪ اﺑﺪاً از اﺣﺪی اﺳﺘﻤﺎع ﻧﺨﻮاﻫﯿﺪ ﻧﻤﻮد‪.‬‬
> 
> ‫‪16‬‬
> ‫ﻟﺌﺎﻟﻲ ﻋﺮﻓﺎن‬                                                        ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫اﮔﺮﭼﻪ ﻻزال در ﺻﺤﺮاﻫﺎی آﻣﺎل ﺳﺎﺋﺮ ﺷﻮﯾﺪ و ﺳﺎﻟﮏ ﮔﺮدﯾﺪ‪ ،‬ﻗﺪر اﯾّﺎم ﻟﻘﺎ ﻣﺴﺘﻮر‬
> ‫ﺑﻮده‪ ،‬ﭼﻪ ﮐﻪ ﮐﻞّ در ﻫﻮای ﻫﻮﱝ ﻃﺎﯾﺮ ﺑﻮدﯾﺪ و در ﺑﯿﺪای وﻫﻢ و ﻋﻤﲐ ﺳﺎﻟﮏ‪ .‬ﮐﻠﯿﻢ‬
> ‫آﻓﺎق ﭼﻮن از اﻓﻖ ﻋﺮاق ﻏﺎﯾﺐ ﺷﺪ‪ ،‬اﮐﺜﺮی ﺑﻪ ﺳﺎﻣﺮی و ﻣﺎ ﺻﻨﻌﻪ ﮔﺮوﯾﺪﻧﺪ‪ ،‬ﺑﺎ آﻧﮑﻪ‬
> ‫از ﻗﺒﻞ ﺑﺠﻤﯿﻊ اﻣﻮرات ﺑﻌﺪ اﺧﺒﺎر ﻧﻤﻮدﯾﻢ‪ ،‬ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در اﻟﻮاح ﻣﻬﺎﺟﺮت از ﻗﻠﻢ ﻗﺪرت‬
> ‫ﻣﺴﻄﻮر ﮔﺸﺘﻪ‪ ،‬و ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﺟﻤﯿﻊ وﻗﺎﯾﻊ اﯾﻦ ارض را در ﻟﻮﺣﯽ ﮐﻪ در وﺷّﺎش از اﺻﺒﻊ‬
> ‫ﻗﺪرت ﻣﺮﻗﻮم ﺷﺪ ﻣﺬﮐﻮر آﻣﺪ ﻓﺄفّ ﻟﻤﻸ اﻟﺒﯿﺎن‪ .‬ﭼﻪ زود ﻧﻌﻤﺖ اﻟﻬﯿﻪ را ﺗﻐﯿﯿﺮ دادﻧﺪ‬
> ‫ی واد ﻫﻢ ﯾﺴﻠﮑﻮن‪ .‬ﺑﮕﻮ ای ﻋﺒﺎد ﻫﺮ ﻃﯿﺮی ﻗﺎدر ﺑﺮ ﻃﯿﺮان در ﻓﻀﺎﻫﺎی‬            ‫ﻟﻢ ادر ﻓﯽ ا ّ‬
> ‫ﺧﻮش رﺣ ٰﻤﻦ ﻧﻪ‪ .‬اﻣﺮ اﻟﻬﯽ را ﺑﺮ ﺧﻮد ﻣﺸﺘﺒﻪ ﻣﻨﻤﺎﺋﯿﺪ‪ ،‬ﭼﻪ ﮐﻪ اﻣﺮش از دوﻧﺶ ﻣﻤﺘﺎز‬
> ‫و ﻇﺎﻫﺮ و ﻫﻮﯾﺪا‪ .‬آﯾﺎ ﻫﺪﯾﺮ ورﻗﺎ و ﺻﺮﯾﺮ ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ ﺑﺎ ﻧﻐﻤﮥ ﻏﺮاب ﺑﯿﺪا ﻣﺸﺘﺒﻪ ﻣﯿﺸﻮد‪.‬‬
> ‫ﯽ اﻷﻋﻠﲐ‪ .‬ﺟﻬﺪ ﻧﻤﺎﺋﯿﺪ ﮐﻪ ﺧﻠﻖ را ﺣﻖّ ﻣﺪاﻧﯿﺪ و او را ﻣﻨﺰّه از‬     ‫ﻻ ﻓﻮ ﻧﻔﺲ اﻟﻠّﻪ اﻟﻌﻠ ّ‬
> ‫ﻣﺎﺳﻮاﯾﺶ داﻧﯿﺪ‪ .‬ﻧﻮر اﯾّﺎم از ﻇﻼم ﺷﺎم ﺑﺴﯽ واﺿﺢ و ﻣﻤﺘﺎز اﺳﺖ‪ .‬دل ﺑﺪﻧﯿﺎ ﻣﺒﻨﺪﯾﺪ‬
> ‫و ﺑﺸﺠﺮۀ ﻓﻨﺎ ﺗﻮﺟّﻪ ﻣﻨﻤﺎﺋﯿﺪ ﮐﻪ ﺣﻘﯿﻘﺖ دﻧﯿﺎ ﺑﻮده و ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪ .‬ﺑﮕﻮ ای ﻋﺒﺎد در‬
> ‫اﯾّﺎم اﻓﺘﺘﺎن ﻣﺤﺒﻮﺑﺴﺖ ﮐﻪ در ﺳﺒﯿﻞ رﺣ ٰﻤﻦ ﺑﻘﺪم اﯾﻘﺎن ﻣﺸﯽ ﻧﻤﺎﯾﯿﺪ‪ ،‬وا ّﻟﺎ در اﯾّﺎﻣﯽ ﮐﻪ‬
> ‫ﻧﺴﯿﻢ ﻋ ّﺰ از رﺿﻮان ﺳﺒﺤﺎن ﺑﻮزﯾﺪن آﯾﺪ ﻣﺪّﻋﯿﺎن اﯾﻤﺎن ﺑﺴﯿﺎر ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﺑﻮد‪ ،‬و ٰﻟﮑﻦ آن‬
> ‫اﯾﻤﺎن را اﻋﺘﺒﺎری ﻧﻪ و ﻣﻌﻠّﻖ اﺳﺖ ﺑﮑﻠﻤﮥ ﻓﺼﻠﯿّﮥ اﺧﺮﱝ‪ .‬ﺑﺎری ای ﮐﻠﯿﻢ ﻋﻨﻘﺮﯾﺐ‬
> ‫اﺳﺖ ﮐﻪ اﮐﺜﺮی را ﺳﻘﯿﻢ ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻧﻤﺎﺋﯽ و از ﮐﺄس ﺟﺤﯿﻢ ﻣﺸﺮوب ﺑﯿﻨﯽ و از ﺟﻨّﺔ‬
> ‫اﻟﻨّﻌﯿﻢ ﻣﻌﺮض ﻣﻼﺣﻈﻪ ﮐﻨﯽ‪ .‬اﻧﺸﺂءاﻟﻠّﻪ آﻧﺠﻨﺎب ﻻزال ﺷﺎرب ﺗﺴﻨﯿﻢ ﺑﻘﺎ و ﺳﺎﻗﯽ آن‬
> ‫ﻋﻨﺪاﻟﻠّﻪ ﻣﺸﻬﻮد آﯾﻨﺪ ﮐﻪ ﺷﺎﯾﺪ ﮐﻮﺛﺮ ﻣﻌﺎرف اﻟﻬﯿّﻪ را ﻫﯿﺎﮐﻞ ﻓﺎﻧﯿﻪ از اﻧﺎﻣﻞ ﺣﺒّﯿّﮥ‬
> ‫آﻧﺠﻨﺎب ﺑﻨﻮﺷﻨﺪ و ﺳﺮﻣﺴﺖ ﺷﺪه ﺑﺸﻄﺮ ﻣﻨﺰل اﻟﺴﺖ ﻧﺎﻇﺮ ﺷﻮﻧﺪ‪ .‬ای ﮐﻠﯿﻢ ﺷﮑﺮ ﮐﻦ‬
> ‫ﺣﻖّ را ﮐﻪ ﺑﻄﺮاز اﯾﻤﺎن ﻣﺰﯾّﻦ ﺷﺪی و ﺑﻤﻮﻟﻮد ﺟﺪﯾﺪ ﻣﺮزوق‪ ،‬و ﻫﺬا ﻣﺎ اﺧﺒﺮﻧﺎک ﺑﻪ‬
> ‫ﻣﻦ ﻗﺒﻞ ﻓﯽ اﻟﻮاح ﻋ ّﺰ ﺣﻔﯿﻆ‪ ،‬و اﯾﻨﺴﺖ از آﻧﺠﻤﻠﻪ ﺧﺒﺮی ﮐﻪ در ﻣﻠﮑﻮت ﺗﻘﺪﯾﺮ ﻣﻘﺪّر‬
> ‫ﺷﺪه و ﺑﻌﺪ از اﺗﻤﺎم ﻣﯿﻘﺎت ﻧﺎزل و ﻇﺎﻫﺮ ﺷﺪ‪ .‬اﻟﻮاح ﻗﺒﻞ را ﻣﻼﺣﻈﻪ ﻧﻤﺎ ﺗﺎ درﺳﺖ‬
> ‫ﻣﻄّﻠﻊ ﺷﻮی و ﺗﻮﻗﻦ ﺑﺄنّ ﻋﻨﺪه ﻋﻠﻢ ﮐﻞّ ﺷﯽء و ﻋﻠﻢ اﻟّﺬی ﻣﺎ اﻃّﻠﻊ ﺑﻪ اﺣﺪ اﻟّﺎ ﻧﻔﺲ‬
> ‫اﻟﻠّﻪ اﻟﻌﻠﯿﻢ اﻟﺨﺒﯿﺮ اﮔﺮﭼﻪ ﺑﻔﻀﻞ اﻟﻠّﻪ ﻣﻮﻗﻦ ﺑﻮده و اﻧﺸﺂءاﻟﻠّﻪ ﺧﻮاﻫﯽ ﺑﻮد ﻓﻨﻌﻢ ﻣﺎ ﻟﻘّﺒﺘﻪ‬
> ‫و ﺳﻤّﯿﺘﻪ و ﻗﺪ ﻗﺒﻠﻨﺎ ﻣﺎ ﻇﻬﺮ ﻣﻨﮏ اذاً ﻓﺎﺷﮑﺮ و ﮐﻦ ﻣﻦ اﻟﺸّﺎﮐﺮﯾﻦ‪ .‬اﻧﺸﺂءاﻟﻠّﻪ در ﺟﻤﯿﻊ‬
> ‫ﺲ ﮐﻨﺪ ﺷﻤﺎ را ﺣﺰﻧﯽ ﺑﯿﻘﯿﻦ ﺑﺪان ﮐﻪ ﺑﻌﺪ از آن ﺳﺮوری‬       ‫اﺣﯿﺎن ﻣﺴﺮور ﺑﺎﺷﯿﺪ و اﮔﺮ ﻣ ّ‬
> ‫ﻣﻘﺪّر اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺎری ﻓﻀﻞ اﻟﻬﯽ در ﺑﺎرۀ آﻧﺠﻨﺎب ﻻﯾﻌ ّﺪ و ﻻﯾﺤﺼﲐ ﺑﻮده و اﮔﺮ ﺑﻌﻀﯽ‬
> 
> ‫‪17‬‬
> ‫ﻟﺌﺎﻟﻲ ﻋﺮﻓﺎن‬                                                       ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫اﻣﻮر ﻧﻘﺼﯽ وارد ﺷﺪه‪ ،‬ﺳﺒﺐ اﻫﻤﺎل ﺧﻮد آﻧﺠﻨﺎب ﺑﻮده در اﻣﻮرات ﺧﻮد و اﻟﺮّوح و‬
> ‫اﻟﻌﺰّ و اﻟﺒﻬﺂء ﻋﻠﯿﮏ و ﻋﻠﲐ ﻣﻦ ﻣﻌﮏ و ﻋﻠﲐ اﻟّﺬﯾﻨﻬﻢ ﺗﻮاﺻﻮا ﺑﻬﺬا اﻷﻣﺮ اﻟﻤﺒﺮم‬
> ‫اﻟﻤﺤﮑﻢ اﻟﻤﺘﯿﻦ‪.‬‬
> ‫ﻓﺘﺢ‬
> ‫ﺟﻨﺎب ﺣﺴﯿﻨﻌﻠﯽ ﻋﻠﯿﻪ ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ‬
> 
> ‫ﺑﺴﻤﯽ اﻟﻤﻘﺪّس ﻋﻦ اﻷﺳﻤﺂء‬
> ‫ﯾﺎ ﻣﻦ ﺳﻤّﯿﺖ ﺑﺎﻻﺳﻤﯿﻦ اﻷﻋﻈﻤﯿﻦ ان اﺳﺘﻤﻊ ﻧﺪآء ﻣﺎﻟﮏ اﻷﺳﻤﺂء اﻧّﻪ ﯾﻨﺎدﯾﮏ ﻣﻦ‬
> ‫ﺳﺠﻦ ﻋﮑﺂء و ﯾﺪﻋﻮک اﻟﯽ اﻷﻓﻖ اﻷﻋﻠﲐ اﻟﻤﻘﺎم اﻟّﺬی ﯾﻨﻄﻖ ﻓﯿﻪ ﻣﻮﻟﯽاﻟﻮری اﻟﻤﻠﮏ‬
> ‫ب اﻟﻌﺎﻟﻤﯿﻦ اﻧّﺎ ﻧﻮﺻﯿﮏ و اﻟّﺬﯾﻦ آﻣﻨﻮا ﺑﻤﺎ ﯾﺮﺗﻔﻊ ﺑﻪ اﻣﺮاﻟﻠّﻪ ﻣﺎﻟﮏ ﻫﺬا اﻟﯿﻮم‬   ‫ﻟﻠّﻪ ر ّ‬
> ‫اﻟﺒﺪﯾﻊ ﻗﻞ ﯾﺎ ﻣﻌﺸﺮ اﻷوﻟﯿﺂء ﺗﻤﺴّﮑﻮا ﺑﺎﻷﻣﺎﻧﺔ و اﻟﻌﻔّﺔ و اﻟﻮﻓﺂء اﻧّﻪ ﯾﺄﻣﺮﮐﻢ ﺑﻤﺎ ﯾﻨﻔﻌﮑﻢ‬
> ‫و ﻫﻮ اﻟﻐﻔﻮر اﻟﮑﺮﯾﻢ اﻟﺒﻬﺂء ﻋﻠﯿﮏ و ﻋﻠﯽ اﻟّﺬﯾﻦ ﻓﺎزوا ﺑﻬﺬا اﻟﺬّﮐﺮ اﻷﻋﻈﻢ و اﻗﺒﻠﻮا‬
> ‫اﻟﯽ اﻓﻘﻪ اﻟﻤﻨﯿﺮ‪.‬‬
> 
> ‫‪18‬‬
> ‫ﻟﺌﺎﻟﻲ ﻋﺮﻓﺎن‬                                                  ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫از ﻣﻜﺎﺗﻴﺐ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‬
> 
> ‫ﻫﻮاﻷﺑﻬﯽ‬
> ‫ای واﻗﻒ اﺳﺮار‪ ،‬ﺑﺎﻧﮓ ﺑﺎﻧﮓ اﻟﻬﯽ اﺳﺖ و آﻫﻨﮓ آﻫﻨﮓ رﺣﻤﺎﻧﯽ ﮐﻪ از ﻣﻠﮑﻮت‬
> ‫ﻏﯿﺐ ﻣﯿﺮﺳﺪ و از اﻓﻖ اﺧﻔﲐ اﺳﺘﻤﺎع ﻣﯽﺷﻮد‪ .‬ﮔﻮش ﻫﻮش ﺑﺎز ﮐﻦ ﺗﺎ ﻫﻤﺪم ﺳﺮوش‬
> ‫اﺑﻬﲐ ﮔﺮدد و اذن واﻋﯿﻪ ﺑﮕﺸﺎ ﺗﺎ دﻣﺴﺎز ﻫﺎﺗﻒ ﻣﻠﮑﻮت اﻋﻠﲐ ﺷﻮد و ﻗﻠﺐ را ﮐﻪ‬
> ‫ﺟﻠﻮهﮔﺎه ﺟﻤﺎل ذواﻟﺠﻼل اﺳﺖ و ﻣﺤﻔﻞ ﺗﺠﻠّﯽ ﺣﻀﺮت ﭘﺮوردﮔﺎر از ﺷﺌﻮن اﻣﮑﺎن‬
> ‫ﭘﺎک و ﻣﻨﺰّه ﻧﻤﺎ ﺗﺎ ﺑﺎ راز ﺟﻤﺎل ﺑﯽﻧﯿﺎز اﻧﺒﺎز ﮔﺮدد و ﺻﺪر را ﮐﻪ ﻣﺨﺰن ﻣﺤﺒّﺔاﻟﻠّﻪ‬
> ‫اﺳﺖ و ﻣﻌﺪن ﻣﻌﺮﻓﺔاﻟﻠّﻪ اﺳﺖ ﺑﺬﮐﺮ دوﺳﺖ ﺣﻘﯿﻘﯽ و ﻣﻌﺸﻮق ﻣﻌﻨﻮی ﻣﻨﺸﺮح ﻧﻤﺎ ﺗﺎ‬
> ‫ﻣﻨﺒﻊ و ﻣﻌﯿﻦ ﻋﻠﻢ اﻟﻬﯽ ﺷﻮد‪ .‬ﻟﺴﺎن را ﺑﺘﺒﻠﯿﻎ اﻣﺮاﻟﻠّﻪ ﺑﮕﺸﺎ ﺗﺎ ﺗﺄﯾﯿﺪ روحاﻟﻘﺪس ﺑﯿﻨﯽ‬
> ‫و اﻟﻬﺎﻣﺎت ﺗﺘﺎﺑﻊ ﺳ ّﺮ اﻷﺳﺮار و ﺟﻤﺎل اﻟﻤﺨﺘﺎر ﻣﺸﺎﻫﺪه ﮐﻨﯽ‪ .‬اﯾﻦ ﮐﻮر دور ﻇﻬﻮر اﺳﻢ‬
> ‫اﻋﻈﻢ و ﺟﻤﺎل ﻗﺪم روﺣﯽ ﻷﺣﺒّﺎﺋﻪ ﻓﺪاﺳﺖ‪ .‬ﻓﯿﻮﺿﺎت اﻟﻬﯿّﻪ ﺑﻤﺜﺎﺑﻪ ﺳﯿﻮل اﺳﺖ و‬
> ‫ﺗﺠﻠّﯿﺎت رﺣﻤﺎﻧﯿّﻪ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺷﻤﻮس‪ .‬ﺑﺤﺮ ﺑﯿﮑﺮان در ﻣﻮﺟﺴﺖ و اﻧﻮار ﺑﯽﭘﺎﯾﺎن در وﺳﻂ‬
> ‫اوج‪ .‬ﻫﺸﯿﺎر ﮐﻮ ﻫﺸﯿﺎر ﮐﻮ ﺑﯿﺪار ﮐﻮ ﺑﯿﺪار ﮐﻮ‪ .‬واﻟﺒﻬﺂء ﻋﻠﯿﮏ‪.‬‬
> ‫عع‬
> 
> ‫ﻫﻮاﻟﻠّﻪ‬
> ‫ای ﺑﻨﺪۀ ﺧﺪا ﻫﺮ ﺑﻨﺪﮔﯽ ﺑﻨﺪی اﺳﺖ و ﻫﺮ ﻋﺒﻮدﯾّﺖ ﮐﻤﻨﺪی‪ ،‬ﻣﮕﺮ ﺑﻨﺪﮔﯽ درﮔﺎه اﻟﻬﯽ‬
> ‫ﮐﻪ آزادﮔﯿﺴﺖ‪ .‬اﯾﻦ ﻋﺒﻮدﯾّﺖ درد را درﻣﺎن اﺳﺖ‪ ،‬و اﯾﻦ ﺑﻨﺪﮔﯽ زﺧﻢ را ﻣﺮﻫﻢ‬
> ‫رﺣ ٰﻤﻦ‪ .‬آزادﮔﯽ ﺑﺪﻟﺴﺖ‪ ،‬ﻧﻪ ﺑﺠﺴﻢ‪ ،‬و ﻓﺮزاﻧﮕﯽ ﺑﺮوح اﺳﺖ‪ ،‬ﻧﻪ ﺑﻘﻮاﻧﯿﻦ ﺳﯿﺎﺳﯽ‬
> ‫ﭘُﺮاِﺳﻢ‪ .‬ﭘﺲ ﺗﻮ از ﺧﺪا ﺑﺨﻮاه ﮐﻪ ﺑﻨﺪۀ ﺣﻠﻘﻪﺑﮕﻮش ﺟﻤﺎل اﺑﻬﲐ ﺑﺎﺷﯽ و ﻋﺒﺪ ﺻﺎدق‬
> ‫درﮔﺎه ﮐﺒﺮﯾﺎ‪ .‬و اﻟﺒﻬﺂء ﻋﻠﯿﮏ و ﻋﻠﯽ ﮐﻞّ ﺛﺎﺑﺖ ﻋﻠﯽ ﻣﯿﺜﺎقاﻟﻠّﻪ‪ .‬عع‬
> 
> ‫‪19‬‬
> ‫ﻟﺌﺎﻟﻲ ﻋﺮﻓﺎن‬                                                  ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﻫﻮاﻷﺑﻬﲐ‬
> ‫ﻓﯿﺾآﺑﺎد‬
> ‫ﺟﻨﺎب ﻋﺒﺪاﻟﮑﺮﯾﻢﺧﺎن ﻋﻠﯿﻪ ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ اﻷﺑﻬﲐ ﻣﻼﺣﻈﻪ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‬
> ‫ﻫﻮاﻷﺑﻬﲐ‬
> ‫ای ﻣﺘﻮﺳّﻞ و ﻣﺘﺸﺒّﺚ ﺑﻌﺮوۀ وﺛﻘﲐ اﮔﺮ ﻋﺰّت ﻗﺪﯾﻤﻪ ﺧﻮاﻫﯽ در ﺳﺒﯿﻞ اﻟﻬﯽ ذﻟّﺖ‬
> ‫ﺷﺪﯾﺪه ﻃﻠﺐ و اﮔﺮ ﺳﺮﻓﺮازی در ﺟﻬﺎن اﻟﻬﯽ ﺟﻮﺋﯽ در ﻋﺸﻖ و ﻣﺤﺒّﺖ ﺟﻤﺎل ﯾﺰدان‬
> ‫ﺳﺮ و ﺟﺎن ﻧﺜﺎر ﮐﻦ‪ .‬اﮔﺮ ﻏﻨﺎی ﺣﻘﯿﻘﯽ ﻃﻠﺒﯽ در ﻇﻞّ ﻓﻘﺮ از ﻣﺎ ﺳﻮی اﻟﻠّﻪ درآ‪ .‬اﮔﺮ‬
> ‫راﺣﺖ ﺟﺎن و آﺳﺎﯾﺶ وﺟﺪان آرزو ﮐﻨﯽ در ﻇﻞّ اﻧﻘﻄﺎع ﺑﯿﺎﺳﺎ‪ .‬اﮔﺮ ﻧﻮراﻧﯿّﺖ وﺟﻪ‬
> ‫آرزو داری ﺑﻨﻮر ﻣﺤﺒّﺖاﻟﻠّﻪ ﻣﺰﯾّﻦ دار‪ .‬اﮔﺮ روﺣﺎﻧﯿّﺖ ﻗﻠﺐ ﻣﯿﻄﻠﺒﯽ ﺑﻨﻔﺤﺎت رﯾﺎض‬
> ‫رﺣ ٰﻤﻦ ﻣﻬﺘ ّﺰ ﻧﻤﺎ‪ .‬اﮔﺮ ﺳﻠﻄﻨﺖ دو ﺟﻬﺎن ﺧﻮاﻫﯽ ﺗﻤﺴّﮏ ﺑﻪ ﻋﻬﺪ و ﻣﯿﺜﺎق و اﯾﻤﺎن و‬
> ‫ﭘﯿﻤﺎن ﺟﻤﺎل رﺣ ٰﻤﻦ ﺟﻮ و ﺑﺮ اﻋﻼی ﮐﻠﻤﺔاﻟﻠّﻪ و ﻧﺸﺮ ﻧﻔﺤﺎتاﻟ ّﻠﻪ ﻗﯿﺎم ﮐﻦ‪ .‬و اﻟﺒﻬﺂء‬
> ‫ﻋﻠﯿﮏ‪.‬‬
> ‫ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ع‬
> 
> ‫ﻫﻮاﻷﺑﻬﲐ‬
> ‫ق‬
> ‫ﺟﻨﺎب ﻣﺤﻤّﺪﮐﺮﯾﻢ ﻋﻠﯿﻪ ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ اﻷﺑﻬﲐ ﻣﻼﺣﻈﻪ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‬
> ‫ﻫﻮاﻷﺑﻬﲐ‬
> ‫ای ﻧﺎﻇﺮ ﺑﻤﻨﻈﺮ اﮐﺒﺮ اﻟﯿﻮم اﻓﻖ وﺟﻮد ﺑﮑﻮﮐﺒﯽ ﺗﺎﺑﺎن ﮔﺮدد ﮐﻪ اﻧﻮارش اﻋﻼء ﮐﻠﻤﺔاﻟﻠّﻪ‬
> ‫و اﺷﺮاﻗﺶ ﻧﺸﺮ ﻧﻔﺤﺎت ﺣﻀﺮت ﮐﺒﺮﯾﺎ‪ ،‬ﺣﺮارﺗﺶ ﻧﺎر ﻣﺤﺒّﺖاﻟﻠّﻪ‪ ،‬ﻣﻄﻠﻌﺶ ﺻﺒﺢ‬
> ‫ﻫﺪﱝ‪ .‬ﭘﺲ ای دوﺳﺘﺎن اﻟﻬﯽ و ای ﯾﺎران ﻣﻌﻨﻮی وﻗﺖ اﻣﯿﺪ اﺳﺖ‪ ،‬ﻧﻮﻣﯿﺪ ﻣﺸﻮﯾﺪ‪.‬‬
> ‫زﻣﺎن رﺟﺎ و ﺣﺼﻮل آﻣﺎل اﺳﺖ‪ ،‬ﻣﺄﯾﻮس و ﻣﺒﺘﻼ ﻧﮕﺮدﯾﺪ‪ .‬ﺷﻤﻌﻮن ﺻﻔﺎ‪ ،‬ﯾﻌﻨﯽ‬
> ‫ﭘﻄﺮس اﮐﺒﺮ ﺣﻀﺮت ﻋﯿﺴﲐ‪ ،‬ﺷﺨﺺ ﺻﯿّﺎدی ﺑﻮد‪ ،‬و ﺳﻠﻤﺎن ﻓﺎرﺳﯽ ﺷﺨﺺ دﻟّﺎﻟﯽ‪.‬‬
> ‫ﺷﻤﻌﻮن ﺟﻬﺎﻧﯽ را ﻣﻔﺘﻮن ﻧﻤﻮد و ﺳﻠﻤﺎن ﺟﻤﻌﯽ را ﻣﻈﺎﻫﺮ آﯾﺎت رﺣ ٰﻤﻦ ﮐﺮد‪ .‬ﭘﺲ‬
> ‫ﻫﻤّﺖ را ﻋﻈﯿﻢ و ﻣﻘﺎﺻﺪ را ﺟﻠﯿﻞ ﻧﻤﺎﺋﯿﺪ ﺗﺎ اﻣﮑﺎن را از ﺧﺎور ﺗﺎ ﺑﺎﺧﺘﺮ روﺷﻦ و‬
> ‫ﻧﻮراﻧﯽ ﻧﻤﺎﺋﯿﺪ‪.‬‬
> ‫ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ع‬
> 
> ‫‪20‬‬
> ‫ﻟﺌﺎﻟﻲ ﻋﺮﻓﺎن‬                                                     ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺗﻬﺮان‬
> ‫ﭼﺮاغ اﻧﺠﻤﻦ آزادﮔﺎن‪ ،‬ﺳﺮور داﻧﺎﯾﺎن‪ ،‬اﻟﺸّﯿﺦاﻟﺮّﺋﯿﺲ ﭘﺮﺗﻮ ﯾﺰدان‪ ،‬ﻣﻪ ﺗﺎﺑﺎن ﺑﺎد‬
> 
> ‫ای ﯾﺎر ﻣﻬﺮﺑﺎن آﻧﭽﻪ ﮐﻠﮏ ﻣﺸﮑﯿﻦ ﻧﮕﺎﺷﺖ ﺷﺎدﻣﺎﻧﯽ ﺑﺨﺸﯿﺪ و ﺧﺮّﻣﯽ آورد‪ .‬ﺷﺒﻨﻢ‬
> ‫ﻧﺒﻮد‪ ،‬درﯾﺎ ﺑﻮد‪ .‬ﭼﺮاغ ﻧﺒﻮد‪ ،‬ﭘﺮﺗﻮ آﻗﺘﺎب ﺑﻮد‪ .‬ﺳﺘﺎﯾﺶ و ﻧﯿﺎﯾﺶ ﯾﺰدان ﻣﻬﺮﺑﺎن را ﮐﻪ‬
> ‫ﺑﻪ آﻓﺮﯾﻨﺶ ﭼﻨﯿﻦ آراﯾﺶ ﺑﺨﺸﯿﺪ و دﻟﻬﺎ را ﭼﻨﯿﻦ آﺳﺎﯾﺶ داد و ﺑﺪاﻧﺎﺋﯽ آﺳﻤﺎﻧﯽ‬
> ‫ﯾﺎران را اﺧﺘﺮان ﺧﺎوران ﮐﺮد و ﻣﻪ ﺗﺎﺑﺎن ﻓﺮﻣﻮد ﺗﺎ ﭘﺮﺗﻮ داﻧﺎﺋﯽ اﻓﺮوزﻧﺪ و دﻟﻬﺎ را‬
> ‫ﺑﺮﯾﺰش ﺑﺎران ﺳﺨﻦ رﺷﮏ ﮔُﻠﺰار و ﭼﻤﻦ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‪ .‬ای ﯾﺎر ﻣﻬﺮﺑﺎن ﭘﺎک ﯾﺰدان رﻫﺒﺮی‬
> ‫ﮐﺮد ﺗﺎ ﮐﻮه و ﺑﯿﺎﺑﺎن ﭘﯿﻤﻮدی و ﺑﺸﻬﺮ ﻧﯿﺎﮐﺎن رو ﻧﻤﻮدی‪ .‬آن ﮐﺸﻮر ﺑﺴﯿﺎر ﻣﺴﺘﻤﻨﺪ ﺑﻮد‬
> ‫ﺗﺎ ﺗﻮاﻧﮕﺮی ﻣﺎﻧﻨﺪ آن ﻣﻬﺮﭘﺮور ﺑﺸﻬﺮ درآﯾﺪ و ﮔﻔﺘﮕﻮ ﻓﺮﻣﺎﯾﺪ و راه ﺧﺪا ﺑﻨﻤﺎﯾﺪ و‬
> ‫اﻧﺠﻤﻦ را ﺑﺮاز ﻧﻬﺎن ﺑﯿﺎراﯾﺪ و روزﮔﺎری ﺑﭙﺎﯾﺪ ﺗﺎ در ﺳﺎﯾﮥ درﺧﺖ اﻣﯿﺪ ﺑﯿﺎﺳﺎﯾﺪ‪ .‬ﺑﺎﯾﺪ‬
> ‫زﺑﺎن ﺑﮕﺸﺎﺋﯽ و داد ﺳﺨﻦ ﺑﺪﻫﯽ‪ ،‬راز ﭘﻨﻬﺎن ﺑﻨﻤﺎﺋﯽ‪ ،‬ﮔﻔﺘﺎر ﯾﺰدان ﺑﮕﻮﺋﯽ‪ ،‬دﺑﺴﺘﺎن‬
> ‫آﺳﻤﺎن ﺑﮕﺸﺎﺋﯽ‪ ،‬ﻧﺎﻣﻪﻫﺎی آﺳﻤﺎﻧﯽ ﺑﯿﺎﻣﻮزی‪ ،‬ﭼﺮاغ روﺷﻨﯽ اﻓﺮوزی‪ ،‬ﭘﺮدۀ ﭘﻨﺪار‬
> ‫ﻧﺎداﻧﺎن ﺑﺴﻮزی‪ .‬ﺟﺎﻧﺖ ﻫﻤﺪم ﺟﺎﻧﺎن ﺑﺎد‪.‬‬
> 
> ‫‪21‬‬
> ‫ﮔﻠﭽﻴﻦ ﻋﺮﻓﺎن‬
> 
> ‫‪22‬‬
> ‫ﻧﻈﺮي اﺟﻤﺎﻟﻲ در ﻣﻀﺎﻣﻴﻦ ﻟﻮح رﺿﻮاناﻟﻌﺪل‬                         ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﻧﻈﺮي اﺟﻤﺎﻟﻲ در ﻣﻀﺎﻣﻴﻦ ﻟﻮح رﺿﻮاناﻟﻌﺪل‬
> 
> ‫ﻣﺤﻤّﺪ اﻓﻨﺎن‬
> 
> ‫ﻟﻮح رﺿﻮاناﻟﻌﺪل از آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ اﺳﺖ ﮐﻪ در ﻋﮑﺎ ﺧﻄﺎب ﺑﻪ آﻗﺎ ﺳﯿّﺪ ﻣﺤﻤّﺪرﺿﺎ‬
> ‫ﺷﻬﻤﯿﺮزادی ﻓﺮزﻧﺪ آﻗﺎ ﻣﯿﺮ ﻣﺤﻤّﺪﻋﻠﯽ ﺳﻨﮕﺴﺮی ﻧﺎزل ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬آﻗﺎ ﻣﯿﺮ ﻣﺤﻤّﺪﻋﻠﯽ‬
> ‫از ﺻﺎﻟﺤﺎن و اوﻟﯿﺎء اﻟﻬﯽ ﺑﻮده و اﮔﺮﭼﻪ در اواﺧﺮ اﯾﺎم ﺣﯿﺎت ﻣﻘﺎرن ﺑﺎ اﻇﻬﺎر اﻣﺮ‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﺑﺎب اﻋﻈﻢ ﺑﻪ ﻓﯿﺾ اﯾﻤﺎن ﻧﯿﺰ ﻓﺎﺋﺰ ﺷﺪه وﻟﯽ ﺑﻪ ﻋﻠّﺖ ﮐﻬﻮﻟﺖ ﻓﺮﺻﺘﯽ دﺳﺖ‬
> ‫ﻧﺪاده ﺗﺎ ﺑﺨﺪﻣﺘﯽ ﻗﯿﺎم ﻧﻤﺎﯾﺪ و در ﻫﻤﺎن اﯾﺎم اوّﻟﯿﻪ در ﮐﺮﺑﻼ درﮔﺬﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬اﻣّﺎ ﺑﻪ‬
> ‫ﺑﺮﮐﺖ اﺧﻼص او ﻓﺮزﻧﺪان و ﺑﺴﯿﺎری از اﻓﺮاد و ارادﺗﻤﻨﺪان ﺑﻪ او ﺑﻪ اﻣﺮ ﺑﺪﯾﻊ ﻣﺆﻣﻦ‬
> ‫ﺷﺪهاﻧﺪ‪ .‬ﭼﻬﺎر ﻓﺮزﻧﺪ ﻣﺸﺎراﻟﯿﻪ در ﺗﺎرﯾﺦ اﻣﺮ ﺷﻬﺮت دارﻧﺪ‪ .‬ﯾﮑﯽ آﻗﺎ ﺳﯿّﺪ اﺣﻤﺪ ﮐﻪ‬
> ‫از ﺷﻬﺪای ﻗﻠﻌﮥ ﻃﺒﺮﺳﯽ اﺳﺖ‪ .‬دﯾﮕﺮی آﻗﺎ ﺳﯿّﺪ اﺑﻮاﻟﻘﺎﺳﻢ ﮐﻪ او ﻫﻢ در ﻗﻠﻌﻪ ﺑﻪ‬
> ‫ﺷﻬﺎدت رﺳﯿﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﺳﻪ دﯾﮕﺮ آﻗﺎ ﻣﯿﺮ اﺑﻮﻃﺎﻟﺐ ﮐﻪ او ﻫﻢ ﻫﻤﺮاه ﺑﺮادران در ﻗﻠﻌﻪ‬
> ‫ﺑﻮده و ﺷﺮح ﻣﺸﺎﻫﺪات ﺧﻮد را از روﯾﺪادﻫﺎی ﻗﻠﻌﻪ ﯾﺎدداﺷﺖ ﻧﻤﻮده اﺳﺖ و ﺑﺎﻻﺧﺮه‬
> ‫آﻗﺎ ﺳﯿّﺪ ﻣﺤﻤّﺪرﺿﺎ ﮐﻪ در ﻫﻨﮕﺎم وﻗﺎﯾﻊ ﻗﻠﻌﻪ ﻗﺮﯾﺐ ﺑﻪ ‪ ۱۹‬ﺳﺎل داﺷﺘﻪ و ﻟﺬا ﺣﻀﺮت‬
> ‫ﻗﺪّوس او را از ﺣﻀﻮر در ﻗﻠﻌﻪ ﻣﻌﺎف ﻓﺮﻣﻮده و ﺑﻪ ﺧﺪﻣﺖ و ﻣﺮاﻗﺒﺖ ﻣﺎدر ﻣﺤﺘﺮم‬
> ‫ﻣﺄﻣﻮر داﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫اﯾﻦ دو ﺑﺮادر ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﺑﻘﯿﺔاﻟﺴﯿﻒ ﻗﻠﻌﻪ در ﺗﺎرﯾﺦ اﻣﺮ ﺷﻬﺮت دارﻧﺪ و ﺑﺎ آﻧﮑﻪ ﺟﻨﺎب‬
> ‫آﻗﺎ ﺳﯿّﺪ ﻣﺤﻤّﺪرﺿﺎ اﺻﻼً در ﻗﻠﻌﻪ ﺣﺎﺿﺮ ﻧﺒﻮده ﻣﻊ ذﻟﮏ ﺗﺤﻤّﻞ ﻣﺸﻘﺎت در آن‬
> ‫اوﻗﺎت و ﻣﺮاﻗﺒﺖ و ﻣﻮاﻇﺒﺖ ﺑﺎزﻣﺎﻧﺪﮔﺎن ﺷﻬﺪا در آن اﯾﺎم ﭘﺮاﺑﺘﻼ ﻣﺸﺎراﻟﯿﻪ را ﺑﻪ‬
> ‫‪۱‬‬
> ‫ﭼﻨﯿﻦ ﻋﻨﻮاﻧﯽ ﻣﻤﺘﺎز داﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫آﻗﺎ ﺳﯿّﺪ ﻣﺤﻤّﺪرﺿﺎ ﺗﺎ دورۀ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﺣﯿﺎت داﺷﺖ و از ﻗﻠﻢ ﻣﺒﺎرک آﺛﺎر‬
> ‫ﻣﺒﺎرﮐﻪای ﺧﻄﺎب ﺑﻪ وی ﺻﺎدر ﻓﺮﻣﻮده اﻧﺪ‪.‬‬
> 
> ‫‪24‬‬
> ‫ﻧﻈﺮي اﺟﻤﺎﻟﻲ در ﻣﻀﺎﻣﻴﻦ ﻟﻮح رﺿﻮاناﻟﻌﺪل‬                           ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﻋﻨﻮان ﻟﻮح‬
> ‫اﺳﻢ ﻟﻮح "رﺿﻮاناﻟﻌﺪل" ﺑﺪﯾﻊ اﺳﺖ و درﯾﺎﺋﯽ ﻣﻄﻠﺐ ﺑﺎ ﺧﻮد دارد‪ .‬اﺻﻄﻼح ﻋﺪل‬
> ‫ﮐﻪ ﺳﺎﺑﻘﮥ دﯾﺮﯾﻨﻪ در ﻣﻌﺎرف دﯾﻨﯽ دارد ﻫﻤﻮاره ﯾﺎدآور اﯾﻦ ﻧﮑﺘﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ اﯾﺠﺎد ﻋﺪل‬
> ‫ﻫﺪف دﯾﻦ اﻟﻬﯽ در روز ﺟﺰاﺳﺖ و رﺿﻮان ﯾﺎ ﺑﻬﺸﺖ ﻣﻮﻋﻮد ﺟﺎﺋﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ در آن‬
> ‫ﻋﺪل اﻟﻬﯽ ﺑﺮ ﻫﻤﮕﺎن ﺷﺎﻣﻞ اﺳﺖ و ﺗﺤﻘﻖ رﺿﻮان ﻫﻤﺎﻫﻨﮓ اﺳﺘﻘﺮار ﻋﺪل اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫ﺑﻨﺎﺑﺮاﯾﻦ رﺿﻮان ﻋﺪل ﻫﻤﺎن ﺣﻘﯿﻘﺖ ﻣﻮﻋﻮد ﺑﻬﺸﺖ اﻟﻬﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ در اﯾﻦ ﻟﻮح ﺗﺠﻠّﯽ‬
> ‫ﻧﻤﻮده اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫ﻋﻨﻮان رﺿﻮان ﻓﻘﻂ در ﻋﻨﻮان دو ﻟﻮح از آﺛﺎر ﺟﻤﺎل اﻗﺪس اﺑﻬﲐ وﺟﻮد دارد‪ .‬ﻟﻮح‬
> ‫دﯾﮕﺮ "رﺿﻮاناﻻﻗﺮار" اﺳﺖ ﮐﻪ در آن ﻧﯿﺰ اﺳﻢ رﺿﻮان ﻧﻤﻮدار اﯾﻦ ﺣﻘﯿﻘﺖ اﺳﺖ ﮐﻪ‬
> ‫اﻗﺮار ﺑﻪ ﻇﻬﻮر اﻟﻬﯽ ﻧﯿﺰ ﺟﻠﻮهای از رﺿﻮان و رﺿﺎی اﻟﻬﯽ اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫آﯾﮥ اﻓﺘﺘﺎﺣﯽ ﻟﻮح )ﻫﺬا رﺿﻮاناﻟﻌﺪل ﻗﺪ ﻇﻬﺮ ﺑﺎﻟﻔﻀﻞ و زﯾّﻨﻪ اﻟﻠﻪ ﺑﺎﺛﻤﺎر ﻋ ّﺰ ﻣﻨﯿﻊ( ﻧﯿﺰ‬
> ‫ﻣﺆﯾّﺪ ﻫﻤﯿﻦ ﺣﻘﯿﻘﺖ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻫﻤﭽﻨﺎن ﮐﻪ در ﺑﻬﺸﺖ اﻧﻮاع ﺛﻤﺮات و ﻧﻌﻤﺖﻫﺎ ﻣﻘﺪر‬
> ‫ﺷﺪه در اﯾﻦ ﻟﻮح ﻣﺒﺎرک ﻧﯿﺰ ﺗﺤﻘﻖ آن اﺛﻤﺎر ﺑﻬﺸﺘﯽ ﺣﺎﺻﻞ آﻣﺪه اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫در اﺻﻄﻼح ﻣﻌﺎرف دﯾﻨﯽ ﻋﺪل و ﻓﻀﻞ دو ﺻﻔﺖ اﺳﺖ ﮐﻪ در ﺿﻤﻦ اﺳﻤﺎء و‬
> ‫ﺻﻔﺎت اﻟﻬﯽ ﻫﻤﻮاره ﻣﺬﮐﻮر و ﻧﻮﻋﯽ ﺗﻘﺎﺑﻞ دارﻧﺪ‪ .‬ﻋﺪل ﻧﺎﻇﺮ ﺑﻪ اﺣﻘﺎق ﺣﻖّ اﻓﺮاد و‬
> ‫اﺷﯿﺎء ﺑﻪ ﺗﻨﺎﺳﺐ ﺷﺎﯾﺴﺘﮕﯽ اﺳﺖ و ﻓﻀﻞ ﺑﺮ اﺳﺎس ﺑﺨﺸﺶ و اﺣﺴﺎن اﻟﻬﯽ و‬
> ‫ﭼﺸﻢﭘﻮﺷﯽ از ﻗﺎﺑﻠﯿﺖ و اﺳﺘﻌﺪاد اﻓﺮاد اﺳﺖ‪ .‬آﯾﺎ ﻧﻤﯽﺗﻮان ﮔﻔﺖ ﮐﻪ از ﻫﻤﯿﻦ اﺑﺘﺪا‬
> ‫ﻣﻈﻬﺮ ﻣﺨﺘﺎر اﻟﻬﯽ ﺑﻪ ﭼﺸﻢ ﻓﻀﻞ و ﻋﻄﻮﻓﺖ ﻧﺎﻇﺮ ﺑﻪ ﻣﺨﻠﻮﻗﺎت ﺑﻪ ﻃﻮر ﮐﻠّﯽ و‬
> ‫اﻧﺴﺎنﻫﺎ ﺑﻄﻮر اﺧﺺ اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫ﻋﻨﻮان ﻟﻮح ﮐﻪ ﺑﺎ "ﺑﺴﻢاﻟﻠﻪ اﻟﻌﺎدل اﻟﺤﮑﯿﻢ" آﻏﺎز ﺷﺪه ﻣﺘﻀﻤﻦ اﯾﻦ ﺣﻘﯿﻘﺖ اﺳﺖ ﮐﻪ‬
> ‫ﻋﺪل ﺑﺎ ﺣﮑﻤﺖ ﺑﻪ ﻣﻌﻨﯽ ﻋﻠﻢ و اﺣﺎﻃﻪ ﺑﻪ ﺣﻘﯿﻘﺖ ﻣﻼزﻣﮥ ﻣﺴﺘﻘﯿﻢ دارد‪.‬‬
> ‫اﻟﻮاح ﺟﻤﺎل ﻗﺪم ﮐﻪ در ﺣﻘﯿﻘﺖ ﺟﻠﻮهای از ﮐﻠﻤﻪ و ﮐﻼم اﻟﻬﯽ اﺳﺖ ﺗﺠﻠّﯿﺎت‬
> ‫ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن دارد‪ ،‬ﮔﺎﻫﯽ ﺑﻪ ﻟﺤﻦ اﻟﻮﻫﯽ اﺳﺖ و زﻣﺎﻧﯽ ﮐﻼم ﻣﻈﻬﺮ ﻇﻬﻮر اﺳﺖ ﮐﻪ از آن‬
> ‫ﻏﯿﺐ وﺟﺪاﻧﯽ ﺣﮑﺎﯾﺖ و ﺑﯿﺎن ﺣﻘﯿﻘﺖ ﻧﻤﺎﯾﺪ‪ ،‬و ﺑﺎﻻﺧﺮه در ﻣﻮاردی ﻧﯿﺰ ﺣﺎﮐﯽ از‬
> ‫ﻟﺤﻦ و ﺷﺄن ﻋﺒﻮدﯾﺖ اﺳﺖ و ﺑﻨﺪهوار از ﻣﻄﻠﻖ ذات ﺧﻮد راز ﻣﯽﮔﻮﯾﺪ و اﻇﻬﺎر ﻧﯿﺎز‬
> ‫ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ‪.‬‬
> 
> ‫‪25‬‬
> ‫ﻧﻈﺮي اﺟﻤﺎﻟﻲ در ﻣﻀﺎﻣﻴﻦ ﻟﻮح رﺿﻮاناﻟﻌﺪل‬                        ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﻣﻘﺎم ﻋﺪل‬
> ‫زﺑﺎن اﻟﻮاح در دور ﺑﺪﯾﻊ ﮐﻪ ﻫﻤﺎن آﯾﺎت ﻧﺎزﻟﻪ اﺳﺖ ﺗﺮﮐﯿﺒﯽ ﺑﺪﯾﻊ و ﺟﻠﯿﻞ از دو زﺑﺎن‬
> ‫ﻓﺎرﺳﯽ و ﻋﺮﺑﯽ اﺳﺖ و ﺑﺮای آﻧﺎن ﮐﻪ ﺑﻪ ادﺑﯿﺎت اﺻﯿﻞ ﻓﺎرﺳﯽ ﻣﺴﻠﻂ ﻫﺴﺘﻨﺪ ﻣﺄﻧﻮس‬
> ‫و آﺷﻨﺎ و ﺑﺴﯿﺎر دﻟﻨﺸﯿﻦ اﺳﺖ‪ .‬ﻣﻄﻠﻘ ًﺎ از ﻗﻮاﻋﺪ ﭘﯿﭽﯿﺪۀ زﺑﺎن ﻋﺮﺑﯽ و ﻓﺎرﺳﯽ و اﻟﻔﺎظ‬
> ‫و ﻟﻐﺎت ﻧﺎدراﻻﺳﺘﻌﻤﺎل ﻋﺎری و ﻓﺎرغ اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫آﯾﺎت ﻧﺨﺴﺘﯿﻦ اﯾﻦ ﻟﻮح در ﺑﺎرۀ ﻣﻘﺎم ﻋﺪل و اﺳﻢ ﻋﺎدل اﺳﺖ ﮐﻪ از اﺳﻤﺎء اﻟﻬﯽ‬
> ‫ﻣﺤﺴﻮب و ﻫﻤﮥ ﻣﻮﺟﻮدات در ﻇﻞّ او و ﻣﺴﺘﻔﯿﺾ از ﺧﻮرﺷﯿﺪ ﺗﺮﺑﯿﺖ او ﻫﺴﺘﻨﺪ‪.‬‬
> ‫اﺷﺎرات ﻧﺎزﻟﻪ در آﯾﺎت ﺑﻌﺪ ﺣﺎﮐﯽ از اﯾﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻋﺪل از اﺳﻤﺎء اﻟﻬﯽ اﺳﺖ‪ ،‬در‬
> ‫ﻇﻞّ ﮐﻠﻤﮥ اﻟﻬﯿﻪ اﺳﺖ و ﻧﺒﺎﯾﺪ آن را از ارادۀ ﺻﺎدره از ﻣﺸﯿﺖ اﻟﻬﯽ ﻓﺎرغ و ﻣﺴﺘﻘﻞ‬
> ‫داﻧﺴﺖ‪ .‬ﺑﺎ اﯾﻦ ﻫﻤﻪ ﺗﺄ ﮐﯿﺪ ﮐﻼم ﻣﺒﺎرک ﺑﺮ اﯾﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻋﺪل ﺑﻪ اﻣﺘﯿﺎز اﺧﺘﺼﺎص از‬
> ‫ﺳﺎﯾﺮ ﺻﻔﺎت ﻣﻤﺘﺎز اﺳﺖ و ﻣﻘﺎم ﺷﻤﻮل ﺑﺮ ﻋﻤﻮم دارد‪ .‬اﯾﻦ ﻗﺴﻤﺖ از ﻟﻮح اﻇﻬﺎر‬
> ‫ﻋﻨﺎﯾﺖ در ﺑﺎرۀ اﺳﻢ ﻋﺪل و ﺷﺌﻮن و ﻣﺮاﺗﺐ آن دارد‪.‬‬
> 
> ‫ﻣﻈﺎﻫﺮ اﺳﻢ ﻋﺪل‬
> ‫ﺳﭙﺲ ﺑﻪ ﻣﻈﺎﻫﺮ اﺳﻢ ﻋﺪل اﻟﻬﯽ ﺗﻮﺟّﻪ ﻓﺮﻣﻮده‪ ،‬آﻧﻬﺎ را ﺑﻪ اﺟﺮای ﻋﺪل و اﻇﻬﺎر ﻋﺪل‬
> ‫ﺗﻮﺻﯿﻪ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ و ﻣﻈﺎﻫﺮ اﺳﻤﺎء را ﺑﻪ اﯾﻦ ﻧﮑﺘﻪ ﻣﺘﺬﮐﺮ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ ﮐﻪ اﺳﻢ و ﻋﻨﻮان ﺑﻪ‬
> ‫ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺛﻮب و ﻟﺒﺎس اﺳﺖ‪ .‬ﺣﻖّ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻫﺮ ﮐﻪ را ﺑﺨﻮاﻫﺪ ﺑﻪ آن آراﺳﺘﻪ ﻣﯽدارد و از‬
> ‫ﻫﺮﮐﺲ ﮐﻪ اراده ﮐﻨﺪ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻟﺒﺎس آن را از او ﺧﻠﻊ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ‪ ،‬و در اﯾﻦ ﻣﻘﺎم اﺷﺎره ﺑﻪ‬
> ‫ﻧﻔﺴﯽ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﮐﻪ ﭼﻮن ﻧﻈﺮ ﺑﻪ ﻋﻨﺎﯾﺖ ﺣﻖّ ﺑﻪ ﻃﺮاز اﺳﻤﺎء آراﺳﺘﻪ ﺷﺪ در ﺑﺎرۀ ﻣﻘﺎم‬
> ‫ﺧﻮد ﺑﻪ اﺷﺘﺒﺎه اﻓﺘﺎد و ﺑﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﮐﻔﺮ ورزﯾﺪ و ﻟﺬا از ﻣﻘﺎم ﺑﻠﻨﺪ اﻋﻠﲐ ﺑﻪ اﺳﻔﻞ‬
> ‫ﺳﺎﻓﻠﯿﻦ ﺑﺎزﮔﺸﺖ‪ .‬اﮔﺮﭼﻪ در اﯾﻦ ﻣﻘﺎم ﺗﺼﺮﯾﺢ ﺑﻪ اﺳﻢ و رﺳﻢ ﻧﺸﺪه اﻣﺎ ﺑﻨﺎ ﺑﺮ ﻣﻌﺎرف‬
> ‫دﯾﻨﯽ ﺑﻪ ﻧﻈﺮ ﻣﯽرﺳﺪ اﺷﺎره ﺑﻪ ﺷﯿﻄﺎن )اﺑﻠﯿﺲ( اﺳﺖ و ﺑﻪ اﻋﺘﺒﺎری در آن اﯾﺎم ﺑﻪ‬
> ‫ﻣﯿﺮزا ﯾﺤﯿﯽ ﻧﯿﺰ ﻣﺮﺑﻮط ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪ .‬ﺳﭙﺲ اﻇﻬﺎر ﻋﻨﺎﯾﺖ ﺧﺎص ﺑﻪ ﻧﻔﻮس ﻣﻤﺘﺎزی‬
> ‫ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ ﮐﻪ ﺣﺪ ﺧﻮد را ﺑﺸﻨﺎﺳﻨﺪ و از آن ﺗﺠﺎوز ﻧﻨﻤﺎﯾﻨﺪ و اﯾﻦ ﻧﻔﻮس را ﺑﻪ اﯾﻦ‬
> ‫ﺑﯿﺎن ﻣﺒﺎرک ﺗﺠﻠﯿﻞ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ‪" :‬ﻗﻞ ﮐﻞّ اﺳﻢ ﻋﺮف رﺑّﻪ و ﻣﺎ ﺗﺠﺎوز ﻋﻦ ﺣﺪّه ﯾﺰداد‬
> ‫ﺷﺄﻧﻪ ﻓﯽ ﮐﻞّ ﺣﯿﻦ و ﯾﺴﺘﺸﺮق ﻋﻠﯿﻪ ﻓﯽ ﮐﻞّ آن ﺷﻤﺲ ﻋﻨﺎﯾﺔ رﺑّﻪ اﻟﻐﻔﻮر اﻟﮑﺮﯾﻢ و‬
> 
> ‫‪26‬‬
> ‫ﻧﻈﺮي اﺟﻤﺎﻟﻲ در ﻣﻀﺎﻣﻴﻦ ﻟﻮح رﺿﻮاناﻟﻌﺪل‬                              ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﯾﺮﺗﻘﯽ ﺑﻤﺮﻗﺎة اﻻﻧﻘﻄﺎع اﻟﯽ ﻣﻘﺎم ﻟﻦ ﯾﺤﮑﯽ اﻻّﻋﻦ ﻣﻮﺟﺪه و ﻻ ﯾﻨﻄﻖ اﻻّ ﺑﺎذﻧﻪ و ﻻ‬
> ‫ﯾﺘﺤﺮّک اﻻّ ﺑﺎرادة ﻣﻦ ﻟﺪﻧﻪ و اﻧّﻪ ﻟﻬﻮ اﻟﻤﻘﺘﺪر اﻟﻌﺎدل اﻟﻌﻠﯿﻢ اﻟﺤﮑﯿﻢ ‪"...‬‬
> ‫و ﻣﺘﻌﺎﻗﺒ ًﺎ ﺑﻪ اﯾﻦ ﺑﺸﺎرت ﭘﺮ اﺷﺎرت ﻋﺎﻟﻤﯿﺎن را ﻣﺴﺮور ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ‪" :‬ﻓﺴﻮف ﻧﺒﻌﺚ‬
> ‫ﻣﻨﮏ ﻣﻈﺎﻫﺮاً ﻓﯽ اﻟﻤﻠﮏ و ﺑﻬﻢ ﻧﻄﻮی ﺷﺮاع اﻟﻈﻠﻢ و ﻧﺒﺴﻂ ﺑﺴﺎط اﻟﻌﺪل ﺑﯿﻦ‬
> ‫اﻟﺴﻤﻮات و اﻻرﺿﯿﻦ و ﺑﻬﻢ ﯾﻤﺤﻮاﻟﻠﻪ آﺛﺎراﻟﻈﻠﻢ ﻋﻦ اﻟﻌﺎﻟﻢ و ﯾﺰﯾّﻦ اﻗﻄﺎر اﻵﻓﺎق‬
> ‫ﺑﺎﺳﻤﺎء ﻫﻮﻻء ﺑﯿﻦ اﻟﻌﺎﻟﻤﯿﻦ اوﻟﺌﮏ اﻟﺬّﯾﻦ ﯾﺘﺒﺴﻢ ﺑﻬﻢ ﺗﻌﺰ اﻟﻮﺟﻮد ﻣﻦ اﻟﻐﯿﺐ و‬
> ‫اﻟﺸﻬﻮد و ﻫﻢ ﻣﺮاﯾﺎ ﻋﺪﻟﯽ ﺑﯿﻦ ﻋﺒﺎدی و ﻣﻄﺎﻟﻊ اﺳﻤﺎﺋﯽ ﺑﯿﻦ ﺑﺮﯾﺘّﯽ و ﺑﻬﻢ ﺗﻘﻄﻊ اﯾﺎدی‬
> ‫اﻟﻈﻠﻢ و ﺗﻘﻮی اﻋﻀﺎداﻻﻣﺮ ﮐﺬﻟﮏ ﻗﺪّرﻧﺎ اﻻﻣﺮ ﻓﯽ ﻫﺬا اﻟﻠﻮح اﻟﻤﻘﺪّس اﻟﺤﻔﯿﻆ‪".‬‬
> ‫ﮐﻪ اﮔﺮﭼﻪ ﻇﺎﻫﺮ ًا ﻧﺎﻇﺮ ﺑﻪ ﻋﻤﻮم ﺻﺎﺣﺒﺎن ﻗﺪرت و ﺳﻠﻄﻨﺖ اﺳﺖ وﻟﯽ ﺑﻨﻈﺮ ﻣﯽرﺳﺪ‬
> ‫ﺑﻄﻮر ﺗﺨﺼﯿﺺ ﺑﻪ ﻧﻔﻮس ﺑﺮﮔﺰﯾﺪۀ اﻟﻬﯽ ﯾﻌﻨﯽ اﻣﻨﺎی ﺑﯿﺖ ﻋﺪل اﻋﻈﻢ راﺟﻊ اﺳﺖ ﮐﻪ‬
> ‫ﺑﻄﻮر اﺟﺘﻤﺎع و اﺟﻤﺎع ﻣﺮﺟﻌﯿّﺖ و ﻣﺮﮐﺰﯾّﺖ اﻟﻬﯽ دارﻧﺪ‪.‬‬
> 
> ‫ﺧﻄﺎب ﺑﻪ ﻣﻠﻮک‬
> ‫از آﯾﺎت ﺑﻌﺪی ﮐﻪ ﺧﻄﺎب ﺑﻪ ﻣﻠﻮک و ﺳﻼﻃﯿﻦ اﺳﺖ و ﯾﺎ در ﺑﺎرۀ ﺗﻤﺴّﮏ و ﺗﻮﺟّﻪ‬
> ‫آﻧﺎن ﺑﻪ ﻋﺪاﻟﺖ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ اﻫ ّﻤﯿّﺖ اﯾﻦ ﻣﻘﺎم و ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﺿﺮورت ﺗﺬﮐّﺮ و ﺗﻮﺟّﻪ ﺑﻪ ادب‬
> ‫و اﻧﺼﺎف ﻣﻌﻠﻮم ﻣﯿﺸﻮد‪ ،‬ﻣﺨﺼﻮﺻﺎً ﺗﺄ ﮐﯿﺪ ﺑﻪ اﯾﻦ ﻧﮑﺘﻪ ﮐﻪ اواﻣﺮاﻟ ّﻠﻪ ﺑﺮای ﺧﯿﺮ و ﻧﻔﻊ‬
> ‫ﻣﺮدم اﺳﺖ‪ ،‬وﮔﺮﻧﻪ ﺣﻖّ ﺟﻞّ ﺟﻼﻟﻪ از اﻋﻤﺎل اﻧﺴﺎﻧﯽ و ﻋﺮﻓﺎن و ﺳﺘﺎﯾﺶ ﺑﺸﺮی‬
> ‫ﺑﯽﻧﯿﺎز اﺳﺖ‪ .‬ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻪ اﺳﻢ ﻋﺎدل در اﯾﻦ ﻟﻮح ﺑﺮ ﻫﻤﮥ اﺷﯿﺎء ﺟﻠﻮه ﻧﻤﻮده و ﺧﻮﺷﺎ‬
> ‫ﺑﻪ ﺣﺎل آﻧﺎن ﮐﻪ از ﻧﻮر ﻋﺪل روﺷﻨﯽ ﯾﺎﻓﺘﻨﺪ‪ .‬ﻣﺠﺪد در اﯾﻦ ﻣﻘﺎم ﺑﻪ ﺗﻮاﻟﯽ ﻋﺪل و‬
> ‫ﻓﻀﻞ اﺷﺎره ﺷﺪه و ﻣﺨﺼﻮﺻ ًﺎ اﯾﻦ ﻧﮑﺘﻪ را ﺗﺄ ﮐﯿﺪ و ﺗﺼﺮﯾﺢ ﻓﺮﻣﻮده اﺳﺖ ﮐﻪ در اﯾﻦ‬
> ‫رﺿﻮان‪ ،‬ﯾﻌﻨﯽ رﺿﻮان اﻣﺮ اﻟﻬﯽ‪ ،‬درﺧﺘﺎن ﻋﺪل ﺑﻪ دﺳﺖ ﭘﺮوردﮔﺎر ﮐﺎﺷﺘﻪ و ﺑﺎ آب‬
> ‫ﻓﻀﻞ آﺑﯿﺎری ﻣﯿﺸﻮد ﺗﺎ ﻫﺮﯾﮏ ﻣﯿﻮه و ﺛﻤﺮی ﺑﺒﺎر آورد‪ .‬ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﺪ "اﻧّﺎ ﻏﺮﺳﻨﺎ ﺑﻪ‬
> ‫اﯾﺎدی اﻟﻘﺪرة ﻓﯽ ﻫﺬا اﻟﺮﺿﻮان اﺷﺠﺎر اﻟﻌﺪل و اﺳﻘﯿﻨﺎﻫﺎ ﺑﻤﯿﺎه اﻟﻔﻀﻞ ﻓﺴﻮف ﺗﺄﺗﯽ‬
> ‫ﮐﻞ واﺣﺪة ﺑﺎﺛﻤﺎرﻫﺎ"‪.‬‬
> 
> ‫‪27‬‬
> ‫ﻧﻈﺮي اﺟﻤﺎﻟﻲ در ﻣﻀﺎﻣﻴﻦ ﻟﻮح رﺿﻮاناﻟﻌﺪل‬                                ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺧﻄﺎب ﺑﻪ اﻫﻞ ﺑﯿﺎن‬
> ‫آﯾﺎت ﻣﺘﻌﺪدی از ﻟﻮح در ﺑﺎرۀ اﻫﻞ ﺑﯿﺎن و اﻣﺮ ﺑﻪ ﻣﻈﺎﻫﺮاﻟﻌﺪل و ﺗﺬﮐﺮ ﺑﻪ آﻧﺎن ﮐﻪ ﭼﺮا‬
> ‫ﺑﻪ ﺣﻀﺮت ﻧﻘﻄﻪ )ﻋﻠﯽ( اﯾﻤﺎن آوردﯾﺪ و از ﺷﻨﺎﺳﺎﺋﯽ ﻧﺒﺄ اﻋﻈﻢ ﻋﻈﯿﻢ ﺑﺎزﻣﺎﻧﺪﯾﺪ‬
> ‫ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ و ﺿﻤﻦ ﺷﺮﺣﯽ ﻣﺒﺴﻮط آﻧﺎن را ﺑﻪ ﻣﺆﻣﻨﺎن ﺑﻪ ﺣﻀﺮت ﯾﺤﯿﯽ ﻣﻌﻤﺪان ﮐﻪ از‬
> ‫ﺷﻨﺎﺳﺎﺋﯽ ﺣﻀﺮت ﻣﺴﯿﺢ )ﮐﻠﻤﻪ( ﻣﺤﺮوم ﺷﺪﻧﺪ ﺗﺸﺒﯿﻪ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ و اﻋﺘﺮاﺿﺎت آﻧﺎن را‬
> ‫ﺑﺎ اﻋﺘﺮاﺿﺎت آن ﮔﺮوه ﺗﻄﺒﯿﻖ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ و ﺳﭙﺲ آﻧﺎن را ﺑﻪ ﺣﻖّ و ﺣﻘﯿﻘﺖ ﻫﺪاﯾﺖ و‬
> ‫راﻫﻨﻤﺎﺋﯽ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ و ﺑﺎﻻﺧﺮه از وﺣﺪت دو ﻇﻬﻮر ﯾﺎد ﻓﺮﻣﻮده آﻧﺎن را ﺑﻪ اﯾﻦ ﻧﮑﺘﻪ‬
> ‫ﮐﻪ ﺣﻖّ را ﺑﺎﯾﺪ ﺑﻪ ﭼﺸﻢ ﺣﻖّ دﯾﺪ و ﺟﻤﺎل اﻟﻬﯽ را ﺑﻪ ﻋﯿﻦ و ﺑﺼﺮ او ﺷﻨﺎﺧﺖ و ﺑﻪ‬
> ‫اﯾﻦ ﻧﮑﺘﻪ ﮐﻪ در ﮐﺘﺎب ﺑﯿﺎن ﻧﯿﺰ ﺗﺼﺮﯾﺢ ﺷﺪه ﻣﺘﺬﮐﺮ ﻣﯽدارﻧﺪ‪ ۲‬و ﻣﻄﻠﺐ را ﭼﻨﯿﻦ ﺑﯿﺎن‬
> ‫ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪:‬‬
> ‫ﯽ ﺑﻌﯿﻦ ﺳﻮاﺋﯽ ﻟﻦ‬     ‫"ﻗﻞ ﯾﺎ ﻗﻮم ﻓﺎﻧﻈﺮوا اﻟﯽ ﺟﻤﺎﻟﯽ ﺑﻌﯿﻨﯽ ﻻﻧّﮑﻢ ﻟﻮ ﺗﻨﻈﺮون اﻟ ّ‬
> ‫ﺗﻌﺮﻓﻮﻧﯽ اﺑﺪ ًا ﮐﺬﻟﮏ ﻧﺰّل اﻻﻣﺮ ﻓﯽ اﻟﻮاح اﻟ ّﻠﻪ اﻟﻤﻘﺘﺪر اﻟﻌﺰﯾﺰ اﻟﺤﮑﯿﻢ‪ .‬ﻗﻞ ﯾﺎ ﻗﻮم ﻣﺎ‬
> ‫اﻧﺎدی ﺑﯿﻨﮑﻢ ﺑﻨﻔﺴﯽ ﻟﻨﻔﺴﯽ ﺑﻞ اﻧّﻪ ﯾﻨﺎدی ﮐﯿﻒ ﯾﺸﺎء ﺑﻨﻔﺴﻪ ﻟﻌﺒﺎده و ﯾﺸﻬﺪ ﺑﺬﻟﮏ‬
> ‫ن ورﻗﺔ اﻟﺘﯽ اﺧﺬﺗﻬﺎ‬    ‫ﺿﺠﯿﺠﯽ و ﺻﺮﯾﺨﯽ ﺛﻢ ﺣﻨﯿﻦ ﻗﻠﺒﯽ ﻟﻮ اﻧﺘﻢ ﻣﻦ اﻟﻤﻨﺼﻔﯿﻦ ا ّ‬
> ‫ارﯾﺎح ﻣﺸﯿﺔاﻟﻠﻪ ﻫﻞ ﺗﻘﺪر ان ﺗﺴﺘﻘّﺮ ﻓﯽ ﻧﻔﺴﻬﺎ ﻻ ﻓﻮ اﻟّﺬی اﻧﻄﻘﻨﯽ ﺑﺎﻟﺤﻖّ ﺑﻞ ﺗﺤﺮّﮐﻬﺎ‬
> ‫ن ﺣﺮﮐﺘﻬﺎ ﺛﻢ اﻫﺘﺰازﻫﺎ ﻓﯽ ﻧﻔﺴﻬﺎ ﻟﯿﮑﻮن‬      ‫ﮐﯿﻒ ﺗﺸﺎء و اﻧّﻪ ﻟﻬﻮ اﻟﺤﺎﮐﻢ ﻟﻤﺎ ﯾﺮﯾﺪ و ا ّ‬
> ‫ﺷﺎﻫﺪاً ﻋﻠﯽ ﺻﺪﻗﻬﺎ ﻟﻮ اﻧﺘﻢ ﻣﻦ اﻟﻌﺎرﻓﯿﻦ‪ .‬ﻓﺎﻧﻈﺮوا ﯾﺎ ﻗﻮم ﮐﯿﻒ ﺣﺎل ﻣﺰﻣﺎر اﻟّﺬی وﻗﻊ‬
> ‫ﺗﺤﺖ اﻧﺎﻣﻞ ارادة رﺑّﻪ اﻟّﺮﺣﻤﻦ و ﯾﻨﻔﺢ ﻓﯿﻪ ﻧﻔﺲ اﻟﺴﺒﺤﺎن ﻫﻞ ﯾﻘﺪر ان ﯾﺼﻤﺖ ﻓﯽ‬
> ‫ذاﺗﻪ ﻻ ﻓﻮ رﺑّﮑﻢ اﻟﻌﺰﯾﺰ اﻟﻤﻨّﺎن ﺑﻞ ﯾﻈﻬﺮ ﻣﻨﻪ ﻓﻨﻮن اﻻﻟﺤﺎن ﮐﯿﻒ ﯾﺸﺎء و اﻧّﻪ ﻟﻬﻮ اﻟﻌﺰﯾﺰ‬
> ‫اﻟﺤﺎﮐﻢ اﻟﻘﺪﯾﺮ و ﻫﻞ ﺗﻘﺪر اﻟﺸﻤﺲ ان ﺗﻄﻠﻊ ﻋﻦ اﻓﻖ اﻻﻣﺮ ﻣﻦ ﻏﯿﺮ ﺿﯿﺎء او ﺗﺴﺘﻄﯿﻊ‬
> ‫ان ﺗﻤﻨﻊ اﻻﺷﯿﺎء ﻣﻦ اﻧﻮارﻫﺎ ﻻ ﻓﻮ ﻧﻔﺲ اﻟﺒﻬﺎء و ﯾﺸﻬﺪ ﺑﺬﻟﮏ ﮐﻞّ ﻣﻨﺼﻒ ﺑﺼﯿﺮ ﻗﻞ‬
> ‫ﯽ اﻻﺑﻬﯽ ﺗﺤﺮّک ﻫﺬا اﻟﻘﻠﻢ اﻻﻋﻠﲐ و ﻫﺬا ﻟﻢ ﯾﮑﻦ‬         ‫ن اﺻﺎﺑﻊ ﻗﺪرة رﺑّﮑﻢ اﻟﻌﻠ ّ‬‫ﯾﺎ ﻗﻮم ا ّ‬
> ‫ب آﺑﺎﺋﮑﻢ اﻻوّﻟﯿﻦ‪".‬‬‫ﻣﻦ ﻋﻨﺪی ﺑﻞ ﻣﻦ ﻟﺪی اﻟ ّﻠﻪ رﺑّﮑﻢ و ر ّ‬
> 
> ‫ﻣﯿﺰان ﻋﺪل‬
> ‫آﯾﺎت ﻓﻮق ﯾﺎدآور ﺑﯿﺎﻧﯽ در ﻟﻮح ﻣﺒﺎرک ﺳﻠﻄﺎن اﯾﺮان اﺳﺖ )آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ‪ ،‬ج‪،۱‬‬
> ‫ﺻﺺ ‪ (۶۲–۶۱‬و ﺟﻮﻫﺮ ﻣﻄﻠﺐ آﻧﮑﻪ ﺣﻖّ را ﺑﺎﯾﺪ ﺑﻪ ﻧﻔﺲ ﺣﻖّ‪ ،‬ﯾﻌﻨﯽ ﻣﻈﻬﺮ ﻇﻬﻮر‬
> 
> ‫‪28‬‬
> ‫ﻧﻈﺮي اﺟﻤﺎﻟﻲ در ﻣﻀﺎﻣﻴﻦ ﻟﻮح رﺿﻮاناﻟﻌﺪل‬                        ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺣﻖّ‪ ،‬ﺷﻨﺎﺧﺖ و ﻣﻼک آن وﺟﻮد او و ﮐﻼم و آﯾﺎت اوﺳﺖ و آﯾﺎت ﻣﺘﻌﺪدی در‬
> ‫اﻫﻤﯿﺖ ﯾﻮم ﻇﻬﻮر و ﺗﺠﻠّﯿﺎت آن در اﯾﻦ ﻗﺴﻤﺖ ﺑﯿﺎن ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ‪ .‬ﺳﭙﺲ ﺑﻪ ﺗﻌﺮﯾﻒ و‬
> ‫ﺗﻮﺿﯿﺢ ﻣﺮاﺗﺐ و ﻣﻌﺎﻧﯽ ﻋﺪل ﺗﻮﺟّﻪ ﻓﺮﻣﻮده اﺻﻞ ﻋﺪل و ﻣﺒﺪأ آن را اواﻣﺮ ﻣﻈﻬﺮ اﻟﻬﯽ‬
> ‫در ﯾﻮم ﻇﻬﻮر ﻣﺬﮐﻮر داﺷﺘﻪ و آن را ﻣﯿﺰان ﻋﺪل ﺑﯿﻦ آﺳﻤﺎنﻫﺎ و ارض ذﮐﺮ ﻓﺮﻣﻮده و‬
> ‫ﻋﮑﺲاﻟﻌﻤﻞ اﻓﺮاد را ﺑﻪ ﮔﺮﯾﻪ و ﺷﮑﺎﯾﺖ ﻃﻔﻠﯽ ﺷﯿﺮﺧﻮار در ﻫﻨﮕﺎم از ﺷﯿﺮ ﺑﺎزﮔﺮﻓﺘﻦ‬
> ‫ﺗﺸﺒﯿﻪ ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ‪ ،‬زﯾﺮا در ﺣﻘﯿﻘﺖ ﻋﺪل ﮐﻪ اﻋﻄﺎء ﮐﻞّ ذی ﺣﻖّ ﺣﻘّﻪ اﺳﺖ ﻣﺎﻧﻨﺪ‬
> ‫ﺑﺎدﻫﺎی ﭘﺎﺋﯿﺰی اﺳﺖ ﮐﻪ درﺧﺘﺎن را ﺑﺮای آراﯾﺶ ﺟﺪﯾﺪ ﺑﻬﺎری آﻣﺎده ﻣﯽﺳﺎزد‪.‬‬
> ‫ﺳﭙﺲ اﻗﺮار ﺑﻪ ﻇﻬﻮر ﺷﻤﺲ ﺑﻬﺎء را ﺗﺤﻘﻖ ﻋﺪل ﺑﻪ ﻣﻔﻬﻮم ﻋﺪﻟﯽ ﮐﻪ از آن ارﮐﺎن ﻇﻠﻢ‬
> ‫و ﭘﺎﯾﻪﻫﺎی ﺷﺮک ﻧﺎﺑﻮد ﻣﯽﺷﻮد ﻣﻌﺮﻓﯽ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ‪ .‬و ﻫﺮ آن ﮐﺲ ﮐﻪ ﺑﻪ اﯾﻦ ﺣﻘﯿﻘﺖ‬
> ‫ﻣﺆﻣﻦ ﻧﺸﻮد از ﻇﺎﻟﻤﯿﻦ ﻣﺤﺴﻮب اﺳﺖ‪ ،‬و ﻧﮑﺘﮥ ﻣﻬ ّﻢ اﯾﻨﮑﻪ اﮔﺮ ﮐﺴﯽ ﺑﻪ اﻋﻤﺎل‬
> ‫ﺷﺎﯾﺴﺘﻪ ﻗﯿﺎم ﻧﻤﺎﯾﺪ و ﯾﺎ ﺑﻪ اﺟﺮای ﻋﺪل ﺑﯿﻦ ﻋﺎﻟﻤﯿﺎن ﻗﯿﺎم ﻧﻤﺎﯾﺪ‪ ،‬وﻟﯽ در ﺷﻨﺎﺳﺎﺋﯽ‬
> ‫اﻣﺮ ﻣﺒﺎرک ﺗﻮﻗﻒ ﻧﻤﺎﯾﺪ‪ ،‬ﺑﻪ ﺧﻮﯾﺸﺘﻦ ﻇﻠﻢ ﮐﺮده اﺳﺖ‪ ،‬ﭼﻪ ﮐﻪ ﻫﺮﮐﺲ ﻗﻄﺮهای ﺑﻪ اﻣﺮ‬
> ‫ﻣﺒﺎرﮐﺶ ﺑﻨﻮﺷﺪ ﺑﻬﺘﺮ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ ﻋﺒﺎدﺗﯽ ﻣﻌﺎدل ﻋﺒﺎدت ﻫﻤﮕﺎن ﺑﺮﺧﯿﺰد‪ ،‬زﯾﺮا‬
> ‫ﺧﺪاوﻧﺪ اﻋﻤﺎل اﺣﺪی از ﺑﻨﺪﮔﺎن را ﻧﻤﯽﭘﺬﯾﺮد ﻣﮕﺮ آﻧﮑﻪ ﺑﻪ ﻃﺮاز اذن و ﺗﺄﯾﯿﺪ‬
> ‫ﺣﻀﺮﺗﺶ آراﺳﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
> 
> ‫ﺧﻄﺎب ﺑﻪ آﻗﺎ ﺳﯿّﺪ ﻣﺤﻤّﺪرﺿﺎ‬
> ‫در اواﺧﺮ ﻟﻮح ﺳﯿﺎق ﺑﯿﺎن ﻣﻄﻠﺐ از ﺧﻄﺎب ﻋﻤﻮﻣﯽ ﺑﻪ ذﮐﺮ ﺧﺼﻮﺻﯽ ﻣﻨﺘﻘﻞ ﻣﯽﺷﻮد‬
> ‫و ﺑﻪ اﯾﻦ آﯾﺎت ﺑﻪ ذﮐﺮ آﻗﺎ ﺳﯿّﺪ ﻣﺤﻤّﺪرﺿﺎ ﻣﯽﭘﺮدازد ﮐﻪ "ان ﯾﺎ ﻗﻠﻢاﻻﻋﻠﯽ ﻓﺎﺑﺘﻌﺚ‬
> ‫ن ﻋﺪﻟﻪ‬
> ‫ﻋﺒﺪ اﻟﺬی ﺳﻤّﯽ ﺑﺎﻟﺮﺿﺎ ﺑﻌﺪ ﻧﺒﯿﻞ ﻣﻦ ﻣﻈﺎﻫﺮ اﻟﻌﺪل ﻓﯽ ﻣﻠﮑﻮت اﻻﻧﺸﺎء و ا ّ‬
> ‫اﯾﻤﺎﻧﻪ ﺑﺎﻟﻠّﻪ و ﻻ ﯾﻌﺎدﻟﻪ ﻋﺪل اﻟﺴﻤﻮات و اﻻرﺿﯿﻦ‪ ".‬ﻻزم ﺑﻪ ﺑﯿﺎن ﻧﯿﺴﺖ ﮐﻪ ﭼﻪ‬
> ‫اﻇﻬﺎر ﻋﻨﺎﯾﺘﯽ در ﺑﺎرۀ ﺟﻨﺎب آﻗﺎ ﺳﯿّﺪ ﻣﺤﻤّﺪرﺿﺎ ﺷﺪه اﺳﺖ ﮐﻪ "اﻧّﺎ ﺟﻌﻠﻨﺎک ذﮐﺮاً‬
> ‫ﻣﻦ ﻟﺪﻧﺎ ﺑﯿﻦ ﻋﺒﺎدﻧﺎ و ﺟﻌﻠﻨﺎک ﺣﺼﺒﻨﺎ ﻟﺒﺮﯾّﺘﻨﺎ ﺑﯿﻦ اﻟﻌﺎﻟﻤﯿﻦ ﻟﺘﺤﻔﻈﻬﻢ ﻣﻦ ﺳﻬﺎم‬
> ‫اﻻﺷﺎرات و ﺗﺬﮐﺮﻫﻢ ﺑﻬﺬا اﻟﻨﺒﺄ اﻟّﺬی ﻣﻨﻪ اﺿﻄﺮﺑﺖ ﻫﯿﺎﮐﻞ اﻻﺳﻤﺎء و ﻏﯿّﺮت اﻟﻮﺟﻮه‬
> ‫و ﺷﻘّﺖ اراﺿﯽ اﻟﮑﺒﺮ و ﺳﻘﻄَﺖ اﻻﺛﻤﺎر ﻣﻦ ﮐﻞ ﺷﺠﺮ ﻣﺮﺗﻔﻊ ﻣﻨﯿﻊ‪".‬‬
> ‫ﻗﺴﻤﺖ اﺧﯿﺮ ﻟﻮح ﻣﺒﺎرک اﮐﺜﺮ ًا ﺧﻄﺎب ﺑﻪ آﻗﺎ ﺳﯿّﺪ ﻣﺤﻤّﺪرﺿﺎ و ﻫﺪاﯾﺖ او ﺑﻪ ﺗﺮﺑﯿﺖ‬
> ‫ﻣﺮدم و اﻃﺎﻋﺖ از اواﻣﺮ اﻟﻬﯽ اﺳﺖ و ﻣﺨﺼﻮﺻﺎً او را ﺑﻪ اﯾﻦ ﺑﯿﺎن ﮐﻪ "ﺛﻢ اﻣﻨﻌﻬﻢ ﻋﻦ‬
> 
> ‫‪29‬‬
> ‫ﻧﻈﺮي اﺟﻤﺎﻟﻲ در ﻣﻀﺎﻣﻴﻦ ﻟﻮح رﺿﻮاناﻟﻌﺪل‬                           ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺳﻔﮏ اﻟﺪﻣﺎء اﻧّﺎ ﻗﺪ ﻧﻬﻨﯿﺎﻫﻢ ﻓﯽ ﮐﻞّ اﻻﻟﻮاح و ﻫﻢ اﺗّﺨﺬوا اﺣﮑﺎم اﻟ ّﻠﻪ ﺳﺨﺮﯾﺎ و‬
> ‫ﺗﺠﺎوزوا ﻋﻦ ﺣﺼﻦ اﻻﻣﺮ و ﮐﺎﻧﻮا ﻣﻦ اﻟﻐﺎﻓﻠﯿﻦ" ﻣﺘﺬﮐﺮ ﻣﯽدارﻧﺪ و ﻣﺘﻌﺎﻗﺒ ًﺎ ﭼﻨﯿﻦ ﺗﺬﮐﺮ‬
> ‫ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ ﮐﻪ "ان اﻟّﺬﯾﻦ ﯾﺠﺎدﻟﻮن و ﯾﺤﺎرﺑﻮن ﻣﻊ اﻟﻨﺎس اوﻟﺌﮏ ﺧﺮﺟﻮا ﻋﻦ‬
> ‫رﺿﻮاناﻟﻌﺪل و ﮐﺎﻧﻮا ﻣﻦ اﻟﻈﺎﻟﻤﯿﻦ ﻓﯽ اﻟﻮاح ﻋ ّﺰ ﺣﻔﯿﻆ‪ ".‬اﯾﻦ آﯾﺎت ﺗﺄ ﮐﯿﺪ در ﻧﻬﯽ‬
> ‫ﺷﺪﯾﺪ از ﺟﻨﮓ و ﺧﻮنرﯾﺰی اﺳﺖ‪.‬‬
> 
> ‫ﺧﺎﺗﻤﻪ‬
> ‫در ﺧﺎﺗﻤﻪ ﭘﺲ از ﻣﻨﺎﺟﺎت آﺧﺮ ﻟﻮح ﻧﯿﺰ اﯾﻦ آﯾﺎت ﻧﺎزل ﺷﺪه اﺳﺖ ﮐﻪ "اﻧّﺎ ﺧﻠﻘﻨﺎ‬
> ‫رﺿﻮاناﻟﻌﺪل ﺑﻘﻮّة ﻣﻦ ﻋﻨﺪﻧﺎ و ﻗﺪرة ﻣﻦ ﻟﺪﻧﺎ و ارﺳﻠﻨﺎ اﻟﯿﮏ ﺑﻔﻮاﮐﻪ ﻋ ّﺰ ﺑﺪﯾﻊ اذاً ذ ّ‬
> ‫ق‬
> ‫ﻣﻦ اﺛﻤﺎرﻫﺎ ﺛﻢ اﺳﺘﺮح ﻓﯽ ﻇﻞ اوراﻗﻬﺎ ﻟﺘﮑﻮن ﻣﺤﻔﻮﻇ ًﺎ ﻣﻦ ﻧﺎر اﻟﻤﺸﺮﮐﯿﻦ و ﺑﺬﻟﮏ‬
> ‫ب اﻟﻌﺎﻟﻤﯿﻦ‪".‬‬
> ‫اﺗﻤﻤﻨﺎ اﻟﻨﻌﻤﺔ ﻋﻠﯿﮏ ﻟﺘﺸﮑﺮ رﺑّﮏ و ﺗﮑﻮن ﻣﻦ اﻟﺸﺎﮐﺮﯾﻦ و اﻟﺤﻤﺪﻟﻠﻪ ر ّ‬
> ‫ﺑﻄﻮر ﺧﻼﺻﻪ ﻣﯽﺗﻮان ﮔﻔﺖ ﮐﻪ اﯾﻦ ﻟﻮح ﻣﺒﺎرک در ﻧﺨﺴﺘﯿﻦ ﻗﺴﻤﺖ ﻧﺎﻇﺮ ﺑﻪ اﺳﻢ‬
> ‫ﻋﺪل از اﺳﻤﺎء اﻟﻬﯽ و در ﻗﺴﻤﺖ دوم ﺧﻄﺎب ﺑﻪ ﻣﻈﺎﻫﺮ ﻋﺪل از اﻋﻠﯽ ﻣﺮاﺗﺐ وﺟﻮد‬
> ‫ﺗﺎ ﻋﺎﻣﮥ ﻣﺮدم و در ﻗﺴﻤﺖ ﺳﻮم ﺧﻄﺎب ﺑﻪ آﻗﺎ ﺳﯿّﺪ ﻣﺤﻤّﺪرﺿﺎ ﺷﻬﻤﯿﺮزادی ﺑﻪ ﻃﻮر‬
> ‫ﺗﺨﺼﯿﺺ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺼﺪاق ﻋﺪل او اﯾﻤﺎن او ﺑﻪ ﻇﻬﻮر اﻋﻈﻢ اﺑﻬﲐ اﺳﺖ و در ﺿﻤﻦ‬
> ‫اﯾﻦ ﺧﻄﺎﺑﺎت ﻣﻘﺎﻣﺎت و ﻣﺮاﺗﺐ وﺟﻮد ﺗﺄﺳﯿﺲ و ﺗﺒﺒﯿﻦ ﺷﺪه اﺳﺖ‪.‬‬
> 
> ‫ﺗﻮﺿﻴﺤﺎت‬
> ‫‪" .۱‬آﻗﺎ ﺳﯿّﺪ ﻣﺤﻤّﺪرﺿﺎ ﺷﺮح اﺣﻮال و ﻣﺼﺎﺋﺐ ﺧﻮدﺷﺎن را ﺑﻪ اﯾﻦ ﻣﻀﻤﻮن ﻧﮕﺎﺷﺖ‬
> ‫ب اﻋﻠﲐ را از آﺛﺎر و آﯾﺎت ﻧﺪﯾﺪه ﺑﻮدم و‬ ‫ﮐﻪ ﻣﻦ در اواﺋﻞ ﻇﻬﻮر ﺑﯿﺎن ﺣﻀﺮت ر ّ‬
> ‫ﺧﺪﻣﺖ ﺣﻀﺮت ﻗﺪوس و ﺟﻨﺎب اوّل ﻣﻦ آﻣﻦ ﻓﺎﺋﺰ ﻧﺸﺪم و ﺣﻀﺮت در ﺟﻮاب‬
> ‫ﻋﺮﯾﻀﮥ واﻟﺪه در ﺑﺎرۀ ﻣﻦ ﭼﻨﯿﻦ ﻋﻨﺎﯾﺖ ﻓﺮﻣﻮدﻧﺪ ﮐﻪ او ﺑﺎ ﻣﺎﺳﺖ و ﻣﺎ ﻫﻢ ﻣﻮاﺳﺎت‬
> ‫ﺧﻮاﻫﯿﻢ ﮐﺮد‪ .‬اﯾﻦ ﺑﻮد ﮐﻪ ﺳﻪ ﺑﺮادری ﮐﻪ رﻓﺘﻪ ﺑﻮدﻧﺪ ﯾﮑﯽ )آﻗﺎ ﻣﯿﺮ اﺑﻮﻃﺎﻟﺐ( ﺑﻌﺪ از‬
> ‫ﺷﻬﺎدت اﺻﺤﺎب ﺑﺮﮔﺸﺖ و اﻣﺮ ﻇﻬﻮر را ﺑﻪ ﺗﻔﺼﯿﻞ ﺑﯿﺎن ﻓﺮﻣﻮدﻧﺪ و ﺳﺒﺐ ﻫﺪاﯾﺖ‬
> ‫ﺷﺪﻧﺪ و اﯾﻦ ﻓﺎﻧﯽ ﻫﻢ ﺑﺎ ﻣﺤﺒّﺖ و دﯾﺎﻧﺖ و ﺻﺪاﻗﺖ و اﻣﺎﻧﺖ و ﺻﺒﺮ و ﺷﮑﺮ و رﺿﺎ و‬
> ‫ﺑﺮدﺑﺎری در ﻣﺼﯿﺒﺎت و ﺑﻠﯿﺎت و اﻣﺘﺤﺎﻧﺎت ﺧﺪاوﻧﺪی در ﺻﺪد ﺗﺒﻠﯿﻎ اﻣﺮاﻟﻠّﻪ ﺑﺮآﻣﺪه‬
> ‫ﺑﻨﺎی ﻧﺼﯿﺤﺖ و ﺗﺮﺑﯿﺖ ﻧﻬﺎدم و ﺑﺎ آﻧﭽﻪ از ﺻﻔّﺎت اﯾﻤﺎن و ﻣﻘﺎم ﺳﻠﻮک ﮐﻪ در آﯾﺎت‬
> 
> ‫‪30‬‬
> ‫ﻧﻈﺮي اﺟﻤﺎﻟﻲ در ﻣﻀﺎﻣﻴﻦ ﻟﻮح رﺿﻮاناﻟﻌﺪل‬                         ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫و اﻟﻮاح اﻟﻬﯿﻪ ﺑﻮد ﺑﻪ ﻗﺪر ادراک ﺧﻮد و اﻧﺪازۀ ﺧﻠﻖ در ارض ﺳﯿﻦ و ﻣﯿﻢ و ﺷﯿﻦ ﺑﻪ‬
> ‫ﻋﻨﺎﯾﺖ و ﻣﺪد و ﻓﻀﻞ ﻣﺤﺒﻮب ﻋﺎﻟﻤﯿﺎن ﺑﺴﺮ ﺑﺮدم‪ .‬و اﻣّﺎ ﺗﻔﺼﯿﻞ ﻣﺼﺎﺋﺐ و ﺑﻠﯿﺎت‬
> ‫وارده ﭼﻪ ﻧﻮﯾﺴﻢ ﮐﻪ ﺑﻌﺪ از ﺷﻬﺎدت اﺻﺤﺎب ﺧﺎﺗﻤﮥ اﻣﺮ ﻗﻠﻌﻪ از ﺷﻤﺎﺗﺖ و ﻣﻼﻣﺖ و‬
> ‫ﺷﻘﺎوت اﻫﻞ ﺷﻬﻤﯿﺮزاد و ﺳﻨﮕﺴﺮ از ذوی ﻗﺮاﺑﺖ و ﻏﯿﺮﻫﻢ ﭼﻪ ﮔﺬﺷﺖ‪ .‬اﻫﺎﻟﯽ‬
> ‫ﺷﻬﻤﯿﺮزاد ﺑﻪ ﺣﻤﺎم رﻓﺘﻪ‪ ،‬ﺧﻀﺎب ﻧﻤﻮده‪ ،‬ﺑﺎ ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ ﻣﺼﺎﻓﺤﻪ ﻣﯽﮐﺮدﻧﺪ‪ ،‬و‬
> ‫ﻣﺒﺎرکﺑﺎد ﻣﯽﮔﻔﺘﻨﺪ‪ ،‬و اﯾﻦ ﻓﺎﻧﯽ در ﮐﻮﭼﻪ و ﺑﺎزارﻫﺎ ﻫﺪف ﺳﻬﺎم ﻣﻼﻣﺖ ﺟﮕﺮﺳﻮز‬
> ‫ﺗﻦﮔﺪاز ﺑﻮدم و ﺗﻀﯿﯿﻘﺎت ﺑﻪ درﺟﻪای ﺑﻮد ﮐﻪ ﺣﺘﯽ ﮔﻨﺪمﻓﺮوﺧﺘﻦ ﺑﻪ ﻣﺎ را ﺣﺮام‬
> ‫ﮐﺮدﻧﺪ‪ .‬ﺑﺎ ﺗﻔﮑّﺮ درک ﺑﺎﯾﺪ ﮐﺮد ﮐﻪ در ﭼﻨﺎن اوﺿﺎع ﭼﻪ اﺣﻮال و ﻣﺸﻘﺎﺗﯽ رخ داد و‬
> ‫ﻣﻦ در اﯾﻦ ﺷﺪّت ﻃﺎﻗﺖ ﻧﯿﺎورده ﺑﻪ اﺗّﻔﺎق واﻟﺪۀ ﭘﯿﺮ ﺑﻪ ﺳﻨﮕﺴﺮ در ﺧﺎﻧﮥ ﺧﻮاﻫﺮم رﻓﺘﻢ‬
> ‫ﺗﺎ ﻗﺪری آﺳﻮده ﺷﻮﯾﻢ‪ .‬اﻟ ّﻠ ُﻪاﮐﺒﺮ از زﺧﻢ ﻟﺴﺎن اﯾﻦ اﺷﺮار و ﮐﻔﺎر‪ .‬زنﻫﺎ ﻣﻮی ﺳﺮ‬
> ‫واﻟﺪه و ﺧﻮاﻫﺮ را ﻣﯽﮐﺸﯿﺪﻧﺪ و ﻧﺎﺳﺰا ﻣﯽﮔﻔﺘﻨﺪ ﮐﻪ ﺷﻤﺎ ﺑﺮای ﮐﻔﺎر و ﺧﺎرﺟﯽﻫﺎی از‬
> ‫دﯾﻦ ﮔﺮﯾﻪ و ﻧﻮﺣﻪ ﻣﯽﻧﻤﺎﺋﯿﺪ‪ ،‬و اﯾﻦ ﻓﺎﻧﯽ ﻻﻋﻼج در ﺧﺎﻧﻪ را ﺑﺴﺘﻢ و ﺑﻪ ﺻﺒﺮ و‬
> ‫ﺷﮑﯿﺒﺎﺋﯽ ﺑﺴﺮ ﻣﯽﺑﺮدﯾﻢ‪ .‬ﮔﺮﯾﻪ آﻫﺴﺘﻪآﻫﺴﺘﻪ ﻣﯽﻧﻤﻮدﯾﻢ و ﭼﻨﺪ ﺻﻐﯿﺮ ﺑﺎﻗﯽﻣﺎﻧﺪه از‬
> ‫ﺷﻬﺪاء ﮐﻪ ﺑﺮادرزادهﻫﺎ و ﺧﻮاﻫﺮزادهﻫﺎ ﺑﻮدﻧﺪ‪ ،‬ﻣﻦ ﺑﻪ ﻇﺎﻫﺮ ﮐﻔﯿﻞ ﺑﻮدم‪ ،‬وﻟﮑﻦ در‬
> ‫ﺳﺨﺘﯽ و ﺗﻨﮕﯽ ﺑﺴﯿﺎر ﻋﻈﯿﻢ ﺑﺴﺮ ﻣﯽﺑﺮدﯾﻢ‪ .‬ﻋﻠﻒ را ﻣﯽﭘﺨﺘﯿﻢ و ﮐﺒﯿﺮ ًا و ﺻﻐﯿﺮاً ﺳﺪّ‬
> ‫ﺟﻮع ﻣﯽﮐﺮدﯾﻢ‪ .‬آه آه از ﺷﻘﺎوت و ﺷﺮارت ﮐﻔﺎر و ﻓﺠﺎر‪ .‬ﺑﺎغ و زﻣﯿﻦ را‬
> ‫ﻣﯽﺧﻮاﺳﺘﯿﻢ ﺑﻔﺮوﺷﯿﻢ و ﺻﺮف ﮐﻨﯿﻢ‪ .‬ﻣﯽﮔﻔﺘﻨﺪ ﺷﻤﺎ ﺧﺎرﺟﯽ ﻫﺴﺘﯿﺪ و ﻧﻤﯽﺷﻮد ﺑﺎ‬
> ‫ﺷﻤﺎ ﻣﻌﺎﻣﻠﻪ ﮐﺮد‪ .‬در آن ﺣﺎل ﺟﺰ ﺻﺒﺮ ﭼﺎره ﻧﺪاﺷﺘﻢ و ﺟﺰ ﺧﻮن ﺟﮕﺮ ﻏﺬاﺋﯽ ﺑﺮای‬
> ‫ﻣﺎ ﻧﺒﻮد‪ .‬اﻣﺎن از ﺷﻤﺎﺗﺖ ذوی ﻗﺮاﺑﺖ ﮐﻪ ﺧﺎﻟﻮ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻫﻤﯽ ﺳﻌﯽ و ﮐﻮﺷﺶ ﻣﯿﻨﻤﻮد‬
> ‫و ﺑﻪ ﺳﻠﻄﺎن و ﺣﮑّﺎم ﻋﺎرض ﻣﯿﺸﺪ ﮐﻪ ﻣﺎ را ﺑﻪ ﻗﺘﻞ ﺑﺮﺳﺎﻧﻨﺪ‪ ،‬وﻟﯽ ﺧﺪا ﻧﺨﻮاﺳﺖ و‬
> ‫اﯾﻦ ﻓﺎﻧﯽ در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﺑﻪ ﺻﻠﺢ و ﺳﻠﻮک ﺑﺎ او رﻓﺘﺎر ﮐﺮدم و اﺣﻮال ﺳﺎلﻫﺎ ﺑﻪ اﯾﻦ ﻣﻨﻮال‬
> ‫ﮔﺬﺷﺖ‪) ".‬ﻇﻬﻮراﻟﺤﻖّ‪ ،‬ج‪ ،۳‬ﺻﺺ‪(۲۰۴–۲۰۳‬‬
> ‫‪ .۲‬ﺑﻪ ﺑﯿﺎن ﻣﺒﺎرک ﻓﺎرﺳﯽ‪ ،‬ﺑﺎب ﺳﯿﺰدﻫﻢ از واﺣﺪ ﺷﺸﻢ )‪ (۱۳/۶‬و ﺑﺎب ﺷﺸﻢ از‬
> ‫واﺣﺪ ﻫﺸﺘﻢ )‪ (۶/۸‬ﻣﺮاﺟﻌﻪ ﺷﻮد‪.‬‬
> 
> ‫‪31‬‬
> ‫ﺷﺮﺣﻲ در ﺑﺎرة ﻛﺘﺎباﻻﺳﻤﺎء‬                                        ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺷﺮﺣﻲ در ﺑﺎرة ﻛﺘﺎباﻻﺳﻤﺎء‬
> 
> ‫ﻣﺤﻤّﺪ اﻓﻨﺎن‬
> 
> ‫ﮐﺘﺎباﻻﺳﻤﺎء از آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﻧﻘﻄﮥ اوﻟﲐ اﺳﺖ ﮐﻪ در دورۀ اﺧﯿﺮ ﺣﯿﺎت ﻣﺒﺎرک در‬
> ‫آذرﺑﺎﯾﺠﺎن ﻧﺎزل ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺎ ﻫﻤﮥ اﻫﻤﯿّﺘﯽ ﮐﻪ اﯾﻦ ﮐﺘﺎب ﺑﻪ ﻋﻠّﺖ ﻣﻄﺎﻟﺐ و‬
> ‫ﻣﺨﺎﻃﺒﺎن آن دارد ﺑﺴﯿﺎری از اﻃّﻼﻋﺎت ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ آن ﻧﺎﻣﻌﻠﻮم اﺳﺖ‪ .‬ﻧﮕﺎرﻧﺪه ﺗﺎﮐﻨﻮن‬
> ‫ﺑﻪ زﯾﺎرت ﻧﺴﺨﮥ ﮐﺎﻣﻠﯽ از اﯾﻦ اﺛﺮ ﺗﻮﻓﯿﻖ ﻧﯿﺎﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪ ،‬وﻟﯽ از آﻧﭽﻪ در دﺳﺖ اﺳﺖ‬
> ‫ﭼﻨﯿﻦ ﺑﻪ ﻧﻈﺮ ﻣﯿﺮﺳﺪ ﮐﻪ ﺗﺮﺗﯿﺐ آن ﺑﺮ ﺳﯿﺼﺪ و ﺷﺼﺖ و ﯾﮏ ﺑﺎب‪ ،‬ﯾﻌﻨﯽ ﻧﻮزده واﺣﺪ‬
> ‫ﮐﻪ ﻫﺮ ﯾﮏ ﻧﻮزده ﺑﺎب داﺷﺘﻪ ﻣﻘﺮّر ﺑﻮده و ﻫﺮ ﺑﺎب در ﺣﻘﯿﻘﺖ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪۀ ﯾﮑﯽ از اﯾﺎم‬
> ‫ﺳﺎل ﺷﻤﺮده ﺷﺪه اﺳﺖ‪ ،‬ﯾﺎ ﺑﻪ ﻋﺒﺎرت دﯾﮕﺮ ﻫﺮ ﺑﺎب ﺑﻪ ﻣﻨﺎﺳﺒﺖ ﯾﮏ روز از اﯾﺎم ﺳﺎل‬
> ‫ﻧﺎزل ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬در اﺑﺘﺪای ﻫﺮ ﺑﺎب ﻋﻨﻮاﻧﯽ ﻣﺸﺎﺑﻪ ﺑﻪ ﺻﻮرت زﯾﺮ دﯾﺪه ﻣﯿﺸﻮد‪.‬‬
> ‫ﻧﻤﻮﻧﮥ زﯾﺮ ﺑﺎ ﺗﻔﺎوﺗﯽ ﺟﺰﺋﯽ از ﻟﺤﺎظ ذﮐﺮ اﻋﺪاد ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺑﺎب و واﺣﺪ ﻫﻤﻮاره‬
> ‫ﺗﮑﺮار ﺷﺪه اﺳﺖ‪:‬‬
> ‫"اﻟﺒﺎب اﻟﺜﺎﻟﺚ ﻣﻦ اﻟﻮاﺣﺪ اﻻول ﻣﻦ اﻟﯿﻮم اﻟﺜﺎﻟﺚ ﻣﻦ اﻟﺴﻨﺔ ﻓﯽ ﻣﻌﺮﻓﺔ اﺳﻢاﻟﻠّﻪ اﻟﻮاﺣﺪ‬
> ‫و ﻟﻪ ارﺑﻊ ﻣﺮاﺗﺐ‪".‬‬
> ‫ﻫﺮ ﺑﺎب ﺑﻪ ﭼﻬﺎر ﻣﺮﺗﺒﻪ ﯾﺎ ﻓﺼﻞ ﺗﻘﺴﯿﻢ ﺷﺪه ﮐﻪ اﮔﺮﭼﻪ ﺑﻨﺎ ﺑﻪ ﺗﻨﺎﺳﺐ ﻣﻄﻠﺐ ﻣﻤﮑﻦ‬
> ‫اﺳﺖ در ﺷﺮح و ﺗﻮﺿﯿﺢ ﯾﮑﯽ از ﻣﺮاﺗﺐ و ﻣﻘﺎﻣﺎت اﺳﻢ ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﻣﻊ ٰذﻟﮏ‬
> ‫ﻋﻤﻮﻣ ًﺎ در ﻣﺮﺗﺒﮥ اول ﺑﻪ ﻟﺤﻦ آﯾﺎت‪ ،‬در ﻣﺮﺗﺒﮥ دوم ﺑﻪ ﻟﺤﻦ ﻣﻨﺎﺟﺎت‪ ،‬در ﻣﺮﺗﺒﮥ ﺳﻮم ﺑﻪ‬
> ‫ﻟﺤﻦ ﺧﻄﺒﻪ‪ ،‬و در ﻣﺮﺗﺒﮥ ﭼﻬﺎرم ﺑﻪ ﻟﺤﻦ ﺻﻮر ﻋﻠﻤﯿﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ ﻧﻮﻋﯽ ﺧﺎصّ ﺑﺎ ﺗﻔﺴﯿﺮ‬
> ‫ﺣﻘﺎﺋﻖ ﻣﺮﺗﺒﻂ ﻣﯽﺷﻮد‪ ،‬و ﺑﻪ ﻫﻤﯿﻦ ﺳﺒﺐ اﯾﻦ اﺛﺮ ﻣﻬﯿﻤﻦ ﺑﻪ اﺳﻤﺎءاﻟﻠّﻪ ﭼﻬﺎر ﺷﺄن ﻧﯿﺰ‬
> ‫‪۱‬‬
> ‫ﺷﻬﺮت دارد‪.‬‬
> ‫ﻣﻘﺼﻮد از اﺳﻤﺎء در اﯾﻦ اﺛﺮ ﻣﺒﺎرک اﺳﻤﺎء اﻟﻬﯽ و ﻣﻈﺎﻫﺮ آن در ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ اﺳﺖ‬
> ‫و ﺑﯿﺎن ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ ﻣﺆﯾّﺪ اﯾﻦ ﻣﻄﻠﺐ اﺳﺖ‪" :‬ﮐﺘﺎب اﺳﻤﺎء ﻧﺎزل ﺷﺪ‪ .‬آﺧﺮ ﺗﻔﮑّﺮ‬
> ‫ﻧﻤﺎﺋﯿﺪ ﮐﻪ ﻣﻘﺼﻮد ﭼﻪ ﺑﻮده‪ .‬ﻣﺨﺼﻮص ﮐﺘﺎب اﺳﻤﺎء ﻧﺎﻣﯿﺪهاﻧﺪ و در آن اﻟﻮاح ﺟﻤﯿﻊ‬
> 
> ‫‪32‬‬
> ‫ﺷﺮﺣﻲ در ﺑﺎرة ﻛﺘﺎباﻻﺳﻤﺎء‬                                           ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫اﺳﻤﺎء را واﺣﺪ ًا ﺑﻌﺪ واﺣﺪ ذﮐﺮ ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ و ﺗﻔﺴﯿﺮ ﻧﻤﻮدهاﻧﺪ و ﺑﻌﺪ ﻣﻈﺎﻫﺮ اﺳﻤﺎء را‬
> ‫ﺑﻪ ﻣُﺒﺪع اﺳﻤﺎء وﺻﯿﺖ ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ‪) ".‬اﻗﺘﺪارات‪ ،‬ص‪(۷۹‬‬
> ‫از ﻣﺨﺎﻃﺒﯿﻦ اﯾﻦ اﻟﻮاح ﺗﺎﮐﻨﻮن ﻋﺪۀ ﻣﻌﺪودی ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪهاﻧﺪ‪ ،‬ﭼﻪ ﮐﻪ در ﺻﺪر ﺑﺎب‬
> ‫ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ ذﮐﺮ آﻧﻬﺎ آﻣﺪه اﺳﺖ‪ ،‬اﻣّﺎ ﻧﮕﺎرﻧﺪه ﻣﺘﺄﺳﻔﺎﻧﻪ ﺗﺎﮐﻨﻮن ُﻧﺴَﺦ ﻣﻌﺘﺒﺮی ﮐﻪ ﻣﺘﻀﻤّﻦ‬
> ‫اﺳﺎﻣﯽ ﻫﻤﮥ ﻣﺨﺎﻃﺒﺎن ﺑﺎﺷﺪ زﯾﺎرت ﻧﻨﻤﻮده اﺳﺖ‪ .‬وﻟﯽ آﻧﭽﻨﺎﻧﮑﻪ ﻣﻌﻠﻮم ﻣﯽﺷﻮد اﯾﻦ‬
> ‫آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﮐﻪ ﺧﻄﺎب ﺑﻪ ﻣﺆﻣﻨﺎن و ﻣﺨﺎﻟﻔﺎن ﻫﺮ دو ﺑﻮده و ﺑﻪ ﻣﻨﺎﺳﺒﺖ ﺣﺎل و اﻋﻤﺎل‬
> ‫آﻧﺎن ﻫﺮ ﯾﮏ ﺑﻪ ﺗﻨﺎﺳﺐ ﻣﻮرد ﺧﻄﺎب ﻋﻨﺎﯾﺖ ﯾﺎ ﻋﺘﺎب ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪاﻧﺪ‪ .‬ﺑﯿﺎن ﻣﺒﺎرک‬
> ‫ب اﻋﻠﲐ‪،‬‬ ‫ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ در ﮐﺘﺎب اﯾﻘﺎن ﻣﺆﯾّﺪ اﯾﻦ ﻓﺮض اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ "و ر ّ‬
> ‫روح ﻣﺎ ﺳﻮاه ﻓﺪاه‪ ،‬ﺑﺨﺼﻮص ﺑﻪ ﺟﻤﯿﻊ ﻋﻠﻤﺎی ﻫﺮ ﺑﻠﺪی ﺗﻮﻗﯿﻌﯽ ﺻﺎدر ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ و‬
> ‫ﻣﺮاﺗﺐ اﻋﺮاض و اﻏﻤﺎض ﻫﺮ ﮐﺪام را در ﺗﻮﻗﯿﻊ او ﺑﻪ ﺗﻔﺼﯿﻞ ذﮐﺮ ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ‬
> ‫’ﻓَﺎﻋﺘَﺒِﺮُوا ﯾَﺎ اُوﻟِﯽ اﻻَﺑﺼَﺎ ِر‪) "‘.‬ﮐﺘﺎب اﯾﻘﺎن‪ ،‬ﺑﻨﺪ‪ (۲۵۶‬اﮔﺮﭼﻪ ﺑﯿﺎن ﻣﺒﺎرک ﻓﻮق ﺑﻪ‬
> ‫اﯾﻦ ﻣﻄﻠﺐ ﺻﺮاﺣﺘﯽ ﻧﺪارد اﻣّﺎ ﺑﺎ ﺗﻮﺟّﻪ ﺑﻪ اﯾﻨﮑﻪ ﺗﻮﻗﯿﻌﺎﺗﯽ ﻣﺴﺘﻘﻞ ﺧﻄﺎب ﺑﻪ اﻓﺮاد‬
> ‫ﻋﻠﻤﺎء در دﺳﺖ ﻧﯿﺴﺖ و ﺿﻤﻨ ًﺎ ﺑﻌﻀﯽ از اﯾﻦ اﺑﻮاب ﺑﻪ ﺗﻨﯽ ﭼﻨﺪ از ﻋﻠﻤﺎء ﻣﺨﺎﻟﻔﺎن‬
> ‫ﻼ ﻣﯿﺘﻮان اﻃﻤﯿﻨﺎﻧﯽ ﺣﺎﺻﻞ ﻧﻤﻮد ﮐﻪ ﻣﻨﻈﻮر از ﺑﯿﺎن ﻧﺎزل در ﮐﺘﺎب‬   ‫ﺧﻄﺎب ﺷﺪه ﻣﺤﺘﻤ ً‬
> ‫ﻣﺴﺘﻄﺎب اﯾﻘﺎن ﻫﻤﺎن ﻧﻔﻮس ﺑﻮدهاﻧﺪ‪.‬‬
> ‫ﻣﺤﻞ ﻧﺰول اﯾﻦ اﺛﺮ ﻋﻈﯿﻢ را از ﻣﺘﻦ اﺑﻮاب ﻣﯿﺘﻮان اﺳﺘﺨﺮاج ﮐﺮد‪ ،‬زﯾﺮا در ﺑﻌﻀﯽ‬
> ‫ذﮐﺮ ﻣﺎﮐﻮ و در ﺑﻌﻀﯽ ذﮐﺮ ﭼﻬﺮﯾﻖ آﻣﺪه اﺳﺖ‪ ،‬و ﻟﺬا ﻣﯿﺘﻮان ﭼﻨﯿﻦ داﻧﺴﺖ ﮐﻪ‬
> ‫اﺑﺘﺪای ﺷﺮوع اﯾﻦ ﺳﻔﺮ ﺟﻠﯿﻞ از اواﺋﻞ اﯾﺎم آذرﺑﺎﯾﺠﺎن و ﺗﺎ اواﺧﺮ اﯾﺎم ﻣﺒﺎرک ﺑﻮده‬
> ‫اﺳﺖ و ﺷﺎﯾﺪ ﺑﻪ ﻫﻤﯿﻦ ﺳﺒﺐ ﻧﺴﺨﮥ ﮐﺎﻣﻠﯽ از آن ﺑﺎﻗﯽ ﻧﻤﺎﻧﺪه اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫ﺑﺮای ﻧﻤﻮﻧﻪ ﻣﯿﺘﻮان ﺑﻪ آﯾﮥ زﯾﺮ ﮐﻪ ﻣﺘﻀﻤّﻦ ذﮐﺮ ﻣﺎﮐﻮ اﺳﺖ ﺗﻮﺟّﻪ ﻧﻤﻮد‪:‬‬
> ‫در ﺑﺎب راﺑﻊ از واﺣﺪ ﺧﺎﻣﺲ در ﻣﻌﺮﻓﺖ اﺳﻢ ﻓﺂرق ﭼﻨﯿﻦ ﻧﺎزل‪" :‬ﻗﺪ ﺗﻀﺮّﻋﻮا ﻓﯽ‬
> ‫اﻟﻒ و ﻣﺄﺗﯿﻦ و ﺳﺒﻌﯿﻦ ﺳﻨﺔ ﻓﻠﻤﺎ ﻗﺪ اﻇﻬﺮ اﻟﻠّﻪ اﻟﺤﻖ ﺑﺂﯾﺎت ﻣﻦ ﻋﻨﺪه ﻓﺎذا ﮐﻞ ﻋﻦ اﻟﻠّﻪ‬
> ‫رﺑّﻬﻢ ﻣﺒﻌﺪون ﺣﺘﯽ ﻗﺪ ﺳﮑﻨﻮه ﺑﻐﯿﺮ ﺣﻖ ﻋﻠﯽ ﺟﺒﻞ ﻣﺎﮐﻮ‪ .‬ﻫﻞ ﻟﻼﺳﻼم ﻣﻦ ﻧﺎر ﻓﻮق‬
> ‫ﻫﺬا‪ ،‬ﻗﺎﺋﻤﻬﻢ ﻓﯽ ﺟﺒﻞ وﺣﺪه و ﮐﻠّﻬﻢ ﺑﺎﻧﻔﺴﻬﻢ ﻓﯽ ﺑﯿﻮﺗﻬﻢ ﺑﻨﺴﺒﺘﻪ اﻟﯿﻪ ﯾﺘﻌﺰّزون و‬
> ‫ﯾﺴﮑﻨﻮن ﻻورﺑّﮏ ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ﻧﺎراً ﻓﻮق ذﻟﮏ ‪ "...‬ﮐﻪ ﻣﻔﻬﻮم آن اﯾﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ "ﻫﺰار و‬
> ‫دوﯾﺴﺖ و ﻫﻔﺘﺎد‪ ۲‬ﺳﺎل ﺗﻀﺮّع و اﺳﺘﻐﺎﺛﻪ ﻧﻤﻮدﻧﺪ‪ ،‬اﻣّﺎ ﻫﻨﮕﺎﻣﯽ ﮐﻪ ﻣﻮﻋﻮد ﺑﻪ آﯾﺎت‬
> 
> ‫‪33‬‬
> ‫ﺷﺮﺣﻲ در ﺑﺎرة ﻛﺘﺎباﻻﺳﻤﺎء‬                                     ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﻇﻬﻮر ﻓﺮﻣﻮد ﻫﻤﮕﺎن دوری ﮐﺮدﻧﺪ و او را ﺑﻪ ﻧﺎروا در ﻣﺎﮐﻮ زﻧﺪاﻧﯽ ﺳﺎﺧﺘﻪ‪ .‬آﺗﺸﯽ و‬
> ‫ﻋﺬاﺑﯽ ﺑﺮای اﺳﻼم ﺑﯿﺶ از اﯾﻦ ﻧﯿﺴﺖ ﮐﻪ ﻗﺎﺋﻢ ﻣﻮﻋﻮدﺷﺎن در آن ﻣﮑﺎن ﻣﻌﯿّﻦ ﺑﻪ‬
> ‫ﺗﻨﻬﺎﺋﯽ زﻧﺪاﻧﯽ ﺑﺎﺷﺪ و آﻧﺎن ﻫﻤﻪ در ﻣﻨﺎزل ﺧﻮد ﺑﻪ اﻧﺘﺴﺎب ﺑﻪ ﻣﻮﻋﻮد ﻋﺰّﺗﻤﻨﺪ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪.‬‬
> ‫ﻗﺴﻢ ﺑﻪ ﺧﺪا ﮐﻪ ﺑﺮای آﻧﺎن ﻋﺬاﺑﯽ ﺑﯿﺶ از اﯾﻦ ﻧﯿﺴﺖ‪".‬‬
> ‫ﺑﺎ اﯾﻦ ﻣﻘﺪﻣﺎت ﻣﯿﺘﻮان داﻧﺴﺖ ﮐﻪ ﻧﺰول اﯾﻦ ﮐﺘﺎب ﺑﺎ ﮐﺘﺎب ﺑﯿﺎن )ﻋﺮﺑﯽ و ﻓﺎرﺳﯽ(‬
> ‫ﻼ ﺑﻪ زﺑﺎن‬‫ﻫﻢزﻣﺎن ﺑﻮده و اﺳﺎﺳ ًﺎ ارﺗﺒﺎط و واﺑﺴﺘﮕﯽ ﺑﻨﯿﺎدی دارد‪ .‬ﮐﺘﺎباﻻﺳﻤﺎء ﮐ ًّ‬
> ‫ﻋﺮﺑﯽ اﺳﺖ و ﻣﺮاﺗﺐ ارﺑﻌﻪ ﯾﺎ ﺷﺌﻮن ﭼﻬﺎرﮔﺎﻧﮥ اﺑﻮاب در ﺗﻤﺎم اﺑﻮاب وﺟﻮه ﻣﺸﺘﺮﮐﯽ‬
> ‫دارد و ﺣﺘﯽ ﺑﻌﻀﯽ از ﻣﻘﺪّﻣﺎت ﻣﻄﺎﻟﺐ در اﯾﻦ ﻣﺮاﺗﺐ ﻫﻤﻮاره در ﻃﻮل ﮐﺘﺎب ﺗﮑﺮار‬
> ‫ﻣﯿﺸﻮد‪ .‬اﻧﺸﺎء ﻣﻄﺎﻟﺐ ﻫﻤﻮاره ﻣﺘﻀﻤّﻦ ﺗﺄ ﮐﯿﺪ ﺑﺮ ﻣﻄﺎﻟﺐ اﺻﻮﻟﯽ و اﻋﺘﻘﺎدی و ﺗﻮﺟﯿﻪ‬
> ‫و ﺗﻔﻬﯿﻢ ﻣﻔﺎﻫﯿﻢ روﺣﺎﻧﯽ و ﺗﮑﺮار ﺣﻘﺎﺋﻖ و دﻗﺎﺋﻖ ﻣﻮﺿﻮع ﺑﻪ ﻣﺪد اﻋﺎدۀ ﻣﻄﻠﺐ ﺑﻪ‬
> ‫ﻋﻨﺎوﯾﻦ ﻣﺘﻨﻮع و ﻣﺨﺘﻠﻒ اﺳﺖ‪ .‬از ﻣﺨﺘﺼّﺎت اﯾﻦ اﺛﺮ ﺟﻠﯿﻞ ﺑﺎﯾﺪ ﺑﻪ ﺧﻠﻖ و اﯾﺠﺎد‬
> ‫اﺻﻄﻼﺣﺎت ﺑﺪﯾﻊ و اﺧﺘﺮاع ﻟﻐﺎت و ﺗﺮﮐﯿﺒﺎت ﺟﺪﯾﺪ ﺑﺮ اﺳﺎس ﻗﻮاﻧﯿﻦ زﺑﺎن ﻋﺮﺑﯽ ﻧﺎم‬
> ‫ﺑﺮد‪ ،‬ﮐﻪ ﺧﻮد ﺣﺎﮐﯽ از اﺑﺪاء ﻣﻌﺎرف ﻣﺴﺘﻘﻞ از ﻓﺮﻫﻨﮓ ﺳﺎﺑﻖ اﺳﻼﻣﯽ و ﻣﺸﺘﺮک در‬
> ‫اﮐﺜﺮ آﺛﺎر دور ﺑﯿﺎن اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻧﻤﻮﻧﻪ ﻣﯿﺘﻮان ﺑﻪ دو اﺻﻄﻼح ﻧﻔﯽ و اﺛﺒﺎت‪،‬‬
> ‫ﺷﻤﺲ ﺣﻘﯿﻘﺖ‪ ،‬ادﻻّء‪ ،‬ﺣﯿﺎت و ﻣﻤﺎت ﺑﻪ ﻣﻔﻬﻮم اﯾﻤﺎﻧﯽ‪ ،‬ﻟﯿﻞ ﺑﻪ ﻣﻔﻬﻮم ﻓﺎﺻﻠﻪ ﺑﯿﻦ‬
> ‫دو ﻇﻬﻮر‪ ،‬اﺑﺪاء ﺑﻪ ﻣﻌﻨﯽ آﻏﺎز ﮐﺮدن‪ ،‬و اﻣﺘﺤﺎص ﺑﻪ ﻣﻔﻬﻮم اﻣﺘﺤﺎن اﺳﺘﺸﻬﺎد ﮐﺮد‪.‬‬
> ‫ﻟﻐﺎت ﺟﺪﯾﺪ و ﺗﺮﮐﯿﺒﺎت ﺑﺪﯾﻊ در آﺛﺎر ﻧﻘﻄﮥ ﺑﯿﺎن ﺑﻪ ﺣﺪّی ﻓﺮاوان اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﻄﺎﻟﻌﮥ‬
> ‫آﻧﻬﺎ ﻣﺴﺘﻠﺰم ﺑﺮرﺳﯽ اﺻﻮﻟﯽ ﻣﺴﺘﻘﻠﯽ اﺳﺖ و در اﯾﻨﺠﺎ ﺑﻪ آﻧﭽﻪ در ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ‬
> ‫"ﻣﻨﺘﺨﺒﺎت"‪ ۳‬آﻣﺪه اﮐﺘﻔﺎء ﺷﺪ‪ .‬ﻣﻮﺿﻮع اﺻﻠﯽ ﮐﺘﺎب ﺗﺬﮐّﺮ و ﯾﺎدآوری ﺑﻪ ﻇﻬﻮر‬
> ‫ﻣﻮﻋﻮد ﺑﯿﺎن اﺳﺖ‪ ،‬ﮐﻪ در اﯾﻦ اﺛﺮ‪ ،‬ﻫﻤﺎﻧﻨﺪ ﮐﺘﺎب ﺑﯿﺎن و آﺛﺎر ﺻﺎدر ﭘﺲ از اﻋﻼم‬
> ‫ﺻﺮﯾﺢ ﻇﻬﻮر ﺟﺪﯾﺪ‪ ،‬ﺑﻪ ﻧﺎم ﻣﻦﯾﻈﻬﺮهاﻟﻠّﻪ ﺗﺠﻠﯿﻞ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ ،‬و اﮔﺮﭼﻪ ﻣﻄﻠﺐ اﺻﻠﯽ‬
> ‫اﻫ ّﻤﯿّﺖ ﻇﻬﻮر ﻣﻦﯾﻈﻬﺮهاﻟﻠّﻪ اﺳﺖ‪ ،‬اﻣّﺎ ﺑﺴﯿﺎری ﺣﻘﺎﺋﻖ و دﻗﺎﺋﻖ دﯾﮕﺮ ﻇﻬﻮر ﺑﯿﺎن ﻧﯿﺰ‬
> ‫ﺗﻌﻠﯿﻢ داده ﺷﺪه اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر اﯾﻨﮑﻪ از ﻣﻄﺎﻟﺐ اﯾﻦ اﺛﺮ ﺟﻠﯿﻞ ﺷﻤﻪای ﺑﯿﺎن ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ ﻓﻬﺮﺳﺘﯽ از ﻣﺴﺎﺋﻠﯽ‬
> ‫ﮐﻪ در ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ "ﻣﻨﺘﺨﺒﺎت آﯾﺎت از آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﻧﻘﻄﮥ اوﻟﲐ ﻋ ّﺰ اﺳﻤﻪ اﻻﻋﻠﲐ" از‬
> ‫ﮐﺘﺎباﻻﺳﻤﺎء ﻧﻘﻞ ﺷﺪه ذﮐﺮ ﻣﯿﺸﻮد ﺗﺎ ﻣﺨﺘﺼﺮی از ﻣﻄﺎﻟﺐ اﯾﻦ ﮐﺘﺎب ﺑﻤﺎﻧﻨﺪ‬
> ‫ﺟﺮﻋﻪای از اﯾﻦ درﯾﺎی ﭘﺮ ﻣﻮج و اوج ﮐﺎم ﻋﻼﻗﻤﻨﺪان را ﺷﯿﺮﯾﻦ ﮐﻨﺪ‪ ،‬ﮔﺮﭼﻪ ادای‬
> 
> ‫‪34‬‬
> ‫ﺷﺮﺣﻲ در ﺑﺎرة ﻛﺘﺎباﻻﺳﻤﺎء‬                                            ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺣﻖّ ﻣﻄﻠﺐ در اﯾﻦ ﻣﺨﺘﺼﺮ ﻣﯿﺴّﺮ ﻧﯿﺴﺖ و ﺑﺎﯾﺪ ﺑﻪ اﺻﻞ آﯾﺎت ﻣﺮاﺟﻌﻪ ﺷﻮد‪ .‬از ﺟﻤﻠﻪ‬
> ‫ﻣﻄﺎﻟﺐ‪ ،‬ﻧﻬﯽ از ردّ و ﻣﺠﺎدﻟﻪ و اﯾﺠﺎد ﺣﺰن در ﻗﻠﻮب و ﻧﻬﯽ از اﻓﺘﺨﺎر ﺑﺮ ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ‬
> ‫اﺳﺖ‪ ،‬و اﮔﺮ ﮐﺴﯽ ﺑﺨﻮاﻫﺪ اﻣﺮی را ﺛﺎﺑﺖ ﻧﻤﺎﯾﺪ ﯾﺎ زاﺋﻞ ﮐﻨﺪ ﺟﺎ دارد ﮐﻪ اﺗﯿﺎن ﺑﻪ‬
> ‫ﻣﺜﻞ در اﺳﺘﺪﻻل و ﺑﺤﺚ ﻧﻤﺎﯾﺪ ﺗﺎ آﻧﮑﻪ ﺑﻪ ﺷﺪّت و ﺣﺪّت ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ ﻧﻤﺎﯾﺪ‪ .‬در ﯾﻮم‬
> ‫ﻇﻬﻮر‪ ،‬ﮐﻪ ﻣﻘﺼﻮد ﻇﻬﻮر ﻣﻦﯾﻈﻬﺮهاﻟﻠّﻪ اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﺎﯾﺪ ﺑﻪ او ﺗﻮﺟّﻪ ﻧﻤﻮد‪ ،‬زﯾﺮا اﯾﻤﺎن ﺑﻪ او‬
> ‫ﺳﺒﺐ ﺷﺮح و اﻧﺸﺮاح ﺻﺪر و رﻓﻊ ﺿﯿﻖ و زﯾﻎ ﻗﻠﺐ اﺳﺖ و ﺑﺎﯾﺪ ﻫﻤﮕﺎن ﺑﮑﻮﺷﻨﺪ و‬
> ‫ﺺ ﺑﻪ ﻣﻈﻬﺮ ﻇﻬﻮر‬ ‫ﺑﻪ ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ ﺑﺮای رﻓﻊ ﺿﯿﻖ ﺻﺪور ﮐﻤﮏ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‪ .‬ﻧﺰول آﯾﺎت ﻣﺨﺘ ّ‬
> ‫اﺳﺖ و ﻋﺪم ﻗﺒﻮل ﻣﻈﻬﺮ ﻇﻬﻮر ﺑﺎﻋﺚ ﺣﺒﻂ اﻋﻤﺎل و ﻣﺤﻮ ﺣﺴﻨﺎت اﺳﺖ‪ .‬ﻇﻬﻮر‬
> ‫ﻣﻦﯾﻈﻬﺮهاﻟﻠّﻪ روز ﻗﯿﺎﻣﺖ و ﯾﻮم آﺧﺮت اﺳﺖ و ردّ و ﻣﺨﺎﻟﻔﺖ ﺑﺎ ﮐﺴﯽ ﮐﻪ ادّﻋﺎی‬
> ‫ﻣﻦﯾﻈﻬﺮهاﻟﻠّﻬﯽ ﻓﺮﻣﺎﯾﺪ ﻧﻬﯽ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬اﺳﺘﻔﺎده از ﻟﺒﺎس ﺣﺮﯾﺮ ﮐﻪ در ﺷﺮﯾﻌﺖ ﻓﺮﻗﺎن‬
> ‫ﺟﺎﺋﺰ ﻧﺒﻮد ﻣﺠﺎز و ﻣﻘﺒﻮل اﺳﺖ و ﻣﻬﻢّﺗﺮ از ﻫﻤﻪ ﺑﯿﺎن اﯾﻦ ﻧﮑﺘﻪ ﮐﻪ اواﻣﺮ و ﻧﻮاﺣﯽ‬
> ‫ﺻﺎدره در دور ﺑﯿﺎن ﻋﻤﻮﻣ ًﺎ ﺑﺮای اﯾﺠﺎد آﻣﺎدﮔﯽ ﺑﻪ ﻇﻬﻮر ﻣﻦﯾﻈﻬﺮهاﻟﻠّﻪ اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫ﮐﺘﺎباﻻﺳﻤﺎء ﭼﻮن در ﺣﻘﯿﻘﺖ ﺑﺮای اﺑﻼغ ﮐﻠﻤﻪ و اﯾﺠﺎد آﻣﺎدﮔﯽ ﻣﺨﺎﻃﺒﯿﻦ اﻋﻢ از‬
> ‫ﻣﺆﻣﻦ و ﻣﺤﺮوم از اﯾﻤﺎن ﻧﺎزل ﺷﺪه ﻧﻈﻢ ﻣﻮﺿﻮﻋﯽ را در آن رﻋﺎﯾﺖ ﻧﻔﺮﻣﻮده‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ‬
> ‫ﺑﻪ ﺗﺒﺸﯿﺮ و اﻧﺬار اﻧﺤﺼﺎر دارد‪ .‬ﻟﺬا‪ ،‬ﺑﺴﯿﺎری ﻣﻄﺎﻟﺐ در ﻣﻮارد ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺑﻪ ﮐﯿﻔﯿّﺘﻬﺎی‬
> ‫ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﺗﮑﺮار ﺷﺪه اﺳﺖ و در ﺣﻘﯿﻘﺖ ﺧﻼﺻﻪای از ﺑﺸﺎرت ﺑﻪ ﻇﻬﻮر ﺑﻌﺪ‪ ،‬ﯾﻌﻨﯽ‬
> ‫ﻣﻮﻋﻮد ﺑﯿﺎن‪ ،‬و ﻣﻄﺎﻟﺐ اﺻﻮﻟﯽ‪ ،‬اﺧﻼﻗﯽ و ﺗﺮﺑﯿﺘﯽ اﺳﺖ‪ .‬ﺗﮑﺮار اﺳﻤﺎء اﻟﻬﯽ در اﮐﺜﺮ‬
> ‫اﺑﻮاب و ﻣﺮاﺗﺐ ﺑﺴﯿﺎر ﭼﺸﻤﮕﯿﺮ‪ ،‬ﻣﮑﺮّر و ﻣﺘﻨﻮّع اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫ذﯾﻼً ﺑﻪ ﺑﺨﺶ ﺑﺴﯿﺎر ﻣﺨﺘﺼﺮی از اﯾﻦ ﮐﺘﺎب ﺟﻠﯿﻞ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر آﺷﻨﺎﺋﯽ ﻋﻼﻗﻤﻨﺪان ﺑﻪ‬
> ‫ﺗﻔﺤّﺺ و ﺗﺤﻘﯿﻖ اﺳﺘﺸﻬﺎد ﻣﯿﺸﻮد‪ .‬در ﺣﻘﯿﻘﺖ اﯾﻦ دو ﻓﺼﻞ ﻣﺮاﺗﺐ ﺳﻮم و ﭼﻬﺎرم‬
> ‫از ﻣﺮاﺗﺐ ارﺑﻌﻪ در ﻣﻌﺮﻓﺖ اﺳﻢ "ﻣﻌﯿﻦ" اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ "ﺧﻄﺒﻪ" و "ﺻﻮر ﻋﻠﻤﯿﻪ"‬
> ‫اﺧﺘﺼﺎص داده ﺷﺪه اﺳﺖ‪:‬‬
> ‫اﻟﺜﺎﻟﺚ ﻓﯽ اﻟﺜﺎﻟﺚ‬
> ‫ﺑﺴﻢاﻟﻠّﻪ اﻻﻋﻮن اﻻﻋﻮن اﻟﺤﻤﺪﻟﻠّﻪ اﻟﺬی ﺧﻠﻖ ﮐﻞّ ﺷﯿﺊ ﺑﺎﻣﺮه ﺑﻤﺎ ﻗﺪ ﺗﺠﻠّﯽ ﻟﮑﻞ ﺑﮑﻞ‬
> ‫ﺑﻤﺎ ﻗﺪ اﻇﻬﺮ ﻣﻦ ﻋﻨﺪ ﻧﻘﻄﺔ اﻟﺒﯿﺎن ذات ﺣﺮوف اﻟﺴّﺒﻊ اﻋﻠﯽ ﻋﻠﻮ اﻟﺒﺮﻫﺎن و اﺑﻬﯽ ﺳﻤﻮ‬
> ‫ن‪.‬‬
> ‫اﻟﺒﯿﺎن اﻧّﻪ ﻻ اﻟﻪ اﻻّ ﻫﻮ اﻟﻤﻬﯿﻤﻦ اﻟﺴﺒﺤﺎن و اﻧّﻪ ﻻ اﻟﻪ اﻻّ ﻫﻮ اﻟﻤﻬﯿﻤﻦ اﻟﺴﻠﻄﺎ ُ‬
> 
> ‫‪35‬‬
> ‫ﺷﺮﺣﻲ در ﺑﺎرة ﻛﺘﺎباﻻﺳﻤﺎء‬                                                  ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫اﻟﺮاﺑﻊُ ﻓﯽ اﻟﺮّاﺑﻊ‬
> ‫ﻻ ﻫﻮ اﻻﻋﻮن اﻻﻋﻮن و اﻧّﻤﺎ اﻟﺒﻬﺂء‬      ‫ﺑﺴﻢاﻟﻠّﻪ اﻻﻋﻮن اﻻﻋﻮن اﻟﺤﻤﺪﻟﻠّﻪ اﻟﺬی ﻻ اﻟﻪ ا ّ‬
> ‫ﻣﻦ اﻟﻠّﻪ ﻋﻠﯽ اﻟﻮاﺣﺪ اﻻول و ﻣﻦ ﯾﺸﺎﺑﻪ ذﻟﮏ اﻟﻮاﺣﺪ ﺣﯿﺚ ﻻﯾﺮی ﻓﯿﻪ اﻻّ اﻟﻮاﺣﺪ‬
> ‫اﻻول و ﺑﻌﺪ ﻓﺎﺷﻬﺪ ﺑﺎن اﻟﻠّﻪ ﻋﻮن ﮐﻞّ ﺷﯿﺊ اذﻟﻢ ﯾﮑﻦ اﻟﻬﺎ ﻣﻦ دوﻧﻪ و ﻻ رﺑّﺎ ﺳﻮاه و‬
> ‫ﮐﻞ ﻣﺎ ﯾﺮی ﻣﻦ ﮐﻠّﺸﯿﺊ ﺧﻠﻖ ﻟﻪ و ان ﻣﻈﺎﻫﺮ ﻋﻮﻧﻪ اﻟﮑﻠﯿّﺔ ﺷﻤﺲ اﻟﺤﻘﯿﻘﺔ اﻟّﺘﯽ ﯾﻄﻠﻌﻬﺎ‬
> ‫ﻓﯽ ﮐﻞّ ﻇﻬﻮر ﺛﻢ ﻣﻈﺎﻫﺮ اﻟﺠﺰﺋﯿﺔ ﻣﻦ ﯾﺴﺘﻤﺴﮏ ﻓﯽ ﮐﻞّ ﻇﻬﻮر ﺑﻤﺎ ﯾﻈﻬﺮ ﻣﻦ ﻋﻨﺪﻫﺎ‬
> ‫ﻫﺬا ﮐﻞّ اﻟﻌﻠﻢ و اﻟﻌﻤﻞ ان ﺗﻬﺪی اﻟﯽ ذﻟﮏ ﻣﻦ ﺳﺒﯿﻞ‪.‬‬
> ‫در آﺛﺎر ﺟﻤﺎل اﻗﺪس اﺑﻬﲐ ﻧﯿﺰ ﻋﻨﻮان "ﮐﺘﺎباﻻﺳﻤﺎء" آﻣﺪه اﺳﺖ‪ .‬از ﻓﺤﻮای آﯾﺎﺗﯽ‬
> ‫ﮐﻪ در آن ذﮐﺮ ﮐﺘﺎب اﺳﻤﺎء ﺷﺪه ﭼﻨﯿﻦ ﺑﺮﻣﯽآﯾﺪ ﮐﻪ ﻣﻘﺼﻮد ﻟﻮح ﻣﺤﻔﻮظ و ﮐﺘﺎب‬
> ‫ﻣﺴﻄﻮر اﻟﻬﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ در آن ﺣﻘﺎﺋﻖ ﻣﮑﺘﻮم روﺣﺎﻧﯽ ﻣﺴﻄﻮر و ﻣﻨﻈﻮر اﺳﺖ‪ ،‬و ﺟﺰ‬
> ‫در ﻣﻮاردی ﻣﻌﺪود ارﺗﺒﺎﻃﯽ ﺑﺎ "ﮐﺘﺎباﻻﺳﻤﺎء" ﻧﺎزل از ﻗﻠﻢ ﺣﻀﺮت ﻧﻘﻄﮥ اوﻟﲐ‬
> ‫ﻧﺪارد‪ .‬از ﺟﻤﻠﻪ ﻣﻮارد ﻣﺴﺘﻘﻞّ ﻣﯿﺘﻮان ﺑﻪ ﺑﯿﺎن ﻣﺒﺎرک در ﻟﻮح ﮐﺮﻣﻞ اﺷﺎره ﻧﻤﻮد ﮐﻪ‬
> ‫ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪:‬‬
> ‫ﻞ اﻟﺒَﻬﺂء اﻟّﺬﯾﻦ ذِﮐﺮِﻫِﻢ ﻓﯽ ﮐﺘﺎب اﻻﺳﻤﺂء‬      ‫ﺳَﻮف ﺗﺠﺮی ﺳَﻔﯿﻨﺔاﻟﻠّﻪ ﻋﻠﯿﮏ و ﯾﻈﻬُﺮ اَﻫ ُ‬
> ‫ﻈﻤَﺔ ﺑﻤﺎ ﮐﺎن‬ ‫ﻖ ﻟﺴﺎن اﻟ َﻌ َ‬
> ‫ﻄ َ‬
> ‫ﺗَﺒﺎرکَ ﻣﻮﻟﯽاﻟﻮَرﱝ اﻟّﺬی ﺑﺬﮐﺮه اﻧﺠﺬﺑﺖ اﻟﺬرّاتَ و َﻧ َ‬
> ‫ﻣﮑﻨﻮﻧ ًﺎ ﻓﯽ ﻋﻠﻤﻪ و ﻣﺨﺰوﻧ ًﺎ ﻓﯽ ﮐَﻨﺰِ ﻗﺪرﺗﻪ ‪...‬‬
> ‫از اﺑﻮاب اﯾﻦ اﺛﺮ ﻣﻬﯿﻤﻦ ﺗﻌﺪاد ﺑﯿﺴﺖ و ﯾﮏ ﻗﻄﻌﻪ ﻣﻨﺘﺨﺒﺎت ﺑﻪ اﻧﮕﻠﯿﺴﯽ ﺗﺮﺟﻤﻪ ﺷﺪه‬
> ‫و در زﯾﺮ ﻋﻨﻮان )‪ Selections from the Writings of the Báb (SWB‬ﺑﻪ ﻃﺒﻊ‬
> ‫رﺳﯿﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﻣﻌﺎدل اﺻﻠﯽ آن ﺑﻪ زﺑﺎن ﻧﺰوﻟﯽ ﻧﯿﺰ ﺑﺎ ﻋﻨﻮان "ﻣﻨﺘﺨﺒﺎت آﯾﺎت از آﺛﺎر‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﻧﻘﻄﮥ اوﻟﲐ ﻋ ّﺰ اﺳﻤﻪ اﻻﻋﻠﲐ" ﻃﺒﻊ و ﻧﺸﺮ ﺷﺪه اﺳﺖ‪.‬‬
> 
> ‫ﻳﺎدداﺷﺖﻫﺎ‬
> ‫ﻣﻘﺪّﻣ ًﺔ ﺧﺎﻃﺮ ﻋﻼﻗﻤﻨﺪان را ﻣﺘﺬﮐّﺮ ﻣﯽدارد ﮐﻪ در ﺧﺼﻮص اﯾﻦ اﺛﺮ ﺟﻠﯿﻞ ﻓﻀﻼﺋﯽ‬
> ‫ﭼﻮن ﻓﺎﺿﻞ ﻣﺎزﻧﺪراﻧﯽ‪ ،‬اﺷﺮاقﺧﺎوری‪ ،‬آﻗﺎ ﻣﯿﺮزا اﺑﻮاﻟﻘﺎﺳﻢ اﻓﻨﺎن‪ ،‬و دﮐﺘﺮ ﻧﺼﺮتاﻟﻠّﻪ‬
> ‫ﻣﺤﻤّﺪﺣﺴﯿﻨﯽ ﻣﻘﺎﻻت و ﻣﻄﺎﻟﺒﯽ ﻣﺮﻗﻮم ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ ﮐﻪ در ﮐﺘﺐ و آﺛﺎر ﻣﻌﺰّی اﻟﯿﻬﻢ‬
> ‫درج و ﻧﺸﺮ ﺷﺪه اﺳﺖ‪.‬‬
> 
> ‫‪36‬‬
> ‫ﺷﺮﺣﻲ در ﺑﺎرة ﻛﺘﺎباﻻﺳﻤﺎء‬                                    ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫‪ .۱‬ﺣﻀﺮت ﻧﻘﻄﮥ اوﻟﲐ آﺛﺎر ﻣﺒﺎرک را ﺑﻪ ﭘﻨﺞ ﺷﺄن ﯾﺎ ﻟﺤﻦ‪ ،‬ﻣﺸﺘﻤﻞ ﺑﺮ آﯾﺎت‪،‬‬
> ‫ﻣﻨﺎﺟﺎت و ﺧﻄﺒﻪ‪ ،‬ﺗﻔﺴﯿﺮ‪ ،‬ﺻﻮر ﻋﻠﻤﯿﻪ‪ ،‬و ﮐﻠﻤﺎت ﻓﺎرﺳﯿّﻪ ﻃﺒﻘﻪﺑﻨﺪی ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ‪ .‬اﻟﺒﺘﻪ‬
> ‫در ﺑﻌﻀﯽ ﻣﻮارد‪ ،‬ﻣﺎﻧﻨﺪ اﺛﺮ ﻣﻮرد ﺑﺤﺚ‪ ،‬ﻣﻨﺎﺟﺎت و ﺧﻄﺒﻪ را ﺗﻔﮑﯿﮑﺎً ﻧﺎزل‬
> ‫ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ‪ ،‬در ﺣﺎﻟﯽ ﮐﻪ ﺑﻪ ﻧﻈﺮ ﻣﯽرﺳﺪ ﺻﻮر ﻋﻠﻤﯿﻪ ﻣﻔﻬﻮم ﻋﺎمﺗﺮی ﻣﺸﺘﻤﻞ ﺑﺮ‬
> ‫ﺗﻮﺟّﻬﺎت ﺗﻔﺴﯿﺮی را ﻧﯿﺰ واﺟﺪ اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫‪ .۲‬ﻫﺰار و دوﯾﺴﺖ و ﻫﻔﺘﺎد ﺳﺎل )اﻟﻒ و ﻣﺎﺗﯿﻦ و ﺳﺒﻌﯿﻦ ﺳﻨﺔ( ﺑﻪ اﻋﺘﺒﺎر ﺷﺮوع ﺗﺎرﯾﺦ‬
> ‫اﺳﻼم در زﻣﺎن ﺑﻌﺜﺖ ﭘﯿﻐﻤﺒﺮ اﮐﺮم اﺳﺖ‪ ،‬ﮐﻪ ده ﺳﺎل ﻗﺒﻞ از ﻫﺠﺮت ﺑﻮده‪ ،‬و ﻟﺬا ﻫﺰار‬
> ‫و دوﯾﺴﺖ و ﻫﻔﺘﺎد ﻣﻌﺎدل ﺑﺎ ﺳﺎل ‪ ۱۲۶۰‬ﮐﻪ اﻇﻬﺎر اﻣﺮ ﺑﺪﯾﻊ در آن ﺳﺎل ﺑﻮده ﻣﻄﺎﺑﻖ‬
> ‫اﺳﺖ‪ .‬اﯾﻦ ﮐﯿﻔﯿﺖ ﺗﻌﯿﯿﻦ ﺗﺎرﯾﺦ در ﺑﺴﯿﺎری از آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﻧﻘﻄﮥ اوﻟﲐ زﯾﺎرت‬
> ‫ﻣﯿﺸﻮد‪.‬‬
> ‫‪" .۳‬ﻣﻨﺘﺨﺒﺎت آﯾﺎت از آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﻧﻘﻄﮥ اوﻟﲐ ﻋﺰّ اﺳﻤﻪ اﻻﻋﻠﲐ"‪ ،‬ﻃﻬﺮان‪ ،‬ﻣﺆﺳّﺴﮥ‬
> ‫ﻣﻠّﯽ ﻣﻄﺒﻮﻋﺎت اﻣﺮی‪ ۱۳۴ ،‬ﺑﺪﯾﻊ‪.‬‬
> 
> ‫‪37‬‬
> ‫ﺷﺮح ﺣﺪﻳﺚ ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰ از ﺣﻀﺮت اﻋﻠﻲٰ‬                                                          ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺷﺮح ﺣﺪﻳﺚ ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰ از ﺣﻀﺮت اﻋﻠﲐ‬
> 
> ‫ﻓﺮﯾﺪاﻟﺪّﯾﻦ رادﻣﻬﺮ‬
> 
> ‫‪ -۱‬ﻳﻜﻲ از آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﻧﻘﻄﮥ اوﻟﲐ‪ ،‬ﺗﻮﻗﻴﻌﯽ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺷﺎﻣﻞ دو ﺑﺨﺶ ﺟﺬّاب‪ ،‬ﻳﻌﻨﯽ‬
> ‫ﻦ"‪ ۱‬و دو دﻳﮕﺮ‪،‬‬‫ﻦ ا ْﻟ ُﻤ َﻌ ﱠﺬﺑِﻴ َ‬
> ‫ﺧ َﺮ ﻓَﺘَﻜُﻮنَ ِﻣ َ‬
> ‫ع ﻣَﻊَ اﻟ ﱠﻠ ِﻪ ِٕاﻟَﻬ ًﺎ آ َ‬
> ‫اول‪ ،‬ﺷﺮح آﻳﮥ ﻗﺮآﻧﯽ " َﻓﻠَﺎ َﺗ ْﺪ ُ‬
> ‫ﺗﻔﺴﻴﺮ ﺣﺪﻳﺚ ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ‪ .‬اﻳﻦ اﺛﺮ ﺣﻀﺮت ﻧﻘﻄﮥ اوﻟﲐ ﺑﺴﻴﺎر ﻛﻤﻴﺎب ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ‬
> ‫و ﺗﺎﻛﻨﻮن ﻣﻨﺘﺸﺮ ﻧﺸﺪه اﺳﺖ‪ ۲.‬آﺷﻜﺎرا در ﺧﻼل ﺗﻮﻗﻴﻊ ﻣﺒﺎرك روﺷﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺗﻮﻗﻴﻊ‬
> ‫ﻣﺰﺑﻮر ﺑﺮ ﺣﺴﺐ ﺧﻮاﻫﺶ ﻳﻜﯽ از ﻓﺤﻮل ﻣﺆﻣﻨﻴﻦ ﺑﺎﺑﯽ ﺻﺎدر ﺷﺪه اﺳﺖ ﻛﻪ ﻳﺤﺘﻤﻞ در‬
> ‫دوران ﭼﻬﺮﻳﻖ از ﺣﻀﺮت ﺑﺎب ﻣﺴﺌﻠﺖ ﺗﻔﺴﻴﺮ ﺑﺮ اﻳﻦ آﻳﮥ ﻗﺮآن و ﺣﺪﻳﺚ ﻣﺰﺑﻮر داﺷﺘﻪ‬
> ‫اﺳﺖ‪ .‬در ﺧﻼل ﺗﻮﻗﻴﻊ ﻣﺰﺑﻮر اﺷﺎره ﺑﻪ ﺟﺒﻠﯽ ﻣﯽﺷﻮد ﻛﻪ ﺣﻀﺮت ﺑﺎب در آﻧﺠﺎ‬
> ‫ﺳﻜﻮﻧﺖ داﺷﺘﻨﺪ‪" :‬و اﺷﻬﺪه ﻓﯽ ﻣﻘﺎﻣﯽ ﻫﺬا ﻋﻠﯽ ﺻﻔﺢ اﻟﺠﺒﻞ‪ ۳."...‬ﺑﻪ اﺣﺘﻤﺎل زﻳﺎد‬
> ‫اﻳﻦ ﺟﺒﻞ ﻫﻤﺎن ﭼﻬﺮﻳﻖ اﺳﺖ‪ ،‬زﻳﺮا ﺗﻮاﻗﻴﻊ دﻳﮕﺮی ﻛﻪ در اﻳﻦ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ﺿﺒﻂ ﺷﺪه‬
> ‫اﺳﺖ ﺷﺎﻣﻞ آﺛﺎری اﺳﺖ ﻛﻪ اﻛﺜﺮاً در ﭼﻬﺮﻳﻖ ﻧﺎزل ﺷﺪه اﺳﺖ؛ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺗﻮﻗﻴﻊ ﺗﻔﺴﻴﺮ‬
> ‫ن ﻳﻮﻣﺌﺬ ذﻟﻚ‬‫ﺳﻮرۀ ﻗﺪر‪ ۴‬ﻛﻪ در ﻫﻤﻴﻦ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﻣﺪه اﺳﺖ و در آن ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪" :‬و ا ّ‬
> ‫اﻟﺠﺒﻞ ﻃﺒﻖ ﻋﺪد اﺳﻢ اﻟﺸﺪﻳﺪ‪ ۵"...‬ﻛﻪ ﻣﻨﻈﻮر از ﺷﺪﻳﺪ ﻫﻤﺎن ﭼﻬﺮﻳﻖ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
> ‫اﻗﺎﻣﺖ ﺣﻀﺮت ﺑﺎب در ﭼﻬﺮﻳﻖ ﻣﻴﺎن ﺳﻨﻮات ‪ ۱۲۶۴‬ﺗﺎ ‪ ۱۲۶۶‬ﺑﻴﺶ از دو ﺳﺎل ﻃﻮل‬
> ‫ﻛﺸﻴﺪ‪.‬‬
> ‫از ﻣﺨﺎﻃﺐ اﻳﻦ ﺗﻮﻗﻴﻊ ﻧﺎم و ﻧﺸﺎﻧﻲ وﺟﻮد ﻧﺪارد‪ ،‬وﻟﯽ ﭘﻴﺪاﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﺎ ﺣﻀﺮت ﻧﻘﻄﮥ‬
> ‫اوﻟﲐ در ﻣﻜﺎﺗﺒﻪ ﺑﻮده اﺳﺖ‪ ،‬زﻳﺮا ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪" :‬اﻣّﺎ ﺑﻌﺪ ﻗﺪ رأﻳﺖ ﻣﺎ ﺳﻄﺮت ﻓﯽ ﻟﻮح‬
> ‫اﻟﻘﺮﻃﺎس‪ "...‬ﻳﻌﻨﯽ آﻧﭽﻪ را در ﺻﻔﺤﮥ ﻛﺎﻏﺬ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺑﻮدی دﻳﺪم‪ .‬و ﻣﻌﻠﻮم اﺳﺖ ﻛﻪ‬
> ‫ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻣﺰﺑﻮر اﺟﺎزه داﺷﺘﻪ اﺳﺖ از ﺣﻀﺮت ﻧﻘﻄﮥ اوﻟﲐ ﭘﺮﺳﺶ ﻛﻨﺪ‪ ،‬زﻳﺮا‬
> ‫ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪" :‬و اﺷﻬﺪت ﺑﻤﺎ ﺳﺌﻠﺖ آﻳﺔ ﻣﻦ اﻟﻜﺘﺎب و ﺣﺪﻳﺚ ﻣﺎ‪ "...‬ﻳﻌﻨﯽ ﺳﺆاﻻت‬
> ‫ﺗﻮ را از آﻳﮥ ﻗﺮآن و ﺣﺪﻳﺚ ﻣﺰﺑﻮر ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻛﺮدم‪ .‬ﺑﺎ اﻳﻦ وﺻﻒ اﮔﺮﭼﻪ ﻛﺴﺎﻧﯽ ﻛﻪ در‬
> ‫ﭼﻬﺮﻳﻖ ﺑﻪ ﻣﻼﻗﺎت ﺣﻀﺮت ﺑﺎب رﺳﻴﺪﻧﺪ‪ ،‬ﻣﻌﺪودﻧﺪ‪ ،‬وﻟﯽ ﻛﺴﺎﻧﯽ ﻛﻪ ﺑﺎ ﺣﻀﺮﺗﺶ در‬
> ‫ﻣﻜﺎﺗﺒﻪ ﺑﻮدﻧﺪ‪ ،‬ﺑﺴﻴﺎر زﻳﺎدﻧﺪ‪ .‬ﻟﺬا ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻧﺎم ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻣﻨﻮط ﺑﻪ ﺗﺤﻘﻴﻘﺎت ﺑﻴﺸﺘﺮ اﺳﺖ‪.‬‬
> 
> ‫‪38‬‬
> ‫ﺷﺮح ﺣﺪﻳﺚ ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰ از ﺣﻀﺮت اﻋﻠﻲٰ‬                                                     ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﻦ ا ْﻟﻤُﻌَﺬﱠﺑِﻴﻦَ" ﻳﻌﻨﯽ "ﭘﺲ‬
> ‫ﺧ َﺮ ﻓَﺘَﻜُﻮنَ ِﻣ َ‬
> ‫ع ﻣَﻊَ اﻟﻠﱠﻪِ ِٕاﻟَﻬ ًﺎ آ َ‬
> ‫در ﺧﺼﻮص آﻳﮥ ﻗﺮآﻧﯽ " َﻓﻠَﺎ َﺗ ْﺪ ُ‬
> ‫ﻣﺨﻮان ﺑﺎ ﺧﺪا ﻣﻌﺒﻮدی دﻳﮕﺮ‪ ،‬ﻛﻪ از ﻋﺬابﺷﺪﮔﺎن ﺷﻮی‪ ۶".‬ﻧﺨﺴﺖ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﺳﻮرۀ‬
> ‫ﺷﻌﺮاء ﺗﻮﺟّﻪ ﻛﺮد ﻛﻪ ﻧﻮﻋﯽ ﺗﺎرﻳﺦاﻻﻧﺒﻴﺎی ﻣﺨﺘﺼﺮ اﺳﺖ‪ .‬در اﻳﻦ ﺳﻮره از ﻣﻮﺳﯽ و‬
> ‫اﺑﺮاﻫﻴﻢ و ﻧﻮح و ﻋﺎد و ﻫﻮد و ﺛﻤﻮد و ﻟﻮط و اﺻﺤﺎب اﻳﻜﻪ ﺳﺨﻦ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫آﻳﮥ ﻣﺰﺑﻮر‪ ،‬ﻳﻌﻨﻲ "ﻻﺗﺪع ﻣﻊ اﻟﻠﻪ ‪ "...‬ﺧﻄﺎب ﺑﻪ ﺣﻀﺮت ﻣﺤﻤّﺪ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻗﻠﺒﺶ‬
> ‫ﻣﻬﺒﻂ وﺣﯽ اﻟﻬﯽ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺖ و روحاﻻﻣﻴﻦ ﺑﺮ وی ﻧﺎزل ﮔﺸﺖ ﺗﺎ ﻣﺆﻣﻨﺎن را‬
> ‫‪۷‬‬
> ‫دﺳﺘﮕﻴﺮی ﻓﺮﻣﺎﻳﺪ‪.‬‬
> ‫ﺑﺮﺧﯽ ﻣﻔﺴّﺮان ﻧﻈﻴﺮ ﻓﻴﺾ ﻛﺎﺷﺎﻧﯽ آﻳﻪ را دﻟﻴﻞ ﺗﻨﺰﻳﻪ ﻣﯽداﻧﻨﺪ‪ ۸،‬ﻳﻌﻨﻲ ﺑﺎ آﻧﻜﻪ ﺧﻄﺎب‬
> ‫ﺑﻪ ﺣﻀﺮت ﻣﺤﻤّﺪ اﺳﺖ وﻟﯽ روی ﺳﺨﻦ ﺑﻪ ﺗﻤﺎﻣﯽ ﻣﺆﻣﻨﺎن اﺳﺖ‪ ۹‬و ﺣﺘّﯽ ﺑﺮ ﻃﺒﻖ‬
> ‫ﮔﻔﺘﮥ اﺑﻮاﻟﻔﺘﻮح رازی ﻏﻴﺮ او ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪ ۱۰‬و اﻳﻦ ﺑﻪ ﺳﺒﺐ ﺗﻬﻴﻴﺞ‬
> ‫اﺧﻼص و ﻟﻄﻒ اﻟﻬﯽ ﺑﺮ ﺳﺎﻳﺮ ﻣﻜﻠّﻔﺎن اﺳﺖ‪ ۱۱.‬ﻧﻜﺘﮥ ﻣﻬ ّﻢ اﻳﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ اﮔﺮ اﻳﻦ ﺑﻴﺎن‬
> ‫ﺧﻄﺎب ﺑﻪ ﺣﻀﺮت رﺳﻮل ﺑﺎﺷﺪ ﻣﻨﺎﻓﯽ ﻋﺼﻤﺖ ذاﺗﯽ اﻧﺒﻴﺎء اﺳﺖ و ﺣﺎل آﻧﻜﻪ ﺑﺮﺧﯽ‬
> ‫ﻣﯽﮔﻮﻳﻨﺪ اﻳﻦ ﺗﻜﻠﻴﻒ ﺑﻪ ﺣﻀﺮت رﺳﻮل ﺟﻬﺖ ﺗﻜﻤﻴﻞ رﺳﺎﻟﺖ ﻧﺎزل ﺷﺪه اﺳﺖ و‬
> ‫ﻣﻨﺎﻓﯽ ﻋﺼﻤﺖ ﻧﻴﺴﺖ‪ ۱۲.‬اﻧﺴﺎن ﻣﺎداﻣﯽ ﻛﻪ ﺗﻌﻠّﻖ ﺑﻪ ﺣﻴﺎت زﻣﻴﻨﯽ دارد در ﻣﻌﺮض‬
> ‫اﻳﻦ ﺗﻜﻠﻴﻒ ﻗﺮار دارد و ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ ﺳﺒﺐ ﻋﺒﺪاﻟﺮزّاق ﻛﺎﺷﯽ ﻣﯽﮔﻮﻳﺪ ﻛﻪ "ﻓﻼ ﺗﺪع ﻣﻊ‬
> ‫اﻟﻠّﻪ اﻟﻬ ًﺎ آﺧﺮ" ﻳﻌﻨﯽ ﺑﻪ ﺳﺒﺐ ﻇﻬﻮر ﻧﻔﺲ ﺑﻪ ﻃﺮف وﺟﻮد ﻏﻴﺮ اﻟﺘﻔﺎت ﻣﻜﻦ و ﺑﻪ‬
> ‫‪۱۳‬‬
> ‫ﻛﺜﺮت از وﺣﺪت ﻣﺤﺠﻮب ﻣﺸﻮ زﻳﺮا ﺑﻪ اﻟﻘﺎء ﺷﻴﻄﺎن در ﻋﺬاب ﺧﻮاﻫﯽ اﻓﺘﺎد‪.‬‬
> 
> ‫‪ -۲‬ﺗﻮﻗﻴﻊ ﺣﻀﺮت اﻋﻠﲐ ﺷﺎﻣﻞ ﺳﻪ ﺑﺨﺶ ﻣﯽﮔﺮدد‪ :‬ﻧﺨﺴﺖ ﺧﻄﺒﻪ و ﺑﻌﺪ ﺷﺮح آﻳﮥ‬
> ‫ﻗﺮآن و از آن ﭘﺲ‪ ،‬ﺷﺮح ﺣﺪﻳﺚ ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰ‪ .‬اﻳﻦ ﺗﻮﻗﻴﻊ ﺑﻪ رﻏﻢ اﺧﺘﺼﺎرش ﺣﺎوی‬
> ‫ﻧﻜﺎت ﺑﺴﻴﺎر ﻣﻬﻤّﯽ در اﻟﻬﻴﺎت ﺷﺮﻳﻌﺖ ﺑﺎﺑﯽ اﺳﺖ‪ .‬ﺧﻄﺒﻪ ﻋﻼوه ﺑﺮ ﺣﻤﺪ اﻟﻬﯽ‪،‬‬
> ‫ﺗﺄ ﻛﻴﺪ ﺑﺮ آن دارد ﻛﻪ ﻧﻤﯽﺗﻮان ﺑﻪ ﻣﻌﺮﻓﺖ ﺧﺪا ﻧﺎﻳﻞ ﺷﺪ ﻣﮕﺮ از ﻃﺮﻳﻖ ﻣﺸﻴّﺖ اوّﻟﻴﻪ؛‬
> ‫ﻣﺸﻴّﺖ اوّﻟﻴﻪ ﺑﺮ اﻧﺴﺎن ﺗﺠﻠّﯽ ﻓﺮﻣﻮده و آﻳﮥ اﻟﻬﯽ را در اﻧﻔﺲ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﺑﻪ ودﻳﻌﻪ ﮔﺬاﺷﺘﻪ‬
> ‫اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻟﻄﻒ اﻳﻦ آﻳﮥ اﻟﻬﯽ ﻣﯽﺗﻮان ﺑﻪ ﻣﻌﺮﻓﺖ ﺧﺪاوﻧﺪ ﻧﺎﺋﻞ ﺷﺪ‪ ۱۴.‬ﻣﺸﻴّﺖ اوّﻟﻴﻪ‬
> ‫ﻣﻈﻬﺮ ﻟﯿﺲ ﻛﻤﺜﻠﻪ ﺷﯽء اﺳﺖ‪ ،‬ﻳﻌﻨﯽ ﺷﯽء ﻧﻈﻴﺮ او ﻧﺘﻮان ﻳﺎﻓﺖ‪ .‬ﺑﻌﺪ از اﻳﻦ آﻳﻪ‬
> ‫ﺣﻀﺮت اﻋﻠﲐ ﺑﻪ ﻣﺄوای ﺧﻮﻳﺶ در ﺗﺒﻌﻴﺪ ﺑﺮ ﺟﺒﺎل ﭼﻬﺮﻳﻖ اﺷﺎره ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ و در اﻳﻦ‬
> 
> ‫‪39‬‬
> ‫ﺷﺮح ﺣﺪﻳﺚ ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰ از ﺣﻀﺮت اﻋﻠﻲٰ‬                                ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﻣﻮﻗﻒ ﺑﻪ رﺳﺎﻟﺖ ﺣﻀﺮت ﻣﺤﻤّﺪ ﺷﻬﺎدت ﻣﯽدﻫﻨﺪ‪ ،‬ﻳﻌﻨﯽ ﺧﻄﺒﮥ ﻣﺰﺑﻮر ﺷﻬﺎدت ﺑﻪ‬
> ‫ﺗﻮﺣﻴﺪ و ﻧﺒﻮّت و اﻣﺎﻣﺖ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺟﺰو ارﻛﺎن اﻋﺘﻘﺎدی ﺷﻴﻌﻴﺎن اﺳﺖ‪ .‬ﺳﭙﺲ ﺑﻪ‬
> ‫ارﻛﺎن راﺑﻊ اﺷﺎره ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ ﻛﻪ ارﻛﺎن ﻣﻌﺮﻓﺖ اﻣﺎﻣﺎن ﻣﯽﺑﺎﺷﻨﺪ وﻟﯽ ﺗﺎﻛﻨﻮن ﻛﺴﯽ او‬
> ‫را ﻧﺸﻨﺎﺧﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬ﺣﻀﺮات اﻣﺎﻣﺎن ﺷﻴﻌﯽ ﻣﻘﺎﻣﯽ ﺑﻠﻨﺪ دارﻧﺪ ﻛﻪ ﺑﺎﻳﺪ در ﺗﻮﺻﻴﻒ‬
> ‫آﻧﺎن ﻣﻘ ّﺮ ﺑﻪ ﻋﺠﺰ ﺑﻮد‪ .‬اﻣّﺎ ﺷﻴﻌﮥ ﻛﺎﻣﻞ ﻳﺎ ﻫﻤﺎن رﻛﻦ راﺑﻊ ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ ﻣﺪﺧﻠﯽ ﻣﻨﺎﺳﺐ‬
> ‫‪۱۵‬‬
> ‫ﺑﺮای وﻗﻮف ﺑﻪ ﻣﻘﺎم آﻧﺎن ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﺑﺎب ﺑﺮای ﺗﻮﺿﻴﺢ آﻳﮥ ﻗﺮآﻧﯽ اﻇﻬﺎر ﻣﯽدارﻧﺪ ﻛﻪ درﻳﺎی اﺑﺪاع و اﺧﺘﺮاع‬
> ‫ﺑﺮای ﺗﺸﺮﻳﺢ اﻳﻦ آﻳﻪ ﻛﻔﺎﻳﺖ ﻧﻤﯽﻛﻨﺪ‪ ،‬زﻳﺮا ﻛﻠﻤﺔاﻟﻠّﻪ اﺳﺎس ﻫﺮ ﻓﻜﺮی اﺳﺖ و ﻣﻘﺪّس‬
> ‫از ذﻛﺮ و ﺑﻴﺎن و ﺷﺮح و ﺗﻔﺴﻴﺮ ﺧﻠﻖ اﺳﺖ‪ .‬ﺗﻘﺪّس ﻛﻠﻤﺔاﻟﻠﻪ از اﻳﻦ روﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﺎﻧﻨﺪ‬
> ‫ذات ﺧﺪاوﻧﺪ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻛﻠﻤﺔاﻟﻠّﻪ در ﻣﻴﺎن ﻛﻼم ﺑﺸﺮ‪ ،‬ﭼﻮﻧﺎن ذات ﺧﺪاوﻧﺪ در ﻣﻴﺎن‬
> ‫ذوات دﻳﮕﺮ اﺳﺖ‪:‬‬
> ‫ﻫﻴﭻ ﻟﺬّﺗﯽ اﻋﻈﻢﺗﺮ در اﻣﻜﺎن ﺧﻠﻖ ﻧﺸﺪه ﻛﻪ ﻛﺴﯽ اﺳﺘﻤﺎع ﻧﻤﺎﻳﺪ آﻳﺎت‬
> ‫آن را و ﺑﻔﻬﻤﺪ ﻣﺮاد آن را و ﻟﻢ و ﺑﻢ در ﺣﻖّ ﻛﻠﻤﺎت آن ﻧﮕﻮﻳﺪ و ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ‬
> ‫ﺑﺎ ﻛﻼم ﻏﻴﺮ او ﻧﻜﻨﺪ‪ ،‬ﻫﻤﻴﻦ ﻗﺴﻢ ﻛﻪ ﻛﻴﻨﻮﻧﻴﺖ او ﻣﻈﻬﺮ اﻟﻮﻫﻴﺖ و رﺑﻮﺑﻴﺖ‬
> ‫اﺳﺖ ﺑﺮ ﻛﻞّ ﺷﯽء‪ ،‬ﻫﻤﻴﻦ ﻗﺴﻢ ﻛﻼم او ﻣﻈﻬﺮ اﻟﻮﻫﻴﺖ و رﺑﻮﺑﻴﺖ اﺳﺖ ﺑﺮ‬
> ‫ﻛﻞّ ﻛﻼمﻫﺎ ﻛﻪ اﮔﺮ آن اﻧﺴﺎﻧﯽ ﻣﯽﺑﻮد ﻣﺘﻜﻠّﻢ ﻫﺮ آﻳﻨﻪ ﻣﯽﮔﻔﺖ اﻧّﻨﯽ اﻧﺎ‬
> ‫‪۱۶‬‬
> ‫اﻟﻠّﻪ ﻻ اﻟﻪ اﻻّ اﻧﺎ و ان ﻣﺎدوﻧﯽ ﺧﻠﻘﯽ ان ﻳﺎ ﻛﻞّ اﻟﺤﺮوف اﻳّﺎی ﻓﺎﺗّﻘﻮن‪.‬‬
> ‫ﺟﻤﺎل اﺑﻬﲐ ﻧﻴﺰ در ﺗﺄﻳﻴﺪ اﻳﻦ ﺑﯿﺎن ﺣﻀﺮت اﻋﻠﲐ در ﺳﻮرۀ ﻫﻴﻜﻞ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪:‬‬
> ‫ن ﻧﻔﺴﻪ ﺳﻠﻄﺎن‬     ‫"ﻛﻠﻤﺔاﻟﻠّﻪ ﻟﻦ ﺗﺸﺘﺒﻪ ﺑﻜﻠﻤﺎت ﺧﻠﻘﻪ اﻧّﻬﺎ ﺳﻠﻄﺎن اﻟﻜﻠﻤﺎت ﻛﻤﺎ ا ّ‬
> ‫اﻟﻨﻔﻮس‪ ۱۷".‬ﻳﻌﻨﯽ ﻛﻠﻤﺔاﻟﻠّﻪ ﻫﺮﮔﺰ ﺑﺎ ﻛﻠﻤﺎت ﺧﻠﻖ ﻣﺸﺘﺒﻪ ﻧﻤﯽﺷﻮد زﻳﺮا ﺳﻠﻄﺎن ﻛﻠﻤﺎت‬
> ‫اﺳﺖ‪ ،‬ﭼﻨﺎﻧﻜﻪ ﻧﺎزلﻛﻨﻨﺪۀ آن ﺳﻠﻄﺎن ﻣﻤﻜﻨﺎت اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ آدﻣﯽ ﻧﻪ ﻓﻘﻂ ﻋﺎﺟﺰ‬
> ‫اﺳﺖ از ﻧﺰول ﻛﻠﻤﺎﺗﯽ ﻧﻈﻴﺮ ﻛﻠﻤﺔاﻟﻠّﻪ‪ ،‬ﺑﻠﻜﻪ اﻓﺰون ﺑﺮ اﻳﻦ‪ ،‬ﻋﻘﻠﺶ ﻗﺎﺻﺮ اﺳﺖ در ﻓﻬﻢ‬
> ‫ﺣﻘﺎﻳﻖ ﻣﻨﻄﻮی در آن‪ ۱۸.‬ﺣﻀﺮت اﻋﻠﲐ آﻳﮥ ﻗﺮآﻧﯽ‪ ،‬ﻳﻌﻨﯽ "ﻻﺗﺪع ﻣﻊ اﻟﻠّﻪ ‪ "...‬را ﺑﻪ‬
> ‫ﭼﻨﺪ ﻧﻮع ﺗﻔﺴﻴﺮ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪ ،‬ﻳﻌﻨﯽ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻇﺎﻫﺮ و ﺑﺎﻃﻦ ﻇﺎﻫﺮ و ﺑﺎﻃﻦ ﺑﺎﻃﻦ‪ .‬اﻳﻦ‬
> ‫در اﻧﺪﻳﺸﮥ ﺷﻴﻌﯽ رواج داﺷﺖ ﻛﻪ آﻳﺎت اﻟﻬﯽ را ﻇﺎﻫﺮی اﺳﺖ و ﺑﺎﻃﻨﯽ‪ ،‬و ﺑﺎﻃﻦ آن‬
> ‫را ﺑﺎﻃﻨﯽ دﻳﮕﺮ رواﺳﺖ ﺗﺎ ﻫﻔﺖ ﺑﻄﻦ‪ .‬اﺳﻤﺎﻋﻴﻠﻴﻪ ﺑﺎﻃﻦ را ﺑﺮ ﻇﺎﻫﺮ ﺗﺮﺟﻴﺢ ﻣﯽدادﻧﺪ‪،‬‬
> ‫وﻟﯽ اﻣﺎﻣﻴﻪ ﺑﺮای آﻧﻜﻪ ﺑﺎ اﺳﻤﺎﻋﻴﻠﻴﻪ ﻳﻜﺴﺎن ﺷﻤﺮده ﻧﺸﻮد ﺑﺮای ﻇﺎﻫﺮ اﻫﻤﻴّﺖ ﻗﺎﺋﻞ‬
> 
> ‫‪40‬‬
> ‫ﺷﺮح ﺣﺪﻳﺚ ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰ از ﺣﻀﺮت اﻋﻠﻲٰ‬                                ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺷﺪﻧﺪ‪ .‬ﺻﻮﻓﻴﻪ ﻧﻴﺰ ﺑﺎﻃﻦﮔﺮا ﻫﺴﺘﻨﺪ و اﻫﻞ اﻋﺘﺰال ﺑﺮای آﻧﻜﻪ ﺟﺎﻳﯽ ﺑﺮای ﻋﻘﻞ ﺑﺎز‬
> ‫ﻛﻨﻨﺪ‪ ،‬در ﻣﺘﺸﺎﺑﻬﺎت ﺗﺄوﻳﻞ را روا ﻣﯽدارﻧﺪ و ﺑﺎﻃﻦﮔﺮاﻳﯽ را ﺟﺎﺋﺰ ﻣﯽﺷﻤﺎرﻧﺪ‪.‬‬
> ‫ﺷﻴﺨﻴﻪ ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﺑﺎﻃﻦ و ﻇﺎﻫﺮ ﻣﻌﺘﻘﺪﻧﺪ و ﺑﺎﻃﻦ را در ﻋﻬﺪۀ رﻛﻦ راﺑﻊ و اﻣﺎﻣﺎن ﻣﯽداﻧﻨﺪ‬
> ‫و ﻇﺎﻫﺮ را ﺑﻪ ﻧﺎس اﺣﺎﻟﻪ ﻣﯽﻛﻨﻨﺪ‪ .‬ﺣﻀﺮت ﺑﺎب ﻇﺎﻫﺮ و ﺑﺎﻃﻦ را ﺗﺄﻳﻴﺪ و ﺟﻤﺎل‬
> ‫‪۱۹‬‬
> ‫اﺑﻬﲐ وﺣﺪت ﻇﺎﻫﺮ و ﺑﺎﻃﻦ را ﺗﺄ ﻛﻴﺪ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪.‬‬
> 
> ‫‪ -۳‬ﺣﻀﺮت اﻋﻠﲐ در ﺗﻮﻗﻴﻊ ﻣﺒﺎرك ﺑﻪ ﺗﺸﺮﻳﺢ ﻇﺎﻫﺮ آﻳﮥ "ﻻ ﺗﺪع ﻣﻊ اﻟﻠّﻪ ‪"...‬‬
> ‫ﻣﯽﭘﺮدازﻧﺪ‪ ،‬ﺑﺪﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﮐﻪ ﻇﺎﻫﺮ آﻳﮥ ﻣﺰﺑﻮر ﻫﻤﺎﻧﺎ ﺷﻬﺎدت ﺑﻪ ﻛﻠﻤﮥ "ﻻ اﻟﻪ اﻻّ اﻟﻠّﻪ"‬
> ‫ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﯾﻌﻨﯽ ﻛﻪ ذات ﺧﺪاوﻧﺪ را ﻧﻤﯽﺗﻮان ﺷﻨﺎﺧﺖ‪ ،‬ﺑﻠﻜﻪ ﻣﺮاد از ﻣﻌﺮﻓﺖ ﺣﻀﺮت‬
> ‫اﻟﻮﻫﻴﺖ‪ ،‬ﻣﻌﺮﻓﺖ ذﻛﺮ اوﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﻨﺴﻮب ﺑﻪ اوﺳﺖ‪ .‬ﻣﺮاد از اﻳﻦ ذﻛﺮ اﻧﺴﺎن ﻛﺎﻣﻞ و‬
> ‫ﻗﺎﺋﻢ ﻣﻘﺎم ذات ﺧﺪاوﻧﺪ در ﻋﺎﻟﻢ ﺧﻠﻖ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻛﻪ ﻣﺪﻟﻮل آن "ﻣﻦ اﻃﺎع اﻟﺮّﺳﻮل‬
> ‫ﻓﻘﺪ اﻃﺎع اﻟﻠّﻪ"‪ ،‬ﻳﻌﻨﯽ اﮔﺮ ﻛﺴﯽ رﺳﻮل را ﺷﻨﺎﺧﺖ‪ ،‬ﺧﺪا را ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ‪ ،‬اﺳﺖ‪ .‬اﻳﻦ ﻣﻌﻨﺎ‬
> ‫ﻛﻪ ﻣﺴﺒﻮق ﺑﻪ اﻧﺪﻳﺸﮥ ﺷﻴﺨﻴﻪ اﺳﺖ‪ ۲۰،‬در اﻣﺮ ﺑﻬﺎﺋﯽ ﻧﻴﺰ ﻣﻘﺒﻮل واﻗﻊ ﮔﺸﺘﻪ اﺳﺖ و در‬
> ‫اﺑﺘﺪای ﻛﺘﺎب اﻗﺪس ﺟﺰو اﺻﻮل اﻋﺘﻘﺎدات ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪ ۲۱.‬در اﻳﻨﺠﺎ ﺑﺎﻻﺗﺮﻳﻦ‬
> ‫ﻣﻘﺎم ﻣﻌﺮﻓﺖ ﺑﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ از آن اﻫﻞ ﻣﺤﺒّﺖ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ را ﺑﻪ ﻇﻬﻮر ﺣﻀﺮﺗﺶ‬
> ‫ﻣﯽﺷﻨﺎﺳﻨﺪ‪ .‬در اﻳﻦ ﻣﻮرد ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺻﻮﻓﻴﺎن و ﺣﻜﻤﺎء ﺑﻪ ﺑﻴﺮاﻫﻪ رﻓﺘﻨﺪ و ﻣﺪّﻋﯽ ﻣﻌﺮﻓﺖ‬
> ‫ذات ﺧﺪاوﻧﺪ ﺷﺪﻧﺪ‪.‬‬
> ‫در رﺗﺒﮥ ﻇﺎﻫﺮ ﺑﺎﻃﻦ ﻣﻌﻨﯽ آﻳﮥ ﻗﺮآﻧﯽ ﻣﺰﺑﻮر از ﻃﺮﻳﻖ ﮔﻔﺘﻪای از زﻳﺎرت ﺟﺎﻣﻌﻪ ﻣﻤﻜﻦ‬
> ‫ﻣﯽﺷﻮد ﻛﻪ ﻣﺮاد از ﻣﻌﺮﻓﺖ ﺧﺪاوﻧﺪ‪ ،‬ﻣﻌﺮﻓﺖ اوﻟﻴﺎء و اﻣﺎﻣﺎن اﺳﺖ ﻛﻪ ﺣﺠّﺖ‬
> ‫ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﺮ روی زﻣﻴﻦ ﻣﯽﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬ﻛﻠﻤﮥ ﻇﺎﻫﺮ و ﺑﺎﻃﻦ و ﺗﻘﺎرن آﻧﻬﺎ ﻳﺎدآور اﻳﻦ ﻧﻜﺘﮥ‬
> ‫ﺑﺴﻴﺎر ﺟﺎﻟﺐ در اﻧﺪﻳﺸﮥ ﺷﻴﻌﻴﺎن اﻫﻞ ﺗﺄوﻳﻞ اﺳﺖ ﻛﻪ درﺳﺖ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺑﺮﺧﯽ از ﺻﻮﻓﻴﺎن‬
> ‫ﯽ ﺑﺎﻃﻦ ﻧﺒﯽّ اﺳﺖ و ﻧﺒﯽّ ﻇﺎﻫﺮ وﻟﯽّ‪ ،‬ﻳﺎ وﻻﻳﺖ و ﻧﺒﻮّت‪ ،‬ﺑﺎﻃﻦ و ﻇﺎﻫﺮ‬ ‫ﻣﻌﺘﻘﺪﻧﺪ ﻛﻪ وﻟ ّ‬
> ‫اﻟﻮﻫﻴﺖ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
> ‫اﻣﺎ در ﻣﻘﺎم ﺑﺎﻃﻦ ﺑﺎﻃﻦ ﻣﻌﻨﯽ آﻳﮥ ﻣﺰﺑﻮر از ﻃﺮﻳﻖ آﻳﮥ ﺳﻮرۀ ﻳﻮﺳﻒ ﻣﻌﻠﻮم ﻣﯽﮔﺮدد ﻛﻪ‬
> ‫ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﺪ "إرﺑﺎب ﻣﺘﻔﺮّﻗﻮن ﺧﻴﺮ ام اﻟﻠّﻪ اﻟﻮاﺣﺪ اﻟﻘﻬّﺎر" ﻳﻌﻨﯽ ﻇﻬﻮر رﻛﻦ راﺑﻊ و‬
> ‫ﻣﻌﺮﻓﺖ او‪ ،‬ﻣﻌﻨﯽ ﻣﻌﺮﻓﺖ اﻟﻬﯽ اﺳﺖ‪ ،‬زﻳﺮا ﺑﺮ ﻃﺒﻖ ﻫﺪاﻳﺖ ﺣﻀﺮت اﻋﻠﲐ‪ ،‬ﻣﻤﻜﻦ‬
> ‫ﻧﻤﯽﺗﻮاﻧﺪ ﺧﺪای ﺧﻮﻳﺶ را ﺑﺸﻨﺎﺳﺪ و ﺧﺪاوﻧﺪ ﻧﻴﺰ از ازﻟﻴﺖ ﺧﻮﻳﺶ ﻧﺰول ﻧﻤﯽﻓﺮﻣﺎﻳﺪ‬
> 
> ‫‪41‬‬
> ‫ﺷﺮح ﺣﺪﻳﺚ ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰ از ﺣﻀﺮت اﻋﻠﻲٰ‬                                 ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺗﺎ ﻃﻠﻌﺖ وی را اﻫﻞ اﻣﻜﺎن ﺑﺒﻴﻨﻨﺪ‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ‪ ،‬ﺧﺪاوﻧﺪ آﻳﻪای در ﺣﻘﺎﻳﻖ اﻧﻔﺲ و‬
> ‫آﻓﺎق اﺑﺪاع ﻓﺮﻣﻮده اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﺪان اﺳﺘﺪﻻل ﻛﻨﻨﺪ ﺗﺎ ﺧﺪاوﻧﺪ را ﺑﺸﻨﺎﺳﻨﺪ‪ .‬اﻳﻦ آﻳﻪ‪،‬‬
> ‫آﻳﮥ ﺣﺎدﺛﯽ اﺳﺖ ﻛﻪ دﻻﻟﺖ ﺑﺮ ذات ﺧﺪاوﻧﺪ ﻣﯽﻛﻨﺪ ﭼﻨﺎﻧﻜﻪ ﻛﻠﻤﮥ "ﻻ اﻟﻪ اﻻّ اﻟﻠّﻪ"‬
> ‫ﺣﺎدث اﺳﺖ و دﻻﻟﺖ ﺑﺮ ﺗﻮﺣﻴﺪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﻣﯽﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬اﻳﻦ آﻳﮥ اﻧﻔﺴﯽ ﺳﻨﺨﻴﺘﯽ ﺑﺎ آﻳﮥ‬
> ‫"ﻻ اﻟﻪ اﻻّ اﻟﻠّﻪ" دارد ﻛﻪ از ﻃﺮﻳﻖ وﺟﻪ اﻟﻬﯽ ﺣﺎﺻﻞ ﻣﯽﺷﻮد و اﻳﻦ وﺟﻪ ﻫﻤﺎﻧﯽ اﺳﺖ‬
> ‫ﻛﻪ "ﻛﻞّ ﺷﯽء ﻫﺎﻟﻚ اﻻّ وﺟﻬﻪ" دﻻﻟﺖ ﺑﺮ آن دارد‪ .‬ﻣﺮاد از اﻳﻦ وﺟﻪ در ﻣﻘﺎم ﻇﺎﻫﺮ‬
> ‫ﻫﻤﺎﻧﺎ اﺋﻤﮥ ﺷﻴﻌﯽ ﻣﯽﺑﺎﺷﻨﺪ ﻛﻪ ﻣﻨﺴﻮب ﺑﻪ ﺧﺪا ﻣﯽﺑﺎﺷﻨﺪ و ﺣﻀﺮت ﻋﻠﯽ در اﻳﻦ‬
> ‫ﺧﺼﻮص ﻓﺮﻣﻮده اﺳﺖ ﻛﻪ "اﻧﺎ وﺟﻪ اﻟﻠّﻪ اﻟﺬی ﻻﻳﻤﻮت" و ﺟﺎﻟﺐ اﻳﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ‬
> ‫ﺣﻀﺮت اﻋﻠﲐ ﻧﻴﺰ اﻳﻦ وﺟﻪ را ﺑﻪ ﺧﻮد ﻧﺴﺒﺖ ﻣﯽدﻫﻨﺪ‪ ،‬ﭼﻨﺎﻧﻜﻪ در ﺗﻮﻗﻴﻌﯽ‬
> ‫ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪:‬‬
> ‫اﻧﺎ اﻟﻨﻘﻄﺔ اﻟﺘﯽ ذوّت ﺑﻬﺎ ﻣﻦ ذوّت و اﻧّﻨﯽ اﻧﺎ وﺟﻪاﻟﻠّﻪ اﻟﺬی ﻻﻳﻤﻮت و‬
> ‫ﻧﻮره اﻟﺬی ﻻﻳﻔﻮت ﻣﻦ ﻋﺮﻓﻨﯽ وراﺋﻪ اﻟﻴﻘﻴﻦ و ﻛﻞّ ﺧﻴﺮ‪ ،‬و ﻣﻦ ﺟﻬﻠﻨﯽ‬
> ‫‪۲۲‬‬
> ‫وراﺋﻪ اﻟﺴّﺠﻴﻦ و ﻛﻞّ ﺷﺮّ‪.‬‬
> ‫ﻳﻌﻨﯽ ﻣﻦ ﻧﻘﻄﻪای ﻫﺴﺘﻢ ﻛﻪ ﻫﺴﺘﯽ از آن آﻏﺎز ﻣﯽﮔﺮدد و ﻣﻦ وﺟﻪ ﺧﺪاﻳﻢ ﻛﻪ ﻫﺮﮔﺰ‬
> ‫ﻧﻤﯽﻣﻴﺮد و ﻧﻮر ﺧﺪاﻳﻢ ﻛﻪ ﻫﺮﮔﺰ ﺧﺎﻣﻮﺷﯽ ﻧﭙﺬﻳﺮد و اﮔﺮ ﻛﺴﯽ ﻣﺮا ﺑﺸﻨﺎﺳﺪ‪ ،‬ﺑﻬﺸﺖ و‬
> ‫ﻫﺮ ﭼﻪ ﺧﻴﺮ اﺳﺖ از آن اوﺳﺖ و ﻫﺮ ﻛﺴﯽ ﻣﺮا ﻧﺸﻨﺎﺳﺪ‪ ،‬دوزخ و ﻫﺮ ﺷﺮّی ﻧﺼﻴﺐ‬
> ‫اوﺳﺖ‪.‬‬
> ‫اﻣّﺎ وﺟﻪ ﻣﻌﻨﯽ ﺑﺎﻃﻨﯽ ﻧﻴﺰ دارد و آن اﻳﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻋﺪدش ‪ ۱۴‬ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ ﻳﻌﻨﯽ‪ :‬و=‪ ۶‬و‬
> ‫ج=‪ ۳‬و ﻫ=‪ ۵‬ﻛﻪ ﺟﻤﻌﺎً ‪ .۵+۳+۶=۱۴‬ﻋﺪد ﭼﻬﺎرده ﺗﻜﺮﻳﺮ دوﺑﺎر ﻫﻔﺖ اﺳﺖ‬
> ‫‪ ۷×۲=۱۴‬و اﻳﻦ ﻫﻤﺎن ﺳﺒﻊ اﻟﺜﺎﻧﯽ ﻣﺬﻛﻮر در ﻗﺮآن اﺳﺖ‪ .‬ﻋﺪد ﭼﻬﺎرده از ﻃﺮف‬
> ‫دﻳﮕﺮ ﻋﺒﺎرت از دوازده اﻣﺎم و ﺣﻀﺮت ﻓﺎﻃﻤﻪ و ﺣﻀﺮت ﻣﺤﻤّﺪ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﺑﻪ‬
> ‫ﻋﻨﻮان ﭼﻬﺎرده ﻣﻌﺼﻮم ﻣﻌﺮوﻓﻨﺪ و اﻳﻨﺎن ادﻻء ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﺮ ﺧﻠﻖ ﻣﯽﺑﺎﺷﻨﺪ و ﺟﻤﻠﮕﯽ‬
> ‫ﻳﻚ ﺗﻦ ﺑﻪ ﺷﻤﺎر ﻣﯽآﻳﻨﺪ و ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ ﺧﺎﻃﺮ اﺳﺖ ﻛﻪ اﻣﺎﻣﺎن ﮔﻔﺘﻪاﻧﺪ ﻫﻤﮥ ﻣﺎ ﻣﺤﻤّﺪﻳﻢ‬
> ‫و اوّل ﻣﺎ ﻣﺤﻤّﺪ و آﺧﺮ ﻣﺎ ﻣﺤﻤّﺪ اﺳﺖ‪ .‬اﻳﻦ ﻋﺪد ﭼﻬﺎرده ﻣﺴﺎوی ﺑﺎ "ﻳﺪ" ﺑﻪ ﻣﻌﻨﯽ‬
> ‫دﺳﺖ ﻧﻴﺰ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ زﻳﺮا ﻋﺪد ﻳﺪ ﻧﻴﺰ ﭼﻬﺎرده اﺳﺖ )ی=‪ ۱۰‬و د=‪ ۴‬و ‪ (۴+۱۰=۱۴‬و‬
> ‫ﻛﻠﻤﮥ ﻳﺪ ﻧﻴﺰ در آﻳﺎت ﻗﺮآﻧﯽ ﺑﻪ ﻛﺮات ﻧﺎزل ﺷﺪه اﺳﺖ ﻣﺎﻧﻨﺪ "ﻣﻠﻜﻮت اﻟﺴﻤﻮات و‬
> ‫اﻻرض ﺑﻴﺪه" و ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ ﺳﺒﺐ اﺳﺖ ﻛﻪ اﻣﺎم ﺷﻴﻌﯽ ﺧﻮد را ﻳﺪاﻟﻠﻪ ﻧﺎﻣﻴﺪه اﺳﺖ زﻳﺮا‬
> 
> ‫‪42‬‬
> ‫ﺷﺮح ﺣﺪﻳﺚ ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰ از ﺣﻀﺮت اﻋﻠﻲٰ‬                                   ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫او دﻻﻟﺖ ﻛﺎﻣﻞ ﺑﺮ ﺧﺪا دارد‪ .‬ﺑﯽﻣﻨﺎﺳﺒﺖ ﻧﻴﺴﺖ ﻛﻪ ﻋﺪد ﭼﻬﺎرده ﻋﺪد ﺑﺮﺧﯽ از‬
> ‫اﺳﻤﺎء اﻟﻬﯽ ﻧﻴﺰ ﻫﺴﺖ‪ ،‬ﭼﻨﺎﻧﻜﻪ اﺳﻢ ﺟﻮاد )ج=‪ ۳‬و و=‪ ۶‬و ا=‪ ۱‬و د=‪ ۴‬ﻳﻌﻨﯽ‬
> ‫‪ (۴+۱+۶+۳=۱۴‬و ﻧﻴﺰ ﻋﺪد وﻫﺎب )و=‪ ۶‬و ﻫ=‪ ۵‬و ا=‪ ۱‬و ب=‪ ۲‬ﻳﻌﻨﯽ‬
> ‫‪ (۲+۱+۵+۶=۱۴‬ﻧﻴﺰ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬وﻟﯽ ﻳﺪ ﻛﺎﻣﻞﺗﺮﻳﻦ آﻧﻬﺎﺳﺖ زﻳﺮا ﻳﺪاﻟﻠّﻪ ﻓﻮق اﻳﺪﻳﻬﻢ‬
> ‫دﻻﻟﺖ ﺑﺮ اﻛﻤﻠﻴﺖ آن دارد‪.‬‬
> ‫ﻋﺪد وﺟﻪ در ﻛﺘﺎب ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﻫ ﺧﺘﻢ ﻣﯽﺷﻮد ﻛﻪ ﻋﺪدش ﭘﻨﺞ اﺳﺖ و ﻣﺮاد از آن ﺷﻜﻞ‬
> ‫ﻣﺨﻤّﺲ ﻳﺎ ﺳﺘﺎرهای اﺳﺖ ﮐﻪ ﻧﻤﺎد ﻫﻴﻜﻞ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻳﻌﻨﯽ وﺟﻪ در ﺧﺘﻤﻴﺖ‬
> ‫ﺧﻮﻳﺶ ﺑﻪ ﺷﻜﻞ اﻧﺴﺎن ﻛﺎﻣﻞ ﻇﺎﻫﺮ ﻣﯽﺷﻮد و ﻳﻘﻴﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ در اﺳﻢ اﻋﻈﻢ اﻟﻬﯽ ﻧﻴﺰ‬
> ‫ﻧﻘﺶ دارد )ﻳﻌﻨﯽ ﺑﻬﺎء(‪ .‬ﻣﯽﮔﻮﻳﻨﺪ اﻳﻦ ﺳﺘﺎره در ﻧﻘﺶ ﺧﺎﺗﻢ ﺳﻠﻴﻤﺎن ﭘﺴﺮ داود آﻣﺪه‬
> ‫ﺑﻮد و ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻪ ﻟﻄﻒ اﻳﻦ ﻫﻴﺄت ﺑﻪ او ﻛﺮاﻣﺎت ﺑﺨﺸﻴﺪه ﺑﻮد‪ .‬از ﻃﺮف دﻳﮕﺮ اﻳﻦ ﻫ‬
> ‫در اﺑﺘﺪای اﺳﻢ ﺧﺪاوﻧﺪ ﻳﻌﻨﯽ ﻫﻮ آﻣﺪه اﺳﺖ و ﻫﻮ ﻋﺪدش ﻳﺎزده ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ )ﻫ=‪ ۵‬و‬
> ‫و=‪ ۶‬ﻳﻌﻨﯽ ‪ (۶+۵=۱۱‬و ﭼﻮن ﻫﻮ ﻳﺎ ‪ ۱۱‬در ﺧﻮدش ﺿﺮب ﺷﻮد ﻋﺪد ‪ ۱۱×۱۱=۱۲۱‬ﺑﻪ‬
> ‫دﺳﺖ ﻣﯽآﻳﺪ ﻛﻪ ﻫﻤﺎن ﻋﺪد ﻳﺎﻋﻠﯽ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ‪) .‬ی=‪ ۱۰‬و ا=‪ ۱‬و ع=‪ ۷۰‬و ل=‪۳۰‬و‬
> ‫ی=‪ ،۱۰‬ﻳﻌﻨﻲ ‪ (۱۰+۳۰+۷۰+۱+۱۰=۱۲۱‬و اﻟﺒﺘﻪ ﻣﺘﺮادف ﺑﺎ اﻋﻠﲐ ﻧﻴﺰ ﻫﺴﺖ‪ .‬اﻣﺎ‬
> ‫ﺟﺎﻟﺐﺗﺮﻳﻦ ﻣﻌﻨﺎی ﻋﺪد ‪ ۱۴‬ﻫﻤﺎن ﺗﻔﺎوت ﻣﻴﺎن ﻗﺎﺋﻢ و ﻗﻴّﻮم اﺳﺖ ﻛﻪ ﺣﻀﺮت اﻋﻠﲐ‬
> ‫آن را رﻣﺰی از ﺟﻤﺎل اﺑﻬﲐ ﻣﯽداﻧﻨﺪ و ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ در اﻳﻦ ﺧﺼﻮص در ﻟﻮﺣﯽ‬
> ‫ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪:‬‬
> ‫و اﻣّﺎ ﻣﺎ ﺳﺌﻠﺖ ﻓﯽ ﻓﺮق اﻟﻘﺎﺋﻢ و اﻟﻘﻴّﻮم ﻓﺎﻋﻠﻢ ﺑﺎنّ اﻟﻔﺮق ﺑﻴﻦ اﻻﺳﻤﻴﻦ‬
> ‫ﻣﺎﻳﺮی ﺑﻴﻦ اﻻﻋﻈﻢ و اﻟﻌﻈﻴﻢ و ﻫﺬا ﻣﺎ ﺑﻴّﻨﻪ ﻣﺤﺒﻮﺑﯽ ﻣﻦ ﻗﺒﻞ و اﻧّﺎ ذﻛﺮﻧﺎه‬
> ‫ن اﻟﺬی ﻳﻈﻬﺮ اﻧّﻪ‬‫ﻓﯽ ﻛﺘﺎب ﺑﺪﻳﻊ و ﻣﺎ اراد ﺑﺬﻟﻚ اﻻ ان ﻳﺨﺒﺮ اﻟﻨﺎس ﺑﺎ ّ‬
> ‫اﻋﻈﻢ ﻋﻤّﺎ ﻇﻬﺮ و ﻫﻮ اﻟﻘﻴّﻮم ﻋﻠﯽ اﻟﻘﺎﺋﻢ و ﻫﺬا ﻟﻬﻮ اﻟﺤﻖّ ﻳﺸﻬﺪ ﺑﻪ ﻟﺴﺎن‬
> ‫اﻟﺮﺣﻤﻦ ﻓﯽ ﺟﺒﺮوت اﻟﺒﻴﺎن اﻋﺮف ﺛﻬﻢ اﺳﺘﻐﻦ ﺑﻪ ﻋﻦ اﻟﻌﺎﻟﻤﻴﻦ‪ .‬و اذاّ‬
> ‫ﻳﻨﺎدی اﻟﻘﺎﺋﻢ ﻋﻦ ﻳﻤﻴﻦ اﻟﻌﺮش و ﻳﻘﻮل ﻳﺎ ﻣﻼء اﻟﺒﻴﺎن ﺗﺎﻟﻠﻪ ﻫﺬا ﻟﻬﻮ اﻟﻘﻴّﻮم‬
> ‫ﻗﺪ ﺟﺎﺋﻜﻢ ﺑﺴﻠﻄﺎن ﻣﺒﻴﻦ ‪ ...‬ﻓﺎﻋﻠﻢ ﺑﺎنّ اﻟﻔﺮق ﻓﯽ اﻟﻌﺪد ارﺑﻌﺔ ﻋﺸﺮ و ﻫﺬا‬
> ‫ن ﺷﻜﻞ ﺳﺘّﺔ ﻓﯽ ﻗﺎﻋﺪة اﻟﻬﻨﺪﺳﺔ و‬      ‫ﻋﺪد اﻟﺒﻬﺎء اذا ﺗﺤﺴﺐ اﻟﻬﻤﺰة ﺳﺘّﺔ ﻻ ّ‬
> ‫ﻟﻮ ﺗﻘﺮء اﻟﻘﺎﺋﻢ اذا ﺗﺠﺪ اﻟﻔﺮق ﺧﻤﺴﺔ و ﻫﯽ اﻟﻬﺎء ﻓﯽ اﻟﺒﻬﺎء و ﻓﯽ ﻫﺬا‬
> ‫اﻟﻤﻘﺎم ﻳﺴﺘﻮی اﻟﻘﻴّﻮم ﻋﻠﯽ ﻋﺮش اﺳﻤﻪ اﻟﻘﺎﺋﻢ ﻛﻤﺎ اﺳﺘﻮی اﻟﻬﺎء ﻋﻠﯽ‬
> 
> ‫‪43‬‬
> ‫ﺷﺮح ﺣﺪﻳﺚ ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰ از ﺣﻀﺮت اﻋﻠﻲٰ‬                                ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫اﻟﻮاو و ﻓﯽ ﻣﻘﺎم ﻟﻮ ﺗﺤﺴﺐ ﻫﻤﺰة اﻟﻘﺎﺋﻢ ﺳﺘﺔ ﻋﻠﯽ ﺣﺴﺎب اﻟﻬﻨﺪﺳﺔ ﻳﺼﻴﺮ‬
> ‫اﻟﻔﺮق ﺗﺴﻌﺔ و ﻫﻮ ﻫﺬا اﻻﺳﻢ اﻳﻀﺎً و ﺑﻬﺬه اﻟﺘﺴﻌﺔ اراد ﺟﻞّ ذﻛﺮه ﻇﻬﻮر‬
> ‫‪۲۳‬‬
> ‫اﻟﺘﺴﻊ ﻓﯽ ﻣﻘﺎم ﻫﺬا ﻣﺎ ﺗﺮی اﻟﻔﺮق ﻓﯽ ﻇﺎﻫﺮ اﻻﺳﻤﻴﻦ‪.‬‬
> ‫ﺑﻪ اﻳﻦ ﻣﻀﻤﻮن ﻛﻪ ﻓﺮق ﻗﺎﺋﻢ و ﻗﻴّﻮم ﻛﻪ ﺣﻀﺮت اﻋﻠﲐ ﺑﻴﺎن داﺷﺘﻪاﻧﺪ ﻣﻨﻈﻮر ﻋﻈﻤﺖ‬
> ‫ﻇﻬﻮر ﻣﻦﻳﻈﻬﺮهاﻟﻠّﻪ اﺳﺖ‪ ،‬زﻳﺮا ﻣﻘﺎم ﺣﻀﺮت اﻋﻠﲐ‪ ،‬ﻗﺎﺋﻢ و ﻣﻘﺎم ﺟﻤﺎل اﺑﻬﲐ ﻗﻴّﻮم‬
> ‫اﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﻋﻈﻤﺖ ﻇﻬﻮر ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ در ﺟﻨﺐ ﻇﻬﻮر ﺣﻀﺮت اﻋﻠﲐ اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫از ﻃﺮف دﻳﮕﺮ ﺗﻔﺎوت ﻋﺪدی ﻗﺎﺋﻢ و ﻗﻴﻮم ﻫﻤﺎﻧﺎ ‪ ۱۴‬اﺳﺖ )ﻗﺎﺋﻢ ﻳﻌﻨﯽ ق=‪ ۱۰۰‬و ا=‪۱‬‬
> ‫و ء=‪ ۱‬و م=‪ ۴۰‬ﻳﻌﻨﯽ ‪ ۴۰+۱+۱+۱۰۰=۱۴۲‬و ﻗﻴﻮم ﻳﻌﻨﯽ ق=‪ ۱۰۰‬و ی=‪ ۱۰‬و و=‪ ۶‬و‬
> ‫م=‪ ۴۰‬ﻳﻌﻨﯽ ‪ ۴۰+۶+۱۰+۱۰۰=۱۵۶‬و ﺗﻔﺎوت آﻧﻬﺎ ‪ (۱۴۲-۱۵۶=۱۴‬و ﻣﺮاد از ﻋﺪد ‪۱۴‬‬
> ‫ﻫﻤﺎﻧﺎ ﻛﻠﻤﮥ ﺑﻬﺎء ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ زﻳﺮا ء را ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﺷﻜﻞ آن ‪ ۶‬در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺖ )ب=‪ ۲‬و ﻫ=‪۵‬‬
> ‫و ا=‪ ۱‬و ء=‪ ۶‬ﻳﻌﻨﯽ ‪ ۶+۱+۵+۲=۱۴‬ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ( در اﻳﻦ ﻣﺤﺎﺳﺒﺎت ء در ﻗﺎﺋﻢ ‪ ۱‬ﺣﺴﺎب‬
> ‫ﻣﯽﺷﻮد و اﮔﺮ در ﻣﺤﺎﺳﺒﮥ ﻗﺎﺋﻢ‪ ،‬ء را ‪ ۶‬در ﻧﻈﺮ ﮔﻴﺮﻳﻢ ﻋﺪد ﻗﺎﺋﻢ=‪ ۱۴۷‬و ﻋﺪد‬
> ‫ﻗﻴﻮم=‪ ۱۵۶‬ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﺗﻔﺎوت آﻧﻬﺎ ‪ ۱۴۷-۱۵۶=۹‬اﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﻨﻈﻮر از ﻋﺪد ‪ ۹‬ﻫﻤﺎن‬
> ‫ﺑﻬﺎء اﺳﺖ اﮔﺮ ء ﻳﻌﻨﯽ ﻫﻤﺰه را ﻣﺎﻧﻨﺪ أ ﻣﺴﺎوی ﻋﺪد ‪ ۱‬ﻓﺮض ﻛﻨﻴﻢ‪.‬‬
> ‫ﺑﻪ اﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﻣﻨﻈﻮر از وﺟﻪ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺑﺎﻃﻦ ﻫﻤﺎن ﺟﻮاد و وﻫﺎب ﻳﻌﻨﯽ اﺳﻤﺎء اﻟﻬﻴﻪ‬
> ‫اﺳﺖ ﻛﻪ در اﺻﻞ ﻣﻨﻈﻮر اﺳﻢ ﺑﻬﺎء ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﺗﻔﺎوت ﻗﺎﺋﻢ و ﻗﻴﻮم ﻧﻴﺰ ﻫﺴﺖ‪ .‬ﭘﺲ‬
> ‫ﻣﻨﻈﻮر از اﻳﻦ آﻳﻪ "ﻻ ﺗﺪع ﻣﻊ اﻟﻠﻪ اﻟﻬﺎ آﺧﺮ" در ﺑﺎﻃﻦ ﺑﺎﻃﻦ اﻳﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺟﺰ ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ‬
> ‫ﻣﭙﺮﺳﺘﻴﺪ و در ﻣﻌﻴﺖ او‪ ،‬ﻳﺎر و ﻳﺎوری ﻧﺠﻮﻳﻴﺪ‪ .‬ﺗﻔﺴﻴﺮ آﻳﮥ ﻗﺮآﻧﯽ ﺑﻪ ﺟﻤﺎل اﺑﻬﲐ ﺗﻤﺎم‬
> ‫ﻣﯽﺷﻮد‪.‬‬
> ‫آﺧﺮ اﻳﻦ آﻳﻪ ﻳﻌﻨﯽ "ﻓﻼﺗﺪع ﻣﻊ اﻟﻠﻪ اﻟﻬﺎ آﺧﺮا ﻓﺘﻜﻮن ﻣﻦ اﻟﻤﻌﺬّﺑﻴﻦ" دﻻﻟﺖ ﺑﺮ رﺟﻮع‬
> ‫اﻟﯽ اﻟﻠّﻪ دارد ﻛﻪ رﺟﻮع ﺑﻪ ﻣﻘﺎﻣﺎت اﻟﻬﯽ اﺳﺖ‪ .‬ﭼﻮن ﺧﺪا را ﻧﻤﯽﺗﻮان ﺷﻨﺎﺧﺖ ﺑﻪ‬
> ‫او ﻧﻴﺰ ﻧﻤﯽﺗﻮان رﺟﻮع ﻛﺮد و اﮔﺮ آﻳﮥ ﻣﺴﺘﻮدﻋﻪ در آدﻣﯽ ﻗﺎﺋﻢ ﻣﻘﺎم ﺧﺪاﺳﺖ‪ ،‬وﺻﻮل‬
> ‫ﺑﻪ آن ﻧﻴﺰ وﺻﻮل ﺑﻪ ﺧﺪاﺳﺖ‪ .‬ﻟﺬا اﻳﻦ آﻳﻪ‪ ،‬ﻫﻤﺎﻧﺎ ﻣﺸﻴّﺖ اوّﻟﻴﻪ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﺪء ﻫﻤﮥ‬
> ‫اﺷﻴﺎء از اوﺳﺖ و ﻋﻮد ﻫﻤﻪ اﺷﻴﺎء ﻧﻴﺰ ﺑﻪ اوﺳﺖ‪ .‬در ﺑﺎب ﻣﻌﻨﯽ ﻣﺸﻴّﺖ در ﺟﺎی دﻳﮕﺮ‬
> ‫‪۲۴‬‬
> ‫ﺳﺨﻦ ﺑﻪ ﺗﻔﺼﻴﻞ رﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪.‬‬
> 
> ‫‪44‬‬
> ‫ﺷﺮح ﺣﺪﻳﺚ ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰ از ﺣﻀﺮت اﻋﻠﻲٰ‬                                ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫‪ -۴‬ﺑﻌﺪ از اﻳﻦ ﻗﺴﻤﺖ ﺣﻀﺮت اﻋﻠﲐ ﺑﻪ ﺗﻔﺴﻴﺮ ﺣﺪﻳﺚ ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰ ﻣﯽﭘﺮدازﻧﺪ ﻳﻌﻨﯽ‬
> ‫ﺣﺪﻳﺚ »ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰا ﻣﺨﻔﻴﺎ ﻓﺎﺣﺒﺒﺖ ان اﻋﺮف ﻓﺨﻠﻘﺖ اﻟﺨﻠﻖ ﻟﻜﯽ اﻋﺮف«‪ ۲۵.‬اﻳﻦ‬
> ‫ﺣﺪﻳﺚ از ﻣﺸﻬﻮرﺗﺮﻳﻦ اﺣﺎدﻳﺚ دﻧﻴﺎی اﺳﻼم اﺳﺖ ﻛﻪ ﺷﺮوح ﺑﺴﻴﺎری ﺑﺮ آن ﻧﻮﺷﺘﻪ‬
> ‫ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﻣﻌﻨﯽ ﺣﺪﻳﺚ اﻳﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻪ ﺣﻀﺮت داود ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﺪ‪ :‬ﮔﻨﺠﯽ‬
> ‫‪۲۶‬‬
> ‫ﻣﺨﻔﯽ ﺑﻮدم‪ ،‬ﻣﯽﺧﻮاﺳﺘﻢ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﻮم‪ ،‬ﺧﻠﻖ را آﻓﺮﻳﺪم ﺗﺎ ﻣﺮا ﺑﺸﻨﺎﺳﻨﺪ‪.‬‬
> ‫ﺷﺮوح ﺑﺴﻴﺎر ﻣﻌﺮوف ﺑﺮ اﻳﻦ ﺣﺪﻳﺚ را ﻣﯽﺗﻮان ﺑﻪ ﺻﻮرت زﻳﺮ ﺑﺮﺷﻤﺮد‪ -۱ :‬ﺷﺮﺣﯽ ﻛﻪ‬
> ‫ﻧﺠﻢاﻟﺪﻳﻦ رازی در ﻛﺘﺎب ﻣﺮﻣﻮزات اﺳﺪی ﺑﺮ اﻳﻦ ﺣﺪﻳﺚ ﻧﻮﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪ -۲ .‬ﺷﺮح‬
> ‫ﺷﻴﺦ اﺣﻤﺪ اﺣﺴﺎﺋﯽ ﻛﻪ در ﻛﺘﺎب ﺷﺮح اﻟﺰﻳﺎرة اﻟﺠﺎﻣﻌﺔ ﻧﻘﻞ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ -۳ ۲۷.‬ﺷﺮﺣﯽ‬
> ‫ﻛﻪ ﺳﻴﺪ ﻛﺎﻇﻢ رﺷﺘﯽ ﺑﺮ اﻳﻦ ﺣﺪﻳﺚ ﻧﮕﺎﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪ -۴ ۲۸.‬ﺷﺮﺣﯽ ﻛﻪ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‬
> ‫ﺑﺮ اﻳﻦ ﺣﺪﻳﺚ ﻣﺮﻗﻮم ﻛﺮدهاﻧﺪ‪.‬‬
> 
> ‫‪ -۵‬ﺷﺮﺣﯽ ﻛﻪ ﺣﻀﺮت اﻋﻠﲐ از اﻳﻦ ﺣﺪﻳﺚ ﺑﻪ دﺳﺖ دادهاﻧﺪ‪.‬‬
> ‫ﻞ ﺻﻮﻓﻴﺎﻧﻪ اﺳﺖ و ﻣﻄﺎﺑﻖ اﺳﺖ ﺑﺎ اﻧﺪﻳﺸﮥ ﻋﺎرﻓﺎن ﻣﺴﻠﻤﺎن ﻛﻪ از اﻳﻦ‬
> ‫ﺷﺮح اوّل ﺑﺎﻟﻜ ّ‬
> ‫ﺣﺪﻳﺚ ﻧﻜﺘﻪﻫﺎی ﺻﻮﻓﻴﺎﻧﻪ اﺧﺬ ﻛﺮدهاﻧﺪ‪ .‬در اﻳﻨﺠﺎ ﺣﺪﻳﺚ ﻣﻌﻄﻮف ﺑﻪ ﻋﺎﻟﻢ ﺣﻖ‬
> ‫اﺳﺖ و ﻣﺤﻮر ﺑﺤﺚ و ﺷﺮوح آن‪ ،‬ﺳﺎﺣﺖ ذات ﺧﺪاوﻧﺪ اﺳﺖ‪ .‬ﻣﻘﺼﻮد از ﺣﻴﺎت را‬
> ‫روﺷﻦ ﻣﯽﻛﻨﺪ و اﺳﺎس ﻣﻌﺮﻓﺖ را در دل آدﻣﯽ ﺟﺎی ﻣﯽدﻫﺪ و آﻓﺮﻳﻨﺶ ﺧﻮﻳﺶ را‬
> ‫ﺑﺎ اﻧﮕﻴﺰۀ ﻣﺤﺒﺖ و ﺑﻪ ﻗﺼﺪ ﻣﻌﺮﻓﺖ ﺗﻮﺟﻴﻪ ﻣﯽﻛﻨﺪ‪ .‬وﻇﻴﻔﮥ آدﻣﯽ ﻣﻌﺮﻓﺖ اﺳﺖ وﻟﯽ‬
> ‫اﻳﻦ ﻣﻌﺮﻓﺖ ﺑﻪ ذات اﻗﺪس ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﺎز ﻧﻤﯽﮔﺮدد‪ .‬او در اﻳﻦ ﻣﻘﺎم در رﺗﺒﮥ ﻛﻨﺰ‬
> ‫ﻣﺨﻔﯽ اﺳﺖ‪ ،‬وﻟﯽ اﮔﺮ ﺑﺨﻮاﻫﺪ ﺧﻮﻳﺶ را ﺑﻪ اﻧﺴﺎن ﺷﻨﺎﺳﺎ ﻛﻨﺪ‪ ،‬از ﻓﻴﺾ اﻗﺪس و‬
> ‫ﻓﻴﺾ ﻣﻘﺪس ﻳﺎد ﻣﯽﻛﻨﺪ‪ .‬ﻋﺎرﻓﺎن از اﻳﻦ ﺣﺪﻳﺚ ﺑﻪ دو ﻣﻘﺎم ﻓﻴﺾ اﻗﺪس و ﻓﻴﺾ‬
> ‫ﻣﻘﺪّس رﺳﻴﺪهاﻧﺪ‪ .‬ﻓﻴﺾ اﻗﺪس ﻳﻌﻨﯽ ﺗﺠﻠّﯽ ﺧﺪاوﻧﺪ در اﺳﻤﺎء و ﺻﻔﺎت اﺳﺖ‪ ،‬و‬
> ‫ﻣﻘﺎم ﻓﻴﺾ ﻣﻘﺪّس ﺗﺠﻠّﯽ ﺧﺪاوﻧﺪ در ﻣﻘﺎم وﺣﺪت ﺣﻖّ در ﺧﻠﻖ اﺳﺖ ﻳﻌﻨﯽ ﻇﻬﻮر‬
> ‫ﺣﻖّ ﺑﻪ ﺟﻠﻮۀ ﺑﺸﺮی‪ ،‬ﻛﻪ اﻳﻦ دو ﻣﻘﺎم ﻓﺮع ﻣﻘﺎم ذات ﺣﻖّ اﺳﺖ و اﻳﻦ ﻣﻘﺎم ﻫﻤﺎن‬
> ‫ﻏﻴﺐاﻟﻐﻴﻮب و ﻛﻨﺰ ﻣﺨﻔﯽ و ﺗﺠﻠّﯽ ذات ﻟﻠﺬات اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻪ ﻋﺒﺎرت دﻳﮕﺮ ﻛﻨﺰ ﻣﺨﻔﯽ‬
> ‫ﻣﻘﺎم ذات اﺳﺖ و ﺳﺎﻳﺮ ﻣﻮارد ﺣﺪﻳﺚ ﻣﻘﺎم ﻓﻴﺾ اﻗﺪس و ﻣﻘﺪّس اﺳﺖ‪ ۲۹.‬ﻋﺎرﻓﺎن‬
> ‫ﻣﻌﺎﻧﯽ ﺑﺴﻴﺎری از اﻳﻦ ﺣﺪﻳﺚ ﮔﺮﻓﺘﻪاﻧﺪ و ﺑﺮ آن ﺷﺮوح ﺑﺴﻴﺎری ﻧﻮﺷﺘﻪاﻧﺪ‪ ۳۰‬و‬
> ‫‪۳۱‬‬
> ‫ﻣﯽﮔﻮﻳﻨﺪ اﻳﻦ ﺣﺪﻳﺚ‪ ،‬ﻳﻜﯽ از ﭼﻬﺎر ﺣﺪﻳﺚ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻋﺎﻟﻢ ﻣﺤﺒّﺖ و ﻋﺸﻖ اﺳﺖ‪.‬‬
> 
> ‫‪45‬‬
> ‫ﺷﺮح ﺣﺪﻳﺚ ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰ از ﺣﻀﺮت اﻋﻠﻲٰ‬                            ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫اﻟﺒﺘﻪ ﻣﯽﮔﻮﻳﻨﺪ اﻳﻦ ﺣﺪﻳﺚ ﻣﻘﺼﺪ از ﺣﻴﺎت آدﻣﯽ را روﺷﻦ و ﻣﻌﻠﻮم ﻣﯽﻛﻨﺪ و آن‬
> ‫‪۳۲‬‬
> ‫ﻣﻌﺮﻓﺖ اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫اﻣّﺎ اﺑﻦ ﻋﺮﺑﯽ‪ ،‬اﻳﻦ ﺣﺪﻳﺚ را‪ ،‬در ﺧﺎﺗﻤﮥ ﻓﺼﻮصاﻟﺤﻜﻢ ﺧﻮﻳﺶ‪ ،‬ﺑﺮ ﺣﻀﺮت ﻣﺤﻤّﺪ‬
> ‫ﺻﺎدق ﻣﯽداﻧﺪ‪:‬‬
> ‫اول ﻓﻴﻀﯽ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻓﻴﺾ اﻗﺪس از ﺣﻀﺮت ذات ﻓﺎﻳﺾ ﺷﺪ‪ ،‬او ﺑﻮد و ﺑﻪ‬
> ‫ﻋﻴﻦ ﺛﺎﺑﺘﻪ از ﺟﻤﻴﻊ اﻋﻴﺎن اول او ﻣﺘﻌﻴّﻦ ﮔﺸﺖ ﻛﻪ "اول ﻣﺎ ﺧﻠﻖ اﻟﻠّﻪ‬
> ‫ﺗﻌﺎﻟﯽ اﻟﻌﻘﻞ" و ﺣﻘﻴﻘﺖ روح ﻣﺤﻤّﺪﻳﻪ ﻧﺰد اﻫﻞ ﻛﻤﺎل ﻣﺴﻤﲐ اﺳﺖ ﺑﻪ‬
> ‫ﻋﻘﻞ اوّل‪ .‬و ﺑﻪ ﻓﻴﺾ ﻣﻘﺪّس از ﺣﻀﺮت اﺳﻢ ﺟﺎﻣﻊ اول روح او ﻣﺘﻜﻮن‬
> ‫ﺷﺪ ﻛﻪ "اول ﻣﺎ ﺧﻠﻖ اﻟﻠّﻪ روﺣﯽ" و ﻓﯽ رواﻳﺔ ﻧﻮری‪ .‬ﭘﺲ اوﻟﻴﺖ ﻓﺮدﻳﺖ‬
> ‫ﻻزﻣﮥ وﺟﻮد او ﺑﺎﺷﺪ و ﻓﺮدﻳﺖ در وﺟﻮد ﺑﻪ ﺳﻪ ﭼﻴﺰ ﺣﺎﺻﻞ ﺷﺪ ‪ ...‬و‬
> ‫اﺻﻞ ﻛﺘﺐ ﺧﺎﻧﻪ ﻋﺎﻟﻢ اﻟﻒ اﺳﺖ و اﺻﻞ اﻟﻒ‪ ،‬ﻧﻘﺎط ﺛﻼﺛﻪ‪ ،‬و آن ذات‬
> ‫اﺣﺪﻳﺖ ﺣﻖ اﺳﺖ و ﻣﺮﺗﺒﮥ اﻟﻬﻴﺖ و ﻋﻴﻦ ﺛﺎﺑﺘﮥ ﻣﺤﻤّﺪﻳﻪ ‪ ...‬و ﻫﺮ ﺟﺰوی‬
> ‫از اﺟﺰای اﻳﻦ ﻋﺎﻟﻢ ﺻﻮرت اﺳﻤﯽ اﺳﺖ از اﺳﻤﺎء ﺣﻖ و ﺧﻠﻴﻔﮥ ﺣﻖ و‬
> ‫ﻣﻈﻬﺮ اﻟﻠّﻪ اﺳﺖ‪ .‬و ﻛﻮن ﺟﺎﻣﻊ ﻳﻌﻨﯽ ﺟﺎﻣﻊ ﻣﺠﻤﻮع ﻛﻤﺎﻻت ﻛﻮﻧﻴﻪ و‬
> ‫اﻻﻟﻬﻴﻪ و اﻛﻤﻞ ﻧﻮع اﻧﺴﺎن و ﻧﺴﺨﮥ ﻋﺎﻟﻢ ﻛﺒﻴﺮ اﺳﺖ و ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ ﺧﺰاﻳﻦ‬
> ‫‪۳۳‬‬
> ‫ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰا ﻣﺨﻔﻴﺎ و اوﺿﺢ دﻟﻴﻞ اﺳﺖ ﺑﺮ وﺟﻮد رب ﻣﻄﻠﻖ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﺷﺄﻧﻪ‪.‬‬
> ‫ﺗﺎﺑﻌﺎن اﺑﻦ ﻋﺮﺑﯽ ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﻟﻄﻒ اﻳﻦ ﺣﺪﻳﺚ ﺑﻪ ﺷﺮح ﻋﻮاﻟﻢ اﻟﻬﯽ ذات و ﺻﻔﺎت و‬
> ‫اﺳﻤﺎء و ﺗﺠ ّﻠﻴّﺎت اﻟﻬﯽ ﻣﯽﭘﺮدازﻧﺪ‪ ۳۴.‬ﺑﺮﺣﺴﺐ ﺗﻔﺴﻴﺮ اﻳﻦ ﮔﺮوه‪ ،‬ﺳﻪ ﻋﺎﻟﻢ در اﻳﻨﺠﺎ‬
> ‫ﭘﻴﺪاﺳﺖ‪:‬‬
> ‫ﻣﻌﻠﻮم ﺗﻮ ﺑﺎد ﻛﻪ ﺣﻖّ ﺗﻌﺎﻟﯽ را در ﺑﻄﻨﺎن ﻋﻤﺎ‪ ،‬ﻛﻪ ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰا ﻣﺨﻔﻴﺎ‬
> ‫اﺷﺎرت ﺑﺪان اﺳﺖ ﺟﺰ ﺑﻪ ﻧﻘﻄﮥ ذاﺗﯽ ﻧﻤﯽﺗﻮاﻧﻴﻢ ﺷﻨﺎﺧﺖ ’ﻛﻪ وﺟﻮب‬
> ‫وﺟﻮد او ﺑﻴﺎن ﻣﯽﻛﻨﻴﻢ‪ .‬ﭼﻮن ﻓﺎﺣﺒﺒﺖ ان اﻋﺮف ﻓﺮﻣﻮد‪ ،‬ﺑﻪ ﻧﻘﻄﮥ اﺣﺪی‬
> ‫ﻛﻪ ﺣﯽ‪ ،‬ﺳﻤﻴﻊ‪ ،‬ﺑﺼﻴﺮ‪ ،‬ﻣﺘﻜﻠّﻢ اﺳﻤﺎء ﺻﻔﺎت اوﺳﺖ ﺷﻨﺎﺧﺘﻴﻤﺶ‪ .‬ﭼﻮن‬
> ‫ﻓﺨﻠﻘﺖ اﻟﺨﻠﻖ ﻻﻋﺮف ﮔﻔﺖ‪ ،‬ﺑﻪ ﻧﻘﻄﮥ واﺣﺪی ﻛﻪ ﻋﻠﯿﻢ‪ ،‬ﻣﺮﻳﺪ‪ ،‬ﻗﺪﻳﺮ‪،‬‬
> ‫ﺣﻜﻴﻢ اﺳﻤﺎء ﺻﻔﺎت اوﺳﺖ و ﻛﺜﺮت اﻋﺪاد ﻣﻤﻜﻨﻪ از ﻓﻴﺾ او در ﺗﺠﻠّﯽ‬
> ‫آﻣﺪه از ﻓﻴﺾ ﻋﻠﻢ و اراده و ﺣﻜﻤﺖ ﻗﻠﻢ ﻗﺎﻣﺖ ﻣﺤﻤﻮدی ﻛﻪ ﺻﺎﺣﺐ‬
> ‫ﻣﻘﺎم ﻣﺤﻤﻮد اﺳﺖ و دوات روح اﺣﻤﺪی و ﻧﻮر ﻣﺪاد ﻣﺤﻤّﺪ و ﻟﻮح ﻋﻘﻞ‬
> 
> ‫‪46‬‬
> ‫ﺷﺮح ﺣﺪﻳﺚ ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰ از ﺣﻀﺮت اﻋﻠﻲٰ‬                                 ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﻣﺼﻄﻔﻮی ﻇﺎﻫﺮ ﮔﺸﺖ و ﻟﻮح ﻋﻘﻞ ﻛﻪ ﻗﻠﺐ در ﻋﺎﻟﻢ ﺻﻐﻴﺮ ﺑﺎﻟﺠﺜﺔ و‬
> ‫اﻟﻜﺒﻴﺮ ﺑﺎﻟﻤﻌﻨﻲ‪ ،‬ﻋﺒﺎرت از آن اﺳﺖ در ﻣﻘﺎم ﺟﻮﻫﺮﻳﺖ در ﻋﺎﻟﻢ اﻣﻜﺎن‬
> ‫‪۳۵‬‬
> ‫اول اﻟﺠﻮاﻫﺮ ﺷﺪ‪".‬‬
> ‫ﻳﻌﻨﯽ ﻋﺎﻟﻢ ذات و ﺻﻔﺎت و اﺳﻤﺎء و ﻧﻴﺰ ﻣﻘﺎم اﻧﺴﺎن ﻛﺎﻣﻞ ﻛﻪ ﻣﺠﻼی ﻛﺎﻣﻞ ﺧﺪاوﻧﺪ‬
> ‫اﺳﺖ‪ .‬اﺑﻦ ﻋﺮﺑﯽ ﻧﻴﺰ ﻣﯽاﻓﺰاﻳﺪ ﻛﻪ ﺣﺮﻛﺖ ﻣﻮﺟﺪی ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﺮای ﺧﻠﻘﺖ ﻣﺤﺒّﺖ‬
> ‫اوﺳﺖ‪ ۳۶‬و از اﻳﻨﺠﺎﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﺤﺒّﺖ در ﻛﻞّ آﻓﺮﻳﻨﺶ ﺳﺮﻳﺎن ﻳﺎﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬ﺷﺎرﺣﺎن‬
> ‫ﻓﺼﻮص اﻳﻦ ﻣﻄﻠﺐ را ﺑﻪ ﺧﻮﺑﯽ ﻧﺸﺎن دادهاﻧﺪ‪ ۳۷.‬ﻣﻮﻻﻧﺎ اﻳﻦ ﺣﺪﻳﺚ را ﻗﺪری ﺑﻪ‬
> ‫ﻋﺎﻟﻢ ﺧﻠﻖ ﻧﺰدﻳﻚ ﻣﯽﻛﻨﺪ و ﺑﻪ ﺻﺮاﺣﺖ ﻣﯽﮔﻮﻳﺪ ﻛﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﻛﻨﺰ ﻣﺨﻔﯽ اﺳﺖ‪ ۳۸‬و‬
> ‫ﺧﻠﻘﯽ را ﻛﻪ آﻓﺮﻳﺪ ﺗﺎ ﺷﻨﺎﺳﺎ ﺷﻮد‪ ،‬ﻋﺒﺎرت از ﻋﺎﻟﻢ اﻣﺮ اﺳﺖ‪" :‬ﺣﻖّ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﺿﺪّ‬
> ‫ﻧﺪاﺷﺖ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﺪ ﻛﻪ ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰا ﻣﺨﻔﻴﺎ ﻓﺎﺣﺒﺒﺖ ﺑﺎن اﻋﺮف‪ ،‬ﭘﺲ اﻳﻦ ﻋﺎﻟﻢ آﻓﺮﻳﺪ ﻛﻪ‬
> ‫از ﻇﻠﻤﺖ اﺳﺖ ﺗﺎ ﻧﻮر او ﭘﻴﺪا ﺷﻮد و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ اﻧﺒﻴﺎء و اوﻟﻴﺎء را ﭘﻴﺪا ﻛﺮد ﻛﻪ اُﺧﺮُج‬
> ‫ﺑﺼﻔﺎﺗﯽ اﻟﯽ ﺧﻠﻘﯽ‪ ،‬و اﻳﺸﺎن ﻣﻈﻬﺮ ﻧﻮر ﺣﻘّﻨﺪ ﺗﺎ دوﺳﺖ از دﺷﻤﻦ ﭘﻴﺪا ﺷﻮد و ﻳﮕﺎﻧﻪ‬
> ‫از ﺑﻴﮕﺎﻧﻪ ﻣﻤﺘﺎز ﮔﺮدد ﻛﻪ آن ﻣﻌﻨﯽ را از روی ﻣﻌﻨﯽ ﺿﺪّ ﻧﻴﺴﺖ اﻻّ ﺑﻪ ﻃﺮﻳﻖ‬
> ‫‪۳۹‬‬
> ‫ﺻﻮرت‪".‬‬
> ‫ﺖ را‬
> ‫ﻧﺠﻢ رازی ﺷﺮح ﺧﻮد را ﺑﺮ اﻳﻦ ﺣﺪﻳﺚ در ﻗﺎﻟﺐ ﻫﺸﺖ ﻛﻠﻤﻪ ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻣﯽﻛﻨﺪ و ﻛﻨ ُ‬
> ‫ﺑﻪ ﻣﻌﻨﺎی ذات اﻟﻬﯽ ﻣﯽﮔﻴﺮد و از ﻫﻤﻴﻦ ﺟﺎ ﺗﺎ آﺧﺮ ﺣﺪﻳﺚ را ﺑﻪ ذات اﻗﺪس ﺗﻤﺎم‬
> ‫‪۴۰‬‬
> ‫ﻣﯽﻛﻨﺪ و از ﻣﻈﺎﻫﺮ ﻣﻘﺪّﺳﻪ در ﻣﻘﺎم ﺗﺠﻠّﯽ ﻳﺎد ﻣﯽﻛﻨﺪ‪.‬‬
> ‫اﮔﺮ ﻋﺎرﻓﺎن ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰ را در ﺑُﻌﺪ وﺟﻮدﺷﻨﺎﺳﯽ ﻣﻌﻨﺎ ﻣﯽﻛﻨﻨﺪ‪ ،‬از اﺑﻌﺎد ﻣﻌﺮﻓﺖﺷﻨﺎﺳﯽ‬
> ‫آن ﻏﺎﻓﻞ ﻧﻴﺴﺘﻨﺪ‪ ،‬زﻳﺮا ﺑﺤﺚ ﻻﻋﺮف ﻳﺎ ﻟﻜﯽ اﻋﺮف‪ ،‬ﺑﻪ اﻳﻦ ﻣﻌﻨﺎﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﻘﺼﺪ از‬
> ‫ﺧﻠﻘﺖ را ﻣﻌﺮﻓﺖ اﺳﺖ‪ .‬ﻣﻌﺮﻓﺖ ﺧﺪاوﻧﺪ در ﻣﻘﺎم ﻛﻨﺰ ﻣﺨﻔﯽ ﻣﻤﻜﻦ ﻧﻴﺴﺖ و ﺑﺎﻳﺪ‬
> ‫‪۴۱‬‬
> ‫ﺑﻪ ﻣﻌﺮﻓﺖ اﺳﻤﺎء و ﺻﻔﺎت او رﺟﻮع ﻛﺮد ﻛﻪ ﻣﻘﺎم ﻓﺎﺣﺒﺒﺖ ان اﻋﺮف اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫ﻣﻌﺮﻓﺖ ﺗﻔﺼﻴﻠﯽ ﺑﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﻏﻴﺮﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﻣﮕﺮ از ﻃﺮﻳﻖ اﺳﻤﺎء و ﺻﻔﺎت او ﻛﻪ‬
> ‫ﻋﺎرف ﺑﻪ ﻟﻄﻒ اﻳﻦ ﻣﻌﺮﻓﺖ‪ ،‬ﺑﻪ ﻛﻤﺎل ﻣﯽرﺳﺪ و ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ ﺑﻪ ﻣﺮاﺗﺐ ﻣﺘﻌﺎﻟﯽ ﻫﺴﺘﯽ‪،‬‬
> ‫وﺟﻮد ﻳﺎﺑﺪ‪ .‬در اﻳﻦ ﺧﺼﻮص ﻣﯽﻧﻮﻳﺴﻨﺪ‪:‬‬
> ‫ﺑﺪان ﻛﻪ اﻫﻞ ﺷﺮﻳﻌﺖ و اﻫﻞ ﺣﻜﻤﺖ ﻣﯽﮔﻮﻳﻨﺪ ﻛﻪ از ﻣﺨﻠﻮﻗﺎت ﻫﻴﭻ‬
> ‫وﺟﻮدی آن ﻗﺪر و ﻣﻨﺰﻟﺖ ﻧﺪارد ﻛﻪ وﺟﻮد آدﻣﯽ دارد و اﻳﻦ ﻗﺪر و‬
> ‫ﻣﻨﺰﻟﺖ آدﻣﯽ از آن اﺳﺖ ﻛﻪ ﺧﻮد را ﻣﯽداﻧﺪ و ﺧﺪای را ﻣﯽﺷﻨﺎﺳﺪ و از‬
> 
> ‫‪47‬‬
> ‫ﺷﺮح ﺣﺪﻳﺚ ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰ از ﺣﻀﺮت اﻋﻠﻲٰ‬                           ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺗﻤﺎم ﻣﺨﻠﻮﻗﺎت آدﻣﯽ ﻣﻘﺼﻮد ﺑﻮد و ﺑﺎﻗﯽ ﻫﻤﻪ ﻃﻔﻴﻞ آدﻣﯽاﻧﺪ از ﺟﻬﺖ‬
> ‫آﻧﻜﻪ ﺣﻜﻤﺖ آﻓﺮﻳﻨﺶ اﻳﻦ ﺑﻮد ﻛﻪ او ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﻮد ﭼﻨﺎﻧﻜﻪ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﺪ‪ :‬ﻣﺎ‬
> ‫ﺧﻠﻘﺖ اﻟﺠﻦ اﻻﻧﺲ اﻻ ﻟﻴﻌﺒﺪون و داود ﻣﻨﺎﺟﺎت ﻛﺮد ﻛﻪ اﻟﻬﯽ ﻟﻤﺎذا‬
> ‫ﺧﻠﻘﺖ اﻟﺨﻠﻖ ﻗﺎل ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰا ﻣﺨﻔﻴﺎ ﻓﺎردت ان اﻋﺮف‪ ،‬و آدﻣﯽ اﺳﺖ ﻛﻪ‬
> ‫او را ﻣﯽﺷﻨﺎﺳﺪ‪ ،‬ﭘﺲ از ﺟﻤﻠﮥ ﺧﻼﻳﻖ آدﻣﯽ ﻣﻘﺼﻮد ﺑﻮده ﺑﺎﺷﺪ و ﺑﺎﻗﯽ‬
> ‫ﻃﻔﻴﻞ آدﻣﯽ ﺑﺎﺷﻨﺪ ‪ ...‬ﭼﻮن ﻣﻌﻠﻮم ﺷﺪ ﻛﻪ ﺣﻜﻤﺖ در آﻓﺮﻳﻨﺶ ﺧﻠﻖ آن‬
> ‫ﺑﻮد ﺗﺎ ﺣﻖّ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﻮد ﭘﺲ ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ‪ ،‬ﺑﻌﻀﯽ از اﻫﻞ ﺷﺮﻳﻌﺖ‬
> ‫ﮔﻔﺘﻨﺪ ﻛﻪ ﻣﻌﺮﻓﺖ ذات و ﺻﻔﺎت ﺧﺪای ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻣﻘﺪور ﺑﺎﺷﺪ و ﻣﻤﻜﻦ‬
> ‫ﺑﺎﺷﺪ از آدﻣﻴﺎن ذات و ﺻﻔﺎت او را ﭼﻨﺎﻧﻜﻪ ﻫﺴﺖ ﺑﺸﻨﺎﺳﺪ ﻛﻪ ﺷﻨﺎﺧﺘﻦ‬
> ‫ﭼﻴﺰی آن ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ آن ﭼﻴﺰ را ﭼﻨﺎﻧﻜﻪ آن ﭼﻴﺰ اﺳﺖ ﺑﺪاﻧﻨﺪ اﻣّﺎ ﺟﻤﻬﻮر‬
> ‫اﻫﻞ ﺷﺮﻳﻌﺖ و ﺗﻤﺎم اﻫﻞ ﺣﻜﻤﺖ ﮔﻔﺘﻪاﻧﺪ ﻛﻪ ﻣﻌﺮﻓﺖ وﺟﻮد واﺟﺐ‬
> ‫اﻟﻮﺟﻮد ﻋﻠﯽاﻟﺤﻘﻴﻘﺔ ﻣﻘﺪور ﺑﺸﺮ ﻧﻴﺴﺖ و در ﻓﻜﺮ ﻫﻴﭻ آدﻣﯽ ﻧﺘﻮاﻧﺪ در‬
> ‫آﻣﺪ ﻛﻤﺎل اﻟﻮﻫﻴﺖ او ﺑﻠﻨﺪﺗﺮ از آن اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﻪ اﺣﺎﻃﺖ ذﻫﻦ و ﺧﺎﻃﺮ‬
> ‫ﻣﺨﺎﻃﺮ ﺷﻮد ‪ ...‬ﻳﻌﻨﯽ وﺟﻮد ﻫﺴﺖ ﻣﻮﺻﻮف ﺑﻪ ﺻﻔﺎت ﺳﺰا و ﻣﻨﺰه از‬
> ‫‪۴۲‬‬
> ‫ﺻﻔﺎت ﻧﺎﺳﺰا‪.‬‬
> ‫ﻫﻤﺎن ﻗﺴﻢ ﻛﻪ ﻣﻼﺣﻈﻪ ﺷﺪ‪ ،‬ﺻﻮﻓﻴﺎن ﺑﻪ دو ﺑُﻌﺪ در اﻳﻦ ﺣﺪﻳﺚ اﻋﺘﻨﺎء ﻛﺮدﻧﺪ‪ ،‬ﻳﻜﯽ‬
> ‫ﺑﻌﺪ ﻣﻌﺮﻓﺖ و دﻳﮕﺮی وﺟﻮد؛ از ﻟﺤﺎظ وﺟﻮد‪ ،‬ﺣﺪﻳﺚ ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰ ﺑﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ راﺟﻊ‬
> ‫اﺳﺖ وﻟﯽ از ﻟﺤﺎظ ﻣﻌﺮﻓﺖ‪ ،‬او را ﺑﺎﻳﺪ در اﺳﻤﺎء و ﺻﻔﺎت ﺷﻨﺎﺧﺖ‪ .‬ﺗﻔﻜﻴﻚ ﻣﻴﺎن‬
> ‫اﻳﻦ دو ﺑﺨﺶ‪ ،‬ﺟﺰو ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت اﺻﻠﯽ ﺗﻔﻜّﺮ ﺻﻮﻓﻴﺎن اﺳﺖ‪ .‬ﺧﻼﺻﮥ ﺑﺤﺚ اﻳﻨﺎن‬
> ‫آن اﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﻦ )ﻳﻌﻨﯽ ﺧﺪاوﻧﺪ( ﻛﻨﺰ ﻣﺨﻔﯽ )در ﻣﻘﺎم ﺗﻮﺣﻴﺪ ذات و ﻻﺗﻌﻴّﻦ( ﺑﻮدم و‬
> ‫دوﺳﺖ داﺷﺘﻢ )ﺳﺮﻳﺎن ﻣﺤﺒﺖ در ﻋﺎﻟﻢ( ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﻮم )ﺑﻪ اوﺻﺎف و اﺳﻤﺎء اﻟﻬﯽ ﻛﻪ‬
> ‫در ﻣﺮﺗﺒﮥ اﺣﺪﻳﺖ و واﺣﺪﻳﺖ در دو رﺗﺒﮥ ﻓﻴﺾ اﻗﺪس و ﻣﻘﺪّس ﺟﻠﻮه ﻛﺮده اﺳﺖ(‬
> ‫ﭘﺲ ﺧﻠﻖ ﻛﺮدم )ﺑﻪ ﻣﺪد وﺳﺎﻃﺖ ﻧﻮر ﻣﺤﻤّﺪی ﻳﺎ اوّﻟﻴﻦ ﺻﺎدر از ﺣﻖّ( ﻣﺨﻠﻮﻗﺎت را‬
> ‫)ﻳﻌﻨﯽ ﺟﻤﻴﻊ آﻓﺮﻳﻨﺶ را ﻛﻪ ﺟﻠﻮهﮔﺎه ﻣﻌﺮﻓﺖ ﺧﺪاوﻧﺪ ﻣﯽﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬ﺑﺮ ﻃﺒﻖ ﻓﻴﺾ‬
> ‫ﺻﺪوری( ﺗﺎ ﻣﺮا )ﻳﻌﻨﯽ ذات ﻣﺘﺠﻠّﯽ در اﺳﻤﺎء و ﺻﻔﺎت را( ﺑﺸﻨﺎﺳﻨﺪ )ﻳﻌﻨﯽ در‬
> ‫ﻣﺮاﺗﺐ ﻣﻌﺮﻓﺖ ﺑﻪ اوج ﻫﺴﺘﯽ ﻳﺎ ذات اﻟﻬﯽ دﺳﺖ ﻳﺎﺑﻨﺪ(‪.‬‬
> 
> ‫‪48‬‬
> ‫ﺷﺮح ﺣﺪﻳﺚ ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰ از ﺣﻀﺮت اﻋﻠﻲٰ‬                            ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫‪ -۶‬ﺷﺮح ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﺑﻨﺎ ﺑﻪ درﺧﻮاﺳﺖ ﺳﺎﺋﻠﯽ ﻣﺮﻗﻮم ﺷﺪه اﺳﺖ ﻛﻪ در زﻣﺮۀ‬
> ‫دروﻳﺸﺎن و ﺻﻮﻓﻴﺎن اﺳﻼﻣﯽ اﺳﺖ و ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﺑﻪ ﺻﺮاﺣﺖ ﺑﻨﺎ ﺑﺮ ﻣﺸﺮب‬
> ‫اﻳﺸﺎن‪ ،‬ﺣﺪﻳﺚ را ﺷﺮح ﻛﺮدهاﻧﺪ‪ ۴۳.‬ﺣﺘّﯽ ﻣﯽﺗﻮان ﺑﻪ ﻗﺪری اﺳﺘﻘﺼﺎء در ﻣﺘﻮن ﻋﺮﻓﺎن‬
> ‫اﺳﻼﻣﯽ درﻳﺎﻓﺖ ﻛﻪ ﻧﻈﺮﮔﺎه ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﺑﻴﺸﺘﺮ ﻣﺎﻳﻞ ﺑﻪ اﻓﻜﺎر ﻋﺒﺪاﻟﺮﺣﻤﻦ‬
> ‫ﺟﺎﻣﯽ و ﻓﺮﻗﮥ اوﺳﺖ‪ ۴۴.‬ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﺣﺪﻳﺚ را ﺑﻪ ﭼﻬﺎر ﺑﺨﺶ ﻣﻔﻬﻮﻣﯽ ﺗﻘﺴﻴﻢ‬
> ‫ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ و از ﻛﻨﺰ و ﻣﺤﺒّﺖ و ﻣﻌﺮﻓﺖ و ﺧﻠﻘﺖ ﻳﺎد ﻣﯽﻛﻨﻨﺪ‪ .‬ﺣﻀﺮﺗﺶ اﮔﺮﭼﻪ ﺑﺮ‬
> ‫ﻃﺒﻖ رأی ﻋﺎرﻓﺎن ﻣﺴﻠﻤﺎن ﻛﻨﺰ ﻣﺨﻔﯽ را ذات اﻗﺪس اﻟﻪ در ﻧﻈﺮ ﻣﯽﮔﻴﺮﻧﺪ وﻟﯽ در‬
> ‫ﺧﺎﺗﻤﮥ ﺣﺪﻳﺚ‪ ،‬آن را در ﺷﺄن ﻣﺸﻴّﺖ اوّﻟﻴﻪ‪ ،‬ﻛﻪ در اﻳﻦ زﻣﺎن ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ اﺳﺖ‪،‬‬
> ‫ﺗﻤﺎم ﻣﯽﻛﻨﻨﺪ‪ .‬ﻳﻌﻨﯽ ﺑﺴﺘﺮ ﺷﺮح ﻫﻴﻜﻞ ﻣﺒﺎرك‪ ،‬اﮔﺮﭼﻪ ﻣﻴﺮاث ﻋﺎرﻓﺎن اﺳﻼﻣﯽ اﺳﺖ‬
> ‫وﻟﯽ ﻣﻌﻨﺎی اﺻﻠﯽ را ﺑﻪ ﺣﻮزۀ اﻟﻬﻴﺎت ﺑﻬﺎﺋﯽ ﺳﻮق ﻣﯽدﻫﻨﺪ‪ .‬ﺑﻪ ﻋﺒﺎرت دﻳﮕﺮ اﻳﻦ‬
> ‫ﺣﺪﻳﺚ را از ﻋﺎﻟﻢ ﺣﻖ ﺑﻪ ﻋﺎﻟﻢ اﻣﺮ‪ ،‬ﻛﻪ اﻳﻨﻚ ﺑﺮ روی زﻣﻴﻦ ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ اﺳﺖ‪،‬‬
> ‫دﻻﻟﺖ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪ .‬از ﻧﻈﺮ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﻛﻨﺰ ﻣﺨﻔﯽ‪ ،‬ﺣﻀﺮت اﺑﻬﲐ اﺳﺖ ﻛﻪ‬
> ‫ﻣﺨﻔﯽ از اﻧﻈﺎر اﻏﻴﺎر اﺳﺖ وﻟﯽ ﻣﺤﺒّﺖ ﺧﻮﻳﺶ را در دل اﺣﺒّﺎء دﻳﺪ و ﻋﺎﻟﻢ روﺣﺎﻧﯽ‬
> ‫اﺗّﺤﺎد و وﺣﺪت ﺧﻠﻖ را در ﻧﻔﻮس اﺣﺒّﺎء آﻓﺮﻳﺪ ﺗﺎ ﺧﻠﻘﯽ ﺷﺎﻳﺴﺘﮥ ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﯽ ﺣﻀﺮﺗﺶ‬
> ‫ﭘﺪﻳﺪ آﻳﻨﺪ‪ .‬در اﻳﻨﺠﺎﺳﺖ ﻛﻪ اسّ ﺣﺪﻳﺚ ﻣﻌﺮﻓﺖ ﻣﻈﻬﺮ ﻇﻬﻮر ﻣﻌﻨﺎ ﻣﯽﺷﻮد‪ .‬ﺑﻪ‬
> ‫ﻋﺒﺎرت دﻳﮕﺮ‪ ،‬ﻛﻨﺰ ﻣﺨﻔﯽ ﻣﻘﺎم ﻣﻈﻬﺮ ﻇﻬﻮر اﺳﺖ ﻛﻪ در ﻳﻮماﻟﻘﻴﺎﻣﺔ ﻇﺎﻫﺮ ﻣﯽﺷﻮد و‬
> ‫ﻳﻜﯽ از ﻛﺴﺎﻧﯽ ﻛﻪ ﺑﻪ اﻳﻦ ﺳ ّﺮ ﺻﻤﺪاﻧﯽ ﭘﯽ ﺑﺮد‪ ،‬ﺳﻴﺪ ﺣﻴﺪر آﻣﻠﯽ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﯽﻧﻮﻳﺴﺪ‪:‬‬
> ‫اﻟﻤﺮاد ﺑﺎﻟﻴﻮم ﻫﻬﻨﺎ ﻫﻮ اﺑﺘﺪاء اﻟﻜﺜﺮة اﻟﻮﺟﻮدﻳﺔ‪ ،‬اﻟﻤﺒﻨﯽ ﻋﻠﯽ اﻟﺘﻮﺣﻴﺪ‬
> ‫اﻟﻮﺟﻮدی ﻟﻘﻮﻟﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ )ﻓﯽ اﻟﺤﺪﻳﺚ اﻟﻘﺪﺳﯽ( ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰا ﻣﺨﻔﻴﺎ ﻓﺎﺣﺒﺒﺖ‬
> ‫ان اﻋﺮف ﻓﺨﻠﻘﺖ اﻟﺨﻠﻖ‪ ،‬اﻟﻤﻮﻗﻮف ﻇﻬﻮره ﻋﻠﯽ ﻣﺎ ﻳﻨﺒﻐﯽ ﺑﻈﻬﻮر او ان‬
> ‫اﻟﻘﺎﺋﻢ اﻟﻤﻨﺘﻈﺮ )ع( ﻛﻤﺎ ﻗﺎل اﻟﻨﺒﯽ )ص( ﻟﻮ ﻟﻢ ﻳﺒﻖ ﻣﻦ اﻟﺪﻧﻴﺎ اﻻ ﻳﻮم‬
> ‫واﺣﺪ ﻟﻄﻮّل اﻟﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ذﻟﻚ اﻟﻴﻮم ﺣﺘﯽ ﻳﺨﺮج رﺟﻞ ﻣﻦ وﻟﺪی اﺳﻤﻪ‬
> ‫اﺳﻤﯽ و ﻛﻨﻴﺘﻪ ﻛﻨﻴﺘﯽ ﻳﻤﻼء اﻻرض ﻗﺴﻄﺎ و ﻋﺪﻻ ﻛﻤﺎ ﻣﻠﺌﺖ ﺟﻮرا و‬
> ‫ﻇﻠﻤﺎء اﻳﻦ ﻳﻤﻼء اراﺿﯽ اﻟﻘﻠﻮب ﻛﻠّﻬﺎ ﺗﻮﺣﻴﺪا و ﻣﻌﺮﻓﺔ ﺑﻌﺪ ﻣﺎ ﻛﺎﻧﺖ‬
> ‫‪۴۵‬‬
> ‫ﻣﻤﻠﻮﺋﺔ ﺑﺎﻟﺸﺮك و اﻟﺠﻬﻞ‪.‬‬
> ‫ﻣﻀﻤﻮن ﺑﻴﺎن او اﻳﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ اﺷﺎرۀ ﻛﻨﺰ ﻣﺨﻔﯽ ﺑﻪ وﺟﻮد ﺣﻀﺮت ﻗﺎﺋﻢ )= ﺣﻀﺮت‬
> ‫ﻣﻬﺪی( اﺳﺖ ﻛﻪ ﻳﻘﻴﻨﺎً ﻇﻬﻮر ﺧﻮاﻫﺪ ﻛﺮد و ﺑﻪ ﻇﻬﻮر او ﻣﺮاﺗﺐ ﺗﻮﺣﻴﺪ و ﺧﻠﻘﺖ و‬
> 
> ‫‪49‬‬
> ‫ﺷﺮح ﺣﺪﻳﺚ ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰ از ﺣﻀﺮت اﻋﻠﻲٰ‬                            ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﻣﻌﺮﻓﺖ ﻣﻌﻠﻮم ﺧﻮاﻫﺪ ﮔﺸﺖ و اﺻﻞ ﺣﺪﻳﺚ ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰ روﺷﻦ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪ .‬ﺣﻀﺮت‬
> ‫ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء در ﺗﻔﺴﻴﺮ ﺧﻮﻳﺶ ﺑﻪ ﻇﺎﻫﺮ‪ ،‬اﻋﺘﻨﺎء ﺑﻪ ﻣﻌﺎرف ﺻﻮﻓﻴﺎن ﻛﺮدﻧﺪ وﻟﯽ در اﺻﻞ‬
> ‫ﺗﻮﺟّﻪ ﺑﻪ ﺷﺮح ﺣﻀﺮت اﻋﻠﲐ از اﻳﻦ ﺣﺪﻳﺚ ﻧﻤﻮدﻧﺪ و ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺑﺎ ﻏﺎﻳﺘﯽ ﻛﻪ ﺣﻀﺮت‬
> ‫اﻋﻠﲐ ﻣﻌﻠﻮم ﻓﺮﻣﻮدﻧﺪ‪ ،‬آن را ﺗﻔﺴﻴﺮ ﻛﺮدﻧﺪ‪.‬‬
> 
> ‫‪ -۷‬ﺣﻀﺮت اﻋﻠﲐ ﺣﺪﻳﺚ ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰاً را ﺑﻪ ﻫﻔﺖ ﺑﺨﺶ ﺗﻘﺴﻴﻢ ﻣﯽﻛﻨﻨﺪ‪ :‬ﻳﻌﻨﯽ ﻛﻨﺖ‪،‬‬
> ‫ﻛﻨﺰاً‪ ،‬ﻣﺨﻔﻴﺎ‪ ،‬ﻓﺎﺣﺒﺒﺖ‪ ،‬ان اﻋﺮف‪ ،‬ﻓﺨﻠﻘﺖ اﻟﺨﻠﻖ‪ ،‬و ﻟﻜﯽ اﻋﺮف؛ و ﻫﺮ ﺑﺨﺶ را‬
> ‫ﻣﺘﺮادف ﻳﻜﯽ از ﻣﺮاﺗﺐ ﺧﻠﻘﺖ ﻣﯽﺷﻤﺎرﻧﺪ‪ ،‬ﻳﻌﻨﯽ‪ :‬ﻣﺸﻴﺖ‪ ،‬اراده‪ ،‬ﻗﺪر‪ ،‬ﻗﻀﺎء‪ ،‬اذن‪،‬‬
> ‫اﺟﻞ‪ ،‬ﻛﺘﺎب؛ و ﻫﺮ ﻣﺮﺗﺒﻪ را در ﺧﻮر ﻣﻘﺎم ﻳﻜﯽ از وﺟﻮه ﻫﻔﺖ ﺗﻦ ﻣﻘﺪّﺳﺎن ﻣﯽداﻧﻨﺪ‪،‬‬
> ‫ﻳﻌﻨﯽ‪ :‬ﻣﺤﻤﺪ‪ ،‬ﻋﻠﯽ‪ ،‬ﻓﺎﻃﻤﻪ‪ ،‬ﺣﺴﻦ‪ ،‬ﺣﺴﻴﻦ‪ ،‬ﺟﻌﻔﺮ‪ ،‬ﻣﻮﺳﯽ؛ و ﻫﺮ ﻳﻚ ﺗﻦ از آﻧﺎن را‬
> ‫ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺑﺎ ﻳﻜﯽ از اﺣﺎدﻳﺚ ﻣﺸﻬﻮر در ﻃﺒﻘﺎتاﻻوﻟﻴﺎء ﺷﻴﻌﯽ ﻣﻄﺎﺑﻘﺖ ﻣﯽدﻫﻨﺪ‪،‬‬
> ‫ﻳﻌﻨﯽ‪ :‬ﺑﻴﺎن‪ ،‬ﻣﻌﺎﻧﯽ‪ ،‬اﺑﻮاب‪ ،‬اﻣﺎم‪ ،‬ارﻛﺎن‪ ،‬ﻧﻘﺒﺎء‪ ،‬ﻧﺠﺒﺎء؛ درﺳﺖ ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺑﺎ ﺟﺪول‬
> ‫زﻳﺮ‪:‬‬
> 
> ‫ﺑﻴﺎن‬               ‫ﻣﺤﻤﺪ‬           ‫ﻣﺸﻴﺖ‬                 ‫ﻛﻨﺖ‬
> ‫ﻣﻌﺎﻧﯽ‬                 ‫ﻋﻠﯽ‬            ‫اراده‬                ‫ﻛﻨﺰا‬
> ‫اﺑﻮاب‬                ‫ﻓﺎﻃﻤﻪ‬            ‫ﻗﺪر‬              ‫ﻣﺨﻔﻴﺎ‬
> ‫اﻣﺎم‬               ‫ﺣﺴﻦ‬             ‫ﻗﻀﺎء‬            ‫ﻓﺎﺣﺒﺒﺖ‬
> ‫ارﻛﺎن‬                ‫ﺣﺴﻴﻦ‬             ‫اذن‬          ‫ان اﻋﺮف‬
> ‫ﻧﻘﺒﺎء‬               ‫ﺟﻌﻔﺮ‬             ‫اﺟﻞ‬    ‫ﻓﺨﻠﻘﺖ اﻟﺨﻠﻖ‬
> ‫ﻧﺠﺒﺎء‬               ‫ﻣﻮﺳﯽ‬            ‫ﻛﺘﺎب‬        ‫ﻟﻜﯽ اﻋﺮف‬
> 
> ‫ﺣﻀﺮت اﻋﻠﲐ ﺣﺪﻳﺚ ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰا را ﺑﺎ ﺣﺪﻳﺚ ﻣﺸﻴّﺖ و ﺣﺪﻳﺚ ﻣﻌﺎﻧﯽ و ﻣﺮاﺗﺐ ﻧﺒﻮّت‬
> ‫و اﻣﺎﻣﺖ ﻣﻨﻄﺒﻖ ﻣﯽﺳﺎزﻧﺪ و اﻳﻦ ﻛﺎری اﺳﺖ ﻛﻪ در ﻫﻴﭻ ﻳﻚ از ﺗﻔﺎﺳﻴﺮ ﻋﺮﻓﺎﻧﯽ‬
> ‫ﺳﺎﺑﻘﻪ ﻧﺪارد‪ .‬ﺣﺪﻳﺚ ﻣﺸﻴّﺖ از ﻣﻬﻢّﺗﺮﻳﻦ اﺣﺎدﻳﺚ ﻣﻮﺟﻮد در ﻋﺮف ﺷﻴﺨﯽ و ﺑﺎﺑﯽ‬
> ‫اﺳﺖ و از اﻳﻦ رو ﺑﻪ ﻣﺮاﺗﺐ ﻫﺴﺘﯽ و ﻛﻴﻔﻴﺖ ﺗﻜﻮﻳﻦ ﺧﻠﻘﺖ اﺷﺎره دارد‪ ۴۶.‬ﻧﻜﺘﮥ‬
> ‫ﺟﺎﻟﺐ اﻳﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺣﻀﺮت اﻋﻠﲐ ﻛﻨﺖ را ﻣﻘﺎم ﻣﺸﻴّﺖ اوﻟﻴﻪ‪ ،‬ﻳﻌﻨﯽ ﺣﻘﻴﻘﺖ ﻓﺎﺋﺾ‬
> 
> ‫‪50‬‬
> ‫ﺷﺮح ﺣﺪﻳﺚ ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰ از ﺣﻀﺮت اﻋﻠﻲٰ‬                            ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫در اﻧﺒﻴﺎء‪ ،‬از ﺟﻤﻠﻪ ﺣﻀﺮت ﻣﺤﻤّﺪ ﻣﻌﻨﺎ ﻣﯽﻛﻨﻨﺪ و اﻳﻦ درﺳﺖ ﻣﻄﺎﺑﻖ اﺳﺖ ﺑﺎ ﺗﻔﺴﻴﺮ‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء در آﺧﺮ ﺷﺮح ﺧﻮﻳﺶ ﺑﺮ اﻳﻦ ﺣﺪﻳﺚ‪.‬‬
> ‫در اﻳﻨﺠﺎ ﺑﺎﻳﺪ اﺷﺎره ﻛﺮد ﻛﻪ ﺣﻀﺮت اﻋﻠﲐ ﺑﻪ ﻧﻮﻋﯽ ﺑﻪ ﺗﻔﺴﻴﺮ ﺷﻴﺦ اﺣﻤﺪ ﺑﺮ اﻳﻦ‬
> ‫ﺣﺪﻳﺚ ﻧﻴﺰ ﻧﺎﻇﺮﻧﺪ‪ ،‬زﻳﺮا آراء و ﻋﻘﺎﻳﺪ ﺷﻴﺦ اﺣﻤﺪ اﺣﺴﺎﺋﯽ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﭘﻠﯽ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﻴﺎن‬
> ‫اﻧﺪﻳﺸﻪﻫﺎی ﺻﻮﻓﻴﺎﻧﻪ و ﺷﺮوح ﺣﻀﺮت اﻋﻠﲐ ﻛﺸﻴﺪه ﺷﺪه اﺳﺖ و ﺑﺎ ﮔﺬر از آن‬
> ‫ﻣﯽﺗﻮان ﺑﻪ ﺣﻘﻴﻘﺖ اﺻﻠﯽ دﺳﺖ ﻳﺎﻓﺖ‪ .‬ﺷﻴﺦ اﺣﻤﺪ در ﺗﻔﺴﻴﺮ ﺧﻮد‪ ،‬ﺣﺪﻳﺚ را ﺑﻪ ﺳﻪ‬
> ‫ﻗﺴﻤﺖ ﺗﻘﺴﻴﻢ ﻣﯽﻛﻨﺪ‪ .‬در ﺑﺨﺶ اول ﺑﻪ ﻛﻨﺰ ﻣﺨﻔﯽ ﺗﻮﺟّﻪ دارد و آن را ﺑﻪ ذات‬
> ‫ﺑﺤﺖ ارﺟﺎع ﻣﯽدﻫﺪ‪ ،‬درﺳﺖ ﺑﻪ ﮔﻮﻧﻪای ﻛﻪ اﺑﻦ ﻋﺮﺑﯽ و ﺗﺎﺑﻌﺎن ﻣﺘﺼﻮّﻓﮥ او ﺗﻌﺒﻴﺮ‬
> ‫ﻛﺮدﻧﺪ‪ .‬ﺑﺨﺶ دوم ﻛﻪ ﻣﻘﺎم ﻓﺎﺣﺒﺒﺖ ان اﻋﺮف اﺳﺖ‪ ،‬از ﻧﻈﺮ ﺷﻴﺦ اﺣﻤﺪ‪ ،‬ﻇﻬﻮر‬
> ‫ﻣﻘﺎﻣﺎت ﻣﺸﻴﺖ و اراده و اﺑﺪاع و ﻓﻌﻞ اوﺳﺖ ﻛﻪ در اﻳﻨﺠﺎ ﺑﻪ ﻧﻮﻋﯽ‪ ،‬ﻣﻘﺪﻣﮥ ﺑﻴﺎﻧﺎت‬
> ‫ﺣﻀﺮت اﻋﻠﲐ را ﻓﺮاﻫﻢ ﻣﯽآورد‪ .‬وی ﻣﻌﺘﻘﺪ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻇﻬﻮر ﻣﺸﻴّﺖ و اراده ﻣﻨﻮط ﺑﻪ‬
> ‫ﻓﻬﻢ ﻣﺎ از ﻋﺮش اﺳﺖ‪ ،‬و ﻋﺮش از ﻃﺮﻓﯽ ﻣﺤﻞّ اﺳﺘﻘﺮار ﺧﺪاوﻧﺪ اﺳﺖ و از ﻃﺮف‬
> ‫دﻳﮕﺮ ﺳﺒﺐ ﺗﻜﻮﻳﻦ ﻣﻮﺟﻮدات؛ ﭼﻨﻴﻦ ﻋﺮﺷﯽ ﺟﺰ در ﻗﻤﻴﺺ ﻣﻈﻬﺮ ﻇﻬﻮر اﻟﻬﯽ‪ ،‬ﻳﻌﻨﯽ‬
> ‫‪۴۷‬‬
> ‫ﺣﻘﻴﻘﺖ ﻣﺤﻤّﺪﻳﻪ‪ ،‬ﻇﺎﻫﺮ ﻧﻤﯽﺷﻮد و اﻳﻦ ﺣﻘﻴﻘﺖ ﻣﺤﻤّﺪﻳﻪ ﻫﻤﺎﻧﺎ ﻣﺸﻴﺖ اوﺳﺖ‪.‬‬
> ‫ﺑﺨﺶ ﺳﻮم ﺷﺮح ﺷﻴﺦ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻓﺨﻠﻘﺖ اﻟﺨﻠﻖ اﺳﺖ ﻳﻌﻨﯽ ﻇﻬﻮر اﻣﺎﻣﺎن ﺷﻴﻌﯽ و‬
> ‫اﺑﻮاب و ارﻛﺎن اﻳﺸﺎن‪ .‬در اﻳﻨﺠﺎ ﻧﻴﺰ ﺷﻴﺦ ﺑﻪ اﺳﺘﻘﺒﺎل ﻛﻼم ﺣﻀﺮت اﻋﻠﲐ رﻓﺘﻪ‬
> ‫اﺳﺖ‪ .‬ﭘﺲ از ﻧﻈﺮ ﺷﻴﺦ ’اﻳﻦ ﺣﺪﻳﺚ ﺑﻴﺎن ذات ﺧﺪاوﻧﺪ‪ ،‬ﻣﺮﺗﺒﮥ ﻧﺒﻮّت و ﺷﺄن اﻣﺎﻣﺖ‬
> ‫اﺳﺖ‪‘.‬‬
> ‫ﺣﻀﺮت اﻋﻠﲐ‪ ،‬ﺟﻤﻊ آراء ﺻﻮﻓﻴﺎن و ﺷﻴﺦ اﺣﻤﺪ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪ .‬ﮔﻮﻳﯽ ﺣﻀﺮت اﻋﻠﲐ‬
> ‫ﺑﻪ ﻣﺎ ﻣﯽرﺳﺎﻧﻨﺪ ﻛﻪ ﺑﻪ ﺣﺪّ ﻛﺎﻓﯽ در ﺧﺼﻮص ﻣﺮاﺗﺐ ﻣﻌﺮﻓﺖ در ﺧﻠﻘﺖ ﺗﻮﺳّﻂ‬
> ‫ﺻﻮﻓﻴﺎن ﺑﺤﺚ ﺷﺪه اﺳﺖ وﻟﯽ ﭼﻴﺰی را ﻛﻪ ﻋﺎرﻓﺎن ﺑﻪ درﺳﺘﯽ ﺑﻴﺎن ﻧﻜﺮدهاﻧﺪ‪ ،‬ﺑﻌﺪ‬
> ‫وﺟﻮدﺷﻨﺎﺳﯽ ﺣﺪﻳﺚ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺎﻳﺪ وﺟﻮد‪ ،‬ﻣﻮﺟﻮد ﮔﺮدد ﺗﺎ ﻗﻀﻴﮥ ﻣﻌﺮﻓﺖ ﺗﻤﺎم ﺷﻮد‪.‬‬
> ‫ﻟﺬا ﺑﺤﺚ ﻣﺸﻴﺖ و اراده و ﻗﺪر و ﻗﻀﺎء و اذن و اﺟﻞ و ﻛﺘﺎب‪ ،‬ﻣﺮاﺗﺐ ﺗﻜﻮﻳﻦ‬
> ‫ﻣﻮﺟﻮدات را ﺑﻴﺎن ﻣﯽدارد‪ .‬در ﺗﻮﺟﻴﻪ اﻳﻦ ﻣﺮاﺗﺐ ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪:‬‬
> ‫ﻻﻳﻜﻮن ﺷﺌﯽ ﻓﯽ اﻟﺴﻤﺎء و اﻻرض اﻻ ﺑﻤﺸﻴﺔ و ارادة و ﻗﺪر و ﻗﻀﺎء و‬
> ‫اذن و اﺟﻞ و ﻛﺘﺎب‪ .‬ﻫﺮ ﻧﻔﺴﯽ ﺑﻪ دﻧﻴﺎ ﻣﯽآﻳﺪ اﺳﺒﺎب ﻻﺗﺤﺼﲐ ﺑﺎ او‬
> ‫ﻣﯽآﻳﺪ‪ ،‬اﮔﺮ ﭼﻪ ﺑﻪ ﺑﺼﺮ ﻇﺎﻫﺮ دﻳﺪه ﻧﻤﯽﺷﻮد وﻟﻜﻦ ﻓﯽاﻟﺤﻘﻴﻘﻪ اﻳﻦ ﻣﻘﺎم‬
> 
> ‫‪51‬‬
> ‫ﺷﺮح ﺣﺪﻳﺚ ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰ از ﺣﻀﺮت اﻋﻠﻲٰ‬                                  ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﻣﺤﻘّﻖ اﺳﺖ‪ .‬آﻧﭽﻪ از ﻣﺤﺘﻮﻣﺎت ﻣﺤﺴﻮب ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻧﭙﺬﻳﺮد و دون آن ﺑﻪ‬
> ‫ﺳﺒﺐ اﺳﺒﺎب و اﻋﻤﺎل ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻣﯽﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬اوّل ﻣﻴﻠﯽ ﻛﻪ در اﻧﺴﺎن اﺣﺪاث‬
> ‫ﻣﯽﺷﻮد ﻗﺒﻞ از ﻇﻬﻮر اﺳﺒﺎب اﻳﻦ ﻣﻘﺎم ﻣﺸﻴّﺖ اوّل ﺗﺼﻮّر اﺳﺒﺎب ﻣﻘﺎم‬
> ‫اراده و ﻗﺪر ﻣﻘﺎم ﻫﻨﺪﺳﻪ و اﻧﺪازه اﺳﺖ‪ ،‬ﻳﻌﻨﯽ ﻇﻬﻮر اﺳﺒﺎب ﺑﻪ ﻣﻘﺪار‬
> ‫اﻣﻀﺎء ﺗﺄﻟﻴﻒ ﻣﺎﻗﺪّر ﻣﻘﺎم ﻗﺪر را ﺑﺴﻴﺎر ﻋﻈﻴﻢ ذﻛﺮ ﻧﻤﻮدهاﻧﺪ‪ ،‬ﭼﻨﺎﻧﻜﻪ‬
> ‫ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ اﻟﻘﺪر ﺳ ّﺮ ﻣﻦ اﺳﺮار اﻟﻠﻪ و ﺳ ّﺮ ﻣﻦ اﻣﺮاﻟﻠّﻪ و ﺣﺮز ﻣﻦ ﺣﺮز اﻟﻠّﻪ‬
> ‫و ﻣﺨﺘﻮم ﺑﺨﺘﺎم اﻟﻠﻪ اﻟﯽ ان ﻗﺎل ﺑﺤﺮ زﺧّﺎر ﻻﺗﻠﺠﻪ و ﻟﻴﻞ داﻣﺲ ﻻﺗﺴﻠﻜﻪ‬
> ‫ﻛﺜﻴﺮ اﻟﺤﻴﺘﺎن ﺳﻌﺘﻪ ﻣﺎ ﺑﻴﻦ اﻟﺴﻤﺎء و اﻻرض و ﻋﺮﺿﻪ ﻣﺎ ﺑﻴﻦ اﻟﻤﺸﺮق و‬
> ‫اﻟﻤﻐﺮب‪ ،‬و ﻓﯽ ﻗﻌﺮه ﺷﻤﺲ ﺗﻀﺌﯽ و اﻳﻦ ﻣﻘﺎﻣﺎت را اﻧﺴﺎن در ﻣﻘﺎﻣﺎت‬
> ‫ﺧﻮد ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻣﯽﻧﻤﺎﻳﺪ‪ ،‬ﻳﻌﻨﯽ ﻣﺮاﺗﺐ ﺳﺒﻌﻪ ﻛﻪ ذﻛﺮ ﺷﺪ و ﺑﻌﺪ از ﻇﻬﻮر‬
> ‫ﻗﻀﺎء اﻣﻀﺎء ﻣﺸﻬﻮد‪ ،‬و ﻫﻤﺎن ﻣﻌﻨﯽ اذن اﺳﺖ از ﺑﺮای ﻫﺮ ﺷﺌﯽ اﺟﻞ‬
> ‫ﺑﻮده و ﻫﺴﺖ ﻳﻌﻨﯽ ﻣﺪّت ﻛﻮن آن‪ ،‬و ﺑﻌﺪ ﻛﺘﺎب ﻛﻪ ﻣﻘﺎم ﺗﻤﺎﻣﻴﺖ ﺷﺌﯽ‬
> ‫‪۴۸‬‬
> ‫اﺳﺖ ﻇﺎﻫﺮ و ﻫﻮﻳﺪا‪.‬‬
> ‫اﻳﻨﻚ ﻛﻪ ﻣﻌﻠﻮم ﺷﺪ ﻣﻘﺎم ﻛﻮﻧﻴﺖ وﺟﻮد از ﻫﻔﺖ ﻣﺮﺣﻠﻪ ﻣﯽﮔﺬرد ﺑﺎﻳﺪ داﻧﺴﺖ ﻛﻪ‬
> ‫ﻣﻌﺮﻓﺖ ﻧﻴﺰ ﻣﻌﻠّﻖ ﺑﻪ ﻫﻔﺖ ﻣﺮﺗﺒﻪ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺮای اﻳﻨﻜﻪ اﻳﻦ ﻣﻌﻨﺎ را ﺣﻀﺮت اﻋﻠﲐ‬
> ‫ﺗﻮﺿﻴﺢ دﻫﻨﺪ ﺑﻪ ﻫﻔﺖ رﺗﺒﮥ ﺑﻴﺎن و ﻣﻌﺎﻧﯽ و اﺑﻮاب و اﻣﺎم و ارﻛﺎن و ﻧﺠﺒﺎء و ﻧﻘﺒﺎء‬
> ‫اﺷﺎره ﻣﯽﻛﻨﻨﺪ‪ ،‬ﻛﻪ در اﺻﻞ‪ ،‬ﺣﺪﻳﺜﯽ اﺳﺖ ﻛﻪ در ﺳﺎﻳﺮ آﺛﺎر ﺧﻮد ﺑﻪ آن اﺷﺎره‬
> ‫ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪ .‬از ﺟﻤﻠﻪ در رﺳﺎﻟﮥ ﻏﻨﺎء ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪:‬‬
> ‫اﻳﻦ رﺗﺒﮥ ﻣﺸﺎراﻟﻴﻬﺎ )ﻣﺸﻴﺖ و اراده( در ﻣﻘﺎم ﻇﻬﻮر ﺑﻪ ﻋﻠﻴّﺖ ﻣﺮاﺗﺐ ﺳﺒﻌﻪ‬
> ‫ﻓﻌﻞ ﻫﻔﺖ ﻣﻘﺎم ذﻛﺮ ﺷﺪه‪ ،‬ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﺣﻀﺮت ﻋﻠﯽّ ﺑﻦ اﻟﺤﺴﻴﻦ ﻋﻠﻴﻪ‬
> ‫اﻟﺴﻼم در ﻣﻘﺎم ﻣﻌﺮﻓﺖ اﻣﺮ ﺑﻪ ﺟﺎﺑﺮ ﻓﺮﻣﻮده ﺣﻴﺚ ﻗﺎل ﻋ ّﺰ ذﻛﺮه ﻓﯽ‬
> ‫ﺣﺪﻳﺚ ﻃﻮﻳﻞ ﺛﻢ ﺗﻼﻫﺬه اﺣﺪﻫﺎ و ﻫﯽ واﻟﻠﻪ و ﻻﻳﺘﻨﺎ ﻳﺎ ﺟﺎﺑﺮ اﻟﯽ ان ﻗﺎل‪:‬‬
> ‫ﻳﺎ ﺟﺎﺑﺮ اﺗﺪری ﻣﺎ اﻟﻤﻌﺮﻓﺔ؟ اﻟﻤﻌﺮﻓﺔ اﺛﺒﺎت اﻟﺘﻮﺣﻴﺪ اوّﻻ ﺛﻢ ﻣﻌﺮﻓﺔ‬
> ‫اﻟﻤﻌﺎﻧﯽ ﺛﺎﻧﻴﺎ ﻣﻌﺮﻓﺔ اﻻﺑﻮاب ﺛﺎﻟﺜﺎ ﺛﻢ ﻣﻌﺮﻓﺔ اﻻﻣﺎم راﺑﻌﺎ ﺛﻢ ﻣﻌﺮﻓﺔ اﻻرﻛﺎن‬
> ‫‪۴۹‬‬
> ‫ﺧﺎﻣﺴﺎ ﺛﻢ ﻣﻌﺮﻓﺔ اﻟﻨﻘﺒﺎء ﺳﺎدﺳﺎ ﺛﻢ ﻣﻌﺮﻓﺔ اﻟﻨﺠﺒﺎء ﺳﺎﺑﻌﺎ‪.‬‬
> ‫‪۵۰‬‬
> ‫اﻳﻦ ﺣﺪﻳﺚ ﺑﺴﻴﺎر ﻣﻌﺮوف اﺳﺖ و ﺑﺴﻴﺎری از ﺑﺰرﮔﺎن ﺑﻪ ﻧﻘﻞ آن ﭘﺮداﺧﺘﻪاﻧﺪ‪.‬‬
> ‫ﺣﺪﻳﺚ ﻣﺰﺑﻮر ﺑﺴﻴﺎر ﻣﻔﺼّﻞ اﺳﺖ‪ ،‬و ﺑﺨﺸﯽ از آن را ﺣﻀﺮت اﻋﻠﲐ ﻧﻘﻞ ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ‪.‬‬
> 
> ‫‪52‬‬
> ‫ﺷﺮح ﺣﺪﻳﺚ ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰ از ﺣﻀﺮت اﻋﻠﻲٰ‬                                        ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫اﻳﻦ ﺣﺪﻳﺚ را ﻣﯽﺗﻮان ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﺸﺮوح در ﻛﺘﺎب اﻧﻴﺲ اﻟﺴﻤﺮاء و ﺳﻤﻴﺮ اﻟﺠﻠﺴﺎء‬
> ‫ﻳﺎﻓﺖ و ﺷﻴﺦ اﺣﻤﺪ ﻧﻴﺰ از روی ﻫﻤﻴﻦ ﻣﺄﺧﺬ ﺑﻪ ﻧﻘﻞ آن ﻣﺒﺎدرت ورزﻳﺪه اﺳﺖ‪ ۵۱.‬در‬
> ‫ﺑﺨﺸﯽ از آن اﺳﺖ‪:‬‬
> ‫"ﻋﻦ ﺟﺎﺑﺮ ﺑﻦ ﻳﺰﻳﺪ ﺟﻌﻔﯽ ﻋﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﻟﺤﺴﻴﻦ ﻓﯽ ﺣﺪﻳﺚ ﻃﻮﻳﻞ‪ ،‬ﺛﻢ‬
> ‫ﺗﻼ ﻗﻮﻟﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ »ﻓﺎﻟﻴﻮم ﻧﻨﺴﺎﻫﻢ ﻛﻤﺎ ﻧﺴﻮا ﻟﻘﺎء ﻳﻮﻣﻬﻢ ﻫﺬا و ﻛﺎﻧﻮ ﺑﺂﻳﺎﺗﻨﺎ‬
> ‫ﻳﺠﺤﺪون« و ﻫﯽ واﻟﻠّﻪ آﻳﺎﺗﻨﺎ و ﻫﺬه اﺣﺪﻫﺎ و ﻫﯽ واﻟﻠّﻪ و ﻻﻳﺘﻨﺎ ﻳﺎ ﺟﺎﺑﺮ‬
> ‫اﻟﯽ ان ﻗﺎل ﻳﺎ ﺟﺎﺑﺮ او ﺗﺪری ﻣﺎ اﻟﻤﻌﺮﻓﺔ‪ ،‬اﻟﻤﻌﺮﻓﺔ اﺛﺒﺎت اﻟﺘﻮﺣﻴﺪ اوّﻻً ﺛﻢّ‬
> ‫ﻣﻌﺮﻓﺔ اﻟﻤﻌﺎﻧﯽ ﺛﺎﻧﻴﺎً ﺛﻢ ﻣﻌﺮﻓﺔ اﻻﺑﻮاب ﺛﺎﻟﺜﺎ ﺛ ّﻢ ﻣﻌﺮﻓﺔ اﻻﻣﺎم راﺑﻌ ًﺎ ﺛ ّﻢ‬
> ‫‪۵۲‬‬
> ‫ﻣﻌﺮﻓﺔ اﻻرﻛﺎن ﺧﺎﻣﺴﺎً ﺛ ّﻢ ﻣﻌﺮﻓﺔ اﻟﻨﻘﺒﺎء ﺳﺎدﺳ ًﺎ ﺛ ّﻢ ﻣﻌﺮﻓﺔ اﻟﻨﺠﺒﺎء ﺳﺎﺑﻌﺎ‬
> ‫اﻳﻦ ﺣﺪﻳﺚ در ﻋﺮف ﺷﻴﺨﻴﻪ ﺑﺴﻴﺎر ﻣﻌﺮوف اﺳﺖ‪ ۵۳‬و ﺷﻴﺦ اﺣﻤﺪ ﺑﻪ ﻛﺮّات از آن ﻧﻘﻞ‬
> ‫ﻣﯽﻛﻨﺪ‪ ،‬ﻓﯽاﻟﺠﻤﻠﻪ در ﺑﺨﺸﯽ از آن اﺳﺖ‪:‬‬
> ‫"ﻳﺮاد ﻣﻦ ﺧﻴﺎر اﻟﻤﻮاﻟﯽ ﻗﺴﻤﺎن‪ :‬اﻻوّل اﻻﺑﺪال ﺳﻤﻮّا ﺑﺬﻟﻚ ﻻﻧﻬﻢ ﻋﻠﯽ‬
> ‫ﻣﺎﻗﻴﻞ ﻻﻳﺨﻠﻮ اﻟﻌﺎﻟﻢ ﻣﻦ ارﺑﻌﻴﻦ ﻣﻨﻬﻢ ﻟﺒﻘﺎء اﻟﻨﻈﺎم و ان ﻛﺎن ﻓﯽ ﺑﻌﺾ‬
> ‫اﻻوﻗﺎت ﻗﺪ ﻳﺰﻳﺪون ﻻﻧﻬﻢ ﻗﺎﻟﻮا ﻻﺑﺪّ ﻟﺒﻘﺎء اﻟﻨﻈﺎم ﻣﻦ ﻗﻄﺐ و ﻫﻮ اﻟﻐﻮث‬
> ‫و ﻫﻮ ﻣﺤﻞّ ﻧﻈﺮاﻟﻠّﻪ ﻣﻦ اﻟﻌﺎﻟﻢ و ﻣﻦ ارﻛﺎن ارﺑﻌﺔ ﺗﺘﻠﻘّﯽ ﻋﻨﻪ ﻣﺎ ﻳﺘﻠﻘّﯽ ﻣﻦ‬
> ‫اﻟﻮﺣﯽ و اﻻﻟﻬﺎم ﻓﻴﻤﺎ ﻳﺘﻌﻠّﻖ ﺑﺘﺪﺑﻴﺮ اﻟﻌﺎﻟﻢ ﻣﻦ ﺧﻠﻖ و رزق و ﺣﻴﻮة و‬
> ‫ن اﻟﻘﻄﺐ ﻫﻮ ﺧﺰاﻧﺔ‬    ‫ﻣﻤﺎت و ﺗﻜﻠﻴﻒ ﻋﻠﯽ ﻧﺤﻮ ﻣﺎ اﺷﺮﻧﺎ اﻟﻴﻪ ﺳﺎﺑﻘﺎ ﻣﻦ ا ّ‬
> ‫ن ﻣﺎ اراد اﺑﺮازه و اﻳﺠﺎده و ﺣﻴﺎﺗﻪ و ﻣﻤﺎﺗﻪ و‬      ‫اﻟﻤﺎﻟﻚ ﻋ ّﺰ و ﺟﻞّ ﺑﻤﻌﻨﯽ ا ّ‬
> ‫رزﻗﻪ و ﺗﻜﻠﻴﻔﻪ و ﻏﻴﺮذﻟﻚ ﻣﻦ ﻣﺘﻌﻠّﻖ اﻻرادة ﻓﻘﺪ اﻧﻬﯽ ﻋﻠﻢ ذﻟﻚ ﻛﻠّﻪ اﻟﯽ‬
> ‫ﻗﻄﺐ اﻟﻌﺎﻟﻢ ﻋﻠﻴﻪ اﻟﺴﻼم و اﻻرﻛﺎن اﻻرﺑﻌﺔ ﺗﺘﻠﻘﯽ ﻣﻨﻪ و ﺗﺆدی اﺣﻜﺎم‬
> ‫ذﻟﻚ ﻋﻠﯽ ﻣﺎ ﺣﺪّداﻟﻠﻪ ﻟﻮﻟﻴّﻪ ﻋﻠﻴﻪ اﻟﺴﻼم و ﻻﺑﺪّ ﻣﻦ ارﺑﻌﻴﻦ ﺑﺪﻻ و ان ﻛﺎن‬
> ‫ﻗﺪ ﻳﺰﻳﺪون ﻟﻜﻨّﻬﻢ ﻻﻳﻨﻘﺼﻮن ﻓﺎن ﻣﺎت و اﺣﺪ ﻣﻦ اﻻرﺑﻌﻴﻦ ﺗﻔﻀّﻞ اﻟﻠﻪ‬
> ‫ﻋﻠﯽ واﺣﺪ ﻣﻦ اﻟﻨﺠﺒﺎء ﻓﻌﻠّﯽ درﺟﺘﻪ ﺣﺘّﯽ ﻳﻜﻮن ﺑﺪﻻ ﻣﻦ اﻟﺬی ﻣﺎت و‬
> ‫ﻓﻬﻮ ﻋﻠﯽ ﻫﻴﺌﺘﻪ و ﻋﺒﺎدﺗﻪ ﺣﺘّﯽ ﻳﻜﻮن ﻣﺜﻠﻪ و ﻟﻬﺬا ﻳﺴﻤّﯽ ﺑﺪﻻ و ﻻﺑ ّﺪ ﻣﻦ‬
> ‫ﻧﺠﺒﺎء ﺳﺒﻌﻴﻦ ﻻاﻗﻞ ﻣﻦ ذﻟﻚ و ﻻﺑﺪ ﻣﻦ ﺛﻼﺛﻤﺎﻧﺔ و ﺳﺘّﻴﻦ ﺻﺎﻟﺤﺎً و ﻟﻢ‬
> ‫اﺟﺪ ﻫﺬا اﻟﺘﻔﻀﻴﻞ ﻣﻦ ﻃﺮﻗﻨﺎ و ان ﻧﻘﻠﻪ ﺑﻌﺾ ﻋﻠﻤﺎﺋﻨﺎ و ﻇﻨّﯽ اﻧّﻪ ﻣﻦ ﻃﺮق‬
> ‫ن اﻟﻤﺘﺼﻮّﻓﺔ ﻣﻨﻬﻢ ذﻛﺮوه ﻓﯽ ﻛﺘﺒﻬﻢ‪ ،‬و اﻧّﻤﺎ وﺟﺪﻧﺎ ﻣﻦ ﻃﺮﻗﻨﺎ ﻣﺎ‬        ‫اﻟﻌﺎﻣّﺔ ﻻ ّ‬
> 
> ‫‪53‬‬
> ‫ﺷﺮح ﺣﺪﻳﺚ ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰ از ﺣﻀﺮت اﻋﻠﻲٰ‬                                    ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫رواه ﺻﺎﺣﺐ ﻛﺘﺎب اﻧﻴﺲ اﻟﺴﻤﺮاء و ﺳﻤﻴﺮ اﻟﺠﻠﺴﺎء ﺑﺎﺳﻨﺎده اﻟﯽ ﺟﺎﺑﺮﺑﻦ‬
> ‫ﻳﺰﻳﺪ اﻟﺠﻌﻔﯽ ﻋﻦ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﻟﺤﺴﻴﻦ ﻋﻠﻴﻬﻤﺎ اﻟﺴﻼم ﻓﯽ ﺣﺪﻳﺚ ﻃﻮﻳﻞ اﻟﯽ‬
> ‫ان ﻗﺎل ﻳﺎ ﺟﺎﺑﺮ او ﺗﺪری ﻣﺎ اﻟﻤﻌﺮﻓﺔ؟ اﻟﻤﻌﺮﻓﺔ اﺛﺒﺎت اﻟﺘﻮﺣﻴﺪ اوﻻً ﺛﻢ‬
> ‫ﻣﻌﺮﻓﺔ اﻟﻤﻌﺎﻧﯽ ﺛﺎﻧﻴﺎً ﺛﻢ ﻣﻌﺮﻓﺔ اﻻﺑﻮاب ﺛﺎﻟﺜﺎً ﺛ ّﻢ ﻣﻌﺮﻓﺔ اﻻﻣﺎم راﺑﻌ ًﺎ ﺛ ّﻢ‬
> ‫ﻣﻌﺮﻓﺔ اﻻرﻛﺎن ﺧﺎﻣﺴﺎً ﺛ ّﻢ ﻣﻌﺮﻓﺔ اﻟﻨﻘﺒﺎء ﺳﺎدﺳ ًﺎ ﺛ ّﻢ ﻣﻌﺮﻓﺔ اﻟﻨﺠﺒﺎء ﺳﺎﺑﻌﺎً‬
> ‫اﻟﺤﺪﻳﺚ‪ ،‬و اﻟﻤﺮاد ﺑﺎﻻﻣﺎم ﻫﻮ اﻟﻘﻄﺐ و ﺑﺎﻻرﻛﺎن اﻻرﺑﻌﺔ اﻻرﻛﺎن‬
> ‫اﻟﻤﺬﻛﻮرة و ﺑﺎﻟﻨﻘﺒﺎء اﻻﺑﺪال اﻟﺬﻳﻦ ﻗﺎﻟﻮا اﻧّﻬﻢ ارﺑﻌﻮن و ﻟﻢ ﻧﺠﺪ ﻓﯽ ﻛﺘﺒﻨﺎ‬
> ‫ﻣﻤّﺎ ﻓﻬﻤﺖ و وﻗﻔﺖ ﻋﻠﻴﻪ ﻣﺎ ﻳﺸﻴﺮ اﻟﯽ اﻻرﺑﻌﻴﻦ و اﻧّﻤﺎ ﺗﺸﻴﺮ اﻟﯽ اﻧّﻬﻢ‬
> ‫ﺛﻼﺛﻮن ﻓﯽ ﻗﻮﻟﻪ ﻋﻠﻴﻪ اﻟﺴﻼم و ﻧﻌﻢ اﻟﻤﻨﺰل ﻃﻴﺒﺔ و ﻣﺎ ﺑﺜﻼﺛﻴﻦ ﻣﻦ وﺣﺸﺔ‬
> ‫ﻛﻤﺎ رواه ﻓﯽ اﻟﻜﺎﻓﯽ و اﻟﺤﺎﺻﻞ ان اﻟﻘﺴﻢ اﻻوّل ﻣﻦ ﺧﻴﺎر اﻟﺸﻴﻌﺔ‬
> ‫‪۵۴‬‬
> ‫اﻻﺑﺪال و ﻫﻢ اﻟﻨﻘﺒﺎء ﻓﯽ ﺣﺪﻳﺚ ﻋﻠﯽ ﺑﻦ اﻟﺤﺴﻴﻦ ﻋﻠﻴﻪ اﻟﺴﻼم"‬
> ‫در اﻳﻨﺠﺎ ﺷﻴﺦ اﺣﻤﺪ ﺗﻮﺿﻴﺢ ﻣﯽدﻫﺪ ﻛﻪ ﺑﺮ ﻃﺒﻖ ﻣﺼﻄﻠﺤﺎت اﻫﻞ ﺗﺼﻮّف‪ ،‬ﻧﻈﺎم‬
> ‫درﺟﺎت ﺧﻠﻖ ﺑﺮ ﻃﺒﻖ ﻗﻄﺐ و ﻏﻮث‪ ،‬ارﻛﺎن و اﺑﺪال و ﻧﻘﺒﺎء و ﻧﺠﺒﺎء ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ وﻟﯽ‬
> ‫ﺑﺮ ﻃﺒﻖ ﻋﺮف ﺷﻴﻌﯽ ﻋﺒﺎرﺗﻨﺪ از ﻣﺮاﺗﺐ ﻣﺬﻛﻮر در ﺣﺪﻳﺚ ﻛﻪ ﺗﻮﺣﻴﺪ‪ ،‬ﻣﻌﻨﯽ و اﺑﻮاب‬
> ‫و اﻣﺎم و ارﻛﺎن و ﻧﻘﺒﺎء و ﻧﺠﺒﺎء ﻛﻪ ﻫﻔﺖ ﻣﺮﺗﺒﻪ را ﺷﺎﻣﻞ ﻣﯽﮔﺮدد‪ .‬اﻳﻦ ﻫﻔﺖ ﻣﺮﺗﺒﻪ‬
> ‫در آﺛﺎر ﺣﻀﺮت اﻋﻠﲐ ﺑﺴﻴﺎر ﻣﻬ ّﻢ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ و ﺑﻪ ﻛﺮّات ﺑﻪ آن اﺷﺎره ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ‪ .‬در ﻫﺮ‬
> ‫ﻳﻚ از اﻳﻦ ﻣﺮاﺗﺐ ﻣﺼﺎدﻳﻘﯽ ذﻛﺮ ﻧﻤﻮده و آن را ﺑﻪ ﻛﻞّ ﻋﻮاﻟﻢ ﻫﺴﺘﯽ ﺗﻌﻤﻴﻢ‬
> ‫ﺑﺨﺸﻴﺪهاﻧﺪ‪ .‬از آن ﺟﻤﻠﻪ در ﺗﻮﻗﻴﻌﯽ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪:‬‬
> ‫"وﻟﻜﻦ ادﻛﺮ ﻣﻦ ﺳ ّﺮ اﻟﻬﺎء ﺑﺒﻌﺾ ﺗﻔﺴﻴﺮ ﻣﺎ اردت و ﻫﻮ ان اﻟﺴ ّﺮ ﻟﻢ ﻳﺰل ﻟﻢ‬
> ‫ﻳﻜﺸﻒ و ان ﻛﺸﻒ ﻟﻢ ﻳﻚ ﺳﺮّا و اﻧﺎ اﻟﻤﻌﺮﻓﺔ ﻓﯽ ﻣﻘﺎم اﻻﺳﺮار ﻛﻤﺎ اﻣﺮ‬
> ‫ﯽ ﺑﻦ اﻟﺤﺴﻴﻦ ﺑﺠﺎﺑﺮ ﻫﻮ ﻓﯽ ﺳﺒﻌﺔ ﻣﺮاﺗﺐ ﻛﻤﺎ ﻗﺎل ﻋ ّﺰ ذﻛﺮه ﻳﺎ ﺟﺎﺑﺮ او‬     ‫ﻋﻠ ّ‬
> ‫ﺗﺪری ﻣﺎ اﻟﻤﻌﺮﻓﺔ‪ ،‬اﻟﻤﻌﺮﻓﺔ اﺛﺒﺎت اﻟﺘﻮﺣﻴﺪ اوّﻻ ﺛ ّﻢ ﻣﻌﺮﻓﺔ اﻟﻤﻌﺎﻧﯽ ﺛﺎﻧﻴﺎ ﺛﻢ‬
> ‫ﻣﻌﺮﻓﺔ اﻻﺑﻮاب ﺛﺎﻟﺜﺎ ﺛﻢ ﻣﻌﺮﻓﺔ اﻻﻣﺎم راﺑﻌﺎ ﺛﻢ ﻣﻌﺮﻓﺔ اﻻرﻛﺎن ﺧﺎﻣﺴﺎ ﺛﻢ‬
> ‫ﻣﻌﺮﻓﺔ اﻟﻨﻘﺒﺎء ﺳﺎدﺳﺎ ﺛﻢ ﻣﻌﺮﻓﺔ اﻟﻨﺠﺒﺎء ﺳﺎﺑﻌﺎ و ﻫﻮ ﻗﻮﻟﻪ ﻋ ّﺰ و ﺟﻞّ ﻗﻞ ﻟﻮ‬
> ‫ﻛﺎن اﻟﺒﺤﺮ ﻣﺮا ًد اﻟﻜﻠﻤﺎت رﺑﯽ ﻟﻨﻔﺪ اﻟﺒﺤﺮ ﻗﺒﻞ ان ﺗﻨﻔﺪ ﻛﻠﻤﺎت رﺑّﯽ وﻟﻮ‬
> ‫ن ﻣﺎ ﻓﯽ اﻻرض ﻣﻦ ﺷﺠﺮة اﻗﻼم و‬            ‫ﺟﺌﻨﺎ ﺑﻤﺜﻠﻪ ﻣﺪدا و ﺗﻼ اﻳﻀﺎ وﻟﻮ ا ّ‬
> ‫ن اﻟﻠﻪ ﻋﺰﻳﺰ ﺣﻜﻴﻢ‬ ‫اﻟﺒﺤﺮ ﻳﻤﺪّه ﻣﻦ ﺑﻌﺪه ﺳﺒﻌﺔ اﺑﺤﺮ ﻣﺎﻧﻔﺪت ﻛﻠﻤﺎت اﻟﻠّﻪ ا ّ‬
> 
> ‫‪54‬‬
> ‫ﺷﺮح ﺣﺪﻳﺚ ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰ از ﺣﻀﺮت اﻋﻠﻲٰ‬                                     ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﻳﺎ ﺟﺎﺑﺮ اﺛﺒﺎت اﻟﺘﻮﺣﻴﺪ و ﻣﻌﺮﻓﺔ اﻟﻤﻌﺎﻧﯽ اﻣﺎ اﺛﺒﺎت اﻟﺘﻮﺣﻴﺪ ﻓﻤﻌﺮﻓﺔ اﻟﻠّﻪ‬
> ‫اﻟﻘﺪﻳﻢ اﻟﻐﺎﻳﺔ اﻟﺬی ﻻﺗﺪرﻛﻪ اﻻﺑﺼﺎر و ﻫﻮ ﻳﺪرك اﻻﺑﺼﺎر و ﻫﻮ اﻟﻠﻄﻴﻒ‬
> ‫اﻟﺨﺒﻴﺮ و ﻫﻮ ﻏﻴﺐ ﻣﺎ ﻇﻦّ ﺳﺘﺪرﻛﻪ ﻛﻤﺎ وﺻﻒ ﺑﻪ ﻧﻔﺴﻪ و اﻣﺎ اﻟﻤﻌﺎﻧﯽ‬
> ‫ﻓﻨﺤﻦ ﻣﻌﺎﻧﻴﻪ و ﻇﺎﻫﺮه ﻓﻴﻜﻢ اﺧﺘﺮﻋﻨﺎ ﻣﻦ ﻧﻮر ذاﺗﻪ و ﻓﻮّض اﻟﻴﻨﺎ اﻣﻮر‬
> ‫ﻋﺒﺎده ﻓﻨﺤﻦ ﻧﻔﻌﻞ ﺑﺎذﻧﻪ ﻣﺎ ﻧﺸﺎء و ﻧﺤﻦ اذا ﺷﺌﻨﺎ ﺷﺎءاﻟﻠّﻪ و اذا اردﻧﺎ اراد‬
> ‫ﻞ و اﺻﻄﻔﺎﻧﺎ ﻣﻦ ﺑﻴﻦ ﻋﺒﺎده و‬     ‫اﻟﻠّﻪ و ﻧﺤﻦ اﺣﻠّﻨﺎ اﻟﻠّﻪ ﻋ ّﺰ و ﺟﻞّ ﻫﻮ اﻟﻤﺤ ّ‬
> ‫ﺟﻌﻠﻨﺎ ﺣﺠّﺘﻪ ﻓﯽ ﺑﻼده ﻓﻤﻦ اﻧﻜﺮ ﺷﻴﺌﺎ و ردّه ﻓﻘﺪ ردّاﻟﻠّﻪ ﺟﻞ اﺳﻤﻪ و‬
> ‫ﻛﻔﺮ ﺑﺎﻟﻠّﻪ و اﻧﺒﻴﺎﺗﻪ و رﺳﻠﻪ اﻟﺤﺪﻳﺚ و ﺗﻠﻚ اﻟﺴﺒﻌﺔ ﻫﯽ ﺑﻌﻴﻨﻬﺎ ﻣﺮاﺗﺐ‬
> ‫اﻟﻔﻌﻞ و ﻇﻬﻮرات اﻟﺼﻨﻊ ﻛﻤﺎ ﻗﺎل ﻋ ّﺰ ذﻛﺮه ﻻ ﻳﻜﻮن ﺷﯽء ﻓﯽ اﻻرض و‬
> ‫ﻻ ﻓﯽ اﻟﺴﻤﺎء اﻻ ﺑﺴﺒﻌﺔ ﺑﻤﺸﻴﺔ و ارادة و ﻗﺪر و ﻗﻀﺎ و اذن و اﺟﻞ و‬
> ‫‪۵۵‬‬
> ‫ﻛﺘﺎب و ﻣﻦ زﻋﻢ ان اﻟﻠّﻪ ﻳﻘﺪر ﺑﻨﻘﺺ واﺣﺪة ﻣﻨﻬﻦّ ﻓﻘﺪ ﻛﻔﺮ"‬
> ‫ﻫﻤﺎن ﻗﺴﻢ ﻛﻪ ﻣﻼﺣﻈﻪ ﻣﯽﺷﻮد‪ ،‬ﺟﻨﺒﮥ ﻣﻌﺮﻓﺖ در اﻳﻦ ﺣﺪﻳﺚ ﻣﻨﻮط ﺑﻪ ﻣﻌﺮﻓﺖ ﻣﻈﺎﻫﺮ‬
> ‫اﻟﻬﻴﻪ اﺳﺖ‪ .‬ﻧﺨﺴﺖ ﻣﻈﻬﺮ ﻇﻬﻮر و ﺑﻌﺪ ﻣﺮاﺗﺐ وﻻﻳﺖ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺳﺎری در ﻋﺎﻟﻢ‬
> ‫وﺟﻮد ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺑﻪ ﻋﺒﺎرت دﻳﮕﺮ‪ ،‬اﻳﻦ ﺣﺪﻳﺚ ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰ ﺗﻨﻬﺎ در آﺳﻤﺎن اﻟﻮﻫﻴﺖ ﻣﻌﻨﺎ‬
> ‫ﻧﻤﯽﺷﻮد‪ ،‬ﺑﻠﻜﻪ ﻫﻢ در وﺟﻮد ﺳﺮﻳﺎن ﻳﺎﻓﺘﻪ اﺳﺖ و ﻫﻢ در ﻣﻌﺮﻓﺖ ﻣﺼﺪاق دارد‪ .‬ﻛﻨﺰ‬
> ‫ﻣﺨﻔﯽ را ﻣﯽﺗﻮان در ﻫﻤﻴﻦ روی زﻣﻴﻦ در ﻣﺮاﺗﺐ ﻧﻔﻮس ﻳﺎﻓﺖ‪ .‬ﻣﻈﻬﺮ ﻇﻬﻮر ﻣﺨﻔﯽ‬
> ‫اﺳﺖ در ذات ﺧﻮﻳﺶ وﻟﯽ در ﻣﺮاﺗﺐ اوﻟﻴﺎء ﺟﻠﻮه ﻣﯽﻛﻨﺪ و اﮔﺮ ﻛﺴﯽ اﻳﻨﺎن را‬
> ‫ﺑﺸﻨﺎﺳﺪ‪ ،‬ﺗﻮ ﮔﻮﻳﯽ ﻛﻪ او را ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬از اﻳﻨﺠﺎﺳﺖ ﻛﻪ درﺳﺖ ﻣﻄﺎﺑﻖ ﺑﺎ ﻧﻈﺮ‬
> ‫ﺻﻮﻓﻴﺎن ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻌﺮﻓﺖ ﻣﻈﻬﺮ ﻇﻬﻮر را در دل اﺣﺒﺎب او و ﻧﻴﺰ در ﺧﻮﻳﺸﺘﻦ ﺧﻮﻳﺶ‬
> ‫ﺟﺴﺖ‪ .‬ﺑﻪ ﻋﺒﺎرت دﻳﮕﺮ او ﻛﻨﺰ ﻣﺨﻔﯽ اﺳﺖ در دل ﺧﻮد ﻣﺎ‪ ،‬اراده ﻛﺮد در ﻣﺎ ﺷﻨﺎﺳﺎ‬
> ‫ﮔﺮدد‪ ،‬ﻗﻠﺐ ﻣﺎ را آﻓﺮﻳﺪ ﺗﺎ ﺑﺎ ﺗﻄﻬﻴﺮ ﻗﻠﺐ ﺧﻮﻳﺶ‪ ،‬ﻋﺮش اﺻﻠﯽ ﺧﺪاوﻧﺪ را ﺑﺮای ﻧﺰول‬
> ‫اﺟﻼﻟﺶ آﻣﺎده ﺳﺎزﻳﻢ ﺗﺎ ﺑﻪ رؤﻳﺖ او ﻛﻪ ﺑﺮ ﻋﺮش ﻓﺆاد ﺟﺎﻟﺲ ﺷﺪه اﺳﺖ ﺑﻪ او‬
> ‫ﻣﻌﺮﻓﺖ ﻳﺎﺑﻴﻢ‪.‬‬
> ‫ﮔﻔﺘﻨﯽ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺣﻀﺮت اﻋﻠﲐ در ﺧﺼﻮص ﺗﻘﺴﻴﻢ ﺣﺪﻳﺚ ﺑﻪ ﻫﻔﺖ ﻣﺮﺗﺒﻪ‪ ،‬ﺑﻪ ﻋﺪد‬
> ‫ﻫﻔﺖ ﻧﻴﺰ ﺗﻮﺟّﻪ داﺷﺘﻪاﻧﺪ‪ .‬ﻣﻘﺎرﻧﺖ ﻣﺸﻴّﺖ و اراده ﻛﻪ در ﺗﻤﺜﻴﻞ ﻣﺎﻧﻨﺪ آدم و ﺣﻮاء‬
> ‫ﯽ ﺑﺴﻴﺎر ﺟﺎﻟﺐ اﺳﺖ‪ ،‬زﻳﺮا ﻣﺸﻴﺖ=ﻣﺤﻤﺪ و‬           ‫ﻣﯽﺑﺎﺷﻨﺪ و ﺗﺮادف آﻧﻬﺎ ﺑﺎ ﻣﺤﻤﺪ و ﻋﻠ ّ‬
> ‫‪۵۶‬‬
> ‫ﯽ اﺑﻮا ﻫﺬه اﻻﻣّﺔ« ﻳﻌﻨﻲ ﻣﻦ و‬     ‫ﯽ اﺳﺖ و در ﺣﺪﻳﺚ ﻣﯽآﻳﺪ ﻛﻪ »اﻧﺎ و ﻋﻠ ّ‬     ‫اراده=ﻋﻠ ّ‬
> 
> ‫‪55‬‬
> ‫ﺷﺮح ﺣﺪﻳﺚ ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰ از ﺣﻀﺮت اﻋﻠﻲٰ‬                                     ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﻋﻠﯽّ‪ ،‬ﻣﺎﻧﻨﺪ آدم و ﺣﻮاء ﻫﺴﺘﻴﻢ ﻛﻪ ﭘﺪر و ﻣﺎدر اﻳﻦ اﻣّﺖ ﻣﺤﺴﻮﺑﻨﺪ‪ .‬در اﻳﻦ ﺣﺪﻳﺚ‪،‬‬
> ‫دو ﺷﺄن ﻧﺒﻮّت و اﻣﺎﻣﺖ ﻫﺮ دو ﻟﺤﺎظ ﺷﺪه اﺳﺖ و ﺗﺎ ﻇﻬﻮر ﺣﻀﺮت اﻋﻠﲐ اﻳﻦ دو‬
> ‫ﻣﻘﺎم از ﻫﻢ ﻣﺠﺰّا ﺑﻮدﻧﺪ‪ .‬در ﺗﻔﺴﻴﺮ اﻳﻦ ﺣﺪﻳﺚ‪ ،‬ﻳﻌﻨﯽ ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰ‪ ،‬ﺣﻀﺮت اﻋﻠﲐ ﻋﺪد‬
> ‫ﻫﻔﺖ را اﺳﺎس ﺗﻘﺴﻴﻢﺑﻨﺪی ﻗﺮار ﻣﯽدﻫﻨﺪ و از اﺳﻢ ﻋﻠﯽ و ﻣﺤﻤّﺪ اﺳﺘﻔﺎده ﻣﯽﻛﻨﻨﺪ‬
> ‫ﯽﻣﺤﻤﺪّ اﺳﺖ ﻛﻪ وﺣﺪت اﻣﺎﻣﺖ و ﻧﺒﻮّت را ﻣﯽرﺳﺎﻧﺪ‪.‬‬            ‫ﻛﻪ درﺳﺖ ﻧﺎم اﻳﺸﺎن ﻳﻌﻨﯽ ﻋﻠ ّ‬
> ‫ﺷﺎﻳﺪ ﺑﺘﻮان ﺑﻪ اﻳﻦ ﻧﻮع ﺗﻌﺒﻴﺮ ﻛﺮد ﻛﻪ ﺑﺎ ﻇﻬﻮر ﺣﻀﺮت اﻋﻠﲐ‪ ،‬ﺣﻀﺮﺗﺶ ﺣﺎﺋﺰ دو‬
> ‫ﻣﻘﺎم اﻣﺎﻣﺖ و ﻧﺒﻮّت ﺑﻮدﻧﺪ و ﻣﯽداﻧﻴﻢ ﻛﻪ در ﻣﻘﺎﻣﺎت دﻋﻮت ﺑﻪ ﻇﻬﻮر ﺧﻮﻳﺶ‪ ،‬ﺧﻮد‬
> ‫را اﻣﺎم و ﻧﻴﺰ ﻧﺒﯽّ داﻧﺴﺘﻨﺪ‪ .‬ﻫﻔﺖ در اﻳﻦ ﺗﻔﺴﻴﺮ‪ ،‬ﺳﻪ ﺑﺎر ﺗﻜﺮار ﻣﯽﺷﻮد‪ .‬ﺑﻪ ﻧﻈﺮ‬
> ‫ﻣﯽرﺳﺪ ﺷﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﺗﻌﺒﻴﺮی ﺑﺘﻮان ﮔﻔﺖ ﻛﻪ ﺳﺒﻊ اوّل‪ ،‬ﺣﻀﺮت اﻋﻠﲐ )=ﻋﻠﯽﻣﺤﻤﺪ(‬
> ‫اﺳﺖ و ﺳﺒﻊ دوم ﺟﻨﺎب ﻗﺪّوس )= ﻣﺤﻤﺪﻋﻠﯽ( و ﺳﺒﻊ ﺳﻮم ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ‬
> ‫ﯽ( اﺳﺖ‪ ،‬ﻛﻪ آﻳﮥ "ﻓَﻌَﺰﱠزْﻧَﺎ ﺑِﺜَﺎﻟِﺚٍ"‪ ۵۷‬ﻧﻴﺰ ﺑﻪ وﺳﻴﻠﮥ ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ ﺑﻪ‬ ‫)=ﺣﺴﻴﻦﻋﻠ ّ‬
> ‫‪۵۸‬‬
> ‫ﻫﻤﻴﻦ ﺻﻮرت ﺗﻔﺴﻴﺮ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬درﺳﺖ در ﻫﻤﻴﻦ ﻣﻘﻄﻊ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﺘﺬﻛّﺮ ﺷﺪ‬
> ‫ﻣﺸﻴّﺖ ﻣﺬﻛﻮر در ﻧﺨﺴﺘﻴﻦ رﺗﺒﮥ ﻣﺰﺑﻮر‪ ،‬ﻫﻤﺎﻧﺎ ﺟﻤﺎل اﺑﻬﲐ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ در ﻣﻘﺎم ﻛﻨﺰ‬
> ‫ﻣﺨﻔﯽ ﻗﺮار دارﻧﺪ‪ .‬ﺣﻀﺮت ﺑﺎب در ﺗﻮاﻗﻴﻊ دﻳﮕﺮ ﺧﻮﻳﺶ ﺣﺪﻳﺚ ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰ را در‬
> ‫ﻧﻔﺲ ﻣﺸﻴّﺖ ﻣﻌﻨﺎ ﻛﺮدهاﻧﺪ‪ ۵۹‬و ﺑﺎرﻫﺎ ﮔﻔﺘﻪاﻧﺪ ﻛﻪ اﻳﻦ ﻣﺸﻴّﺖ‪ ،‬ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ اﺳﺖ ﻛﻪ در‬
> ‫ﻇﻬﻮر آﺷﻜﺎر اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ او ﻣﻌﺮﻓﺖ ﻳﺎﻓﺖ ﺗﺎ ﺑﻪ ﻣﺮاﺗﺐ وﺟﻮد و ﻫﺴﺘﯽ دﺳﺖ‬
> ‫ﻳﺎﻓﺖ‪ .‬از اﻳﻦ رو ﻫﻤﻮاره ﺑﺮ اﻳﻦ ﻣﻌﻨﺎ ﺗﺄ ﻛﻴﺪ ﻛﺮدهاﻧﺪ‪ ،‬از ﺟﻤﻠﻪ در ﺑﻴﺎن ﻓﺎرﺳﯽ‬
> ‫ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪:‬‬
> ‫ﺑﻌﺪ از ﻏﺮس ﺷﺠﺮۀ ﻗﺮآن ﻛﻤﺎل آن در ﻫﺰار و دوﻳﺴﺖ و ﻫﻔﺘﺎد رﺳﻴﺪ ﻛﻪ اﮔﺮ ﺑﻠﻮغ آن‬
> ‫در دو ﺳﺎﻋﺘﯽ در ﺷﺐ ﭘﻨﺠﻢ ﺟﻤﺎدیاﻻول ﻣﯽﺑﻮد ﺑﻪ ﭘﻨﺞ دﻗﻴﻘﻪ ﺑﻌﺪﺗﺮ‪ ،‬ﻇﺎﻫﺮ ﻧﻤﯽﺷﺪ‬
> ‫زﻳﺮا ﻛﻪ ﻫﻤﻴﺸﻪ ﺷﺠﺮۀ ﺣﻘﻴﻘﺖ در ﻋﻠﻮّ ﻋﺮش ﺧﻮد ﻧﺎﻇﺮ اﺳﺖ و ﻧﻈﺮ ﻣﯽﻛﻨﺪ ﺑﺮ ﺷﺠﺮه‬
> ‫ﻛﻪ ﻏﺮس ﻓﺮﻣﻮده در اﻓﺌﺪه و ارواح و اﻧﻔﺲ و اﺟﺴﺎد ﺧﻠﻖ‪ .‬ﻫﻤﻴﻦ ﻗﺪر ﻛﻪ دﻳﺪ از‬
> ‫ﺷﺠﺮه ﺗﻮان ﺣﺪﻳﻘﮥ ﺗﻮﺣﻴﺪی ﭼﻴﺪ‪ ،‬اول ﻇﻬﻮر ﻣﯽﮔﺮدد و از ورای ﺣﺠﺐ ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰا‬
> ‫ﺐ اﺣﺒﺒﺖ ان اﻋﺮف را ﻧﺎزل ﺗﺎ آﻧﻜﻪ ﺑﻪ آن ﺧﻠﻖ ﺧﻠﻖ ﺷﻮد ﺗﺎ ﺛﻤﺮۀ آن ﻛﻪ‬           ‫ﻣﺨﻔﻴﺎ‪ ،‬ﺣ ّ‬
> ‫ﻋﺮﻓﺎن ﺑﻪ اوﺳﺖ در ﻗﻴﺎﻣﺖ ﺑﻌﺪ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﻮد زﻳﺮا ﻛﻪ اوّل دﻳﻦ ﻣﻌﺮﻓﺔاﻟﻠّﻪ ﻫﺴﺖ و از‬
> ‫آﻧﺠﺎﻳﯽ ﻛﻪ ﻣﻌﺮﻓﺔاﻟﻠّﻪ ﻇﺎﻫﺮ ﻧﻤﯽﮔﺮدد اﻻّ ﺑﻤﺎ وﺻﻒاﻟﻠّﻪ ﺑﻪ ﻧﻔﺴﻪ ﻣﻦ ﻟﺴﺎن رﺳﻮﻟﻪ اﻳﻦ‬
> 
> ‫‪56‬‬
> ‫ﺷﺮح ﺣﺪﻳﺚ ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰ از ﺣﻀﺮت اﻋﻠﻲٰ‬                                                             ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫اﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﻨﻮط اﺳﺖ ﺑﻪ ﻣﻌﺮﻓﺖ ﻇﺎﻫﺮ در ﻇﻬﻮر و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺗﺎ ﺑﻪ ﻣﻨﺘﻬﲐ اﻟﻴﻪ وﺟﻮد‬
> ‫‪۶۰‬‬
> ‫ﻣﻨﺘﻬﯽ ﮔﺮدد‪.‬‬
> 
> ‫ﺗﻔﺴﻴﺮ ﺣﺪﻳﺚ ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰ و‬
> ‫آﻳﮥ "ﻻ ﺗﺪع ﻣﻊ اﻟﻠﻪ إﻟﻬ ًﺎ آﺧﺮ"‬
> ‫از ﺣﻀﺮت اﻋﻠﲐ‬
> 
> ‫ﺑﺴﻢاﻟﻠﻪ اﻟﺮﺣﻤٰﻦ اﻟﺮﺣﻴﻢ‬
> ‫‪ -۱‬اﻟﺤﻤﺪﻟﻠﻪ اﻟﺬی ﻗﺪ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﺑﻌﻠﻮّ ﻛﺒﺮﻳﺎﺋﻴﺘﻪ ﻋﻦ ﻋﻠ ّﻮ اﻋﻠﲐ ﺟﻮﻫﺮ اﻟﻤﺠﺮّدات و‬
> ‫ﺗﻌﻈّﻢ ﺑﺬاﺗﻴّﺔ ازﻟﻴﺘﻪ ﻋﻦ ﻣﻨﺘﻬﲐ ﻋﺮﻓﺎن اﻟﺠﻮﻫﺮﻳّﺎت و ﻫﻮ ﻟﻢ ﻳﺰل ﻻﻳﻘﻊ ﻋﻠﻴﻪ‬
> ‫اﻻﺳﻤﺎء و اﻟﺼّﻔﺎت و ﻻﻳﺼﻌﺪ ﻏﺎﻳﺔ درك اﻟﻜﺎﺋﻨﺎت و ﻫﻮ اﻟﺬّات اﻟﺒﺤﺖ اﻟﺬی‬
> ‫‪۶۱‬‬
> ‫ﻟﻢ ﻳﺰل ﻛﺎن و ﻟﻢ ﻳﻜﻦ اﺣﺪ ﻏﻴﺮه و ﻻﻳﺰال اﻧّﻪ ﻫﻮ ﻛﺎﺋﻦ و ﻟﻢ ﻳﻜﻦ ﻣﻌﻪ ﺷﯽء‬
> ‫ﻓﯽ رﺗﺒﺘﻪ ﻛﻞّ اﻻﺳﻤﺎء ﺻﻔﺔ ﻟﻤﺸﻴﺘﻪ و ﻛﻞ اﻟﺼﻔﺎت ﻧﻌﺖ ﻷرادﺗﻪ‪ ،‬ﻟﻴﻌﺮف اﻟﻌﺒﺎد‬
> ‫ﺑﺎرﺋﻬﻢ و ﻳﺼﻔﻮه ﺑﻤﺎ ﺗﺠﻠّﯽ ﻟﻬﻢ ﺑﻬﻢ ﺑﺎﻧّﻪ »ﻻ اﻟﻪ اﻻّ ﻫﻮ« اﻟﻔﺮد اﻻﺣﺪ اﻟﺼّﻤﺪ‬
> ‫ﻻﻳﺪرﻛﻪ ﺷﯽء و ﻻﻳﻘﺘﺮن ﺑﻪ ﺷﯽء و اﻧّﻪ ﻫﻮ ﻻﻳﺴﺘﻮی ﻋﻠﯽ ﺷﯽء و ﻻﻳﻘﺎرن ﺷﻴﺌﺎً‬
> ‫و ﻻﻳﺨﻠﻮ ﻋﻦ ﺷﯽء و ﻻﻳﺪﺧﻞ ﻓﯽ ﺷﯽء و ﻫﻮ اﻟﻤﺘﻌﺎل ﺑﺎن ﻳﻘﻮل اﻧّﻪ ﻫﻮ ﺷﯽء‬
> ‫ﻛ ِﻤ ْﺜ ِﻠ ِﻪ ﺷَﯽْءٌ«‪ ۶۲‬و ﻫﻮ اﻟﻮاﺣﺪ اﻟﻤﺘﻜﺒّﺮ اﻟﻘﻬّﺎر و اﺷﻬﺪه ﻓﯽ‬            ‫ﺲ َ‬  ‫ﺳﺒﺤﺎﻧﻪ » َﻟ ْﻴ َ‬
> ‫‪۶۳‬‬
> ‫ﻣﻘﺎﻣﯽ ﻫﺬا ﻋﻠﯽ ﺻﻔﺢ اﻟﺠﺒﻞ ﺑﺎنّ ﻣﺤﻤّﺪاً ﻋﺒﺪه و رﺳﻮﻟﻪ ﻗﺪ اﺻﻄﻔﻴﻪ ﻣﻦ‬
> ‫ﺑﺤﺒﻮﺣﺔ ذروة اﻻﺑﺪاع ﺑﻈﻬﻮر ﺳﻠﻄﻨﺘﻪ و ﻗﻤﺼﻪ ﺑﻘﻤﻴﺺ اﻻﻓﻀﺎل ﻟﺒﺮوز ﻛﺒﺮﻳﺎﺋﻴﺘﻪ‬
> ‫و ﺟﻌﻠﻪ ﻣﺘﻔﺮّداً ﻋﻦ اﻻﺷﺒﺎه و اﻻﻣﺜﺎل ﻓﯽ ﻣﻠﻜﻮت ارﺿﻪ و ﺳﻤﺎﺋﻪ ﻟﻴﺴﺘﺪلّ‬
> ‫اﻟﻤﺴﺘﺪﻟّﻮن ﻋﻦ ﻧﻌﺘﻪ ﺑﻨﻌﺘﻪ و ﻋﻦ وﺻﻔﻪ ﺑﻮﺻﻔﻪ و ﻫﻮ رﺳﻮل ﻣﻦ ﻋﻨﺪه ﻋﻠﯽ‬
> ‫اﻟﻌﺎﻟﻤﻴﻦ؛ و ﻣﻈﺎﻫﺮ ﻧﻔﺴﻪ اﺛﻨﲐ ﻋﺸﺮ ﻧﻔﺴﺎً‪ ۶۴‬ﻋﻨﺪاﻟﻠﻪ اﻟﺬﻳﻦ ﻗﺪ ﺟﻌﻠﻬﻢ اﻟﻠﻪ ارﻛﺎن‬
> ‫ﺗﻮﺣﻴﺪه‪ ۶۵‬و راﻳﺎت ﺗﻘﺪﻳﺴﻪ و ﻣﻈﺎﻫﺮ ﺗﻔﺮﻳﺪه و ﻋﻼﻣﺎت ﺳﻠﻄﺎﻧﻪ و ﻋﺰّﺗﻪ‪ .‬ﻟﻢ‬
> ‫ﻳﻌﺮﻓﻬﻢ اﺣﺪ اﻻ اﻟﻠﻪ ﺟﺎﻋﻠﻬﻢ و ﻣﻦ ﻫﻮ ﻓﻮﻗﻬﻢ‪ ۶۶‬و اﻧّﻤﺎ دوﻧﻬﻢ ﻋﻨﺪﻫﻢ ﻟﻢ ﻳﺬﻛﺮ و‬
> ‫ان ﻳﺬﻛﺮ ﻛﻈﻞّ ﻓﺌﯽ ﺑﻞ اﺳﺘﻐﻔﺮاﻟﻠﻪ ﻣﻦ ذﻟﻚ اﻟﺘّﺤﺪﻳﺪ اﻟﻜﺜﻴﺮ‪ .‬و ﻻ اﺻﻔﻬﻢ و‬
> ‫ﻻ‬‫ﻋﺒَﺎدٌ ﻣﱡﻜْﺮَﻣُﻮنَ َ‬
> ‫ﻻاﻗﻮل اﻧّﯽ اﻋﺮّﻓﻬﻢ ﺑﻞ اﻋﺘﺮف ﺑﻌﺠﺰی ﺑﻤﺎ ﻗﺎل اﻟﻠﻪ ﺳﺒﺤﺎﻧﻪ » ِ‬
> ‫‪۶۸‬‬
> ‫ن اﻟﻠﻪ ﻗﺪ اﺻﻄﻔﯽ ﻟﻬﻢ ﺷﻴﻌﺘﻪ‬    ‫ن«‪ ۶۷‬و اﺷﻬﺪ ا ّ‬
> ‫ل َوﻫُﻢ ﺑِﺎَٔﻣْﺮِهِ َﻳ ْﻌ َﻤﻠُﻮ َ‬
> ‫ﻳَﺴْﺒِﻘُﻮﻧَﻪُ ﺑِﺎ ْﻟ َﻘ ْﻮ ِ‬
> 
> ‫‪57‬‬
> ‫ﺷﺮح ﺣﺪﻳﺚ ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰ از ﺣﻀﺮت اﻋﻠﻲٰ‬                                                               ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﻟﺤﻔﻆ دﻳﻨﻬﻢ و ﺧﻠﻘﻬﻢ ﻣﻦ ﻃﻴﻨﺔ ﻣﻜﻨﻮﻧﺔ ﻣﻦ ﻓﺎﺿﻞ ﻃﻴﻨﺘﻬﻢ و ﻫﻢ ﺷﻬﺪاء ﻣﻦ‬
> ‫ﻋﻨﺪﻫﻢ ﻋﻠﯽ ﺟﻤﻴﻊ اﻟﺨﻠﻖ ﻣﺎﻳﺤﻜﻤﻮن اﻻّ ﺑﺄذﻧﻬﻢ و ﻣﺎﻳﺸﺎؤون اﻻّ ﺑﻤﺸﻴّﺘﻬﻢ و‬
> ‫ﻫﻢ ﻣﻦ ﺧﺸﻴﺘﻪ ﻣﺸﻔﻘﻮن و ﻣﻦ ﺟﺤﺪﻫﻢ او ﻳﺠﺤﺪﻫﻢ ﻓﯽ ﺣﻜﻤﻬﻢ ﻓﻠﻦ ﻳﻘﺒﻞ ﻣﻦ‬
> ‫ﻋﻤﻠﻪ ﺷﯽء و اوﻟﺌﻚ ﻫﻢ اﻟﺨﺎﺳﺮون‪.‬‬
> ‫‪ -۲‬اﻣﺎ ﺑﻌﺪ ﻗﺪ رأﻳﺖ ﻣﻦ ﺳﻄﺮت ﻓﯽ ﻟﻮح اﻟﻘﺮﻃﺎس و اﺷﻬﺪ ﺑﻤﺎ ﺳﺌﻠﺖ آﻳﺔ ﻣﻦ‬
> ‫اﻟﻜﺘﺎب و ﺣﺪﻳﺚ ﻣﺎ ﻗﺎل اﻟﻠﻪ ﺳﺒﺤﺎﻧﻪ »ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰا ﻣﺨﻔﻴﺎ ﻓﺎﺣﺒﺒﺖ ان اﻋﺮف‬
> ‫ﻓﺨﻠﻘﺖ اﻟﺨﻠﻖ ﻟﻜﯽ اﻋﺮف«‪ ۶۹‬ﻓﺎﻋﻠﻢ ﺑﺎنّ اﺑﺤﺮ اﻻﺑﺪاع و اﻻﺧﺘﺮاع‪ ۷۰‬ﻟﻢ ﻳﻜﻒ‬
> ‫ن وﺟﻮدی و ﻣﺎ‬    ‫ﻓﯽ ﺑﻴﺎن ﻣﻌﻨﯽ ﻣﻦ ﺣﺮف ﻣﻨﻬﺎ و ﻟﻴﺲ ﻟﯽ ﺳﺒﻴﻞ اﻟﯽ ﻣﻌﺮﻓﺘﻬﺎ ﻻ ّ‬
> ‫ﻳﻨﺴﺐ اﻟﻴﻪ ﻟﻢ ﻳﺬﻛﺮ اﻻ ﻓﯽ ﻇﻠّﻬﺎ و ان ﻋﻠﯽ ﻗﺪر ﺿﻌﻔﯽ و ﻣﻨﺘﻬﯽ ﻣﺴﻜﻨﺘﯽ و‬
> ‫ﺧ َﺮ«‪ ۷۱‬ان ﺗﻌﺮف ﺣﻜﻢ‬    ‫ع َﻣ َﻊ اﻟ ﱠﻠ ِﻪ إِﻟَﻬﺎً آ َ‬
> ‫ﻼ َﺗ ْﺪ ُ‬‫ﺿﺮّی‪ .‬اﻧّﻤﺎ اﻟﻤﺮاد ﻓﯽ اﻵﻳﺔ » َﻓ َ‬
> ‫اﻟﻈﺎﻫﺮ ﻓﻬﻮ اﻟﻈّﺎﻫﺮ ﻻ اﻟﻪ اﻻّ ﻫﻮ ﻓﻴﺒﻄﻞ وﺟﻮد ﻏﻴﺮه ﺑﺬﻛﺮ وﺟﻮد ﻏﻴﺮه و ﻟﻢ ﻳﻜﻦ‬
> ‫اﻋﻈﻢ ﻣﻦ ذﻟﻚ دﻟﻴﻞ ﻋﻨﺪاﻟﻠﻪ ان ﻛﻨﺖ ﻣﻦ اﻟﻤﺴﺘﺒﺼﺮﻳﻦ و ان ﺗﻌﺮف ﺣﻜﻢ‬
> ‫اﻟﻈﺎﻫﺮ ﻗﺪ ﺣﺬّرﻛﻢ اﻟﻠﻪ ﻓﯽ ﻛﺘﺎﺑﻪ ﻋﻦ ﻧﻔﺴﻪ و ﻗﺎل اﻟﺼﺎدق )ع( ﻓﯽ ﺣﺪﻳﺚ‬
> ‫اﻟﺤﺮوف »ای ﺣﺬّرﻛﻢ ان ﺗﺠﻌﻠﻮا ﻣﺤﻤّﺪاً ﻣﺼﻨﻮﻋﺎً ﻟﻜﺎن اﻟﺬات ﻣﺤﺪﺛ ًﺎ ﻣﺼﻨﻮﻋﺎً‬
> ‫ن ﻫﺬا ﻫﻮ اﻟﻜﻔﺮ اﻟﺼﺮاح؛ ﻻنّ اﻻﻟﻮﻫﻴﺔ اﻟﺘﯽ ﻫﯽ ﻧﻔﺲ ذات اﻟﺒﺤﺖ ﻟﻢ‬                                             ‫و ا ّ‬
> ‫ن اﻟّﺬی ﻳﻘﺪر ان ﻳﻌﺮف اﻟﻌﺒﺎد و ﻳﻮﺻﻔﻪ اﻫﻞ اﻻﻳﺠﺎد ﻫﻮ ذﻛﺮه‬                                ‫ﻳﻌﺮﻓﻬﺎ ﻏﻴﺮه و ا ّ‬
> ‫اﻟﺬی ﻧﺴﺒﻪ اﻟﯽ ﻧﻔﺴﻪ و ﺟﻌﻠﻪ ﻗﺎﺋﻤﺎً ﻋﻠﯽ ﻣﻘﺎﻣﻪ و ﻟﺬا ﺷﻬﺪ ﺑﺬﻟﻚ ﻣﺤﻜﻢ اﻵﻳﺎت‬
> ‫ن‬
> ‫ن ذﻟﻚ ﻟﻬﻮ اﻟﺤﻖّ اﻟﻤﺒﻴﻦ‪ .‬ﻓﺎﻋﻠﻢ ا ّ‬               ‫ع اﻟ ّﻠ َﻪ«‪ ۷۲‬و ا ّ‬‫ل َﻓ َﻘ ْﺪ َٔاﻃَﺎ َ‬
> ‫ﻄ ِﻊ اﻟ ﱠﺮﺳُﻮ َ‬
> ‫ﻦ ُﻳ ِ‬‫» ﱠﻣ ْ‬
> ‫ن اﻋﻠﲐ ﻣﺮاﺗﺒﻬﺎ ﻻﻫﻞ اﻟﻤﺤﺒّﺔ ان ﻳﻌﺮﻓﻪ ﺑﻪ‪،‬‬              ‫ﻟﻤﻌﺮﻓﺔ اﻟﻠﻪ ﺳﺒﺤﺎﻧﻪ ﻟﻢ اﺧﺘﻼف و ا ّ‬
> ‫اي ﺑﻈﻬﻮره ﻟﻪ ﺑﻪ ﻛﻤﺎ ﻗﺎل اﻟﺴّﺠﺎد )ع( »ﻋﺮﻓﺘﻚ ﺑﻚ و اﻧﺖ دﻟّﻠﺘﻨﯽ ﻋﻠﻴﻚ و‬
> ‫دﻋﻮﺗﻨﯽ اﻟﻴﻚ و ﻟﻮ ﻻ اﻧﺖ ﻟﻢ ادر ﻣﺎ اﻧﺖ«‪ ۷۳‬و ﻟﻮ اراد اﻟﻌﺒﺪ ان ﻳﻌﺮﻓﻪ ﺑﻐﻴﺮه‬
> ‫ﻓﺎﻟﻤﻌﺮوف ﻫﻮ ﻏﻴﺮه ﻻ ﻧﻔﺴﻪ ﻻﻧّﻪ ﻫﻮ ﻻ ﻳﻌﺮف ﺑﺨﻠﻘﻪ و ﻻﻳﻮﺻﻒ ﺑﻌﺒﺎده‬
> ‫ﻓﺎﻟﻤﻌﺮوف ﻫﻮ ﻏﻴﺮه ﻻﻧﻔﺴﻪ ﻻﻧّﻪ ﻫﻮ ﻻ ﻳﻌﺮف ﺑﺨﻠﻘﻪ و ﻻﻳﻮﺻﻒ ﺑﻌﺒﺎده و ﻣﻦ‬
> ‫اراد ان ﻳﻌﺮﻓﻪ ﺑﺎﺑﺪاﻋﻪ ﻓﻬﻮ ﺟﺎﻫﻞ ﻓﯽ ﻋﺮﻓﺎﻧﻪ و ﻣﻦ اراد ان ﻳﺼﻔﻪ ﺑﺜﻨﺎء ﺧﻠﻘﻪ‬
> ‫ﻓﻬﻮ اﻟﻤﻠﺤﺪ ﻓﯽ اﺳﻤﺎﺋﻪ و ﻣﻦ اراد ان ﻳﺘﻮﺟّﻪ اﻟﻴﻪ ﺑﻤﺤﻤّﺪ ان ﻳﻌﺮﻓﻪ ﺑﻪ ﻓﻴﻜﻔﺮ‬
> ‫ن اﻟﺪﻋﻮة ﻫﯽ ﻓﺮع اﻟﻤﻌﺮﻓﺔ و اﻟﻤﻌﺮﻓﺔ ﻓﺮع اﻟﻤﺤﺒّﺔ و اﻟﻤﺤﺒّﺔ ﻫﯽ‬                                  ‫ﺑﺤﻀﺮﺗﻪ ﻻ ّ‬
> ‫ﻧﻔﺲ اﻟﻌﺒﺎدة و ﻣﻦ ﻋﺒﺪاﻟﻠﻪ ﺑﺸﯽء ﻣﻦ ﺻﻔﺘﻪ او اﺳﻤﻪ ﻓﻘﺪ ﻛﻔﺮ ﺑﻪ و ﻟﻢ ﻳﻌﺒﺪ ﺷﻴﺌﺎً‬
> 
> ‫‪58‬‬
> ‫ﺷﺮح ﺣﺪﻳﺚ ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰ از ﺣﻀﺮت اﻋﻠﻲٰ‬                                                                ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫و ﻣﻦ ﺗﻮجّ ﻫﺎﻟﻴﻪ ﯾﻮﺟﺪ اﺣﺪ ﻣﻦ ﻋﺒﺎده ﻓﻢ ﻳﺘﻮﺟّﻪ اﻟﻴﻪ و ﻳﺤﺠﺒﻪ وﺟﻪ ﻋﺰّه ﻋﻦ‬
> ‫اﻟﻨﻈﺮ اﻟﯽ ﻃﻠﻌﺘﻪ و ﺿﻠّﺖ اﻟﺤﻜﻤﺎء ﻛﻠّﻬﻢ و ﺑﻄﻠﺖ اﻗﻮال اﻟﺼّﻮﻓﻴﻪ ﺑﺎﺟﻤﻌﻬﻢ‬
> ‫ﺣﻴﺚ ﻛﻞّ ﻗﺪ اﻓﺘﺮوا ﻋﻠﯽ اﻟﻠﻪ رﺑﻬﻢ ﻣﻦ ﺣﻴﺚ ﻳﻠﻘﯽ اﻟﺸّﻴﻄﺎن ﻣﻦ اﻧﻔﺴﻬﻢ اﻧّﻤﺎ‬
> ‫‪۷۴‬‬
> ‫اﻟﺴّﺒﻴﻞ اﻟﻮاﺿﺢ و اﻟﻤﻨﻬﺞ اﻟﻼﺋﺢ ﻫﻮ ﻣﺎ ﻗﺎل اﻻﻣﺎم )ع( ﺑﻤﺎ روی ﻓﯽ اﻟﻜﺎﻓﯽ‬
> ‫»ﻣﻦ ﻋﺒﺪ اﻻﺳﻢ و اﻟﻤﻌﻨﯽ ﻓﻘﺪ اﺷﺮك و ﻣﻦ ﻋﺒﺪاﻻﺳﻢ ﻓﻘﺪ ﻫﻠﻚ و ﻣﻦ‬
> ‫ﻋﺒﺪاﻻﺳﻢ اﻟﻤﻌﻨﯽ ﻓﻘﺪ ﻛﻔﺮ«‪ ۷۵‬و ﻋﺒﺪاﻟﻤﻌﻨﯽ ﺑﺎﻳﻘﺎع اﻻﺳﻤﺎء ﻋﻠﻴﻪ ﻓﺎوﺋﻠﻚ‬
> ‫اﺻﺤﺎب اﻣﻴﺮاﻟﻤﺆﻣﻨﻴﻦ ﻋﻠﻴﻪ اﻟﺴﻼم ﺣﻘﺎً؛ ذﻟﻚ رﺷﺢ ﻣﻦ ﺣﻜﻢ ﺑﺎﻃﻦ اﻟﻈﺎﻫﺮ‪ .‬و‬
> ‫ﯽ اﻟﻨﻘﯽ )ع(‪ ۷۶‬روﺣﯽ و ﻣﻦ ﻫﻮ ﻓﯽ‬        ‫ان اردت ﻇﺎﻫﺮ اﻟﺒﺎﻃﻦ ﻓﺎﻋﺮف ﻗﻮل ﻋﻠ ّ‬
> ‫ﻋﻠﻢ اﻟﻠﻪ ﻓﺪاه ﻓﯽ زﻳﺎرة اﻟﺠﺎﻣﻌﺔ‪» ۷۷‬ﻣﻦ اراداﻟﻠﻪ ﺑﺪء ﺑﻜﻢ و ﻣﻦ وﺣّﺪه ﻗﺒﻞ‬
> ‫ن اﻻﻣﺮ ﻟﻢ ﻳﺮﺟﻊ اﻟﯽ اﻟﺬّات و ﻻ اﻟﯽ اﻟﺬّﻛﺮ‬        ‫ﻋﻨﻜﻢ و ﻣﻦ ﻗﺼﺪه ﺗﻮﺟّﻪ ﺑﻜﻢ‪ ۷۸‬ﻻ ّ‬
> ‫اﻻوّل«‪ ۷۹‬ﻓﻜﻠّﻤﺎ ﻧﺴﺐ اﻟﻴﻬﻢ ﻫﻮ اﻟﻤﻨﺴﻮب اﻟﯽ اﻟﻠﻪ ﻛﻤﺎ ﺷﻬﺪ ﺑﺬﻟﻚ ﺗﻠﻚ اﻟﺰّﻳﺎرة‬
> ‫ن ﻣﻌﺮﻓﺔ اﻟﻠﻪ‬‫»ﻣﻦ ﻋﺮﻓﻜﻢ ﻓﻘﺪ ﻋﺮف اﻟﻠﻪ و ﻣﻦ ﺟﺤﺪﻛﻢ ﻓﻘﺪ ﺟﺤﺪاﻟﻠﻪ«‪ ۸۰‬و ا ّ‬
> ‫ﻟﻢ ﻳﻈﻬﺮ اﻻ ﺑﻤﻌﺮﻓﺘﻬﻢ ﻛﻤﺎ ﺻﺮّح ﺑﺬﻟﻚ ﻗﻮل اﻟﺤﺠّﺔ‪ ۸۱‬ﻋﻠﻴﻪ اﻟﺴﻼم ﻓﯽ دﻋﺎء ﻛﻞّ‬
> ‫ﻳﻮم ﻣﻦ ﺷﻬﺮ رﺟﺐ‪» ۸۲‬ﻓﺒﻬﻢ ﻣﻠﺌﺖ ﺳﻤﺎﺋﻚ و ارﺿﻚ ﺣﺘّﯽ ﻇﻬﺮ ان ﻻ اﻟﻪ ا ّ‬
> ‫ﻻ‬
> ‫اﻧﺖ«‪ ۸۳‬و ﻗﺎل اﻻﻣﺎم ﻋﻠﻴﻪ اﻟﺴّﻼم »ﻻﻳﻌﺮف اﻟﻠﻪ اﻻ ﺑﺴﺒﻴﻞ ﻣﻌﺮﻓﺘﻨﺎ ﺑﻨﺎ ﻋﺮف‬
> ‫ن ذﻟﻚ رﺷﺢ ﻣﻦ اﺑﺤﺮ ذﻟﻚ اﻟﻤﻘﺎم‬      ‫اﻟﻠّﻪ و ﺑﻨﺎ ﻋﺒﺪاﻟﻠّﻪ ﻟﻮ ﻻ ﻧﺎ ﻣﺎ ﻋﺒﺪاﻟﻠﻪ« و ا ّ‬
> ‫ﯽ اﻟﺬی ﻻﻳﻨﺎم و ﻳﺴﺘﻘ ّﺮ ﻋﻠﯽ ﺑﺴﺎط اﻧﺲ ﺳﻠﻄﺎن‬               ‫ﻟﻤﻦ اراد ان ﻳﻌﺮف ﺣﻜﻢ ﺣ ّ‬
> ‫اﻟﺬی ﻻ ﻳﻀﺎم و ﻳﺸﻬﺪ ﺑﻘﺪرة ﻣﻠﻴﻚ اﻟﺬی ﻻﻳﺮام‪ .‬و ان اردت ان ﺗﻌﺮف ﺑﺎﻃﻦ‬
> ‫اﻟﺒﺎﻃﻦ ﻗﺪ ﺻﺮّح ﺳﺒﺤﺎﻧﻪ ﻓﻲ ﻛﺘﺎﺑﻪ ﺣﻴﺚ ﻧﺰل ﻓﯽ ﺳﻮرة ﻳﻮﺳﻒ‪ ۸۴‬ﻋﻠﻴﻪ اﻟﺴﻼم‬
> ‫ﺣ ُﺪ ا ْﻟ َﻘﻬﱠﺎ ُر«‪ ۸۵‬ﻻ ّ‬
> ‫ن ﻇﻬﻮر ﻋﻠّﺔ اﻟﺮاﺑﻌﺔ و اﻟﻜﻠﻤﺔ‬                       ‫» َٔا ْرﺑَﺎبٌ ﻣﱡﺘَﻔَﺮِّﻗُﻮنَ ﺧَﻴْﺮٌ َٔا ِم اﻟ ّﻠ ُﻪ ا ْﻟﻮَا ِ‬
> ‫ن ﻫﺬه اﻵﻳﺔ ﻟﻤﺎ ﻧﺰﻟﺖ ﻣﻦ ﻣﺒﺪء‬  ‫اﻟﺘّﺎﻣﺔ ﻫﯽ ﻻﻳﺘﻢّ اﻻّ ﺑﻈﻬﻮر ﻧﻔﺴﻬﺎ ﻓﯽ ﻧﻔﺴﻬﺎ و ا ّ‬
> ‫ﺟﻮﻫﺮﻳﺘﻬﺎ اﻟﯽ ﻣﻨﺘﻬﯽ ﺳﺮ ﻣﺮﻛﺰﻫﺎ ﻫﯽ ﻳﺮﺟﻊ اﻟﻴﻬﺎ ذﻟﻚ ذﻛﺮ ﻟﻤﻦ اراد ان ﻳﺬﻛﺮ او‬
> ‫ن اﻟﻤﻤﻜﻦ ﻟﻢ‬   ‫ن ﺑﻴﺎن ﺣﻘﻴﻘﺔ ذﻟﻚ اﻻﻣﺮ ﻫﻮ ا ّ‬          ‫ﻼ‪ .‬ا ّ‬  ‫ﻳﻨﺒﻐﯽ اﻟﯽ ذی اﻟﻌﺮش ﺳﺒﻴ ً‬
> ‫ن اﻻزل ﻻ ﻳﺰال ﻟﻦ ﻳﻨﺰل ﺣﺘﯽ ﻳﻌﺮﻓﻪ‬       ‫ﻳﺰل ﻣﻤﻜﻦ ﻟﻢ ﻳﻘﺪر ان ﻳﻌﺮف رﺑّﻪ و ا ّ‬
> ‫ﻃﻠﻌﺘﻪ و ﻟﻘﺪ اﺑﺪع ﻣﻦ ﻓﻴﺾ ﻗﺪرﺗﻪ و ﻣﻠﻴﻚ ﺻﻨﻊ رﺑﻮﺑﻴﺘﻪ آﻳ ًﺔ ﻓﯽ ﺣﻘﺎﺋﻖ اﻻﻧﻔﺲ‬
> ‫ل ﻋﻠﯽ اﻟﻠﻪ‬‫و اﻻﻓﺎق ﻟﻴﺴﺘﺪﻟﻮا ﺑﻬﺎ ﻋﻠﯽ ﻣﻌﺮﻓﺘﻪ و ﻳﻌﺮﻓﻮن ﺑﻬﺎ و ﻫﯽ آﻳﺔ ﺣﺎدﺛﺔ ﺗﺪ ّ‬
> ‫ﺳﺒﺤﺎﻧﻪ ﺑﻤﺎ ﻳﻤﻜﻦ ﻓﯽ ذاﺗﻬﺎ اﻻ ﻛﻤﺎ ﻫﻮ اﻫﻠﻪ ﻻﻳﻌﺮﻓﻪ ﻏﻴﺮه و ﻻﻳﺼﻔﻪ دوﻧﻪ و‬
> 
> ‫‪59‬‬
> ‫ﺷﺮح ﺣﺪﻳﺚ ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰ از ﺣﻀﺮت اﻋﻠﻲٰ‬                                                         ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﻫﯽ آﻳﺔ ﺣﺎدﺛﺔ ﻛﻤﺜﻞ ﻗﻮﻟﻚ »ﻻ اﻟﻪ اﻻ اﻟﻠﻪ«‪ ۸۶‬ﻛﻤﺎ ان ﺑﻬﺎ ﻳﺪلّ ﻋﻠﯽ ﺗﻮﺣﻴﺪ اﻟﻠﻪ‬
> ‫ﻰ‪ ۸۷‬ﻓﯽ اﻟﺴﻤﻮات و اﻻرض اﻟﺬی »ﻟَﻴْﺲَ َ‬
> ‫ﻛ ِﻤ ْﺜ ِﻠ ِﻪ‬                                                  ‫ﻋ َﻠ َ‬
> ‫ﻻ ْ‬
> ‫ﻓﻬﯽ ﺑﻤﺜﻠﻬﺎ و ﻫﯽ اﻟْﻤَﺜَﻞُ ا َٔ‬
> ‫ن ﻏﻴﺮاﻟﻠﻪ ﺳﺒﺤﺎﻧﻪ ﻫﻮ اﻟﻤﺮاد ﻓﯽ ﻫﺬه اﻵﻳﺔ‬                 ‫ﯽ اﻟﻤﺘﻜﺒّﺮ و ﻣﻦ ا ّ‬      ‫ﯽءٌ«‪ ۸۸‬و ﻫﻮ اﻟﻌﻠ ّ‬ ‫ﺷ ْ‬‫َ‬
> ‫او ﻳﺮﺟﻊ اﻟﯽ دوﻧﻪ ﺣﻜﻢ او ﻳﺒﻘﯽ دون وﺟﻬﻪ ﻓﻘﺪ ﺿﺎدّ اﻟﻠﻪ ﻓﯽ ﺣﻜﻤﻪ و ﻧﺎزﻋﻪ‬
> ‫ﻓﯽ ﻣﻠﻜﻪ و ﺣﺎرﺑﻪ ﻓﯽ ﺳﻠﻄﺎﻧﻪ و ﻟﻪ ﻋﺬاب ﺷﺪﻳﺪ‪ .‬و اﻧّﻤﺎ اﻟﻮﺟﻪ اﻟﺬی ﻳﺒﻘﯽ‬
> ‫ﺑﻌﺪ ﻓﻨﺎء ﻛﻞّ ﺷﯽء‪ ۸۹‬ﻫﻮ وﺟﻪ اﻟﻠﻪ ﺳﺒﺤﺎﻧﻪ اﻟﺬی ﻧﺴﺒﻪ اﻟﯽ ﻧﻔﺴﻪ و ﻫﻮ ﻣﻘﺎم آل‬
> ‫اﻟﻠﻪ ﺳﻼم اﻟﻠﻪ ﻋﻠﻴﻬﻢ ﺣﻴﺚ ﺻﺮّح ﺳﻴّﺪﻫﻢ‪ ۹۰‬ﻋﻠﻴﻬﻢ اﻟﺴﻼم ﻓﯽ ﺧﻄﺒﺘﻪ و ﻗﺎل »اﻧﺎ‬
> ‫ن ﻣﺜﻞ ﻫﺬه اﻟﻨﺴﺒﺔ ﻛﻤﺜﻞ ﻗﻮﻟﻚ ﺑﻴﺖ اﻟﻠﻪ ﻓﻬﻮ‬                      ‫وﺟﻪ اﻟﻠﻪ اﻟﺬی ﻻﻳﻤﻮت«‪ ۹۱‬و ا ّ‬
> ‫ن وﺟﻪ ذات اﻻزل ﻟﻢ‬              ‫ﻣﻨﺴﻮب اﻟﯽ اﻟﻠّﻪ ﺗﺸﺮﻳﻔﺎ ﻟﻪ و ﺗﻌﻈﻴﻤﺎ ﻣﻦ ﻋﻨﺪه ﻋﻠﻴﻪ اﻻّ ا ّ‬
> ‫ﻳﻌﺮﻓﻪ ﻏﻴﺮه ﺣﺘّﯽ ﻳﺤﻜﻢ ﺑﺒﻘﺎﺋﻪ و ﻓﻨﺎء ﻏﻴﺮه ﺑﻞ ﻫﻮ اﻟﻮﺟﻪ اﻟﻈﺎﻫﺮ ﻋﻦ وﺟﻬﻪ و‬
> ‫اﻟﺪّال ﻋﻠﯽ ﻃﻠﻌﺘﻪ و اﻟﺤﺎﻛﯽ ﺑﻘﻤﺺ وﺟﻬﺘﻪ و ﺑﺬﻟﻚ وردت اﻻﺧﺒﺎر ﻣﻦ ﺷﻤﻮس‬
> ‫ل ﺑﻬﺎ و‬       ‫اﻟﻌﻈﻤﺔ و اﻻﺳﺮار ﺣﻴﺚ ﻻﻳﻜﺎد ﻳﺤﺼﯽ ﻟﻤﻦ اراد ان ﻳﻌﺮﻓﻬﺎ او ان ﻳﺴﺘﺪ ّ‬
> ‫ت َو ﻣَﻦ‬       ‫ﺴﻤَﺎوَا ِ‬
> ‫ﻖ ﻣَﻦ ﻓِﯽ اﻟ ﱠ‬ ‫ﺼ ِﻌ َ‬
> ‫ﻋﻠﯽ ذﻟﻚ ﻳﺸﻬﺪ اﻟﻜﺘﺎب ﻓﯽ ﻗﻮﻟﻪ ﻋ ّﺰ ذﻛﺮه » َﻓ َ‬
> ‫ض إﻻﱠ َﻣﻦ ﺷَﺎء اﻟﻠﱠﻪُ«‪ ۹۲‬ﻓﺎنّ آل اﻟﻠّﻪ ﺳﻼم اﻟﻠﻪ ﻋﻠﻴﻬﻢ اﻟﻤﺮاد و ﻫﻢ اﻟﻮﺟﻪ‬                   ‫ﻻ ْر ِ‬
> ‫ﻓِﯽ ا َٔ‬
> ‫اﻟﺬی ﻟﻴﺲ ﻟﻬﻢ ﻣﻦ ﻧﻔﺎد‪ .‬ذﻟﻚ ذﻛﺮ ﻓﯽ ﺳﺒﻴﻞ اﻟﻈﺎﻫﺮ و ان اردت ﻣﺴﻠﻚ اﻟﺒﺎﻃﻦ‬
> ‫ن ﻋﺪّة اﻟﻮﺟﻪ ﻫﯽ ارﺑﻌﺔ ﻋﺸﺮ و ﻫﯽ ﻋﺪّة ﻗﺼﺒﺎت ارﺑﻌﺔ ﻋﺸﺮ و ﻫﻢ اﻻدّﻻء ﻋﻠﯽ‬                                  ‫ا ّ‬
> ‫اﻟﻠﻪ ﻓﯽ ﻋﻮاﻟﻢ اﻻﻣﺮ و اﻟﺨﻠﻖ اوّﻟﻬﻢ ﻣﺤﻤّﺪ و آﺧﺮﻫﻢ ﻣﺤﻤّﺪ و ان ﻣﻦ اﺳﻤﺎﺋﻬﻢ‬
> ‫ﻫﻮ اﻟﻴﺪ ﺣﻴﺚ ﻋﺮف اﻟﻠّﻪ ﺳﺒﺤﺎﻧﻪ ﺑﺠﻼﻟﺔ ﺷﺄﻧﻬﻢ و ﻋﻠ ّﻮ ﻗﺪر ﻫﻢ ﺑﺎنّ ﻣﻠﻜﻮت‬
> ‫اﻟﺴّﻤﻮات و اﻻرض ﺑﻴﺪه‪ ۹۳‬ای ﻓﯽ ﻗﺒﻀﻬﻢ و اﻳﺪﻳﻬﻢ ﻳﺤﻜﻤﻮن و ﻳﻔﻌﻠﻮن ﻣﺎ‬
> ‫ﻳﺮﻳﺪون ﻻﻳﻌﺠﺰﻫﻢ ﺷﯽء ﻓﯽ اﻟﺴﻤﻮات و ﻻ ﻓﯽ اﻻرض و ﻟﻜﻨّﻬﻢ ﻣﺎﻳﺸﺎؤون اﻻّ‬
> ‫ن ﻋﺪة اﺣﺮف اﻟﻮﺟﻪ ﻫﯽ‬                ‫ان ﻳﺸﺎءاﻟﻠّﻪ و ﻛﺎن اﻟﻠّﻪ وراﺋﻬﻢ ﺧﺒﻴﺮ ﺷﻬﻴﺪ و ﻣﺤﻴﻂ‪ .‬ا ّ‬
> ‫ﻋﺪّة اﺳﻢ اﻟﻠّﻪ اﻟﺠﻮاد و اﻟﻮﻫّﺎب و اﻟﻴﺪ اﻟﺬی ﻫﻮ ﻓﻮق اﻻﻳﺪی ﺗﻠﻚ ﻋﺪّة ﺣﺮوف‬
> ‫اﻟﻬﺠﺎﺋﻴﺔ ﻓﯽ آﻳﺘﻴﻦ ﻣﻨﻬﺎ ﺗﻠﻚ آﻳﺎت اﻟﻠّﻪ ﺑﻈﻬﻮرﻫﺎ و اﻟﻮﺟﻪ اﻟﺬی اﻧﺰﻟﻪ اﻟﻠﻪ ﻓﯽ‬
> ‫ﻟﻴﻠﺔ اﻟﻘﺪر‪ ۹۴‬و ﻫﻮ اوّل اﻟﻔﻴﺾ و آﺧﺮه ﻫﻴﻜﻠﻪ ﻫﻴﻜﻞ اﻟﻬﺎء و ﻋﺪّﺗﻪ ﻫﯽ ﻣﺴﺎوی‬
> ‫ﻋﺪّة ﻛﻠﻤﺘﻪ و ﻛﻠﻤﺘﻪ ﻫﯽ ﻃﺒﻖ ﺳﺮّه و ﻋﻼﻧﻴﺘﻪ و اﺳﻤﻪ اﻟﻤﺨﻤﺲ ﻓﯽ رﻗﻮم‬
> ‫اﻟﻬﻨﺪﺳﻴﺔ ﻫﻜﺬا * و ذﻟﻚ ﺷﻜﻞ اﻟﺬی ﻧﻘﺶ ﻋﻠﯽ ﺧﺎﺗﻢ ﺳﻠﻴﻤﺎن ﺑﻦ داود ﻋﻠﻴﻬﻤﺎ‬
> ‫ن اﻟﻠﻪ ﺳﺒﺤﺎﻧﻪ ﻣﺎ ﺧﻠﻖ ﻛﻠﻤﺔ ﻳﺤﻜﯽ اوّﻟﻪ‬              ‫اﻟﺴﻼم و ﻓﻌﻞ ﺑﻬﺎ ﻣﺎ ﻓﻌﻞ ﺑﺄذن اﻟﻠﻪ و ا ّ‬
> 
> ‫‪60‬‬
> ‫ﺷﺮح ﺣﺪﻳﺚ ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰ از ﺣﻀﺮت اﻋﻠﻲٰ‬                                                ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﻋﻦ آﺧﺮه و ﺳﺮّه ﻋﻦ ﻋﻼﻧﻴﺘﻪ اﻻّ ﻛﻠﻤﺔ اﻟﻬﺎء و ﻟﺬا وﻗﻊ ﻓﯽ اوّل اﺳﻢ اﻻﻋﻈﻢ ﻫﻮ‬
> ‫ﯽ اﻋﻠﲐ ﻣﻦ ﻛﻞّ ﺷﯽء و‬      ‫و ﻫﻮ اذا ﺿﺮب ﻓﯽ ﻧﻔﺴﻪ ﻳﻈﻬﺮ اﺳﻢ اﻻﻋﻠﲐ و ﻫﻮ ﻋﻠ ّ‬
> ‫ن ﻛﻠﻤﺔ‬ ‫ن ﺣﺮوﻓﻪ ﻫﻮ اﻻﻟﻒ و ﻣﻜﺮّر اﻟﻴﺎء و ا ّ‬   ‫ﻛﻞ ﺷﯽء ﻳﻔﻨﯽ اﻻّ وﺟﻪ رﺑّﻚ و ا ّ‬
> ‫ﻫﯽ ارﺑﻌﺔ اﻟﻘﺎﺋﻢ و اﻟﻘﻴّﻮم و اﻟﻘﺪوس و اﻟﻘﺪﻳﻢ و ﻛﻞّ ﻣﻦ ﺗﻠﻚ اﻻرﺑﻌﺔ اذا ﻓﺮق‬
> ‫ﺑﻴﻦ اﻟﻤﺎﺋﺔ ﻟﻢ ﺗﺠﺪ اﻻّ ﻋﺸﺮﻳﻦ ﻫﺎء و ﻛﻞّ ﺧﻤﺴﺔ ﻣﻦ ﻛﻠﻤﺔ ﺑﻼ زﻳﺎدة ﺣﺮف و ﻻ‬
> ‫اﻧﺘﻘﺎص و انّ ذﻟﻚ ﻣﻦ ﻓﻀﻞ اﻟﻠﻪ ﻋﻠﯽ ﻣﻦ ﻳﺸﺎء و ان ذﻟﻚ ﻣﻦ ﻓﻮز اﻟﻤﺒﻴﻦ‪ .‬و‬
> ‫ن اﻟﻤﺮاد ﺑﺎﻟﺮﺟﻮع اﻟﯽ اﻟﻠﻪ ﻫﻮ اﻟﺮﺟﻮع اﻟﯽ ﻣﻘﺎﻣﺎﺗﻪ و ﻋﻼﻣﺎﺗﻪ‬                 ‫ن اﺧﺮ اﻵﻳﺔ‪ ۹۵‬ا ّ‬ ‫ا ّ‬
> ‫ن اﻟﺬات ﻫﻮ اﻟﺼﻤﺪ ﻟﻢ ﻳﺨﺮج ﻣﻨﻪ ﺷﯽء و ﻟﻢ ﻳﺪﺧﻞ ﻋﻠﻤﻪ ﺷﯽء ﻗﺪ ﺧﻠﻖ آﻳﺎﺗﺎً‬                        ‫ﻻ ّ‬
> ‫ﻟﻨﻔﺴﻪ و ﺟﻌﻞ اﻟﺮﺟﻮع اﻟﻴﻬﺎ اﻟﺮﺟﻮع اﻟﻴﻪ و اﻟﻌﻮد اﻟﻴﻪ اﻟﻌﻮد اﻟﻴﻬﺎ و اﻟﻴﻪ اﻻﺷﺎرة‬
> ‫ن اﻻﺷﻴﺎء ﻟﻢ ﺗﺒﺪوا ﻣﻦ ذات و ﻟﻢ‬       ‫ن«‪ ۹۶‬ا ّ‬‫ﻛ ْﻢ َﺗﻌُﻮدُو َ‬
> ‫ﻗﻮﻟﻪ ﺳﺒﺤﺎﻧﻪ »ﻛَﻤَﺎ َﺑ َﺪ َٔا ُ‬
> ‫‪۹۷‬‬
> ‫ﻳﺮﺟﻌﻮا اﻟﻴﻪ »ﻗﺪ ﺧﻠﻖ اﻟﻠﻪ اﻻﺷﻴﺎء ﺑﺎﻟﻤﺸﻴﺔ و اﻟﻤﺸﻴﺔ ﺑﻨﻔﺴﻬﺎ« و ﺟﻌﻠﻬﺎ ﻣﻘﺎم‬
> ‫ﯽ )ع( ﻓﯽ ﻳﻮم اﻟﻐﺪﻳﺮ‪ ۹۸‬و‬    ‫ﻓﻌﻠﻪ ﻓﯽ اﻷداء و اﻟﻘﻀﺎء ﻛﻤﺎ ﺻﺮّح ﺑﺬﻟﻚ ﺧﻄﺒﺔ ﻋﻠ ّ‬
> ‫اﻧﻤﺎ اﻻﺷﻴﺎء ﻛﻠّﻬﺎ ﻗﺪ ذوّﺗﺖ ﺣﻘﺎﺋﻘﻬﻢ ﺑﻬﺎ و ﻳﺮﺟﻊ اﻟﻴﻬﺎ و ﻣﺎﻛﺎن ﻷﻣﺮ اﻟﻠﻪ ﻣﻦ‬
> ‫ﻧﻔﺎد‪.‬‬
> ‫‪۱۰۰‬‬                                                        ‫‪۹۹‬‬
> ‫ن ﻣﻌﻨﯽ اﻟﺤﺪﻳﺚ ﻫﻮ ﺑﻤﺜﻞ ﻣﻌﻨﯽ اﻵﻳﺔ ﻛﻞ ﺷﯽء ﻋﻨﺪاﻟﻠﻪ ﻛﻌﺎﻟﻢ اﻻﻛﺒﺮ‬                      ‫‪ -۳‬و ا ّ‬
> ‫ن اﻟﻠّﻪ ﺳﺒﺤﺎﻧﻪ ﻗﺪ اراد ان ﻳﺒﻴﻦ ﻓﯽ ﻫﺬا اﻟﺤﺪﻳﺚ‬           ‫ﻓﻴﻪ ﻣﺸﻬﻮد ﻛﻞّ ﺷﯽء و ا ّ‬
> ‫ﻣﺮاﺗﺐ اﻟﻔﻌﻞ ﻛﻨﺖ‪ :‬ﻣﻘﺎم اﻟﻤﺸﻴﺔ؛ ﻛﻨﺰ ًا‪ :‬ﻣﻘﺎم اﻻردة؛ ﻣﺨﻔﻴﺎً‪ :‬ﻣﻘﺎم اﻟﻘﺪر؛‬
> ‫ﻓﺎﺣﺒﺒﺖ‪ :‬ﻣﻘﺎم اﻟﻘﻀﺎء؛ ان اﻋﺮف‪ :‬ﻣﻘﺎم اﻻذن؛ ﻓﺨﻠﻘﺖ اﻟﺨﻠﻖ‪ :‬ﻣﻘﺎم اﻻﺟﻞ؛‬
> ‫ﻟﻜﯽ اﻋﺮف‪ :‬ﻣﻘﺎم اﻟﻜﺘﺎب‪ .‬ﺗﻠﻚ ﻣﺮاﺗﺐ ﺳﺒﻌﻪ‪ ۱۰۱‬ﻻ ﻳﻤﻜﻦ ان ﻳﻠﺒﺲ ﺣﻠّﺔ‬
> ‫اﻟﻮﺟﻮد ﺷﯽء ﻣﻦ ﻋﺎﻟﻢ اﻟﻤﻔﻘﻮد اﻻّ ﺑﻬﺎ‪ ،‬ﻗﺪ ﺟﻌﻞ اﻟﻠﻪ ﺣﺎﻣﻞ اﻻوّل ﻣﺤﻤّﺪ‬
> ‫ﯽ و اﻟﺜّﺎﻟﺚ ﻓﺎﻃﻤﺔ‪ ،‬و اﻟﺮّاﺑﻊ اﻟﺤﺴﻦ و اﻟﺨﺎﻣﺲ اﻟﺤﺴﻴﻦ‪ ،‬و‬                 ‫)ص( و اﻟﺜّﺎﻧﯽ ﻋﻠ ّ‬
> ‫اﻟﺴﺎدس ﺟﻌﻔﺮ )ع( و اﻟﺴّﺎﺑﻊ ﻣﻮﺳﯽ )ع( ﺗﻠﻚ ﻣﺮاﺗﺐ اذا ﻧﺰﻟﺖ ﻣﻦ ﻋﺎﻟﻢ‬
> ‫اﻟﻐﻴﺐ اﻟﯽ اﻟﺸّﻬﺎدة ﻳﻈﻬﺮ اﺣﺮف اﻟﻮﺟﻪ و ﻳﻜﻤﻞ ﻋﺪّة اﻟﻴﺪ و ﻳﻌﻠﻦ اﻻﺳﻢ‬
> ‫اﻟﺠﻮاد و ﻳﺨﻔﯽ اﺳﻢ اﻟﻮﻫّﺎب و ﻣﺎ ﺧﻠﻖ اﻟﻠﻪ ﺷﻴﺌﺎً ﻓﯽ اﻟﺴﻤﻮات و اﻻرض اﻻّ‬
> ‫ﺑﺘﻠﻚ اﻻرﺑﻌﺔ )ﻋﺸﺮ( ﻛﺎﻟﻮاﺣﺪ ﻣﻨﻪ ﻫﻮ ﻣﻠﻚ اﻟﺬی ﻗﺪ اﻳّﺪه اﻟﻠﻪ ﻟﻴﺴﺘﻘ ّﺮ ﻋﻠﯽ ذﻟﻚ‬
> ‫اﻟﺮﻛﻦ و ﻳﻜﺘﺐ اﻋﻤﺎل اﻟﻌﺎﻟﻤﻴﻦ ﻓﯽ ﻇﻠّﻪ ذﻟﻚ ﻓﯽ ﻣﻘﺎم اﻟﻈّﻬﻮر‪ .‬و ان اردت‬
> ‫ﺳﻠﻚ اﻟﺒﺎﻃﻦ اﻻوّل ﻣﻘﺎم اﻟﺒﻴﺎن ﻫﻮ اﻟﺬی ﻳﺪﻋﻮا ﻛﻨﺖ و ﻻﻳﻜﻮن ﻣﻌﻪ ﻛﻨﺰ و‬
> 
> ‫‪61‬‬
> ‫ﺷﺮح ﺣﺪﻳﺚ ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰ از ﺣﻀﺮت اﻋﻠﻲٰ‬                                   ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﻻﻣﺨﻔﯽّ ﺛﻢ اﻟﺜﺎﻧﯽ ﻣﻘﺎم اﻟﻤﻌﺎﻧﯽ و اﻟﺜﺎﻟﺚ اﻻﺑﻮاب و اﻟﺮّاﺑﻊ ﻣﻘﺎم اﻷﻣﺎﻣﺔ و‬
> ‫اﻟﺨﺎﻣﺲ اﻻرﻛﺎن و اﻟﺴﺎدس اﻟﻨﻘﺒﺎء و اﻟﺴﺎﺑﻊ اﻟﻨّﺠﺒﺎء و ان ذﻟﻚ اﻟﺘﻔﺴﻴﺮ ﻫﻮ‬
> ‫ﻋﻴﻦ اﻻوّل‪ ۱۰۲.‬و ان اردت ﻣﺴﻠﻚ اﻟﺒﺎﻃﻦ اﻟﺬی ﻫﻮ اﺑﻄﻦ ﻣﻦ اﻻوّل ﻣﻦ اﻻوّل‬
> ‫ﯽو‬ ‫ﺗﻠﻚ ﻇﻬﻮرات اﺳﻤﺎء اﻟﺤﺴﻨﯽ‪ ۱۰۳‬ﻓﯽ ذﻛﺮ ﻣﺤﻤّﺪ و ﻋﻠﯽّ ﻋﻠﻴﻬﻤﺎ اﻟﺴﻼم و ﻋﻠ ّ‬
> ‫ﯽ‪ ۱۰۴‬اﻟﯽ‬ ‫ﻣﺤﻤّﺪ ﻛﻞ ﺣﺮف ﻣﻦ اﺳﻤﻬﻤﺎ ﻳﺪلّ ﻋﻠﯽ رﺗﺒﺔٍ ﻣﻦ ذﻟﻚ اﻟﺤﺪﻳﺚ اﻟﻘﺪﺳ ّ‬
> ‫ان ﻳﺘّﺼﻞ اﻟﺤﻜﻢ ﺑﺂﺧﺮ ﻣﺎ ﻳﻨﺰل ﻓﻴﻪ و ﻛﻔﺎك ﻣﺎ ﻗﺮﺋﺖ ﻟﻚ ان ﺗﻌﺮف ﺣﺮﻓ ًﺎ ﻣﻨﻪ‬
> ‫وﻟﻜﻦ ﻻﻳﺴﺘﻄﻴﻊ ﺑﺬﻟﻚ اﺣﺪ ﻣﻦ ﻳﺸﺎءاﻟﻠﻪ و ان اﻟﻴﻪ ﻳﺮﺟﻊ اﻻﻣﺮ ﻛﻠّﻪ و اﺳﺘﻐﻔﺮه و‬
> ‫‪۱۰۵‬‬
> ‫ن ﻣﺎ ﻳﺼﺪر ﻣﻦ اﻟﺬﻧّﺐ ذﻧﺐ ﻋﻨﺪه‬   ‫اﺗﻮب اﻟﻴﻪ ﻣﻦ ﻛﻞّ ﻣﺎ ذﻛﺮت ﻓﯽ اﻟﺤﻴﻦ ﻻ ّ‬
> ‫ب اﻟﻌﺰّة ﻋﻨﺎ ﻳﺼﻔﻮن و ﺳﻼم‬  ‫ﯽ اﻟﻤﺘﻌﺎل‪» .‬و ﺳﺒﺤﺎن اﻟﻠﻪ رﺑّﻚ ر ّ‬  ‫و اﻧّﻪ ﻟﻬﻮ اﻟﻐﻨ ّ‬
> ‫‪۱۰۶‬‬
> ‫ب اﻟﻌﺎﻟﻤﻴﻦ‪«.‬‬
> ‫ﻋﻠﯽ اﻟﻤﺮﺳﻠﻴﻦ و اﻟﺤﻤﺪاﻟﻠﻪ ر ّ‬
> ‫ﯾﺎدداﺷﺖﻫﺎ و ﺗﻮﺿﯿﺤﺎت‬
> ‫‪ .۱‬ﺳﻮرۀ اﻟﺸﻌﺮاء )‪ ،(۲۶‬آﯾﮥ ‪۲۱۳‬‬
> ‫‪ .۲‬از اﻳﻦ اﺛﺮ ﻓﻘﻂ ﻳﻚ ﻧﺴﺨﻪ در دﺳﺖ ﻧﮕﺎرﻧﺪه ﺑﻮد ﻛﻪ ﻣﺸﺨّﺼﺎت آن اﻳﻦ اﺳﺖ‪:‬‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﻧﻘﻄﮥ اوﻟﯽ‪ :‬ﺗﻮاﻗﻴﻊ ﺣﻀﺮت اﻋﻠﲐ‪ ،‬ﻧﺴﺨﮥ ﺧﻄّﯽ ﻣﺘﻌﻠّﻖ ﺑﻪ ﺧﺎﻧﺪان ورﻗﺎء‪ ،‬ﻛﻪ‬
> ‫ﺑﻪ ﻟﺠﻨﮥ ﻣﺤﻔﻈﮥ آﺛﺎر اﻣﺮی اﻳﺮان ﺗﻘﺪﻳﻢ ﺷﺪ و ﺗﺤﺖ رﻗﻢ ‪ ٤۰۳۳-c‬ﺿﺒﻂ ﺑﻮد و در‬
> ‫ﺗﺎرﻳﺦ ‪ ۲۳/۵/۳۷‬ﻳﻌﻨﯽ ﺷﻬﺮﻳﻮر ﻣﺎه ‪ ۱۳۵۷‬ﺗﻮﺳّﻂ ﻟﺠﻨﮥ ﻣﺤﻔﻈﮥ آﺛﺎر اﻣﺮی ﺑﻪ ﺗﻌﺪاد‬
> ‫ﻣﺤﺪود ﺗﻜﺜﻴﺮ ﺷﺪ و ﺣﻔﻆ ﻣﺎﻧﺪ‪ .‬اﻳﻦ ﺗﻮﻗﻴﻊ در ﺧﻼل ﺻﻔﺤﺎت ‪ ۲۵۲–۲۴۲‬ﺿﺒﻂ‬
> ‫ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬از اﻳﻦ ﭘﺲ ﻓﻘﻂ ﺗﺤﺖ ﻧﺎم ﺗﻮﻗﻴﻊ ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰ ﻳﺎد ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪.‬‬
> ‫‪ .۳‬ﺗﻮﻗﻴﻊ ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰ‪ ،‬ص‪۲۴۳‬‬
> ‫‪ .۴‬ﻣﻘﺎﻟﮥ اﻳﻦ ﻋﺒﺪ در ﺧﺼﻮص ﺗﻮﻗﻴﻊ ﺗﻔﺴﻴﺮ ﺳﻮرۀ ﻗﺪر در ﺟﺮﯾﺎن ﻃﺒﻊ و ﻧﺸﺮ اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫‪ .۵‬ﻫﻤﺎن ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ‪ ،‬ص‪۳۲۵‬‬
> ‫‪ .۶‬زﻳﻦاﻟﻌﺎﺑﺪﻳﻦ رﻫﻨﻤﺎ‪ :‬ﻗﺮآن ﻣﺠﻴﺪ‪ ،۳‬ﻧﺸﺮ ﻛﻴﻬﺎن ‪ ،۱۳۵۳‬ص‪.۱۸۴‬‬
> ‫‪ .۷‬ﻫﻤﺎن‪ ،‬ص‪.۱۳۴‬‬
> ‫‪ .۸‬ﻣﻼﻣﺤﺴﻦ ﻓﻴﺾ‪ :‬ﺗﻔﺴﻴﺮ اﻟﺼﺎﻓﯽ‪ ،۴ ،‬ﻣﺆﺳﺴﮥ اﻻﻋﻠﻤﯽ‪ ،‬ﺑﻴﺮوت‪ ،‬ﻟﺒﻨﺎن‪ ،‬اﻟﻄﺒﻌﺔ‬
> ‫اﻟﺜﺎﻧﻴﺔ‪۱۹۸۲ ،‬م‪ ،‬ص‪ ۵۳‬و ﻧﻴﺰ ﻣﺠﻠﺴﯽ‪ :‬ﺑﺤﺎر اﻻﻧﻮار‪ ،۳ ،‬ﻧﺸﺮ اﻳﺮان‪ ،‬ص‪.۲۰۳‬‬
> 
> ‫‪62‬‬
> ‫ﺷﺮح ﺣﺪﻳﺚ ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰ از ﺣﻀﺮت اﻋﻠﻲٰ‬                                ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫‪ .۹‬ﺷﻴﺦ ﻃﺒﺮﺳﯽ‪ :‬ﻣﺠﻤﻊاﻟﺒﻴﺎن‪ ،۷-۸ ،‬داراﻟﻤﻌﺮﻓﺔ ﻟﻠﻄﺒﺎﻋﺔ ﺑﻴﺮوت‪ ،‬ﻟﺒﻨﺎن‪۱۹۸۶ ،‬م‪،‬‬
> ‫ص‪ .۳۲۲‬اﻳﻦ ﮔﻔﺘﮥ ﻃﺒﺮﺳﯽ را ﺑﺴﻴﺎری ذﻛﺮ ﻛﺮدهاﻧﺪ‪ .‬ﺑﻨﮕﺮﻳﺪ ﺑﻪ ﺑﺤﺎراﻻﻧﻮار‬
> ‫ﻣﺠﻠﺴﯽ‪.۱۷/۳۶ ،‬‬
> ‫‪ .۱۰‬اﺑﻮاﻟﻔﺘﻮح رازی‪ :‬ﺗﻔﺴﻴﺮ رازی‪ ،۷ ،‬ﺑﻪ ﺗﺼﺤﻴﺢ اﻟﻬﯽ ﻗﻤﺸﻪای‪ ،‬اﻧﺘﺸﺎرات ﻋﻠﻤﯽ‪،‬‬
> ‫ﺑﯽﺗﺎرﻳﺦ‪ ،‬ص‪ .۳۷۹‬ﮔﻮﻳﺎ ﺗﻤﺎﻣﯽ ﻣﻔﺴّﺮان ﺑﺮ اﻳﻦ ﻧﻜﺘﻪ واﻗﻔﻨﺪ ﻛﻪ ﻧﺒﺎﻳﺪ ﺣﻀﺮت‬
> ‫ﻣﺤﻤّﺪ ﻣﺨﺎﻃﺐ آﻳﻪ ﺑﻮده ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻳﻜﯽ از اﻳﻨﺎن ﻣﯽﻧﻮﻳﺴﺪ‪" :‬ﻓﻼ ﺗﺪع ﻣﻊ اﻟﻠﻪ اﻟﻬﺎ آﺧﺮ‬
> ‫ﻓﺘﻜﻮن ﻣﻦ اﻟﻤﻌﺬّﺑﻴﻦ اﻟﺨﻄﺎب ﻟﻠﺮﺳﻮل و اﻟﻤﺮاد ﺑﻪ ﻏﻴﺮه و ﻫﻜﺬا ﻗﻮﻟﻪ )و ﻻ ﺗﺠﻌﻞ ﻣﻊ‬
> ‫اﻟﻠﻪ اﻟﻬﺎ آﺧﺮ( و ﻗﻮﻟﻪ )ﻟﺌﻦ اﺷﺮﻛﺖ ﻟﻴﺤﺒﻄﻦ ﻋﻤﻠﻚ( و اﻧﻤﺎ ﻳﻀﺮب اﻟﻤﺜﻞ ﺑﺎﻟﺨﻴﺎر‪ .‬و‬
> ‫ﻚ ﻣﻤّﺎ اﻧﺰﻟﻨﺎ اﻟﻴﻚ(‪ "...‬ﻣﻴﺒﺪی‪ :‬ﻛﺸﻒاﻻﺳﺮار و‬      ‫ﻫﻜﺬا ﻗﻮﻟﻪ )ﻓﺎن ﻛﻨﺖ ﻓﻲ ﺷ ّ‬
> ‫ﻋﺪّةاﻻﺑﺮار‪ ،۷ ،‬ﺑﻪ ﺗﺼﺤﻴﺢ ﻋﻠﯽاﺻﻐﺮ ﺣﻜﻤﺖ‪ ،‬اﻣﻴﺮﻛﺒﻴﺮ‪ ،‬چ‪۱۳۵۷ ،۳‬ش‪ ،‬ص‪.۱۶۲‬‬
> ‫‪ .۱۱‬ﺑﻴﻀﺎوی‪ :‬ﺗﻔﺴﻴﺮ اﻟﺒﻴﻀﺎوی‪ ،۳ ،‬ﻣﺆﺳﺴﮥ اﻻﻋﻠﻤﯽ ﻟﻠﻤﻄﺒﻮﻋﺎت‪ ،‬ﺑﻴﺮوت‪ ،‬ﻟﺒﻨﺎن‪،‬‬
> ‫اﻟﻄﺒﻌﺔ اﻻوﻟﲐ ‪۱۹۹۰‬م‪ ،‬ص‪ ۲۶۷‬و ﻧﻴﺰ ﺑﻨﮕﺮﻳﺪ ﺑﻪ ﺗﻔﺴﻴﺮ اﻟﻘﻤﯽ ‪.۲/۱۴۸‬‬
> ‫‪ .۱۲‬ﻃﺒﺎﻃﺒﺎﺋﯽ‪ ،‬ﻣﺤﻤﺪﺣﺴﻴﻦ‪ :‬اﻟﻤﻴﺰان‪ ،۱۵ ،‬ﻧﺸﺮ اﺳﻤﺎﻋﻴﻠﻴﺎن‪ ،‬ﻗﻢ‪ ،‬ص‪.۳۲۸‬‬
> ‫‪ .۱۳‬ﻣﯽﻧﻮﻳﺴﺪ‪" :‬ﻓﻼ ﺗﺪع ﻣﻊ اﻟﻠﻪ اﻟﻬﺎ آﺧﺮ‪ ،‬ای‪ ،‬ﻻﺗﻠﺘﻔﺖ اﻟﯽ وﺟﻮد اﻟﻐﻴﺮ ﺑﻈﻬﻮر‬
> ‫اﻟﻨﻔﺲ‪ ،‬و ﻻ ﺗﺤﺘﺠﺐ ﻓﯽ اﻟﺪﻋﻮة ﺑﺎﻟﻜﺜﺮة ﻋﻦ اﻟﻮﺣﺪة؛ ﻓﺘﻜﻮن ﻣﻦ اﻟﻤﻌﺬّﺑﻴﻦ‪ ،‬ﺑﺎﻟﻘﺎء‬
> ‫اﻟﺸﻴﺎﻃﻴﻦ‪ ،‬و ان اﻣﺘﻨﻊ ﺗﻨﺰّﻟﻬﻢ ﺑﺎﻟﻤﻮاﻓﻘﺔ و اﻟﻤﺮاﻗﺒﺔ ﻛﻘﻮﻟﻪ اﻟﻘﯽ اﻟﺸﻴﻄﺎن ﻓﯽ اﻣﻨﻴﺘﻪ‪،‬‬
> ‫ﻓﺎﻧّﻪ ﻻ ﻳﺄﻣﻦ ﻓﯽ اﻻﻧﺬار و اﻟﻨﺰول اﻟﯽ ﻣﺒﺎﻟﻎ ﻋﻘﻮل اﻟﻤﻨﺬرﻳﻦ‪ ،‬و ﻧﻔﻮﺳﻬﻢ اﻟﻘﺎءﻫﻢ و‬
> ‫ان أﻣﻦ ﺗﻨﺰﻟﻬﻢ و ﻣﺼﺎﺣﺒﺘﻬﻢ و اﻏﻮاﺋﻬﻢ ﻋﻨﺪ اﻟﺘﻘﯽ‪ ".‬ﻋﺒﺪاﻟﺮزاق ﻛﺎﺷﯽ )ﻣﻨﺴﻮب ﺑﻪ‬
> ‫اﺑﻦ ﻋﺮﺑﯽ(‪ :‬ﺗﻔﺴﻴﺮ اﻟﻘﺮآن اﻟﻜﺮﻳﻢ‪ ،۲،‬ﺗﺤﻘﻴﻖ دﻛﺘﺮ ﻣﺼﻄﻔﯽ ﻏﺎﻟﺐ‪ ،‬اﻟﻄﺒﻌﺔ اﻟﺜﺎﻧﻴﺔ‪،‬‬
> ‫‪۱۹۷۸‬م‪ ،‬ص‪.۱۸۸‬‬
> ‫‪ .۱۴‬اﺷﺎره ﺑﻪ ﺗﻌﻠﻴﻢ ﺣﻀﺮت اﻋﻠﲐ اﺳﺖ ﻛﻪ در ﺗﻔﺴﻴﺮ ﺣﺪﻳﺚ ﻣﻦ ﻋﺮف ﻧﻔﺴﻪ ﺑﻪ‬
> ‫ﺧﻮﺑﯽ ذﻛﺮش آﻣﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻨﮕﺮﻳﺪ ﺑﻪ ﻓﺮﻳﺪاﻟﺪﻳﻦ رادﻣﻬﺮ‪ :‬ﺗﻔﺴﻴﺮ ﺣﺪﻳﺚ ﻣﻦ ﻋﺮف‬
> ‫ﻧﻔﺴﻪ‪.‬‬
> ‫‪ .۱۵‬اﺷﺎره ﺑﻪ رﻛﻦ راﺑﻊ ﺷﻴﺨﯽ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺷﻴﺦ اﺣﻤﺪ و ﺳﻴﺪ ﻛﺎﻇﻢ ﺑﻪ آن ﺗﺼﺮﻳﺢ‬
> ‫ﻛﺮدﻧﺪ‪ .‬ﺑﻨﮕﺮﻳﺪ ﺑﻪ ﺷﺮحاﻟﺰﻳﺎرة‪ ۲/۲۲۳ ،‬و ﻧﻴﺰ ﺷﺮحاﻟﻘﺼﻴﺪة‪ ۱۰۱/‬ﺑﻪ ﺑﻌﺪ‪ .‬ﻛﺴﺎﻧﯽ‬
> 
> ‫‪63‬‬
> ‫ﺷﺮح ﺣﺪﻳﺚ ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰ از ﺣﻀﺮت اﻋﻠﻲٰ‬                                  ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﻣﺪّﻋﯽ رﻛﻦ راﺑﻊ ﺑﻮدﻧﺪ‪ ،‬از ﺟﻤﻠﻪ ﻛﺮﻳﻢﺧﺎن ﻛﺮﻣﺎﻧﯽ ﻛﻪ ﺧﻮد ﻫﻢ رﻛﻦ راﺑﻊ را ﺗﻮﺿﻴﺢ‬
> ‫داده و ﻫﻢ ﺧﻮﻳﺶ را ﺣﺎﺋﺰ آن رﺗﺒﻪ ﻣﯽداﻧﺴﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻨﮕﺮﻳﺪ ﺑﻪ ﺣﺎج ﻣﺤﻤّﺪ‬
> ‫ﻛﺮﻳﻢﺧﺎن ﻛﺮﻣﺎﻧﯽ‪ :‬ارﺷﺎد اﻟﻌﻮام‪ ،۲ ،‬ﻧﺸﺮ ﺳﻌﺎدت ﻛﺮﻣﺎن‪۱۳۵۰ ،‬ش‪ ،‬ص‪ ۱۳۳‬ﺑﻪ ﺑﻌﺪ‪.‬‬
> ‫‪ .۱۶‬ﺣﻀﺮت اﻋﻠﲐ‪ :‬ﺑﻴﺎن ﻓﺎرﺳﯽ‪ ،‬واﺣﺪ ‪ ،۷‬ﺑﺎب ‪ ،۱۱‬ص‪.۲۵۳‬‬
> ‫‪ .۱۷‬ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠﻪ‪ :‬آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ‪ ،‬ج‪ ،۱‬ﻣﻌﺎرف ﺑﻬﺎﺋﯽ ﻛﺎﻧﺎدا‪ ،‬چ‪۱۹۹۷ ،۳‬م‪،‬‬
> ‫ص‪.۱۶‬‬
> ‫‪ .۱۸‬ﻫﻤﻴﺸﻪ در آﺛﺎر اﻟﻬﯽ اﻳﻦ ﻧﻜﺘﻪ ﻫﺴﺖ ﻛﻪ ﺗﻔﺴﻴﺮ ﻛﻠﻤﺔاﻟﻠﻪ ﺑﺴﻴﺎر دﺷﻮار و ﻣﺤﺘﺎج‬
> ‫ن‬
> ‫وﻗﺖ و ﻣﺮﻫﻮن ﻓﺮﺻﺖ ﺑﺴﻴﺎر اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻣﺜﺎل ﺟﻤﺎل اﺑﻬﲐ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪" :‬ﻻ ّ‬
> ‫ﻛﻞّ ﻛﻠﻤﺔ ﻧﺰﻟﺖ ﻣﻦ ﺳﻤﺎء اﻟﻮﺣﯽ ﻋﻠﯽ اﻟﻨﺒﻴﻴﻦ و اﻟﻤﺮﺳﻠﻴﻦ اﻧّﻬﺎ ﻣﻠﺌﺖ ﻣﻦ ﺳﻠﺴﺒﻴﻞ‬
> ‫اﻟﻤﻌﺎﻧﯽ و اﻟﺒﻴﺎن و اﻟﺤﻜﻤﺔ و اﻟﺘﺒﻴﺎن ﻃﻮﺑﲐ ﻟﻠﺸﺎرﺑﻴﻦ‪ ".‬ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠﻪ‪ ،‬ﻣﺠﻤﻮﻋﺔ‬
> ‫اﻟﻮاح ﻣﺒﺎرﻛﻪ‪ ،‬ﻣﺤﻴﯽاﻟﺪﻳﻦ ﺻﺒﺮی‪ ،‬ﻣﺼﺮ‪ ،‬ﻗﺎﻫﺮه‪۱۹۲۰ ،‬م‪ ،‬ص‪ .۶‬و ﻧﻴﺰ در ﺟﺎﻳﯽ‬
> ‫دﻳﮕﺮ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪" :‬ﻣﻌﻠﻮم آن ﺟﻨﺎب ﺑﻮده ﻛﻪ اﻳﻦ ﺑﻴﺎن را در ﻫﺮ ﻋﺎﻟﻤﯽ از ﻋﻮاﻟﻢ‬
> ‫ﻻﻧﻬﺎﻳﻪ ﺑﻪ اﻗﺘﻀﺎی آن ﻋﺎﻟﻢ ﻣﻌﺎﻧﯽ ﺑﺪﻳﻌﻪ ﺑﻮده ﻛﻪ دون آن را اﻃّﻼع و ﻋﻠﻤﯽ ﺑﻪ آن‬
> ‫ﻧﺒﻮده و ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪ .‬و اﮔﺮ ﺗﻤﺎم آن ﻛﻤﺎ ﻫﻮ ﺣﻘّﻪ ذﻛﺮ ﺷﻮد اﻗﻼم اﻣﻜﺎﻧﻴﻪ و اﺑﺤﺮ‬
> ‫ﻣﺪادﻳﻪ ﻛﻔﺎﻳﺖ ذﻛﺮ ﻧﻨﻤﺎﻳﺪ‪ ".‬ﻫﻤﺎن‪/‬ص‪ ۳۵۱‬و از ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء در ﻫﻤﻴﻦ‬
> ‫ﺧﺼﻮص ﻧﻜﺎت ﺑﺴﻴﺎری ﻧﺎزل ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﻣﻜﺎﺗﻴﺐ‪ ،‬ج‪ /۱‬ﺻﺺ ‪ ۲۳‬و ‪ ۳۴‬و ‪ ۴۲‬و‬
> ‫ﻏﻴﺮه‪.‬‬
> ‫‪ .۱۹‬ﻣﻨﻈﻮر اﻳﻦ ﺑﻴﺎن ﻣﺒﺎرك اﺳﺖ‪" :‬ﺛ ّﻢ اﻋﻠﻢ ﺑﺎن اﻟﻤﻔﺴﺮﻳﻦ اﻟﺬﻳﻦ ﻓﺴّﺮوا اﻟﻘﺮآن ﻛﺎﻧﻮا‬
> ‫ﺻﻨﻔّﻴﻦِ‪ ،‬ﺻﻨﻒٌ ﻏﻔﻠﻮا ﻋﻦ اﻟﻈﺎﻫﺮ و ﻓﺴّﺮوه ﻋﻠﯽ اﻟﺒﺎﻃﻦ و ﺻﻨﻒ ﻓﺴّﺮوه ﻋﻠﯽ اﻟﻈﺎﻫﺮ‬
> ‫و ﻏﻔﻠﻮا ﻋﻦ اﻟﺒﺎﻃﻦ وﻟﻮ ﻧﺬﻛﺮ ﻣﻘﺎﻻﺗﻬﻢ و ﺑﻴﺎﻧﺎﺗﻬﻢ ﻟﺘﺄﺧﺬك اﻟﻜﺴﺎﻟﺔ ﺑﺤﻴﺚ ﺗﻤﻨﻌﻚ‬
> ‫ﻋﻦ ﻗﺮاﺋﺔ ﻣﺎﻛﺘﺒﻨﺎه ﻟﻚ ﻟﺬا ﺗﺮﻛﻨﺎ أذ ﻛﺎر ﻫﻢ ﻓﯽ ﻫﺬا اﻟﻤﻘﺎم ﻃﻮﺑﯽ ﻟﻠّﺬﻳﻦ أﺧﺬوا اﻟﻈﺎﻫﺮ‬
> ‫و اﻟﺒﺎﻃﻦ اوﻟﺌﻚ ﻋﺒﺎد آﻣﻨﻮا ﺑﺎﻟﻜﻠﻤﺔ اﻟﺠﺎﻣﻌﺔ‪ ،‬ﻓﺎﻋﻠﻢ ﻣﻦ اﺧﺬ اﻟﻈﺎﻫﺮ و ﺗﺮك اﻟﺒﺎﻃﻦ‬
> ‫اﻧّﻪ ﺟﺎﻫﻞ؛ و ﻣﻦ اﺧﺬ اﻟﺒﺎﻃﻦ و ﺗﺮك اﻟﻈﺎﻫﺮ اﻧّﻪ ﻏﺎﻓﻞ؛ و ﻣﻦ اﺧﺬ اﻟﺒﺎﻃﻦ ﺑﺎﻳﻘﺎع‬
> ‫اﻟﻈﺎﻫﺮ ﻋﻠﻴﻪ ﻓﻬﻮ ﻋﺎﻟﻢ ﻛﺎﻣﻞ‪ .‬ﻫﺬه ﻛﻠﻤﺔ اﺷﺮﻗﺖ ﻋﻦ اﻓﻖ اﻟﻌﺎﻟﻢ‪.‬‬
> ‫‪ .۲۰‬ﺑﻨﮕﺮﻳﺪ ﺑﻪ ﺷﻴﺦ اﺣﻤﺪ اﺣﺴﺎﺋﯽ‪ :‬ﺷﺮحاﻟﺰّﻳﺎرة‪ ،‬ﭼﺎپ ﺳﻌﺎدت ﻛﺮﻣﺎن‪۱۳۵۵ ،‬ش‪،‬‬
> ‫ص‪.۲۲۳‬‬
> 
> ‫‪64‬‬
> ‫ﺷﺮح ﺣﺪﻳﺚ ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰ از ﺣﻀﺮت اﻋﻠﻲٰ‬                              ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ن اوّل ﻣﺎ ﻛﺘﺐ اﻟﻠﻪ ﻋﺮﻓﺎن ﻣﻈﻬﺮ وﺣﻴﻪ و ﻣﻄﺎﻟﻊ اﻣﺮه اﻟﺬی ﺟﻌﻠﻪ‬‫‪ .۲۱‬ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪" :‬ا ّ‬
> ‫اﻟﻠﻪ ﻣﻘﺎم ﻧﻔﺴﻪ ﻓﯽ ﻋﺎﻟﻢ اﻻﻣﺮ و اﻟﺨﻠﻖ"‪ ،‬ﻛﺘﺎب اﻗﺪس‪ ،‬ﺑﻨﺪ ‪.۱‬‬
> ‫‪ .۲۲‬ﺣﻀﺮت اﻋﻠﲐ‪ :‬ﻣﻨﺘﺨﺒﺎت آﻳﺎت از آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﻧﻘﻄﻪ اوﻟﲐ‪ ،‬ﻣﺆﺳّﺴﮥ ﻣﻠّﯽ‬
> ‫ﻣﻄﺒﻮﻋﺎت اﻣﺮی‪۱۳۴ ،‬ب‪ ،‬ص‪ ،۱۴‬ﻧﻘﻞ از ﺗﻮﻗﻴﻊ ﺧﻄﺎب ﺑﻪ ﻣﺤﻤّﺪﺷﺎه‪.‬‬
> ‫‪ .۲۳‬ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠﻪ‪ :‬اﻗﺘﺪارات‪ ،‬ﻣﺆﺳّﺴﮥ ﻣﻠّﯽ ﻣﻄﺒﻮﻋﺎت اﻣﺮی‪ ،‬ﺻﺺ ‪.۶۰-۶۵‬‬
> ‫‪ .۲۴‬ﺑﻨﮕﺮﻳﺪ ﺑﻪ ﻓﺮﻳﺪاﻟﺪﻳﻦ رادﻣﻬﺮ‪ :‬آﻓﺘﺎب ﺧﻮﺑﺎن‪ ،‬ﺷﺮﺣﯽ ﺑﺮ ﺗﻔﺴﻴﺮ ﺳﻮرۀ واﻟﺸﻤﺲ‪،‬‬
> ‫ﺧﻄﯽ در آرﺷﯿﻮ ﻣﺠﻤﻊ ﻋﺮﻓﺎن‪.‬‬
> ‫‪ .۲۵‬ﺑﺮای اﻳﻦ ﺣﺪﻳﺚ ﺑﻨﮕﺮﻳﺪ ﺑﻪ ﻓﺮوزاﻧﻔﺮ‪ :‬اﺣﺎدﻳﺚ ﻣﺜﻨﻮی‪ ،‬اﻣﻴﺮﻛﺒﻴﺮ‪۱۳۶۱ ،‬ش‪ ،‬چ‪،۳‬‬
> ‫ص‪ ۲۹‬و ﻧﻴﺰ ﺑﻨﮕﺮﻳﺪ ﺑﻪ ﻣﺪرّس رﺿﻮی‪ :‬ﺗﻌﻠﻴﻘﺎت ﺣﺪﻳﺜﺔ اﻟﺤﻘﻴﻘﻪ‪ ،‬ﻧﺸﺮ ﻋﻠﻤﯽ‪،‬‬
> ‫ﺑﯽﺗﺎرﻳﺦ‪ ،‬ص‪.۱۰۱‬‬
> ‫‪ .۲۶‬در وﺛﻮق و اﻋﺘﺒﺎر اﻳﻦ ﺣﺪﻳﺚ ﺑﺤﺚ ﺑﺴﻴﺎری درﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬ﻓﻘﻬﺎء ﺷﻴﻌﯽ و‬
> ‫ﺳﻨّﯽ ﻣﯽﮔﻮﻳﻨﺪ اﻳﻦ ﺣﺪﻳﺚ ﺟﻌﻠﯽ اﺳﺖ و ﺻﻮﻓﻴﺎن آن را ﺳﺎﺧﺘﻨﺪ ﺗﺎ ﺑﻪ ﻣﻨﻮﻳﺎت‬
> ‫ﺧﻮﻳﺶ رﺳﻨﺪ‪ .‬دﻟﻴﻞ اﻳﻨﺎن آن اﺳﺖ ﻛﻪ اﻳﻦ ﺣﺪﻳﺚ در ﻛﺘﺐ ﻗﺒﻞ از ﻗﺮن ﺷﺸﻢ ﻛﻤﺘﺮ‬
> ‫دﻳﺪه ﻣﯿﺸﻮد‪ .‬و دﻳﮕﺮ اﻳﻨﻜﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ در اﻳﻦ ﺣﺪﻳﺚ ﻏﻠﻂ ﻓﺎﺣﺶ ﮔﻔﺘﻪ اﺳﺖ زﻳﺮا‬
> ‫ﻣﺨﻔﯽ از ﺧﻔﯽ ﻓﻌﻞ ﻻزم اﺷﺘﻘﺎق ﮔﺮﻓﺘﻪ و ﺳﺎﺧﺘﻦ ﺻﻴﻐﮥ ﻣﻔﻌﻮل از ﻓﻌﻞ ﻻزم ﻏﻠﻂ‬
> ‫اﺳﺖ ﻣﮕﺮ آﻧﻜﻪ ﺑﮕﻮﻳﺪ ﻣﺨﻔﻴﺎ ﻋﻨﻪ و ﻳﺎ ﻣﺨﻔﻴﺎ ﺑﻪ‪ ،‬ﻳﻌﻨﯽ ﺑﺎ ﺣﺮف ﺟ ّﺮ اﺿﺎﻓﯽ ﺷﺎﻳﺪ‬
> ‫ﺑﺘﻮان ﭼﻨﻴﻦ اﺷﺘﻘﺎﻗﯽ را ﺗﻮﺟﻴﻪ ﻛﺮد‪ .‬اﻣّﺎ اﻳﻦ ﺣﺪﻳﺚ در اﻛﺜﺮ ﻛﺘﺐ ﺻﻮﻓﻴﺎن ﺑﻪ ﻛﺎر‬
> ‫رﻓﺘﻪ اﺳﺖ و ﻣﺘﻮن اﻣﺮ ﺑﻬﺎﺋﯽ ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ اﻋﺘﺒﺎر ﻧﺎﻇﺮ اﺳﺖ و ﺑﻪ ﺷﺮط ﺻﺤّﺖ‪ ،‬ﺑﻪ ﺷﺮح‬
> ‫ﻣﻌﺘﺒﺮ آن ﻣﯽﭘﺮدازد‪.‬‬
> ‫‪ .۲۷‬ﺷﻴﺦ اﺣﻤﺪ اﺣﺴﺎﺋﯽ‪ :‬ﺷﺮحاﻟﺰﻳﺎرة اﻟﺠﺎﻣﻌﺔ اﻟﻜﺒﻴﺮة‪ ،‬ج‪ ،۴‬ﭼﺎپ ﺳﻌﺎدت ﻛﺮﻣﺎن‪،‬‬
> ‫‪۱۳۵۶‬ش‪ ،‬ص‪.۲۴۵‬‬
> ‫‪ .۲۸‬ﺑﻨﮕﺮﻳﺪ ﺑﻪ اﺑﻮاﻟﻘﺎﺳﻢ اﺑﺮاﻫﻴﻤﯽ‪ :‬ﻓﻬﺮﺳﺖ ﻛﺘﺐ ﻣﺸﺎﻳﺦ ﻋﻈﺎم‪ ،۲-۱ ،‬ﻣﻄﺒﻌﮥ‬
> ‫ﺳﻌﺎدت ﻛﺮﻣﺎن‪۱۳۵۵ ،‬ش‪ ،‬ص‪.۳۰۹‬‬
> ‫‪ .۲۹‬ﺑﻨﮕﺮﻳﺪ ﺑﻪ ﺟﻼل ﻫﻤﺎﻳﯽ‪ :‬ﻣﻮﻟﻮیﻧﺎﻣﻪ‪ ،۲ ،‬ﻧﺸﺮ آ ﮔﺎه‪۱۳۶۰ ،‬ش‪ ،‬ص‪.۸۰۸‬‬
> ‫‪ .۳۰‬ﺑﻨﮕﺮﻳﺪ ﺑﻪ ﻣﻮﻻﻧﺎ‪ :‬ﻣﺜﻨﻮی‪ ،‬دﻓﺘﺮ ﺳﻮم‪ ،‬ص‪ .۳۸۷‬و ﻧﻴﺰ ﺳﻨﺎﻳﯽ‪ :‬ﺣﺪﻳﻘﺔاﻟﺤﻘﻴﻘﻪ‪،‬‬
> ‫ﺑﻪ اﻫﺘﻤﺎم ﻣﺪرّس رﺿﻮی‪ ،‬ﻧﺸﺮ داﻧﺸﮕﺎه‪ ،‬ص‪ ۱۱۲‬و ﻧﻴﺰ ﻣﻮﻻﻧﺎ در ادﺑﻴﺎت ﺑﺴﻴﺎری از‬
> ‫دﻳﻮان ﻛﺒﻴﺮ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان در ﺟﺎﻳﯽ )دﻳﻮان ﻛﺒﻴﺮ‪ ،‬ج‪ ،۵‬ﻏﺰل ‪ ۲۲۹۶‬و ﺷﻤﺎرۀ ‪۲۴۳۹۲‬‬
> 
> ‫‪65‬‬
> ‫ﺷﺮح ﺣﺪﻳﺚ ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰ از ﺣﻀﺮت اﻋﻠﻲٰ‬                               ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﻧﺸﺮ اﻣﻴﺮﻛﺒﻴﺮ‪۱۳۶۳ ،‬ش( ﻣﯽﮔﻮﻳﺪ‪) :‬ﻛﻪ ﻛﻨﺰا ﻛﻨﺖ ﻣﺨﻔﻴﺎ ﻓﺎﺣﺒﺒﺖ ﺑﺎن اﻋﺮف ﺑﺮاي‬
> ‫ﺟﺎن ﻣﺸﺘﺎﻗﺎن ﺑﺮﻏﻢ ﻧﻔﺲ ﻃﻨﺎزه‪(.‬‬
> ‫‪ .۳۱‬اﻳﻦ ﭼﻬﺎر ﺣﺪﻳﺚ‪" ،‬ﻣﻦ ﻋﺸﻖ و ﻋﻒ و ﻛﺘﻢ ‪ "...‬و "ﻣﻦ ﻃﻠﺒﻨﯽ وﺟﺪﻧﯽ و ﻣﻦ‬
> ‫وﺟﺪﻧﯽ ‪ "...‬و "ﻣﺎﻳﺰال ﻋﺒﺪی ﻳﺘﻘﺮّب ‪ "...‬و ﻧﻴﺰ "ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰا ﻣﺨﻔﻴﺎ‪ "...‬ﭼﻬﺎر ﺣﺪﻳﺚ‬
> ‫ﻗﺪﺳﯽ ﻣﺸﻬﻮرﻧﺪ ﻛﻪ ﺻﻮﻓﻴﺎن ﻣﺮاﺗﺐ ﻣﺤﺒّﺖ و ﻋﺸﻖ را ﺑﺮ اﻳﻦ ﭼﻬﺎر ﺣﺪﻳﺚ ﺑﻨﺎ‬
> ‫ﻛﺮدهاﻧﺪ‪ .‬ﺑﻨﮕﺮﻳﺪ ﺑﻪ ﺟﻼل ﺳﺘﺎری‪ :‬ﻋﺸﻖ ﺻﻮﻓﻴﺎﻧﻪ‪ ،‬ﻧﺸﺮ ﻣﺮﻛﺰ‪۱۳۷۴ ،‬ش‪ ،‬ص‪ ۳۸‬ﺑﻪ‬
> ‫ﺑﻌﺪ‪.‬‬
> ‫‪ .۳۲‬ﺑﺮای ﻣﺜﺎل ﻧﺠﻢ رازی ﻣﯽﮔﻮﻳﺪ‪" :‬و ﻣﻘﺼﻮد از وﺟﻮد اﻧﺴﺎن ﻣﻌﺮﻓﺖ ذات و‬
> ‫ب ﻟﻤﺎذا‬‫ﺻﻔﺎت ﺣﻀﺮت ﺧﺪاوﻧﺪی اﺳﺖ‪ ،‬ﭼﻨﺎﻧﻜﻪ داود ﻋﻠﻴﻪاﻟﺴﻼم ﭘﺮﺳﻴﺪ ﻳﺎ ر ّ‬
> ‫ﺧﻠﻘﺖ اﻟﺨﻠﻖ؟ ﻗﺎل ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰا ﻣﺨﻔﻴﺎ ﻓﺎﺣﺒﺒﺖ ان اﻋﺮف ﻓﺨﻠﻘﺖ اﻟﺨﻠﻖ ﻻﻋﺮف‪".‬‬
> ‫ﻧﺠﻢ رازی‪ :‬ﻣﺮﺻﺎد اﻟﻌﺒﺎد‪ ،‬ﺑﻪ اﻫﺘﻤﺎم اﻣﻴﻦ رﻳﺎﺣﯽ‪ ،‬ﻧﺸﺮ ﻋﻠﻤﯽ و ﻓﺮﻫﻨﮕﯽ‪ ،‬چ‪،۲‬‬
> ‫‪۱۳۶۵‬ش‪ ،‬ص‪.۲‬‬
> ‫‪ .۳۳‬اﺑﻦ ﻋﺮﺑﯽ‪ :‬رﺳﺎﺋﻞ‪ ،‬ده رﺳﺎﻟﮥ ﻓﺎرﺳﯽﺷﺪه‪ ،‬ﺑﻪ اﻫﺘﻤﺎم ﻧﺠﻴﺐ ﻣﺎﻳﻞ ﻫﺮوی‪ ،‬چ‪،۱‬‬
> ‫ﻣﻮﻟﯽ‪۱۳۶۷ ،‬ش‪ ،‬ﺻﺺ‪.۱۳۸-۱۳۷‬‬
> ‫‪ .۳۴‬ﺑﺮای ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺑﻨﮕﺮﻳﺪ ﺑﻪ اﻟﻬﯽ اردﺑﻴﻠﯽ‪ :‬ﺷﺮح ﮔﻠﺸﻦ راز‪ ،‬ﺑﻪ اﻫﺘﻤﺎم ﻣﺤﻤﺪرﺿﺎ‬
> ‫ﺑﺮزﮔﺮ ﺧﺎﻟﻘﯽ و ﻋﻔﺖ ﻛﺮﺑﺎﺳﯽ‪ ،‬ﻧﺸﺮ داﻧﺸﮕﺎﻫﯽ‪۱۳۷۶ ،‬ش‪ ،‬ص‪.۸۴‬‬
> ‫‪ .۳۵‬ﻋﻼءاﻟﺪوﻟﻪ ﺳﻤﻨﺎﻧﯽ‪ :‬ﻣﺼﻨﻔﺎت ﻓﺎرﺳﯽ‪ ،‬رﺳﺎﻟﮥ ﻓﺘﺢاﻟﻤﺒﻴﻦ‪ ،‬ﺑﻪ اﻫﺘﻤﺎم ﻧﺠﻴﺐ‬
> ‫ﻣﺎﻳﻞ ﻫﺮوی‪ ،‬چ‪۱۳۶۹ ،۱‬ش‪ ،‬ص‪.۲۶۷‬‬
> ‫‪ .۳۶‬ﺑﻨﮕﺮﻳﺪ ﺑﻪ اﺑﻦ ﻋﺮﺑﯽ‪ :‬ﻓﺼﻮصاﻟﺤﻜﻢ‪ ،‬ج‪ ،۱‬ﺑﻪ اﻫﺘﻤﺎم اﺑﻮاﻟﻌﻼء ﻋﻔﻴﻔﯽ‪ ،‬ﻗﺎﻫﺮه‪،‬‬
> ‫اﻓﺴﺖ اﻧﺘﺸﺎرات اﻟﺰﻫﺮاء‪۱۳۶۶ ،‬ش‪ ،‬ص‪.۲۰۳‬‬
> ‫‪ .۳۷‬ﺑﺮای ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺑﻨﮕﺮﻳﺪ ﺑﻪ ﺻﺎﺋﻦاﻟﺪﻳﻦ ﺗﺮﻛﻪ‪ :‬ﺷﺮح ﻓﺼﻮصاﻟﺤﻜﻢ‪ ،‬ج‪ ،۲‬ﺑﻪ اﻫﺘﻤﺎم‬
> ‫ﺑﻴﺪارﻓﺮ‪ ،‬اﻧﺘﺸﺎرات ﺑﻴﺪار‪۱۳۷۸ ،‬ش‪ ،‬ص‪.۸۸۳‬‬
> ‫‪ .۳۸‬ﭼﻨﺎﻧﻜﻪ ﺳﻴﺪ ﺣﻴﺪر آﻣﻠﯽ ﻧﻴﺰ ﻣﯽﮔﻮﻳﺪ‪" :‬واﻟﻌﺠﺐ ﻛﻞ اﻟﻌﺠﺐ اﻧﻪ اﺷﺎر اﻟﯽ ﻫﺬا‬
> ‫اﻻﺳﺘﺘﺎر ﺑﺎﻟﻈﻬﻮر و اﻟﯽ ﻫﺬا اﻟﺨﻔﺎء ﺑﺎﻟﺴﻔﻮر ﻓﯽ ﻗﻮﻟﻪ ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰا ﻣﺨﻔﻴﺎ ﻓﺎﺣﺒﺒﺖ ان‬
> ‫اﻋﺮف و ﻣﻌﻨﺎه اﻧّﯽ ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰا ﻣﺨﻔﻴﺎ ﻣﺴﺘﻮرا؛ ﻓﺎردت ان اﻇﻬﺮ ﺑﺼﻮرة اﻟﺨﻠﻖ و اﺑﺮز‬
> 
> ‫‪66‬‬
> ‫ﺷﺮح ﺣﺪﻳﺚ ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰ از ﺣﻀﺮت اﻋﻠﻲٰ‬                               ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺑﺘﻌﻴﻨﺎﺗﻬﻢ ﻓﻈﻬﺮت ﺑﺼﻮرﻫﻢ و ﺑﺮزت ﺑﺘﻌﻴﻨﺎﺗﻬﻢ و ﻟﻴﺲ ﻓﻴﻬﻢ ﻏﻴﺮي‪ ،‬ﻓﻜﺎﻧّﻪ اراد ﺑﺬﻟﻚ‬
> ‫ان اﺳﺘﺘﺎره ﻋﻴﻦ ﻇﻬﻮره و ﺧﻔﺎﺋﻪ ﻣﺤﺾ ﺳﻔﻮره ﻛﻤﺎ ﺗﻘﺪّم ﺗﻘﺮﻳﺮه‪ ".‬ﺟﺎﻣﻊاﻻﺳﺮار‪،‬‬
> ‫ص‪) ۱۶۴‬ﻣﺸﺨّﺼﺎت ﭼﺎﭘﯽ آن ﺑﻌﺪاً ذﻛﺮ ﻣﯽﮔﺮدد(‪.‬‬
> ‫‪ .۳۹‬ﻣﻮﻻﻧﺎ‪ :‬ﻓﻴﻪ ﻣﺎ ﻓﻴﻪ‪ ،‬ﺑﻪ اﻫﺘﻤﺎم ﻓﺮوزاﻧﻔﺮ‪ ،‬اﻣﻴﺮﻛﺒﻴﺮ‪ ،‬چ‪۱۳۶۲ ،۵‬ش‪ ،‬ص‪.۸۰‬‬
> ‫‪ .۴۰‬ﻧﺠﻢ رازی‪ :‬ﻣﺮﻣﻮزات اﺳﺪی در ﻣﺰﻣﻮرات داودی‪ ،‬ﺑﻪ اﻫﺘﻤﺎم ﺷﻔﻴﻌﯽ ﻛﺪﻛﻨﯽ‪،‬‬
> ‫ﻧﺸﺮ ﻣﮏﮔﻴﻞ ﻛﺎﻧﺎدا‪۱۳۵۲ ،‬ش‪ ،‬ﺻﺺ‪.۱۲-۲۸‬‬
> ‫‪ .۴۱‬ﻣﻼﺻﺪرا‪ :‬اﻟﺤﻜﻤﺔ اﻟﻤﺘﻌﺎﻟﻴﺔ‪ ،‬ج‪ ،۶‬ﻣﻜﺘﺒﺔ اﻟﻤﺼﻄﻔﻮﻳﺔ‪ ،‬ﻗﻢ‪۱۴۰۳ ،‬ق‪ ،‬ص‪.۳۰۱‬‬
> ‫‪ .۴۲‬ﻋﺰﻳﺰاﻟﺪﻳﻦ ﻧﺴﻔﯽ‪ :‬ﻛﺸﻒاﻟﺤﻘﺎﻳﻖ‪ ،‬ﺑﻪ اﻫﺘﻤﺎم اﺣﻤﺪ ﻣﻬﺪوی داﻣﻐﺎﻧﯽ‪ ،‬ﻋﻠﻤﯽ و‬
> ‫ﻓﺮﻫﻨﮕﯽ‪۱۳۵۹ ،‬ش‪ ،‬ص‪.۱۵۱‬‬
> ‫‪ .۴۳‬ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‪ :‬ﻣﻜﺎﺗﻴﺐ ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‪ ،‬ج‪ ،۲‬ﻧﺸﺮ ﻗﺎﻫﺮه‪۱۳۲۰ ،‬ق‪ ،‬ﺻﺺ‪.۵۱-۵۲‬‬
> ‫‪ .۴۴‬ﺑﻨﮕﺮﻳﺪ ﺑﻪ ﻓﺮﻳﺪاﻟﺪﻳﻦ رادﻣﻬﺮ‪ :‬ﺗﺼﻮف و اﻣﺮ ﺑﻬﺎء‪ ،‬ﺧﻮﺷﻪﻫﺎﻳﯽ از ﺧﺮﻣﻦ ادب و‬
> ‫ﻫﻨﺮ‪ ،‬ج‪ ،۱۳‬ﻧﺸﺮ آﻟﻤﺎن‪۲۰۰۱ ،‬م‪.‬‬
> ‫‪ .۴۵‬ﺳﻴﺪ ﺣﻴﺪر آﻣﻠﯽ‪ :‬ﺟﺎﻣﻊاﻻﺳﺮار و ﻣﻨﺒﻊاﻻﻧﻮار‪ ،‬ﺑﻪ اﻫﺘﻤﺎم ﻫﺎﻧﺮی ﻛﺮﺑﻦ‪ ،‬ﻋﺜﻤﺎن‬
> ‫اﺳﻤﺎﻋﻴﻞ ﻳﺤﻴﯽ‪ ،‬ﻧﺸﺮ ﻋﻠﻤﯽ و ﻓﺮﻫﻨﮕﯽ‪ ،‬چ‪۱۳۶۸ ،۲‬ش‪ ،‬ص‪.۱۰۲‬‬
> ‫‪ .۴۶‬ﻧﮕﺎرﻧﺪه در اﻟﻬﻴﺎت ﻣﻮﺳﻴﻘﯽ ﺑﺮ اﻳﻦ ﺣﺪﻳﺚ ﺷﺮﺣﯽ ﻣﺴﺘﻮﻓﯽ ﻧﻮﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺮای‬
> ‫درك ﻣﻌﺎﻧﯽ ﺣﺪﻳﺚ ﻣﺸﻴﺖ ﺑﻨﮕﺮﻳﺪ ﺑﻪ ﺷﻴﺦ اﺣﻤﺪ اﺣﺴﺎﺋﯽ‪ :‬ﺟﻮاﻣﻊاﻟﻜﻠﻢ‪ ،‬ج‪ ،۱‬ﭼﺎپ‬
> ‫ﺳﻨﮕﯽ‪۱۲۷۳ ،‬ق‪ ،‬ص‪.۱۲۲‬‬
> ‫‪ .۴۷‬ﺷﺮحاﻟﺰﻳﺎرة‪ ،‬ج‪ ،۴‬ص‪.۲۴۵‬‬
> ‫‪ .۴۸‬اﺷﺮاقﺧﺎوری‪ :‬ﻣﺎﺋﺪۀ آﺳﻤﺎﻧﯽ‪ ،‬ج‪ ،۸‬ﻣﺆﺳّﺴﮥ ﻣﻠّﯽ ﻣﻄﺒﻮﻋﺎت اﻣﺮی‪۱۲۹ ،‬ب‪،‬‬
> ‫ﺻﺺ‪.۱۹۱-۱۹۲‬‬
> ‫‪ .۴۹‬رﺳﺎﻟﮥ ﻏﻨﺎء‪ ،‬ﺑﻪ ﻧﻘﻞ از ﻓﺮﻳﺪاﻟﺪﻳﻦ رادﻣﻬﺮ‪ :‬اﻟﻬﻴﺎت ﻣﻮﺳﻴﻘﯽ‪ ،‬ﻧﺸﺮ اﻳﺮان‪ ،‬ﺑﯽﺗﺎرﻳﺦ‬
> ‫و ﻣﺤﻞ ﻃﺒﻊ‪.‬‬
> ‫‪ .۵۰‬ﻣﺠﻠﺴﯽ‪ :‬ﺑﺤﺎراﻻﻧﻮار‪ ،‬ج‪ ،۲۶‬ﻧﺸﺮ ﻃﻬﺮان‪۱۴۱۰ ،‬ق‪ ،‬ص‪.۸‬‬
> ‫‪ .۵۱‬ﺷﺮحاﻟﺰﻳﺎرة‪ ،‬ج‪ ،۳‬ص‪.۲۱۵‬‬
> ‫‪ .۵۲‬ﺻﺤﻴﻔﺔاﻻﺑﺮار‪ ،‬ج‪ ،۲‬ص‪.۲۹‬‬
> ‫‪ .۵۳‬ﻋﺒﺪاﻟﺠﻠﻴﻞ اﻻﻣﻴﺮ‪ :‬ﻓﻜﺮ و ﻣﻨﻬﺞ‪ ،‬داراﻟﻔﻨﻮن‪ ،‬ﺑﻴﺮوت‪ ،‬ﻟﺒﻨﺎن‪۱۹۹۳ ،‬م‪ ،‬ص‪،۳۰‬‬
> ‫ﺣﺎﺷﻴﮥ ﺷﻤﺎرۀ ‪.۲۸‬‬
> 
> ‫‪67‬‬
> ‫ﺷﺮح ﺣﺪﻳﺚ ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰ از ﺣﻀﺮت اﻋﻠﻲٰ‬                                   ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫‪ .۵۴‬ﺷﺮحاﻟﺰﻳﺎرة‪ ،‬ج‪ ،۳‬ﺻﺺ‪.۲۱۴-۲۱۵‬‬
> ‫‪ .۵۵‬ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ ﺗﻮاﻗﻴﻊ ﻣﺒﺎرﻛﻪ‪ ،‬ﻧﺴﺨﮥ ﺗﻜﺜﻴﺮ ‪ ،۶۱‬ﺻﺺ‪ ۱۰۵-۱۰۶‬و ﻧﻴﺰ ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ ﺗﻮﻗﻴﻌﺎت‬
> ‫ﻣﺒﺎرﻛﻪ‪ ،‬ﻧﺴﺨﮥ ﺧﻄﯽ ﺗﺤﺖ ﺷﻤﺎرۀ ‪ ،K‬ص‪.۲۶۰‬‬
> ‫‪ .۵۶‬ﺑﻨﮕﺮﻳﺪ ﺑﻪ ﺷﺮح ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء در ﺧﺼﻮص اﺳﻢ اﻋﻈﻢ اﻟﻬﯽ؛ ﻣﺎﺋﺪۀ‬
> ‫آﺳﻤﺎﻧﯽ‪ ،‬ج‪ ،۲‬ص‪ ۱۰۰‬ﺑﻪ ﺑﻌﺪ‪.‬‬
> ‫‪ .۵۷‬ﻗﺮآن‪ ،‬ﺳﻮرۀ ﯾﺲ )‪ ،(۳۶‬آﯾﮥ ‪.۱۴‬‬
> ‫‪ .۵۸‬ﻣﺎﺋﺪۀ آﺳﻤﺎﻧﯽ‪ ،‬ج‪ ،۴‬ص‪.۱۲۲‬‬
> ‫‪ .۵۹‬ﺑﺮای ﻧﻤﻮﻧﻪ در ﺗﻮﻗﻴﻊ ﺷﺮح ﺣﺪﻳﺚ ﻣﻦ ﻋﺮف ﻧﻔﺴﻪ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪» :‬ان اﻟﻠﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ‬
> ‫ﻗﺪﻳﻢ وﺣﺪه و ﻟﻴﺲ ﻣﻌﻪ ﻏﻴﺮه ﻟﻢ ﻳﺰل و ﻻﻳﺰول ﻋﻠﯽ ﺣﺎل واﺣﺪ اﻻن ﻛﻤﺎ ﻛﺎن ﻓﯽ‬
> ‫ﻧﻔﺴﻪ ﻧﻔﺴﻪ و اﻟﺨﻠﻖ ﻓﯽ ﺻﻘﻊ ﻣﻠﻜﻪ و ﻫﻮ ﺳﺒﺤﺎﻧﻪ ﻟﻤﺎ ﺷﺎء ﻓﻤﺸﻴﺘﻪ اﺣﺪاﺛﻪ ﻻ ﻣﻦ ﺷﯽء‬
> ‫و ﻫﻮ ﻟﻢ ﻳﻠﺪ ﺷﻴﺌﺎً ﺑﻞ ﺧﻠﻖ اﻻﺷﻴﺎء ﺑﺎﻟﻤﺸﻴﺔ و ﺧﻠﻖ ﺑﺎﻟﻤﺸﻴﺔ ﺑﻨﻔﺴﻬﺎ و ان اﻟﻤﺸﻴﺔ اول‬
> ‫ﻻ‬‫ﻧﻘﻄﺔ ﻣﺬﻛﻮرة ﻓﯽ اﻻﻣﻜﺎن و ﻫﻮ ذﻛﺮ اوّل اﻟﺬی ذﻛﺮاﻟﻠﻪ ﻧﻔﺴﻪ ﺑﺎﻧّﯽ اﻧﺎ اﻟﻠﻪ ﻻ اﻟﻪ ا ّ‬
> ‫اﻧﺎ ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰا ﻣﺨﻔﻴﺎ ﻓﺎﺣﺒﺒﺖ ان اﻋﺮف ﻓﺨﻠﻘﺖ اﻟﺨﻠﻖ ﻟﻜﯽ اﻋﺮف و ﺧﻠﻖ اﻟﻠﻪ‬
> ‫ﺳﺒﺤﺎﻧﻪ ﻣﻦ دﻻﻟﺔ ﻫﺬه اﻟﻜﻠﻤﺔ اﻟﺘﯽ ﻫﯽ آﺧﺮ ﻣﺮاﺗﺐ اﻟﻨﻘﻄﺔ ﻣﺎء اﻟﺬی ﺑﻪ ﺣﻴﻮة ﻛﻞّ‬
> ‫ﺷﯽء و ﻟﻴﺲ ﻋﻨﺪ ﻣﻨﺸﺌﻪ اﻻ ﺣﺮﻓﺎ و اﻟﻤﺸﻴﺔ ﻓﯽ ﻣﻘﺎم اﻟﺸﯽء و ﻫﻮ ﻋﺎﻟﻢ اﻣﻜﺎن اﻟﻤﻄﻠﻖ‬
> ‫و اﻻزل ﻧﻔﺴﻪ ﻧﻔﺴﻪ وﺣﺪه وﺣﺪه ﻻ ذﻛﺮ ﻫﻨﺎ و ﻻ رﺳﻢ ﻫﻨﺎ‪ «....‬ﺑﻨﮕﺮﻳﺪ ﺑﻪ ﻓﺮﻳﺪاﻟﺪﻳﻦ‬
> ‫رادﻣﻬﺮ‪ :‬ﺷﺮح ﺣﺪﻳﺚ ﻣﻦ ﻋﺮف ﻧﻔﺴﻪ‪ ،‬ﻣﻨﺪرج در ﺳﻔﻴﻨﮥ ﻋﺮﻓﺎن‪ ،‬ج‪ ،۸‬دارﻣﺸﺘﺎت‬
> ‫آﻟﻤﺎن‪۲۰۰۵ ،‬م‪.‬‬
> ‫‪ .۶۰‬ﺣﻀﺮت اﻋﻠﲐ‪ :‬ﺑﻴﺎن ﻓﺎرﺳﯽ‪ ،‬ﺑﯽﺗﺎرﻳﺦ و ﻣﺤﻞ ﻃﺒﻊ‪ ،‬ﺑﺎب ‪ ،۱۳‬واﺣﺪ ‪ ،۶‬ﺻﻔﺤﮥ‬
> ‫‪.۲۲۷‬‬
> ‫‪ .۶۱‬اﺷﺎره اﺳﺖ ﺑﻪ ﺣﺪﻳﺚ ﻛﺎن اﻟﻠﻪ و ﻟﻢ ﻳﻜﻦ ﻣﻌﻪ ﻣﻦ ﺷﯽء و ﺟﻮاب ﺟﻨﻴﺪ ﻛﻪ اﻻن‬
> ‫ﻳﻜﻮن ﺑﻤﺜﻞ ﻣﺎ ﻗﺪ ﻛﺎن‪ .‬ﺑﻨﮕﺮﻳﺪ ﺑﻪ ﻓﺮﻳﺪاﻟﺪﻳﻦ رادﻣﻬﺮ‪ :‬ﺟﻨﻴﺪ ﺑﻐﺪادی‪ ،‬ﻧﺸﺮ روزﻧﻪ‪،‬‬
> ‫‪۱۳۸۰‬ش‪ ،‬ص‪ ۲۲۹‬ﺑﻪ ﺑﻌﺪ‪.‬‬
> ‫‪ .۶۲‬ﻗﺮآن‪ ،‬ﺳﻮرۀ اﻟﺸﻮری )‪ ،(۴۲‬آﯾﮥ ‪.۱۱‬‬
> ‫‪ .۶۳‬ﻳﺤﺘﻤﻞ ﻣﻨﻈﻮر ﺟﺒﻞ ﭼﻬﺮﻳﻖ ﻳﺎ ﺷﺪﻳﺪ اﺳﺖ ﻛﻪ در ﻣﻘﺪﻣﻪ اﺷﺎره ﺷﺪه اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫‪ .۶۴‬ﻣﻨﻈﻮر دوازده اﻣﺎم ﺷﻴﻌﯽ اﺳﺖ ﻛﻪ از ﺣﻀﺮت ﻋﻠﯽ ﺷﺮوع و ﺑﻪ ﺣﻀﺮت ﻣﻬﺪی‬
> ‫ﺧﺘﻢ ﻣﯽﮔﺮدد‪.‬‬
> 
> ‫‪68‬‬
> ‫ﺷﺮح ﺣﺪﻳﺚ ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰ از ﺣﻀﺮت اﻋﻠﻲٰ‬                                         ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫‪ .۶۵‬اﺷﺎره ﺑﻪ ارﻛﺎن ارﺑﻌﮥ ﺑﻴﺖ ﺗﻮﺣﻴﺪ اﺳﺖ ﻛﻪ از ﻧﻈﺮ ﺷﻴﺦ اﺣﻤﺪ اﺣﺴﺎﺋﯽ ﻳﻜﯽ از‬
> ‫اﻳﻦ ارﻛﺎن ﻫﻤﺎﻧﺎ رﻛﻦ وﻻﻳﺖ ﻳﺎ اﻣﺎﻣﺖ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻨﮕﺮﻳﺪ ﺑﻪ ﺷﻴﺦ اﺣﻤﺪ اﺣﺴﺎﺋﯽ‪،‬‬
> ‫ﺟﻮاﻣﻊاﻟﻜﻠﻢ‪ ،‬ج‪ ،۱‬ﺗﺒﺮﻳﺰ‪۱۲۷۱ ،‬ق‪ ،‬ص‪.۲۲۳‬‬
> ‫‪ .۶۶‬اﺷﺎره ﺑﻪ ﺣﻀﺮت ﻣﺤﻤّﺪ و ﻋﺎﻟﻢ ﻧﺒﻮّت اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫‪ .۶۷‬ﻗﺮآن‪ ،‬ﺳﻮرۀ اﻻﻧﺒﯿﺎء )‪ ،(۲۱‬آﯾﺎت ‪ ۲۶‬و ‪.۲۷‬‬
> ‫‪ .۶۸‬ﺑﺮ ﻃﺒﻖ ﻋﺮف ﺷﻴﺨﻴﻪ رﻛﻦ راﺑﻊ ﻫﻤﺎن ﺷﻴﻌﮥ ﻛﺎﻣﻞ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻨﮕﺮﻳﺪ ﺑﻪ ﺳﻴﺪ ﻛﺎﻇﻢ‬
> ‫رﺷﺘﯽ‪ :‬ﻣﻘﺎﻣﺎتاﻟﻌﺎرﻓﻴﻦ‪ ،‬ﺳﻌﺎدت‪ ،‬ﻛﺮﻣﺎن‪۱۳۵۴ ،‬ش‪ ،‬ص‪.۱۱۲‬‬
> ‫‪ .۶۹‬ﺣﺪﻳﺚ ﻗﺪﺳﯽ ﻛﻪ ﺷﺮﺣﺶ در ﻣﺘﻦ ﻣﻘﺎﻟﻪ آﻣﺪه اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫‪ .۷۰‬ﺑﺮای ﻣﻌﻨﺎی اﺑﺪاع و اﺧﺘﺮاع ﺑﻨﮕﺮﻳﺪ ﺑﻪ ﻓﺮﻳﺪاﻟﺪﻳﻦ رادﻣﻬﺮ‪ :‬اﻟﻬﻴﺎت ﻣﻮﺳﻴﻘﯽ‪،‬‬
> ‫ﺧﻄﯽ‪.‬‬
> ‫‪ .۷۱‬ﻗﺮآن‪ ،‬ﺳﻮرۀ اﻟﺸﻌﺮاء )‪ ،(۲۶‬آﯾﮥ ‪.۲۱۳‬‬
> ‫ل َﻓ َﻘ ْﺪ‬‫ﻄ ِﻊ اﻟ ﱠﺮﺳُﻮ َ‬
> ‫‪ .۷۲‬ﺗﻠﻤﻴﺢ ﺑﻪ آﻳﮥ ﻗﺮآن )ﺳﻮرۀ اﻟﻨﺴﺎء )‪ ،(۴‬آﯾﮥ ‪ (۸۰‬اﺳﺖ ﻛﻪ "ﻣﱠﻦْ ُﻳ ِ‬
> ‫أَﻃَﺎعَ اﻟ ّﻠ َﻪ"‪ ،‬ﻳﻌﻨﯽ ﻛﺴﯽ ﻛﻪ رﺳﻮل را اﻃﺎﻋﺖ ﻛﻨﺪ‪ ،‬ﮔﻮﻳﯽ ﺧﺪا را اﻃﺎﻋﺖ ﻛﺮده اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫‪ .۷۳‬اﻳﻦ دﻋﺎﻳﯽ اﺳﺖ ﻛﻪ در ﺳﺤﺮﻫﺎی ﻣﺎه ﺻﻴﺎم ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻼوت ﺷﻮد )ﻣﻔﺎﺗﻴﺢاﻟﺠﻨﺎن‪،‬‬
> ‫ص‪ .(۱۸۶‬اﻳﻦ ﺑﺎ دﻋﺎی ﺳﺤﺮ ﻣﻌﺮوف ﻛﻪ ﻧﺎم ﺑﻬﺎء در ﺻﺪر آن ﻗﺮار دارد ﻓﺮق‬
> ‫ﻣﯽﻛﻨﺪ )ﻣﻔﺎﺗﻴﺢاﻟﺠﻨﺎن‪ ،‬ص‪.(۱۸۴‬‬
> ‫‪ .۷۴‬ﻣﻨﻈﻮر ﻛﺘﺎب "اﺻﻮل ﻛﺎﻓﯽ" ﻧﻮﺷﺘﮥ اﺑﻮﺟﻌﻔﺮ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻳﻌﻘﻮب ﺑﻦ اﺳﺤﺎق‬
> ‫اﻟﻜﻠﻴﻨﯽ اﻟﺮازی ﻣﺘﻮﻓﯽ ﺑﻪ ﺳﺎل ‪ ۳۲۸‬ﻳﺎ ‪ ۳۲۹‬ﻗﻤﺮی ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ‪ .‬اﻳﻦ ﻛﺘﺎب ﺟﺰو ﻛﺘﺐ‬
> ‫ارﺑﻌﮥ ﻣﻌﺘﺒﺮه ﻣﻴﺎن ﺷﻴﻌﻴﺎن اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻨﮕﺮﻳﺪ ﺑﻪ ﻣﺤﻤﻮد ﺷﻬﺎﺑﯽ‪ :‬ادوار ﻓﻘﻪ ‪ ،۱-۳‬ﻧﺸﺮ‬
> ‫داﻧﺸﮕﺎه ﻃﻬﺮان‪۱۳۶۷ ،‬ش‪.‬‬
> ‫‪ .۷۵‬اﻳﻦ ﺣﺪﻳﺚ در اﺻﻮل ﻛﺎﻓﯽ ﺑﻪ ﺻﻮرت زﻳﺮ ﻧﻘﻞ ﺷﺪه اﺳﺖ‪" :‬ﻋﻦ ﻫﺎﺷﻢ ﺑﻦ‬
> ‫اﻟﺤﻜﻢ اﻧﻪ ﺳﺂل اﺑﺎ ﻋﺒﺪاﻟﻠﻪ ﻋﻦ اﺳﻤﺎءاﻟﻠﻪ و اﺷﺘﻘﺎﻗﻬﺎ‪ ،‬اﻟﻠﻪ ﻣﻤﺎ ﻫﻮ ﻣﺸﺘﻖّ؟ ﻓﻘﺎل ﻳﺎ‬
> ‫ﻫﺸﺎم‪ :‬اﻟﻠﻪ ﻣﺸﺘﻖ ﻣﻦ اﻟﻪ و اﻟﻪ ﻳﻘﺘﻀﯽ ﻣﺂﻟﻮﻫﺎ و اﻻﺳﻢ ﻏﻴﺮ اﻟﻤﺴﻤّﯽ ﻓﻤﻦ ﻋﺒﺪاﻻﺳﻢ‬
> ‫دون اﻟﻤﻌﻨﯽ ﻓﻘﺪ ﻛﻔﺮ و ﻟﻢ ﻳﻌﺒﺪ ﺷﻴﺌﺎً و ﻣﻦ ﻋﺒﺪاﻻﺳﻢ و اﻟﻤﻌﻨﻲ ﻓﻘﺪ اﺷﺮك و‬
> ‫ﻋﺒﺪاﻻﺛﻨﻴﻦ؛ و ﻣﻦ ﻋﺒﺪ اﻟﻤﻌﻨﯽ دون اﻻﺳﻢ ﻓﺬاك اﻟﺘﻮﺣﻴﺪ‪ .‬اﻓﻬﻤﺖ ﻳﺎ ﻫﺸﺎم؟ ﻗﺎل‬
> ‫ﻗﻠﺖ‪ :‬زدﻧﯽ ﻗﺎل‪ :‬ﻟﻠﻪ ﺗﺴﻌﺔ و ﺗﺴﻌﻮن اﺳﻤﺎ ﻓﻠﻮ ﻛﺎن اﻻﺳﻢ ﻫﻮ اﻟﻤﺴﻤّﯽ ﻟﻜﺎن ﻛﻞ اﺳﻢ‬
> ‫ﻣﻨﻬﺎ اﻟﻬﺎ و ﻟﻜﻦ اﻟﻠﻪ ﻣﻌﻨﯽ ﻳﺪلّ ﻋﻠﻴﻪ ﺑﻬﺬه اﻻﺳﻤﺎء و ﻛﻠّﻬﺎ ﻏﻴﺮه ‪) "...‬اﺻﻮل ﻛﺎﻓﯽ‪،‬‬
> 
> ‫‪69‬‬
> ‫ﺷﺮح ﺣﺪﻳﺚ ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰ از ﺣﻀﺮت اﻋﻠﻲٰ‬                            ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ج‪ ،۱‬ص‪ .(۱۵۵‬ﻳﻌﻨﯽ ﻫﺸﺎم ﻣﯽﭘﺮﺳﺪ ﻛﻪ اﻟﻠﻪ از ﭼﻪ ﻣﺸﺘﻖّ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ ،‬ﺣﻀﺮت اﻣﺎم‬
> ‫ﺟﻌﻔﺮ ﭘﺎﺳﺦ ﻣﯽدﻫﻨﺪ ﻛﻪ اﻟﻠﻪ از اﻟﻪ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ و اﻟﻪ ﻣﻘﺘﻀﯽ ﻣﺄﻟﻮه اﺳﺖ‪ .‬اﺳﻢ‬
> ‫ﻏﻴﺮﻣﺴ ّﻤﲐ اﺳﺖ‪ .‬ﻛﺴﯽ ﻛﻪ اﺳﻢ را ﺑﺪون ﻣﻌﻨﺎی آن ﺑﭙﺮﺳﺘﺪ ﻛﺎﻓﺮ اﺳﺖ و ﭼﻴﺰی را‬
> ‫ﻧﭙﺮﺳﺘﻴﺪه اﺳﺖ‪ .‬و ﻛﺴﯽ ﻛﻪ اﺳﻢ و ﻣﻌﻨﯽ را ﺑﺎ ﻫﻢ ﺑﭙﺮﺳﺘﺪ او ﺛﻨﻮی ﺷﺪه و دوﮔﺎﻧﻪ‬
> ‫ﭘﺮﺳﺘﻴﺪه اﺳﺖ و ﻣﺸﺮك ﺷﺪه اﺳﺖ و ﻛﺴﯽ ﻛﻪ ﻣﻌﻨﯽ را دون اﺳﻢ ﺑﭙﺮﺳﺘﺪ او ﺑﻪ ﺗﻮﺣﻴﺪ‬
> ‫ﻣﯽرﺳﺪ‪.‬‬
> ‫ﯽ ﺑﻮد و در‬ ‫‪ .۷۶‬ﻣﻨﻈﻮر اﻣﺎم دﻫﻢ ﺷﻴﻌﻴﺎن اﺳﺖ ﻛﻪ ﮐﻨﻴﮥ وی اﺑﻮاﻟﺤﺴﻦ و ﻟﻘﺒﺶ ﻧﻘ ّ‬
> ‫ﺳﺎل ‪ ۲۱۲‬در ﻣﺪﻳﻨﻪ ﺑﻪ دﻧﻴﺎ آﻣﺪ و در ﺳﺎل ‪ ۲۵۴‬وﻓﺎت ﻳﺎﻓﺖ‪ .‬ﺑﻨﮕﺮﻳﺪ ﺑﻪ اﺑﻮاﻟﻤﻌﺎﻟﯽ‬
> ‫ﺣﺴﻴﻨﯽ ﻋﻠﻮی‪ :‬ﺑﻴﺎناﻻدﻳﺎن‪ ،‬ﺑﻪ اﻫﺘﻤﺎم ﻋﺒﺎس اﻗﺒﺎل‪ ،‬اﺑﻦ ﺳﻴﻨﺎ‪۱۳۳۳ ،‬ش‪ ،‬ص‪.۴۲‬‬
> ‫‪ .۷۷‬ﻣﻨﻈﻮر زﻳﺎرت ﺟﺎﻣﻌﮥ ﻛﺒﻴﺮه اﺳﺖ ﻛﻪ از ﺷﻴﺦ ﺻﺪوق در ﻣﻦ ﻻﻳﺤﻀﺮه اﻟﻔﻘﻴﻪ و‬
> ‫ﻋﻴﻮن اﻻﻋﻤﺎل آورده اﺳﺖ ﻛﻪ از ﻃﺮﻳﻖ ﻣﻮﺳﯽ ﺑﻦ ﻋﺒﺪاﻟﻠﻪ ﻧﺨﻌﯽ از ﻗﻮل اﻣﺎم ﻧﻘ ّ‬
> ‫ﯽ‬
> ‫رواﻳﺖ ﺷﺪه اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﺎ اﻳﻦ ﺟﻤﻠﻪ ﺷﺮوع ﻣﯽﺷﻮد‪" :‬اﻟﺴﻼم ﻋﻠﻴﻜﻢ ﻳﺎ اﻫﻞ اﻟﺒﻴﺖ‬
> ‫اﻟﻨﺒﻮّة و ﻣﻮﺿﻊ اﻟﺮﺳﺎﻟﺔ ‪ "...‬ﺑﺮای اﺻﻞ آن ﺑﻨﮕﺮﻳﺪ ﺑﻪ ﺷﻴﺦ ﻋﺒﺎس ﻗﻤﯽ‪:‬‬
> ‫ﻣﻔﺎﺗﻴﺦاﻟﺠﻨﺎن‪ ،‬اﻧﺘﺸﺎرات ﻓﺆاد‪ ،‬چ‪۱۳۶۵ ،۲‬ش‪ ،‬ص‪ ۵۴۴‬ﺑﻪ ﺑﻌﺪ‪ .‬اﻳﻦ زﻳﺎرت از ﻗﺪﻳﻢ‬
> ‫ﻣﺤﻞ اﻋﺘﻨﺎی ﻣﺘﻔﻜﺮّان اﺳﻼﻣﯽ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺖ و ﺑﺮای آن ﺷﺮوح ﺑﺴﻴﺎری ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪه‬
> ‫اﺳﺖ‪ .‬ﻳﻜﯽ از ﻣﻬ ّﻢﺗﺮﻳﻦ ﺷﺮوح آن ﻋﺒﺎرﺗﺴﺖ از ﺷﻴﺦ اﺣﻤﺪ اﺣﺴﺎﺋﯽ‪ :‬ﺷﺮحاﻟﺰﻳﺎرة‪،‬‬
> ‫‪ ،۱-۴‬ﻧﺸﺮ ﺳﻌﺎدت‪ ،‬ﻛﺮﻣﺎن‪۱۳۵۵ ،‬ش‪.‬‬
> ‫‪ .۷۸‬اﻳﻦ ﺟﻤﻠﻪ در ﻫﻤﺎن زﻳﺎرت ﺟﺎﻣﻌﻪ اﺳﺖ )ﻣﻔﺎﺗﻴﺢاﻟﺠﻨﺎن‪ ،‬ص‪.(۵۴۸‬‬
> ‫‪ .۷۹‬ﻣﺮاد از ذﻛﺮ اوّل‪ ،‬در ﻣﻘﺎم ﻧﺨﺴﺖ‪ ،‬ﻣﺸﻴّﺖ اوّﻟﻴﻪ اﺳﺖ و در ﻣﻘﺎم ﻣﻈﻬﺮﻳﺖ‪،‬‬
> ‫ﻧﻔﺲ ﺣﻀﺮت اﻋﻠﲐ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻨﮕﺮﻳﺪ ﺑﻪ اﻟﻬﻴﺎت ﻣﻮﺳﻴﻘﯽ‪ ،‬ص‪.۲۳۳‬‬
> ‫‪ .۸۰‬ﻣﻔﺎﺗﻴﺢاﻟﺠﻨﺎن‪ ،‬ص‪ ،۵۴۸‬و ﻧﻴﺰ ﺷﺮح ﺑﺴﻴﺎر زﻳﺒﺎی ﺷﻴﺦ اﺣﻤﺪ در ﺷﺮحاﻟﺰﻳﺎرة‪.‬‬
> ‫‪ .۸۱‬ﻣﻨﻈﻮر اﻣﺎم دوازدﻫﻢ ﺷﻴﻌﻴﺎن ﻳﺎ ﺣﻀﺮت ﺻﺎﺣﺐاﻟﺰﻣﺎن ﻳﺎ ﺣﻀﺮت ﺣﺠّﺖ‬
> ‫ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ‪ .‬در ﭼﻬﺮﻳﻖ ﻧﺪای ﻗﺎﺋﻤﻴﺖ ﺑﻠﻨﺪ ﺷﺪ‪.‬‬
> ‫‪ .۸۲‬ﻣﻨﻈﻮر دﻋﺎﺋﯽ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺷﻴﺦ ﻃﻮﺳﯽ از ﻃﺮﻳﻖ اﺑﯽ ﺟﻌﻔﺮ ﻣﺤﻤﺪ ﺑﻦ ﻋﺜﻤﺎن ﺑﻦ‬
> ‫ﺳﻌﻴﺪ ﻧﻘﻞ ﺷﺪه اﺳﺖ ﻛﻪ از ﺣﻀﺮت ﻗﺎﺋﻢ رواﻳﺖ ﻣﯽﺷﻮد‪" :‬ﺑﺴﻢ اﻟﻠﻪ اﻟﺮﺣﻤﻦ‬
> ‫اﻟﺮﺣﻴﻢ‪ ،‬اﻗﺮء ﻓﯽ ﻛﻞّ ﻳﻮم ﻣﻦ ﺷﻬﺮ رﺟﺐ اﻟﻠﻬﻢ اﻧّﯽ اﺳﺄﻟﻚ ﺑﻤﻌﺎﻧﯽ ﺟﻤﻴﻊ ﻣﺎ ‪"...‬‬
> ‫ﻣﻔﺎﺗﻴﺢاﻟﺠﻨﺎن‪ ،‬ص‪.۱۳۴‬‬
> 
> ‫‪70‬‬
> ‫ﺷﺮح ﺣﺪﻳﺚ ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰ از ﺣﻀﺮت اﻋﻠﻲٰ‬                                                                      ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫‪ .۸۳‬ﻧﻘﻞ از دﻋﺎی ﻫﺮ روز ﺷﻬﺮ رﺟﺐ اﺳﺖ‪ .‬ﻣﻔﺎﺗﻴﺢاﻟﺠﻨﺎن‪ ،‬ص‪.۱۳۴‬‬
> ‫‪ .۸۴‬دوازدﻫﻤﻴﻦ ﺳﻮرۀ ﻗﺮآن اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﺮای آن ﺗﻔﺎﺳﻴﺮ ﺑﺴﻴﺎری ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻪ‬
> ‫ﺑﺮﺧﯽ از اﻳﻦ ﺗﻔﺎﺳﻴﺮ در ﻛﺘﺎب "ﺳﻤﻮات ﺳﻠﻮك" اﺷﺎره ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﻓﺮﻳﺪاﻟﺪﻳﻦ‬
> ‫رادﻣﻬﺮ‪" :‬ﺳﻤﻮات ﺳﻠﻮك" ﺧﻄّﯽ‪ .‬ﺗﻔﺴﻴﺮ ﺣﻀﺮت اﻋﻠﲐ ﺑﺮ اﻳﻦ ﺳﻮره ﻣﺸﻬﻮرﺗﺮ از آن‬
> ‫اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﻪ وﺻﻒ آﻳﺪ‪ .‬ﺑﻨﮕﺮﻳﺪ ﺑﻪ ﻧﺼﺮتاﻟﻠّﻪ ﻣﺤﻤّﺪﺣﺴﻴﻨﯽ‪ :‬ﺑﺎب‪ ،‬ﻧﺸﺮ ﻣﺆﺳّﺴﮥ‬
> ‫ﻣﻌﺎرف ﺑﻬﺎﺋﯽ ﻛﺎﻧﺎدا‪۱۹۹۵ ،‬م‪.‬‬
> ‫‪ .۸۵‬ﻗﺮآن‪ ،‬ﺳﻮرۀ ﯾﻮﺳﻒ )‪ ،(۱۲‬آﯾﮥ ‪.۳۹‬‬
> ‫‪ .۸۶‬آﻳﮥ ﻗﺮآن اﺳﺖ ﮐﻪ در ﺑﺴﻴﺎری از ﺳﻮرهﻫﺎ ﻧﺎزل ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻨﮕﺮﻳﺪ ﺑﻪ ﻣﺤﻤﺪ‬
> ‫ﻓﺆاد ﻋﺒﺪاﻟﺒﺎﻗﯽ‪ :‬اﻟﻤﻌﺠﻢ اﻟﻤﻔﻬﺮس ﻻﻟﻔﺎظ اﻟﻘﺮآن اﻟﻜﺮﻳﻢ‪ ،‬دار اﻟﻜﺘﺐ اﻟﻤﺼﺮﻳﺔ‪،‬‬
> ‫ﻗﺎﻫﺮه‪۱۳۶۴ ،‬ق‪ ،‬ص‪ ۳۸‬ﺑﻪ ﺑﻌﺪ‪.‬‬
> ‫ﻰ‪.‬‬ ‫ﻋ َﻠ َ‬   ‫ﻻ ْ‬‫‪ .۸۷‬ﻣﺜﻞ اﻋﻠﯽ اﺷﺎره ﺑﻪ ﻗﺮآن‪ ،‬ﺳﻮرۀ اﻟﻨﺤﻞ )‪ ،(۱۶‬آﯾﮥ ‪ ۶۰‬اﺳﺖ‪َ :‬و ِﻟ ّﻠ ِﻪ اﻟْﻤَﺜَﻞُ ا َٔ‬
> ‫‪ .۸۸‬ﻗﺮآن‪ ،‬ﺳﻮرۀ اﻟﺸﻮری )‪ ،(۴۲‬آﯾﮥ ‪ .۱۱‬ﺷﺮوح ﺑﺴﻴﺎری ﺑﺮ اﻳﻦ ﺟﻤﻠﻪ در آﺛﺎر ﺷﻴﺦ‬
> ‫اﺣﻤﺪ و ﺳﻴﺪ ﻛﺎﻇﻢ و ﺣﻀﺮت ﺑﺎب و ﺟﻤﺎل اﺑﻬﲐ وﺟﻮد دارد‪ .‬اﻳﻦ آﻳﻪ ﻣﺴﺘﻨﺪ اﻫﻞ‬
> ‫ﻛﻼم ﻳﻌﻨﯽ ﻣﻌﺘﺰﻟﻪ ﺑﻮد ﺗﺎ اﺛﺒﺎت ﺗﻨﺰﻳﻪ ذات اﻟﻬﯽ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ‪ .‬ﺑﻨﮕﺮﻳﺪ ﺑﻪ ﻣﻚدﻣﻮرت‪:‬‬
> ‫ﺑﺮﺧﯽ اﻧﺪﻳﺸﻪﻫﺎی ﻛﻼﻣﯽ ﺷﻴﺦ ﻣﻔﻴﺪ‪ ،‬ﺗﺮﺟﻤﮥ اﺣﻤﺪ آرام‪ ،‬ﻧﺸﺮ داﻧﺸﮕﺎه‪۱۳۵۹ ،‬ش‪.‬‬
> ‫ﺟ َﻬ ُﻪ" )ﻗﺮآن‪ ،‬ﺳﻮرۀ اﻟﻘﺼﺺ‬                             ‫‪ .۸۹‬اﺷﺎره اﺳﺖ ﺑﻪ آﯾﮥ ﻛﺮﻳﻤﮥ "ﻛُﻞﱡ ﺷَﯽْءٍ ﻫَﺎﻟِﻚٌ إِﻻﱠ َو ْ‬
> ‫ﻚ ذُو اﻟْﺠَﻠَﺎلِ وَاﻻِٕ ْﻛﺮَا ِم"‬             ‫ﻋ َﻠ ْﻴﻬَﺎ ﻓَﺎنٍ َوﻳَ ْﺒﻘَﻰ وَﺟْﻪُ َر ِّﺑ َ‬
> ‫ﻦ َ‬
> ‫)‪ ،(۲۸‬آﯾﮥ ‪ ،(۸۸‬و ﻧﻴﺰ "ﻛُﻞﱡ َﻣ ْ‬
> ‫)ﻗﺮآن‪ ،‬ﺳﻮرۀ اﻟﺮﺣﻤﻦ )‪ ،(۵۵‬آﯾﺎت ‪ ۲۶‬و ‪ ،(۲۷‬و ﻧﻴﺰ ﺳﺎﻳﺮ آﻳﺎت ﻗﺮآن اﺳﺖ ﻛﻪ اﻳﻦ‬
> ‫آﻳﺎت در اﻣﺮ ﺑﻬﺎء ﺑﻪ ﺗﻔﺼﻴﻞ ﺷﺮح و ﺑﻴﺎن ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻨﮕﺮﻳﺪ ﺑﻪ ﻣﺘﻦ ﻣﻘﺎﻟﻪ‪.‬‬
> ‫‪ .۹۰‬ﻣﺮاد ﺣﻀﺮت ﻋﻠﯽ اﺳﺖ ﻛﻪ در ﺧﻄﺒﮥ ﻃﺘﻨﺠﻴﻪ ﺑﻪ اﻳﻦ ﺟﻤﻠﻪ ﻧﺎﻃﻖ ﺑﻮدﻧﺪ‪.‬‬
> ‫‪ .۹۱‬ﻣﻨﻈﻮر ﺧﻄﺒﻪﻫﺎی ﺣﻀﺮت ﻋﻠﯽ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻨﮕﺮﻳﺪ ﺑﻪ ﺣﺎﻓﻆ رﺟﺐ ﺑﺮﺳﯽ‪ :‬ﻣﺸﺎرق‬
> ‫اﻧﻮاراﻟﻴﻘﻴﻦ‪ ،‬ﻣﺆﺳّﺴﺔ اﻻﻋﻠﻤﯽ ﻟﻠﻤﻄﺒﻮﻋﺎت‪ ،‬ﺑﻴﺮوت‪ ،‬ﻟﺒﻨﺎن‪ ،‬اﻟﻄﺒﻌﺔ اﻟﻌﺎﺷﺮة‪ ،‬ص‪۱۶۳‬‬
> ‫ﺑﻪ ﺑﻌﺪ‪.‬‬
> ‫‪ .۹۲‬ﻗﺮآن‪ ،‬ﺳﻮرۀ اﻟﺰﻣﺮ )‪ ،(۳۹‬آﯾﮥ ‪.۶۸‬‬
> ‫ﯽ ٍء َو ِٕا َﻟ ْﻴ ِﻪ‬ ‫ﺷ ْ‬
> ‫ﻞ َ‬  ‫ﻛ ِّ‬
> ‫ت ُ‬    ‫‪ .۹۳‬اﺷﺎره ﺑﻪ اﻳﻦ آﻳﮥ ﻗﺮآﻧﯽ اﺳﺖ‪" :‬ﻓَﺴُﺒْﺤَﺎنَ ا ﱟﻟﺬِي ﺑِﻴَﺪِهِ َﻣ َﻠﻜُﻮ ُ‬
> ‫ن" )ﺳﻮرۀ ﯾﺲ )‪ ،(۳۶‬آﯾﮥ ‪.(۸۳‬‬        ‫ﺟﻌُﻮ َ‬
> ‫ُﺗ ْﺮ َ‬
> 
> ‫‪71‬‬
> ‫ﺷﺮح ﺣﺪﻳﺚ ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰ از ﺣﻀﺮت اﻋﻠﻲٰ‬                                                      ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫‪ .۹۴‬ﻣﺮاﺟﻌﻪ ﻛﻨﻴﺪ ﺑﻪ ﺗﻔﺴﻴﺮ ﺳﻮرۀ ﻗﺪر اﺛﺮ ﺣﻀﺮت اﻋﻠﲐ ﻛﻪ ﺗﻮﺳﻂ ﻧﮕﺎرﻧﺪه ﺷﺮﺣﯽ ﺑﺮ‬
> ‫آن ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ )ﺷﻤﺎرۀ ‪ ۶‬ﺑﺎﻻ(‪.‬‬
> ‫‪ .۹۵‬ﻣﻨﻈﻮر ﻓﺘﻜﻮن ﻣﻦ اﻟﻤﻌﺬّﺑﻴﻦ اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫ن" )ﻗﺮآن‪،‬‬ ‫ﻛ ْﻢ َﺗﻌُﻮدُو َ‬
> ‫ﻦ َﻟ ُﻪ اﻟﺪِّﻳﻦَ ﻛَﻤَﺎ َﺑ َﺪ َٔا ُ‬
> ‫ﺨ ِﻠﺼِﻴ َ‬
> ‫‪ .۹۶‬اﺷﺎره ﺑﻪ اﻳﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ "وَا ْدﻋُﻮ ُه ُﻣ ْ‬
> ‫ﺳﻮرۀ اﻷﻋﺮاف )‪ ،(۷‬آﯾﮥ ‪.(۲۹‬‬
> ‫‪ .۹۷‬ﺑﺮای اﻳﻦ ﺣﺪﻳﺚ ﺑﻨﮕﺮﻳﺪ ﺑﻪ اﺻﻮل ﻛﺎﻓﯽ‪ ،‬ج‪ ،۱‬ص‪ ،۱۴۹‬و ﻧﻴﺰ ﺑﺤﺎراﻻﻧﻮار‪ ،‬ج‪،۴‬‬
> ‫ص‪ ،۱۴۵‬و ﻧﻴﺰ ﺷﺮح ﺑﺴﻴﺎر ﻣﺴﺘﻮﻓﯽ آن ﻛﻪ در اﻟﻬﻴﺎت ﻣﻮﺳﻴﻘﯽ ﺑﻪ ﻛﺎر آﻣﺪه اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫‪ .۹۸‬ﻣﻨﻈﻮر ﺧﻄﺒﻪای اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻫﻨﮕﺎم روز ﻏﺪﻳﺮ ﻧﺎزل ﺷﺪ )ﺑﺤﺎراﻻﻧﻮار‪ ،‬ج‪،۲۳‬‬
> ‫ص‪.(۱۰۳‬‬
> ‫‪ .۹۹‬ﻣﻨﻈﻮر ﺣﺪﻳﺚ ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺮای ﺷﺮح دﻳﮕﺮ ﺑﻨﮕﺮﻳﺪ ﺑﻪ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‪،‬‬
> ‫ﻣﻜﺎﺗﻴﺐ‪ ،‬ج‪ ،۲‬ﺻﺺ‪.۵۲–۱‬‬
> ‫‪ .۱۰۰‬ﺗﻘﺴﻴﻢ ﻋﺎﻟﻢ ﺑﻪ اﻛﺒﺮ و اﺻﻐﺮ ﻧﺰد ﺻﻮﻓﻴﺎن ﻣﺸﻬﻮر اﺳﺖ‪ ،‬وﻟﯽ ﺣﻀﺮت ﻋﻠﯽ ﻧﻴﺰ‬
> ‫در ﺑﻴﺖ ﺷﻌﺮی ﺑﻪ آن اﺳﺘﻨﺎد ﻛﺮدهاﻧﺪ‪:‬‬
> ‫و ﻓﻴﻚ اﻧﻄﻮی اﻟﻌﺎﻟﻢ اﻻﻛﺒﺮ‬                                     ‫اﺗﺰﻋﻢ اﻧﻚ ﺟﺮم ﺻﻐﻴﺮ‬
> ‫ﺑﺎﺣﺮﻓﻪ ﻳﻈﻬﺮ اﻟﻤﻀﻤﺮ‬                                           ‫و اﻧﺖ اﻟﻜﺘﺎب اﻟﻤﺒﻴﻦ اﻟﺬی‬
> ‫ﺑﺮای ﺷﺮح اﻳﻦ اﺑﻴﺎت ﺑﻨﮕﺮﻳﺪ ﺑﻪ ﻓﺮﻳﺪاﻟﺪﻳﻦ رادﻣﻬﺮ‪" :‬ﺳﻴﺮ و ﺳﻠﻮك در رﺳﺎﻟﮥ ﺳﻠﻮك"‪.‬‬
> ‫‪ .۱۰۱‬اﻳﻦ ﻣﺮاﺗﺐ ﺳﺒﻌﻪ ﻫﻤﺎﻧﯽ اﺳﺖ ﻛﻪ در ﺣﺪﻳﺚ اﻫﻞ ﺗﺸﻴّﻊ آﻣﺪه اﺳﺖ )اﺻﻮل‬
> ‫ﻛﺎﻓﯽ‪ ،‬ج‪ ،۱‬ص‪ (۱۳۴‬و در آن ﺑﻪ ﺷﺮح ﻣﺮاﺗﺐ ﺧﻠﻘﺖ ﻛﻪ ﻫﻔﺖ رﺗﺒﻪ اﺳﺖ ﻣﯽﭘﺮدازد‬
> ‫و ﻋﺒﺎرﺗﻨﺪ از ﻣﺸﻴّﺖ‪ ،‬اراده‪ ،‬ﻗﺪر‪ ،‬ﻗﻀﺎء‪ ،‬اذن‪ ،‬اﺟﻞ و ﻛﺘﺎب‪ .‬ﺑﺮای ﺗﻮﺿﻴﺢ اﻳﻦ‬
> ‫ﻟﻄﺎﻳﻒ ﺑﻨﮕﺮﻳﺪ ﺑﻪ "اﻟﻬﻴﺎت ﻣﻮﺳﻴﻘﯽ"‪.‬‬
> ‫‪ .۱۰۲‬ﺑﺮای اﻳﻦ ﺣﺪﻳﺚ ﺳﺒﻌﻪ ﺑﻨﮕﺮﻳﺪ ﺑﻪ ﺑﺤﺎراﻻﻧﻮار )ج‪ ،۳‬ص‪ (۸‬و ﻧﻴﺰ ﺗﻮﺿﻴﺢ ﺑﺴﻴﺎر‬
> ‫ﻣﺴﺘﻮﻓﺎی ﺷﻴﺦ اﺣﻤﺪ اﺣﺴﺎﺋﯽ در ﺷﺮحاﻟﺰﻳﺎرة )ج‪ ،۳‬ص‪ (۲۱۵‬و ﻧﻴﺰ ﺑﺎ ﻗﺪری ﺗﻮﺿﻴﺢ‬
> ‫در ﺻﺤﻴﻔﺔاﻻﺑﺮار )ج‪ ،۲‬ص‪ (۲۹‬و ﻧﻴﺰ در ﻓﻜﺮ و ﻣﻨﻬﺞ )‪ ،۳۰‬ﺣﺎﺷﯿﮥ ﺷﻤﺎرۀ ‪ (۲۸‬آﻣﺪه‬
> ‫اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫‪ .۱۰۳‬ﻣﻨﻈﻮر آﻳﮥ ﻗﺮآﻧﯽ اﺳﺖ‪" :‬اﻳّﺎً ﻣﺎ ﺗﺪﻋﻮ ﻓﻠﻪ اﻻﺳﻤﺎء اﻟﺤﺴﻨﯽ" ﻛﻪ در ﺳﻤﻮات‬
> ‫ﺳﻠﻮك‪ ،‬ﺷﻤﺎرۀ ‪ ،۱‬ﺑﺤﺚ ﻣﻔﺼّﻠﯽ از آن اراﺋﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ‪.‬‬
> 
> ‫‪72‬‬
> ‫ﺷﺮح ﺣﺪﻳﺚ ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰ از ﺣﻀﺮت اﻋﻠﻲٰ‬                           ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫‪ .۱۰۴‬ﻣﻨﻈﻮر ﺣﺪﻳﺚ ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺣﺪﻳﺚ ﻗﺪﺳﯽ اﺳﺖ‪ .‬ﻣﻨﻈﻮر از ﺣﺪﻳﺚ‬
> ‫ﻗﺪﺳﯽ ﮔﻔﺘﮥ ﺧﺪاﺳﺖ ﻛﻪ ﭼﻮن در ﻗﺮآن ﻧﺎزل ﻧﺸﺪه اﺳﺖ ﺑﻪ ﺣﺪﻳﺚ ﻗﺪﺳﯽ ﻧﺎﻣﻴﺪه‬
> ‫ﻣﯽﺷﻮد و ﺑﺎ ﺣﺪﻳﺚ ﻧﺒﻮی و ﺣﺪﻳﺚ وﻟﻮی ﻓﺮق دارد‪.‬‬
> ‫‪ .۱۰۵‬اﺷﺎره اﺳﺖ ﺑﻪ ﮔﻔﺘﮥ وﺟﻮدك ذﻧﺐ ﻻﻳﻘﺎس ﺑﻪ ذﻧﺐ‪.‬‬
> ‫‪ .۱۰۶‬اﻳﻦ ﺟﻤﻠﻪ در آﺧﺮ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺗﻮاﻗﻴﻊ ﺣﻀﺮت ﻧﻘﻄﻪ آﻣﺪه اﺳﺖ و ﺗﻘﺮﻳﺒﺎً ﺣﻜﻢ اﻣﻀﺎء‬
> ‫ﻫﻴﻜﻞ ﻣﺒﺎرك را داﺷﺖ‪ .‬اﻳﻦ ﺟﻤﻠﻪ ﺗﻠﻔﻴﻘﯽ از ﺳﻪ آﻳﮥ ﻗﺮآﻧﯽ اﺳﺖ‪.‬‬
> 
> ‫‪73‬‬
> ‫ﺗﻮﻗﻴﻌﺎت ﺣﻀﺮت ﻧﻘﻄﺔ اوﻟﻲٰ ﻧﺎزﻟﻪ ﺑﻪ اﻓﺘﺨﺎر ﺧﺎل اﻛﺒﺮ‬               ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺗﻮﻗﯿﻌﺎت ﺣﻀﺮت ﻧﻘﻄﮥ اوﻟﲐ‬
> ‫ﻧﺎزﻟﻪ ﺑﻪ اﻓﺘﺨﺎر ﺧﺎل اﮐﺒﺮ‬
> 
> ‫ﻣﻬﺮی اﻓﻨﺎن‬
> 
> ‫ﺣﻀﺮت ﻧﻘﻄﮥ اوﻟﲐ در اﯾّﺎم ﺻﺒﺎوت‪ ،‬ﭘﺲ از درﮔﺬﺷﺖ واﻟﺪ ﻣﺤﺘﺮم‪ ،‬در ﺗﺤﺖ‬
> ‫ﮐﻔﺎﻟﺖ ﺧﺎل اﻋﻈﻢ‪ ،‬ﺣﺎﺟﯽ ﺳﯿّﺪ ﻋﻠﯽ ﺑﺴﺮ ﻣﯿﺒﺮدﻧﺪ‪ ،‬و در اﺑﺘﺪای اﯾّﺎم ﺟﻮاﻧﯽ در‬
> ‫ﺑﻮﺷﻬﺮ ﺑﻪ ﻫﻤﺮاﻫﯽ ﺧﺎل اﮐﺒﺮ ﺑﻪ ﺗﺠﺎرت ﻣﺸﻐﻮل ﺑﻮدﻧﺪ‪ ،‬و ﻫﺮ دو ﺧﺎل ﻧﻬﺎﯾﺖ رﻋﺎﯾﺖ‬
> ‫و ﻣﺤﺒّﺖ و اﺣﺘﺮام در ﺣﻖّ اﯾﺸﺎن ﻣﺒﺬول ﻣﯿﺪاﺷﺘﻨﺪ‪.‬‬
> ‫ﭘﺲ از اﻇﻬﺎر اﻣﺮ در ﺷﯿﺮاز‪ ،‬ﺳﻔﺮ ﺑﻪ ﻣﮑّﻪ ﺟﻬﺖ اﻋﻼن اﻣﺮ ﺑﻪ ﺷﺮﯾﻒ ﻣﮑّﻪ و اﻇﻬﺎر‬
> ‫اﻣﺮ ﺑﻪ ﻋﺎﻣّﮥ ﻣﺮدم ﭘﯿﺶ آﻣﺪ و از آﻧﺠﺎ ﮐﻪ ﺳﻔﺮ ﻃﻮﻻﻧﯽ و وﺳﺎﺋﻞ ﺳﻔﺮ ﻣﺤﺪود ﺑﻮد‬
> ‫ﻟﺰوﻣ ًﺎ ﺑﺮای ﺗﺮﺗﯿﺐ اﻣﻮر ﺗﺠﺎری و دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞﻫﺎی ﻻزم‪ ،‬ﺣﻀﺮت ﻧﻘﻄﮥ اوﻟﯽ̍ اواﻣﺮ‬
> ‫ﯽ ﺗﻮﻗﯿﻌﺎﺗﯽ ﺑﻪ داﺋﯽﻫﺎی ﻣﺒﺎرک )ﺧﺎلﻫﺎ( اﺑﻼغ ﻣﯿﻔﺮﻣﻮدﻧﺪ‪ .‬از ﺗﻌﺪاد‬         ‫ﺧﻮد را ﻃ ّ‬
> ‫ﻋﺮاﺋﺾ ﺧﺎلﻫﺎی ﻣﺒﺎرک اﻃّﻼﻋﯽ در دﺳﺖ ﻧﯿﺴﺖ‪ ،‬و ﺷﺎﯾﺪ اﺣﺘﯿﺎج ﺑﻪ ﺗﺤﻘﯿﻖ‬
> ‫ﻣﻔﺼّﻞﺗﺮی ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬وﻟﯽ از ﺟﻮاﺑﻬﺎی ﻣﺒﺎرک ﺗﻌﺪاد ‪ ۵‬ﺗﻮﻗﯿﻊ ﺧﻄﺎب ﺑﻪ ﺧﺎل اﮐﺒﺮ ﺑﻪ‬
> ‫ﻋﺮﺑﯽ‪ ،‬و ﯾﮏ ﺗﻮﻗﯿﻊ ﺑﻪ ﻓﺎرﺳﯽ و ﻋﺮﺑﯽ‪ ،‬ﺑﻪ دﺳﺖ ﻧﮕﺎرﻧﺪه رﺳﯿﺪه اﺳﺖ‪ ،‬و از آﻧﺠﺎ‬
> ‫ﮐﻪ ﻏﺎﻟﺒﺎً از اوّﻟﯿﻦ ﺗﻮﻗﯿﻌﺎت آن ﺣﻀﺮت ﺻﺮﻓ ًﺎ ﺧﻄﺎب ﺑﻪ اﻓﺮاد ﻋﺎﺋﻠﮥ ﻣﺒﺎرﮐﻪ اﺳﺖ‬
> ‫ﺟﺎﻟﺐ ﺗﻮﺟّﻪ اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫ﺑﻄﻮری ﮐﻪ از ﻓﺤﻮای ﻧﺎﻣﻪﻫﺎی ﺧﺎل اﮐﺒﺮ‪ ،‬ﺟﻨﺎب ﺣﺎﺟﯽ ﺳﯿّﺪ ﻣﺤﻤّﺪ‪ ،‬ﺑﻪ اﻓﺮاد ﻓﺎﻣﯿﻞ‬
> ‫ﺑﺮﻣﯽآﯾﺪ‪ ،‬اﻋﻀﺎء ﻋﺎﺋﻠﮥ ﻣﺒﺎرک )ﺑﻪ ﻏﯿﺮ از ﺣﺮم و واﻟﺪه و ﺟﺪّه و داﺋﯽﻫﺎ( اﮐﺜﺮ ًا از‬
> ‫اﯾﻦ اﻇﻬﺎر اﻣﺮ ﻧﺎﮔﻬﺎﻧﯽ و ادّﻋﺎی ﻋﻈﯿﻢ ﺑﺎﺑﯿّﺖ و ﻣﻈﻬﺮﯾّﺖ در ﺑﻬﺖ و ﺣﯿﺮت ﻓﺮو‬
> ‫رﻓﺘﻪ و ﻧﮕﺮان ﺑﻮدﻧﺪ ﮐﻪ اﯾﻦ اﻣﺮ ﻣﻮﺟﺐ ﺑﯽاﻋﺘﺒﺎری آﻧﻬﺎ و ﻧﻘﺺ اﻣﻮر ﺗﺠﺎری آﻧﺎن‬
> ‫ﮔﺮدد‪ ،‬و در ﺻﺪد ﺑﻮدﻧﺪ ﺑﻪ ﻧﺤﻮی آن ﺣﻀﺮت را‪ ،‬ﺑﻪ ﺧﯿﺎل ﺧﻮد‪ ،‬از اﯾﻦ ادّﻋﺎ‬
> ‫ﻣﻨﺼﺮف ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‪ .‬وﻟﯽ ﺧﺎل اﮐﺒﺮ ﮐﻪ ﻋﻼوه ﺑﺮ ﻋﻼﻗﻪ و اﺣﺘﺮام ﺧﺎﻧﻮادﮔﯽ‪ ،‬ﻗﻠﺒ ًﺎ ﻧﯿﺰ ﺗﺎ‬
> ‫ﺣﺪّ زﯾﺎدی اﯾﻦ ادّﻋﺎ را ﻣﺆﯾّﺪ ﺑﻪ ﺗﺄﯾﯿﺪات اﻟﻬﯽ ﻣﯿﺪاﻧﺴﺘﻨﺪ در ﺻﺪد ﺑﻮدﻧﺪ اﻓﺮاد‬
> 
> ‫‪74‬‬
> ‫ﺗﻮﻗﻴﻌﺎت ﺣﻀﺮت ﻧﻘﻄﺔ اوﻟﻲٰ ﻧﺎزﻟﻪ ﺑﻪ اﻓﺘﺨﺎر ﺧﺎل اﻛﺒﺮ‬              ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺧﺎﻧﻮاده را ﺗﺎ ﺣﺪّی ﻗﺎﻧﻊ و ﻣﺠﺎب ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‪ ،‬زﯾﺮا از ﯾﮏ ﻃﺮف ﻣﯽدﯾﺪﻧﺪ ﮐﻪ ﻋﻘﺎﯾﺪ و‬
> ‫اﻓﮑﺎر و ﺳﯿﺮ و ﺳﻠﻮک ﺣﻀﺮت اﻋﻠﲐ ﻫﻤﻪ در ﻋﻮاﻟﻢ روﺣﺎﻧﯽ اﺳﺖ و ﺑﻪ ﮐﻠّﯽ از‬
> ‫ﻋﻮاﻟﻢ ﻣﺎدّی ﺑﯿﺮون اﺳﺖ‪ ،‬و از ﻃﺮف دﯾﮕﺮ ﻧﮕﺮان ﺑﻮدﻧﺪ ﮐﻪ ﻣﺒﺎدا اﯾﻦ اﺿﻄﺮاب‬
> ‫اﻗﻮام ﻫﻤﺮاه ﺑﺎ دﺳﯿﺴﻪﻫﺎی دﺷﻤﻨﺎن اﯾﺸﺎن ﻣﻮﺟﺐ ﺷﻮرش و ﺑﻠﻮای ﻋﻈﯿﻤﯽ ﺷﻮد و ﺑﻪ‬
> ‫وﺟﻮد ﻣﺒﺎرک ﺣﻀﺮت ﻧﻘﻄﮥ اوﻟﲐ ﺻﺪﻣﻪای وارد ﺷﻮد‪ .‬اﯾﻦ ﻣﻄﻠﺐ از ﻓﺤﻮای دو‬
> ‫ﻧﺎﻣﻪ از ﺟﻨﺎب ﺧﺎل ﺑﻪ ﺑﺮادر ﺧﻮد‪ ،‬ﺟﻨﺎب ﺣﺎﺟﯽ ﻣﯿﺮزا ﺳﯿّﺪ ﻋﻠﯽ‪ ،‬ﺧﺎل اﻋﻈﻢ‪ ،‬و‬
> ‫ﻼ ﭘﯿﺪا اﺳﺖ‪ ،‬ﮐﻪ‬    ‫دﯾﮕﺮی ﺧﻄﺎب ﺑﻪ ﺑﺮادر ﻫﻤﺴﺮ اﯾﺸﺎن‪ ،‬ﺣﺎﺟﯽ ﻋﺒﺪاﻟﺤﺴﯿﻦ‪ ،‬ﮐﺎﻣ ً‬
> ‫ذﯾﻼً ﻗﺴﻤﺘﻬﺎﺋﯽ از آﻧﻬﺎ ﺑﻪ ﺗﺮﺗﯿﺐ اراﺋﻪ ﻣﯽﮔﺮدد‪:‬‬
> ‫‪ ..." -۱‬دﯾﮕﺮ ﺷﺮﺣﯽ در ﺑﺎب اﻣﺮ ﺟﻨﺎب ﺳﯿّﺪ و ﻣﻮﻻﻧﺎ ﻣﻦ اﻟﻠّﻪ ﻋﻠﯿﺎ ﻣﻘﺎﻣﻪ ﻗﻠﻤﯽ‬
> ‫ﻓﺮﻣﻮده ﺑﻮدﯾﺪ‪ ،‬ﻣﺨﺪوﻣﯽ ﻣﯿﺮزا اﺑﻮاﻟﻘﺎﺳﻢ ﻫﻢ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺑﻮدﻧﺪ‪ ،‬ﺻﺎﺣﺒﯽ ﺣﺎﺟﯽ‬
> ‫ﻋﺒﺪاﻟﺤﺴﯿﻦ ﻫﻢ ‪ ...‬ﻣﻀﻤﻮن ﻫﻤﻪ ﯾﮑﯽ اﺳﺖ‪ .‬آﻧﭽﻪ درﯾﺎﻓﺖ ﺷﺪ ﻫﻤﯿﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ اﯾﻦ‬
> ‫ﺣﮑﺎﯾﺖ را ﭘﺎﺑﺮﺟﺎ ﻧﺪاﻧﺴﺘﻪ و ﺻﻼح ﮐﺎر را ﭼﻨﯿﻦ ﯾﺎﻓﺘﻪ ﮐﻪ ﺑﺎ ﺗﺪﺑﯿﺮ اﯾﻦ ﺧﯿﺎﻻت را‬
> ‫ﮔﺬارده و اوﻗﺎﺗﯽ ﺻﺮف ﻧﻤﻮد ﮐﻪ ﺑﻪ ﺗﺪرﯾﺞ اﯾﻦ ﺣﺮﻓﻬﺎ از ذﻫﻦ ﻣﺮدم ﺑﺮود و واﻫﻤﻪ‬
> ‫داﺷﺘﻪاﻧﺪ ﮐﻪ ﺑﻪ اﯾﻦ واﺳﻄﻪ ﻫﻤﮥ ﻣﺎﻫﺎ ﻣﻮرد ﺻﺪﻣﺎت و ﺿﺮرﻫﺎی ﮐﻠّﯽ واﻗﻊ ﺷﻮﯾﻢ‪.‬‬
> ‫ﻋﺮض ﻣﯿﺸﻮد ﺑﻪ ﺣﺴﺐ اوﺿﺎع دﻧﯿﺎداری ﻫﻤﯿﻦ ﻗﺴﻢ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻓﻬﻤﯿﺪهاﻧﺪ ‪ ...‬و اﻣّﺎ‬
> ‫اﯾﻨﮑﻪ ﻗﻠﻤﯽ ﻓﺮﻣﻮدهاﯾﺪ اﯾﻦ ﻧﻮﺷﺘﻪﻫﺎ ﺣﺠّﺖ ﻧﻤﯽﺷﻮد‪ ،‬و ﺣﻘﯿﺮ ﭼﮕﻮﻧﻪ ﻣﺘﻮﺟّﻪ ﺷﺪهام‪،‬‬
> ‫ﻋﺮض ﻣﯿﺸﻮد ﮔﺬﺷﺘﻪ از اﯾﻨﮑﻪ اﯾﻦ ﻧﻮﺷﺘﻪﻫﺎ ﺑﻨﻔﺴﻪ ﺣﺠّﺖ ﺑﻮده ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬از ﻣﺜﻞ ﺟﻨﺎب‬
> ‫اﯾﺸﺎن آدﻣﯽ ﮐﻪ ﺗﺤﺼﯿﻞ ﻧﻨﻤﻮده اﺳﺖ ﺣﺎل ﺑﺪون اﯾﻨﮑﻪ ﻧﮕﺎه ﺑﻪ ﮐﺘﺎﺑﯽ ﻧﻤﺎﯾﺪ ﯾﺎ در‬
> ‫ﺟﺎﺋﯽ ﭼﯿﺰی ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﻧﻤﺎﯾﺪ ﻗﻠﻢ ﺑﺮﻣﯿﺪارد و ﺑﻪ اﯾﻦ ﺳﯿﺎق ﻣﯽﻧﻮﯾﺴﺪ آﯾﺎ ﺣﺠّﺖ‬
> ‫ﻧﻤﯿﺸﻮد‪ ،‬و ﺣﺎل آﻧﮑﻪ ﺧﻮدﺗﺎن ﻧﻮﺷﺘﻪاﯾﺪ ﺻﺎﺣﺒﯽ ام ﺣﺎﺟﯽ ﻋﺒﺪاﻟﺤﺴﯿﻦ ﻫﻢ ﻧﻮﺷﺘﻪاﻧﺪ‬
> ‫ﮐﻪ ﺑﻮاﺳﻄﮥ رﯾﺎﺿﺎت ﺗﺮﻗّﯽ ﮐﻠّﯽ ﺑﻪ ﺟﻬﺖ اﯾﺸﺎن ﺣﺎﺻﻞ ﺷﺪه‪ .‬ﻫﺮ ﮔﺎه ﮐﺴﯽ ﻣﻮرد‬
> ‫ﻋﻨﺎﯾﺖ ﺧﺪاوﻧﺪی ﺷﺪ ﮐﻪ اﯾﻦ ﻗﺴﻢ ﺗﻔﻀّﻞ در ﺑﺎرۀ آن ﺑﺸﻮد اﻟﺒﺘّﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﻫﻢ ﺣﺎﻓﻆ‬
> ‫آن ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد ﮐﻪ از ﺗﺴﻮﯾﻼت ﺷﯿﻄﺎﻧﯽ ﻣﺤﻔﻮظ ﺑﺎﺷﺪ و ﺟﻨﺎب اﯾﺸﺎن در ﺑﺴﯿﺎری از‬
> ‫ﻧﻮﺷﺘﺠﺎت ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ ﻫﺮ ﮔﺎه ﮐﺴﯽ در ﻃﺮﯾﻘﮥ ﺧﻮد ﺑﺮ ﯾﻘﯿﻦ اﺳﺖ و اﻣﺮ ﻣﺮا ﻣﻨﮑﺮ‬
> ‫اﺳﺖ ﺑﯿﺎﯾﺪ ﻣﺒﺎﻫﻠﻪ ﻧﻤﺎﯾﺪ‪ .‬ﮐﺴﯽ ﮐﻪ اﯾﻦ ﻗﺪر ﺑﺮ ﺧﻮد ﻣﻄﻤﺌﻦ اﺳﺖ ﭼﮕﻮﻧﻪ ﻣﯿﺸﻮد‬
> ‫ﻧﻌﻮذ ﺑﺎﻟﻠّﻪ ﺑﺮ ﺑﺎﻃﻞ ﺑﻮده ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬اﮔﺮ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﺋﯿﺪ ﭘﺮﯾﺸﺎﻧﯽ دﻣﺎغ اﺳﺖ ﻋﻘﻞ ﺣﻘﯿﺮ‬
> ‫ﺗﺼﺪﯾﻖ اﯾﻦ را ﻧﻤﯿﮑﻨﺪ ﮐﻪ ﺷﺨﺼﯽ ﺗﺎ ﻋﺎﻗﻞ ﺑﻮد ﻋﺎﻣﯽ ﺑﯽﺳﻮاد ﺑﻮد؛ ﺑﻌﺪ از اﯾﻨﮑﻪ‬
> 
> ‫‪75‬‬
> ‫ﺗﻮﻗﻴﻌﺎت ﺣﻀﺮت ﻧﻘﻄﺔ اوﻟﻲٰ ﻧﺎزﻟﻪ ﺑﻪ اﻓﺘﺨﺎر ﺧﺎل اﻛﺒﺮ‬                ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﻧﺎﺧﻮﺷﯽ دﻣﺎغ ﺑﻬﻢ رﺳﺎﻧﯿﺪ ﻋﺎﻟﻢ ﻓﺎﺿﻞ ﺷﺪ‪ .‬ﺑﺎری آﻧﭽﻪ ﺑﺎﯾﺪ ﻣﮑﺮّر ﻋﺮض ﺷﺪه‪.‬‬
> ‫دﯾﮕﺮ ﺷﻤﺎ ﺗﮑﻠﯿﻒ ﺧﻮد را ﺑﻬﺘﺮ ﻣﯿﺪاﻧﯿﺪ‪.‬ﻟﯿﮑﻦ ﺻﺎﺣﺒﻪ واﻟﺪه و ﻫﻤﺸﯿﺮه را از ﺣﻘﯿﺮ‬
> ‫ﻋﺮض ﺳﻼم ﺑﺮﺳﺎﻧﯿﺪ‪ .‬اﺣﻮال ﺣﻘﯿﺮ را ﻫﻢ ﺑﻪ اﯾﺸﺎن ﺣﺎﻟﯽ ﺑﻔﺮﻣﺎﺋﯿﺪ‪ .‬ﺑﻪ ﺟﻬﺖ ﺣﻘﯿﺮ‬
> ‫ﺷﺒﻬﻪ ﻧﯿﺴﺖ‪ .‬دﻟﯿﻞ ﻫﻢ ﻧﺪارم‪ .‬ﺑﻪ وﺟﺪان ﻣﯽﺑﯿﻨﻢ‪ ،‬ﻣﯽﻓﻬﻤﻢ ﮐﻪ اﯾﻦ اﻣﺮ ﺣﻖّ اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫دﯾﮕﺮ اﯾﺸﺎن ﻫﺮ ﭼﻪ ﻣﯽﺧﻮاﻫﻨﺪ اﻋﺘﻘﺎد ﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ‪ ...‬ﺻﺎﺣﺒﯽ ﺣﺎﺟﯽ ﻋﺒﺪاﻟﺤﺴﯿﻦ ‪...‬‬
> ‫ﺧﻮاﻫﺸﻤﻨﺪ )ﻫﺴﺘﻨﺪ( ﮐﻪ اﻣﺮی ﺧﺎرق ﻋﺎدت ﻇﺎﻫﺮ ﺷﻮد‪ .‬ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺑﻮدﻧﺪ از ﻗﺒﻞ اﺧﺒﺎر‬
> ‫ﻣﺎ ﻓﯽاﻟﻀﻤﯿﺮ ﺑﺪﻫﻨﺪ‪ .‬ﺳﺒﺤﺎناﻟﻠّﻪ‪ ،‬ﻣﮑﺮّر دﯾﺪهاﯾﻢ ﮐﻪ دو ﭘﻮل ﺳﯿﺎه ﻣﯽﮔﺮﻓﺘﻨﺪ و از ﻣﺎ‬
> ‫ﻓﯽاﻟﻀﻤﯿﺮ ﺧﺒﺮ ﻣﯽدادهاﻧﺪ ﻧﺒﻮده اﺳﺖ ﻣﮕﺮ از اﺟﻨّﻪ و اﻣﻮر ﺷﯿﻄﺎﻧﯽ‪ .‬ﺑﻌﺪ از آﻧﮑﻪ‬
> ‫ﻣﻘﺎم ﻋﻠﻢ اﻓﺎدۀ ﯾﻘﯿﻦ ﻧﮑﻨﺪ‪ ،‬ﺑﻪ ﺟﻬﺖ ﮐﺴﯽ اﯾﻦ ﻧﻘﻞﻫﺎ ﭼﻪ ﻣﺼﺮف دارد‪) ".‬ﻋﻬﺪ‬
> ‫اﻋﻠﲐ‪ ،‬ص‪(۱۱۸‬‬
> ‫‪ -۲‬و ﺧﻄﺎب ﺑﻪ ﺑﺮادر ﻫﻤﺴﺮ‪ ،‬ﺟﻨﺎب ﺧﺎل ﭼﻨﯿﻦ ﻣﺮﻗﻮم ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ‪" :‬در اﯾﻦ اوان وﻓﻮر‬
> ‫اﺧﻼص ﻣﻘﺘﻀﯽ آﻣﺪ ﮐﻪ ﺑﺪﯾﻦ ذرﯾﻌﻪ ﻣﺼﺪّع اوﻗﺎت ﻓﺮﺧﻨﺪه ﺳﺎﻋﺎت ﮔﺮدد‪ ،‬ﭼﻮن‬
> ‫ﻣﯽداﻧﻢ ﺑﻌﺪ از ورود ﺣﻀﺮات ﺣﺎج ﺑﻪ ﺷﯿﺮاز در ﺑﺎب ﺣﮑﺎﯾﺖ از ﺟﻨﺎب ﻣﺴﺘﻄﺎب‬
> ‫ﺑﺎب ﻋﻠﻢ ﺣﻀﺮت اﻣﺎم ﺻﻠﻮاة اﻟﻠّﻪ ﺗﻌﺎﻟﲐ ﻋﻠﯿﻪ و ﻋﻠﯽ آﺑﺎﺋﻪ و ﻋﺠّﻞ اﻟﻠّﻪ ﻓﺮﺟﻪ ﺳﺨﻦ‬
> ‫در ﻣﯿﺎﻧﮥ ﻣﺮدم ﺑﺴﯿﺎر ﻣﺬﮐﻮر ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪ .‬ﺧﻮاﺳﺘﻢ ﺑﻪ ﻋﺮض ﺷﺮﯾﻒ رﺳﺎﻧﯿﺪه ﺑﺎﺷﻢ‬
> ‫اﯾﻦ ﻣﻘﺪّﻣﻪ را اﻣﺮ واﻫﯽ ﻧﺪاﻧﺴﺘﻪ ﺑﺪون ﺗﺄﻣّﻞ در ﻣﻘﺎم اﻧﮑﺎر ﺑﺮآﻣﺪه ﻧﻌﻮذ ﺑﺎﻟﻠّﻪ ﺣﻤﻞ ﺑﺮ‬
> ‫ﺧﺒﻂ دﻣﺎغ ﯾﺎ اﻏﺮاض ﻧﻔﺴﺎﻧﯽ ‪ ...‬ﺣﺒّﯿﺖ دﻧﯿﺎ‪ ،‬ﯾﺎ اﯾﻨﮑﻪ اﻋﺘﻨﺎﺋﯽ ﻧﻔﺮﻣﻮده ﻣﺘﺤﻤّﻞ اﯾﻦ‬
> ‫ﻧﻘﻞﻫﺎ ﻧﺸﺪه ﮐﻪ ﻣﻮﺟﺐ ﺧﺴﺮان دارﯾﻦ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ در ﮐﻤﺎل دﻗّﺖ و اﻫﺘﻤﺎم‬
> ‫ﻻزﻣﮥ ﺳﻌﯽ و ﮐﻮﺷﺶ را ﻓﺮﻣﻮده ﺗﺎ اﻧﺸﺎءاﻟﻠّﻪ ﺣﻘﯿﻘﺖ اﻣﺮ ﻣﻨﮑﺸﻒ ﮔﺮدﯾﺪه ﺗﺼﺪﯾﻖ ﯾﺎ‬
> ‫ﻧﻌﻮذ ﺑﺎﻟﻠّﻪ ﺗﮑﺬﯾﺐ از روی ﺑﺼﯿﺮت واﻗﻊ ﺷﻮد‪ .‬زﯾﺎده ﺑﺮ اﯾﻦ ﻣﻘﺼﻮدی ﻧﺪارم‪.‬‬
> ‫ﻣﻄﻠﺐ ﺣﻘﯿﺮ ﻫﻤﯿﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻏﺎﻓﻞ از ﮐﺎر ﻧﺒﺎﺷﯿﺪ‪ .‬ﺑﻪ ﺧﯿﺎل اﯾﻨﮑﻪ ﻣﮑﺮّر اﯾﻦ ﻗﺴﻢ‬
> ‫ادّﻋﺎﻫﺎ واﻗﻊ ﺷﺪه و اﺻﻠﯽ ﻧﺪاﺷﺘﻪ‪ ،‬ﺑﻪ ﺟﻬﺖ ﺣﻘﯿﺮ ﺷﮑّﯽ ﺑﺮ ﺻﺤّﺖ اﯾﻦ ﻣﻘﺪّﻣﻪ‬
> ‫ﻧﯿﺴﺖ‪ ،‬زﯾﺮا ﮐﻪ ﺻﺎﺣﺐ اﯾﻦ ﻣﻘﺎم ﻋﺎﻟﯽ و رﺗﺒﮥ ﺟﻠﯿﻞ را ﺷﻨﺎﺧﺘﻪام و از ﺳﺎﺑﻖ‪ ،‬ﯾﻌﻨﯽ‬
> ‫از ﺑﺪو ﻋﻤﺮ ﺷﺮﯾﻒ اﯾﺸﺎن‪ ،‬اﻟﲐ ﺣﺎل‪ ،‬ﺑﻨﺪﮔﯽ داﺷﺘﻪام‪ .‬در ﺳﻠﮏ ﺗﺠّﺎر ﺑﻮده‪ ،‬اﮔﺮ‬
> ‫ﻗﻠﯿﻞ ﺗﺤﺼﯿﻠﯽ در ﻋﻠﻮم ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ آﻧﻘﺪر ﻧﺒﻮده ﮐﻪ ﮐﺎرﺳﺎزی ﺷﻮد‪ .‬ﺑﻘﺪر ﺧﻮدﻫﺎﻣﻮن‬
> ‫ﺑﻠﮑﻪ ﮐﻤﺘﺮ ﻫﻢ در ﻣﮑﺘﺐﺧﺎﻧﻪ و ﺑﻌﺪ از آن ﻣﺸﻐﻮل ﺷﺪهاﻧﺪ اﻟﲐ ﻗﺒﻞ از ﻇﻬﻮر اﯾﻦ‬
> ‫اﺣﻮال‪ .‬از ﺟﻨﺎب اﯾﺸﺎن‪ ،‬ﺑﺤﺴﺐ ﻇﺎﻫﺮ ﻣﺜﻞ ﺧﻮد ﻣﺎﻫﺎ ﺑﻮده‪ ،‬اﻃّﻼﻋﯽ از ﻋﻠﻮم‬
> 
> ‫‪76‬‬
> ‫ﺗﻮﻗﻴﻌﺎت ﺣﻀﺮت ﻧﻘﻄﺔ اوﻟﻲٰ ﻧﺎزﻟﻪ ﺑﻪ اﻓﺘﺨﺎر ﺧﺎل اﻛﺒﺮ‬              ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﻧﺪاﺷﺘﻪ و اﻟﺤﺎل اﻣﺮ ﺑﻪ ﻧﺤﻮی اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﻫﺮ ﻣﺴﺄﻟﮥ ﻣﺸﮑﻞ ﻫﺮ ﮐﺲ داﺷﺘﻪ‬
> ‫ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻫﺮ ﻋﺎﻟﻢ ﻓﺎﺿﻠﯽ در ﺗﺤﻘﯿﻖ ﻋﻠﻮم دﯾﻦ ﻫﺮ ﭼﻪ ﺧﻮاﻫﺪ ﺳﺆال ﻧﻤﺎﯾﺪ‪ ،‬و ﻧﻪ اﯾﻨﺴﺖ‬
> ‫ﻣﺤﺾ ادّﻋﺎ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬از ﻋﻬﺪه ﺑﺮﻣﯽآﯾﻨﺪ ﺑﻪ وﺟﻪ اﮐﻤﻞ و اﺗﻢّ‪ .‬ﻫﻤﯿﻦ ﻣﺮﺣﻠﻪ دﻟﯿﻠﯽ‬
> ‫اﺳﺖ ﻗﻮی و ﺣﺠّﺘﯽ اﺳﺖ ﮐﺎﻓﯽ‪ .‬دﯾﮕﺮ ﮐﺘﺎﺑﯽ ﮐﻪ از اﯾﺸﺎن ﻇﺎﻫﺮ ﺷﺪه و ﺳﺎﯾﺮ‬
> ‫ﻧﻮﺷﺘﻪﺟﺎت‪ ،‬ﻣﻦ ﺟﻤﻠﻪ ﺷﺮﺣﯽ ﺧﻄﺎب ﺑﻪ ﮐﺎﻓّﮥ ﻋﻠﻤﺎء ﻧﻮﺷﺘﻪاﻧﺪ‪ ،‬ﺑﻪ ﻧﻈﺮ ﺷﺮﯾﻒ‬
> ‫ﺧﻮاﻫﺪ رﺳﯿﺪ و ﺳﺒﮏ و ﺳﯿﺎق ﻋﺒﺎرت ﻗﺮآن ﻣﺠﯿﺪ اﺳﺖ‪ .‬از ﺳﺎﺑﻘﯿﻦ ﻻﺣﻘﯿﻦ ﻋﻠﻤﺎء‬
> ‫و ﺧﻄﺒﺎء ﻋﺒﺎرات ﺑﺴﯿﺎر ﺷﻨﯿﺪه ﺷﺪه‪ ،‬ﺑﻪ اﯾﻦ ﺳﯿﺎق ﮔﻮﯾﺎ ﮐﺴﯽ ﻧﺸﻨﯿﺪه ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺧﻮد‬
> ‫اﯾﺸﺎن ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ اﮔﺮ ﮐﻞّ اﻫﻞ ﻋﺎﻟﻢ ﺟﻤﻊ ﺷﻮﻧﺪ ﻧﻤﯽﺗﻮاﻧﻨﺪ ﻣﺜﻞ آن را ﺑﯿﺎورﻧﺪ‪.‬‬
> ‫ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﻗﺮآن ﻣﺠﯿﺪ ﺣﺠّﺖ ﺑﻮد ﺑﻪ ﺟﻬﺖ ﺟﻨﺎب رﺳﻮلاﻟﻠّﻪ ﺻﻠﯽاﻟﻠّﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ‪ ،‬اﯾﻦ‬
> ‫ﻫﻢ ﺣﺠّﺖ اﺳﺖ ﺑﻪ ﺟﻬﺖ ﻣﻦ‪ .‬اﮔﺮﭼﻪ وﺟﻪ ﺣﺠّﺖﺑﻮدن آن را ﺣﻘﯿﺮ از ﻃﺮﯾﻖ‬
> ‫ﻓﺼﺎﺣﺖ ﻧﻤﯽﺗﻮاﻧﻢ ﻓﻬﻤﯿﺪه ﺑﺎﺷﻢ‪ ،‬اﻣّﺎ اﯾﻦ را ﺗﻤﯿﺰ ﻣﯽدﻫﻢ ﮐﻪ ﻣﺜﻞ اﯾﻦ ﺗﺎ ﺣﺎل از‬
> ‫دﯾﮕﺮی ﻧﺸﻨﯿﺪهام‪ .‬ﻓﺼﺎﺣﺖ ﻗﺮآن ﻣﺠﯿﺪ را ﻫﻢ ﻣﻦ ﺣﯿﺚ اﻟﻔﺼﺎﺣﻪ ﺣﻘﯿﺮ ﻧﻤﯽﺗﻮاﻧﻢ‬
> ‫ﺗﻤﯿﺰ دﻫﻢ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﺑﻪ ﻣﺠﺮّد ﮔﻔﺘﮥ دﯾﮕﺮان ﮐﻪ در ﺷﺮﯾﻌﺖ ﻣﻘﺪّﺳﻪ ﺛﺎﺑﺖ ﺷﺪه ﺗﺼﺪﯾﻖ‬
> ‫دارم‪ .‬اﯾﻦ را ﻫﻢ ﺑﺮ ﻫﻤﺎن ﺳﺒﮏ ﮐﻼم و ﺳﯿﺎق ﻣﯽﺑﯿﻨﻢ‪ .‬اﻣّﺎ ﻇﺎﻫﺮ اﺳﺖ ﻓﻬﻢ ﺣﻘﯿﺮ ﺑﺮ‬
> ‫ﺧﻮدم ﺣﺠّﺖ اﺳﺖ‪ ،‬ﻧﻪ ﺑﺮ دﯾﮕﺮی‪ .‬ﺳﺮﮐﺎر ﻋﺎﻟﯽ ﺧﻮد ﺑﺎﯾﺪ دﻗّﺖ ﻓﺮﻣﻮده ﺗﺎ اﻣﺮ ﻇﺎﻫﺮ‬
> ‫ﺷﻮد‪ .‬اﻧﺸﺎءاﻟﻠّﻪ ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﻓﺮﻣﻮد ﻋﻘﻞ و ادراک ﺧﻮد را ﺑﻪ دﺳﺖ دﯾﮕﺮی از ﻋﻠﻤﺎء ﯾﺎ‬
> ‫ﻏﯿﺮ اﯾﺸﺎن ﻧﺨﻮاﻫﻨﺪ داد ‪) "...‬ﻋﻬﺪ اﻋﻠﲐ‪ ،‬ص‪(۱۲۰‬‬
> ‫ﺣﺎﺟﯽ ﻋﺒﺪاﻟﺤﺴﯿﻦ ﻣﺬﮐﻮر ﻫﺮﮔﺰ ﺑﻪ اﯾﻤﺎن ﺗﻮﻓﯿﻖ ﻧﯿﺎﻓﺖ و ﻫﻤﻮاره ﺑﻪ ﻣﺨﺎﻟﻔﺖ و‬
> ‫ﺗﻔﺘﯿﻦ ﻣﺸﻐﻮل ﺑﻮد‪.‬‬
> ‫ﻣﻄﺎﻟﻊ ﺗﻮﻗﯿﻌﺎت ﻧﺎﻣﺒﺮده در ﺑﺎﻻ ﮐﻪ از ﻗﻠﻢ ﺣﻀﺮت ﻧﻘﻄﻪ ﺧﻄﺎب ﺑﻪ ﺟﻨﺎب ﺧﺎل اﮐﺒﺮ‬
> ‫ﻧﺎزل ﺷﺪه ﺑﻪ ﻗﺮار ذﯾﻞ اﺳﺖ‪:‬‬
> ‫‪ –۱‬ﺳﺒﺤﺎن اﻟّﺬی ﻗﺪ ﻧﺰل اﻵﯾﺎت ﻋﻠﯽ ﻣﻦ ﯾﺸﺎء ﻣﻦ ﻋﺒﺎده ‪) ...‬ﺧﻂّ اﻟﻤﺨﺎ‬
> ‫ﯽ ﻣﻨﺘﺸﺮ ﻧﺸﺪه )ﻣُﺨﺎ ﺷﻬﺮی اﺳﺖ در‬        ‫اﻟﯽ اﻟﺨﺎل ﻓﯽ ﺑﻮﺷﻬﺮ‪،‬ﻧﺴﺨﮥ ﺧﻄ ّ‬
> ‫ﺟﻨﻮب ﻋﺮﺑﺴﺘﺎن ﮐﻪ اﻣﺮوز آﻧﺮا ‪ Mocka‬ﻣﯿﻨﺎﻣﻨﺪ‪((.‬‬
> ‫‪ –۲‬اﻟﺤﻤﺪﻟﻠّﻪ اﻟّﺬی ﻗﺪ ﻧﺰل اﻟﮑﺘﺎب ﺑﺎﻟﺤﻖّ ﻓﯿﻪ آﯾﺎت ﺑﯿّﻨﺎت ﻟﻘﻮم ﯾﺴﻤﻌﻮن ‪...‬‬
> ‫ﻞ ﺻﺪور ﺗﻮﻗﯿﻊ‪ :‬ﻣﺴﻘﻂ((‬  ‫)ﻋﻬﺪ اﻋﻠﲐ‪ ،‬ص‪) ۹۲‬ﻣﺤ ّ‬
> 
> ‫‪77‬‬
> ‫ﺗﻮﻗﻴﻌﺎت ﺣﻀﺮت ﻧﻘﻄﺔ اوﻟﻲٰ ﻧﺎزﻟﻪ ﺑﻪ اﻓﺘﺨﺎر ﺧﺎل اﻛﺒﺮ‬                ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫‪ –۳‬اﻗﺮء ﮐﺘﺎب ذﮐﺮ اﺳﻢ رﺑّﮏ اﻟّﺬی ﯾﻨﺰل اﻵن اﻟﯿﮏ ﮐﺘﺎﺑﺎً ﻣﺒﯿﻨ ًﺎ ‪) ...‬ﻋﻬﺪ‬
> ‫اﻋﻠﲐ‪ ،‬ص‪(۹۴‬‬
> ‫‪ –۴‬ﺷﻬﺪاﻟﻠّﻪ اﻧّﻪ ﻻ اﻟﻪ اﻻّ ﻫﻮ و اﻟﻤﻼﺋﮑﻪ و اوﻟﻮ اﻟﻌﻠﻢ ﺑﺎﻟﻘﺴﻂ ‪) ...‬ﻣﻨﻬﺎ ﺳﯿّﺪ‬
> ‫ﯽ ﻣﻨﺘﺸﺮ ﻧﺸﺪه(‬ ‫‪ ،۹۲‬ﻫﻮاﻟﺤﯽّ اﻟﻘﯿﻮم ذواﻟﺠﻼل و اﻻﮐﺮام‪ ،‬ﻧﺴﺨﮥ ﺧﻄ ّ‬
> ‫‪ –۵‬ﯾﺎ اﻟﻬﯽ اﻧﺖ اﻟﻤﻌﺒﻮد وﺣﺪک ﻻﺷﺮﯾﮏ ﻟﮏ ﺑﮏ ﻋﺮﻓﺘﮏ و ﺑﻨﻔﺴﮏ‬
> ‫ﯽ ﻣﻨﺘﺸﺮ ﻧﺸﺪه(‬
> ‫اﻋﺘﺼﻤﺖ ‪) ...‬ﺣﺮز ﺧﺎل‪ ،‬ﻧﺴﺨﮥ ﺧﻄ ّ‬
> ‫‪ –۶‬ﺷﻬﺪ اﻟﻠّﻪ اﻧّﻪ ﻻ اﻟﻪ اﻻّ ﻫﻮ ﻟﻪ اﻟﺨﻠﻖ و اﻻﻣﺮ ﯾﺤﯿﯽ و ﯾﻤﯿﺖ ﺛﻢ ﯾﻤﯿﺖ و‬
> ‫ﯾﺤﯿﯽ ‪) ...‬ﺧﻮﺷﻪﻫﺎ‪ ،‬ش‪ ،٦‬دورۀ ﺑﯿﺎن‪۱۵۲ ،‬ﺑﺪﯾﻊ(‬
> ‫ﻣﻄﺎﻟﺐ ﺗﻮﻗﯿﻌﺎت ﻧﺎﻣﺒﺮده در ﻓﻮق را ﻣﯿﺘﻮان ﺑﻪ ﻃﻮر ﮐﻠّﯽ ﺑﻪ دو ﻧﻮع ﺗﻘﺴﯿﻢ ﻧﻤﻮد‪:‬‬
> ‫اوّل – ﻣﻄﺎﻟﺐ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ اﻣﻮر ﺗﺠﺎری و ﻣﺤﺎﺳﺒﺎت و اداء دﯾﻮن و ﺧﺮﯾﺪ و ﻓﺮوش و‬
> ‫ﺑﻌﻀﯽ اﻣﻮر ﺧﺎﻧﻮادﮔﯽ؛‬
> ‫دوّم – ﻣﻄﺎﻟﺐ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ اﻇﻬﺎر اﻣﺮ و ﻇﻬﻮر ﺧﻮد آن ﺣﻀﺮت اﺳﺖ‪ .‬در اﯾﻨﺠﺎ‬
> ‫ﺧﻄﺎب ﻣﻈﻬﺮ اﻟﻬﯽ ﺑﻪ ﺑﻨﺪهای از ﺑﻨﺪﮔﺎن اﻟﻬﯽ اﺳﺖ و اﻣﺮ ﺑﻪ اﻃﺎﻋﺖ و اﯾﻤﺎن‬
> ‫واﻋﺘﻘﺎد ﺑﻪ آﯾﺎت آن ﺣﻀﺮت اﺳﺖ‪ ،‬ﻧﻪ ﻣﮑﺎﻟﻤﻪ و ﻣﮑﺎﺗﺒﮥ دو ﺧﻮﯾﺸﺎوﻧﺪ‪.‬‬
> ‫در اﮐﺜﺮ اﯾﻦ ﺗﻮﻗﯿﻌﺎت اﺑﺘﺪا ﺧﻮد را ﺑﻪ ﻧﺎم "ذﮐﺮ" ﻣﯿﻨﺎﻣﻨﺪ‪ ،‬و اﯾﻨﮑﻪ ﺑﺪون اذن و اﺟﺎزۀ‬
> ‫"ﺑﻘﯿّﺔاﻟﻠّﻪ" ﺣﺮﻓﯽ ﻧﺎزل ﻧﻤﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪ ،‬وﻟﯽ در ﻋﯿﻦ ﺣﺎل از ﻋﻈﻤﺖ اﻣﺮ اﻟﻬﯽ و ﺑُﻌﺪ‬
> ‫ﻣﺮدم از اﻣﺮ او ﺳﺨﻦ ﻣﯿﺮاﻧﻨﺪ‪ ،‬و اﺷﺎره ﺑﻪ اﯾﻦ ﻧﮑﺘﻪ ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﮐﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ در روز‬
> ‫ﻗﯿﺎﻣﺖ ﺑﻪ ﻋﺪل رﻓﺘﺎر ﻣﯿﮑﻨﺪ و ﻇﺎﻟﻤﯿﻦ ﺑﺎ ﺳﺮﻫﺎی اﻓﮑﻨﺪه ﺑﻪ ﻧﺎر راﺟﻊ ﻣﯿﮕﺮدﻧﺪ‪ ،‬و ﻫﺮ‬
> ‫ﮐﻪ را ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﺨﻮاﻫﺪ ﺗﺄﯾﯿﺪ ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﺪ و ﺑﺮ ﺧﻮد ﻓﺮض ﻣﯿﺪاﻧﺪ ﮐﻪ در ﯾﻮم ﻗﯿﺎﻣﺖ ﺑﻪ‬
> ‫ﻋﺪل رﻓﺘﺎر ﮐﻨﺪ و ﺑﻪ ﺟﻨﺎب ﺧﺎل ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﮐﻪ ﮐﻠﻤﮥ ﭘﺮوردﮔﺎر )اﻣﺮ اﻟﻬﯽ( را ﻧﺼﺮت‬
> ‫ﮐﻦ و در راه ﺧﺪا از ﮐﺴﯽ ﻣﺘﺮس‪" :‬وﻟﮑﻦ اﻧﺼﺮ ﮐﻠﻤﺔ رﺑّﮏ و ﻻﺗﺨﻒ ﻓﯽ ﺳﺒﯿﻞاﻟﻠّﻪ‬
> ‫ن اﻟﻠّﻪ رﺑّﮏ ﻟﯿﺠﺰی اﻟﺼﺎدﻗﯿﻦ ﺟﺰاءً ﺣﺴﻨﺎً‪ ".‬و ﻣﮑﺮّر ﺑﻪ اﯾﻦ ﻧﮑﺘﻪ اﺷﺎره‬    ‫ﻣﻦ اﺣﺪ ﻻ ّ‬
> ‫ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﮐﻪ ﺣﻀﺮﺗﺸﺎن از ﮐﺴﯽ ﺑﯿﻢ ﻧﺪارﻧﺪ و ﺧﻮف را در ﺳﺎﺣﺘﺸﺎن راﻫﯽ ﻧﯿﺴﺖ‬
> ‫)ﺧﻮﺷﻪﻫﺎ‪ ،‬ش‪ ،٦‬دورۀ ﺑﯿﺎن‪ ،‬ﺗﻮﻗﯿﻊ ﺷﻤﺎرۀ ‪" :(۲‬و ﻣﺎ ارﱝ ﺑﺤﻮل اﻟﻠّﻪ ﻓﯽ ﻧﻔﺴﯽ ﻗﺪر‬
> ‫ﺧﺮدل ﻣﻦ ﺧﻮف و ﻣﺎ اﺟﺪ ﮐﻞّ اﻟﺨﻠﻖ ﻓﯽ ﺟﻨﺐ ﺣﮑﻢاﻟﻠّﻪ اﻻّ اﻗﻞّ ﻣﻦ ̍ذﻟﮏ و اﻟﻠّﻪ‬
> ‫ﺧﺒﯿﺮ ﻋﻠﯿﻢ‪) ".‬ﺧﻮﺷﻪﻫﺎ‪ ،‬ش‪ ،٦‬دورۀ ﺑﯿﺎن‪ ،‬ﺗﻮﻗﯿﻊ ﺷﻤﺎرۀ ‪(۲‬‬
> 
> ‫‪78‬‬
> ‫ﺗﻮﻗﻴﻌﺎت ﺣﻀﺮت ﻧﻘﻄﺔ اوﻟﻲٰ ﻧﺎزﻟﻪ ﺑﻪ اﻓﺘﺨﺎر ﺧﺎل اﻛﺒﺮ‬                 ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫و از آﻧﺠﺎ ﮐﻪ از ﺗﻌﻠّﻖ ﺧﺎﻃﺮ و ﻧﮕﺮاﻧﯽ ﺟﻨﺎب ﺧﺎل در ﻣﻮرد ﺧﻄﺮاﺗﯽ ﮐﻪ آن ﺣﻀﺮت‬
> ‫را ﺗﻬﺪﯾﺪ ﻣﯿﮑﻨﺪ آﮔﺎه ﺑﻮدﻧﺪ‪ ،‬ﻣﮑﺮّر ًا در اﯾﻦ ﺗﻮﻗﯿﻌﺎت اﯾﺸﺎن را ﻣﺘﺬﮐّﺮ ﻣﯿﺪارﻧﺪ ﮐﻪ‬
> ‫ﺑﺮای ﻫﺮ ﮐﺲ اﺟﻠﯽ ﻣﺤﺘﻮم اﺳﺖ‪ ،‬و ﺟﻨﺎب ﺧﺎل ﻧﺒﺎﯾﺪ ﺑﻪ ﺧﻮد ﺗﺮﺳﯽ راه دﻫﻨﺪ و‬
> ‫ن اﻟﺮّوح‬‫وﻋﺪۀ ﺗﺄﯾﯿﺪ ﺧﺪاوﻧﺪ را ﮐﻪ در ﻗﺮآن ﻧﺎزل ﺷﺪه ﻣﮑﺮّر ﯾﺎدآور ﻣﯿﺸﻮﻧﺪ‪" :‬و ا ّ‬
> ‫ﯾﺆﯾّﺪﻧﯽ ﻓﯽ ﮐﻞّ ﺣﯿﻦ ﺑﺎذن اﻟﻠّﻪ و اﻟﻠّﻪ ﻗﻮی ﺣﻤﯿﺪٌ‪) ".‬ﺗﻮﻗﯿﻊ ﺷﻤﺎرۀ ‪(۳‬‬
> ‫ﻧﮑﺘﮥ ﺟﺎﻟﺐ ﺗﻮﺟّﻪ در اﯾﻦ ﺗﻮﻗﯿﻊ اﯾﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺳﯿﺮ ﺗﺪرﯾﺠﯽ اﻇﻬﺎر اﻣﺮ ﻣﺒﺎرک را ﺑﻪ‬
> ‫وﺿﻮح ﻧﺸﺎن ﻣﯿﺪﻫﻨﺪ‪ ،‬زﯾﺮا ﻫﻤﺎن ﻃﻮر ﮐﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪ ﺧﻮد را ﺑﻪ ﻧﺎم "ذﮐﺮ" و ﻣﺒﻌﻮث از‬
> ‫ﺟﺎﻧﺐ "ﺑﻘﯿﺔاﻟﻠّﻪ ﺣﺠّﺔ رﺑّﮏ اﻣﺎم ﺣﻖّ ﺳﻤﯿﻊ" )ﺗﻮﻗﯿﻊ ﺷﻤﺎرۀ ‪ (۳‬ﻣﯿﻨﺎﻣﻨﺪ‪ ،‬و در ﻫﻤﺎن‬
> ‫ﺗﻮﻗﯿﻊ ﺑﻪ وﻋﺪۀ ﻧﺼﺮ و ﺗﺄﯾﯿﺪ ﺧﺪاوﻧﺪ در ﻣﻮرد رﺳﻞ ﺧﻮد ﺑﻪ ﻗﺮآن اﺳﺘﺸﻬﺎد ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪:‬‬
> ‫ﻦ اﻟﻠّﻪ ﻗﺪ ﮐﺘﺐ ﺣﮑﻤﻨﺎ ﻓﯽ اﻟﻘﺮآن ﻣﻦ ﻗﺒﻞ و اﻟﻠّﻪ ﺳﻤﯿﻊ ﻋﻠﯿﻢ ﮐﺘﺐ اﻟﻠّﻪ ﻻ ﻏﻠﺒّﻦ‬  ‫"وﻟﮑ ّ‬
> ‫ی ﻋﺰﯾﺰ‪) ".‬ﺗﻮﻗﯿﻊ ﺷﻤﺎرۀ ‪ (۳‬ﮐﻪ ﺑﻪ ﺧﻮﺑﯽ ﺑﺮ ادّﻋﺎی‬   ‫اﻧﺎ و رﺳﻠﯽ اﻧّﻪ ﻻ اﻟﻪ اﻻّ ﻫﻮ ﻟﻘﻮ ّ‬
> ‫‪۱۴‬‬
> ‫ﻣﻘﺎم رﺳﺎﻟﺖ اﯾﺸﺎن ﮔﻮاه اﺳﺖ‪ ،‬و ﺑﻌﺪ در ﺗﻮﻗﯿﻌﯽ دﯾﮕﺮ )ﺗﻮﻗﯿﻊ ﺷﻤﺎرۀ ‪ (۳‬ﺑﻪ‬
> ‫ﺧﻄﺒﺔاﻟﻐﺪﯾﺮ و ﺧﻄﺒﮥ ﺗﻄﻨﺠﯿّﻪ اﺳﺘﺸﻬﺎد ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﮐﻪ ﺑﺸﺎرت ﺑﻪ ﻇﻬﻮر "ﻣﮑﻠّﻢ ﻣﻮﺳﯽ"‬
> ‫ﺑﺮ ﺷﺠﺮۀ ﻃﻮر دارد و ﻣﻔﻬﻮم آن آﻧﺴﺖ ﮐﻪ آﻧﭽﻪ ﺑﺮ ﺣﻀﺮت ﻣﻮﺳﯽ از ﺷﺠﺮۀ ﻃﻮر‬
> ‫ﻇﺎﻫﺮ ﺷﺪ ﺟﺰﺋﯽ از ﯾﮏ ذرّه اﺳﺖ‪ ،‬در ﺣﺎﻟﯽ ﮐﻪ ﻇﻬﻮر ﺣﻀﺮﺗﺸﺎن ﺑﻪ ﻣﻨﺰﻟﮥ ﻇﻬﻮر‬
> ‫ﻣﮑ ّﻠﻢ ﻣﻮﺳﯽ اﺳﺖ‪ ،‬ﮐﻪ دﻟﯿﻞ ﺑﺮ ﻣﻈﻬﺮﯾّﺖ ﻧﻔﺲ ﻣﺒﺎرﮐﺸﺎن ﻣﯿﺒﺎﺷﺪ‪ ،‬و ﭘﺲ از اﺷﺎرات‬
> ‫دﯾﮕﺮی ﺑﻪ ﻣﻄﺎﻟﺐ ﻗﺮآن ﮐﺮﯾﻢ و ﺗﺤﻘّﻖ آن در ﺧﻮد آن ﺣﻀﺮت‪ ،‬اﺷﺎره ﺑﻪ ﺑﯿﺎن‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﻋﻠﯽ ﻋﻠﯿﻪاﻟﺴّﻼم ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﮐﻪ ﺑﺎ ﻇﻬﻮر ﺣﻀﺮﺗﺸﺎن ﺗﺤﻘّﻖ ﯾﺎﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪ ،‬ﯾﻌﻨﯽ‬
> ‫ﺻﺮاﻃﯽ ﮐﻪ از ﻣﻮ ﺑﺎرﯾﮑﺘﺮ اﺳﺖ‪ ،‬اﻣّﺎ ﺑﺮای ﻣﺆﻣﻨﯿﻦ وﺳﯿﻊ ﻣﯿﺸﻮد و ﻋﺮض آن از آﺳﻤﺎن‬
> ‫ﺗﺎ زﻣﯿﻦ اﺳﺖ‪ ،‬ﻫﻤﯿﻦ اﻣﺮ ﻣﺒﺎرک اﺳﺖ‪ ،‬و ﺑﻪ ﻋﺒﺎرت دﯾﮕﺮ اﺷﺎرات ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﯾﻮم‬
> ‫ﻗﯿﺎﻣﺖ را ﻫﻤﻪ در ﻇﻬﻮر ﺧﻮد و اﻣﺮ ﻣﺒﺎرﮐﺸﺎن ﻣﺘﺤﻘّﻖ ﻣﯿﺪاﻧﻨﺪ‪.‬‬
> ‫در ﺗﻮﻗﯿﻊ دﯾﮕﺮی )ﺧﻮﺷﻪﻫﺎ‪ ،‬ج‪ ،(٦‬از آﻧﺠﺎ ﮐﻪ ﺣﻀﺮت ﺧﺎل ﻫﺮ روز ﺻﺒﺢ ﺗﻼوت‬
> ‫ﻣﯿﻔﺮﻣﻮدهاﻧﺪ "آﻣﻨﺖ ﺑﻪ ﺳ ّﺮ آل ﻣﺤﻤّﺪ‪ "،‬ﺑﻪ ﺗﻔﺴﯿﺮ ﻣﻌﻨﯽ "ﺳﺮّ آل ﻣﺤﻤّﺪ" ﻣﯿﭙﺮدازﻧﺪ و‬
> ‫اوّل ﺳﻨﮥ ‪ ۱۲۶۰‬را اوّل "ﻇﻬﻮر ﺳ ّﺮ"‪ ۱‬ﻣﯿﻨﺎﻣﻨﺪ ﮐﻪ در آن ﮐﻠﻤﮥ اﺛﺒﺎت ﺑﺮ ﻧﻔﯽ ﺗﻘﺪّم ﯾﺎﻓﺖ‪،‬‬
> ‫و ﺳ ّﺮ ﻣﺤﻤّﺪ و آل ﻣﺤﻤّﺪ ﻇﺎﻫﺮ ﺷﺪ‪ ،‬و ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪ ..." :‬ﭼﻮﻧﮑﻪ ﻇﻬﻮر ﺳ ّﺮ ﻇﻬﻮراﻟﻠّﻪ‬
> ‫اﺳﺖ‪ ،‬ﻧﻪ ﻇﻬﻮر ﺑﻪ ﺷﺄن ﻧﺒﻮّت‪ ،‬و وﻻﯾﺖ ﺑﻞ ﺑﻪ ﻇﻬﻮر رﺑﻮﺑﯿّﺖ ‪ "...‬و در اﯾﻦ ﺗﻮﻗﯿﻊ ﺑﻪ‬
> ‫ﺻﺮاﺣﺖ ﻣﻘﺎم ﺧﻮد را ﻇﻬﻮر ﻗﺎﺋﻢ آل ﻣﺤﻤّﺪ و ﻇﻬﻮر ﻗﯿّﻮم ﻣﯿﻨﺎﻣﻨﺪ‪" :‬از اﯾﻦ ﺟﻬﺖ ﺑﻮد‬
> 
> ‫‪79‬‬
> ‫ﺗﻮﻗﻴﻌﺎت ﺣﻀﺮت ﻧﻘﻄﺔ اوﻟﻲٰ ﻧﺎزﻟﻪ ﺑﻪ اﻓﺘﺨﺎر ﺧﺎل اﻛﺒﺮ‬                                ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﮐﻪ در ﺑﺪو ﻇﻬﻮر‪ ،‬ﺳﻮرۀ اﺳﻢ ﺧﻮد را ﺗﻔﺴﯿﺮ ﮐﺮد‪) ".‬ﺧﻮﺷﻪﻫﺎ‪ ،‬ج ‪ (٦‬ﮐﻪ اﺷﺎره ﺑﻪ‬
> ‫ﮐﺘﺎب "ﻗﯿّﻮماﻻﺳﻤﺎء" ﯾﺎ "ﺗﻔﺴﯿﺮ ﺳﻮرۀ ﯾﻮﺳﻒ" اﺳﺖ‪ ۲‬و ﺑﺮای ﺟﻨﺎب ﺧﺎل ﺻﺮﯾﺤ ًﺎ‬
> ‫ﺗﻮﺿﯿﺢ ﻣﯿﺪﻫﻨﺪ ﮐﻪ ﻏﯿﺮ از ﺧﺪاوﻧﺪ ﮐﺴﯽ ﻗﺎدر ﻧﯿﺴﺖ آﯾﻪای ﻧﺎزل ﻓﺮﻣﺎﯾﺪ‪ ..." :‬ﻏﯿﺮاﻟﻠّﻪ‬
> ‫ﻗﺎدر ﻧﯿﺴﺖ آﯾﻪ ﻧﺎزل ﻓﺮﻣﺎﯾﺪ‪ ،‬ﮐﻪ اﮔﺮ اﯾﻦ اﻣﺮی ﺑﻮد ﮐﻪ از ﺷﺄن ﺑﻨﺪه ﺑﻮد از ﯾﻮم ﻧﺰول‬
> ‫ﻗﺮآن ﺗﺎ ﺳﻨﮥ ‪ ۱۲۶۰‬ﮐﻪ ‪ ۱۲۷۰‬ﺳﺎل ﮔﺬﺷﺖ‪ ۳‬ﮐﺴﯽ آﯾﻪ آورده ﺑﻮد‪ ،‬و ﻫﻤﯿﻦ ﻗﺪر ﮐﻪ ﮐﺴﯽ‬
> ‫ﻞ او اﺳﺖ و دﻟﯿﻞ واﻗﻊ‬          ‫آﯾﻪ آورد دﻟﯿﻞ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻏﯿﺮ از ﺧﺪاوﻧﺪ ﻧﯿﺴﺖ‪ ،‬ﺑﻞ از ﻗِﺒَ ِ‬
> ‫وﺟﻮده اﺛﺒﺎﺗﻪ و آﯾﺎﺗﻪ دﻟﯿﻠﻪ ‪) "...‬ﺧﻮﺷﻪﻫﺎ‪ ،‬ج ‪(٦‬‬
> ‫و در ﺑﻘﯿﮥ ﺗﻮﻗﯿﻊ اﺷﺎره ﺑﻪ رﺟﻮع )روﺣﺎﻧﯽ( ﺣﻀﺮت رﺳﻮل و اﺋﻤﮥ اﻃﻬﺎر در اﯾﻦ‬
> ‫ﯽ اﺳﺖ و اﺷﺎره ﺑﻪ اﯾﻨﮑﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻪ وﻋﺪۀ‬                 ‫ﻇﻬﻮر ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﮐﻪ اﺷﺎره ﺑﻪ ﺣﺮوف ﺣ ّ‬
> ‫ض ‪) "...‬ﺳﻮرۀ‬  ‫ﻋﻠَﻰ اﻟﱟﺬِﻳﻦَ اﺳْﺘُﻀْﻌِﻔُﻮا ﻓِﻲ ا ْﻟ َٔﺎ ْر ِ‬
> ‫ﻦ َ‬
> ‫ﺧﻮد وﻓﺎ ﻓﺮﻣﻮد‪َ " :‬و ُﻧﺮِﻳ ُﺪ أَن ﱠﻧ ُﻤ ﱠ‬
> ‫اﻟﻘﺼﺺ‪ ،‬آﯾﮥ ‪ (۵‬و ﻗﯿﺎﻣﺖ ﺻﻐﺮﱝ ﺑﺮﭘﺎ ﺷﺪ و روزی ﮐﻪ ﭘﻨﺠﺎهﻫﺰار ﺳﺎل اﺳﺖ ﻇﺎﻫﺮ‬
> ‫ﮔﺮدﯾﺪ و ﻫﻤﮥ اﺷﯿﺎء ﺣﺸﺮ و ﻧﺸﺮ ﺷﺪ و ﮐﻞّ ﺑﻪ ﺟﺰای ﺧﻮد رﺳﯿﺪﻧﺪ وﻟﯽ اﻗﺎرب و‬
> ‫ﻓﺎﻣﯿﻞ را اﺳﺘﺜﻨﺎء ﻓﺮﻣﻮدﻧﺪ‪" :‬وﻟﯽ اﻗﺎرب را از ﺟﻬﺖ ﻓﻀﻞ در اﺳﺘﺜﻨﺎء داﺧﻞ ﻣﯽﮐﻨﻢ‬
> ‫ﺐ اﯾﺸﺎن‪ ".‬زﯾﺮا ﻫﺮ ﭼﻨﺪ ﮐﻪ ﻣﺤﺠﻮب ﺑﻮدﻧﺪ وﻟﯽ اﯾﺸﺎن را ﺑﻪ ﻇﺎﻫﺮ‬                                  ‫ﻻﺟﻞ ﺣ ّ‬
> ‫ﻣﯿﺸﻨﺎﺧﺘﻨﺪ‪ ،‬و ﺑﻌﺪ ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﮐﻪ اﮔﺮ ﺑﻪ ﻋﺪﻟﯽ ﮐﻪ ﻣﺮدم ﻣﻨﺘﻈﺮ آن ﻫﺴﺘﻨﺪ ﺑﺨﻮاﻫﻨﺪ ﺟﺰا‬
> ‫ﻖ ﻧﻤﯿﺸﻮد‪ ،‬ﻣﮕﺮ آﻧﮑﻪ ﺑﻪ ﻓﻀﻞ ﺑﺎ آﻧﻬﺎ ﻣﻌﺎﻣﻠﻪ ﺷﻮد‪.‬‬                    ‫دﻫﻨﺪ اﺣﺪی ﻣﺴﺘﺤ ّ‬
> ‫و در ﻗﺴﻤﺖ آﺧﺮ ﺗﻮﻗﯿﻊ اﺷﺎره ﺑﻪ ﻇﻬﻮر ﺧﻮد ﭼﻨﯿﻦ ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﮐﻪ‪ ..." :‬در ﻟﺒﺎس‬
> ‫ﻋﺒﻮدﯾّﺖ ﻇﺎﻫﺮ ﻣﯿﺸﻮد ﺑﻪ ﺣﺠّﺘﯽ ﮐﻪ دﯾﻦ اﯾﺸﺎن ﺑﺮﭘﺎﺳﺖ و ﺷﺎﻫﺪ ﻣﯿﮕﯿﺮد ﻫﺮ ﻧﻔﺴﯽ را‬
> ‫ﺑﺮ ﻋﻤﻠﺶ‪ ،‬ﻓﺮق ﻧﺎر‪ ،‬ﻧﻮر ﻋﺪد ﺑﺎب اﺳﺖ‪ .‬ﻫﺮ ﮐﺲ در ﺑﺎب داﺧﻞ اﺳﺖ در ﻧﻮر‪ ،‬و‬
> ‫اﻻّ در ﻧﺎر‪ .‬اﻣﺮوز اﻫﻞ ﺟﻨّﺖ و ﻧﺎر را ﺑﻪ ﻫﻤﯿﻦ ﺑﺸﻨﺎﺳﯿﺪ‪".‬‬
> ‫و ﺑﺎﻻﺧﺮه ﺗﻮﻗﯿﻊ آﺧﺮی ﮐﻪ در دﺳﺘﺮس ﻧﮕﺎرﻧﺪه ﻗﺮار دارد در ﺑﺎﻻی آن ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪه‬
> ‫اﺳﺖ‪" :‬ﺣﺮز ﺧﺎل روﺣﯽ ﻟﻪ اﻟﻔﺪاء" ﮐﻪ دﻋﺎﺋﯽ اﺳﺖ ﺗﻤﺎﻣ ًﺎ ﺑﻪ ﻟﺴﺎن ﻋﺮﺑﯽ و ﺟﻬﺖ‬
> ‫ﻼ درج‬  ‫ﺣﻔﻆ و ﺣﺮاﺳﺖ ﺧﺎل اﮐﺒﺮ ﻧﺎزل ﺷﺪه و ﺑﺴﯿﺎر دﻟﻨﺸﯿﻦ و زﯾﺒﺎ اﺳﺖ و ذﯾ ً‬
> ‫ﻣﯿﺸﻮد‪:‬‬
> 
> ‫‪80‬‬
> ‫ﺗﻮﻗﻴﻌﺎت ﺣﻀﺮت ﻧﻘﻄﺔ اوﻟﻲٰ ﻧﺎزﻟﻪ ﺑﻪ اﻓﺘﺨﺎر ﺧﺎل اﻛﺒﺮ‬                ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫"ﺣﺮز ﺧﺎل روﺣﯽ ﻟﻪ اﻟﻔﺪاء‬
> ‫ﯽ اﻟﻌﻈﯿﻢ‬
> ‫ﺑﺴﻤﻪ اﻟﻌﻠ ّ‬
> ‫ﯾﺎ اﻟﻬﯽ اﻧﺖ اﻟﻤﻌﺒﻮد وﺣﺪک ﻻﺷﺮﯾﮏ ﻟﮏ ﺑﮏ ﻋﺮﻓﺘﮏ و ﺑﻨﻔﺴﮏ اﻋﺘﺼﻤﺖ‬
> ‫ﺑﮑﯿﻨﻮﻧﯿّﺘﮏ و اﻧﺖ دﻟﻠﺘﻨﯽ ﻋﻠﯿﮏ و دﻋﻮﺗﻨﯽ اﻟﯿﮏ و ﻟﻮﻻ اﻧﺖ ﻟﻢ ﯾﮏ ﺷﯿﺌﺎُ ﺣﺘّﯽ‬
> ‫ﯽ اﻟﻘﯿﻮم و اﻟﺼﻤﺪ اﻟﻮﺗﺮ اﻟﻤﺤﻤﻮد ﻗﺪ ﺧﻠﻘﺖ اﻟﮑﻞ‬         ‫ﯾﻌﺮﻓﮏ ﺑﮏ اﻧﺖ اﻻﻟﻪ اﻟﺤ ّ‬
> ‫ﻞ ﺑﻤﺸﯿّﺘﮏ ﻣﻨﻘﺎدة ﻟﻌﻈﻤﺘﮏ و ﺑﺎرادﺗﮏ ﺧﺎﺋﻔﺔ‬       ‫ﺑﺎﻣﺮک و دﺑﺮّت ﻓﯽ اﻻﻣﺮ ﺑﻨﻔﺴﻪ ﻓﮑ ّ‬
> ‫ﻻ‬‫ﻣﻦ ﺳﻄﻮﺗﮏ و ﺑﺎذﻧﮏ ﺳﯿّﺎرة اﻟﯽ ﻣﺤﻞّ ﻗﻀﺎﺋﮏ و ﻗﺪرک و ﻻ ﻟﺸﺊ ﺣﮑﻢ ا ّ‬
> ‫ﺑﺴﻠﻄﺎﻧﮏ اﻧﺖ اﻟّﺬی ﮐﻨﺖ اﻗﺮب ﻣﻨﯽ ﻣﻦ ﮐﻞّ ﺷﯽء و اﻧﺖ اﻟّﺬی ﮐﻨﺖ ارﺣﻢ ﺑﯽ‬
> ‫ﻣﻦ ﮐﻠﺸﯽء ﻟﻢ ﯾﺰل ﺳﺠﺪ ﻟﻮﺟﻬﮏ وﺟﻮه اﻟﺠﺒّﺎرﯾﻦ و ذلّ ﻟﻌﺰﺗﮏ اﻋﻨﺎق اﻟﻤﺘﮑﺒﺮﯾﻦ و‬
> ‫اﻃﺎع اﻣﺮک ﻃﻮﻋﺎ ُ وﮐﺮﻫﺎ ﮐﻞ ﻣﻦ ﻓﯽ ﻣﻠﮑﻮت اﻟﺴﻤﻮات و اﻻرﺿﯿﻦ ﻓﺎﻋﺼﻤﻨﯽ اﻟﻠّﻬﻢ‬
> ‫ﻞ‬
> ‫ﺑﻘﻮّﺗﮏ ﻣﻦ ﮐﻞّ زﻟﻞ ﯾﺒﺎﻋﺪﻧﯽ ﻣﻦ رﺣﻤﺘﮏ و اﯾّﺪﻧﯽ ﺑﻨﻔﺤﺎﺗﮏ و ﺗﺠﻠّﯿﺎﺗﮏ ﻓﯽ ﮐ ّ‬
> ‫ﺣﯿﻦ و ﺑﻌﺪ ﺣﯿﻦ و اﺣﻔﻈﻨﯽ ﻣﻦ ﺳﯿﺌﺎت اﻟﺪﻫﻮر و ﺟﺮﯾﺮات ﯾﻮم اﻟﻨﺸﻮر ﺑﺤﻖّ اﺳﻤﺎﺋﮏ‬
> ‫اﻟﻌﻈﯿﻤﺔ و آﯾﺎﺗﮏ اﻟﻘﺪﯾﻤﺔ و ﻋﻼﻣﺎﺗﮏ اﻟﺒﺪﯾﻌﺔ ﺑﻤﺎ اﻧﺖ ﺗﻌﻠﻢ ﺣﻘﻬﺎ ﻻﺳﻮاک و ﺑﻤﺎ‬
> ‫اﻧﺖ ﺗﻌﺮف ﻗﺪرﻫﺎ ﻻدوﻧﮏ اﻧّﮏ اﻧﺖ اﻟﻠّﻪ ﺟﻤﺎل اﻟﺴّﻤﻮات و اﻻرض و اﻧّﮏ اﻧﺖ‬
> ‫اﻟﻠّﻪ ﺟﻼل اﻟﺴّﻤﻮات و اﻻرض و اﻧّﮏ اﻧﺖ اﻟﻠّﻪ ﺑﻬﺎء اﻟﺴّﻤﻮات و اﻻرض و اﻧّﮏ‬
> ‫اﻧﺖ اﻟﻠّﻪ ﻋﻤﺎد اﻟﺴّﻤﻮات و اﻻرض اﻟﻠﻬﻢ اﻧﺖ ﺗﻌﻠﻢ ﮐﻠﺸﯽء و ﻻﯾﺘﻌﺎﻇﻤﮏ ﺷﯽء ﻓﯽ‬
> ‫اﻟﺴّﻤﻮات و اﻻرض ﻓﺎﺣﺮﺳﻨﯽ ﺑﻌﯿﻨﮏ اﻟّﺘﯽ ﻻﺗﻨﺎم و اﮐﻔﻨﯽ ﺑﻤﻨﻌﮏ اﻟّﺬی ﻻﺗﺮام و‬
> ‫ادﺧﻠﻨﯽ ﻓﯽ ﺣﺼﻨﮏ ﺑﺴﻠﻄﺎﻧﮏ اﻟّﺬی ﻻ ﺗﻀﺎم ﻓﺎﻧﯽّ ﺑﮏ ارﺟﯽ و ادﻓﻊ و ﺑﮏ اﺻﻞ‬
> ‫و اﻧﻘﻄﻊ و ﺑﮏ اﻗﻬﺮ ﻋﻠﯽ اﻻﻋﺪاء و اﻏﻀﺐ و ﺑﮏ ادرء ﻓﯽ ﻧﺤﻮرﻫﻢ و اﺣﻔﻆ ﻧﻔﺴﯽ‬
> ‫ﻣﻦ ﺷﺮورﻫﻢ ﻓﺎﮐﻔﻨﯽ ﻣﺎ اﻫﻤﻨﯽ وﮐﻦ ﻟﯽ ﻇﻬﯿﺮ ًا و ﺣﺼﻨﺎ ﺣﺴﺒﻨﺎ اﻟﻠﻪ و ﻧﻌﻢ اﻟﻮﮐﯿﻞ ﻧﻌﻢ‬
> ‫اﻟﻤﻮﻟﯽ و ﻧﻌﻢ اﻟﻨّﺼﯿﺮ و اﻟﺤﻤﺪﻟﻠﻪ رب اﻟﻌﺎﻟﻤﯿﻦ‪".‬‬
> ‫از ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ و زﯾﺎرت ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ اﯾﻦ ﺗﻮاﻗﯿﻊ ﻣﯿﺘﻮان ﺑﺨﻮﺑﯽ درﯾﺎﻓﺖ ﮐﻪ ﻟﻄﻒ و ﻋﻨﺎﯾﺖ‬
> ‫ﺣﻀﺮت اﻋﻠﲐ روح ﻣﺎﺳﻮاه ﻓﺪاه در ﻣﻮرد داﺋﯽ ﻣﺒﺎرﮐﺸﺎن ﭼﻘﺪر ﻋﻈﯿﻢ اﺳﺖ و از‬
> ‫ﻃﺮﻓﯽ اﯾﻦ اﺳﺘﺪﻻﻻت و اﻇﻬﺎر اﻣﺮ و اﺑﺮاز ﻣﻘﺎم اﻟﻬﯽ ﺣﻀﺮﺗﺸﺎن ﭼﮕﻮﻧﻪ در روح و‬
> ‫ﻗﻠﺐ ﺟﻨﺎب ﺧﺎل ﻧﻔﻮذ ﻧﻤﻮده ﮐﻪ اﯾﺸﺎن ﻧﺎﻣﻪﻫﺎﯾﯽ را ﮐﻪ ﻗﺴﻤﺘﻬﺎﯾﯽ از آن در اﺑﺘﺪای‬
> ‫اﯾﻦ ﻣﻘﺎﻟﻪ درج ﺷﺪ‪ ،‬ﺑﻪ اﻗﻮام ﺧﻮد ﻧﻮﺷﺘﻨﺪ و از ﻃﺮف دﯾﮕﺮ ﭘﺲ از ﻇﻬﻮر ﺟﻤﺎل‬
> ‫اﻗﺪس اﺑﻬﲐ‪ ،‬ﺳﺆاﻻت ﺧﻮد را ﺑﻪ ﻣﺤﻀﺮ اﻃﻬﺮ ﺗﻘﺪﯾﻢ داﺷﺘﻪ ﺑﺎ درﯾﺎﻓﺖ "رﺳﺎﻟﮥ ﺧﺎﻟﯿّﻪ"‬
> 
> ‫‪81‬‬
> ‫ﺗﻮﻗﻴﻌﺎت ﺣﻀﺮت ﻧﻘﻄﺔ اوﻟﻲٰ ﻧﺎزﻟﻪ ﺑﻪ اﻓﺘﺨﺎر ﺧﺎل اﻛﺒﺮ‬            ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﮐﻪ ﺑﻌﺪاً ﺑﻪ ﮐﺘﺎب ﻣﺴﺘﻄﺎب "اﯾﻘﺎن" ﻧﺎﻣﯿﺪه ﺷﺪ ﻣﻔﺘﺨﺮ ﺷﺪه ﺑﻪ ﻣﻘﺎم ﯾﻘﯿﻦ واﯾﻤﺎن ﮐﺎﻣﻞ‬
> ‫واﺻﻞ ﺷﺪﻧﺪ‪.‬‬
> 
> ‫ﯾﺎدداﺷﺖﻫﺎ‬
> ‫‪ .۱‬ﮐﻠﻤﮥ ﺳ ّﺮ ﺑﻪ ﺣﺴﺎب اﺑﺠﺪ ﻣﺴﺎوی ﻋﺪد ‪ ۲۶۰‬اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫‪ .۲‬ﻋﺪد ﯾﻮﺳﻒ = ‪ ،۱۵۶‬و ﻋﺪد ﻗﯿّﻮم ﺑﻪ ﺣﺴﺎب اﺑﺠﺪ ﻣﺴﺎوی ‪ ۱۵۶‬اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫‪ .۳‬ﻣﻘﺼﻮد از ﺗﺎرﯾﺦ ﺑﻌﺜﺖ ﺣﻀﺮت رﺳﻮل ﺗﺎ ﯾﻮم ﻇﻬﻮر اﺳﺖ‪.‬‬
> 
> ‫‪82‬‬
> ‫ﻣ‪Ĥ‬ﺧﺬ ﭼﻨﺪ ﺣﺪﻳﺚ در ﻛﺘﺎب "ﺑﻴﺎن ﻓﺎرﺳﻲ"‬                         ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﻣ‪Ĥ‬ﺧﺬ ﭼﻨﺪ ﺣﺪﻳﺚ در ﻛﺘﺎب "ﺑﻴﺎن ﻓﺎرﺳﻲ"‬
> 
> ‫وﺣﯿﺪ رأﻓﺘﯽ‬
> 
> ‫آﺛﺎر و اﻟﻮاﺣﯽ ﮐﻪ از اﻗﻼم ﻃﻠﻌﺎت ﻣﻘﺪّﺳﮥ ﺑﻬﺎﺋﯽ ﺻﺎدر ﺷﺪه ﻣﺸﺤﻮن از ﻧﻘﻞ ﻣﺴﺘﻘﯿﻢ‪،‬‬
> ‫اﺷﺎرات‪ ،‬ﺗﻠﻤﯿﺤﺎت‪ ،‬و اﺳﺘﻌﺎراﺗﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺂﺧﺬ و ﺳﻮاﺑﻖ آﻧﻬﺎ را ﻣﯽﺗﻮان در ﮐﺘﺐ‬
> ‫ﻣﻘﺪّﺳﮥ ﻗﺒﻞ و ﻣﻌﺎرف ﻓﺮﻫﻨﮕﯽ و ﻣﺬﻫﺒﯽ ﮔﺬﺷﺘﮕﺎن ﺟﺴﺘﺠﻮ ﻧﻤﻮد‪ .‬آﻧﭽﻪ در ذﯾﻞ‬
> ‫ﺧﻮاﻫﺪ آﻣﺪ ﻣﻄﺎﻟﻌﮥ اﺟﻤﺎﻟﯽ ﻣﺂﺧﺬ و ﻣﺼﺎدر ﭼﻨﺪ ﺣﺪﯾﺚ اﺳﻼﻣﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺣﻀﺮت‬
> ‫ب اﻋﻠﲐ در ﮐﺘﺎب ﻣﺴﺘﻄﺎب ﺑﯿﺎن ﻓﺎرﺳﯽ ﺑﻪ ﻧﻘﻞ و اﺳﺘﺸﻬﺎد ﺑﻪ آﻧﻬﺎ ﭘﺮداﺧﺘﻪاﻧﺪ‪.‬‬  ‫ر ّ‬
> ‫ﻣﻄﺎﻟﻌﮥ دﻗﯿﻖ ﻫﻤﮥ ﻣﻮاﺿﻊ و ﻣﻮاﺿﯿﻌﯽ ﮐﻪ در ﮐﺘﺎب ﺑﯿﺎن ﻓﺎرﺳﯽ ﺑﻪ ﻧﺤﻮی ﺑﺎ اﺣﺎدﯾﺚ‬
> ‫اﺳﻼﻣﯽ ارﺗﺒﺎط دارد ﻣﺤﺘﺎج ﺑﻪ ﺗﺤﻘﯿﻘﺎت ﺑﺴﯿﺎر ﻋﻤﯿﻖ در آﯾﻨﺪۀ اﯾﺎم اﺳﺖ‪.‬‬
> 
> ‫ﻣﺂﺧﺬ ﭼﻨﺪ ﺣﺪﯾﺚ در ﮐﺘﺎب "ﺑﯿﺎن ﻓﺎرﺳﯽ"‬
> ‫ب اﻋﻠﲐ در ﺑﺎب ﺷﺎﻧﺰدﻫﻢ از واﺣﺪ دوّم ﮐﺘﺎب ﺑﯿﺎن ﭼﻨﯿﻦ‬     ‫اوّل – ﺣﻀﺮت ر ّ‬
> ‫ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪ ..." :‬ﮐﻪ ﻇﻬﻮر ﺣﻀﺮت ع ﻇﻬﻮر ﺣﻘﯿﻘﺖ ﻣﺴﺌﻮل ﻋﻨﻬﺎ اﺳﺖ ﮐﻪ در‬
> ‫ﺣﺪﯾﺚ ﮐﻤﯿﻞ ﻣﺬﮐﻮر اﺳﺖ ‪"...‬‬
> ‫ب اﻋﻠﲐ در اﺷﺎره ﺑﻪ ﺣﺪﯾﺚ ﮐﻤﯿﻞ در دﻻﯾﻞ ﺳﺒﻌﻪ )ﻃﻬﺮان‪ :‬ﻃﺒﻊ ﺑﺎﺑﯿﻪ‪،‬‬ ‫ﺣﻀﺮت ر ّ‬
> ‫ﺑﯽﺗﺎرﯾﺦ‪ ،‬ص‪ (۵۸‬ﻧﯿﺰ ﭼﻨﯿﻦ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪:‬‬
> ‫"‪ ...‬ﻇﻬﻮر ﻣﻮﻋﻮد ﻣﻨﺘﻈﺮ ﻫﻤﺎن ﻇﻬﻮر ﺣﻘﯿﻘﺖ ﻣﺴﺌﻮل ﻋﻨﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ در ﺣﺪﯾﺚ ﮐﻤﯿﻞ‬
> ‫دﯾﺪۀ در ﺳﻨﮥ اول‪ .‬ﮐﺸﻒ ﺳﺒﺤﺎت اﻟﺠﻼل ﻣﻦ ﻏﯿﺮ اﺷﺎرة ﺑﺒﯿﻦ‪ .‬و در ﺛﺎﻧﯽ‪ ،‬ﻣﺤﻮ‬
> ‫اﻟﻤﻮﻫﻮم و ﺻﺤﻮ اﻟﻤﻌﻠﻮم‪ .‬و در ﺛﺎﻟﺚ‪ ،‬ﻫﺘﮏ اﻟﺴﺘﺮ ﻟﻐﻠﺒﺔاﻟﺴﺮ‪ .‬و در راﺑﻊ‪،‬‬
> ‫ﺟﺬباﻻﺣﺪﯾﺔ ﻟﺼﻔﺔاﻟﺘﻮﺣﯿﺪ‪ .‬ﺑﺒﯿﻦ‪ .‬و در ﺧﺎﻣﺲ‪ ،‬ﻧﻮر اﺷﺮق ﻣﻦ ﺻﺒﺢاﻻزل‪ .‬ﻋﻠﯽ‬
> ‫ﻫﯿﺎﮐﻞاﻟﺘﻮﺣﯿﺪ‪ .‬ﺑﺒﯿﻦ و ﻧﻮر ﻣﺸﺮق از ﺻﺒﺢ ازل را‪ .‬ﺧﻮاﻫﯽ دﯾﺪ‪ .‬اﮔﺮ ﺧﻮد ﻫﺎرب‬
> ‫ﻧﮕﺮدی و ﻣﻀﻄﺮب ﻧﺸﻮی ‪"...‬‬
> ‫ﺟﻤﺎل ﻗﺪم ﻧﯿﺰ در ﮐﺘﺎب اﯾﻘﺎن )ﻻﻧﮕﻨﻬﺎﯾﻦ‪ :‬ﻟﺠﻨﮥ ﻧﺸﺮ آﺛﺎر‪۱۹۹۸ ،‬م‪ ،‬ﺻﺺ‪ ۶۶‬و ‪(۱۰۹‬‬
> ‫ﻓﻘﺮاﺗﯽ از ﺣﺪﯾﺚ ﮐﻤﯿﻞ را ﻧﻘﻞ ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ‪.‬‬
> ‫‪83‬‬
> ‫ﻣ‪Ĥ‬ﺧﺬ ﭼﻨﺪ ﺣﺪﻳﺚ در ﻛﺘﺎب "ﺑﻴﺎن ﻓﺎرﺳﻲ"‬                         ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﻣﻘﺼﻮد از ﮐﻤﯿﻞ ﮐﻪ ﯾﮑﯽ از رواﯾﺎت او در آﺛﺎر ﻓﻮق ﻧﻘﻞ ﺷﺪه‪ ،‬ﮐﻤﯿﻞ ﺑﻦ زﯾﺎد ﻧﺨﻌﯽ‬
> ‫اﺳﺖ ﮐﻪ از ﺧﻮاصّ ﯾﺎران ﺣﻀﺮت ﻋﻠﯽ اﻣﯿﺮاﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ و از اﺻﺤﺎب ﺳ ّﺮ آن ﺣﻀﺮت‬
> ‫ﺑﻮده و ﺑﻪ دﺳﺖ ﺣﺠﺎج ﺑﻦ ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻪ ﺷﻬﺎدت رﺳﯿﺪه اﺳﺖ‪ .‬از ﮐﻤﯿﻞ ﭼﻨﺪ رواﯾﺖ و‬
> ‫دﻋﺎ ﮐﻪ در ﻏﺎﯾﺖ اﺷﺘﻬﺎر ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ در ﮐﺘﺐ اﻫﻞ ﺗﺸﯿّﻊ ﻧﻘﻞ ﮔﺮدﯾﺪه اﺳﺖ‪ .‬از ﺟﻤﻠﻪ‬
> ‫ﺣﺪﯾﺚ ﺣﻘﯿﻘﺖ اﺳﺖ ﮐﻪ در آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﮐﮥ ﺑﻬﺎﺋﯽ ﺑﻪ ﮐﺮّات ﻣﺬﮐﻮر ﺷﺪه و ﺑﻌﻀﯽ از آن‬
> ‫آﺛﺎر ﻧﻘﻞ ﮔﺮدﯾﺪ‪ .‬دﯾﮕﺮ ﺣﺪﯾﺚ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺷﻨﺎﺳﺎﺋﯽ و ﺣﻘﯿﻘﺖ ﻧﻔﺲ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻃﺮﯾﺤﯽ‬
> ‫آن را در ذﯾﻞ "ﻧﻔﺲ" در ﻣﺠﻤﻊاﻟﺒﺤﺮﯾﻦ )ﻃﻬﺮان‪ :‬اﻟﻤﮑﺘﺒﺔ اﻟﻤﺮﺗﻀﻮﯾﺔ‪ ،‬ج‪،۴‬‬
> ‫ﺻﺺ‪ (۱۱۵-۱۱۶‬آورده اﺳﺖ‪ .‬دﻋﺎی ﻧﯿﻤﮥ ﺷﻌﺒﺎن و ﺷﺒﻬﺎی ﺟﻤﻌﻪ از ﮐﻤﯿﻞ ﺑﻦ زﯾﺎد‬
> ‫در ﮐﺘﺎب ﮐﻠﯿﺎت ﻣﻔﺎﺗﯿﺢاﻟﺠﻨﺎن )ﻃﻬﺮان‪ :‬ﻃﺒﻊ ﮐﺘﺎب‪ ،‬ﺻﺺ‪ (۱۱۹-۱۱۸‬اﺛﺮ ﺣﺎج ﺷﯿﺦ‬
> ‫ﻋﺒّﺎس ﻗﻤﯽ ﻣﺬﮐﻮر ﺷﺪه‪ ،‬و ﺑﻌﻀﯽ از ﮐﻠﻤﺎت اﻣﯿﺮاﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﺧﻄﺎب ﺑﻪ ﮐﻤﯿﻞ در ذﯾﻞ‬
> ‫ﺷﻤﺎرۀ ‪ ۱۴۷‬و ‪ ۲۵۷‬در ﺑﺨﺶ ﮐﻠﻤﺎت ﻗﺼﺎر آن ﺣﻀﺮت در ﻧﻬﺞاﻟﺒﻼﻏﻪ )ﻃﻬﺮان‪:‬‬
> ‫اﻧﺘﺸﺎرات و آﻣﻮزش اﻧﻘﻼب اﺳﻼﻣﯽ‪ ۱۳۷۰ ،‬ﻫ‪.‬ش‪ .‬ﺗﺮﺟﻤﮥ دﮐﺘﺮ ﺳﯿّﺪ ﺟﻌﻔﺮ ﺷﻬﯿﺪی(‬
> ‫ﻣﻄﺒﻮع و ﻣﻨﺘﺸﺮ اﺳﺖ‪ .‬ﺷﺮح ﻣﻔﺼّﻞ اﺣﻮال ﮐﻤﯿﻞ ﺑﻦ زﯾﺎد ﻧﺨﻌﯽ از ﺟﻤﻠﻪ در‬
> ‫روﺿﺎتاﻟﺠﻨﺎت ﻣﯿﺮ ﺳﯿّﺪ ﻣﺤﻤّﺪﺑﺎﻗﺮ ﺧﻮاﻧﺴﺎری )ج‪ ،۶‬ﺻﺺ‪ (۴۰۸–۴۰۱‬ﻣﻨﺪرج‬
> ‫ﮔﺸﺘﻪ و ﺟﻨﺎب اﺷﺮاقﺧﺎوری ﻧﯿﺰ در ذﯾﻞ "رواﯾﺖ ﮐﻤﯿﻞ" در ﮐﺘﺎب ﻗﺎﻣﻮس اﯾﻘﺎن‬
> ‫)ج‪ ،۲‬ﺻﺺ‪ (۷۸۵–۷۸۱‬ﻣﻄﺎﻟﺐ ﻻزﻣﻪ را در ﺑﺎرۀ ﺷﺮح اﺣﻮال و رواﯾﺎت او ﺑﻪ رﺷﺘﮥ‬
> ‫ﺗﺤﺮﯾﺮ ﮐﺸﯿﺪهاﻧﺪ‪.‬‬
> ‫ﺣﺪﯾﺚ ﺣﻘﯿﻘﺖ و ﺗﺮﺟﻤﻪ و ﺗﻮﺿﯿﺢ ﻣﺨﺘﺼﺮ آن ﺑﻪ ﻧﻘﻞ از روﺿﺎتاﻟﺠﻨﺎت )ص‪(۴۰۳‬‬
> ‫ﺑﻪ ﺷﺮح ذﯾﻞ اﺳﺖ‪:‬‬
> ‫"‪ ...‬در رﺟﺎل ﻧﯿﺸﺎﺑﻮری ﻣﯿﻨﻮﯾﺴﺪ ﮐﻤﯿﻞ از وﯾﮋﮔﺎن ﺣﻀﺮت اﻣﯿﺮاﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ )ع( ﺑﻮده‪.‬‬
> ‫ﻫﻨﮕﺎﻣﯽ در رﮐﺎب آن ﺣﻀﺮت ﺷﺮﻓﯿﺎب ﺑﻮد‪ .‬در ﺿﻤﻦ ﭘﺮﺳﺸﻬﺎﺋﯽ ﺑﻪ ﻋﺮض رﺳﺎﻧﯿﺪ‬
> ‫ﻣﺎءاﻟﺤﻘﯿﻘﻪ ﺣﻘﯿﻘﺖ ﭼﯿﺴﺖ؟ ﻓﻘﺎل ﻣﺎﻟﮏ و اﻟﺤﻘﯿﻘﻪ ﺗﻮ را ﺑﺎ ﺣﻘﯿﻘﺖ ﭼﮑﺎر‪ ،‬ﻓﻘﺎل‬
> ‫اﻟﮑﻤﯿﻞ اوﻟﺴﺖ ﺻﺎﺣﺐ ﺳﺮک؟ ﻣﮕﺮ ﻣﻦ از اﺻﺤﺎب ﺳﺮ ﺷﻤﺎ ﻧﯿﺴﺘﻢ؟ ﻓﻘﺎل ﺑﻠﯽ‬
> ‫وﻟﮑﻦ ﯾﺮﺷﺢ ﻋﻠﯿﮏ ﻣﺎ ﯾﻄﻔﺢ ﻣﻨﯽ‪ ،‬ﻓﺮﻣﻮد آری‪ ،‬وﻟﮑﻦ اﮔﺮ ﺗﺮﺷﺤﯽ از ﻣﻦ ﺑﻪ ﺗﻮ ﺑﺸﻮد‬
> ‫ﺟﺎم اﺳﺘﻌﺪاد ﺗﻮ را ﻟﺒﺮﯾﺰ ﻣﯽﺳﺎزد ﺑﺮ اﺛﺮ ﺟﻮﺷﺶ ﻣﻘﺪاری از دﯾﮓ ﮐﻤﺎﻻت ﻣﻦ‬
> ‫ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪ .‬ﻓﻘﺎل او ﻣﺜﻠﮏ ﺗﺨﯿﺐ ﺳﺎﺋﻼ؟ آﯾﺎ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺷﻤﺎ ﮐﻪ ﺳﺮاﭘﺎ رﺣﻤﺘﯿﺪ ﺳﺎﺋﻞ‬
> 
> ‫‪84‬‬
> ‫ﻣ‪Ĥ‬ﺧﺬ ﭼﻨﺪ ﺣﺪﻳﺚ در ﻛﺘﺎب "ﺑﻴﺎن ﻓﺎرﺳﻲ"‬                         ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫را ﻣﺤﺮوم ﻣﯽﺳﺎزﯾﺪ؟ ﻓﻘﺎل اﻟﺤﻘﯿﻘﻪ ﮐﺸﻒ ﺳﺒﺤﺎت اﻟﺠﻼل ﻣﻦ ﻏﯿﺮ اﺷﺎره‪ .‬ﻓﺮﻣﻮد‬
> ‫ﺣﻘﯿﻘﺖ آن اﺳﺖ ﮐﻪ ﻧﻘﺎﺑﻬﺎی ﺟﻼل و ﻋﻈﻤﺖ او را ﺑﺪون اﺷﺎره از ﭼﻬﺮۀ ذات‬
> ‫ﺑﺰداﺋﯿﺪ‪ .‬ﻗﺎل زدﻧﯽ ﺑﯿﺎﻧﺎ‪ .‬ﺑﯿﺶ از اﯾﻦ ﺑﻔﺮﻣﺎﺋﯿﺪ‪ .‬ﻗﺎل ﻣﺤﻮاﻟﻤﻮﻫﻮم و ﺻﺤﻮاﻟﻤﻌﻠﻮم‪.‬‬
> ‫ﺣﻘﯿﻘﺖ آن اﺳﺖ ﮐﻪ آﻧﭽﻪ ﻣﻮﻫﻮم و ﺑﯽاﺳﺎس اﺳﺖ از رﯾﺸﻪ ﺑﺮﮐﻨﯽ و آﻧﭽﻪ اﺻﻞ و‬
> ‫ﭘﺎﺑﺮﺟﺎﺳﺖ در ﻣﻈﺎﻫﺮ ﻫﺴﺘﯽ ﺑﻪ ﻇﻬﻮر ﺑﺮﺳﺎﻧﯽ و ﺣﻖّ را ﻫﻤﻪ ﺟﺎ در ﭼﻬﺮۀ ﺧﻠﻖ‬
> ‫ﻣﺸﺎﻫﺪه ﮐﻨﯽ‪ .‬ﻓﻘﺎل زدﻧﯽ ﺑﯿﺎﻧﺎ‪ .‬ﺑﯿﺶ از اﯾﻦ ﺑﻔﺮﻣﺎﺋﯿﺪ‪ .‬ﻗﺎل ﻫﺘﮏ اﻟﺴﺘﺮﻟﻐﻠﺒﻪ اﻟﺴﺮ‬
> ‫ﺗﺎ ﺑﻪ آﻧﺠﺎ ﮐﻪ ﺑﺮ اﺛﺮ ﭼﯿﺮﮔﯽ اﺳﺮار ﺣﻘﯿﻘﺖ ﭘﺮده ﺑﺮداﺷﺘﻪ ﺷﻮد و ﺑﺎﻃﻨﯽ ﮐﻪ ﻫﻤﻪ ﭼﺸﻢ‬
> ‫اﻧﺘﻈﺎر او ﻫﺴﺘﻨﺪ ﻫﻮﯾﺪا ﮔﺮدد‪ .‬ﻗﺎل زدﻧﯽ ﺑﯿﺎﻧﺎ‪ .‬ﮔﻔﺖ ﻇﺮﻓﻢ ﺑﯿﺶ از اﯾﻦ ﮐﻦ ﻣﺎل‬
> ‫ﻣﺎل‪ .‬ﻗﺎل ﺟﺬباﻻﺣﺪﯾﺔ ﻟﺼﻔﺔاﻟﺘﻮﺣﯿﺪ‪ .‬ﺣﻘﯿﻘﺖ آن اﺳﺖ ﮐﻪ ﺟﻨﺎب اﺣ ّﺪﯾّﺖ‪ ،‬ﺑﺎﻃﻦ‬
> ‫ﺳﺎﻟﮏ را ﺑﻪ ﺻﻔّﺖ ﺗﻮﺣﯿﺪ ﺧﻮد ﻣﺠﺬوب ﺳﺎزد و او را دﯾﻮاﻧﮥ ﯾﮑﺘﺎﺋﯽ ﺧﻮد ﮔﺮداﻧﺪ‪.‬‬
> ‫ﻗﺎل زدﻧﯽ ﺑﯿﺎﻧﺎ‪ .‬ﺑﺎ ﺑﯿﺎن دﯾﮕﺮم دﻣﺴﺎز ﮐﻦ‪ .‬ﻗﺎل ﻧﻮر ﯾﺸﺮق ﻣﻦ ﺻﺒﺢاﻻزل ﻓﯿﻠﻮح‬
> ‫ﻋﻠﯽ ﻫﯿﺎﮐﻞ اﻟﺘﻮﺣﯿﺪ آﺛﺎره‪ .‬ﻧﻮری اﺳﺖ ﮐﻪ از ﺑﺎﻣﺪاد ازﻟﯿﺖ ﻣﯽدرﺧﺸﺪ و ﻫﯿﺎﮐﻞ‬
> ‫ﺗﻮﺣﯿﺪ و ﻣﻈﺎﻫﺮ رﺑّﺎﻧﯽ او را درﺧﺸﺎن ﻣﯽﺳﺎزد‪ .‬ﻓﻘﺎل زدﻧﯽ ﺑﯿﺎﻧﺎ‪ .‬ﺑﺎز ﻋﺎﺷﻖوار‬
> ‫ﮔﻔﺘﺎ ﮐﻦ ﺑﯿﺎن‪ .‬ﻗﺎل اﻃﻒ اﻟﺴﺮاج ﻓﻘﺪ ﻃﻠﻊ اﻟﺼﺒﺢ‪ .‬ﻓﺮﻣﻮد ﭼﺮاغ ﻇﺎﻫﺮ را ﺧﺎﻣﻮش‬
> ‫ﮐﻦ ﮐﻪ ﺻﺒﺢ ﺣﻘﯿﻘﺖ دﻣﯿﺪ ﺑﺎ آﻧﭽﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪ‪ .‬ﭼﺮاغ ﺣﻘﯿﻘﺖ‪ ،‬ﻧﻪ ﺑﻠﮑﻪ ﺧﻮرﺷﯿﺪ‬
> ‫ﺣﻘﯿﻘﺖ‪ ،‬در ﻟﺒﺎس ﻣﺮﺗﻀﺎﺋﯽ آﺷﮑﺎر ﺷﺪ‪ .‬دﯾﮕﺮ ﺑﺎ ﻇﻬﻮر ﻣﻈﻬﺮ ﺣﻘﯿﻘﯽ او ﻧﯿﺎزی ﺑﻪ‬
> ‫ﻫﯿﭻ ﺣﻘﯿﻘﺖ و ﻫﯿﭻ ﻣﺮﺗﺒﻪای ﻧﻤﯽﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻫﻮاﻟﺤﻖّ ‪"...‬‬
> 
> ‫ب اﻋﻠﲐ در ﺑﺎب ﺷﺎﻧﺰدﻫﻢ از واﺣﺪ دوّم ﮐﺘﺎب ﺑﯿﺎن ﭼﻨﯿﻦ‬      ‫دوّم – ﺣﻀﺮت ر ّ‬
> ‫ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪ ..." :‬اﯾﻦ اﺳﺖ ﺣﻘﯿﻘﺖ ﺟﻨّﺖ در ﻋﺎﻟﻢ ﺣﯿﺎت و ﺑﻌﺪ از ﻣﻮت ﻻ ﯾﻌﻠﻢ اﻻ‬
> ‫اﻟﻠّﻪ ﻫﻨﺎﻟﮏ ﻣﺎ ﻻ ﻋﯿﻦ رأت و ﻻ اذن ﺳﻤﻌﺖ و ﻻ ﺧﻄﺮ ﻋﻠﯽ ﻗﻠﺐ ﺑﺸﺮ ﻗﺪ ﺧﻠﻖ اﻟﻠّﻪ‬
> ‫ﻓﯿﻬﺎ ﻣﻦ ﮐﻞ ﻣﺎ ﮐﻞ ﻋﻨﻪ ﻣﻦ ﻓﻀﻠﻪ ﺳﺎﺋﻠﻮن ‪"...‬‬
> ‫ﺣﺪﯾﺜﯽ ﮐﻪ در ﻋﺒﺎرات ﻓﻮق ﻧﻘﻞ ﺷﺪه از اﺣﺎدﯾﺚ ﻗﺪﺳﯿﻪای اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺻﻮرت ذﯾﻞ‬
> ‫در ﮐﺘﺎب اﻻﺣﺎدﯾﺚ اﻟﻘﺪﺳﯿﺔ )ص‪ (۶۱‬ﻣﺬﮐﻮر ﺷﺪه اﺳﺖ‪:‬‬
> ‫"‪ ...‬ﻗﺎل اﻟﻠّﻪ‪ :‬اﻋﺪدت ﻟﻌﺒﺎدی اﻟﺼﺎﻟﺤﯿﻦ ﻣﺎ ﻻ ﻋﯿﻦ رأت و ﻻ اذن ﺳﻤﻌﺖ‪ ،‬و ﻻ‬
> ‫ﺧﻄﺮ ﻋﻠﯽ ﻗﻠﺐ ﺑﺸﺮ‪ ".‬ﺑﺮای ﻣﻼﺣﻈﮥ ﻣﺂﺧﺬ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ و ﺷﺮح آن ﺑﻪ ﺻﻔﺤﺎت ‪۶۱‬‬
> ‫ﺗﺎ ‪ ۶۴‬ﮐﺘﺎب ﻓﻮق ﻣﺮاﺟﻌﻪ ﻓﺮﻣﺎﺋﯿﺪ‪.‬‬
> 
> ‫‪85‬‬
> ‫ﻣ‪Ĥ‬ﺧﺬ ﭼﻨﺪ ﺣﺪﻳﺚ در ﻛﺘﺎب "ﺑﻴﺎن ﻓﺎرﺳﻲ"‬                               ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺣﺪﯾﺚ ﻣﺰﺑﻮر در ﻓﯿﺾاﻟﻘﺪﯾﺮ )ج‪ ،۲‬ص‪ ،۴۶۷‬ﺣﺪﯾﺚ ﺷﻤﺎرۀ ‪ (۲۳۱۹‬ﺑﻪ اﯾﻦ ﺻﻮرت‬
> ‫ن ﻓﯽ اﻟﺠﻨﺔ ﻣﺎ ﻻ ﻋﯿﻦ رأت و ﻻ اذن ﺳﻤﻌﺖ‪ ،‬و ﻻ ﺧﻄﺮ ﻋﻠﯽ‬         ‫ﻧﯿﺰ آﻣﺪه اﺳﺖ ﮐﻪ "ا ّ‬
> ‫ﻗﻠﺐ اﺣﺪ‪".‬‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء در آﺛﺎر ﺧﻮد ﺑﻪ ﮐﺮّات ﺑﻪ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ اﺳﺘﺸﻬﺎد ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ‪ .‬از‬
> ‫ﺟﻤﻠﻪ در ﯾﮑﯽ از اﻟﻮاح آن ﺣﻀﺮت ﭼﻨﯿﻦ آﻣﺪه اﺳﺖ‪:‬‬
> ‫"‪ ...‬ﺑﻠﯽ در ﺑﯿﺎﻧﺎت اﻟﻬﯿﻪ اﯾﻦ ذﮐﺮ ﻣﻮﺟﻮد ﮐﻪ ﺟﻨّﺖ ﻋﺮﻓﺎن ﺣﻖّ اﺳﺖ و ﻧﺎر اﺣﺘﺠﺎب‬
> ‫از رباﻻرﺑﺎب‪ .‬از اﯾﻦ ﺑﯿﺎن ﻣﻘﺼﻮد اﯾﻦ ﻧﯿﺴﺖ ﮐﻪ دﯾﮕﺮ ﻋﺎﻟﻢ اﻟﻬﯽ ﻧﻪ و ﻓﯿﺾ‬
> ‫ﻧﺎﻣﺘﻨﺎﻫﯽ ﻧﯿﺴﺖ‪ .‬اﺳﺘﻐﻔﺮاﻟﻠّﻪ ﻋﻦ ذﻟﮏ‪ .‬ﺑﻠﮑﻪ ﻣﻘﺼﺪ ﭼﻨﯿﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻋﺮﻓﺎن و‬
> ‫اﺣﺘﺠﺎب ﺑﻪ ﻣﻨﺰﻟﮥ ﺷﺠﺮ اﺳﺖ و ﻧﻌﯿﻢ و ﺟﺤﯿﻢ در ﺟﻤﯿﻊ ﻋﻮاﻟﻢ اﻟﻬﯿﻪ ﺑﻪ ﻣﻨﺰﻟﮥ ﺛﻤﺮ‪ .‬در‬
> ‫ﻫﺮ رﺗﺒﻪای از ﻣﺮاﺗﺐ ﻧﻌﻤﺖ و ﻧﻘﻤﺖ ﻣﻮﺟﻮد‪ .‬در ﻋﺎﻟﻢ ﻓﺆاد ﻋﺮﻓﺎن ﻧﻌﻤﺖ و‬
> ‫اﺣﺘﺠﺎب ﻧﻘﻤﺖ اﺳﺖ‪ ،‬زﯾﺮا اﺳﺎس ﻫﺮ ﻧﻌﻤﺖ و ﻧﻘﻤﺖ در ﻋﻮاﻟﻢ اﻟﻬﯿﻪ اﯾﻦ دو اﺳﺖ‪،‬‬
> ‫ﺐ‬
> ‫ﻄ َﺮ ﺑﻘﻠ ِ‬
> ‫ﺧ َ‬
> ‫وﻟﯽ در ﺟﻬﺎن ﺣﻖ ﻧﻔﻮس ﻣﻘﺒﻠﻪ را ﻣﺎﻻ رأت ﻋﯿﻦٌ و ﻻ ﺳَﻤﻌَﺖ أذنٌ و ﻻ َ‬
> ‫ﺸ ٍﺮ ﻣﻮﺟﻮد‪ ،‬زﯾﺮا اﯾﻦ ﻋﺎﻟﻢ ﻓﺎﻧﯽ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻋﺎﻟﻢ َرﺣِﻢ اﺳﺖ ﮐﻪ ﮐﻤﺎﻻت و ﻧﻘﺎﺋﺺ‬         ‫َﺑ َ‬
> ‫ﺟﺴﻤﺎﻧﯿﮥ اﻧﺴﺎن در ﻋﺎﻟﻢ َرﺣِﻢ ﻣﻌﻠﻮم ﻧﻪ‪ ،‬ﭼﻮن از ﻋﺎﻟﻢ َرﺣِﻢ ﺑﻪ اﯾﻦ ﻋﺎﻟﻢ آﯾﺪ‪ ،‬ﻧﻘﺎﺋﺺ‬
> ‫و ﮐﻤﺎﻻت ﺟﺴﻤﺎﻧﯿﻪ ﻇﺎﻫﺮ و آﺷﮑﺎر ﮔﺮدد و اﻧﺴﺎن در ﻋﺎﻟﻢ رﺣﻢ از ﻫﺮ دو ﺑﯽﺧﺒﺮ‬
> ‫‪) "...‬ﻣﻦ ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‪ ،‬ج‪ ،۱‬ﺻﺺ‪(۲۸۴–۲۸۳‬‬
> 
> ‫ب اﻋﻠﲐ در ﺑﺎب ﭼﻬﺎرم از واﺣﺪ ﺳﻮّم ﮐﺘﺎب ﺑﯿﺎن ﭼﻨﯿﻦ‬              ‫ﺳﻮم – ﺣﻀﺮت ر ّ‬
> ‫ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪ ..." :‬ﻃﻮﺑﯽ از ﺑﺮای ﻧﻔﺴﯽ ﮐﻪ در ﻧﺰد ﻫﺮ ﻇﻬﻮر ﻣﺘﻘﻤّﺺ ﻗﻤﯿﺺ ﺣﺪﯾﺚ‬
> ‫ﻋﺴﮑﺮی ﺻﻠﻮاتاﻟﻠّﻪ ﻋﻠﯿﻪ ﮔﺮدد ﮐﻪ روحاﻟﻘﺪس ﻓﯽ ﺟﻨﺎن اﻟﺼﺎﻗﻮرة ذاق ﻣﻦ ﺣﺪاﺋﻘﻨﺎ‬
> ‫اﻟﺒﺎﮐﻮره و ﻣﺮاد ﮐﻠﻤﺎت ﺑﺪﯾﻌﻪ از ﺷﺠﺮۀ ﺣﻘﯿﻘﺖ اﺳﺖ ‪"...‬‬
> ‫ﺣﺪﯾﺚ ﻓﻮق در ﺑﺤﺎراﻻﻧﻮار ﻣﺠﻠﺴﯽ )ج‪ ،۲۶‬ص‪ (۲۶۵‬ﻣﺬﮐﻮر ﺷﺪه و ﻓﻘﺮهای از آن‬
> ‫ﭼﻨﯿﻦ اﺳﺖ‪ ..." :‬ﻓﺎﻟﻜﻠﻴﻢ اُﻟﺒﺲ ﺣﻠّﺔ اﻻﺻﻄﻔﺎء ﻟﻤّﺎ ﻋﻬﺪﻧﺎ ﻣﻨﻪ اﻟﻮﻓﺎء‪ ،‬و روحاﻟﻘﺪس‬
> ‫ﻓﯽ ﺟﻨﺎن اﻟﺼﺎﻗﻮرة ذاق ﻣﻦ ﺣﺪاﺋﻘﻨﺎ اﻟﺒﺎﮐﻮرة و ﺷﯿﻌﺘﻨﺎ اﻟﻔﺌﺔ اﻟﻨﺎﺟﯿﺔ و اﻟﻔﺮﻗﺔ اﻟﺰاﮐﯿﺔ‬
> ‫‪"...‬‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء در ﻧﻘﻞ و اﺳﺘﺸﻬﺎد ﺑﻪ ﺣﺪﯾﺚ ﻓﻮق در ﯾﮑﯽ از اﻟﻮاح ﻣﺒﺎرﮐﻪ ﭼﻨﯿﻦ‬
> ‫ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪:‬‬
> 
> ‫‪86‬‬
> ‫ﻣ‪Ĥ‬ﺧﺬ ﭼﻨﺪ ﺣﺪﻳﺚ در ﻛﺘﺎب "ﺑﻴﺎن ﻓﺎرﺳﻲ"‬                                  ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫"ﺗﻔﻠﯿﺲ‬
> ‫ﺟﻨﺎب آﻗﺎ ﺳﯿّﺪ رﺿﺎ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺘّﺤﯿّﺔ و اﻟﺜّﻨﺂء‬
> ‫ﯾﺎ اﺑﻦ رﺳﻮلاﻟﻠّﻪ‪ .‬در رواﯾﺖ ﺻﺤﯿﺤﻪ وارد ﮐﻪ ﺷﺨﺼﯽ از ﺣﻀﺮت اﻣﯿﺮ ﻋﻠﯿﻪ‬
> ‫اﻟﺴّﻼم ﺳﺆال ﻧﻤﻮد ﮐﻪ ﺧﺪا ﺣﺎﻓﻆ اﻧﺴﺎﻧﺴﺖ؟ ﻓﺮﻣﻮد ﺑﻠﯽ‪ .‬ﮔﻔﺖ ﯾﻘﯿﻦ‬
> ‫داری؟ ﻓﺮﻣﻮد ﻣﻄﻤﺌﻨﻢ‪ .‬ﻋﺮض ﮐﺮد ﭘﺲ ﺧﻮﯾﺶ را از ﺑﺎم ﺑﯿﻨﺪاز‪ .‬ﻓﺮﻣﻮد ﻣﺮا‬
> ‫ﺳﺰاوار ﻧﻪ‪ ،‬ﻣﺮا ﺷﺎﯾﺎن ﻧﻪ ﮐﻪ ﺣﻖّ را اﻣﺘﺤﺎن ﻧﻤﺎﯾﻢ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﺣﻖّ را ﺳﺰاوار ﮐﻪ‬
> ‫ﻣﺮا آزﻣﺎﯾﺶ و اﻣﺘﺤﺎن ﻓﺮﻣﺎﯾﺪ‪ ،‬زﯾﺮا ﮐﻔّﮥ ﻣﯿﺰان اﻧﺴﺎن ﺗﺤﻤّﻞ آن ﺑﺎر ﮔﺮان‬
> ‫ﻧﻨﻤﺎﯾﺪ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﮐﻔّﮥ ﺣﺘّﯽ ﺷﺎﻫﯿﻦ ﻣﯿﺰان ﭘﺮاﮐﻨﺪه و ﻣﺘﻼﺷﯽ ﺷﻮد‪ .‬اﯾﻦ اﺳﺖ‬
> ‫ﺣﻘﯿﻘﺖ ﺣﺎل ﻫﺮ ﻃﺎﻟﺒﯽ ﺣﻖّ اﻣﺘﺤﺎن ﻧﺪارد‪ .‬ﻣﻄﻠﻮب ﺑﺎﯾﺪ ﻃﺎﻟﺐ را اﻣﺘﺤﺎن‬
> ‫ﻧﻤﺎﯾﺪ‪ ،‬اﺳﺘﺎد ﺗﻠﻤﯿﺬ را اﻣﺘﺤﺎن ﻧﻤﺎﯾﺪ‪ ،‬ﻧﻪ ﺗﻠﻤﯿﺬ اﺳﺘﺎد را‪ .‬ﺑﺎ وﺟﻮد اﯾﻦ اﻧّﺎ‬
> ‫ن ﻓﯿﻪ اﻟﺒﺸﺎرة و ﻓﯽ‬  ‫ﻧﺘﺤﻤّﻞ ﻣﻨﮏ ﻫﺬا اﻷﻣﺮ اﻟﻌﻈﯿﻢ ﻓﺎﻧﻈﺮ اﻟﯽ اﻻﺷﺎرة ﻷ ّ‬
> ‫اﻟﺤﺪﯾﺚ اﻟﺼّﺎﻗﻮره ذاق ﻣﻦ ﺣﺪاﺋﻘﻨﺎ اﻟﺒﺎﮐﻮره اﻟﺸّﺠﺮة ﻧﺎﻣﯿﻪ و اﻟﻨّﻌﻤﺔ واﻓﯿﻪ و‬
> ‫اﻟﺮّﺣﻤﺔ ﺳﺎﺑﻐﻪ و اﻟﻤﻮﻫﺒﺔ ﻻﺣﻘﻪ و ﻋﻠﯿﮏ اﻟﺘّﺤﯿﺔ و اﻟﺜّﻨﺂء‪.‬‬
> ‫اﮔﺮ اﻧﺼﺎف ﺑﺎﺷﺪ در اﯾﻦ ﻇﻬﻮر اﻋﻈﻢ ﻧﻔﺲ ﻇﻬﻮر ﺑﻪ ﺟﻤﯿﻊ ﺷﺌﻮن ﻣﻌﺠﺰات‬
> ‫اﺳﺖ‪ .‬ﺣﺘﯽ ﻣﻌﺠﺰات ﺑﺎﻫﺮه ﻧﯿﺰ ﺑﻪ ﺣﺴﺐ ﻇﺎﻫﺮ اﻏﯿﺎر ﺷﻬﺎدت ﻣﯽدﻫﻨﺪ و‬
> ‫اﻫﻞ ﻋﺮاق در ﺑﻐﺪاد ﺣﯿﺮان ﺑﻮدﻧﺪ‪ ،‬وﻟﯽ ﻣﺎ اﻇﻬﺎر ﭼﻨﯿﻦ اﻣﻮر ﻧﻨﻤﺎﺋﯿﻢ‪ ،‬زﯾﺮا از‬
> ‫ﻣﺴﻤﻮﻋﺎت اﺳﺖ و ﺑﺮﻫﺎن از ﺑﺮای دﯾﮕﺮان ﻧﮕﺮدد‪ ،‬وﻟﯽ ﮐﻞّ ﻣﻨﺼﻔﺎن ﺷﻬﺎدت‬
> ‫ﻣﯽدﻫﻨﺪ ﮐﻪ ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ از ﺟﻤﯿﻊ ﺷﺌﻮن و اﻃﻮار و آﺛﺎر اﻇﻬﺎر ﻣﻌﺠﺰات‬
> ‫ﻣﯽﻓﺮﻣﻮد‪ .‬ﭼﻪ ﻣﻌﺠﺰهای اﻋﻈﻢ از اﯾﻦ ﮐﻪ اﻣﺮش را در ﺳﺠﻦ اﻋﻈﻢ در زﯾﺮ‬
> ‫زﻧﺠﯿﺮ ﺑﻠﻨﺪ ﻓﺮﻣﻮد و ﺷﺮق و ﻏﺮب را ﺑﻪ ﺣﺮﮐﺖ آورد‪ .‬اﯾﻦ ﯾﮏ ﻣﻌﺠﺰه از‬
> ‫ﻣﻌﺠﺰات ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ‪ .‬ﻓﺎﺗﻮا ﺑﻤﺜﻠﻬﺎ ان ﮐﻨﺘﻢ ﺻﺎدﻗﯿﻦ و ﻋﻠﯿﮏ اﻟﺒﻬﺂء‬
> ‫اﻷﺑﻬﯽ‪.‬عع "‬
> ‫ﺣﺪﯾﺚ ﻣﻮرد ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﺑﻪ ﮐﺮّات و ﻣﺮّات در آﺛﺎر ﺷﯿﺦ اﺣﻤﺪ اﺣﺴﺎﺋﯽ ﻣﻮرد ﻧﻘﻞ و‬
> ‫ﺗﻮﺿﯿﺢ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬از ﺟﻤﻠﻪ در ﺷﺮحاﻟﺰﯾﺎره )ج‪ ،۱‬ص‪ (۱۲۶‬ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ‪:‬‬
> ‫"‪ ...‬ﻗﺎل أﺑﻮ ﻣﺤﻤّﺪ اﻟﻌﺴﮑﺮی ﻋﻠﯿﻪاﻟﺴﻼم‪» :‬و روحاﻟﻘﺪس ﻓﯽ ﺟﻨﺎن اﻟﺼﺎﻗﻮرة ذاق‬
> ‫ﻣﻦ ﺣﺪاﺋﻘﻨﺎ اﻟﺒﺎﮐﻮرة« و اﻟﺒﺎﮐﻮرة أول اﻟﺜﻤﺮة أی أول ﺛﻤﺮة اﻟﻮﺟﻮد و أول ﻣﻦ ذاﻗﻬﺎ‬
> 
> ‫‪87‬‬
> ‫ﻣ‪Ĥ‬ﺧﺬ ﭼﻨﺪ ﺣﺪﻳﺚ در ﻛﺘﺎب "ﺑﻴﺎن ﻓﺎرﺳﻲ"‬                                 ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫أی ﻗﺒﻠﻬﺎ روحاﻟﻘﺪس و ﻫﻮ اﻟﻌﻘﻠﯽ اﻟﮑﻠﯽ و ﻫﻮ أول ﺧﻠﻖ ﻣﻦ اﻟﺮوﺣﺎﻧﯿﯿﻦ ﻋﻦ ﯾﻤﯿﻦ‬
> ‫اﻟﻌﺮش ‪"...‬‬
> 
> ‫ب اﻋﻠﲐ در ﺑﺎب دوازدﻫﻢ از واﺣﺪ ﺳﻮّم ﮐﺘﺎب ﺑﯿﺎن ﭼﻨﯿﻦ‬           ‫ﭼﻬﺎرم – ﺣﻀﺮت ر ّ‬
> ‫ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪ ..." :‬اﯾﻦ اﺳﺖ ﺳ ّﺮ ﮐﻼم اﻣﯿﺮاﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ )ع( اﻧﺎ اﻟﻨﻘﻄﺔ ﺗﺤﺖ اﻟﺒﺎء ‪"...‬‬
> ‫در ﮐﺘﺎب ﺷﺮح ﮔﻠﺸﻦ راز اﺛﺮ ﺷﻤﺲاﻟﺪّﯾﻦ ﻣﺤﻤّﺪ ﻻﻫﯿﺠﯽ )ﺻﺺ‪ (۴۷۶–۴۷۵‬ﭼﻨﯿﻦ‬
> ‫آﻣﺪه اﺳﺖ‪:‬‬
> ‫ﻧﻪ ﻫﺮ ﮐﺲ ﯾﺎﺑﺪ اﺳﺮار ﻃﺮﯾﻘﺖ«‬           ‫"»ﻣﺠﺎزی ﻧﯿﺴﺖ اﺣﻮال ﺣﻘﯿﻘﺖ‬
> ‫ﯾﻌﻨﯽ اﺣﻮال ﺣﻘﯿﻘﺖ ﮐﻪ اﻧﺒﯿﺎء و اوﻟﯿﺎء – ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟﺴّﻼم – از آن اِﺧﺒﺎر ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ‪،‬‬
> ‫ﻣﺎﻧﻨﺪ »رأﯾﺖ رﺑّﯽ ﻓﯽ اﺣﺴﻦ ﺻﻮرة« و »ﻟﯽ ﻣﻊ اﻟﻠّﻪ وﻗﺖ« و »ﻣﻦ رآﻧﯽ ﻓﻘﺪ رأی‬
> ‫ﯽ ﺑﻦ اﺑﯽ ﻃﺎﻟﺐ – ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴّﻼم – »اﻧﺎ ﻧﻘﻄﺔ ﺑﺎء ﺑﺴﻢ اﻟﻠّﻪ و اﻧﺎ‬  ‫اﻟﺤﻖّ« و ﻣﺜﻞ ﻗﻮل ﻋﻠ ّ‬
> ‫ﺟﻨﺐ اﻟﻠّﻪ اﻟّﺬی ﻓﺮﻃﺘﻢ ﻓﯿﻪ و اﻧﺎ اﻟﻘﻠﻢ و اﻧﺎ اﻟﻠّﻮح اﻟﻤﺤﻔﻮظ و اﻧﺎ اﻟﻌﺮش و اﻧﺎ‬
> ‫ﯽ و اﻧﺎ اﻟﺴّﻤﻮات اﻟﺴّﺒﻊ و اﻻرﺿﻮن« و ﺣﮑﺎﯾﺖ در اﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ از اوﻟﯿﺎء ﺑﺴﯿﺎر‬       ‫اﻟﮑﺮﺳ ّ‬
> ‫اﺳﺖ‪ ،‬ﻣﺎﻧﻨﺪ »ﺳﺒﺤﺎﻧﯽ ﻣﺎ اﻋﻈﻢ ﺷﺄﻧﯽ« و »ﻟﯿﺲ ﻓﯽ ﺟﺒّﺘﯽ ﺳﻮی اﻟﻠّﻪ« و »اﻧﺎ‬
> ‫اﻟﺤﻖّ« و »اﻧﺎ اﻟﻔﺎﻋﻞ ﻓﯽ ﻫﺬا اﻟﻌﺎﻟﻢ« و »ﻟﯿﺲ ﺑﯿﻨﯽ و ﺑﯿﻦ رﺑّﯽ ﻓﺮق اﻻّ اﻧّﯽ ﺗﻘﺪّﻣﺖ‬
> ‫ﻞ ]ﻣﻦ[ رﺑّﯽ ﺑﺴﻨﺘﯿﻦ« و ﻏﯿﺮ ﻫﺬا ﮐﺴﯽ ﻓﮑﺮ ﺑﺎﻃﻞ ﻧﮑﻨﺪ ﮐﻪ‬            ‫ﺑﺎﻟﻌﺒﻮدﯾﺔ« و »اﻧﺎ اﻗ ّ‬
> ‫ﺳﺨﻨﺎن ﭼﻨﺪ ﻣﺠﺎزی ﻏﯿﺮواﻗﻌﯽ ﺑﻮده و ﺣﻘﯿﻘﺘﯽ ﻧﺪاﺷﺘﻪ اﺳﺖ؛ ﭼﻪ اﯾﻦ ﻫﻤﻪ اﺣﻮال‬
> ‫آن ﮐﺎﻣﻼن اﺳﺖ ﮐﻪ در ﻣﺮاﺗﺐ ﮐﺸﻒ و ﺷﻬﻮد ﺑﺮاﯾﺸﺎن ﻇﺎﻫﺮ ﺷﺪه و اﯾﺸﺎن ﺑﻪ آن‬
> ‫ﻣﺘﺤﻘّﻖ ﮔﺸﺘﻪاﻧﺪ و ﺑﯿﺎن ﺣﺎﻻت واﻗﻌﯽ ﺧﻮد ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ و ﻧﻪ ﭼﻨﺎن اﺳﺖ ﮐﻪ ﻫﺮ ﮐﺴﯽ‬
> ‫اﺳﺮار ﻃﺮﯾﻘﺖ ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ درﯾﺎﻓﺖ؛ ﭼﻪ آن ﻣﻌﻨﯽ ﻣﺸﺮوط ﺑﻪ ﺷﺮاﯾﻂ ﺑﺴﯿﺎر اﺳﺖ از‬
> ‫ﻗﺎﺑﻠﯿّﺖ ﻓﻄﺮی و ارﺷﺎد ﭘﯿﺮ راﻫﺒﺮ و ﺳﻠﻮک و رﯾﺎﺿﺎت و ﻗﻄﻊ ﻣﻨﺎزل ﮐﻪ ارﺑﺎب‬
> ‫ﻃﺮﯾﻘﺖ ﺗﻌﯿﯿﻦ ﻧﻤﻮدهاﻧﺪ و ﺗﺄﯾﯿﺪات اﻟﻬﯽ و اﺳﺘﻘﺎﻣﺖ در اﺣﻮال ‪"...‬‬
> ‫و در ﻓﺼﻞ ﺗﻌﻠﯿﻘﺎت ﻫﻤﯿﻦ ﮐﺘﺎب )ص‪ (۶۹۰‬در ﺑﺎرۀ ﻋﺒﺎرت »اﻧﺎ ﻧﻘﻄﺔ ﺑﺎء ﺑﺴﻢ اﻟﻠّﻪ‬
> ‫‪ «...‬ﭼﻨﯿﻦ ﻣﺬﮐﻮر اﺳﺖ‪:‬‬
> ‫"‪ ...‬ﺑﻪ ﺻﻮرت »اﻧّﺎ اﻟﻨﻘﻄﺔ اﻟّﺘﯽ ﺗﺤﺖ اﻟﺒﺎء اﻟﻤﺒﺴﻮﻃﺔ« ﺑﻪ ﺣﻀﺮت ﻋﻠﯽ )ع( ﻧﺴﺒﺖ‬
> ‫داده ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﻣﺸﺎرق اﻧﻮاراﻟﯿﻘﯿﻦ‪ ،‬ص‪ ۲۱‬و ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ اﺳﺖ »اﻧﺎ ﻧﻘﻄﺔ ﺑﺎء ﺑﺴﻢ‬
> 
> ‫‪88‬‬
> ‫ﻣ‪Ĥ‬ﺧﺬ ﭼﻨﺪ ﺣﺪﻳﺚ در ﻛﺘﺎب "ﺑﻴﺎن ﻓﺎرﺳﻲ"‬                                ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫اﻟﻠّﻪ« ر‪.‬ک‪ .‬رﺳﺎﻟﻪﻫﺎی ﺷﺎه ﻧﻌﻤﺖاﻟﻠّﻪ وﻟﯽ‪ ،‬ج‪ ،۲‬رﺳﺎﻟﮥ ﻫﺪاﯾﺖ‪ ،‬ص‪ ۲۰۵‬و ج‪،۳‬‬
> ‫رﺳﺎﻟﮥ ذوﻗﯿّﺎت‪ ،‬ص‪.۱۷‬‬
> ‫در ﺗﻤﻬﯿﺪات‪ ،‬ص‪» ۱۱۴‬اﻧﺎ ﻧﻘﻄﺔ ﺑﺎء ﺑﺴﻢ اﻟﻠّﻪ« ﻣﻨﺴﻮب ﺑﻪ ﺷﺒﻠﯽ اﺳﺖ و در اﻟﺮّﺳﺎﻟﺔ‬
> ‫اﻟﻘﺸﯿﺮﯾّﻪ‪ ،‬ص‪ ،۷۶‬اﯾﻦ ﻋﺒﺎرت از ﻗﻮل ﻣﺮدی ﺧﻄﺎب ﺑﻪ ﺷﺒﻠﯽ ﺑﯿﺎن ﺷﺪه اﺳﺖ‪» :‬و‬
> ‫ﺟﺎءه رﺟﻞ ﻓﻘﺎل ﻟﻪ اﻟﺸّﺒﻠﯽ‪ :‬ﻣﺎ اﻧﺖ؟ ﻓﻘﺎل‪ :‬ﯾﺎ ﺳﯿّﺪی اﻟﻨّﻘﻄﺔ اﻟّﺘﯽ ﺗﺤﺖ اﻟﺒﺎء‪.‬‬
> ‫ﻓﻘﺎل‪ :‬اﻧﺖ ﺷﺎﻫﺪی ﻣﺎ ﻟﻢ ﺗﺠﻌﻞ ﻟﻨﻔﺴﮏ ﻣﻘﺎﻣﺎً‪«.‬‬
> ‫»اﻧﺎ ﺟﻨﺐ اﻟﻠّﻪ« ﮐﻪ در ﻋﺒﺎرت ﻣﺘﻦ ﻣﻮﺟﻮد اﺳﺖ‪ ،‬در ﻣﺠﻤﻊاﻟﺒﺤﺮﯾﻦ‪ ،‬ج‪ ،۲‬ص‪۲۷‬‬
> ‫ﻗﻮل ﻋﻠﯽ )ع( ﻣﺤﺴﻮب ﺷﺪه اﺳﺖ و » اﻧﺎ اﻟﻠّﻮح و اﻧﺎ اﻟﻘﻠﻢ و اﻧﺎ اﻟﻌﺮش و اﻧﺎ‬
> ‫ﯽ و اﻧﺎ اﻟﺴّﻤﻮات اﻟﺴّﺒﻊ« ﻧﯿﺰ از ﺣﻀﺮت ﻋﻠﯽ )ع( ﻧﻘﻞ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﻣﺸﺎرق‬             ‫اﻟﮑﺮﺳ ّ‬
> ‫اﻧﻮاراﻟﯿﻘﯿﻦ‪ ،‬ص‪".۱۵۹‬‬
> ‫ﮐﻼم ﺣﻀﺮت اﻣﯿﺮاﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ را ﺣﺎﺟﯽ زﯾﻦاﻟﻌﺎﺑﺪﯾﻦ ﺷﯿﺮواﻧﯽ در رﯾﺎضاﻟﺴّﯿﺎﺣﻪ‬
> ‫)ص‪ (۳۶۰‬ﺑﻪ اﯾﻦ ﻧﺤﻮ ﻧﻘﻞ ﻧﻤﻮده اﺳﺖ ﮐﻪ‪ ..." :‬از ﺣﻀﺮت ﺳﺮور اوﻟﯿﺎء ﻋﻠﯽ‬
> ‫ﻣﺮﺗﻀﯽ ﻣﺄﺛﻮر اﺳﺖ ﮐﻪ‪ :‬ﺑﺎﻟﺒﺎء ﻇﻬﺮ اﻟﻮﺟﻮد و ﺑﻨﻘﻄﺔ ﺗﻤﯿّﺰ اﻟﻌﺎﺑﺪ ﻋﻦ اﻟﻤﻌﺒﻮد و اﻧﺎ‬
> ‫ﻧﻘﻄﺔ ﺗﺤﺖ ﺑﺎء ﺑﺴﻢاﻟﻠّﻪ‪".‬‬
> ‫ﺑﺮای ﻣﻄﺎﻟﻌﮥ ﺷﺮح ﻣﺒﺎﺣﺚ در اﯾﻦ ﻣﻘﻮﻟﻪ ﺑﻪ ﮐﺘﺎب ﺟﺎﻣﻊاﻻﺳﺮار و ﻣﻨﺒﻊاﻻﻧﻮار ﺷﯿﺦ‬
> ‫ﺳﯿﺪ ﺣﯿﺪر آﻣﻠﯽ )ﺻﺺ‪ ،(۷۰۱–۷۰۰‬و ﻧﯿﺰ ﺑﻪ ﮐﺘﺎب اﺳﺮار اﻟﻨﻘﻄﻪ‪ ،‬اﺛﺮ اﻣﯿﺮ ﺳﯿّﺪ ﻋﻠﯽ‬
> ‫ﻫﻤﺪاﻧﯽ ﺑﺎ ﻣﻘﺪّﻣﻪ و ﺗﺼﺤﯿﺢ و ﺗﺮﺟﻤﻪ و ﺗﻌﻠﯿﻖ ﻣﺤﻤّﺪ ﺧﻮاﺟﻮی ﻣﺮاﺟﻌﻪ ﻓﺮﻣﺎﺋﯿﺪ‪.‬‬
> ‫ﺷﯿﺦ ﺣﺎﻓﻆ رﺟﺐ ﺑﻦ ﻣﺤﻤّﺪ ﺑﺮﺳﯽ در ﮐﺘﺎب ﻣﺸﺎرق اﻧﻮار اﻟﯿﻘﯿﻦ )ص‪ (۱۲‬در ﺑﺎرۀ‬
> ‫ﻧﻘﻄﻪ و ﺑﺎء ﭼﻨﯿﻦ ﻣﯽﻧﻮﯾﺴﺪ‪:‬‬
> ‫"و اﻣّﺎ اﻻﻟﻒ اﻟﻤﺒﺴﻮط و ﻫﻮ اﻟﺒﺎء ب ﻓﻬﯽ اوّل وﺣﯽ ﻧﺰل ﻋﻠﯽ رﺳﻮلاﻟﻠّﻪ )ص( و‬
> ‫اوّل ﺻﺤﯿﻔﺔ آدم و ﻧﻮح و اﺑﺮﻫﯿﻢ و ﺳﺮّﻫﺎ ﻣﻦ اﻧﺒﺴﺎط اﻻﻟﻒ ﻓﯿﻬﺎ و ﺳ ّﺮ اﻟﻘﯿﺎﻣﺔ ﺑﻘﯿﺎم‬
> ‫ﻃﺮﻓﻪ و ﻫﻮ ﺳﺮّ ﻋﺎﻟﻢ اﻻﺧﺘﺮاع و اﻻﻧﻮار و اﻻﺳﺮار اﻟﺤﻘﯿﻘﺔ ﻣﺮﺗﺒﻄﺔ ﺑﻨﻘﻄﺔ اﻟﺒﺎء و اﻟﯿﻬﺎ‬
> ‫اﻻﺷﺎرة ﺑﻘﻮل اﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ )ع( اﻧﺎ اﻟﻨﻘﻄﺔ اﻟﺘﯽ ﺗﺤﺖ اﻟﺒﺎء و ﺳﺮّ اﻟﺒﺎء و اﻟﻤﺒﺴﻮﻃﺔ‬
> ‫ﯾﺴﯿﺮ اﻟﯽ اﻻﻟﻒ اﻟﻘﺎﺋﻢ اﻟﻤﺒﺴﻂ ﻓﯽ ذاﺗﻬﺎ اﻟﻤﺤﺘﺠﺐ ﻓﯿﻬﺎ و ﮐﻞ ﻗﺎل ﻣﺤﯽاﻟﺪﯾﻦ‬
> ‫اﻟﻄﺎﺋﯽ اﻟﺒﺎء ﺣﺠﺎب اﻟﺮﺑﻮﺑﯿﺔ و ﻟﻮ ارﺗﻔﻌﺖ اﻟﺒﺎء ﻟﺸﻬﺪ اﻟﻨﺎس رﺑّﻬﻢ‪".‬‬
> ‫و در ﺻﻔﺤﮥ ‪ ۳۵‬ﮐﺘﺎب ﻣﺸﺎرق اﻧﻮار اﻟﯿﻘﯿﻦ ﺷﯿﺦ رﺟﺐ ﺑﺮﺳﯽ ﭼﻨﯿﻦ ﻣﯽﻧﻮﯾﺴﺪ‪:‬‬
> 
> ‫‪89‬‬
> ‫ﻣ‪Ĥ‬ﺧﺬ ﭼﻨﺪ ﺣﺪﻳﺚ در ﻛﺘﺎب "ﺑﻴﺎن ﻓﺎرﺳﻲ"‬                            ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ن اﻟﻔﯿﺾ اﻻوّل ﻋﻦ ﺣﻀﺮة اﻻﺣﺪﯾﺔ ﻫﯽ ﻧﻘﻄﺔ اﻟﻮاﺣﺪة و ﻋﻨﻬﺎ ﻇﻬﺮ‬       ‫"ﻓﻌﻠﻢ ا ّ‬
> ‫اﻟﻒ اﻟﻐﯿﺐ و اﻣﺘﺪّ ﺣﺘﯽ ﺻﺎر ﺧﻄّﻪ و ﻫﻮ ﻣﺮﮐّﺐ ﻣﻦ ‪ ۳‬ﻧﻘﻂ واﺣﺪة و واﺣﺪة‬
> ‫و واﺣﺪة ﻓﺎﻟﻮاﺣﺪة ﻟﻬﺎ اﻟﻌﻠﻢ و اﻟﻌﻘﻞ و روحاﻟﻘﺪس و ﺣﺮوﻓﻬﺎ اﻻﻟﻒ و ﻣﻨﻬﺎ‬
> ‫ﯾﺒﺘﺪی اﻟﻤﻮﺟﻮدات و اﻟﯿﻬﺎ ﯾﻨﺘﻬﯽ ‪ ۲‬اﻟﻨﻘﻄﺔ اﻟﻮاﺣﺪة و ﻫﯽ روحاﻟﻠّﻪ و ﻧﻔﺨﺖ‬
> ‫ﻓﯿﻪ ﻣﻦ روﺣﯽ و ﺣﺮﻓﻬﺎ اﻟﺒﺎء و ﻫﯽ اﻟﺤﺠﺎب و ﻫﯽ ﻇﺎﻫﺮ اﻟﻨﻘﻄﺔ اﻟﻮاﺣﺪة و‬
> ‫ﺟﺴﺪﻫﺎ و ﻟﻬﺎ اﻟﺤﮑﻢ اﻟﻈﺎﻫﺮ و ﺣﻘﯿﻘﺘﻬﺎ اﻟﻨﺒﻮّة و ﻋﻨﻬﺎ ﻇﻬﺮت اﻟﻤﻮﺟﻮدات و‬
> ‫ﺑﺎﻃﻨﻬﺎ ﻧﻘﻄﺔ اﻟﻮاﺣﺪة ﻗﺎل ع ﻋﻦ اﻟﺒﺎء ﻇﻬﺮ اﻟﻮﺟﻮد و ﺑﺎﻟﻨﻘﻄﺔ ﺗﺒﯿّﻦ اﻟﻌﺎﺑﺪ ﻋﻦ‬
> ‫اﻟﻤﻌﺒﻮد و ﻗﺎل ﺣﮑﻢ ﺑﺎﻟﺒﺎء ﻋﺮﻓﻪ اﻟﻌﺎرﻓﻮن و ﻣﺎ ﻣﻦ ﺷﯽء اﻻّ و اﻟﺒﺎء ﻣﮑﺘﻮﺑﻪ‬
> ‫ﻋﻠﯿﻪ ‪"...‬‬
> 
> ‫ب اﻋﻠﲐ در ﺑﺎب ﭼﻬﺎرم از واﺣﺪ ﭼﻬﺎرم ﮐﺘﺎب ﺑﯿﺎن ﭼﻨﯿﻦ‬        ‫ﭘﻨﺠﻢ – ﺣﻀﺮت ر ّ‬
> ‫ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪:‬‬
> ‫"ﻣﻠﺨّﺺ اﯾﻦ ﺑﺎب آﻧﮑﻪ ارواح ﮐﻞّ اﺷﯿﺎء راﺟﻊ ﻣﯽﮔﺮدد ﺑﻬﯿﮑﻞ اﻧﺴﺎﻧﯽ و‬
> ‫ﺟﻨّﺖ ﮐﻞّ اﺷﯿﺎء در ﺟﻨّﺖ اﻧﺴﺎﻧﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺜﺎل آن اﯾﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ اﮔﺮ ﻗﻄﻌﮥ‬
> ‫اﻟﻤﺎس ﺑﻼﻣﺜﻠﯽ در ﻧﺰد ﻣﺆﻣﻨﯽ ﺑﺎﺷﺪ اﻋﺰاز آن اﻟﻤﺎس ﺑﺎﻋﺰازی اﺳﺖ ﮐﻪ‬
> ‫ﺑﻮاﺳﻄﮥ آن در ﻧﺰد ﻣﺆﻣﻦ ﻇﺎﻫﺮ ﻣﯽﮔﺮدد و ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﮐﻞّ ﺷﯽء و اﯾﻦ ﻫﯿﮑﻞ‬
> ‫راﺟﻊ ﻣﯽﮔﺮدد ﺑﺎﺳﻢ و ﺻﻔﺖ اﮔﺮ ﻓﻮآد او ﻣﺪّل ﻋﻠﯽ اﻟﻠّﻪ اﺳﺖ در ﻇﻞّ ﻟﻪ‬
> ‫اﻻﺳﻤﺎء اﻟﺤﺴﻨﯽ ﻋﻨﺪاﻟﻠّﻪ ذﮐﺮ ﻣﯽﮔﺮدد و اﮔﺮ از ﺻﻔﺖ اﺳﺖ در ﺻﻔﺎت او‬
> ‫ذﮐﺮ ﻣﯽﮔﺮدد‪ .‬اﯾﻦ اﺳﺖ ﻋﻠ ّﻮ ﻣﻌﻨﯽ ﺣﺪﯾﺚ ﻟﯿﺲ اﻻّ اﻟﻠّﻪ و اﺳﻤﺎﺋﻪ و ﺻﻔﺎﺗﻪ‪.‬‬
> ‫و اﯾﻦ ﻫﯿﮑﻞ ﺣﮑﻢ اﺳﻤﯿّﺖ و ﺻﻔﺘﯿّﺖ ﺑﺮ او ﻧﻤﯽﮔﺮدد اﻻّ آﻧﮑﻪ در ﻧﺰد ﻫﺮ‬
> ‫ﻇﻬﻮری در ﻇﻞّ آن ﻇﻬﻮر داﺧﻞ ﮔﺮدد واﻻّ ﻣﺮﺗﻔﻊ ﻣﯿﺸﻮد ﺣﮑﻢ اﯾﻤﺎن از او و‬
> ‫ﭼﮕﻮﻧﻪ ﺣﮑﻢ اﺳﻤﯿﺖ و ﺻﻔﺘﯿّﺖ ‪"...‬‬
> ‫ب اﻋﻠﲐ ﺣﺪﯾﺚ ﻓﻮق را در ﭘﻨﺞ ﺷﺄن )ﺻﺺ‪ (۴۴۵–۴۴۴‬ﻧﯿﺰ ﻧﻘﻞ ﻧﻤﻮده‬          ‫ﺣﻀﺮت ر ّ‬
> ‫ﭼﻨﯿﻦ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪:‬‬
> ‫"‪ ...‬ادﻻء اﺳﻤﺎء و ﻋﺒﺎدی ﮐﻪ ﺑﻪ دﻟﯿﻞ و ﺣﮑﻤﺖ در ﻇﻬﻮراﻟﻠّﻪ داﺧﻞ ﻣﯽﮔﺮدﻧﺪ ‪...‬‬
> ‫آﻧﻬﺎ اﻋﺰ و اﺟﻞ ﻗﺪرﻧﺪ از ذﮐﺮ و وﺻﻒ‪ ،‬زﯾﺮا ﮐﯿﻨﻮﻧﺎت آﻧﻬﺎ در ﻣﻘﺎم ﻣﺮآﺗﯿﺖ اﺳﻤﺎء‬
> ‫ﺑﻮده و ﻫﺴﺖ و ﻇﻮاﻫﺮ آﻧﻬﺎ در ﻣﻘﺎم دﻻﻟﺖ ﺑﺮ ﺷﻤﺲ ﺣﻘﯿﻘﺖ ﺑﻮده و ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد و‬
> 
> ‫‪90‬‬
> ‫ﻣ‪Ĥ‬ﺧﺬ ﭼﻨﺪ ﺣﺪﻳﺚ در ﻛﺘﺎب "ﺑﻴﺎن ﻓﺎرﺳﻲ"‬                                                         ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫در آﻧﻬﺎ ﻧﯿﺴﺖ اﻻ ﻣﺜﻞ ﺷﻤﺴﯽ ﮐﻪ در ﻣﺮآت اﺳﺖ‪ .‬در ﻫﺮ ﻇﻬﻮر ﺑﻪ آﻧﻬﺎ دﯾﻦ ﻇﺎﻫﺮ‬
> ‫ﻣﯽﮔﺮدد و از ﺑﺮای آﻧﻬﺎ ﺑﺎﻫﺮ ﻣﯽﺷﻮد و اﯾﻦ اﺳﺖ ﻣﻌﻨﯽ ﺳﺮّ ﺣﺪﯾﺚ ﻟﯿﺲ اﻻ اﻟﻠّﻪ و‬
> ‫اﺳﻤﺎﺋﻪ و ﺻﻔﺎﺗﻪ ﮐﻪ در ﻣﻘﺎم ﻇﺎﻫﺮ ﻟﻢ ﯾﮑﻦ اﻻّ ﺷﻤﺲ اﻟﺤﻘﯿﻘﺔ و ادﻻﺋﻬﺎ ﺑﯿﺎن آن‬
> ‫ﻣﯽﮔﺮدد ‪"...‬‬
> ‫ﺣﺪﯾﺚ ﻓﻮق را در ﮐﺘﺐ اﺻﻠﯽ اﺣﺎدﯾﺚ اﻫﻞ ﺗﺸﯿّﻊ ﻧﯿﺎﻓﺘﻢ‪ ،‬اﻣّﺎ در ﻗﺮآن اﺳﺖ )ﺳﻮرۀ‬
> ‫ﺴﻨَﻰ"‬
> ‫ﺳﻤَﺎء ا ْﻟﺤُ ْ‬
> ‫ﻫ َﻮ َﻟ ُﻪ ا ْﻟ َٔﺎ ْ‬
> ‫ﻻ ُ‬
> ‫ﻻ ِٕا َﻟ َﻪ ِٕا ﱠ‬
> ‫ﻃﻪ )‪ ،(۲۰‬آﯾﮥ ‪ (۸‬ﮐﻪ‪" :‬اﻟ ﱠﻠ ُﻪ َ‬
> ‫ﺷﯿﺦ اﺣﻤﺪ اﺣﺴﺎﺋﯽ در ﺷﺮحاﻟﺰﯾﺎره )ج‪ ،۱‬ﺻﺺ‪ (۲۱۴–۲۱۳‬ﻣﯽﻧﻮﯾﺴﺪ‪:‬‬
> ‫"‪ ...‬إن ﮐﻞ ﻣﺎ ﻓﯽ اﻟﮑﻮن ﺻﻔﺎﺗﻪ ﻣﻦ اﻟﺬوات و اﻟﺼﻔﺎت اﻟﺠﻮاﻫﺮ و اﻷﻋﺮاض ﻷﻧﻬﺎ‬
> ‫آﺛﺎره‪ .‬و اﻵﺛﺎر ﺻﻔﺎت ﻓﻤﻌﻨﯽ ﺗﻮﺣﯿﺪ اﻟﺼﻔﺎت أﻧﻪ ﻟﯿﺲ إﻻ ﺻﻔﺎﺗﻪ و آﺛﺎره و اﻵﺛﺎر‬
> ‫ﺻﻔﺎﺗﻪ‪ ،‬ﮐﻤﺎ ﻗﺎل ﻋﻠﯿﻪاﻟﺴّﻼم‪ :‬ﻻ ﯾﺮی ﻓﯿﻪ ﻧﻮر إﻻ ﻧﻮرک ﻷن اﻷﺷﯿﺎء آﺛﺎره و ﺻﻔﺎت‬
> ‫أﻓﻌﺎﻟﻪ و أﻓﻌﺎﻟﻪ ﺻﻔﺎﺗﻪ و ﺻﻔﺎت اﻟﺼﻔﺎت ﺻﻔﺎت‪ ،‬ﻓﮑﻤﺎ أﻧﮏ إذا ﻧﻈﺮت إﻟﯽ‬
> ‫اﻟﺸﻤﺲ ﻻ ﺗﺠﺪ إﻻ اﻟﺸﻤﺲ و أﺷﻌﺘﻬﺎ وﻫﯽ آﺛﺎرﻫﺎ و ﺻﻔﺎﺗﻬﺎ ﻓﮑﺬﻟﮏ ﻓﯽ اﻟﺘﻤﺜﯿﻞ‬
> ‫آﺛﺎر اﻟﻠّﻪ ‪"...‬‬
> ‫و در رﺳﺎﻟﮥ "ﺑﯿﺎن اﻻﺣﺴﺎن ﻻﻫﻞ اﻟﻌﺮﻓﺎن" ﮐﻪ در ﮐﺘﺎب ﻣﺼﻨّﻔﺎت ﻓﺎرﺳﯽ اﺛﺮ‬
> ‫ﻋﻼءاﻟﺪوﻟﻪ ﺳﻤﻨﺎﻧﯽ ﺑﻪ ﻃﺒﻊ رﺳﯿﺪه )ص‪ (۱۹۱‬ﺳﻤﻨﺎﻧﯽ ﭼﻨﯿﻦ ﻧﻮﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪:‬‬
> ‫"‪ ...‬آﻧﭽﻪ ﺟﻨﯿﺪ – ﻗﺪساﻟﻠّﻪ ﺳﺮه – ﻓﺮﻣﻮده اﺳﺖ ﮐﻪ ﻟﯿﺲ ﺷﯽء ﻓﯽ اﻟﻮﺟﻮد ﺳﻮی اﻟﻠّﻪ‬
> ‫ﺗﻌﺎﻟﯽ‪ ،‬ﭼﻨﯿﻦ ﻓﻬﻢ ﮐﻨﯽ ﮐﻪ ﻫﯿﭻ ﭼﯿﺰ وﺟﻮد ﻧﺪارد ﺟﺰ ذات ﺣﻖّ و ﺻﻔﺎت او‪ ،‬ﮐﻪ ﺑﻪ‬
> ‫ذات او ﻗﺎﺋﻢ اﺳﺖ و ﻣﺼﺎدر اﻓﻌﺎل اوﺳﺖ‪ ،‬و از آن اﻓﻌﺎل اﺷﯿﺎء ﻇﺎﻫﺮ ﻣﯽﺷﻮد‪ .‬ﭘﺲ‬
> ‫ﻫﺮ ﭼﻪ ﻣﻮﺟﻮد ﺑﺎﺷﺪ ﯾﺎ اﺛﺮ او ﺑﺎﺷﺪ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺳﺒﺐ ﻓﻌﻞ او ﻇﺎﻫﺮ ﺷﺪه‪ ،‬ﯾﺎ ﻓﻌﻞ او ﺑﺎﺷﺪ‬
> ‫ﮐﻪ از ﺻﻔﺖ او ﺻﺎدر ﮔﺸﺘﻪ‪ ،‬ﯾﺎ ﺻﻔﺖ او ﺑُﻮَد ﮐﻪ ﻣﺮ ذات او را ﺛﺎﺑﺖ اﺳﺖ و ﺑﻪ ذات‬
> ‫او ﻗﺎﺋﻢ‪ ،‬ﯾﺎ ذات او ﺑﺎﺷﺪ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺧﻮد ﻗﺎﺋﻢ اﺳﺖ و ﻫﻤﮥ اﺷﯿﺎء ﺑﺪو ﻗﺎﺋﻢ‪".‬‬
> ‫و در ﺻﻔﺤﺎت ‪ ۲۲۶–۲۲۵‬ﮐﺘﺎب ﻣﺼﻨّﻔﺎت ﻓﺎرﺳﯽ ﻧﻮﺷﺘﮥ ﻋﻼءاﻟﺪوﻟﻪ ﺳﻤﻨﺎﻧﯽ ﭼﻨﯿﻦ‬
> ‫آﻣﺪه اﺳﺖ‪:‬‬
> ‫"‪ ...‬وﺟﻮد ﺣﻖّ‪ ،‬ذات واﺟﺐاﻟﻮﺟﻮد اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺻﻔﺎت ﮐﺎﻣﻠﻪ ﻣﺘﺼﻒ اﺳﺖ ازﻻ و‬
> ‫اﺑﺪاً‪ .‬و وﺟﻮد ﻣﻄﻠﻖ ﻓﻌﻞ او ﮐﻪ از ﺻﻔﺖ او ﺻﺎدر ﻣﯽﺷﻮد‪ .‬و وﺟﻮد ﻣﻘﯿﺪ آن اﺛﺮی‬
> ‫اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺳﺒﺐ اﯾﻦ ﻓﻌﻞ ﺑﻪ ﻇﻬﻮر ﻣﯽﭘﯿﻮﻧﺪد‪ .‬و ﭼﻮن در وﺟﻮد ﻏﯿﺮ از ذات ﺣﻖّ و‬
> ‫ﺻﻔﺎت او و اﻓﻌﺎل او و آﺛﺎر او ﻫﯿﭻ ﭼﯿﺰ دﯾﮕﺮ ﻧﯿﺴﺖ‪ ،‬وﺣﺪت در ﮐﺜﺮت ﻣﺤﻘّﻖ‪ ،‬و‬
> 
> ‫‪91‬‬
> ‫ﻣ‪Ĥ‬ﺧﺬ ﭼﻨﺪ ﺣﺪﻳﺚ در ﻛﺘﺎب "ﺑﻴﺎن ﻓﺎرﺳﻲ"‬                                 ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺣﻘﯿﻘﺖ أﻻ ﮐﻞ ﺷﯽء ﻣﺎ ﺧﻼ اﻟﻠّﻪ ﺑﺎﻃﻞ ﻧﺼﺐ دﯾﺪه‪ ،‬و ﺳ ّﺮ ﻟﯿﺲ ﻓﯽاﻟﻮﺟﻮد ﺳﻮی اﻟﻠّﻪ‬
> ‫روﺷﻦﺗﺮ‪ .‬و ﺗﻮﺣﯿﺪ در اﯾﻦ ﻣﻘﺎم دﺳﺖ ﻣﺮاﻓﻘﺖ در ﮔﺮدن ﻣﻮاﻓﻘﺖ اﻧﺪاﺧﺘﻪ ﺑﺮ ﺳﺮﯾﺮ‬
> ‫ﺳﺮ ﻋﺎرف ﻣﺘﻤﮑﻦ ﻧﺸﺴﺘﻪ‪ .‬ﺑﺤﻤﺪاﻟﻠّﻪ و ﻣﻨﻪ‪ ،‬و از ﻓﻮﻃﮥ اﺗّﺤﺎد و ﺣﻠﻮل و ﺷﺒﻬﮥ ﺗﺸﺒﯿﻪ‬
> ‫و ﺗﻌﻄﯿﻞ ﺧﻼص ﯾﺎﻓﺘﻪ ‪"...‬‬
> 
> ‫ب اﻋﻠﲐ در ﺑﺎب ﭼﻬﺎرم از واﺣﺪ ﭼﻬﺎرم ﮐﺘﺎب ﺑﯿﺎن ﭼﻨﯿﻦ‬         ‫ﺷﺸﻢ – ﺣﻀﺮت ر ّ‬
> ‫ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪ ..." :‬اﯾﻦ اﺳﺖ ﻣﻌﻨﯽ ﺣﺪﯾﺚ ﻓﯿﻪ ﺳﻨﺔ ﻣﻦ ﯾﻮﺳﻒ ﯾﺒﺎع و ﯾﺸﺘﺮی ‪"...‬‬
> ‫ﺣﺪﯾﺚ ﻣﻮرد اﺷﺎره دو ﺑﺎر در ﺑﺤﺎر اﻻﻧﻮار )ج‪ ،۱۲‬ص‪ ،۲۸۳‬و ج‪ ،۵۱‬ص‪ (۱۴۲‬آﻣﺪه‬
> ‫اﺳﺖ‪ .‬ﻣﺘﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﻣﺰﺑﻮر ﭼﻨﯿﻦ اﺳﺖ‪:‬‬
> ‫"‪ ...‬ﻋﻦ اﻟﺤﻤﯿﺮی‪ ،‬ﻋﻦ أﺣﻤﺪ ﺑﻦ ﻫﻼل‪ ،‬ﻋﻦ اﺑﻦ أﺑﯽ ﻧﺠﺮان‪ ،‬ﻋﻦ ﻓﻀﺎﻟﺔ‪ ،‬ﻋﻦ ﺳﺪﯾﺮ‬
> ‫ن ﻓﯽ اﻟﻘﺎﺋﻢ ﺳﻨّﺔ ﻣﻦ ﯾﻮﺳﻒ ﻗﻠﺖ‪:‬‬    ‫ﻗﺎل‪ :‬ﺳﻤﻌﺖ أﺑﺎ ﻋﺒﺪاﻟﻠّﻪ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم ﯾﻘﻮل‪ :‬أ ﱠ‬
> ‫ن‬
> ‫ﻻﻣّﺔ أﺷﺒﺎه اﻟﺨﻨﺎزﯾﺮ إ ﱠ‬
> ‫ﮐﺄﻧّﮏ ﺗﺬﮐﺮ ﺣﯿﺮة أوﻏﯿﺒﺔ ﻗﺎل ﻟﯽ‪ :‬و ﻣﺎ ﺗﻨﮑﺮ ﻣﻦ ﻫﺬا ﻫﺬه ا ُ‬
> ‫إﺧﻮة ﯾﻮﺳﻒ ﮐﺎﻧﻮا أﺳﺒﺎﻃ ًﺎ أوﻻد أﻧﺒﯿﺎء ﺗﺎﺟﺮوا ﯾﻮﺳﻒ و ﺑﺎﯾﻌﻮه و ﺧﺎﻃﺒﻮه و ﻫﻢ إﺧﻮﺗﻪ‬
> ‫و ﻫﻮ أﺧﻮﻫﻢ‪ ،‬ﻓﻠﻢ ﯾﻌﺮﻓﻮه ﺣﺘّﯽ ﻗﺎل ﻟﻬﻢ ﯾﻮﺳﻒ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم‪ :‬أﻧﺎ ﯾﻮﺳﻒ‪ .‬ﻓﻤﺎ ﺗﻨﮑﺮ‬
> ‫ﻻﻣّﺔ اﻟﻤﻠﻌﻮﻧﺔ أن ﯾﮑﻮن اﻟﻠّﻪ ﻋ ﱠﺰ و ﺟﻞﱠ ﻓﯽ وﻗﺖ ﻣﻦ اﻷوﻗﺎت ﯾﺮﯾﺪ أن ﯾﺴﺘﺮ‬      ‫ﻫﺬه ا ُ‬
> ‫ﺣﺠﱠﺘﻪ‪ ،‬ﻟﻘﺪ ﮐﺎن ﯾﻮﺳﻒ إﻟﯿﻪ ﻣﻠﮏ ﻣﺼﺮ و ﮐﺎن ﺑﯿﻨﻪ و ﺑﯿﻦ واﻟﺪه ﻣﺴﯿﺮة ﺛﻤﺎﻧﯿﺔ ﻋﺸﺮ‬
> ‫ﻞ أن ﯾﻌﺮِّف ﻣﮑﺎﻧﻪ ﻟﻘﺪر ﻋﻠﯽ ذﻟﮏ و اﻟﻠّﻪ ﻟﻘﺪ ﺳﺎر ﯾﻌﻘﻮب‬‫ﯾﻮﻣﺎً ﻓﻠﻮ أراد اﻟﻠّﻪ ﻋ ﱠﺰ و ﺟ ﱠ‬
> ‫ﻻﻣّﺔ أن ﯾﮑﻮن‬‫و وﻟﺪه ﻋﻨﺪ اﻟﺒﺸﺎرة ﺗﺴﻌﺔ أﯾﱠﺎم ﻣﻦ ﺑﺪوﻫﻢ إﻟﯽ ﻣﺼﺮ‪ ،‬و ﻣﺎ ﺗﻨﮑﺮ ﻫﺬه ا ُ‬
> ‫اﻟﻠّﻪ ﯾﻔﻌﻞ ﺑﺤﺠﱠﺘﻪ ﻣﺎ ﻓﻌﻞ ﺑﯿﻮﺳﻒ أن ﯾﮑﻮن ﯾﺴﯿﺮ ﻓﯽ أﺳﻮاﻗﻬﻢ و ﯾﻄﺄ ﺑﺴﻄﻬﻢ و ﻫﻢ‬
> ‫ﻻﯾﻌﺮﻓﻮﻧﻪ ﺣﺘّﯽ ﯾﺄذن اﻟﻠّﻪ ﻋ ﱠﺰ و ﺟﻞﱠ أن ﯾﻌ ّﺮِﻓﻬﻢ ﻧﻔﺴﻪ ﮐﻤﺎ أذن ﻟﯿﻮﺳﻒ ﺣﯿﻦ ﻗﺎل‪:‬‬
> ‫»ﻫﻞ ﻋﻠﻤﺘﻢ ﻣﺎ ﻓﻌﻠﺘﻢ ﺑﯿﻮﺳﻒ و أﺧﯿﻪ إذ أﻧﺘﻢ ﺟﺎﻫﻠﻮن ﻗﺎﻟﻮا أﺋﻨّﮏ ﻷﻧﺖ ﯾﻮﺳﻒ ﻗﺎل‬
> ‫أﻧﺎ ﯾﻮﺳﻒ و ﻫﺬا أﺧﯽ«‪".‬‬
> ‫ﺷﯿﺦ ﺻﺪوق ﻧﯿﺰ ﺣﺪﯾﺚ ﻣﺰﺑﻮر را در ﮐﻤﺎل اﻟﺪﯾﻦ و ﺗﻤﺎم اﻟﻨﻌﻤﺔ )ج‪ ،۲‬ﺻﺺ‪،۱۱–۱۰‬‬
> ‫ﺑﺎ ﺗﺮﺟﻤﮥ ﻓﺎرﺳﯽ آﯾﺖاﻟﻠّﻪ ﮐﻤﺮهای( آورده اﺳﺖ‪ .‬ﻣﻀﻤﻮن ﻓﺎرﺳﯽ ﺣﺪﯾﺚ ﺑﺎ ﺗﻮﺟّﻪ‬
> ‫ﺑﻪ ﻣﺄﺧﺬ ﻓﻮق آن اﺳﺖ ﮐﻪ ﺳﺪﯾﺮ ﻣﯽﮔﻮﯾﺪ ﮐﻪ از اﻣﺎم ﺷﺸﻢ ﺷﻨﯿﺪم ﮐﻪ ﻣﯽﻓﺮﻣﻮد‬
> ‫ﺑﺮاﺳﺘﯽ در ﻗﺎﺋﻢ ﺷﺒﺎﻫﺘﯽ )ﺳﻨﺘﯽ( ﺑﻪ ﯾﻮﺳﻒ وﺟﻮد دارد‪ .‬ﮔﻔﺘﻢ ﮔﻮﯾﺎ ﺣﯿﺮت ﯾﺎ ﻏﯿﺒﺖ‬
> ‫او را ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﺋﯿﺪ‪ .‬ﻓﺮﻣﻮد اﯾﻦ اﻣّﺖ ﻫﻤﺎﻧﻨﺪ ﺧﻨﺎزﯾﺮ ﻣﻨﮑﺮ ﻧﺒﺎﺷﻨﺪ ﮐﻪ ﺑﺮادران ﯾﻮﺳﻒ‬
> 
> ‫‪92‬‬
> ‫ﻣ‪Ĥ‬ﺧﺬ ﭼﻨﺪ ﺣﺪﻳﺚ در ﻛﺘﺎب "ﺑﻴﺎن ﻓﺎرﺳﻲ"‬                                ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﭘﯿﻐﻤﺒﺮزاده و اﺳﺒﺎط ﺑﻮدﻧﺪ و ﺑﺎ آن ﮐﻪ ﺑﺮادر ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻮدﻧﺪ و ﺑﺎ او ﺗﺠﺎرت ﻣﯽﮐﺮدﻧﺪ‬
> ‫او را ﻧﺸﻨﺎﺧﺘﻨﺪ ﺗﺎ ﺧﻮد ﯾﻮﺳﻒ ﺑﻪ آﻧﻬﺎ ﮔﻔﺖ ﮐﻪ ﻣﻦ ﯾﻮﺳﻔﻢ‪ .‬اﯾﻦ اﻣّﺖ ﭼﺮا اﻧﮑﺎر‬
> ‫ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ ﮐﻪ ﺧﺪای ﻋ ّﺰ و ﺟﻞّ در ﯾﮏ وﻗﺘﯽ از اوﻗﺎت اراده ﮐﻨﺪ ﮐﻪ ﺣﺠّﺖ ﺧﻮد را‬
> ‫ﭘﻨﻬﺎن ﻧﮕﻬﺪارد‪ .‬ﯾﻮﺳﻒ ﭘﺎدﺷﺎه ﻣﺼﺮ ﺑﻮد و ﻓﺎﺻﻠﮥ او ﺑﺎ ﭘﺪرش ﻫﺠﺪه روز راه ﺑﻮد‪.‬‬
> ‫اﮔﺮ ﺧﺪا ﻣﯽﺧﻮاﺳﺖ ﺟﺎی او را ﺑﻪ وی ﻧﺸﺎن ﻣﯽداد‪ .‬ﺑﻪ ﺧﺪا وﻗﺘﯽ ﻣﮋدۀ وی ﺑﻪ‬
> ‫ﯾﻌﻘﻮب رﺳﯿﺪ ﻧُﻪروزه اﯾﻦ راه را درﻧﻮردﯾﺪ و از ﺑﯿﺎﺑﺎن ﺑﻪ ﻣﺼﺮ آﻣﺪ‪ .‬اﯾﻦ اﻣّﺖ ﭼﺮا‬
> ‫ﻣﻨﮑﺮﻧﺪ ﮐﻪ ﺧﺪای ﻋ ّﺰ و ﺟﻞّ ﺑﺎ ﺣﺠّﺖ ﺧﻮد آن ﮐﻨﺪ ﮐﻪ ﺑﺎ ﯾﻮﺳﻒ ﮐﺮد‪ .‬ﺣﻀﺮت‬
> ‫ﺣﺠّﺖ در ﺑﺎزارﻫﺎی آﻧﺎن ﻣﯽﮔﺮدد و ﺑﺮ ﻓﺮش آﻧﻬﺎ ﮔﺎم ﻣﯽﻧﻬﺪ‪ ،‬وﻟﯽ ﻣﺮدم او را‬
> ‫ﻧﻤﯽﺷﻨﺎﺳﻨﺪ ﺗﺎ ﺧﺪا اﺟﺎزه دﻫﺪ ﮐﻪ ﺧﻮد را ﺑﻪ آﻧﺎن ﻣﻌﺮّﻓﯽ ﻧﻤﺎﯾﺪ‪ ،‬ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﺑﻪ ﯾﻮﺳﻒ‬
> ‫اﺟﺎزه داد و ﺑﻪ آﻧﻬﺎ ﮔﻔﺖ آﯾﺎ ﻣﯽداﻧﯿﺪ در ﻧﺎداﻧﯽ ﺑﺎ ﯾﻮﺳﻒ ﭼﻪ ﮐﺮدﯾﺪ؟ ﮔﻔﺘﻨﺪ ﮔﻮﯾﺎ‬
> ‫ﺗﻮ ﺧﻮد ﯾﻮﺳﻒ ﺑﺎﺷﯽ! ﮔﻔﺖ ﻣﻦ ﯾﻮﺳﻔﻢ و اﯾﻦ ﺑﺮادر ﻣﻦ اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫ﻣﻔﻬﻮم اﯾﻦ ﻣﻄﻠﺐ ﮐﻪ ﺑﯿﻦ ﺣﻀﺮت ﺣﺠّﺖ و ﯾﻮﺳﻒ اﯾﻦ ﺷﺒﺎﻫﺖ وﺟﻮد دارد ﮐﻪ ﺧﻠﻖ‬
> ‫او را ﻣﯽﺑﯿﻨﻨﺪ‪ ،‬وﻟﯽ او را ﻧﻤﯽﺷﻨﺎﺳﻨﺪ در ﺣﺪﯾﺚ دﯾﮕﺮی از اﻣﺎم ﺟﻌﻔﺮ ﺻﺎدق ﻧﯿﺰ‬
> ‫آﻣﺪه اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺘﻦ آن ﺑﻪ ﻧﻘﻞ از ﺑﺤﺎر اﻻﻧﻮار ﻣﺠﻠﺴﯽ )ج‪ ،۵۱‬ص‪ (۲۲۴‬ﺑﻪ ﺷﺮح زﯾﺮ‬
> ‫اﺳﺖ‪:‬‬
> ‫ن ﻓﯽ ﺻﺎﺣﺐ ﻫﺬا اﻻَٔﻣﺮ ﺳﻨﻨﺎً ﻣﻦ اﻻًٔﻧﺒﯿﺎء‪ :‬ﺳﻨﱠﺔ‬ ‫"‪ ...‬ﻗﺎل أﺑﻮ ﻋﺒﺪاﻟﻠّﻪ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم‪ :‬إ ﱠ‬
> ‫ﻣﻦ ﻣﻮﺳﯽ اﺑﻦ ﻋﻤﺮان‪ ،‬و ﺳﻨﱠﺔ ﻣﻦ ﻋﯿﺴﯽ‪ ،‬و ﺳﻨﱠﺔ ﻣﻦ ﯾﻮﺳﻒ‪ ،‬و ﺳﻨﱠﺔ ﻣﻦ ﻣﺤﻤّﺪ ﺻﻠّﯽ‬
> ‫اﻟﻠّﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﻋﻠﯿﻬﻢ‪ .‬ﻓﺄﻣّﺎ ﺳﻨﱠﺘﻪ ﻣﻦ ﻣﻮﺳﯽ ﻓﺨﺎﺋﻒ ﯾﺘﺮﻗّﺐ‪ .‬و أﻣّﺎ ﺳﻨﱠﺘﻪ ﻣﻦ ﻋﯿﺴﯽ‬
> ‫ﻓﯿﻘﺎل ﻓﯿﻪ ﻣﺎ ﻗﯿﻞ ﻓﯽ ﻋﯿﺴﯽ‪ .‬و أﻣّﺎ ﺳﻨﱠﺘﻪ ﻣﻦ ﯾﻮﺳﻒ ﻓﺎﻟﺴﺘﺮ ﺟﻌﻞ اﻟﻠّﻪ ﺑﯿﻨﻪ و ﺑﯿﻦ‬
> ‫اﻟﺨﻠﻖ ﺣﺠﺎﺑﺎً ﯾﺮوﻧﻪ و ﻻﯾﻌﺮﻓﻮﻧﻪ‪ .‬و أﻣّﺎ ﺳﻨّﺘﻪ ﻣﻦ ﻣﺤﻤّﺪ ﺻﻠّﯽ اﻟﻠّﻪ ﻋﻠﯿﻪ و ﻋﻠﯿﻬﻢ‬
> ‫ﻓﯿﻬﺘﺪی ﺑﻬﺪاه و ﯾﺴﯿﺮ ﺑﺴﯿﺮﺗﻪ‪".‬‬
> ‫در ﺷﺒﺎﻫﺖ ﺑﯿﻦ ﺣﻀﺮت ﺣﺠّﺖ و ﺣﻀﺮت ﯾﻮﺳﻒ ﺣﺪﯾﺚ دﯾﮕﺮی ﻧﯿﺰ ﻏﺎﻟﺒﺎً ﻣﻮرد‬
> ‫اﺳﺘﺸﻬﺎد ﻗﺮار ﻣﯽﮔﯿﺮد ﮐﻪ در آن وﺟﻪ ﺗﺸﺎﺑﻪ اﯾﻦ دو ﻧﻔﺲ ﺳﺠﻦ و ﻏﯿﺒﺖ ﺑﯿﺎن ﺷﺪه‬
> ‫اﺳﺖ‪ .‬ﻣﺘﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﻣﺰﺑﻮر ﺑﻪ ﻧﻘﻞ از ﺑﺤﺎر اﻻﻧﻮار )ج‪ ،۵۲‬ص‪ (۳۴۷‬ﺑﻪ ﺷﺮح ذﯾﻞ‬
> ‫اﺳﺖ‪:‬‬
> ‫"‪ ...‬ﺳﻤﻌﺖ أﺑﺎ ﺟﻌﻔﺮ اﻟﺒﺎﻗﺮ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴﻼم ﯾﻘﻮل‪ :‬ﻓﯽ ﺻﺎﺣﺐ ﻫﺬا اﻷﻣﺮ ﺷﺒﻪ ﻣﻦ أرﺑﻌﺔ‬
> ‫أﻧﺒﯿﺎء‪ :‬ﺷﺒﻪ ﻣﻦ ﻣﻮﺳﯽ‪ ،‬و ﺷﺒﻪ ﻣﻦ ﻋﯿﺴﯽ‪ ،‬و ﺷﺒﻪ ﻣﻦ ﯾﻮﺳﻒ‪ ،‬و ﺷﺒﻪ ﻣﻦ ﻣﺤﻤّﺪ‬
> 
> ‫‪93‬‬
> ‫ﻣ‪Ĥ‬ﺧﺬ ﭼﻨﺪ ﺣﺪﻳﺚ در ﻛﺘﺎب "ﺑﻴﺎن ﻓﺎرﺳﻲ"‬                                 ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺻﻠﯽاﻟﻠّﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ‪.‬ﻓﻘﻠﺖ‪] :‬و[ ﻣﺎ ﺷﺒﻪ ﻣﻮﺳﯽ؟ ﻗﺎل‪ :‬ﺧﺎﺋﻒ ﯾﺘﺮﻗّﺐ‪ .‬ﻗﻠﺖ‪ :‬و ﻣﺎ‬
> ‫ﺷﺒﻪ ﻋﯿﺴﯽ؟ ﻓﻘﺎل‪ :‬ﻗﯿﻞ ﻓﯿﻪ ﻣﺎ ﻗﯿﻞ ﻓﯽ ﻋﯿﺴﯽ‪ .‬ﻗﻠﺖ‪ :‬ﻓﻤﺎ ﺷﺒﻪ ﯾﻮﺳﻒ؟ ﻗﺎل‬
> ‫اﻟﺴّﺠﻦ و اﻟﻐﯿﺒﺔ‪ .‬ﻗﻠﺖ‪ :‬و ﻣﺎ ﺷﺒﻪ ﻣﺤﻤّﺪ ﺻﻠﯽاﻟﻠّﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ؟ ﻗﺎل‪ :‬إذا ﻗﺎم ﺳﺎر‬
> ‫ﺑﺴﯿﺮة رﺳﻮلاﻟﻠّﻪ ﺻﻠﯽاﻟﻠّﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ إﻻّ أﻧّﻪ ﯾﺒﯿّﻦ آﺛﺎر ﻣﺤﻤّﺪ‪ ،‬و ﯾﻀﻊ اﻟﺴﯿّﻒ ﺛﻤﺎﻧﯿﺔ‬
> ‫أﺷﻬﺮ ﻫﺮﺟ ًﺎ ﻫﺮﺟ ًﺎ ﺣﺘّﯽ ﯾﺮﺿﯽ اﻟﻠّﻪ‪ .‬ﻗﻠّﺖ‪ :‬ﻓﮑﯿﻒ ﯾﻌﻠﻢ رﺿﺎ اﻟﻠّﻪ؟ ﻗﺎل ﯾﻠﻘﯽ اﻟﻠّﻪ ﻓﯽ‬
> ‫ﻗﻠﺒﻪ اﻟﺮّﺣﻤﺔ‪".‬‬
> ‫ﺗﺮﺟﻤﮥ ﺣﺪﯾﺚ ﺑﻪ ﻧﻘﻞ از ﺗﺮﺟﻤﮥ ﻓﺎرﺳﯽ ﺟﻠﺪ ﺳﯿﺰدﻫﻢ ﮐﺘﺎب ﺑﺤﺎر اﻻﻧﻮار )ﻃﺒﻊ‬
> ‫ﺳﻨﮕﯽ‪۱۳۰۲ ،‬ﻫ‪.‬ق‪ ،.‬ص‪ (۳۲۷‬ﺑﻪ ﺷﺮح ذﯾﻞ اﺳﺖ‪:‬‬
> ‫"‪ ...‬از ﺑﺎﻗﺮ )ع( ﺷﻨﯿﺪم ﻣﯿﻔﺮﻣﻮد ﮐﻪ در ﺻﺎﺣﺐ اﯾﻦ اﻣﺮ ﺷﺒﺎﻫﺘﯽ ﻫﺴﺖ ﺑﻪ ﭼﻬﺎر‬
> ‫ﭘﯿﻐﻤﺒﺮ‪ ،‬ﺷﺒﺎﻫﺘﯽ ﺑﻪ ﻣﻮﺳﯽ‪ ،‬و ﺷﺒﺎﻫﺘﯽ ﺑﻪ ﻋﯿﺴﯽ‪ ،‬و ﺷﺒﺎﻫﺘﯽ ﺑﻪ ﯾﻮﺳﻒ‪ ،‬و ﺷﺒﺎﻫﺘﯽ ﺑﻪ‬
> ‫ﻣﺤﻤّﺪ )ص(‪ .‬ﻋﺮض ﮐﺮدم ﮐﻪ ﺷﺒﺎﻫﺘﺶ ﺑﻪ ﻣﻮﺳﯽ از ﭼﻪ راﻫﺴﺖ؟ ﻓﺮﻣﻮد ﮐﻪ‬
> ‫ﺧﺂ ِﺋﻒٌ َﯾ َﺘ َﺮ َﻗﺐُ‪ ،‬ﯾﻌﻨﯽ ﺗﺮﺳﺎن و ﻣﻨﺘﻈﺮ اﺳﺖ‪ ،‬ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﻣﻮﺳﯽ در وﻗﺖ ﮔﺮﯾﺨﺘﻦ از ﻣﺼﺮ‬
> ‫ﺑﻪ ﻣﺪاﯾﻦ ﺷﻌﯿﺐ ﺗﺮﺳﺎن و ﻣﻨﺘﻈﺮ ﺑﻮد‪ .‬ﻋﺮض ﮐﺮدم ﮐﻪ ﺷﺒﺎﻫﺘﺶ ﺑﻪ ﻋﯿﺴﯽ از ﭼﻪ‬
> ‫راﻫﺴﺖ؟ ﻓﺮﻣﻮد ﮐﻪ در ﺣﻖّ او ﮔﻔﺘﻪ ﻣﯿﺸﻮد ﭼﯿﺰی ﮐﻪ در ﺣﻖّ ﻋﯿﺴﯽ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪ‪ ،‬ﯾﻌﻨﯽ‬
> ‫در ﺣﻖّ او ﮔﻔﺘﻪ ﻣﯿﺸﻮد ﮐﻪ او ﻣﺮده اﺳﺖ ﯾﺎ ﻫﻼک ﮔﺮدﯾﺪه‪ ،‬ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در ﺣﻖّ ﻋﯿﺴﯽ‬
> ‫ﮔﻔﺘﻪ ﮔﺮدﯾﺪ‪ .‬ﻋﺮض ﮐﺮدم ﮐﻪ ﺷﺒﺎﻫﺘﺶ ﺑﻪ ﯾﻮﺳﻒ از ﭼﻪ راﻫﺴﺖ؟ ﻓﺮﻣﻮد ﮐﻪ زﻧﺪان‬
> ‫و ﻏﯿﺒﺖ اﺳﺖ‪ .‬ﻋﺮض ﮐﺮدم ﮐﻪ ﺷﺒﺎﻫﺘﺶ ﺑﻪ ﻣﺤﻤّﺪ )ص( از ﭼﯿﺴﺖ؟ ﻓﺮﻣﻮد از اﯾﻦ‬
> ‫راﻫﺴﺖ ﮐﻪ آن ﺣﻀﺮت در وﻗﺖ ﺧﺮوﺟﺶ ﺑﺎ ﺳﯿﺮت و ﻃﺮﯾﻘﮥ رﺳﻮل ﺧﺪا )ص( رﻓﺘﺎر‬
> ‫ﻣﯿﮑﻨﺪ‪ .‬آ ﮔﺎه ﺷﻮﯾﺪ ﮐﻪ او آﺛﺎر ﻣﺤﻤّﺪ )ص( را ﺑﯿﺎن ﻣﯿﮑﻨﺪ و ﻇﺎﻫﺮ ﻣﯿﮕﺮداﻧﺪ و‬
> ‫ﺷﻤﺸﯿﺮش را ﻫﺸﺖ ﻣﺎه ﻣﯿﮑﺸﺪ و ﻃﻮاﯾﻒ ﻣﺨﺘﻠﻔﻪ را از ﺧﻼﯾﻖ ﺑﻪ ﻗﺘﻞ ﻣﯿﺮﺳﺎﻧﺪ ﺗﺎ ﺑﻪ‬
> ‫ﺣﺪّی ﮐﻪ ﺧﺪا راﺿﯽ ﺷﻮد‪ .‬ﻋﺮض ﮐﺮدم ﮐﻪ آن ﺣﻀﺮت ﭼﮕﻮﻧﻪ ﻣﯿﺪاﻧﺪ ﮐﻪ ﺧﺪا‬
> ‫راﺿﯽ ﺷﺪه؟ ﻓﺮﻣﻮد ﮐﻪ ﺧﺪا ﺑﻪ دﻟﺶ رﺣﻢ ﻣﯽاﻧﺪازد و ﺑﻪ ﺧﻼﯾﻖ رﺣﻢ ﻣﯿﮑﻨﺪ‪ .‬آن‬
> ‫وﻗﺖ ﻣﯿﺪاﻧﺪ ﮐﻪ ﺧﺪا راﺿﯽ ﺷﺪه ‪"...‬‬
> 
> ‫ب اﻋﻠﲐ در ﺑﺎب ﯾﺎزدﻫﻢ از واﺣﺪ ﭼﻬﺎرم ﮐﺘﺎب ﺑﯿﺎن ﭼﻨﯿﻦ‬   ‫ﻫﻔﺘﻢ – ﺣﻀﺮت ر ّ‬
> ‫ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪ ..." :‬اﯾﻦ ﻫﻤﻪ ﺑﺰرﮔﯽ ﻣﺠﺘﻬﺪﯾﻦ ﮐﻪ ﻣﯽﺑﯿﻨﯽ ﮐﻪ در دﯾﻦ اﺳﻼم ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ‬
> ‫ﺑﻮاﺳﻄﮥ ﻗﻮل اﻣﺎم ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴّﻼم اﺳﺖ ﮐﻪ ﻓﺮﻣﻮده در ﺣﺪﯾﺚ ﻣﻄﻮّل ﮐﻪ ﻣﺤﻞ ﺛﻤﺮه اﯾﻦ‬
> 
> ‫‪94‬‬
> ‫ﻣ‪Ĥ‬ﺧﺬ ﭼﻨﺪ ﺣﺪﻳﺚ در ﻛﺘﺎب "ﺑﻴﺎن ﻓﺎرﺳﻲ"‬                                     ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫اﺳﺖ ﮐﻪ اﻟﺮّاد ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺮّاد ﻋﻠﯿﻨﺎ و اﻟﺮّاد ﻋﻠﯿﻨﺎ اﻟﺮّاد ﻋﻠﯽ رﺳﻮلاﻟﻠّﻪ و اﻟﺮّاد ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺮّاد‬
> ‫ﻋﻠﯽ اﻟﻠّﻪ ‪"...‬‬
> ‫ﺣﺪﯾﺚ ﻓﻮق در ﺑﺤﺎر اﻻﻧﻮار )ج‪ ،۱۰۰‬ص‪ (۱۲۲‬ﺑﻪ اﯾﻦ ﺻﻮرت آﻣﺪه اﺳﺖ‪:‬‬
> ‫"‪ ...‬ﻋﻦ ﻋﺒﺪاﻟﺮّﺣﻤﻦ ﺑﻦ ﻣﺴﻠﻢ ﻗﺎل‪ :‬دﺧﻠﺖ ﻋﻠﯽ اﻟﮑﺎﻇﻢ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴّﻼم ﻓﻘﻠﺖ ﻟﻪ‪ :‬أﯾّﻤﺎ‬
> ‫أﻓﻀﻞ اﻟﺰّﯾﺎرة ﻷﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﺻﻠﻮاتاﻟﻠّﻪ ﻋﻠﯿﻪ أوﻷﺑﯽ ﻋﺒﺪاﻟﻠّﻪ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴّﻼم أو ﻟﻔﻼن‬
> ‫أو ﻓﻼن و ﺳﻤﯿّﺖ اﻻﺋﻤﺔ واﺣﺪا واﺣﺪا؟ ﻓﻘﺎل ﻟﯽ‪ :‬ﯾﺎ ﻋﺒﺪاﻟﺮّﺣﻤﻦ ﺑﻦ ﻣﺴﻠﻢ ﻣﻦ زار‬
> ‫أوﱠﻟﻨﺎ ﻓﻘﺪ زار آﺧﺮﻧﺎ‪ ،‬و ﻣﻦ زار آﺧﺮﻧﺎ ﻓﻘﺪ زار أوّﻟﻨﺎ و ﻣﻦ ﺗﻮﻟّﯽ أوﱠﻟﻨﺎ ﻓﻘﺪ ﺗﻮﻟّﯽ آﺧﺮﻧﺎ‬
> ‫و ﻣﻦ ﺗﻮﻟّﯽ آﺧﺮﻧﺎ ﻓﻘﺪ ﺗﻮﻟّﯽ أوﱠﻟﻨﺎ‪ ،‬و ﻣﻦ ﻗﻀﯽ ﺣﺎﺟﺔ ﻷﺣﺪ ﻣﻦ أوﻟﯿﺎﺋﻨﺎ ﻓﮑﺄﻧﻤﺎ‬
> ‫ل ﻣﻦ‬ ‫ﻗﻀﺎﻫﺎ ﻟﺠﻤﯿﻌﻨﺎ‪ .‬ﯾﺎ ﻋﺒﺪاﻟﺮّﺣﻤﻦ أﺣﺒﺒﻨﺎ و أﺣﺒﺐ ﻓﯿﻨﺎ و أﺣﺒﺐ ﻟﻨﺎ و ﺗﻮﻟّﻨﺎ و ﺗﻮ ّ‬
> ‫ن اﻟﺮّاد ﻋﻠﯿﻨﺎ ﮐﺎﻟﺮّاد ﻋﻠﯽ رﺳﻮلاﻟﻠّﻪ ﺻﻠﯽاﻟﻠّﻪ ﻋﻠﯿﻪ‬ ‫ﯾﺘﻮﻻﻧﺎ و أﺑﻐﺾ ﻣﻦ ﯾﺒﻐﻀﻨﺎ أﻻ و إ ﱠ‬
> ‫و آﻟﻪ ﺟﺪّﻧﺎ و ﻣﻦ ردﱠ ﻋﻠﯽ رﺳﻮلاﻟﻠّﻪ ﺻﻠﯽاﻟﻠّﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ ﻓﻘﺪ ردّ ﻋﻠﯽ اﻟﻠّﻪ‪ .‬أﻻﯾﺎ‬
> ‫ﻞ‬
> ‫ﻋﺒﺪاﻟ ﱠﺮﺣﻤﻦ ﻣﻦ أﺑﻐﻀﻨﺎ ﻓﻘﺪ أﺑﻐﺾ ﻣﺤﻤّﺪ ًا و ﻣﻦ أﺑﻐﺾ ﻣﺤﻤّﺪ ًا ﻓﻘﺪ أﺑﻐﺾ اﻟﻠّﻪ ﺟ ّ‬
> ‫ﻞ و ﻋﻼ ﮐﺎن ﺣﻘّﺎً ﻋﻠﯽ اﻟﻠّﻪ أن ﯾﺼﻠﯿﻪ اﻟﻨّﺎر و ﻣﺎ ﻟﻪ ﻣﻦ‬     ‫و ﻋﻼ‪ ،‬و ﻣﻦ أﺑﻐﺾ اﻟﻠّﻪ ﺟ ِّ‬
> ‫ﻧﺼﯿﺮ‪".‬‬
> 
> ‫ب اﻋﻠﲐ در ﺑﺎب ﯾﺎزدﻫﻢ از واﺣﺪ ﭼﻬﺎرم ﮐﺘﺎب ﺑﯿﺎن ﭼﻨﯿﻦ‬                 ‫ﻫﺸﺘﻢ – ﺣﻀﺮت ر ّ‬
> ‫ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪ ..." :‬در ﺣﺪﯾﺚ ﺗﻔﺴﯿﺮ ﺷﺮح ﺑﻘﺮه ذﮐﺮ ﺷﺪه ﮐﻪ ﺟﻮﻫﺮ ذﮐﺮ اﯾﻦ اﺳﺖ ﻣﻦ‬
> ‫ﺳ ّﺮ ﻣﺆﻣﻨ ًﺎ ﻓﻘﺪ ﺳﺮّﻧﯽ و ﻣﻦ ﺳﺮّﻧﯽ ﻓﻘﺪ ﺳﺮّاﻟﻠّﻪ ‪"...‬‬
> ‫اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ در ﺑﺤﺎر اﻻﻧﻮار )ج‪ ،۷۴‬ص‪ (۲۸۷‬ﺑﻪ اﯾﻦ ﻧﺤﻮ آﻣﺪه اﺳﺖ‪ ..." :‬ﻋﻦ اﺑﯽ‬
> ‫ﺣﻤﺰة اﻟﺜﻤﺎﻟﯽ ﻗﺎل‪ :‬ﺳﻤﻌﺖ اﺑﺎ ﺟﻌﻔﺮ )ع( ﯾﻘﻮل‪ :‬ﻗﺎل رﺳﻮلاﻟﻠّﻪ )ص(‪ :‬ﻣﻦ ﺳ ّﺮ ﻣﺆﻣﻨﺎً‬
> ‫ﻓﻘﺪ ﺳﺮّﻧﯽ و ﻣﻦ ﺳﺮّﻧﯽ ﻓﻘﺪ ﺳﺮّاﻟﻠّﻪ"‬
> ‫و در ﺻﻔﺤﮥ ‪ ۴۱۳‬ﺑﺤﺎر اﻻﻧﻮار )ج‪ (۷۴‬ﻫﻤﯿﻦ ﺣﺪﯾﺚ اﯾﻦ ﭼﻨﯿﻦ ﻧﻘﻞ ﺷﺪه اﺳﺖ‪" :‬و‬
> ‫ﻧﺮوی ﻋﻦ اﻟﺼﺎدق )ع( اﻧﻪ ﻗﺎل‪ :‬ﻣﻦ ﺳ ّﺮ ﻣﺆﻣﻨ ًﺎ ﻓﻘﺪ ﺳﺮّﻧﯽ‪ ،‬و ﻣﻦ ﺳﺮّﻧﯽ ﻓﻘﺪ ﺳ ّﺮ‬
> ‫رﺳﻮلاﻟﻠّﻪ )ص( و ﻣﻦ ﺳ ّﺮ رﺳﻮلاﻟﻠّﻪ ﻓﻘﺪ ﺳﺮّاﻟﻠّﻪ‪ ،‬و ﻣﻦ ﺳﺮّاﻟﻠّﻪ ادﺧﻠﻪ ﺟﻨّﺘﻪ‪".‬‬
> ‫ب اﻋﻠﲐ ﺣﺪﯾﺚ ﻓﻮق را ﺑﻪ ﺻﻮرت "ﻣﻦ ﺳﺮّ ﻣﺆﻣﻨﺎً ﮐﻤﻦ ﺳﺮّﻧﯽ" در ﮐﺘﺎب‬              ‫ﺣﻀﺮت ر ّ‬
> ‫ﭘﻨﺞ ﺷﺄن )ص‪ (۴۴۱‬ﻧﯿﺰ ﻧﻘﻞ ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ‪.‬‬
> 
> ‫‪95‬‬
> ‫ﻣ‪Ĥ‬ﺧﺬ ﭼﻨﺪ ﺣﺪﻳﺚ در ﻛﺘﺎب "ﺑﻴﺎن ﻓﺎرﺳﻲ"‬                             ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ب اﻋﻠﲐ در ﺑﺎب دوّم از واﺣﺪ ﻫﺸﺘﻢ ﮐﺘﺎب ﺑﯿﺎن ﭼﻨﯿﻦ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪:‬‬   ‫ﻧﻬﻢ – ﺣﻀﺮت ر ّ‬
> ‫"‪ ...‬اﯾﻦ اﺳﺖ ﻗﻮل ﻣﺮﺣﻮم ﺷﯿﺦ در وﻗﺘﯽ ﮐﻪ ﮐﺴﯽ از اﯾﺸﺎن ﺳﺆال ﻧﻤﻮده ﺑﻮد از آن‬
> ‫ﮐﻠﻤﻪ ﮐﻪ ﺣﻀﺮت ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﺪ و ﺳﯿﺼﺪ و ﺳﯿﺰده ﻧﻔﺮ ﮐﻪ در آن روز اﺗﻘﯿﺎی آن ﻇﻬﻮرﻧﺪ‬
> ‫ﻣﺘﺤﻤّﻞ ﻧﻤﯿﺸﻮﻧﺪ و ﺣﻀﺮت ﺻﺎدق )ع( ذﮐﺮ ﮐﺎف در ﺣﻖّ اﯾﺸﺎن ﻣﯿﮑﻨﺪ‪ .‬ﺑﻌﺪ از‬
> ‫ﻧﻬﯽ ﺑﺴﯿﺎر ﮐﻪ ﻧﻤﯿﺘﻮاﻧﯽ ﻣﺘﺤﻤّﻞ ﺷﻮی ﻓﺮﻣﻮده ﺑﻮدﻧﺪ ﮐﻪ اﮔﺮ ﺣﻀﺮت ﻇﺎﻫﺮ ﺷﻮد و‬
> ‫ﺑﮕﻮﯾﺪ ﮐﻪ دﺳﺖ از وﻻﯾﺖ اﻣﯿﺮاﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ )ع( ﺑﺮدار ﺗﻮ ﺑﺮﻣﯿﺪاری‪ .‬ﻓﯽاﻟﻔﻮر اﺑﺎ و‬
> ‫ﻼ‪ .‬و ﻇﺎﻫﺮ اﺳﺖ ﻧﺰد اﻫﻞ ﺣﻘﯿﻘﺖ ﮐﻪ ﮐﻠﻤﻪ را از‬       ‫اﻣﺘﻨﺎع ﻧﻤﻮده ﺑﻮد ﮐﻪ ﺣﺎﺷﺎ و ﮐ ّ‬
> ‫ﻟﺴﺎن ﺣﻀﺮت ﺑﻪ او ﺷﻨﻮدﻧﺪ و او ﭼﻮن ﻣﺘﺤﻤّﻞ ﻧﺸﺪ ﮐﺎﻓﺮ ﺷﺪ وﻟﯽ ﻣﻠﺘﻔﺖ ﻧﺸﺪ ‪"...‬‬
> ‫ﻣﺘﻦ ﺣﺪﯾﺚ اﻣﺎم ﺟﻌﻔﺮ ﺻﺎدق ﮐﻪ در ﺑﯿﺎن ﻓﻮق ﺑﻪ آن اﺷﺎره ﺷﺪه ﺑﻪ ﻧﻘﻞ از ﺑﺤﺎر‬
> ‫اﻻﻧﻮار )ج‪ ،۵۲‬ص‪ (۳۲۶‬ﭼﻨﯿﻦ اﺳﺖ‪:‬‬
> ‫"‪ ...‬ﻗﺎل اﻟﺼّﺎدق ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴّﻼم‪ :‬ﮐﺄﻧّﯽ اﻧﻈﺮ إﻟﯽ اﻟﻘﺎﺋﻢ ﻋﻠﯽ ﻣﻨﺒﺮ اﻟﮑﻮﻓﺔ و ﺣﻮﻟﻪ‬
> ‫ﻼ ﻋﺪﱠة أﻫﻞ ﺑﺪر‪ ،‬و ﻫﻢ أﺻﺤﺎب اﻷﻟﻮﯾﺔ و ﻫﻢ‬     ‫أﺻﺤﺎﺑﻪ ﺛﻼث ﻣﺎﺋﺔ و ﺛﻼﺛﺔ ﻋﺸﺮ رﺟ ً‬
> ‫ﺣﮑّﺎم اﻟﻠّﻪ ﻓﯽ أرﺿﻪ ﻋﻠﯽ ﺧﻠﻘﻪ‪ ،‬ﺣﺘّﯽ ﯾﺴﺘﺨﺮج ﻣﻦ ﻗﺒﺎﺋﻪ ﮐﺘﺎﺑ ًﺎ ﻣﺨﺘﻮﻣﺎً ﺑﺨﺎﺗﻢ ﻣﻦ‬
> ‫ذﻫﺐ ﻋﻬﺪ ﻣﻌﻬﻮد ﻣﻦ رﺳﻮلاﻟﻠّﻪ ﺻﻠّﯽ اﻟﻠّﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ ﻓﯿﺠﻔﻠﻮن ﻋﻨﻪ أﺟﻔﺎل اﻟﻐﻨﻢ‪ ،‬ﻓﻼ‬
> ‫ﯾﺒﻘﯽ ﻣﻨﻬﻢ إﻻّ اﻟﻮزﯾﺮ وأﺣﺪ ﻋﺸﺮ ﻧﻘﯿﺒﺎً ﮐﻤﺎ ﺑﻘﻮا ﻣﻊ ﻣﻮﺳﯽ ﺑﻦ ﻋﻤﺮان ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴّﻼم‪.‬‬
> ‫ﻓﯿﺠﻮﻟﻮن ﻓﯽ اﻷرض ﻓﻼ ﯾﺠﺪون ﻋﻨﻪ ﻣﺬﻫﺒﺎً‪ ،‬ﻓﯿﺮﺟﻌﻮن إﻟﯿﻪ و اﻟﻠّﻪ إﻧّﯽ ﻷﻋﺮف‬
> ‫اﻟﮑﻼم اﻟّﺬی ﯾﻘﻮﻟﻪ ﻟﻬﻢ ﻓﯿﮑﻔﺮون ﺑﻪ‪.‬‬
> ‫ﺗﻮﺿﯿﺢ‪ :‬أﺟﻔﻞ اﻟﻘﻮم أی ﻫﺮﺑﻮا ﻣﺴﺮﻋﯿﻦ‪".‬‬
> ‫ﺗﺮﺟﻤﮥ اﯾﻦ ﺣﺪﯾﺚ ﺑﻪ ﻧﻘﻞ از ﺗﺮﺟﻤﮥ ﻓﺎرﺳﯽ ﺑﺤﺎر اﻻﻧﻮار ﺟﻠﺪ ﺳﯿﺰدﻫﻢ )ص‪ (۳۱۷‬آن‬
> ‫ﮐﻪ‪:‬‬
> ‫"‪ ...‬ﺻﺎدق آل ﻣﺤﻤّﺪ ﻓﺮﻣﻮد ﮔﻮﯾﺎ ﻗﺎﺋﻢ را در ﺑﺎﻻی ﻣﻨﺒﺮ ﮐﻮﻓﻪ ﻣﯽﺑﯿﻨﻢ در ﺣﺎﻟﺘﯽ ﮐﻪ‬
> ‫اﺻﺤﺎب او ﮐﻪ ﺳﯿﺼﺪ و ﺳﯿﺰده ﻧﻔﺮ ﻣﺮد ﮐﻪ ﺑﻪ ﻗﺪر اﺻﺤﺎب ﺑﺪر اﻧﺪ در اﻃﺮاﻓﺶ‬
> ‫ﻣﯽﺑﺎﺷﻨﺪ و اﯾﺸﺎﻧﻨﺪ ﺻﺎﺣﺒﺎن وﻻﯾﺖ و دوﺳﺘﯽ ﻣﺎ و اﯾﺸﺎﻧﻨﺪ ﺣﮑّﺎم ﺧﺪا در روی‬
> ‫زﻣﯿﻦ ﺑﺮ ﻣﺨﻠﻮﻗﺎﺗﺶ‪ .‬ﭘﺲ آن ﺣﻀﺮت از زﯾﺮ ﻗﺒﺎﯾﺶ ﻣﮑﺘﻮﺑﯽ ﮐﻪ ﺑﺎ ﻣﻬﺮ ﻃﻼ ﺳﺮ ﺑﻪ‬
> ‫ﻣﻬﺮ ﺷﺪه ﺑﯿﺮون ﻣﯽآورد و آن ﻋﻬﺪﻧﺎﻣﻪاﯾﺴﺖ از رﺳﻮل ﺧﺪا‪ .‬وﻗﺘﯽ ﮐﻪ اﺻﺤﺎب آن‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﻋﻬﺪﻧﺎﻣﻪ را ﻣﯽﺑﯿﻨﻨﺪ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﮔﻮﺳﻔﻨﺪ از ﺳﺮ او ﻣﺘﻔﺮّق و ﭘﺮاﮐﻨﺪه ﻣﯿﺸﻮﻧﺪ و از‬
> ‫اﯾﺸﺎن در ﺧﺪﻣﺖ آن ﺣﻀﺮت ﮐﺴﯽ ﻧﻤﯿﻤﺎﻧﺪ ﻣﮕﺮ وزﯾﺮ و ﯾﺎزده ﻧﻔﺮ ﻧﻘﯿﺐ‪ ،‬ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ‬
> 
> ‫‪96‬‬
> ‫ﻣ‪Ĥ‬ﺧﺬ ﭼﻨﺪ ﺣﺪﻳﺚ در ﻛﺘﺎب "ﺑﻴﺎن ﻓﺎرﺳﻲ"‬                                    ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫اﯾﻦ ﻣﻘﺪار در ﻧﺰد ﻣﻮﺳﯽ ﺑﻦ ﻋﻤﺮان ﻣﺎﻧﺪ‪ .‬ﭘﺲ آﻧﺎن ﮐﻪ ﻣﺘﻔﺮّق ﻣﯿﺸﻮﻧﺪ در اﻃﺮاف‬
> ‫زﻣﯿﻦ ﻣﯿﮕﺮدﻧﺪ و ﭼﺎره ﻧﻤﯿﺠﻮﯾﻨﺪ‪ ،‬ﺑﺎز ﺑﻪ ﺧﺪﻣﺖ آن ﺣﻀﺮت ﺑﺮﻣﯿﮕﺮدﻧﺪ‪ .‬ﺑﻪ ﺧﺪا‬
> ‫ﺳﻮﮔﻨﺪ ﯾﺎد ﻣﯿﮑﻨﻢ ﻫﺮ آﯾﻨﻪ ﻣﻦ ﻣﯿﺪاﻧﻢ آن ﺳﺨﻦ را ﮐﻪ ﻗﺎﺋﻢ ﺑﻪ اﯾﺸﺎن ﻣﯿﮕﻮﯾﺪ و اﯾﺸﺎن‬
> ‫آن را اﻧﮑﺎر ﮐﺮده از او ﻣﯿﮕﺮﯾﺰﻧﺪ‪".‬‬
> ‫ﺣﺪﯾﺚ دﯾﮕﺮی ﺑﺎ ﻣﻀﺎﻣﯿﻦ ﻓﻮق در ﺑﺤﺎر اﻻﻧﻮار )ج‪ ،۵۲‬ص‪ (۳۵۲‬آﻣﺪه اﺳﺖ ﮐﻪ‬
> ‫ﻣﯽﮔﻮﯾﺪ‪:‬‬
> ‫"‪ ...‬ﻋﻦ أﺑﯽ ﻋﺒﺪاﻟﻠّﻪ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﺴّﻼم أﻧّﻪ ﻗﺎل‪ :‬ﮐﺄﻧّﯽ ﺑﺎﻟﻘﺎﺋﻢ ﻋﻞ ﻣﻨﺒﺮ ]اﻟﮑﻮﻓﺔ[ ﻋﻠﯿﻪ ﻗﺒﺎء‪،‬‬
> ‫ﻓﯿﺨﺮج ﻣﻦ ورﯾﺎن ﻗﺒﺎﺋﻪ ﮐﺘﺎﺑﺎً ﻣﺨﺘﻮﻣﺎً ﺑﺨﺎﺗﻢ ]ﻣﻦ[ ذﻫﺐ ﻓﯿﻔﮑّﻪ ﻓﯿﻘﺮأه ﻋﻠﯽ اﻟﻨّﺎس‬
> ‫ﻓﯿﺠﻔﻠﻮن ﻋﻨﻪ إﺟﻔﺎل اﻟﻐﻨﻢ‪ ،‬ﻓﻠﻢ ﯾﺒﻖ إﻻّ اﻟﻨﻘﺒﺎء‪ ،‬ﻓﯿﺘﮑﻠّﻢ ﺑﮑﻼم‪ ،‬ﻓﻼﯾﻠﺤﻘﻮن ﻣﻠﺠﺄ‬
> ‫ﺣﺘّﯽ ﯾﺮﺟﻌﻮا إﻟﯿﻪ و إﻧّﯽ ﻷﻋﺮف اﻟﮑﻼم اﻟّﺬی ﯾﺘﮑﻠّﻢ ﺑﻪ ‪"...‬‬
> ‫ﺟﻨﺎب ﺻﺪراﻟﺼﺪور در اﺳﺘﺪﻻﻟﯿﮥ ﻣﺨﺘﺼﺮ ﺻﺪراﻟﺼﺪور )ﺻﺺ‪ (۹۴–۹۳‬ﺣﺪﯾﺚ ﻓﻮق‬
> ‫را ﻧﻘﻞ ﻓﺮﻣﻮده و در ﺷﺮح و ﺗﻮﺿﯿﺢ آن ﭼﻨﯿﻦ ﻣﺮﻗﻮم داﺷﺘﻪاﻧﺪ‪:‬‬
> ‫"ﯾﻌﻨﯽ ﺣﻀﺮت ﺻﺎدق ﻋﻠﯿﻪ آﻻفُ اﻟﺘَﺤ ّﯿ ِﺔ َو اَﻟﺜﱠﻨﺂءِ ﻓﺮﻣﻮد ﮔﻮﯾﺎ ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻣﯿﮑﻨﻢ ﻗﺎﺋﻢ‬
> ‫ﻞ ﮐﺒﺮﯾﺎﯨُٔﻪ را ﮐﻪ ﺑﺮ ﻣﺴﻨﺪ اﻣﺮ ﺟﺎﻟﺲ ﮔﺮدﯾﺪه و ﻗﺒﺎﺋﯽ در ﺑﺮ دارد و از ﮔﻮﺷﮥ وی‬            ‫ﺟ ﱠ‬
> ‫َ‬
> ‫ﮐﺘﺎﺑﯽ را ﻣﺨﺘﻮم ﺑﺨﺎﺗﻢ ذﻫﺐ ﺑﯿﺮون آورده ﻣﯽﮔﺸﺎﯾﺪ و ﺑﺮ ﺧﻠﻖ ﻗﺮاﺋﺖ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ و‬
> ‫ﻣﺮدم ﭼﻮن ﮔﻮﺳﻔﻨﺪان از ﺣﻀﺮﺗﺶ ﮔﺮﯾﺨﺘﻪ ﻣﺘﻔﺮّق ﻣﯽﮔﺮدﻧﺪ و ﺟﺰ ﻧﻘﺒﺎء اﺣﺪی ﺑﺎﻗﯽ‬
> ‫ﻧﻤﯿﻤﺎﻧﺪ‪ .‬ﺳﭙﺲ ﺑﻪ ﮐﻼﻣﯽ ﺗﮑﻠّﻢ ﻣﯿﻨﻤﺎﯾﺪ و اﺻﺤﺎب ﺑﻬﺮ ﺟﻬﺔ ﻣﺘﻮﺟّﻪ ﻣﯿﺸﻮﻧﺪ ﻣﻠﺠﺄ و‬
> ‫ﭘﻨﺎﻫﯽ ﻧﻤﯽﯾﺎﺑﻨﺪ و ﻋﺎﻗﺒﺖ ﺑﺎزﮔﺸﺖ ﻧﻤﻮده ﺑﺂﺳﺘﺎن ﻣﺒﺎرﮐﺶ راﺟﻊ ﻣﯽﮔﺮدﻧﺪ‪ .‬ﻫﻤﺎﻧﺎ‬
> ‫ﻣﻦ ﻣﯿﺪاﻧﻢ ِﺑﭽِﻪ ﮐﻼم ﺗﮑﻠّﻢ ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﺪ ﮐﻪ اﺣﺒﺎب از ﮔﺮدش ﻣﯽﭘﺎﺷﻨﺪ ‪...‬‬
> ‫ﻞ‬
> ‫ﺟ ﱠ‬
> ‫ﻣﻘﺼﻮد از ﻗﺒﺎﺋﯽ ﮐﻪ در ﺣﺪﯾﺚ ﺷﺮﯾﻒ ﻣﺬﮐﻮر ﮔﺮدﯾﺪه ﻣﺴﺘﻮر ﺑﻮدن ﺟﻤﺎل ﻗِﺪَم َ‬
> ‫ذﮐﺮ ُه اﻻﻋﻈﻢ اﺳﺖ ﺑﻪ ﺣﺠﺒﺎت ﻧﻮرﯾّﻪ‪ ،‬ﭼﻪ ﮐﻪ اﻫﻞ ﺑﯿﺎن در اﺑﺘﺪای ورود ﺑﻪ‬
> ‫داراﻟﺴّﻼم ذات ﻣﻘﺪّس ﺣﻖّ را از ﺣﺮوﻓﺎت ﺑﯿﺎﻧﯿّﻪ ﺗﺼﻮّر ﻣﯿﻨﻤﻮدﻧﺪ‪ ،‬ﺗﺎ اﯾﻨﮑﻪ ﻃﻠﻌﺖ‬
> ‫ﻗﺪﺳﯿّﮥ ﻧﻮراء ﺑﻪ ﯾﺪ ﺑﺎﺳﻄﻪ ﮐﺸﻒ ﻏﻄﺎء ﻓﺮﻣﻮد و ﺑﻪ اﻧﺎﻣﻞ ﻗﺪرت ﺧﺘﺎم ﻣﺴﮏ را از‬
> ‫ﮐﺘﺎب اﻟﻬﯽ ﺑﮕﺸﻮد‪".‬‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ در اﺷﺎره ﺑﻪ ﺣﺪﯾﺚ ﻓﻮق در ﯾﮑﯽ از اﻟﻮاح ﻣﺒﺎرﮐﻪ ﭼﻨﯿﻦ‬
> ‫ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪:‬‬
> 
> ‫‪97‬‬
> ‫ﻣ‪Ĥ‬ﺧﺬ ﭼﻨﺪ ﺣﺪﻳﺚ در ﻛﺘﺎب "ﺑﻴﺎن ﻓﺎرﺳﻲ"‬                                   ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫"‪ ...‬ﭼﻮن ﻧﺎس ﺿﻌﯿﻒ و ﻣﺤﺘﺠﺐ ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻣﯿﺸﻮﻧﺪ ﻟﺬا ﻓَﻀﻼً َﻟﻬُﻢ ﺷﻤﺲ ﺣﻘﯿﻘﺖ‬
> ‫ﺑﺬﮐﺮ ذرّه ﻣﺸﻐﻮل و ﺑﺤﺮ ﻗﺪم ﺑﻮﺻﻒ ﻗﻄﺮه ﻧﺎﻃﻖ‪ ،‬اﯾﻨﺴﺖ ﮐﻪ ﻧﻘﻄﮥ أوّﻟﯿﻪ ﺑﺎﺳﻢ ﺑﺎﺑﯿّﺖ‬
> ‫ﻇﺎﻫﺮ ﺷﺪﻧﺪ‪ ،‬و ﺑﺎﯾﻦ ﻣﻘﺪار ﻫﻢ ﻧﺎس راﺿﯽ ﻧﺸﺪﻧﺪ ﺗﺎ ﭼﻪ رﺳﺪ ﺑﺬﮐﺮ وﻻﯾﺖ و أﻣﺜﺎل‬
> ‫آن‪ ،‬و ﺣﺎل آﻧﮑﻪ اﯾﻦ ﻣﻘﺎﻣﺎت ﮐﻠّﻬﺎ و ﻓﻮق آن ﺑﮑﻠﻤﻪای از ﺑﺤﺮ ﺟﻮدش ﻇﺎﻫﺮ و‬
> ‫ﻣﻮﺟﻮد ﮔﺸﺘﻪ و ﺑﺄﻣﺮی ﻣﻌﺪوم و ﻣﻔﻘﻮد ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪ .‬ﺣﻀﺮت اﻋﻠﲐ در اﯾﻦ ﻣﻘﺎم در‬
> ‫ﻋﻠَﯿ ِﻪ ﺑَﻬﺎءُاﻟ ّﻠ ِﻪ ﮐﻪ ﻧﻔﺴﯽ از‬
> ‫ﺑﯿﺎن ﻓﺎرﺳﯽ ذﮐﺮی ﻓﺮﻣﻮد از ﻗﻮل ﺷﯿﺦ أﺣﻤﺪ أﺣﺴﺎﺋﯽ َ‬
> ‫اﯾﺸﺎن ﺳﺆال ﻧﻤﻮد از ﮐﻠﻤﻪای ﮐﻪ ﻗﺎﺋﻢ ﺑﺂن ﺗﮑﻠّﻢ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ و ﺳﯿﺼﺪ و ﺳﯿﺰده ﻧﻔﺮ ﮐﻪ‬
> ‫در آن روز از أﺗﻘﯿﺎ و ﻧﻘﺒﺎی آن ﻇﻬﻮرﻧﺪ ﻣﺘﺤﻤّﻞ ﻧﻤﯿﺸﻮﻧﺪ‪ .‬ﺟﻨﺎب ﺷﯿﺦ از ذﮐﺮ ﮐﻠﻤﻪ‬
> ‫أﺑﺎ و إﻣﺘﻨﺎع ﻓﺮﻣﻮدﻧﺪ َو ﻗﺎلَ أﻧﱠﮏَ ﻟَﻦ ﺗَﻘﺪِر أَن ﺗَﺤ ِﻤﻠَﻬﺎ‪ .‬ﺑﻌﺪ از إﺻﺮار ﻓﺮﻣﻮدﻧﺪ اﮔﺮ‬
> ‫ﻗﺎﺋﻢ ﺑﺘﻮ ﺑﻔﺮﻣﺎﯾﺪ دﺳﺖ از وﻻﯾﺖ أﻣﯿﺮ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ ﺑﺮدار ﺑﺮﻣﯿﺪاری؟ ﻓﯽاﻟﻔﻮر اﺑﺎ و‬
> ‫إﻣﺘﻨﺎع ﻧﻤﻮده ﺑﻮد ﮐﻪ ﺣﺎﺷﺎ و ﮐﻼّ‪ .‬و ﻧﻘﻄﻪ در اﯾﻦ ﻣﻘﺎم ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﺪ‪ :‬و ﻇﺎﻫﺮ اﺳﺖ ﻧﺰد‬
> ‫أﻫﻞ ﺣﻘﯿﻘﺖ ﮐﻪ ﺣﻀﺮت ﺷﯿﺦ ﮐﻠﻤﻪ را از ﻟﺴﺎن ﻗﺎﺋﻢ ﺑﺎو ﺷﻨﻮاﻧﺪ و او ﭼﻮن ﻣﺘﺤﻤّﻞ‬
> ‫ﻧﺸﺪ ﮐﺎﻓﺮ ﺷﺪ وﻟﯽ ﻣﻠﺘﻔﺖ ﻧﺸﺪ‪ ،‬اﻧﺘﻬﯽ ‪)"...‬ﻟﺌﺎﻟﯽ اﻟﺤﮑﻤﺔ‪ ،‬ج‪ ،۲‬ﺻﺺ‪(۶۱–۶۰‬‬
> ‫و ﻧﯿﺰ ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ در ﻟﻮﺣﯽ دﯾﮕﺮ ﭼﻨﯿﻦ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪:‬‬
> ‫"‪ ...‬ﺑﺎﯾﺪ اﻫﻞ ﺑﻬﺎء از ﻣﺎﻟﮏ اﺳﻤﺂء در ﮐﻞّ اﺣﯿﺎن ﺳﺎﺋﻞ و آﻣﻞ ﺷﻮﻧﺪ ﮐﻪ ﺷﺎﯾﺪ اﻫﻞ‬
> ‫اﻧﺸﺎء از ﻓﯿﻮﺿﺎت اﯾّﺎﻣﺶ ﻣﺤﺮوم ﻧﻤﺎﻧﻨﺪ‪ .‬ﺟﻤﯿﻊ ﻋﻠﻤﺎء ﺑﻪ اﯾﻦ ﮐﻠﻤﻪ ﻧﺎﻃﻖ ﺑﻮدﻧﺪ و‬
> ‫ﻣﮑﺮّر در زﻣﺎن ﻃﻔﻮﻟﯿّﺖ ﻧﻔﺲ ﺣﻖّ اﺻﻐﺎ ﻧﻤﻮده ﻣﯿﮕﻔﺘﻨﺪ آﯾﺎ آن ﮐﻠﻤﮥ ﻗﺎﺋﻢ ﭼﻪ‬
> ‫ﮐﻠﻤﻪاﯾﺴﺖ ﮐﻪ ﻧﻘﺒﺎ از آن ﻓﺮار اﺧﺘﯿﺎر ﻣﯿﻨﻤﺎﯾﻨﺪ‪ .‬ﺑﮕﻮ آن ﮐﻠﻤﻪ ﺣﺎل ﻇﺎﻫﺮ و ﺷﻤﺎ ﻗﺒﻞ‬
> ‫از اﺳﺘﻤﺎع ﻓﺮار ﻧﻤﻮدهاﯾﺪ و ﻣﻠﺘﻔﺖ ﻧﯿﺴﺘﯿﺪ‪ .‬و آن ﮐﻠﻤﮥ ﻣﺒﺎرﮐﮥ ﻣﮑﻨﻮﻧﮥ ﻣﺨﺰوﻧﮥ‬
> ‫ﻣﺼﻮﻧﻪ اﯾﻨﺴﺖ ﻫﻮ در ﻗﻤﯿﺺ اﻧﺎ ﻇﺎﻫﺮ و ﻣﮑﻨﻮن ﺑﺎﻧﺎ اﻟﻤﺸﻬﻮد ﻧﺎﻃﻖ‪ .‬اﯾﻨﺴﺖ آن‬
> ‫ﮐﻠﻤﻪای ﮐﻪ ﻓﺮاﺋﺺ ﻣﺸﺮﮐﯿﻦ از آن ﻣﺮﺗﻌﺪ ﺷﺪه‪ .‬ﺳﺒﺤﺎناﻟﻠّﻪ در ﺟﻤﯿﻊ ﮐﺘﺐ ﻗﺒﻞ‬
> ‫ﻋﻈﻤﺖ اﯾﻦ ﯾﻮم و ﻋﻈﻤﺖ ﻇﻬﻮر و ﻋﻈﻤﺖ آﯾﺎت و ﻋﻈﻤﺖ ﮐﻠﻤﻪ و ﻋﻈﻤﺖ اﺳﺘﻘﺎﻣﺖ‬
> ‫و ﻋﻈﻤﺖ ﺷﺄن و ﻣﻘﺎم ذﮐﺮ ﺷﺪه‪ .‬ﻣﻌﺬﻟﮏ ﺧﻠﻖ از او ﻏﺎﻓﻞ و ﻣﺤﺘﺠﺐ ‪"...‬‬
> ‫)ﻣﺠﻤﻮﻋﻪای از اﻟﻮاح ﺟﻤﺎل اﻗﺪس اﺑﻬﲐ‪ ،‬ص‪ (۱۶۵‬و ﻧﯿﺰ ﻧﮕﺎه ﮐﻨﯿﺪ ﺑﻪ ﮐﺘﺎب اﺳﺮار‬
> ‫اﻵﺛﺎر )ج‪ ،۵‬ص‪ (۲۳۷‬ﺗﺄﻟﯿﻒ ﺟﻨﺎب ﻓﺎﺿﻞ ﻣﺎزﻧﺪراﻧﯽ؛ و ﺷﺮحاﻟﺰﯾﺎره )ج‪،۳‬‬
> ‫ص‪ (۷۷‬اﺛﺮ ﺷﯿﺦ اﺣﻤﺪ اﺣﺴﺎﺋﯽ‪.‬‬
> 
> ‫‪98‬‬
> ‫ﻣ‪Ĥ‬ﺧﺬ ﭼﻨﺪ ﺣﺪﻳﺚ در ﻛﺘﺎب "ﺑﻴﺎن ﻓﺎرﺳﻲ"‬                                                                            ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ب اﻋﻠﲐ در ﺑﺎب ﭼﻬﺎردﻫﻢ از واﺣﺪ ﻫﺸﺘﻢ ﮐﺘﺎب ﺑﯿﺎن ﭼﻨﯿﻦ‬                                                     ‫دﻫﻢ – ﺣﻀﺮت ر ّ‬
> ‫ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪ ..." :‬اﯾﻦ اﺳﺖ ﺳ ّﺮ ﮐﻼم اﻫﻞ ﺑﯿﺖ )ع( در ﻇﻬﻮر ﮐﻪ ﻣﯿﮕﺮدد اﺳﻔﻞ ﺧﻠﻖ‪،‬‬
> ‫اﻋﻼی ﺧﻠﻖ؛ و اﻋﻼی ﺧﻠﻖ‪ ،‬اﺳﻔﻞ ﺧﻠﻖ ‪"...‬‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎء اﻟﻠّﻪ ﻧﯿﺰ در ﮐﺘﺎب اﯾﻘﺎن )ص‪ (۹۶‬ﻣﻄﻠﺐ ﻣﺰﺑﻮر را ﺑﻪ ﺻﻮرت "ﯾﺠﻌﻞ‬
> ‫اﻋﻼﮐﻢ اﺳﻔﻠﮑﻢ و اﺳﻔﻠﮑﻢ اﻋﻼﮐﻢ" ﻧﻘﻞ ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ‪ .‬اﯾﻦ ﺑﯿﺎن از ﺣﻀﺮت ﻋﻠﯽ‬
> ‫اﻣﯿﺮاﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ در ﻧﻬﺞ اﻟﺒﻼﻏﻪ )ص‪ (۱۷‬ﭼﻨﯿﻦ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ‪:‬‬
> ‫ﻋﻠَﯿ ِﻪ َو آ ِﻟ ِﻪ‪َ .‬و‬
> ‫ﺻﻠﱠﯽ اﻟﻠّﻪُ َ‬‫ﺚ اﻟ ّﻠ ُﻪ ﻧَﺒِﯿﱠﮑُﻢ َ‬‫ﮐﻬَﯿ َٔﯩ ِﺘﻬَﺎ ﯾَﻮمَ َﺑ َﻌ َ‬
> ‫ن َﺑ ِﻠ ﱠﯿ َﺘﮑُﻢ ﻗَﺪ ﻋَﺎدَت َ‬     ‫"‪ ...‬أَﻻ َو ِٕا ﱠ‬
> ‫ط اﻟﻘِﺪ ِر ﺣَﺘﱠﯽ َﯾﻌُﻮ َد‬
> ‫ا ﱟﻟﺬِی َﺑ َﻌ َﺜ ُﻪ ﺑِﺎﻟﺤَﻖِّ ﻟَﺘُﺒَﻠﺒَﻠُﻦﱠ ﺑَﻠ َﺒ َﻠ ًﺔ‪َ .‬و ﻟَﺘُﻐَﺮﺑَﻠُﻦﱠ ﻏَﺮ َﺑ َﻠ ًﺔ‪َ .‬و ﻟَﺘُﺴَﺎﻃُﻦﱠ ﺳَﻮ َ‬
> ‫ن‬ ‫ﺼ َﺮ ﱠ‬ ‫ن ﮐَﺎﻧُﻮا ﻗَﺼَﺮُوا‪َ .‬و َﻟﯿَﻘ ُ‬ ‫ﻦ ﺳَﺎ ِﺑﻘُﻮ َ‬  ‫ﻼ ﮐُﻢ أَﺳ َﻔ ُﻠﮑُﻢ‪َ .‬و َﻟﯿَﺴ ِﺒ َﻘ ﱠ‬       ‫أَﺳ َﻔ ُﻠﮑُﻢ أﻋﻼَ ﮐُﻢ َو أﻋ َ‬
> ‫ﺖ ﮐِﺬ َﺑ ًﺔ‪َ .‬و ﻟَﻘَﺪ ﻧُﺒِّﺌﺖُ ﺑِﻬﺬَا‬ ‫ﮐﺬَﺑ ُ‬ ‫ﻻ َ‬    ‫ﺖ وَ ﺷ َﻤ ًﺔ َو َ‬   ‫ﮐﺘَﻤ ُ‬    ‫ﺳ َﺒﻘُﻮا‪َ .‬و اﻟ ّﻠ ِﻪ ﻣَﺎ َ‬    ‫ن ﮐَﺎﻧُﻮا َ‬      ‫ﺳﺒﱠﺎﻗُﻮ َ‬
> ‫َ‬
> ‫اﻟﻤَﻘَﺎ ِم َو ﻫﺬَا اﻟﯿَﻮمِ ‪"...‬‬
> ‫ﺗﺮﺟﻤﮥ ﻓﺎرﺳﯽ ﺑﯿﺎن ﺣﻀﺮت اﻣﯿﺮ ﺑﻪ ﻧﻘﻞ از ﻣﺮﺟﻊ ﻓﻮق آن ﮐﻪ‪ ..." :‬ﺑﺪاﻧﯿﺪ ﮐﻪ روزﮔﺎر‬
> ‫دﮔﺮﺑﺎره ﺷﻤﺎ را در ﺑﻮﺗﮥ آزﻣﺎﯾﺶ رﯾﺨﺖ‪ ،‬ﻣﺎﻧﻨﺪ روزی ﮐﻪ ﺧﺪا ﭘﯿﺎﻣﺒﺮ ﺷﻤﺎ را‬
> ‫ﺑﺮاﻧﮕﯿﺨﺖ‪ .‬ﺑﻪ ﺧﺪاﯾﯽ ﮐﻪ او را ﺑﻪ راﺳﺘﯽ ﻣﺒﻌﻮث ﻓﺮﻣﻮد‪ ،‬ﺑﻪ ﻫﻢ ﺧﻮاﻫﯿﺪ درآﻣﯿﺨﺖ‪،‬‬
> ‫و ﭼﻮن داﻧﻪ ﮐﻪ در ﻏﺮﺑﺎل رﯾﺰﻧﺪ‪ ،‬ﯾﺎ دﯾﮓاﻓﺰار ﮐﻪ در دﯾﮓ رﯾﺰﻧﺪ‪ ،‬روی ﻫﻢ ﺧﻮاﻫﯿﺪ‬
> ‫رﯾﺨﺖ‪ ،‬ﺗﺎ آن ﮐﻪ در زﯾﺮ اﺳﺖ زﺑَﺮ ﺷﻮد‪ ،‬و آن ﮐﻪ ﺑَﺮ زﺑَﺮ اﺳﺖ ﺑﻪ زﯾﺮ در ﺷﻮد؛ و آﻧﺎن‬
> ‫ﮐﻪ واﭘﺲ ﻣﺎﻧﺪهاﻧﺪ‪ ،‬ﭘﯿﺶ ﺑﺮاﻧﻨﺪ‪ ،‬و آﻧﺎن ﮐﻪ ﭘﯿﺶ اﻓﺘﺎدهاﻧﺪ‪ ،‬واﭘﺲ ﻣﺎﻧﻨﺪ‪ .‬ﺑﻪ ﺧﺪا‬
> ‫ﺳﻮﮔﻨﺪ‪ ،‬ﮐﻠﻤﻪای از ﺣﻖ را ﻧﭙﻮﺷﺎﻧﺪم‪ ،‬و دروﻏﯽ ﺑﺮ زﺑﺎن ﻧﺮاﻧﺪم ﮐﻪ از ﭼﻨﯿﻦ ﺣﺎل و‬
> ‫ﭼﻨﯿﻦ روز‪ ،‬آ ﮔﺎﻫﻢ ﮐﺮدهاﻧﺪ ‪"...‬‬
> 
> ‫‪99‬‬
> ‫ﻛﻠﻤﺎت ﻣﻜﻨﻮﻧﻪ‪ :‬ﺳﻴﺮ از ﻧﻘﺺ ﺑﻪ ﺳﻮي ﻛﻤﺎل‬                             ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﻛﻠﻤﺎت ﻣﻜﻨﻮﻧﻪ‪:‬‬
> ‫ﺳﻴﺮ از ﻧﻘﺺ ﺑﻪ ﺳﻮي ﻛﻤﺎل‬
> 
> ‫ﻓﺎروق اﻳﺰدیﻧﻴﺎ‬
> 
> ‫ﻣﻘﺪّﻣﻪ‬
> ‫ﮐﻠﻤﺎت ﻣﮑﻨﻮﻧﻪ را ﻣﯿﺘﻮان از ﺟﻨﺒﻪﻫﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻣﻮرد ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﻗﺮار داد‪ ،‬از ﺟﻤﻠﻪ‬
> ‫ﻣﯿﺘﻮان آن اﺛﺮ ﻣﺒﺎرک را از ﺳﻪ زاوﯾﮥ ﻣﺘﻔﺎوت ﺑﺮرﺳﯽ ﮐﺮد‪:‬‬
> ‫اوّل‪ ،‬ﺑﺎ ﺗﻮﺟّﻪ ﺑﻪ ﮔﺬﺷﺘﻪ‪ :‬ﭼﻪ ﮐﻪ ﺟﻤﺎل ﻗﺪم ﺑﻨﻔﺴﻪ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ "ﻫﺬا ﻣﺎ ُﻧﺰّل ﻣِﻦ‬
> ‫ﺟﺒﺮوت اﻟﻌﺰّة ﺑﻠﺴﺎن اﻟﻘﺪرة و اﻟﻘﻮّة ﻋﻠﯽ اﻟﻨّﺒﻴّﻴﻦ ﻣﻦ ﻗﺒﻞ‪ "...‬و ﻟﺬا ﻣﯽﺗﻮان در آﺛﺎر‬
> ‫ﮔﺬﺷﺘﮕﺎن ﺑﻪ ﺟﺴﺘﺠﻮ ﭘﺮداﺧﺖ و ﺑﻪ اﻧﺤﺎء ﻣﺨﺘﻠﻒ آﻧﻬﺎ را ﻳﺎﻓﺖ‪ .‬ﺑﻌﻀ ًﺎ ﻋﻴﻨﺎً در‬
> ‫ﮐﻠﻤﺎت ﻣﮑﻨﻮﻧﻪ آﻣﺪه اﺳﺖ‪ ،‬ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻓﻘﺮهای از ﻣﮑﺘﻮب ﺣﻀﺮت ﻣﺤﻤّﺪ ﺧﻄﺎب ﺑﻪ‬
> ‫اﺑﻮذر ﻏﻔّﺎری ﮐﻪ ﻓﺮﻣﻮد "ﺣﺎﺳﺐ ﻧﻔﺴﮏ ﻗﺒﻞ أن ﺗﺤﺎﺳﺐ‪ "...‬و ﺑﻌﻀﯽ دﻳﮕﺮ ﺑﻪ ﻇﺎﻫﺮ‬
> ‫ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺷﺪه اﻣّﺎ ﻣﻌﻨﺎ را ﻣﻨﺘﻘﻞ ﻧﻤﻮده اﺳﺖ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺑﻴﺎن ﻣﺒﺎرک "ﺧﻠﻘﺘُﮏ و أﻟﻘﻴﺖُ‬
> ‫ﻦ اﻻﻧﺴﺎن ﻋﻠﯽ‬   ‫ﻋﻠﻴﮏ ﻣﺜﺎﻟﯽ‪ "...‬ﮐﻪ اﺷﺎرﺗﯽ ﺑﻪ آﻳﮥ ﺗﻮرات اﺳﺖ ﮐﻪ ﻓﺮﻣﻮد "ﻟﻨﻌﻤﻠ ّ‬
> ‫ﺻﻮرﺗﻨﺎ وﻣﺜﺎﻟﻨﺎ‪".‬‬
> ‫دوم‪ ،‬ﺑﺎ ﺗﻮﺟّﻪ ﺑﻪ آﻳﻨﺪه‪ :‬ﻳﻌﻨﯽ اﻳﻦ ﮐﻪ اﻳﻦ اﺛﺮ در ﻋﻴﻦ اﺧﺘﺼﺎر‪ ،‬ﺷﺎﻣﻞ ﮐﻞّ آﺛﺎر و‬
> ‫اﺣﮑﺎم و ﺗﻌﺎﻟﻴﻢ ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟ ّﻠﻪ اﻣّﺎ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺟﻨﻴﻨﯽ اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﻪ ﮔﻮﻧﻪای ﮐﻪ ﻣﺮﮐﺰ‬
> ‫ﻣﻴﺜﺎق در اﺳﻔﺎر ﻏﺮب ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ "ﻣﻦ ﺗﻌﺎﻟﻴﻢ ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟ ّﻠﻪ را ﺑﻪ اﻳﻦ ﻣﻤﻠﮑﺖ‬
> ‫آوردهام ﮐﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﺤﺮّی ﺣﻘﻴﻘﺖ ﻧﻤﻮد و ﺑﻪ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﺧﺪﻣﺖ ﮐﺮد‪ ،‬در ﺗﺮوﻳﺞ ﺻﻠﺢ‬
> ‫ﻋﻤﻮﻣﯽ ﮐﻮﺷﻴﺪ و ﺑﻪ ﺟﻬﺖ ﻫﺪاﻳﺖ ﺧﻠﻖ ﺟﺎﻧﻔﺸﺎﻧﯽ ﻧﻤﻮد و ﺑﻪ ﺟﻤﻴﻊ ﺧﻠﻖ ﻣﻬﺮﺑﺎن‬
> ‫ﺑﻮد‪ ،‬ﻧﺪای ﻣﻠﮑﻮت را ﺑﻠﻨﺪ ﻧﻤﻮد؛ اﻧﺴﺎن ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﺻﻔﺎت اﻟﻬﻴّﻪ ﻣﺘّﺼﻒ ﺑﺎﺷﺪ و در‬
> ‫زﻣﺮۀ ﻋ ّﻠﻴّﻴﻦ درآﻳﺪ‪ .‬اﻳﻦ ﺗﻌﺎﻟﻴﻢ ﻗﻄﺮهای از ﺑﺤﻮر ﻣﺴﺘﻮره در ﮐﻠﻤﺎت ﻣﮑﻨﻮﻧﻪ اﺳﺖ‪".‬‬
> ‫)ﺑﺪاﻳﻊاﻵﺛﺎر‪ ،‬ج‪ ،۱‬ص‪(۲۶۷‬‬
> 
> ‫‪100‬‬
> ‫ﻛﻠﻤﺎت ﻣﻜﻨﻮﻧﻪ‪ :‬ﺳﻴﺮ از ﻧﻘﺺ ﺑﻪ ﺳﻮي ﻛﻤﺎل‬                               ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺳﻮم‪ ،‬ﺑﺎ ﺗﻮﺟّﻪ ﺑﻪ زﻣﺎن ﺣﺎل‪ :‬ﮐﻠﻤﺎت ﻣﮑﻨﻮﻧﻪ را ﻣﯽﺗﻮان ﻣﺠﻤﻮﻋﻪای از ﻫﺪاﻳﺎت‬
> ‫اﻟﻬﻴّﻪ ﻣﺸﺎﻫﺪه ﮐﺮد ﮐﻪ ﻣﺴﻴﺮ ﺣﺮﮐﺖ اﻧﺴﺎن را از ﻧﻘﻄﮥ ﻧﻘﺺ ﺑﻪ اوج ﮐﻤﺎل ﻧﺸﺎن‬
> ‫ﻣﯽدﻫﺪ‪ .‬در ﻫﺮ ﻗﺪم ﻫﺪاﻳﺖ ﻣﯽﮐﻨﺪ‪ ،‬راه را ﻧﺸﺎن ﻣﯽدﻫﺪ و از ﭼﺎه ﺑﺮﺣﺬر ﻣﯽدارد؛‬
> ‫ﻳﻌﻨﯽ ﺗﻌﻠﻴﻢ ﻣﯽدﻫﺪ ﮐﻪ ﭼﮕﻮﻧﻪ اﻧﺴﺎن‪ ،‬ﮐﻪ ﺑﻪ ﺻﻮرت و ﻣﺜﺎل اﻟﻬﯽ ﺧﻠﻖ ﺷﺪه‪ ،‬ﺟﻮاﻫﺮ‬
> ‫ﻣﺴﺘﻮرۀ ﻣﻮدﻋﻪ در وﺟﻮدش را ﺑﻪ ﻋﺮﺻﮥ ﻇﻬﻮر آ َورَد ﺗﺎ ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎدۀ ﺧﻮد او و اﻫﻞ‬
> ‫ﻋﺎﻟﻢ ﻗﺮار ﮔﻴﺮد‪ .‬ﺣﺼﻮل ﻣﻘﺼﻮد ﺑﻪ اﺟﺮای آﻧﭽﻪ ﮐﻪ در اﻳﻦ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ﻧﺎزل ﺷﺪه‬
> ‫ﻣﺸﺮوط اﺳﺖ‪ ،‬ﭼﻪ ﮐﻪ ﻣﺮﮐﺰ ﻣﻴﺜﺎق ﻓﺮﻣﻮد "ﮐﻠﻤﺎت ﻣﮑﻨﻮﻧﻪ ﺗﻼوت ﻧﻤﺎﻳﻴﺪ و ﺑﻪ‬
> ‫ﻣﻀﻤﻮن دﻗّﺖ ﮐﻨﻴﺪ و ﺑﻪ ﻣﻮﺟﺐ آن ﻋﻤﻞ ﻧﻤﺎﻳﻴﺪ ‪ ...‬ﺗﺎ آن ﮐﻪ ﻫﺮ ﻳﮏ ﺷﻤﻌﯽ روﺷﻦ‬
> ‫ﮔﺮدﻳﺪ و ﺷﺎﻫﺪ اﻧﺠﻤﻦ ﺷﻮﻳﺪ و ﻣﺎﻧﻨﺪ ﮔﻞ ﮔﻠﺸﻦ راﺋﺤﮥ ﻃﻴّﺒﻪ ﻣﻨﺘﺸﺮ ﻧﻤﺎﻳﻴﺪ‪".‬‬
> ‫)ﻣﮑﺎﺗﻴﺐ‪ ،‬ج‪ ،۳‬ص‪(۹۳‬‬
> ‫در اﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ ﻣﯽﺗﻮان ﺑﻪ ﺻﻔﺎت اﻟﻬﯽ ﻣﺘّﺼﻒ ﺷﺪ و ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ دﺧﻮل در ﻣﻠﮑﻮت‬
> ‫ﯽ ﻗﻴّﻮم ﻓﺮﻣﻮد "ﺑﻪ ﺻﻔﺎﺗﻢ ﻣﺘّﺼﻒ ﺷﻮﻳﺪ ﺗﺎ ﻗﺎﺑﻞ ورود ﻣﻠﮑﻮت ﻋﺰّم ﺷﻮﻳﺪ‬        ‫ﻳﺎﻓﺖ ﮐﻪ ﺣ ّ‬
> ‫و در ﺟﺒﺮوت ﻗﺪﺳﻢ درآﻳﻴﺪ‪) ".‬درﻳﺎی داﻧﺶ‪ ،‬ص‪(۱۲۲‬‬
> ‫ﻧﮑﺘﮥ ﻣﻬﻤّﯽ ﮐﻪ در اﺑﺘﺪا ﺑﺎﻳﺪ ذﮐﺮ ﺷﻮد‪ ،‬ﻋﻨﺎوﻳﻦ ﻓﻘﺮات ﮐﻠﻤﺎت ﻣﮑﻨﻮﻧﻪ اﺳﺖ‪ .‬در‬
> ‫ﺑﺴﻴﺎری از ﻣﻮارد "ﻳﺎ اﺑﻦ اﻟﺮّوح" ذﮐﺮ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬اﻳﻦ ﺑﺪان ﻋﻠّﺖ اﺳﺖ ﮐﻪ اﺣﺒّﺎی‬
> ‫اﻟﻬﯽ ﻧﺰد ﺣﻖ اﺑﻨﺎء روح ﻣﺤﺴﻮﺑﻨﺪ و ﺑﺎﻳﺪ ﮐﻪ از اﺟﺴﺎد ﺧﻮد ﻣﺤﺰون ﻧﺒﺎﺷﻨﺪ و ﻫﻤﻮاره‬
> ‫ﻣﺴﺮور ﺑﻪ ﺑﺸﺎرات اﻟﻬﯽ ﺑﺎﺷﻨﺪ "ﻳﺎ اﺣﺒّﺎﺋﯽ أﻧﺘﻢ اﺑﻨﺎء اﻟﺮّوح ﻻﺗﺤﺰﻧﻮا ﻣﻦ أﺟﺴﺎدﮐﻢ؛‬
> ‫ﺐاﻟ ّﻠﻪ و أﻣﺮه ﺛ ّﻢ‬
> ‫ح و رﻳﺤﺎن‪ .‬ﺛ ّﻢ اﺳﺘﻘﻴﻤﻮا ﻋﻠﯽ ﺣ ّ‬
> ‫ن اﺳﺘﺒﺸﺮوا ﺑﺒﺸﺎراتِ اﻟﺮّﺣﻤﻦ ﺑﺮَو ٍ‬
> ‫أ ِ‬
> ‫اﺗّﺒﻌﻮا ﻣﺎ ﻧﺰّل ﻓﯽ اﻟﮑﺘﺎب‪) ".‬آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ‪ ،‬ج‪ ،۶‬ص‪(۵۰‬‬
> ‫در ﻣﻮاردی "ﻳﺎ اﺑﻦ اﻟﻌﺮش" ﺑﻪ ﮐﺎر رﻓﺘﻪ ﮐﻪ "ﻋﺮش" ﻋﺒﺎرت از ﻧﻔﺲ ﻣﻈﻬﺮ ﻇﻬﻮر‬
> ‫اﺳﺖ )"ﻓﻠﻤّﺎ ﺣﻀﺮ ﺑﻴﻦ ﻳﺪی اﻟﻌﺮش ﮐﺘﺎﺑﮏ"‪ ،‬ﻣﺎﺋﺪه‪ ،‬ج‪ ،۸‬ص‪ (۱۶۶‬ﮐﻪ ﺑﻨﺪﮔﺎن را‬
> ‫ﺑﻪ ﺧﻮد ﻧﺴﺒﺖ داده اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫ﻋﻬﺪ و ﭘﻴﻤﺎن اﻟﻬﯽ‬
> ‫در ﻧﮕﺎه از زاوﯾﮥ ﺳﻮم ﻓﯽاﻟﻮاﻗﻊ ﻋﻬﺪ و ﻣﻴﺜﺎق اﻟﻬﯽ را ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻣﯽﮐﻨﻴﻢ ﮐﻪ در ﻓﻘﺮات‬
> ‫ﻣﺨﺘﻠﻒ ﮐﻠﻤﺎت ﻣﮑﻨﻮﻧﻪ ﺑﻪ ﻣﺎ ﻳﺎدآور ﻣﯽﺷﻮﻧﺪ‪ .‬در ﺻﻠﻮة وﺳﻄﲐ ﻣﯽﺧﻮاﻧﻴﻢ‪" ،‬ﻗﺪ‬
> ‫ﺖ ﺑﻌﻬﺪک"‪ ،‬در ﺣﺎﻟﯽ ﮐﻪ در ﮐﻠﻤﺎت ﻣﮑﻨﻮﻧﻪ ﻣﮑﺮّر ًا ﻳﺎدآور‬
> ‫ت أﻣﺮَک و وﻓﻴ َ‬
> ‫اﻇﻬﺮ َ‬
> 
> ‫‪101‬‬
> ‫ﻛﻠﻤﺎت ﻣﻜﻨﻮﻧﻪ‪ :‬ﺳﻴﺮ از ﻧﻘﺺ ﺑﻪ ﺳﻮي ﻛﻤﺎل‬                                   ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﻣﯽﺷﻮﻧﺪ‪" ،‬ﺣﺎل اﺣﺪی را ﺑﺮ آن ﻋﻬﺪ ﻗﺎﺋﻢ ﻧﻤﯽﺑﻴﻨﻢ"‪ .‬اﻣّﺎ‪ ،‬ﺑﻪ ﻣﺎ ﻳﺎدآوری ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ‬
> ‫ﮐﻪ "ﻏﺮور و ﻧﺎﻓﺮﻣﺎﻧﯽ آن را از ﻗﻠﻮب ﻣﺤﻮ ﻧﻤﻮده ﺑﻪ ﻗﺴﻤﯽ ﮐﻪ اﺛﺮی از آن ﺑﺎﻗﯽ‬
> ‫ﻧﻤﺎﻧﺪه" و ﺑﺮای آن ﮐﻪ ﻣﺎ آن را ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ ﺑﻴﺎورﻳﻢ‪ ،‬اﺷﺎره ﺑﻪ آن ﺻﺒﺢ ﺻﺎدق روﺷﻦ‬
> ‫ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ ﮐﻪ آن ﻋﻬﺪ را در ﻇﻞّ ﺷﺠﺮۀ اﻧﻴﺴﺎ ﺑﺎ ﻣﺎ ﺑﺴﺘﻨﺪ و ﮐﻼم ﺧﻮد را ﺑﻪ ﻣﺎ اﻟﻘﺎ‬
> ‫ﮐﺮدﻧﺪ و ﻫﺪاﻳﺖ ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ ﮐﻪ "اﮔﺮ ﺻﺪر را ﻣﻘﺪّس ﮐﻨﻴﺪ ﺣﺎل آن ﺻﺤﺮا و آن ﻓﻀﺎ را‬
> ‫ﺑﻪ ﻧﻈﺮ درآرﻳﺪ و ﺑﻴﺎن ﻣﻦ ﺑﺮ ﻫﻤﮥ ﺷﻤﺎ ﻣﻌﻠﻮم ﺷﻮد‪".‬‬
> ‫در اﻳﻨﺠﺎ ﻣﯽﺗﻮان ﻣﺸﺎﻫﺪه ﮐﺮد ﮐﻪ ﻋﻠّﺖ ﻧﺰول ﮐﻠﻤﺎت ﻣﮑﻨﻮﻧﻪ ﮐﻪ در ﺑﺪاﻳﺖ ﺑﺨﺶ‬
> ‫ﻋﺮﺑﯽ آن ﺑﻴﺎن ﺷﺪه در واﻗﻊ ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ آوردن ﻋﻬﺪ ﻗﺪﻳﻢ و ادای آن اﺳﺖ "ﻟﻴﻮﻓﻮا‬
> ‫ﺑﻌﻬﺪاﻟ ّﻠﻪ و ﻳﺆدّوا أﻣﺎﻧﺎﺗﻪ ﻓﯽ أﻧﻔﺴﻬﻢ و ﻟﻴﮑﻮﻧﻦ ﺑﺠﻮﻫﺮ اﻟﺘّﻘﯽ ﻓﯽ ارض اﻟﺮّوح ﻣﻦ‬
> ‫اﻟﻔﺎﺋﺰﻳﻦ‪ ".‬در واﻗﻊ ﻣﯽﺗﻮان درﻳﺎﻓﺖ ﺑﺮای آن ﮐﻪ ﺑﺘﻮاﻧﻴﻢ در ﻋﺎﻟﻢ روح ﺑﻪ ﺟﻮﻫﺮ‬
> ‫ﭘﺮﻫﻴﺰﮔﺎری و ﺗﻘﻮﱝ ﻧﺎﻳﻞ ﮔﺮدﻳﻢ‪ ،‬ﺑﺎﻳﺪ دو ﻓﺮﻳﻀﻪ را اﻧﺠﺎم دﻫﻴﻢ‪ :‬اوّل‪ ،‬وﻓﺎی ﺑﻪ ﻋﻬﺪ‬
> ‫اﻟﻬﯽ‪ ،‬و ﺛﺎﻧﯽ‪ ،‬ادای اﻣﺎﻧﺎت او در ﻧﻔﺲ ﺧﻮدﻣﺎن‪.‬‬
> ‫وﻓﺎی ﺑﻪ ﻋﻬﺪ‬
> ‫ﺗﺮدﻳﺪی ﻧﻴﺴﺖ ﮐﻪ "ﺣﻖ ﺑﺎوﻓﺎ ﺑﻮده و وﻓﺎ را دوﺳﺖ داﺷﺘﻪ و ﻣﯽدارد‪) ".‬ﮔﻠﺰار‪،‬‬
> ‫ص‪ (۳۲۰‬ﺟﻤﺎل ﻣﺒﺎرک وﻓﺎ را اﻳﻦﮔﻮﻧﻪ ﻣﯽﺳﺘﺎﻳﻨﺪ "ﺑﺪان ﮐﻪ ﻣﻠﮑﻮت وﻓﺎ را ﻗﺒﻞ از‬
> ‫ﺐ از ﮐﻞّ اﺳﻢ ﺑﻮده‬
> ‫ﺟﺒﺮوت اﺳﻤﺎ ﺑﺴﻠﻄﺎن اراده ﺧﻠﻖ ﻓﺮﻣﻮدﻳﻢ؛ ﻟﻬﺬا وﻓﺎ ﻋﻨﺪاﻟ ّﻠﻪ اﺣ ّ‬
> ‫و ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪) ".‬ﮔﻠﺰار‪ ،‬ص‪(۳۱۹‬‬
> ‫و اﻣّﺎ ﻋﻬﺪی ﮐﻪ ﻣﺎ ﺑﺎ ﺟﻤﺎل ﻗﻴّﻮم ﺑﺴﺘﻴﻢ‪ ،‬ﺑﻪ ﻧﺎم ﻋﻬﺪ اﻟﺴﺖ از آن ﻳﺎد ﻣﯽﺷﻮد‪ ،‬ﮐﻪ در‬
> ‫ﺳﻮرۀ اﻋﺮاف‪ ،‬آﻳﮥ ‪ ۱۷۱‬ﺑﻪ ﺑﻌﺪ آن داﺳﺘﺎن ﻧﻘﻞ ﺷﺪه اﺳﺖ " َو اِذ أﺧﺬا رﺑﱡﮏ ﻣِﻦ ﺑﻨﯽ‬
> ‫ﺖ ﺑﺮﺑّﮑﻢ ﻗﺎﻟﻮ ﺑﻠﯽ ﺷَﻬﺪﻧﺎ أن‬‫آدم ﻣِﻦ ﻇُﻬﻮرِﻫﻢ ُذ ّر ّﻳ َﺘﻬُﻢ و أﺷ َﻬ َﺪﻫُﻢ ﻋﻠﯽ أﻧﻔُﺴﻬﻢ أﻟﺴ ُ‬
> ‫ﺗﻘﻮﻟﻮا ﻳﻮم اﻟﻘﻴﺎﻣﺔ اِﻧّﺎ ُﮐﻨّﺎ ﻋﻦ ﻫﺬا ﻏﺎﻓﻠﻴﻦ‪ ".‬اﻳﻦ ﻋﻬﺪ از آﻧﻬﺎ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪ ﺗﺎ ﻣﺒﺎدا در‬
> ‫ﻳﻮم ﻗﻴﺎﻣﺖ اﻇﻬﺎر ﺑﯽﺧﺒﺮی ﮐﻨﻨﺪ‪.‬‬
> ‫ﺟﻤﺎل ﻗﻴّﻮم در ﮐﻠﻤﺎت ﻣﮑﻨﻮﻧﮥ ﻓﺎرﺳﯽ ﻧﻴﺰ ﺑﻪ اﻳﻦ ﻋﻬﺪ اﺷﺎره ﻓﺮﻣﻮده و از آن ﺑﻪ "ﺳﻪ‬
> ‫ﮐﻠﻤﮥ ﻃﻴّﺒﻪ" ﻳﺎد ﮐﺮدهاﻧﺪ ﮐﻪ‪" ،‬ای دوﺳﺘﺎن رﺿﺎی ﺧﻮد را ﺑﺮ رﺿﺎی ﻣﻦ اﺧﺘﻴﺎر ﻣﮑﻨﻴﺪ‬
> ‫و آﻧﭽﻪ ﺑﺮای ﺷﻤﺎ ﻧﺨﻮاﻫﻢ ﻫﺮﮔﺰ ﻣﺨﻮاﻫﻴﺪ و ﺑﺎ دلﻫﺎی ﻣﺮده ﮐﻪ ﺑﻪ آﻣﺎل و آرزو آﻟﻮده‬
> ‫ﺷﺪه ﻧﺰد ﻣﻦ ﻣﻴﺎﻳﻴﺪ‪".‬‬
> 
> ‫‪102‬‬
> ‫ﻛﻠﻤﺎت ﻣﻜﻨﻮﻧﻪ‪ :‬ﺳﻴﺮ از ﻧﻘﺺ ﺑﻪ ﺳﻮي ﻛﻤﺎل‬                                                                                ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﻳﮑﯽ از اﻫﺪاف ﮐﻠﻤﺎت ﻣﮑﻨﻮﻧﻪ ﻳﺎدآوری آن ﻋﻬﺪ ﻗﺪﻳﻢ ﺑﻪ ﺟﻤﻴﻊ ﻋﺒﺎد اﺳﺖ‬
> ‫ﺗﺎ دﻳﮕﺮﺑﺎر ﺑﻪ ﺧﻮد آﻳﻨﺪ و ﺑﻪ وﻓﺎی ﺑﻪ ﻋﻬﺪ ﻗﻴﺎم ﮐﻨﻨﺪ‪.‬‬
> ‫ادای اﻣﺎﻧﺖ اﻟﻬﯽ‬
> ‫ﻫﺪف ﺛﺎﻧﯽ را ادای اﻣﺎﻧﺖ اﻟﻬﯽ ﺑﻴﺎن ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪ .‬در اﻳﻨﺠﺎ ﻧﻴﺰ اﺷﺎره ﺑﻪ آﻳﮥ ﮐﺮﻳﻤﮥ‬
> ‫ﻗﺮآﻧﻴﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻓﺮﻣﻮد ﺑﻌﺪ از ﺧﻠﻖ ﮐﺎﺋﻨﺎت اﻣﺎﻧﺖ ﺧﻮد را ﺧﻮاﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ ﻳﮑﯽ از‬
> ‫ﻣﺨﻠﻮﻗﺎت ﺑﺴﭙﺎرد‪ .‬اﺣﺪی ﺗﻮان آن را ﻧﻴﺎﻓﺖ ﮐﻪ آن را ﺑﭙﺬﻳﺮد و ﺣﻤﻞ ﻧﻤﺎﻳﺪ‪" ،‬إِﻧﱠﺎ‬
> ‫ﻦ ِﻣ ْﻨﻬَﺎ‬‫ﺷ َﻔ ْﻘ َ‬
> ‫ﻦ أَن َﻳﺤْ ِﻤ ْﻠ َﻨﻬَﺎ َو َٔا ْ‬
> ‫ض وَا ْﻟﺠِﺒَﺎلِ ﻓَﺎَٔﺑَ ْﻴ َ‬
> ‫ت وَا ْﻟ َٔﺎ ْر ِ‬
> ‫ﺴﻤَﺎوَا ِ‬‫ﻋﻠَﻰ اﻟ ﱠ‬      ‫ﻋَ َﺮﺿْﻨَﺎ ا ْﻟ َٔﺎﻣَﺎ َﻧ َﺔ َ‬
> ‫ﺟﻬُﻮﻻً‪) ".‬ﺳﻮرۀ اﺣﺰاب‪ ،‬آﻳﮥ ‪(۷۲‬‬                     ‫ن ِٕا ﱠﻧ ُﻪ ﻛَﺎنَ ﻇَﻠُﻮﻣﺎً َ‬
> ‫ﺣ َﻤ َﻠﻬَﺎ ا ْﻟﺎِٕﻧﺴَﺎ ُ‬‫َو َ‬
> ‫در اﻳﻦ ﺧﺼﻮص ﮐﻪ اﻣﺎﻧﺖ ﻣﺰﺑﻮر ﭼﻪ ﺑﻮد‪ ،‬در آﺛﺎر ﺟﻤﺎل ﻗﻴّﻮم و ﻣﺮﮐﺰ ﻣﻴﺜﺎق اﺷﺎراﺗﯽ‬
> ‫ﻣﻮﺟﻮد اﺳﺖ‪ .‬اﻳﻦ ﻋﺒﺪ ﺳﻪ ﻣﻮرد را در آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﮐﻪ ﻣﻼﺣﻈﻪ ﮐﺮده اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺪان‬
> ‫اﺷﺎره ﻣﯽﺷﻮد‪:‬‬
> ‫ﺐ اﻟﻬﯽ اﻣﺎﻧﺘﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ ﮐﻞّ‬                         ‫اوّل‪ ،‬ﺣﺐّ اﻟﻬﯽ‪ :‬ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟ ّﻠﻪ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ ﮐﻪ ﺣ ّ‬
> ‫اﺷﻴﺎء ﺑﺪون اﺳﺘﺜﻨﺎء ﻋﺮﺿﻪ ﺷﺪه و ﻫﺮ ﮐﺲ ﮐﻪ آن را ﺣﻤﻞ ﮐﻨﺪ ﻧﺠﺎت ﺧﻮاﻫﺪ ﻳﺎﻓﺖ و‬
> ‫ﻫﺮ ﮐﺲ ﮐﻪ اﻋﺮاض ﻧﻤﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﮐﺎﻓﺮ ﺷﺪه اﺳﺖ‪" ،‬ﻗﺪ ﺧﻠﻘﻨﺎ ﮐﻞّ اﻷﺷﻴﺎء ﻋﻠﯽ‬
> ‫ﻋﺮَﺿﻨﺎ ﻋﻠﻴﻬﺎ أﻣﺎﻧﺔ ﺣﺒّﯽ ﺑﮑﻠﻤ ٍﺔ ﻣِﻦ ﻟﺪﻧّﺎ؛ ﻓﻤﻦ ﺣﻤﻞ ﻧﺠﯽ و أﻣﻦ و ﮐﺎن‬                                                      ‫ﺣﺪّ ﺳﻮاء و َ‬
> ‫ﻣﻦ اﻟّﺬﻳﻨﻬﻢ ﮐﺎﻧﻮا ﻣِﻦ ﻓﺰع ﻳﻮﻣﺌﺬٍ آﻣﻨﻮن و ﻣَﻦ أﻋﺮض ﮐﻔﺮ ﺑﺎﻟ ّﻠﻪ اﻟﻤﻬﻴﻤﻦ اﻟﻘﻴّﻮم و ﺑﻬﺎ‬
> ‫ﻓﺮّﻗﻨﺎ ﺑﻴﻦ ﮐﻞّ اﻟﻌﺒﺎد و ﻓﺼّﻠﻨﺎ ﺑﻴﻨﻬﻢ و اﻧّﺎ ﮐُﻨّﺎ ﻓﺎﺻﻠﻮن‪) ".‬آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ‪ ،‬ج‪،۴‬‬
> ‫ص‪(۲۸۳‬‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﻧﻴﺰ در ﺗﺒﻴﻴﻦ آن ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪ ..." ،‬ﻓﻴﻀﯽ در ﻋﺎﻟﻢ وﺟﻮد اﻋﻈﻢ از‬
> ‫ﺐ ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬اﻳﻦ اﺳﺖ آﻳﺖ ﮐﺒﺮی‪ ،‬اﻳﻦ اﺳﺖ اﻣﺎﻧﺖ ﻋﻈﻤﯽ‪ .‬وﻟﯽ ﭼﻮن ﺷﺮاﺋﻂ و‬                                                                               ‫ﺣ ّ‬
> ‫ﺷﻮاﻫﺪ آن ﺑﺴﻴﺎر ﻋﻈﻴﻢ اﺳﺖ‪ ،‬ﻟﻬﺬا ﺟﻤﻴﻊ ﮐﺎﺋﻨﺎت ﺗﺤﻤّﻞ آن ﻧﺪاﺷﺖ و اﺳﺘﻌﺪاد و‬
> ‫ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ ﻇﻬﻮر آن را ﻧﻴﺎﻓﺖ‪ ،‬ﻟﻬﺬا از ﺣﻤﻞ آن ﻋﺎﺟﺰ و ﻗﺎﺻﺮ ﺑﻮد‪ .‬اﻳﻦ ﻣﻮﻫﺒﺖ‬
> ‫ﺗﺨﺼﻴﺺ ﺑﻪ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎن ﻳﺎﻓﺖ‪ .‬اﮔﺮ ﭼﻨﺎن ﮐﻪ ﺑﺎﻳﺪ و ﺷﺎﻳﺪ ﺷﺮاﺋﻂ و ﺷﻮاﻫﺪ در‬
> ‫ﻧﻔﺴﯽ ﺗﺤﻘّﻖ ﻳﺎﺑﺪ ﻓﺘﺒﺎرکاﻟ ّﻠﻪ اﺣﺴﻦاﻟﺨﺎﻟﻘﻴﻦ ﻇﺎﻫﺮ و آﺷﮑﺎر ﮔﺮدد و ﻋﻠﻴﮑﻤﺎ اﻟﺒﻬﺎء‬
> ‫اﻷﺑﻬﯽ‪ .‬عع"‬
> ‫دوم‪ ،‬ﻋﺒﻮدﻳﺖ آﺳﺘﺎن اﻟﻬﯽ‪ :‬ﺑﻪ ﺟﺎی آوردن ﺷﺮاﻳﻂ ﻋﺒﻮدﻳﺖ و ﻓﻨﺎ ﮐﺮدن ارادۀ‬
> ‫ﺧﻮد در ارادۀ اﻟﻬﯽ ﮐﻪ در ﻋﻬﺪ اﻟﺴﺖ ﻧﻴﺰ ذﮐﺮ آن ﺷﺪ‪ ،‬ﮐﺎری اﺳﺖ ﺑﺲ دﺷﻮار و‬
> 
> ‫‪103‬‬
> ‫ﻛﻠﻤﺎت ﻣﻜﻨﻮﻧﻪ‪ :‬ﺳﻴﺮ از ﻧﻘﺺ ﺑﻪ ﺳﻮي ﻛﻤﺎل‬                       ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﻣﺒﺎرزهای اﺳﺖ ﮐﻪ از ﺑﺪاﻳﺖ ﺗﻮﻟّﺪ در اﻳﻦ ﺟﻬﺎن اﻧﺴﺎن ﺑﺎ ﻧﻔﺲ ﺧﻮد دارد‪ .‬ﻟﻬﺬا‪،‬‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء از آن ﺑﻪ ﻋﻨﻮان "ﺛﻘﻞ اﻋﻈﻢ" ﻳﺎد ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ ﮐﻪ آﺳﻤﺎن و زﻣﻴﻦ ﻧﻴﺰ از‬
> ‫ﺣﻤﻠﺶ ﻋﺎﺟﺰ اﺳﺖ‪ .‬ﻫﻴﮑﻞ ﻣﺒﺎرک ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪" ،‬ﻋﺒﻮدﻳﺖ آن ذات اﺣﺪﻳﺖ اﻣﺎﻧﺖ‬
> ‫ﻋﻈﻴﻤﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺛﻘﻞ اﻋﻈﻢ اﺳﺖ و آﺳﻤﺎن و زﻣﻴﻦ و ﺟﺒﺎل از ﺣﻤﻠﺶ ﻋﺎﺟﺰ‪ .‬ﭘﺲ‬
> ‫ﺣﺎﺿﺮ ﺷﻮ ﮐﻪ اﻳﻦ ﺑﺎر ﮔﺮان را در ﮐﻤﺎل روح و رﻳﺤﺎن ﭼﻮن اﻳﻦ ﻋﺒﺪ ﺣﻤﻞ ﻧﻤﺎﻳﯽ و‬
> ‫ﺐ و ﺷﺘﻢ و ﺗﮑﻔﻴﺮ و ﺗﻔﺴﻴﻖ و ﺷﺒﻬﺎت اﻣﻢ ﮔﺮدی ﺗﺎ ﻗﻄﺮهای از ﺑﺤﺮ‬   ‫ﻣﻮرد ﻃﻌﻦ و ﺳ ّ‬
> ‫ﺑﻼﻳﺎی ﺟﻤﺎل ﻗﺪم روﺣﯽ ﻟﻌﺒﺎده اﻟﻔﺪا ﻧﺼﻴﺐ ﺑﺮی‪) ".‬ﻣﮑﺎﺗﻴﺐ‪ ،‬ج‪ ،۵‬ﺻﺺ‪–۱۴۶‬‬
> ‫‪(۱۴۷‬‬
> ‫در ﺑﻴﺎن دﻳﮕﺮ ﺑﻪ ﻋﻈﻤﺖ ﻋﺒﻮدﻳﺖ ﺷﻬﺎدت ﻣﯽدﻫﻨﺪ و اﻳﻦ ﮐﻪ ﻓﻘﻂ اﻧﺴﺎن اﺳﺖ ﮐﻪ‬
> ‫ﺣﻤﻞ آن ﺗﻮاﻧﺪ و ﺑﺲ‪" ،‬ای ﺑﻨﺪۀ ﺟﻤﺎل اﺑﻬﲐ ﻋﺒﻮدﻳّﺖ ﻋﻈﻴﻢ اﺳﺖ ﻋﻈﻴﻢ؛ اﻣﺎﻧﺖ‬
> ‫اﻟﻬﯽ و رﺣﻤﺖ رﺑّﺎﻧﯽ اﺳﺖ؛ آﺳﻤﺎن و زﻣﻴﻦ از ﺣﻤﻠﺶ ﻋﺎﺟﺰ و ﺟﺒﺎل ﭘُﺮﺗﻤﮑﻴﻦ از‬
> ‫ﺗﺤﻤّﻠﺶ ﻗﺎﺻﺮ؛ اﻧﺴﺎن اﺳﺖ ﮐﻪ ﺣﻤﻞ اﻳﻦ اﻣﺎﻧﺖ ﺗﻮاﻧَﺪ‪ .‬ﻣﻼﺣﻈﻪ ﻧﻤﺎ ﮐﻪ اﻳﻦ ﭼﻪ‬
> ‫ﻋﻄﺎﺋﯽ و ﺑﺨﺸﺸﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺳﺒﻘﺖ ﺑﺮ ﺟﻤﻴﻊ ﮐﺎﺋﻨﺎت ﻧﻤﻮده و ﻗﻮای اﻋﻈﻢ ﻋﺎﻟﻢ‬
> ‫ﻣﻘﺎوﻣﺖ ﻧﺘﻮاﻧﺪ‪) ".‬ﻣﻨﺘﺨﺒﺎت ﻣﮑﺎﺗﻴﺐ‪ ،‬ج‪ ،۳‬ص‪(۱۲۴‬‬
> ‫ﻟﻬﺬا‪ ،‬ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﻋﺒﻮدﻳﺖ ﻗﻴﺎم ﮐﺮد ﮐﻪ ﻣﺤﻮﻳﺖ ﺗﺎمّ اﺳﺖ و ﻓﺎﻧﯽﮐﺮدن ارادۀ ﺧﻮد‬
> ‫در ارادۀ اﻟﻬﯽ‪ .‬ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪" ،‬ای واﻗﻒ در ﻣﻮاﻗﻒ ﻋﺒﻮدﻳﺖ‪ ،‬از‬
> ‫ﻣﻘﺘﻀﺎی ﻋﺒﻮدﻳﺖ ﺧﻠﻮص ﻧﻴﺖ و ﻓﻨﺎ و ﻣﺤﻮﻳﺖ اﺳﺖ‪ ،‬ﻳﻌﻨﯽ در ﺟﻤﻴﻊ ﺷﺌﻮن ﻓﻨﺎی‬
> ‫ﻣﺤﺾ و ﻓﻘﺮ ﺻﺮف و ﻓﺪاﻳﯽ ﮐﻠّﯽ ﺗﺎم اﺳﺖ؛ ﻳﻌﻨﯽ اﺛﺮی و ﺷﺎﺋﺒﻪای از وﺟﻮد و‬
> ‫ﻫﺴﺘﯽ او ﺑﺎﻗﯽ ﻧﻤﺎﻧَﺪ و ﺑﻪ ﻓﺮاﺋﺾ ﻣﺤﻮﻳﺖ ﮐﻪ از ﺷﺮاﺋﻂ ﻋﺒﻮدﻳﺖ اﺳﺖ ﻗﻴﺎم ﻧﻤﺎﻳﺪ‪.‬‬
> ‫در اﻳﻦ ﺣﺎل از ﻣﺸﺮق ﺗﻘﺪﻳﺲ اﻧﻮار ﺗﻮﺣﻴﺪ ﭼﻨﺎن ﺑﺮ او ﺑﺘﺎﺑﺪ ﮐﻪ ﻫﻤﻪ اﻧﻮار ﮔﺮدد‪".‬‬
> ‫)ﻣﮑﺎﺗﻴﺐ‪ ،‬ج‪ ،۸‬ص‪(۱۶۸‬‬
> ‫ﺳﻮم‪ ،‬ﻋﻬﺪ و ﻣﻴﺜﺎق اﻟﻬﯽ اﺳﺖ‪ :‬ﺧﺪاوﻧﺪ اﻳﻦ ﻋﻬﺪ را ﺑﺎ ﺑﻨﯽ آدم ﺑﺴﺖ ﻧﻪ ﺑﺎ دﻳﮕﺮ‬
> ‫ﮐﺎﺋﻨﺎت؛ ﭘﺲ اﻣﺎﻧﺘﺶ را ﺑﻪ او ﺳﭙﺮد و اﻧﺘﻈﺎر داﺷﺖ ﮐﻪ اﻣﺎﻧﺖ ﺣﻔﻆ ﺷﻮد‪ .‬ﺣﻀﺮت‬
> ‫ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪" ،‬ای ﻣﺸﻐﻮل ﺑﻪ ﺧﺪﻣﺖ اﻣﺮاﻟﻠّﻪ ‪ ...‬ﮐﻤﺮ را ﺑﺮ ﺧﺪﻣﺖ اﻣﺮ‬
> ‫ﻣﺤﮑﻢ ﺑﻨﺪ و در ﺛﺒﻮت و رﺳﻮخ ﺿﻌﻔﺎء ﺑﺮ ﻋﻬﺪ و ﭘﻴﻤﺎن ﺑﮑﻮش؛ ﭼﻪ ﮐﻪ ﻣﻴﺜﺎق اﻟﻬﯽ‬
> ‫اﻣﺎﻧﺖ رﺑّﺎﻧﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺟﺒﺎل و ارض و ﺳﻤﻮات ﺣﻤﻞِ آن ﻧﺘﻮاﻧﺴﺘﻨﺪ؛ ﭼﮕﻮﻧﻪ‬
> 
> ‫‪104‬‬
> ‫ﻛﻠﻤﺎت ﻣﻜﻨﻮﻧﻪ‪ :‬ﺳﻴﺮ از ﻧﻘﺺ ﺑﻪ ﺳﻮي ﻛﻤﺎل‬                               ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺳﺴﺖﻋﻨﺼﺮان ﺣﻤﻞ ﺗﻮاﻧﻨﺪ؛ اﻧّﺎ ﻋﺮﺿﻨﺎ اﻷﻣﺎﻧﺔ ﻋﻠﯽ اﻟﺴّﻤﺎوات و اﻷرض و اﻟﺠﺒﺎل‬
> ‫‪۱‬‬
> ‫ﺣﻤَﻠﻬﺎ اﻹﻧﺴﺎن‪) "...‬ﺳﻔﻴﻨﮥ ﻋﺮﻓﺎن‪ ،‬ج‪ ،۸‬ص‪(۳۷‬‬    ‫ﻦ ﻣِﻨﻬﺎ و َ‬
> ‫ﻓﺄﺑَﻴﻦَ أن ﻳﺤﻤِﻠﻨَﻬﺎ و أﺷﻔﻘ َ‬
> ‫ﻧﮑﺘﻪای ﮐﻪ ﺑﺎﻳﺪ در اﻳﻨﺠﺎ ذﮐﺮ ﮐﺮد ﻣﻌﻨﺎی "ﻇﻠﻮم و ﺟﻬﻮل" اﺳﺖ ﮐﻪ در آﻳﮥ ﻗﺮآن ﺑﻪ‬
> ‫اﻧﺴﺎن ﻧﺴﺒﺖ داده ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬اﮔﺮﭼﻪ ﻣﻔﺴّﺮﻳﻦ اﺳﻼﻣﯽ ﻇﻠﻮم و ﺟﻬﻮل را ﺻﻴﻐﮥ‬
> ‫ﻣﺒﺎﻟﻐﻪ از ﻇﺎﻟﻢ و ﺟﺎﻫﻞ ﮔﺮﻓﺘﻨﺪ و ﺣﺎﻓﻆ ﻧﻴﺰ ﮔﻔﺖ‪:‬‬
> ‫ﻗﺮﻋﮥ ﻓﺎل ﺑﻪ ﻧﺎم ﻣﻦِ دﻳﻮاﻧﻪ زدﻧﺪ‬     ‫آﺳﻤﺎن ﺑﺎر اﻣﺎﻧﺖ ﻧﺘﻮاﻧﺴﺖ ﮐﺸﻴﺪ‬
> ‫و ﺟﻨﺎب ﻓﺎﺿﻞ ﻣﺎزﻧﺪراﻧﯽ ﻧﻴﺰ در ﺷﺮح آن ﻓﺮﻣﻮده اﺳﺖ‪ ..." ،‬ﻣﺮاد از اﻣﺎﻧﺖ ﺟﻠﻮۀ‬
> ‫ﻳﺰداﻧﯽ در ﺟﻬﺎن و ﭘﻴﻮﺳﺘﮕﯽ ﺑﻪ آن ﺳﺮﭼﺸﻤﻪ و ﻣﺮاد از اﻧﺴﺎن آدم اﺑﻮاﻟﺒﺸﺮ و ﻣﻈﺎﻫﺮ‬
> ‫اﻟﻬﻴﻪ ﺑﺎﺷﺪ؛ ﻣﺒﺎﻟﻐﻪ در وزن و ﮔﺮاﻧﯽ اﻳﻦ ﺑﺎر و ﺟﻬﻞ و ﻧﺎﺗﻮاﻧﯽ ﺟﺴﻤﺎﻧﯽ ﺑﺸﺮ اﺳﺖ و‬
> ‫ﻋﺮض اﻣﺎﻧﺖ ﺑﺮ ﻣﺎدون اﻧﺴﺎن اﻇﻬﺎر ﺗﮑﻠﻴﻒ ﺑﻪ آﻧﻬﺎ ﻧﻴﺴﺖ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ اﺷﺮاق اﻳﻦ اﻧﻮار‬
> ‫ﺑﺮ ﮐﻞّ و ﻓﻘﺪان اﺳﺘﻌﺪادﺷﺎن در ﻗﺒﻮل آن ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ‪) ".‬اﺳﺮاراﻵﺛﺎر‪ ،‬ج‪ ،۱‬ص‪ (۱۹۴‬اﻣّﺎ‪،‬‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء "ﻇﻠﻮم و ﺟﻬﻮل" را ﻧﻮﻋﯽ دﻳﮕﺮ ﺗﺒﻴﻴﻦ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪" ،‬اﻣّﺎ آﻳﮥ ﻗﺮآن‬
> ‫ﮐﻪ در ﺣﻖ اﻣﺎﻧﺖ ﮐﺒﺮﱝ ﻇﻠﻮم و ﺟﻬﻮل ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﺪ؛ اﻳﻦ ﻇﻠﻮم و ﺟﻬﻮل ﻣﺒﺎﻟﻐﮥ ﻇﺎﻟﻢ و‬
> ‫ﺟﺎﻫﻞ ﻧﻴﺴﺖ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﻣﻌﻨﯽاش ﻣﻈﻠﻮم و ﻣﺠﻬﻮل اﺳﺖ؛ ﻳﻌﻨﯽ ﺣﺎﻣﻞ اﻣﺎﻧﺖ ﮐﺒﺮﱝ‬
> ‫ﻣﻈﻠﻮم اﺳﺖ‪ ،‬زﻳﺮا ﺧﻠﻖ اﻧﮑﺎر و اﺳﺘﮑﺒﺎر ﻣﯽﻧﻤﺎﻳﻨﺪ‪ ،‬و ﻣﺠﻬﻮلاﻟﻘﺪر اﺳﺖ‪ ،‬ﻗﺪر او را‬
> ‫ﻧﻤﯽداﻧﻨﺪ‪) ".‬ﻣﺎﺋﺪه‪ ،‬ج‪ ،۲‬ﺑﺎب ‪ / ۴۰‬اﺳﺮاراﻵﺛﺎر‪ ،‬ج‪ ،۱‬ص‪(۱۹۶‬‬
> ‫ﺷﺮاﻳﻂ ﺳﻴﺮ و ﺳﻔﺮ‬
> ‫ﺖ آن ﮐﻪ ﻋﺮوج اﻧﺴﺎن ﺑﺎﺷﺪ ﺑﻪ‬ ‫ﺳﻔﺮی ﺑﺰرگ در ﭘﻴﺶ اﺳﺖ‪ ،‬از ﺑﺪاﻳﺖ ﺧﻠﻘﺖ ﺗﺎ ﻧﻬﺎﻳ ِ‬
> ‫اوج ﻋﺰّت‪ .‬ﺟﻤﺎل ﻣﺒﺎرک ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪" ،‬ﺑﮕﻮ ﻗﺪر اﻳﻦ اﻳّﺎم را ﺑﺪاﻧﻴﺪ و ﺑﻪ ﺗﺪارک‬
> ‫ﻣﺎﻓﺎت ﻗﻴﺎم ﻧﻤﺎﻳﻴﺪ‪ .‬ﺳﻔﺮ ﻋﻈﻴﻢ در ﭘﻴﺶ‪ ،‬ﻓﺮاﻣﻮش ﻣﻨﻤﺎﻳﻴﺪ؛ آﻧﭽﻪ از ﺑﺮای ﺳﻔﺮ ﻻزم‬
> ‫اﺳﺖ ﺑﻪ آن ﺗﻤﺴّﮏ ﺟﻮﻳﻴﺪ؛ ﺣﻖ ﺟﻞّ ﺟﻼﻟﻪ اﻣﺮ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﺪ ﺑﻪ آﻧﭽﻪ ﮐﻪ ﺳﺒﺐ ﻧﺠﺎت و‬
> ‫آﺳﺎﻳﺶ اﻫﻞ ﻋﺎﻟﻢ اﺳﺖ‪) ".‬ﻟﺌﺎﻟﯽ ﺣﮑﻤﺖ‪ ،‬ج‪ ،۱‬ص‪(۱۳۷‬‬
> ‫ﺑﺮای اﯾﻦ ﺳﻔﺮ ﺑﻪ ﻧﻈﺮ ﻣﯽرﺳﺪ ﺟﻤﺎل ﻣﺒﺎرک دو ﺷﺮط ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪ :‬اوّل ﺗﻄﻬﻴﺮ‬
> ‫ﺐ اﻷﺷﻴﺎء ﻋﻨﺪی‬  ‫ﻗﻠﺐ اﺳﺖ‪" ،‬إﻣﻠﮏ ﻗﻠﺒﺎً ﺟﻴّﺪاً ﺣﺴﻨﺎً" و ﺛﺎﻧﯽ رﻋﺎﻳﺖ اﻧﺼﺎف‪" ،‬اﺣ ّ‬
> ‫ﯽ راﻏﺒﺎً‪ ".‬اﮔﺮ ﺑﻪ اﻳﻦ دو ﺷﺮط ﻋﻤﻞ ﮐﻨﯿﻢ‬    ‫اﻹﻧﺼﺎف‪ ،‬ﻻﺗﺮﻏﺐ ﻋﻨﻪ إن ﺗﮑﻦ ا َﻟ ّ‬
> ‫ﻣﯽﺗﻮاﻧﻴﻢ در اﯾﻦ ﺳﻔﺮ ﻣﻮﻓﻖ ﺷﻮﯾﻢ‪.‬‬
> 
> ‫‪105‬‬
> ‫ﻛﻠﻤﺎت ﻣﻜﻨﻮﻧﻪ‪ :‬ﺳﻴﺮ از ﻧﻘﺺ ﺑﻪ ﺳﻮي ﻛﻤﺎل‬                            ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫اوّل‪ ،‬ﺗﻄﻬﻴﺮ ﻗﻠﺐ‪ :‬ﻗﻠﺐ ﻣﺤﻞّ ﺗﺠﻠّﯽ اﻟﻬﯽ اﺳﺖ‪ ،‬ﻣﺤﻞ ﻇﻬﻮر اﻟﻬﯽ اﺳﺖ‪ ،‬ﻣﺘﻌﻠّﻖ ﺑﻪ‬
> ‫او اﺳﺖ و ﻣﺎ از ﺗﺼﺮّف در آن ﻣﻤﻨﻮﻋﻴﻢ‪ ،‬ﺟﻤﻴﻊ آﻧﭽﻪ در آﺳﻤﺎﻧﻬﺎ و زﻣﻴﻦ اﺳﺖ ﺑﺮای‬
> ‫ﻣﺎ آﻓﺮﻳﺪه ﺷﺪه‪ ،‬اﻻّ ﻗﻠﻮب ﮐﻪ ﻣﺤﻞّ ﺗﺠﻠّﯽ ﺟﻼل و اﺟﻼل ﺧﻮد ﻣﻌﻴّﻦ ﻓﺮﻣﻮده‪ ،‬اﻣّﺎ‬
> ‫اﺳﻔﺎ ﮐﻪ ﻫﺮ زﻣﺎن "ﻇﻬﻮر ﻗﺪس" ﺣﻀﺮﺗﺶ "آﻫﻨﮓ ﻣﮑﺎن ﺧﻮد ﻧﻤﻮد ﻏﻴﺮ ﺧﻮد را‬
> ‫ﻳﺎﻓﺖ"؛ ﻟﺬا ﻻﻣﮑﺎن ﺑﻪ "ﺣﺮم ﺟﺎﻧﺎن ﺷﺘﺎﻓﺖ‪ ".‬ﺣﺎل‪ ،‬ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﺪ‪ ،‬ﺑﺮای آن ﮐﻪ اﻧﺴﺎن‬
> ‫ﺑﻪ ﻣُﻠﮏ داﺋﻤﯽ و ازﻟﯽ ﮐﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﺮای او ﻣﻘﺪّر ﻓﺮﻣﻮده ﻓﺎﺋﺰ و ﻧﺎﺋﻞ ﺷﻮد‪ ،‬ﺑﺎﻳﺪ ﮐﻪ‬
> ‫اﺑﺘﺪا ﺗﻄﻬﻴﺮ ﻗﻠﺐ ﻧﻤﺎﻳﺪ‪ ،‬ﺗﺎ ﻧﻮر اﻟﻬﯽ در آن ﺑﺘﺎﺑﺪ‪ .‬در ﻣﻴﺎﻧﮥ راه ﻧﻴﺰ دﻳﮕﺮﺑﺎر اﻧﺴﺎن را‬
> ‫ﻣﺘﺬﮐّﺮ ﻣﯽﺷﻮد ﮐﻪ‪" ،‬ﻓﺆادک ﻣﻨﺰﻟﯽ ﻗﺪّﺳﻪ ﻟﻨﺰوﻟﯽ و روﺣُﮏ ﻣﻨﻈﺮی ﻃﻬّﺮﻫﺎ ﻟﻈﻬﻮری‪".‬‬
> ‫ﺷﺮط ﻫﺮ ﻣﺠﺎﻫﺪهای در اﻣﺮ ﺑﻬﺎﺋﯽ ﺑﺮﺧﻮرداری از ﻗﻠﺐ ﭘﺎک و ﺧﺎﻟﯽ از آﻻﻳﺶ و ﻧﻴﺰ‬
> ‫ﺑﺮی از ﺣﺐّ و ﺑﻐﺾ اﺳﺖ‪ .‬در ﺑﺪاﻳﺖ اﻳﻘﺎن ﺑﺪان اﺷﺎره ﺷﺪه‪" ،‬ﺳﺎﻟﮑﻴﻦ ﺳﺒﻴﻞ‬
> ‫ﻋﺮَﺿﻴﻪ ﭘﺎک و‬   ‫اﻳﻤﺎن و ﻃﺎﻟﺒﻴﻦ ﮐﺆوس اﻳﻘﺎن ﺑﺎﻳﺪ ﻧﻔﻮس ﺧﻮد را از ﺟﻤﻴﻊ ﺷﺌﻮﻧﺎت َ‬
> ‫ﻣﻘﺪّس ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ؛ ﻳﻌﻨﯽ ﮔﻮش را از اﺳﺘﻤﺎع اﻗﻮال و ﻗﻠﺐ را از ﻇﻨﻮﻧﺎت ﻣﺘﻌﻠّﻘﻪ ﺑﻪ‬
> ‫ﺳﺒﺤﺎت ﺟﻼل و روح را از ﺗﻌﻠّﻖ ﺑﻪ اﺳﺒﺎب ﻇﺎﻫﺮه و ﭼﺸﻢ را از ﻣﻼﺣﻈﮥ ﮐﻠﻤﺎت‬
> ‫ﻓﺎﻧﻴﻪ‪) "...‬ﺻﺺ‪(۳–۲‬‬
> ‫از ﺟﻤﻠﻪ ﺷﺮاﻳﻄﯽ ﮐﻪ ﺷﺨﺺ ﻣﺠﺎﻫﺪ ﺑﺎﻳﺪ رﻋﺎﻳﺖ ﮐﻨﺪ ﻧﻴﺰ ﻫﻤﻴﻦ ﻃﻬﺎرت ﻗﻠﺐ اﺳﺖ‪،‬‬
> ‫"ﺷﺨﺺ ﻣﺠﺎﻫﺪ ﮐﻪ اراده ﻧﻤﻮد ﻗﺪم ﻃﻠﺐ و ﺳﻠﻮک در ﺳﺒﻴﻞ ﻣﻌﺮﻓﺖ ﺳﻠﻄﺎن ﻗﺪم‬
> ‫ﮔﺬارد‪ ،‬ﺑﺎﻳﺪ در ﺑﺪاﻳﺖ اﻣﺮ ﻗﻠﺐ را ﮐﻪ ﻣﺤﻞّ ﻇﻬﻮر و ﺑﺮوز ﺗﺠﻠّﯽ اﺳﺮار ﻏﻴﺒﯽ اﻟﻬﯽ‬
> ‫اﺳﺖ‪ ،‬از ﺟﻤﻴﻊ ﻏﺒﺎرات ﺗﻴﺮۀ ﻋﻠﻮم اﮐﺘﺴﺎﺑﯽ و اﺷﺎرات ﻣﻈﺎﻫﺮ ﺷﻴﻄﺎﻧﯽ ﭘﺎک و ﻣﻨﺰّه‬
> ‫ﻓﺮﻣﺎﻳﺪ و ﺻﺪر را ﮐﻪ ﺳﺮﻳﺮ ورود و ﺟﻠﻮس ﻣﺤﺒّﺖ ﻣﺤﺒﻮب ازﻟﯽ اﺳﺖ ﻟﻄﻴﻒ و‬
> ‫ﺻﻮَر‬‫ﺷﺒَﺤﻴّﻪ و ُ‬
> ‫ﻧﻈﻴﻒ ﻧﻤﺎﻳﺪ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ دل را از ﻋﻼﻗﮥ آب و ﮔِﻞ‪ ،‬ﻳﻌﻨﯽ از ﻧﻘﻮش َ‬
> ‫ﺐ و ﺑﻐﺾ در ﻗﻠﺐ ﻧﻤﺎﻧﺪ ﮐﻪ ﻣﺒﺎدا آن‬    ‫ﻇﻠّﻴّﻪ‪ ،‬ﻣﻘﺪّس ﮔﺮداﻧﺪ‪ ،‬ﺑﻪ ﻗﺴﻤﯽ ﮐﻪ آﺛﺎر ﺣ ّ‬
> ‫ﺐ او را ﺑﻪ ﺟﻬﺘﯽ ﺑﯽدﻟﻴﻞ ﻣﻴﻞ دﻫﺪ و ﻳﺎ ﺑﻐﺾ او را از ﺟﻬﺘﯽ ﻣﻨﻊ ﻧﻤﺎﻳﺪ‪ ،‬ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ‬     ‫ﺣ ّ‬
> ‫اﻟﻴﻮم اﮐﺜﺮی ﺑﻪ اﻳﻦ دو وﺟﻪ از وﺟﻪ ﺑﺎﻗﯽ و ﺣﻀﺮت ﻣﻌﺎﻧﯽ ﺑﺎز ﻣﺎﻧﺪهاﻧﺪ و ﺑﯽﺷﺒﺎن‬
> ‫در ﺻﺤﺮاﻫﺎی ﺿﻼﻟﺖ و ﻧﺴﻴﺎن ﻣﯽﭼﺮﻧﺪ‪) ".‬اﻳﻘﺎن‪ ،‬ص‪(۱۴۸‬‬
> ‫دوم‪ ،‬رﻋﺎﻳﺖ اﻧﺼﺎف‪ :‬ﭼﻮن ﻗﻠﺐ ﺗﻄﻬﻴﺮ ﺷﺪ‪ ،‬ﺑﺎﻳﺪ ﺷﺮط ﺛﺎﻧﯽ را اﺟﺮا ﮐﺮد و آن‬
> ‫رﻋﺎﻳﺖ اﻧﺼﺎف اﺳﺖ در ﺟﻤﻴﻊ اﻣﻮر ﺗﺎ ﻫﺮ آﻧﭽﻪ را ﮐﻪ ﺑﺎﻳﺪ دﻳﺪ اﻧﺴﺎن ﺑﺎ ﭼﺸﻢ ﺧﻮد‬
> 
> ‫‪106‬‬
> ‫ﻛﻠﻤﺎت ﻣﻜﻨﻮﻧﻪ‪ :‬ﺳﻴﺮ از ﻧﻘﺺ ﺑﻪ ﺳﻮي ﻛﻤﺎل‬                            ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺑﺒﻴﻨﺪ و ﺑﺎ ﻋﻠﻢ و آﮔﺎﻫﯽ ﺧﻮد ﺑﺴﻨﺠﺪ ﻧﻪ آن ﮐﻪ دﻧﺒﺎﻟﻪروی دﻳﮕﺮان ﺷﻮد و ﺑﻪ اﻗﻮال‬
> ‫دﻳﮕﺮان ﻗﻨﺎﻋﺖ ﮐﻨﺪ‪.‬‬
> ‫اﺻﻞ اﻧﺼﺎف آﻧﻘﺪر اﻫ ّﻤﻴّﺖ دارد ﮐﻪ اوّل اﻧﺴﺎﻧﻴﺖ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪ ،‬ﭼﻪ ﮐﻪ ﺑﻪ ﻳﮑﯽ‬
> ‫از ﻳﺎران ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪" ،‬ﺑﮕﻮ ﺑﻪ اﺣﺒّﺎی اﻟﻬﯽ ﮐﻪ اوّل اﻧﺴﺎﻧﻴﺖ اﻧﺼﺎف اﺳﺖ و ﺟﻤﻴﻊ‬
> ‫اﻣﻮر ﻣﻨﻮط ﺑﻪ آن‪) ".‬اﻗﺘﺪارات‪ ،‬ص‪ (۲۹۳‬و از آن ﻫﻢ ﻣﻬﻢﺗﺮ آن ﮐﻪ اﮔﺮ ﮐﺴﯽ ﻓﺎﻗﺪ‬
> ‫اﻧﺼﺎف ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬اﺻﻼً اﻧﺴﺎن ﻣﺤﺴﻮب ﻧﻤﯽﺷﻮد‪ .‬ﺟﻤﺎل ﻣﺒﺎرک ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪" ،‬اﻳﻦ ﻋﺒﺪ‬
> ‫از اوّل اﻳّﺎم اﻟﯽ ﺣﻴﻦ اﻫﻞ اﻳﺮان را ﺑﻪ ﻋﺪل و اﻧﺼﺎف دﻋﻮت ﻧﻤﻮد‪ .‬ﻓﯽاﻟﺤﻘﻴﻘﻪ ﻫﺮ‬
> ‫ﻧﻔﺴﯽ ﺑﻪ اﻳﻦ دو ﺻﻔﺖ ﻣﺒﺎرﮐﻪ ﻣﺰﻳّﻦ ﻧﺒﺎﺷﺪ‪ ،‬از اﻧﺴﺎن ﻣﺤﺴﻮب ﻧﺒﻮده و ﻧﻴﺴﺖ‪".‬‬
> ‫‪۲‬‬
> ‫)ﺣﺪﻳﻘﮥ ﻋﺮﻓﺎن‪ ،‬ص‪(۱۲۴‬‬
> ‫و اﻣّﺎ اﻳﻦ ﮐﻪ اﻧﺼﺎف ﭼﻴﺴﺖ ﺑﺎﻳﺪ در ﺑﻴﺎﻧﯽ دﻳﮕﺮ ﺑﻪ ﺟﺴﺘﺠﻮی ﻣﻌﻨﯽ آن ﭘﺮداﺧﺖ‪،‬‬
> ‫"‪...‬اﻻﻧﺼﺎف و ﻫﻮ ﺧﺮوج اﻟﻌﺒﺪ ﻋﻦ اﻟﻮﻫﻢ و اﻟﺘّﻘﻠﻴﺪ و اﻟﺘّﻔﺮّس ﻓﯽ ﻣﻈﺎﻫﺮ اﻟﺼّﻨﻊ‬
> ‫ﺑﻨﻈﺮ اﻟﺘّﻮﺣﻴﺪ و اﻟﻤﺸﺎﻫﺪة ﻓﯽ ﮐﻞّ اﻻﻣﻮر ﺑﺎﻟﺒﺼﺮ اﻟﺤﺪﻳﺪ‪) ".‬ﮔﻠﺰار‪ ،‬ص‪(۶۶‬‬
> ‫آﻏﺎز ﺳﻔﺮ‬
> ‫در اﺑﺘﺪای ﺳﻔﺮ‪ ،‬ﺑﺮای آن ﮐﻪ ﻣﺴﺎﻓﺮ اﻟﯽ اﻟ ّﻠﻪ ﺑﺪاﻧﺪ از ﭼﻪ ﻣﻘﺎﻣﯽ ﺑﺮﺧﻮردار اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﻪ‬
> ‫ﺐ اﻟﻬﯽ آﻓﺮﻳﺪه ﺷﺪه‪،‬‬  ‫دو ﻧﮑﺘﻪ اﺷﺎره ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪ :‬اوّل آن ﮐﻪ ﺻﺮﻓ ًﺎ ﺑﻪ ﻋﻠّﺖ ﺣ ّ‬
> ‫ﮏ ﻓﺨﻠﻘﺘُﮏَ" و ﺛﺎﻧﯽ آن ﮐﻪ ﺑﻪ ﺻﻮرت و ﻣﺜﺎل اﻟﻬﯽ ﺧﻠﻖ ﺷﺪه اﺳﺖ‪،‬‬       ‫ﺖ ﺧﻠ َﻘ َ‬‫"أﺣﺒَﺒ ُ‬
> ‫ﮏ ﻣﺜﺎﻟﯽ"‪ .‬ﮐﺴﯽ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺻﻮرت و ﻣﺜﺎل اﻟﻬﯽ ﺧﻠﻖ ﺷﺪه‪ ،‬ﺑﻪ ﻃﻮر ﺑﺎﻟﻘﻮّه‬   ‫ﺖ ﻋﻠﻴ َ‬ ‫"و أﻟﻘﻴ ُ‬
> ‫‪۴‬‬                    ‫‪۳‬‬
> ‫ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ ﺑﻪ اﻋﻠﯽ ﻣﺪارج ﺑﺮﺳﺪ و ﺣﺘّﯽ اﺳﻢ اﻋﻈﻢ ﮔﺮدد و ﻳﻔﻌﻞ ﻣﺎﻳﺸﺎء ﺷﻮد ﮐﻪ‬
> ‫اﻟﺒﺘّﻪ ﻣﻨﻮط اﺳﺖ ﺑﻪ آن ﮐﻪ اﻧﺴﺎن ﺧﻮد را از ﺣﺠﺒﺎت ﻧﻔﺲ و ﻫﻮی ﺧﻼﺻﯽ ﺑﺨﺸﺪ و‬
> ‫ﺐ اﻟﻬﯽ ﺛﺎﺑﺖ و راﺳﺦ ﻣﺎﻧَﺪ‪ .‬ﭼﻮن ﻣﻌﻠﻮم آﻣﺪ ﮐﻪ ﻣﺼﺪر ﺧﻠﻘﺖ ﻣﺤﺒّﺖ ﺑﻮده‪،‬‬          ‫ﺑﺮ ﺣ ّ‬
> ‫ﺑﺎﻳﺪ ﮐﻪ ﭘﺎﺳﺨﮕﻮی اﻳﻦ ﻣﺤﺒّﺖ ﺷﺪ ﮐﻪ ﺑﻪ ﻇﺎﻫﺮ ﻣﺤﺒّﺖ ﺧﻮد را ﻣﺸﺮوط ﺑﻪ ﻣﺤﺒّﺖ‬
> ‫ﻋﺒﺪ ﻣﯽﮐﻨﺪ‪" ،‬اﺣﺒﺒﻨﯽ ﻷﺣﺒّﮏ؛ إن ﻟﻢﺗﺤﺒّﻨﯽ ﻟﻦ اﺣﺒّﮏ اﺑﺪ ًا"‪ .‬اﻣّﺎ اﻳﻦ ﺧﻼف‬
> ‫ﻣﺤﺒّﺖ ﺑﻼ ﻗﻴﺪ و ﺷﺮط ﺧﺎﻟﻖ ﺑﻪ ﻣﺨﻠﻮق اﺳﺖ ﮐﻪ ﻓﺮﻣﻮد‪" ،‬دوﺳﺖ ﻣﻌﻨﻮی ﺷﻤﺎ را‬
> ‫ﻷﺟﻞ ﺷﻤﺎ دوﺳﺖ داﺷﺘﻪ و دارد ﺑﻠﮑﻪ ﻣﺨﺼﻮص ﻫﺪاﻳﺖ ﺷﻤﺎ ﺑﻼﻳﺎی ﻻﺗﺤﺼﯽ ﻗﺒﻮل‬
> ‫ﻓﺮﻣﻮده؛ ﺑﻪ ﭼﻨﻴﻦ دوﺳﺖ ﺟﻔﺎ ﻣﮑﻨﻴﺪ و ﺑﻪ ﮐﻮﻳﺶ ﺑﺸﺘﺎﺑﻴﺪ‪".‬؛ ﻟﺬا ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻌﻨﺎﻳﯽ دﻳﮕﺮ‬
> ‫ﺑﺮای آن ﻳﺎﻓﺖ و ﻣﻔﻬﻮﻣﯽ دﻳﮕﺮ ﺟُﺴﺖ‪ .‬ﻣﺤﺒّﺖ اﻟﻬﯽ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺧﻮرﺷﻴﺪی اﺳﺖ ﮐﻪ‬
> ‫داﺋﻢ ﻣﯽﺗﺎﺑﺪ‪ ،‬و ﭼﻮن ﺑﺎراﻧﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ ﮔﻠﺸﻦ و ﮔﻠﺨﻦ ﻣﯽﺑﺎرد؛ اﻣّﺎ اﮔﺮ ﮐﺴﯽ ﺧﻮد‬
> 
> ‫‪107‬‬
> ‫ﻛﻠﻤﺎت ﻣﻜﻨﻮﻧﻪ‪ :‬ﺳﻴﺮ از ﻧﻘﺺ ﺑﻪ ﺳﻮي ﻛﻤﺎل‬                           ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫را در ﻇﻠﻤﺖ ﻧﻔﺲ ﻧﮕﺎه داﺷﺖ‪ ،‬ﺧﻮد را ﺑﯽﺑﻬﺮه ﺳﺎﺧﺘﻪ اﺳﺖ‪ ،‬ﻧﻪ آن ﮐﻪ ﻓﻴﺾ اﻟﻬﯽ‬
> ‫ﻣﺘﻮﻗّﻒ ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪" ،‬ﺑﺴﯽ واﺿﺢ و ﻣﺒﺮﻫﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ در ﻓﻴﺾ ﻓﻴّﺎض‬
> ‫ﺗﻌﻄﻴﻞ ﻧﺒﻮده و ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬ﻧﻔﻮﺳﯽ ﮐﻪ از اﻳﻦ ﻓﻴﺾ ﻣﻨﻴﻊ ﻣﺤﺮوم ﻣﺎﻧﺪهاﻧﺪ‪ ،‬ﺳﺒﺐ آن‬
> ‫اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺘﺎﺑﻌﺖ اوﻫﺎم ﻧﻤﻮدهاﻧﺪ و ﺑﻪ اﺻﻨﺎم ﻧﻔﺲ و ﻫﻮی ﻣﻌﺘﮑﻒ ﺷﺪهاﻧﺪ‪) ".‬آﺛﺎر‬
> ‫ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ‪ ،‬ج‪ ،۷‬ص‪(۱۷۰‬‬
> ‫ﺗﺮک ﻧﻔﺲ و ﻫﻮی‬
> ‫از ﻫﻤﺎن آﻏﺎز ﺳﻔﺮ‪ ،‬ﻫﺸﺪار داده ﻣﯽﺷﻮد ﮐﻪ اﮔﺮ ﻗﺼﺪ وﺻﻮل ﺑﻪ ﻣﻘﺼﻮد دارﻳﻢ‪ ،‬ﺑﺎﻳﺪ‬
> ‫ﮐﻪ ﺗﺮک ﻧﻔﺲ و ﻫﻮی ﮐﻨﻴﻢ و از ارادۀ ﺧﻮد ﭼﺸﻢ ﺑﭙﻮﺷﻴﻢ؛ اﮔﺮ ﻃﺎﻟﺐ ﻧﻔﺲ اﻟﻬﯽ‬
> ‫ﻫﺴﺘﻴﻢ‪ ،‬از ﻧﻔﺲ ﺧﻮد اﻋﺮاض ﮐﻨﻴﻢ و اﮔﺮ ﺟﻮﻳﺎی رﺿﺎی او ﻫﺴﺘﻴﻢ از رﺿﺎی ﺧﻮد‬
> ‫روی ﺑﮕﺮداﻧﻴﻢ‪" ،‬إن ﺗﺤﺐّ ﻧﻔﺴﯽ ﻓﺄﻋﺮض ﻋﻦ ﻧﻔﺴﮏ و إن ﺗﺮد رﺿﺎﺋﯽ ﻓﺄﻏﻤﺾ ﻋﻦ‬
> ‫رﺿﺎﺋﮏ"‪ ،‬ﭼﻪ ﮐﻪ آﺳﺎﻳﺶ ﻫﻨﮕﺎﻣﯽ دﺳﺖ دﻫﺪ ﮐﻪ از ﻧﻔﺲ اﻋﺮاض ﮐﻨﻴﻢ و ﺑﻪ‬
> ‫ﺣﻀﺮﺗﺶ روی آورﻳﻢ؛ ﺧﺪاوﻧﺪ دوﺳﺖ دارد ﻓﻮق ﮐﻞّ ﺷﯽ و ﺑﻪ ﺗﻨﻬﺎﻳﯽ ﻣﺤﺒﻮب‬
> ‫ﺐ أن أ ﮐﻮن ﻣﺤﺒﻮﺑﺎً ﻓﻮق ﮐﻞّ ﺷﯽء" و اﮔﺮ ﻣﯽﺧﻮاﻫﻴﻢ ﺑﻪ ﮐﺴﯽ ﻳﺎ‬       ‫ﺑﺎﺷﺪ‪" ،‬ﻷﻧّﯽ اُﺣ ﱡ‬
> ‫ﭼﻴﺰی ﻓﺨﺮ ﮐﻨﻴﻢ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ اﻧﺘﺴﺎب ﺑﻪ او ﻣﺒﺎﻫﺎت ﻧﻤﺎﻳﻴﻢ و ﺑﻪ او ﻣﺘﻮﮐّﻞ ﺑﺎﺷﻴﻢ‪.‬‬
> ‫ﺐ ﺧﺪاوﻧﺪ در ﻣﯽآﻳﻴﻢ ﺗﺎ در اﻣﻦ و اﻣﺎن و دور از‬     ‫ﭼﻮن ﭼﻨﻴﻦ ﮐﺮدﻳﻢ ﺑﻪ ﺣﺼﻦِ ﺣ ّ‬
> ‫ﺧﻄﺮات ﺷﻴﺎﻃﻴﻦ ﺑﺎﺷﻴﻢ‪ .‬اﻣّﺎ اﻳﻦ ﺣﺼﻦ ﺧﺎرج از وﺟﻮد ﻣﺎ ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬از ﻃﺮﻓﯽ‬
> ‫ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﺪ‪" ،‬ﺣﺒّﯽ ﺣﺼﻨﯽ" و ﺑﻼﻓﺎﺻﻠﻪ ﺑﺮای اﻳﻦ ﮐﻪ زﻳﺎد ﻫﻢ در ﺟﺴﺘﺠﻮی اﻳﻦ‬
> ‫ﺣﺼﻦ ﻧﺒﺎﺷﻴﻢ‪ ،‬ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﺪ‪" ،‬ﺣﺼﻨﯽ اﻧﺖ ﻓﺎدﺧُﻞ ﻓﻴﻪ ‪ ...‬ﺣﺒّﯽ ﻓﻴﮏ ﻓﺎﻋﺮﻓﻪ‪".‬‬
> ‫ﻣﻘﺎم اﻧﺴﺎن‬
> ‫آﻧﭽﻪ ﮐﻪ ﺑﺴﻴﺎر ﻣﻮرد ﺗﺄ ﮐﻴﺪ واﻗﻊ ﺷﺪه ﻋﻈﻤﺖ ﻣﻘﺎم اﻧﺴﺎن اﺳﺖ؛ او ﻧﺒﺎﻳﺪ ﺧﻮد را‬
> ‫ﺣﻘﻴﺮ ﺑﺸﻤﺎرد؛ ﻧﺒﺎﻳﺪ اﺣﺴﺎس ﺿﻌﻒ ﻧﻤﺎﻳﺪ؛ ﻧﺒﺎﻳﺪ اﻳﻦ ﺗﺼﻮّر ﺑﻪ او راه ﻳﺎﺑﺪ ﮐﻪ ذﻟﻴﻞ‬
> ‫اﺳﺖ‪" ،‬ﺻﻨﻌﺘُﮏ ﻋﺰﻳﺰا"‪ ،‬ﺟﺎﻫﻞ اﺳﺖ‪" ،‬ﻣِﻦ ﺟﻮﻫﺮاﻟﻌﻠﻢ أﻇﻬﺮﺗُﮏ"‪ ،‬ﻓﻨﺎﭘﺬﻳﺮ اﺳﺖ‪،‬‬
> ‫"ﮐﻴﻒ ﺗﺨﺎف ﻋﻦ ﻓﻨﺎﺋﮏ"‪ ،‬ﺗﺎرﻳﮏ اﺳﺖ‪" ،‬ﻣﺼﺒﺎﺣﯽ ﻓﻴﮏ ﻓﺎﺳﺘﻨﺮ ﺑﻪ"؛ ﻣﮕﺮ آن ﮐﻪ‬
> ‫ﺧﻮد را ﺑﺎ ﺧﺪاوﻧﺪ ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﮐﻨﺪ‪ .‬در ﺟﻤﻴﻊ ﻣﻨﺎﺟﺎﺗﻬﺎ ﻧﻴﺰ ﻣﺎ ﺧﻮد را ﺑﺎ ﺧﺪاوﻧﺪ ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ‬
> ‫ﻣﯽﮐﻨﻴﻢ و ﺑﻪ ﺿﻌﻒ و ﻋﺠﺰ و ﺟﻬﻞ ﺧﻮد ﻣﻌﺘﺮف ﻣﯽﺷﻮﻳﻢ؛ اﻣّﺎ در ﻣﻘﺎم ﻋﺒﻮدﻳﺖ‬
> ‫اﻟﻬﯽ از ﺟﻤﻴﻊ ﻣﻮاﻫﺐ ﺑﺮﺧﻮردارﻳﻢ و ﻧﺒﺎﻳﺪ ﻧﺴﺒﺖ ﻧﻘﺺ ﺑﻪ ﺧﻮد دﻫﻴﻢ ﮐﻪ ﻓﺮﻣﻮد‪،‬‬
> ‫ن ﺻُﻨﻌﯽ ﮐﺎﻣﻞٌ‪ ۵".‬اﻟﺒﺘّﻪ ﺟﻤﻴﻊ اﻳﻦ ﺻﻔﺎت ﻋﺎﻟﻴﻪ ﺑﺎ اﻧﺘﺴﺎب ﺑﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ و ﺗﻮﺟّﻪ ﺑﻪ‬
> ‫"ﻷ ّ‬
> 
> ‫‪108‬‬
> ‫ﻛﻠﻤﺎت ﻣﻜﻨﻮﻧﻪ‪ :‬ﺳﻴﺮ از ﻧﻘﺺ ﺑﻪ ﺳﻮي ﻛﻤﺎل‬                              ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫او ﺣﺎﺻﻞ ﻣﯽﺷﻮد‪ ،‬ﻫﻤﭽﻮن آﻳﻨﻪای ﮐﻪ ﭼﻮن ﺑﻪ ﺧﻮرﺷﻴﺪ ﻣﺘﻮﺟّﻪ ﻣﯽﮔﺮدد‪ ،‬ﻧﻮر و‬
> ‫ﺣﺮارﺗﺶ را ﮐﺴﺐ ﻣﯽﮐﻨﺪ و ﺑﻪ اﻃﺮاف ﺧﻮد ﻣﻨﻌﮑﺲ ﻣﯽﺳﺎزد‪.‬‬
> ‫در ﻣﻮرد ﻋﻈﻤﺖ ﻣﻘﺎم اﻧﺴﺎن ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟ ّﻠﻪ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪" ،‬در ﻣﻴﺎﻧﮥ ﻋﺒﺎد ﺑﻪ ﻗﺴﻤﯽ‬
> ‫ل وﺟﻮد و اوّل ﻋﺎﺑﺪﻳﻦ‬   ‫رﻓﺘﺎر ﮐﻨﻴﺪ ﮐﻪ آﺛﺎر ﺣﻖ از ﺷﻤﺎ ﻇﺎﻫﺮ ﺷﻮد؛ ﭼﻪ ﮐﻪ ﺷﻤﺎﻳﻴﺪ ا ّو ِ‬
> ‫و اوّل ﺳﺎﺟﺪﻳﻦ و اوّل ﻃﺎﺋﻔﻴﻦ‪ .‬ﻓﻮ اﻟّﺬی أﻧﻄﻘﻨﯽ ﺑﻤﺎ أراد ﮐﻪ اﺳﻤﺎء ﺷﻤﺎ در ﻣﻠﮑﻮت‬
> ‫اﻋﻠﲐ ﻣﺸﻬﻮرﺗﺮ اﺳﺖ از ذﮐﺮ ﺷﻤﺎ در ﻧﺰد ﺷﻤﺎ‪ .‬ﮔﻤﺎن ﻣﮑﻨﻴﺪ اﻳﻦ ﺳﺨﻦ وﻫﻢ اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫ﻳﺎ ﻟﻴﺖ اﻧﺘﻢ ﺗﺮون ﻣﺎ ﻳﺮی ر ﱡﺑﮑُﻢ اﻟﺮّﺣﻤﻦ ﻣِﻦ ﻋﻠ ّﻮ ﺷﺄﻧﮑﻢ و ﻋﻈﻤﺔ ﻗﺪرﮐﻢ و ﺳﻤ ّﻮ‬
> ‫ﻣﻘﺎﻣﮑﻢ‪ .‬ﻧﺴﺌﻞاﻟ ّﻠﻪ أن ﻻﺗﻤﻨﻌﮑﻢ أﻧﻔﺴﮑﻢ و أﻫﻮاﺋﮑﻢ ﻋﻤّﺎ ُﻗﺪّر ﻟﮑﻢ‪) "...‬اﻗﺘﺪارات‪،‬‬
> ‫ص‪(۲۱۷‬‬
> ‫اﻣّﺎ اﻳﻦ ﻋﻈﻤﺖ ﻣﻘﺎم ﻓﻘﻂ ﺑﺎ اﺗّﮑﺎء ﺗﺎم ﺑﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺣﺎﺻﻞ ﻣﯽﺷﻮد‪ ،‬ﭼﻪ ﮐﻪ در ﺑﻴﺎن‬
> ‫ﻓﻮق ﻧﻴﺰ از ﺧﺪاوﻧﺪ ﺧﻮاﺳﺘﻪ ﻣﯽﺷﻮد ﺑﻨﺪﮔﺎﻧﺶ را ﻫﺪاﻳﺖ ﻧﻤﺎﻳﺪ ﺗﺎ ﻧﻔﺲ و ﻫﻮی آﻧﻬﺎ‬
> ‫را از آﻧﭽﻪ ﮐﻪ ﺑﺮاﻳﺸﺎن ﻣﻘﺪّر ﺷﺪه ﻣﻨﻊ ﻧﮑﻨﺪ‪ .‬ﻟﺬا در ﻓﻘﺮات ﺑﻌﺪ ﻧﻴﺰ ﻣﮑﺮّر ًا ﺑﻪ اﻳﻦ‬
> ‫ﻧﮑﺘﻪ اﺷﺎره ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪" ،‬وﺟّﻪ ﺑﻮﺟﻬﯽ و اﻋﺮض ﻋﻦ ﻏﻴﺮی ‪ ...‬إﮐﻒِ ﺑﻨﻔﺴﯽ ﻋﻦ‬
> ‫دوﻧﯽ و ﻻﺗﻄﻠﺐ ﻣﻌﻴﻨﺎً ﺳﻮاﺋﯽ ‪ ...‬إﻧﺲَ دوﻧﯽ و آﻧﺲ ﺑﺮوﺣﯽ‪ ".‬زﻳﺮا روح اﻟﻬﯽ را در‬
> ‫ﻣﺎ ﺑﻪ ودﻳﻌﻪ ﮔﺬاﺷﺘﻪ و اﻧﺘﻈﺎر ﻧﺪارد او را ﺗﺮک ﮐﻨﻴﻢ و ﻣﺤﺒﻮب دﻳﮕﺮی اﺧﺘﻴﺎر‬
> ‫ﻧﻤﺎﻳﻴﻢ‪.‬‬
> ‫ﻣﺎ در اﻳﻦ ﺳﺒﻴﻞ ﺣﻖ ﻧﺪارﻳﻢ ﺧﻮد را ذﻟﻴﻞ ﮐﻨﻴﻢ‪ ،‬ﭼﻪ ﮐﻪ ﻣﺎ را ﻋﺰﻳﺰ آﻓﺮﻳﺪه اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫ﭼﻨﺪﻳﻦ ﻣﺮﺗﺒﻪ ﺑﻪ ﻣﺎ ﻫﺸﺪار ﻣﯽدﻫﺪ ﮐﻪ ﻣﻴﻮهﻫﺎی ﻋﺎﻟﯽ ﮐﻪ ﺑﺮ درﺧﺖ ﺑﺎﺷﮑﻮه و ﻣﺠﻠّﻠﯽ‬
> ‫روﻳﻴﺪه ﺑﺮای ﻣﺎ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ و ﻧﺒﺎﻳﺪ ﮐﻪ از آن روی ﺑﮕﺮداﻧﻴﻢ و ﺑﻪ آﻧﭽﻪ ﮐﻪ ﭘﺴﺖﺗﺮ‬
> ‫از آن اﺳﺖ ﻗﻨﺎﻋﺖ ﮐﻨﻴﻢ‪" ،‬ﻗﺪّرتُ ﻟﮏ ﻣﻦ اﻟﺸّﺠﺮ اﻷﺑﻬﯽ اﻟﻔﻮاﮐﻪ اﻷﺻﻔﯽ"‪ .‬ﻣﺎ را‬
> ‫ﻣﺘﻌﺎﻟﯽ ﺧﻠﻖ ﮐﺮده‪ ،‬ﻧﺒﺎﻳﺪ ﻧﻔﺲ ﺧﻮد را ذﻟﻴﻞ ﺳﺎزﻳﻢ‪" ،‬ﺧﻠﻘﺘُﮏ ﻋﺎﻟﻴ ًﺎ‪ ".‬اﻳﻦ ﻣﻌﻨﯽ را‬
> ‫ﻣﺎ در ﺑﻴﺎﻧﺎت دﻳﮕﺮ ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟ ّﻠﻪ ﻧﻴﺰ ﻣﯽﻳﺎﺑﻴﻢ‪ .‬ﻓﯽاﻟﻤﺜﻞ ﻣﺎ را از اﻋﺘﺮاف ﺑﻪ‬
> ‫ﮔﻨﺎﻫﺎن و ﻃﻠﺐ ﻏﻔﺮان از دﻳﮕﺮان ﻣﻨﻊ ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ‪ ۶،‬ﭼﻪ ﮐﻪ "ﺟﺰ ﺣﻀﺮت رﺣﻤٰﻦ ﺑﺮ‬
> ‫آﻣﺮزش ﮔﻤﺮاﻫﺎن و ﮔﻨﺎﻫﮑﺎران ﻗﺎدر ﻧﺒﻮده و ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬ﮐﺴﯽ ﮐﻪ ﻫﺴﺘﯽ ﻧﻴﺎﻓﺘﻪ ﭼﮕﻮﻧﻪ‬
> ‫ﻫﺴﺘﯽ ﺑﺨﺸﺪ و ﺻﺎﺣﺐ ﺧﻄﺎ ﭼﮕﻮﻧﻪ از ﺧﻄﺎ درﮔﺬرد" )ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ اﻟﻮاح‪ ،‬ص‪.(۲۵۸‬‬
> ‫اﻳﻦ اﻗﺮار ﻧﺰد ﺑﻨﺪﮔﺎن ﺳﺒﺐ ﺣﻘﺎرت و ذﻟّﺖ اﺳﺖ‪ ،‬و "ﺣﻖّ ﺟﻞّ ﺟﻼﻟﻪ ذﻟّﺖ ﻋﺒﺎد‬
> 
> ‫‪109‬‬
> ‫ﻛﻠﻤﺎت ﻣﻜﻨﻮﻧﻪ‪ :‬ﺳﻴﺮ از ﻧﻘﺺ ﺑﻪ ﺳﻮي ﻛﻤﺎل‬                               ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺧﻮد را دوﺳﺖ ﻧﺪارد‪) ".‬ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ اﻟﻮاح‪ ،‬ص‪ (۱۱۹‬ﺣﻀﺮﺗﺶ ﺑﻨﺪﮔﺎن را از ﺑﻮﺳﻴﺪن‬
> ‫دﺳﺖ‪ ۷‬و ﺗﻌﻈﻴﻢ و ﺗﮑﺮﻳﻢ در ﻣﻘﺎﺑﻞ اﻧﺴﺎﻧﻬﺎ‪ ،‬ﺣﺘّﯽ ﻣﻈﻬﺮ ﻇﻬﻮر ﻧﻴﺰ ﻣﻨﻊ ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ‪ ،‬ﭼﻪ‬
> ‫ﮐﻪ ﻓﻘﻂ ﺧﺪاوﻧﺪی ﮐﻪ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ و دﻳﺪه ﻧﻤﯽﺷﻮد ﺷﺎﻳﺴﺘﻪ ﺗﻌﻈﻴﻢ و ﺳﺠﻮد اﺳﺖ‪،‬‬
> ‫ﻻﻏﻴﺮ‪ ،‬ﭼﻪ ﮐﻪ اﻳﻦ ﺗﻌﻈﻴﻢ و اﻧﺤﻨﺎء و دﺳﺖﺑﻮﺳﯽ ﺳﺒﺐ ذﻟّﺖ اﺳﺖ و اﺣﺪی ﻧﺒﺎﻳﺪ‬
> ‫‪۸‬‬
> ‫ﺧﻮد را ﻧﺰد اﺣﺪی ذﻟﻴﻞ ﺳﺎزد‪.‬‬
> ‫رﻋﺎﯾﺖ ﻣﻘﺎم ﺟﻤﯿﻊ اﻧﺴﺎﻧﻬﺎ‬
> ‫اﻳﻦ ﻋﻈﻤﺖ ﻣﻘﺎم ﻣﻨﺤﺼﺮ ﺑﻪ ﻣﻦ و ﻣﺎ ﻧﻴﺴﺖ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﮐ ّﻠﻴّﮥ اﻧﺴﺎﻧﻬﺎ از آن ﺑﻬﺮهﻣﻨﺪﻧﺪ‪ ،‬ﻟﺬا‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟ ّﻠﻪ در ﻃﻮل اﻳﻦ ﺳﻔﺮ ﺿﻤﻦ اﻳﻦ ﮐﻪ ﻣﺎ را از ذﻟﻴﻞﮐﺮدن ﺧﻮد ﻧﻬﯽ‬
> ‫ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ‪ ،‬ﺑﻪ رﻋﺎﻳﺖ ﻣﻘﺎم ﺳﺎﻳﺮﻳﻦ ﻧﻴﺰ اﻣﺮ ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ‪ .‬در ﻣﻘﺎم اوّل ﻧﻬﯽ از ﻓﺨﺮ ﻓﺮوﺧﺘﻦ‬
> ‫ﺑﻪ دﻳﮕﺮان‪" ،‬ﻻﺗﻔﺘﺨﺮ ﻋﻠﯽ اﻟﻤﺴﮑﻴﻦ ﺑﺎﻓﺘﺨﺎر ﻧﻔﺴﮏ" و ﺧﻮد را ﺑﺎﻻﺗﺮ از ﺳﺎﻳﺮﻳﻦ‬
> ‫داﻧﺴﺘﻦ اﺳﺖ‪ ،‬ﭼﻪ ﮐﻪ "ﻏﺎﻓﻠﺘﺮﻳﻦ ﻋﺒﺎد ﮐﺴﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ‪ ...‬ﺑﺮ ﺑﺮادر ﺧﻮد ﺗﻔﻮّق ﺟﻮﻳﺪ‪".‬‬
> ‫ﺷﺨﺼﯽ ﮐﻪ در اﻳﻦ ﺳﻔﺮ ﺑﻪ دﻳﮕﺮی ﻓﺨﺮ ﻓﺮوﺷﺪ اوّﻟﻴﻦ ﻟﻌﻦ را از ﺧﺪاوﻧﺪ درﻳﺎﻓﺖ‬
> ‫ﻣﯽﮐﻨﺪ‪" ،‬أﻟﻌﻦ ﻋﻠﻴﮏ اﻟﯽ اﻷﺑﺪ‪ ".‬اﮔﺮ ﻧﻬﯽ از اﻓﺘﺨﺎر ﺑﺮ ﻣﺴﮑﻴﻦ ﻣﻄﺮح ﺷﺪه‪ ،‬ﺗﺼﻮّر‬
> ‫ﻧﺸﻮد ﻣﻮارد دﻳﮕﺮ ﻣﺠﺎز ﻣﯽﺷﻮد‪ .‬ﻻواﻟ ّﻠﻪ‪ .‬در ﺳﻮرةاﻟﺒﻴﺎن ﻣﻮارد دﻳﮕﺮ را ذﮐﺮ‬
> ‫ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ ﮐﻪ اﺳﺘﮑﺒﺎر ﺑﺮ ذﻟﻴﻞ ﻣﻤﻨﻮع اﺳﺖ؛ اﮔﺮ اﻏﻨﻴﺎء ﻓﻘﻴﺮی را دﻳﺪﻧﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﻧﺰد او‬
> ‫ﺑﻨﺸﻴﻨﻨﺪ و ﺳﺮﮔﺬﺷﺘﺶ را ﺑﺸﻨﻮﻧﺪ؛ ﺷﺨﺺ ﻋﺎﻟﻢ ﻧﺒﺎﻳﺪ ﺑﺮ ﺟﺎﻫﻞ ﻓﺨﺮ ﺑﻔﺮوﺷﺪ و ﺣﺘّﯽ‬
> ‫ﺷﺨﺺ ﻧﻴﮑﻮﮐﺎر ﺣﻖ ﻧﺪارد ﺷﺨﺺ ﮔﻨﺎﻫﮑﺎر را رﻳﺸﺨﻨﺪ ﻧﻤﺎﻳﺪ‪" :‬إن وﺟﺪﺗﻢ ﻣِﻦ ذﻟﻴﻞٍ‬
> ‫ﻻﺗﺴﺘﮑﺒﺮوا ﻋﻠﻴﻪ ‪ ...‬ﻳﺎ ﻣﻸ اﻷﻏﻨﻴﺎء إن رأﻳﺘﻢ ﻣِﻦ ﻓﻘﻴ ٍﺮ ‪ ...‬ﻻﺗﻔﺮّوا ﻋﻨﻪ ﺛ ّﻢ اﻗﻌﺪوا ﻣﻌﻪ‬
> ‫و اﺳﺘﻔﺴﺮوا ﻣﻨﻪ ﻋﻤّﺎ رﺷﺢ ﻋﻠﻴﻪ ﻣﻦ رﺷﺤﺎت اﺑﺤﺮ اﻟﻘﻀﺎء ﺗﺎﻟ ّﻠﻪ ﻓﯽ ﺗﻠﮏ اﻟﺤﺎﻟﺔ‬
> ‫ن ﻟﮑﻢ و ﻳﺬﮐﺮﻧّﮑﻢ و ﻳﻤﺠّﺪﻧّﮑﻢ‬    ‫ﻳﺸﻬﺪﻧّﮑﻢ اﻫﻞ ﻣﻸ اﻷﻋﻠﯽ و ﻳﺼﻠّﻴﻦ ﻋﻠﻴﮑﻢ و ﻳﺴﺘﻐﻔﺮ ّ‬
> ‫ﺑﺎﻟﺴﻦ ﻣﻘﺪّس ﻃﺎﻫﺮٍ ﻓﺼﻴﺢ‪ .‬ﻓﻴﺎ ﻃﻮﺑﯽ ﻟﻌﺎﻟِﻢٍ ﻟﻦﻳﻔﺘﺨ َﺮ ﻋﻠﯽ دوﻧﻪ ﺑﻌﻠﻤﻪ و ﻳﺎ ﺣﺒّﺬا‬
> ‫ﻦ ﻟﻦﻳﺴﺘﻬﺰء ﺑﻤﻦ ﻋﺼﯽ و ﻳﺴﺘﺮ ﻣﺎ ﻳﺸﻬﺪ ﻣﻦ ﻟﻴﺴﺘﺮاﻟ ّﻠﻪ ﻋﻠﻴﻪ ﺟﺮﻳﺮاﺗﻪ و اﻧّﻪ ﻫﻮ‬       ‫ﻟﻤﺤﺴ ٍ‬
> ‫ﺧﻴﺮاﻟﺴّﺎﺗﺮﻳﻦ‪) ".‬آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ‪ ،‬ج‪ ،۴‬ﺻﺺ‪(۱۱۵–۱۱۴‬‬
> ‫اﻟﺒﺘّﻪ ﭼﻮن آﻳﮥ ﺣﻖ در ﺟﻤﻴﻊ ﻣﻮﺟﻮد‪ ،‬ﻫﻤﻪ ﻋﺰﻳﺰﻧﺪ‪ ،‬ﻣﻘﺎم ﻫﻤﻪ ﻋﻈﻴﻢ اﺳﺖ‪" ،‬وﻟﮑﻦ‬
> ‫ﺧﻮد را اﻋﻠﻢ و ارﺟﺢ و اﻓﻀﻞ و اﺗﻘﯽ دﻳﺪن ﺧﻄﺎﻳﯽ اﺳﺖ ﮐﺒﻴﺮ‪) ".‬ادﻋﻴﮥ ﻣﺤﺒﻮب‪،‬‬
> ‫ﻃﺒﻊ ﻣﺼﺮ‪ ،‬ص‪(۳۹۶‬‬
> 
> ‫‪110‬‬
> ‫ﻛﻠﻤﺎت ﻣﻜﻨﻮﻧﻪ‪ :‬ﺳﻴﺮ از ﻧﻘﺺ ﺑﻪ ﺳﻮي ﻛﻤﺎل‬                          ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫اﻳﻦ ﺧﻀﻮع ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻘﺪری ﺑﺎﺷﺪ ﮐﻪ ذرّات ﺗﺮاب ﺑﻪ آن ﺷﻬﺎدت دﻫﺪ‪ ،‬ﻧﻪ آن ﮐﻪ ﺧﺎک‬
> ‫ﺑﻪ زﺑﺎن ﺣﺎل ﺑﮕﻮﻳﺪ ﮐﻪ از ﻣﺎ ﺑﺮﺗﺮ اﺳﺖ و اﻇﻬﺎر دارد‪" ،‬ﻣﻊ ﻫﻤﮥ اﻳﻦ ﻣﻘﺎﻣﺎت ﻋﺎﻟﻴﻪ و‬
> ‫ﻇﻬﻮرات ﻻﺗﺤﺼﲐ ﮐﻪ ﺟﻤﻴﻊ ﻣﺎﻳﺤﺘﺎج وﺟﻮد از ﻣﻦ ﻇﺎﻫﺮ اﺳﺖ ﺑﻪ اﺣﺪی ﻓﺨﺮ‬
> ‫ﻧﻨﻤﻮده و ﻧﻤﯽﻧﻤﺎﻳﻢ و ﺑﻪ ﮐﻤﺎل ﺧﻀﻮع در زﻳﺮ ﻗﺪم ﮐﻞّ ﺳﺎﮐﻨﻢ‪) ".‬اﻗﺘﺪارات‪،‬‬
> ‫ص‪(۲۲۰‬‬
> ‫ﻟﺬا وﻗﺘﯽ ﻧﺰد ﻣﺎ ﮔﻮﻫﺮی ﻣﻮﺟﻮد ﮐﻪ دون ﻣﺎ از آن ﻣﺤﺮوم‪ ،‬ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺪون آن ﮐﻪ در ﺧﻮد‬
> ‫‪۹‬‬
> ‫ﻋﻠﻮّی ﻳﺎ ﺳﻤﻮّی ﻣﺸﺎﻫﺪه ﮐﻨﻴﻢ‪ ،‬در ﮐﻤﺎل ﺷﻔﻘﺖ ﺑﻪ او اﻟﻘﺎء ﻧﻤﺎﻳﻴﻢ‪.‬‬
> ‫ﻖ‬‫اﻳﻦ ﻟﻌﻨﯽ ﮐﻪ از ﺧﺪاوﻧﺪ درﻳﺎﻓﺖ ﻣﯽﺷﻮد‪ ،‬در واﻗﻊ ﺑﻪ ﻋﻠّﺖ اﺳﺘﮑﺒﺎر ورزﻳﺪن ﺑﻪ ﺣ ّ‬
> ‫‪۱۰‬‬
> ‫اﺳﺖ‪ ،‬ﭼﻪ ﮐﻪ اﺳﺘﮑﺒﺎر ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻣﺨﻠﻮق ﺑﻪ ﺧﺎﻟﻖ او راﺟﻊ ﻣﯽﺷﻮد‪.‬‬
> ‫ﻟﻌﻦ دوم زﻣﺎﻧﯽ ﺑﺮ ﺳﺮ ﻣﺎ ﻓﺮود ﻣﯽآﻳﺪ ﮐﻪ ﺗﺴﻠﻴﻢ ﻧﻔﺲ ﻧﺎری ﺷﺪه ﺑﺎﺷﻴﻢ و زﺑﺎن ﺑﻪ‬
> ‫ذﮐﺮ ﻋﻴﻮب دﻳﮕﺮان ﺑﺎز ﮐﺮده ﺑﺎﺷﻴﻢ‪" ،‬ﻣَﻦ ﮐﺎن ﻋﻠﯽ ذﻟﮏ ﻓﻌﻠﻴﻪ ﻟﻌﻨﺔٌ ﻣﻨّﯽ‪ ".‬در اﻳﻨﺠﺎ‬
> ‫ﻋﻴﻮب ﺧﻮد را ﻓﺮاﻣﻮش ﮐﺮدهاﻳﻢ و در ﺟﺴﺘﺠﻮی ﻧﻘﺎﺋﺺ دﻳﮕﺮان ﺑﺮآﻣﺪهاﻳﻢ‪.‬‬
> ‫ﺧﺪاوﻧﺪ دوﺳﺖ ﻧﺪارد ﺑﻪ ذﮐﺮ ﻣﻌﺎﻳﺐ دﻳﮕﺮان ﺑﭙﺮدازﻳﻢ‪ ،‬ﺧﻮد او از ﻣﻌﺎﻳﺐ و ﻧﻘﺎﺋﺺ‬
> ‫ﭼﺸﻢ ﻣﯽﭘﻮﺷﺪ‪ ،‬ﺳﺘّﺎراﻟﻌﻴﻮب اﺳﺖ‪ ،‬ﭼﮕﻮﻧﻪ ﻣﯽﺗﻮاﻧﻴﻢ ﻣﺎ ﻋﻴﻮب ﺑﻨﺪﮔﺎﻧﺶ را ﺑﺮﻣﻼ‬
> ‫ﺳﺎزﻳﻢ‪ .‬او ﺧﻮد را "ﻏﻔﻮر و رﺣﻴﻢ و رﺣﻤﻦ و ﮐﺮﻳﻢ ﺧﻮاﻧﺪه؛ ﭼﮕﻮﻧﻪ ﻣﯽﺷﻮد ﺑﻪ‬
> ‫اﻣﻮرات ﺟﺰﺋﻴﻪ از اﺣﺒّﺎی ﺧﻮد ﺑﮕﺬرد و ﻳﺎ ﻧﻈﺮ رﺣﻤﺖ ﺑﺎز دارد ‪ ...‬ﻫﻤﻴﺸﻪ ﺣﻖ ﻧﺎﻇﺮ‬
> ‫ﺑﻪ اﻋﻤﺎل ﺧﻴﺮﻳﮥ ﺑﺮﻳّﻪ ﺑﻮده و ﻫﺴﺖ‪ ،‬ﻣﮕﺮ ﻧﻔﺴﯽ ﮐﻪ ﻓﯽاﻟﺤﻘﻴﻘﻪ از او راﺋﺤﮥ اﻋﺮاض‬
> ‫ﻣﺮور ﻧﻤﺎﻳﺪ‪) ".‬ﻣﺎﺋﺪه‪ ،‬ج‪ ،۴‬ردﻳﻒ ح‪ ،‬ﺑﺎب ‪(۴‬‬
> ‫ﺣﺘّﯽ اﮔﺮ ﮐﺴﯽ ﻏﻴﺒﺖ ﻣﺎ را ﻧﻤﻮد‪ ،‬ﻣﺎ را از ﻣﻌﺎﻣﻠﻪ ﺑﻪ ﻣﺜﻞ ﺑﺮ ﺣﺬر ﻣﯽدارﻧﺪ‪ ،‬ﻣﺒﺎدا‬
> ‫ﻣﺎﻧﻨﺪ او ﺷﻮﻳﻢ‪ ۱۱.‬ﺣﺘّﯽ در ﻣﻮاردی ﮐﻪ ﻧﻔﻮﺳﯽ در اﻣﺘﺤﺎﻧﺎت ﺗﺎب ﺷﺪاﻳﺪ را ﻧﻴﺎورده‬
> ‫و اﻋﻤﺎل ﻏﻴﺮﻣﺮﺿﻴﻪ از آﻧﻬﺎ ﻇﺎﻫﺮ ﺷﺪه‪ ،‬ﺣﻖ ﭼﻮن ﻣﻴﻞ ﻧﺪارد اﺣﺪی ﻣﺤﺮوم ﺑﻤﺎﻧﺪ‪،‬‬
> ‫ب‬
> ‫ﺗﻮﺻﻴﻪ ﻣﯽﮐﻨﺪ ﮐﻪ در ﮐﻤﺎل ﻣﺪارا ﺑﺎ او رﻓﺘﺎر ﺷﻮد ﺗﺎ دﻳﮕﺮﺑﺎر ﺑﻪ ﻇﻞّ رﺣﻤﺖ ر ّ‬
> ‫‪۱۲‬‬
> ‫ﺧﻮد رﺟﻮع ﮐﻨﺪ‪.‬‬
> ‫رواﺑﻂ ﺑﺎ دﻳﮕﺮان‬
> ‫اﮔﺮ ﻧﻔﺴﯽ دﻳﮕﺮان را ﺑﻪ ﻣﻌﺮوف اﻣﺮ ﻧﻤﺎﻳﺪ و ﺧﻮد ﻋﺎﻣﻞ ﺑﻪ ﻣﻨﮑﺮات ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻧﺴﺒﺖ او‬
> ‫ﺑﻪ ﺧﻮد را ﺑﻪ ﮐﻠّﯽ ﻧﻔﯽ ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ و ﺑﺎ ﻋﺒﺎرت "ﻟﻴﺲ ﻣﻨّﯽ" از او ﺑﻴﺰاری ﻣﯽﺟﻮﻳﻨﺪ‪ ،‬ﭼﻪ‬
> 
> ‫‪111‬‬
> ‫ﻛﻠﻤﺎت ﻣﻜﻨﻮﻧﻪ‪ :‬ﺳﻴﺮ از ﻧﻘﺺ ﺑﻪ ﺳﻮي ﻛﻤﺎل‬                               ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺐ اﻟﻔﺤﺸﺎء ﻓﯽ ﻧﻔﺴﻪ‪ ".‬در ﻣﻘﺎم ﻣﺜﺎل‪ ،‬ﮐﺴﺎﻧﯽ را ﮐﻪ‬    ‫ﮐﻪ "ﻳﺄ ُﻣ ُﺮ اﻟﻨّﺎس ﺑﺎﻟﻌﺪل و ﻳﺮﺗﮑ ُ‬
> ‫دﻳﮕﺮان را ﺑﻪ اﻋﻤﺎل ﺣﺴﻨﻪ دﻋﻮت ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ و ﺧﻮد را ﻓﺮاﻣﻮش ﻣﯽﻧﻤﺎﻳﻨﺪ‪ ،‬ﺑﻪ ﭼﺮاﻏﯽ‬
> ‫ﺗﺸﺒﻴﻪ ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ ﮐﻪ ﻣﯽﺳﻮزد و دﻳﮕﺮان را روﺷﻨﯽ ﻣﯽﺑﺨﺸﺪ‪ ،‬اﻣّﺎ ﺧﻮد او ﺑﺎ ﺳﻮﺧﺘﻦ‬
> ‫ﻧﺎﺑﻮد ﻣﯽﺷﻮد‪ .‬اﮔﺮ اﺣﻴﺎﻧﺎً ﺗﺄﺛﻴﺮی در ﻗﻮل ﭼﻨﻴﻦ ﻧﻔﻮﺳﯽ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬در اﺛﺮ ﮐﻠﻤﺎت اﻟﻬﯽ‬
> ‫اﺳﺖ‪ ،‬ﻧﻪ در وﺟﻮد ﺧﻮد او‪ ۱۳.‬در اﻳﻦ ﻓﻘﺮه از ﮐﻠﻤﺎت ﻣﮑﻨﻮﻧﻪ ﺑﻪ ارﺗﮑﺎب ﻓﺤﺸﺎ‬
> ‫اﺷﺎره ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬در ﺑﻴﺎﻧﯽ ﺑﻪ ﺗﺒﻴﻴﻦ آن ﻣﯽﭘﺮدازﻧﺪ‪" ،‬ﺧﺎﻓﻮا ﻋﻦاﻟ ّﻠﻪ و ﻻﺗﻔﻌﻠﻮا اﻟﺒﻐﯽ‬
> ‫و اﻟﻔﺤﺸﺎء ﻓﯽ ذواﺗﮑﻢ و ﻫﻤﺎ اﻹﻋﺮاض ﻋﻦ ﺟﻤﺎﻟﯽ و اﻟﻮﻗﻮف ﻋﻠﯽ اﻣﺮی ﺑﻌﺪ اﻟّﺬی‬
> ‫أﺣﺎط اﻵﻓﺎق اﻧﻮار ﻫﺬا اﻹﺷﺮاق اﻟﻤﻘﺪّس اﻷﻇﻬﺮ اﻷﻣﻨﻊ اﻟﻠّﻤﻴﻊ‪) ".‬ﻣﺎﺋﺪه‪ ،‬ج‪،۴‬‬
> ‫ردﻳﻒ ف‪ ،‬ﺑﺎب ‪(۱‬‬
> ‫ﺿﻤﻨ ًﺎ ﻗﺎﻧﻮن ﻃﻼﻳﯽ را ﻧﻴﺰ ﺑﺎﻳﺪ رﻋﺎﻳﺖ ﮐﻨﺪ و آن اﻳﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺮای اﺣﺪی ﻧﭙﺴﻨﺪد‬
> ‫آﻧﭽﻪ را ﮐﻪ ﺑﺮای ﺧﻮد ﻧﻤﯽﭘﺴﻨﺪد‪ .‬در اﻳﻦ ﻣﻘﺎم‪ ،‬ﺧﻮد را ﺳﺮﻣﺸﻖ ﻋﺒﺎد ﻗﺮار‬
> ‫ﯽ ذوو ﻗﺮاﺑﺘﯽ ﺑﻌﺪ اﻟّﺬی أﻧﺖ‬   ‫ﻣﯽدﻫﻨﺪ‪ .‬در ﻣﻨﺎﺟﺎﺗﯽ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪ ..." ،‬اﻋﺘﺮض ﻋﻠ ّ‬
> ‫ت َﻟﻬُﻢ ﻣﺎ أﺧﺘﺮتُ ﻟﻨﻔﺴﯽ‪) "...‬ﻣﻨﺎﺟﺎة‪ ،‬ص‪(۷۷‬‬ ‫ﺗﻌﻠﻢ ﺑﺄﻧّﯽ أﺣﺒَﺒ ُﺘﻬُﻢ و أﺧﺘﺮ ُ‬
> ‫اﻋﻀﺎء ﻣﺤﺎﻓﻞ روﺣﺎﻧﻴﻪ را ﻧﻴﺰ ﺑﻪ رﻋﺎﻳﺖ آن ﻣﻮﻇّﻒ ﻣﯽﻧﻤﺎﻳﻨﺪ‪ ..." ،‬ﻳﺸﺎوروا ﻓﯽ‬
> ‫ﻣﺼﺎﻟﺢ اﻟﻌﺒﺎد ﻟﻮﺟﻪاﻟ ّﻠﻪ ﮐﻤﺎ ﻳﺸﺎورون ﻓﯽ اﻣﻮرﻫﻢ‪) "...‬ﮐﺘﺎب اﻗﺪس‪ ،‬ﺑﻨﺪ ‪ (۳۰‬ﺑﻪ‬
> ‫ﺳﻼﻃﻴﻦ ﻧﻴﺰ آن را ﺗﻮﺻﻴﻪ ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ‪" ،‬ﻻﺗﺤﻤﻠﻮا ﻋﻠﯽ اﻟﻨّﺎس ﻣﺎ ﻻﺗﺤﻤﻠﻮه ﻋﻠﯽ أﻧﻔﺴﮑﻢ‬
> ‫و ﻟﻦﺗﺮﺿﻮا ﻷﺣ ٍﺪ ﻣﺎ ﻻﺗﺮﺿﻮﻧﻪ ﻟﮑﻢ‪) ".‬ﺳﻮرةاﻟﻤﻠﻮک‪ ،‬ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ اﻟﻮاح ﻧﺎزﻟﻪ ﺧﻄﺎب ﺑﻪ‬
> ‫ﻣﻠﻮک‪ ،‬ص‪(۲۷‬‬
> ‫ﺟﻤﺎل ﻣﺒﺎرک آن را ﻣﻘﺎم ﻋﺪل ﻣﯽﺧﻮاﻧﻨﺪ و ﻓﻀﻞ را ﺑﺮ آن ﻣﻘﺪّم ﻣﯽداﻧﻨﺪ‪" ،‬ﻟﻮ‬
> ‫ﺗﮑﻮن ﻧﺎﻇﺮ ًا اﻟﯽ اﻟﻔﻀﻞ ﺿﻊ ﻣﺎ ﻳﻨﻔﻌﮏ و ﺧﺬ ﻣﺎ ﻳﻨﺘﻔﻊ ﺑﻪ اﻟﻌﺒﺎد و إن ﺗﮑﻦ ﻧﺎﻇﺮاً اﻟﯽ‬
> ‫اﻟﻌﺪل اﺧﺘﺮ ﻟﺪوﻧﮏ ﻣﺎ ﺗﺨﺘﺎره ﻟﻨﻔﺴﮏ‪) ".‬ﮐﻠﻤﺎت ﻓﺮدوﺳﻴﻪ‪ ،‬ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ اﺷﺮاﻗﺎت‪،‬‬
> ‫ص‪(۱۲۰‬‬
> ‫ﻧﮑﺘﮥ ﺑﻌﺪ در ارﺗﺒﺎط ﺑﺎ دﻳﮕﺮان‪ ،‬وﻓﺎی ﺑﻪ ﻋﻬﺪ اﺳﺖ و اﮔﺮ اﻧﺴﺎن ﻗﺎدر ﻧﻴﺴﺖ ﮐﺎری‬
> ‫را اﻧﺠﺎم دﻫﺪ‪ ،‬ﺑﻬﺘﺮ آن اﺳﺖ ﮐﻪ از اوّل ﻗﻮل ﻧﺪﻫﺪ و ﺗﻌﻬّﺪی ﻧﻨﻤﺎﻳﺪ‪" ،‬ﻻﺗﻘﻞ ﻣﺎ‬
> ‫ﻻﺗﻔﻌﻞ‪ ".‬در ﻣﻴﺎن ﻓﺮاﺋﻀﯽ ﮐﻪ ﺑﺮ ﻓﺮزﻧﺪ ﺧﻮد واﺟﺐ ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ‪ ،‬او را ﻧﺼﻴﺤﺖ‬
> ‫ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪" ،‬ﮐﻦ ‪ ...‬ﻓﯽ اﻟﻮﻋﺪ وﻓﻴّﺎً‪) ".‬آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ‪ ،‬ج‪ ،۲‬ص‪ (۱۷‬و در اﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ‬
> ‫اﻧﺴﺎﻧﯽ را ﮐﻪ ﺑﻪ ﻗﻮل ﺧﻮد وﻓﺎ ﻧﮑﻨﺪ ﺑﻪ ﻣﻨﮑﺮﻳﻦ ﺗﺸﺒﻴﻪ ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ‪" ،‬ﻗﻞ ﻳﺎ ﻗﻮم إن ﺗﻘﻮﻟﻮا‬
> 
> ‫‪112‬‬
> ‫ﻛﻠﻤﺎت ﻣﻜﻨﻮﻧﻪ‪ :‬ﺳﻴﺮ از ﻧﻘﺺ ﺑﻪ ﺳﻮي ﻛﻤﺎل‬                            ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﻣﺎ ﻻﺗﻔﻌﻠﻮا ﻓﻤﺎ اﻟﻔﺮق ﺑﻴﻨﮑﻢ و ﺑﻴﻦ اﻟّﺬﻳﻨﻬﻢ ﻗﺎﻟﻮا اﻟ ّﻠﻪ رﺑّﻨﺎ ﻓﻠﻤّﺎ ﺟﺎﺋﻬﻢ ﻋﻠﯽ ﻇﻠﻞ‬
> ‫اﻟﺘّﻘﺪﻳﺲ اذا ﮐﻔﺮوا ﺑﻪ و ﮐﺎﻧﻮا ﻣﻦ اﻟﻤﻨﮑﺮﻳﻦ‪) ".‬آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ‪ ،‬ج‪ ،۴‬ص‪(۱۱۲‬‬
> ‫ن ﮐﺴﺎﻧﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ از ﻣﺎ درﺧﻮاﺳﺘﯽ دارﻧﺪ و ﻣﺎ از ﻋﻬﺪۀ‬      ‫و در ﻣﻘﺎم ﺑﻌﺪ‪ ،‬ﻣﺤﺮومﻧﮑﺮد ِ‬
> ‫اﺟﺎﺑﺖ ﺧﻮاﺳﺘﮥ آﻧﻬﺎ ﺑﺮ ﻣﯽآﻳﻴﻢ‪" ،‬ﻻﺗﺤﺮم وﺟﻪ ﻋﺒﺪی اذا ﺳﺄﻟﮏ ﻓﯽ ﺷﯽءٍ‪ ".‬از‬
> ‫ﺷﺮاﻳﻂ ﺷﺨﺺ ﻣﺠﺎﻫﺪ ﻳﮑﯽ ﻫﻢ اﻳﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ‪" ،‬ﺑﺮ ﺑﯽﻧﺼﻴﺒﺎن ﻧﺼﻴﺐ ﺑﺨﺸﺪ و از‬
> ‫ﻣﺤﺮوﻣﺎن ﻋﻄﺎ و اﺣﺴﺎن درﻳﻎ ﻧﺪارد‪) "...‬اﻳﻘﺎن‪ ،‬ص‪(۱۵۰‬‬
> ‫ﺟﻤﺎل ﻗﺪم زﻣﺎﻧﯽ ﮐﻪ ﺑﻪ ﻧﺼﻴﺤﺖ ﻓﺮزﻧﺪ ﺧﻮد ﻣﯽﭘﺮدازﻧﺪ ﻋﻤﺪ ًة ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ ﻧﮑﺘﻪ اﺷﺎره‬
> ‫دارﻧﺪ ﮐﻪ وﻗﺘﯽ ﻧﻌﻤﺘﯽ داری اﻧﻔﺎق ﮐﻦ‪ ،‬اﮔﺮ ﻧﺪاری ﺷﮑﺮ ﺧﺪای ﮐﻦ‪ ،‬ﺧﻮشرو و‬
> ‫ﺧﻨﺪهرو ﺑﺎش‪ ،‬ﮐﻨﺰی ﺑﺮای ﻓﻘﺮا و اﻧﺪرزﮔﻮﻳﯽ ﺑﺮای اﻏﻨﻴﺎ ﮔﺮد‪ ،‬ﻧﺪای ﻣﻨﺎدی را‬
> ‫اﺟﺎﺑﺖ ﮐﻦ‪ ،‬ﺑﺮای ﮐﺴﺎﻧﯽ ﮐﻪ در ﻇﻠﻤﺖ ﻫﺴﺘﻨﺪ ﭼﺮاغ ﺑﺎش‪ ،‬ﮐﺴﯽ را ﮐﻪ ﻗﺮﻳﻦ ﻏﻢ و‬
> ‫اﻧﺪوه اﺳﺖ ﺷﺎد ﮐﻦ‪ ،‬ﮐﺴﯽ را ﮐﻪ ﺗﺸﻨﻪ اﺳﺖ ﺳﻴﺮاب ﻧﻤﺎ‪ ،‬ﺑﺮای ﮐﺴﯽ ﮐﻪ دﭼﺎر ﺣﺰن‬
> ‫و اﻟﻢ اﺳﺖ ﻣﻠﺠﺄ و ﭘﻨﺎه ﺑﺎش و ﺑﺮای ﻣﻈﻠﻮم ﻳﺎر و ﻳﺎور ﮔﺮد‪ ،‬ﺧﺎﻧﻪای ﺑﺮای ﻏﺮﻳﺒﺎن‪ ،‬و‬
> ‫ﺷﻔﺎﻳﯽ ﺑﺮای ﻣﺮﻳﻀﺎن و ﻗﻠﻌﻪای ﺑﺮای ﺑﯽﭘﻨﺎﻫﺎن و ﭼﺸﻤﯽ ﺑﺮای ﻧﺎﺑﻴﻨﺎﻳﺎن و راﻫﯽ‬
> ‫‪۱۴‬‬
> ‫ﺑﺮای ﮔﻤﺮاﻫﺎن و ﺑﺎراﻧﯽ ﺑﺮای زﻣﻴﻦ ﻣﺴﺎﻋﺪ ﺷﻮ‪.‬‬
> ‫ﺑﺮرﺳﯽ اﻋﻤﺎل ﻗﺒﻞ از رﺳﻴﺪن ﺑﻪ ﺣﻀﻮر ﺣﻖ ﻣﺘﻌﺎل‬
> ‫ﺟﻤﺎل ﻣﺒﺎرک در ﮐﻤﺎل ﻣﻼﻃﻔﺖ ﺑﻨﺪﮔﺎن را اﻧﺪرز ﻣﯽدﻫﻨﺪ ﮐﻪ ﻗﺒﻞ از آن ﮐﻪ وﻗﺖ از‬
> ‫دﺳﺖ ﺑﺮود ﺑﻪ ﺑﺮرﺳﯽ اﻋﻤﺎل ﺧﻮد ﺑﭙﺮدازﻧﺪ و از ﻧﻔﺲ ﺧﻮد ﺣﺴﺎب ﺑﮑﺸﻨﺪ‪" ،‬ﺣﺎﺳﺐ‬
> ‫‪۱۵‬‬
> ‫ﻧﻔﺴُﮏ ﻗﺒﻞ أن ﺗﺤﺎﺳَﺐ؛" ﺑﺒﻴﻨﻨﺪ آﻳﺎ اﻣﺮوزﺷﺎن ﺑﺎ دﻳﺮوز ﺗﻔﺎوﺗﯽ ﮐﺮده اﺳﺖ ﻳﺎ ﺧﻴﺮ‪.‬‬
> ‫اﻳﻦ ﻋﻤﻞ ﺑﺎﻳﺪ ﻫﺮ روز اﻧﺠﺎم ﺷﻮد‪ ،‬ﮔﻮ اﻳﻦ ﮐﻪ در ﻣﻘﺎﻣﯽ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ در ﻫﺮ آن ﺑﺎﻳﺪ‬
> ‫اﻧﺠﺎم ﺷﻮد و ﺑﺮای آن ﮐﻪ وﺳﻴﻠﻪای در دﺳﺖ ﺑﻨﺪﮔﺎن ﺑﺎﺷﺪ ﮐﻪ ﺑﺘﻮاﻧﻨﺪ اﻋﻤﺎل ﺧﻮد را‬
> ‫ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﯽ ﻗﺮار دﻫﻨﺪ‪ ،‬ﻣﻴﺰان اﻟﻬﯽ را ﻧﻴﺰ ﻋﻨﺎﻳﺖ ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ‪ .‬در آن ﺣﺎل‪ ،‬اﻧﺴﺎن ﺑﺎﻳﺪ‬
> ‫ﻧﻔﺴﺶ را در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﺧﻮد ﻗﺮار دﻫﺪ‪ ،‬ﮔﻮﻳﯽ او را ﻣﯽﺑﻴﻨﺪ و ﺑﻪ ﻣﺤﺎﮐﻤﻪ ﻣﯽﮐﺸﺪ‪" ،‬ﺛ ّﻢ‬
> ‫اﻧﺼﺐ ﻣﻴﺰاناﻟ ّﻠﻪ ﻓﯽ ﻣﻘﺎﺑﻠﺔ ﻋﻴﻨﻴﮏ ﺛ ّﻢ اﺟﻌﻞ ﻧﻔﺴﮏ ﻓﯽ ﻣﻘﺎم اﻟّﺬی ﮐﺎن ﺗﺮاه ﺛ ّﻢ‬
> ‫وزّن اﻋﻤﺎﻟﮏ ﺑﻪ ﻓﯽ ﮐﻞّ ﻳﻮم ﺑﻞ ﻓﯽ ﮐﻞّ ﺣﻴﻦ و ﺣﺎﺳﺐ ﻧﻔﺴﮏ ﻗﺒﻞ أن ﺗﺤﺎﺳَﺐ ﻓﯽ‬
> ‫ﻳﻮم اﻟّﺬی ﻟﻦ ﻳﺴﺘﻘﺮّ ﻓﻴﻪ رِﺟﻞُ أﺣ ٍﺪ ﻣﻦ ﺧﺸﻴّﺔاﻟ ّﻠﻪ و ﺗﻀﻄﺮب ﻓﻴﻪ اﻓﺌﺪة اﻟﻐﺎﻓﻠﻴﻦ‪".‬‬
> ‫)اﻟﻮاح ﻧﺎزﻟﻪ ﺧﻄﺎب ﺑﻪ ﻣﻠﻮک‪ ،‬ص‪(۴۱‬‬
> 
> ‫‪113‬‬
> ‫ﻛﻠﻤﺎت ﻣﻜﻨﻮﻧﻪ‪ :‬ﺳﻴﺮ از ﻧﻘﺺ ﺑﻪ ﺳﻮي ﻛﻤﺎل‬                                  ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫اﮔﺮ اﻧﺴﺎن ﺑﻪ آﻧﭽﻪ ﮐﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﻋﺎﻣﻞ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬از ﻳﻮماﻟﺤﺴﺎب ﻧﺒﺎﻳﺪ ﺧﻮﻓﯽ ﺑﻪ دل راه دﻫﺪ‪،‬‬
> ‫ﭼﻪ ﮐﻪ در آن ﻳﻮم ﮐﻪ از ﺧﺸﻴﺖاﻟ ّﻠﻪ ﭘﺎﻫﺎ ﻟﺮزان اﺳﺖ و ﻗﻠﺒﻬﺎ ﭘﺮﺗﺸﻮﻳﺶ‪ ،‬ﻣﺆﻣﻨﻴﻦ ﻗﺮﻳﻦ‬
> ‫‪۱۶‬‬
> ‫ﺑﻬﺠﺖ و ﻣﺴﺮّﺗﻨﺪ‪.‬‬
> ‫ﻣﺮگ ﻣﺎﻳﮥ ﻣﺴﺮّت اﺳﺖ‪ ،‬ﻧﻪ ﺣﺰن‬
> ‫ﭘﺲ اﻧﺴﺎن ﭼﻮن ﺑﻪ ﺣﺴﺎب ﻧﻔﺲ ﺧﻮد رﺳﻴﺪ‪ ،‬و ﻫﺮ ﻳﻮم ﺑﻪ رﻓﻊ ﻧﻘﺎﺋﺺ و ﮐﺴﺐ‬
> ‫ﮐﻤﺎﻻت ﭘﺮداﺧﺖ و در ﻃﺮﻳﻖ ﺗﻘﺮّب ﺑﻪ ﺣﻖ ﻗﺪم ﺑﺮداﺷﺖ‪ ،‬دﻳﮕﺮ ﺧﻮﻓﯽ از ﻣﺮگ‬
> ‫ﻧﺨﻮاﻫﺪ داﺷﺖ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ در ﮐﻤﺎل ﻣﺴﺮّت اﻳﻦ دار ﻓﺮاق را ﺗﺮک ﻣﯽﮐﻨﺪ و ﺑﻪ ﺳﺮای‬
> ‫وﺻﺎل ﺑﺎ ﻣﺤﺒﻮب ﻣﯽﺷﺘﺎﺑﺪ‪ .‬ﻟﺬا‪ ،‬ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟ ّﻠﻪ ﻣﻮت را ﺑﺸﺎرت و ﻣﮋده‬
> ‫ﺖ ﻟﮏ اﻟﻤﻮت ﺑﺸﺎرةً"‪ ،‬ﭼﻪ ﮐﻪ ﺧﺒﺮ از ﻟﻘﺎی اﻟﻬﯽ ﻣﯽدﻫﺪ‪،‬‬                     ‫ﻣﯽﺧﻮاﻧﻨﺪ‪" ،‬ﺟﻌﻠ ُ‬
> ‫"اﻟﺤﻤﺪﻟﻠﻪ اﻟّﺬی ﺟﻌﻞ اﻟﻤﻮت ﺑﺎﺑﺎً ﻟﻠﻘﺎﺋﻪ و ﺳﺒﺒ ًﺎ ﻟﻮﺻﺎﻟﻪ و ﻋ ّﻠ ًﺔ ﻟﺤﻴﺎﺗﻪ و ﺑﻪ أﻇﻬﺮ أﺳﺮارَ‬
> ‫ﮐﺘﺎﺑﻪ و ﻣﺎ ﮐﺎن ﻣﺨﺰوﻧ ًﺎ ﻓﯽ ﻋﻠﻤﻪ‪) ".‬اﻣﺮ و ﺧﻠﻖ‪ ،‬ج‪ ،۱‬ص‪(۲۶۸‬‬
> ‫در واﻗﻊ ﻣﻮت ﺟﻤﻴﻊ را اﺧﺬ ﻣﯽﻧﻤﺎﻳﺪ‪ ،‬اﻣّﺎ ﭼﻪ ﻧﻴﮑﻮﺳﺖ ﮐﻪ ﻟﻮﺟﻪاﻟ ّﻠﻪ ﺻﻮرت ﮔﻴﺮد؛‬
> ‫در اﻳﻦ ﺻﻮرت "ﻫﻴﭻ ﻓﻀﻠﯽ ﺑﻪ آن ﻧﺮﺳﺪ و ﻫﻴﭻ ﻣﻘﺎﻣﯽ ﺑﻪ آن ﺑﺮاﺑﺮی ﻧﻨﻤﺎﻳﺪ‪ ،‬وﻟﮑﻦ‬
> ‫در ﺻﻮرﺗﯽ ﮐﻪ روح در ﺣﻴﻦ ﺻﻌﻮد از ﻣﺎﺳﻮیاﻟ ّﻠﻪ ﻓﺎرغ و آزاد ﺑﺎﺷﺪ‪) ".‬آﺛﺎر ﻗﻠﻢ‬
> ‫اﻋﻠﲐ‪ ،‬ج‪ ،۶‬ص‪ (۲۹۰‬در اﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ ﻣﺴﺮّت اﻧﺪر ﻣﺴﺮّت اﺳﺖ و ﺑﻬﺠﺖ اﻧﺪر‬
> ‫ﺑﻬﺠﺖ‪ .‬از آن ﮔﺬﺷﺘﻪ‪ ،‬وﻗﺘﯽ ﮐﻪ روح اﻧﺴﺎﻧﯽ در اﻳﻦ ﻋﺎﻟﻢ ﺑﻪ آن ﺗﺠﺮّد و اﻧﻘﻄﺎع‬
> ‫دﺳﺖ ﻳﺎﻓﺖ در ﺣﻴﻦ ﻋﺮوج ﺑﺮای دﻳﮕﺮان ﻧﻴﺰ ﻣﻔﻴﺪ ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ ﺑﺎﺷﺪ و ﻋﻠّﺖ ﻇﻬﻮر‬
> ‫ﺣﮑَﻢ و ﺻﻨﺎﻳﻊ و ﺑﻘﺎی آﻓﺮﻳﻨﺶ اﺳﺖ‪ ۱۷.‬اﻟﺒﺘّﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﺣﻖ اﻋﺘﻤﺎد ﻧﻤﻮد و در‬           ‫ﻋﻠﻮم و ِ‬
> ‫ﻫﻤﻴﻦ ﺣﺪّ ﮐﻼﻣﺶ را ﭘﺬﻳﺮﻓﺖ و اﺻﺮار در ﮐﺸﻒ اﺳﺮار ﻧﻨﻤﻮد‪ ،‬ﭼﻪ ﮐﻪ اﮔﺮ ﻣﻘﺎم و‬
> ‫ﺟﺎﻳﮕﺎه روح در ﻋﺎﻟﻢ ﺑﻌﺪ ﮐﺸﻒ ﺷﻮد‪ ،‬ﺟﻤﻴﻊ ﻗﺼﺪ ﻋﺮوج ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ و ﻧﻈﻢ ﻋﺎﻟﻢ زاﺋﻞ‬
> ‫ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪.‬‬
> ‫ﺑﻬﺠﺖ و ﻣﺴﺮّت‬
> ‫ﭼﻮن اﻳﻦ اﻃﻤﻴﻨﺎن ﺣﺎﺻﻞ ﺷﺪ‪ ،‬دﻳﮕﺮ ﺟﺎﻳﯽ ﺑﺮای ﻏﻢ و اﻧﺪوه ﺑﺎﻗﯽ ﻧﻤﯽﻣﺎﻧﺪ‪ ،‬در‬
> ‫واﻗﻊ ﭼﻮن روح ﻗﺪﺳﯽ ﻣﺎ را ﺑﻪ اﻧﺲ ﺑﺎ ذات اﻟﻬﯽ ﺑﺸﺎرت ﻣﯽدﻫﺪ‪ ،‬دﻳﮕﺮ ﻋﻠّﺘﯽ‬
> ‫ﺑﺮای ﺣﺰن وﺟﻮد ﻧﺪارد‪ ،‬ﻣﮕﺮ آن ﮐﻪ ﺑﻪ ﻋﻠّﺖ اﻋﻤﺎل و رﻓﺘﺎر و اﻓﮑﺎر ﺳﺒﺐ دوری‬
> ‫ﺧﻮد از ﺣﻖ و ﻣﺤﺮوﻣﻴﺖ از ﻓﻀﻞ او ﺷﻮﻳﻢ‪ .‬ﻟﻬﺬا‪ ،‬ﺣﺰن در ﺻﻮرﺗﯽ ﻣﺠﺎز اﺳﺖ ﮐﻪ‬
> ‫از ﺧﺪاوﻧﺪ دور ﺑﺎﺷﻴﻢ‪" ،‬ﻻﺗﺤﺰن اﻻّ ﻓﯽ ﺑُﻌﺪک ﻋﻨّﺎ"؛ اﻣّﺎ راه اﻳﻦ اﻧﺲ را ﻧﺸﺎن داده‬
> 
> ‫‪114‬‬
> ‫ﻛﻠﻤﺎت ﻣﻜﻨﻮﻧﻪ‪ :‬ﺳﻴﺮ از ﻧﻘﺺ ﺑﻪ ﺳﻮي ﻛﻤﺎل‬                              ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫اﺳﺖ‪ .‬ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﺪ‪ ،‬ﻣﻦ ﺑﺎ ﮐﺴﯽ ﻣﺄﻧﻮس ﻣﯽﺷﻮم ﮐﻪ ﺑﻪ ذﮐﺮ ﻣﻦ ﺑﭙﺮدازد‪ ،‬و اﻧﻴﺲ ﮐﺴﯽ‬
> ‫ﻣﯽﮔﺮدم ﮐﻪ ﺑﻪ ﻣﻦ ﻣﻬﺮ ﺑﻮرزد و ﮐﺴﯽ را ذﮐﺮ ﻣﯽﮐﻨﻢ ﮐﻪ ﻣﺮا ﺑﺨﻮاﻫﺪ و ﮐﺴﯽ را در‬
> ‫ﺣﺼﻦ ﺧﻮد راه ﻣﯽدﻫﻢ ﮐﻪ ﺑﻪ ﻣﻦ ﺗﻮﺟّﻪ ﮐﻨﺪ و ﻳﺎور ﮐﺴﯽ ﻣﯽﺷﻮم ﮐﻪ ﺑﻪ ﺳﻮی ﻣﻦ‬
> ‫اﻗﺒﺎل ﮐﻨﺪ و ﮐﺴﯽ را ﺣﻔﻆ ﻣﯽﮐﻨﻢ ﮐﻪ ﺑﻪ درﮔﺎﻫﻢ دﻋﺎ ﮐﻨﺪ و ﮐﺴﯽ را ﻧﺼﺮت ﻣﯽﮐﻨﻢ‬
> ‫ﮐﻪ از ﻣﻦ ﮐﻤﮏ ﺑﺨﻮاﻫﺪ‪ .‬ﭘﺲ ﻣﺤﺰون ﻣﺒﺎش ﮐﻪ ﻫﺮ ﺧﻴﺮی را ﺑﺮای ﺑﺮﮔﺰﻳﺪﮔﺎﻧﻢ‬
> ‫‪۱۸‬‬
> ‫ﻣﻘﺪّر ﮐﺮدهام و از ﺳﻤﺎء ﻓﻀﻠﻢ ﺑﻪ اﺟﺎزۀ ﻣﻦ ﻧﺎزل ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪.‬‬
> ‫در واﻗﻊ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﺴﺮور ﺑﻮد ﺗﺎ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ ﻟﻘﺎی اﻟﻬﯽ را داﺷﺖ‪" ،‬اﻓﺮح ﺑﺴﺮور ﻗﻠﺒﮏ ﻟﺘﮑﻮن‬
> ‫ﻗﺎﺑﻼً ﻟﻠﻘﺎﺋﯽ"؛ ﺑﺎﻳﺪ ﻗﺮﻳﻦ ﺑﻬﺠﺖ و ﻣﺴﺮّت ﺑﻮد ﺗﺎ ﺑﺘﻮان ﺟﻤﺎل اﻟﻬﯽ را ﮐﻪ در ﻳﻮم‬
> ‫اﻟﺴﺖ ﺑﻪ ﻣﺎ ﻇﺎﻫﺮ ﻓﺮﻣﻮد ﻣﻨﻌﮑﺲ ﺳﺎزﻳﻢ‪ .‬ﺑﻬﺠﺖ و ﺳﺮور ﺑﺮای اﺣﺒّﺎی ﺣﻖ ﺧﻠﻖ‬
> ‫ﺷﺪه و دون آﻧﻬﺎ در ﺣﺰن ﺑﻮده و ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﺑﻮد‪ ،‬ﺣﺘّﯽ اﮔﺮ اﺣﺒّﺎء ﺑﻪ ﻇﺎﻫﺮ ﻓﻘﻴﺮ و ذﻟﻴﻞ‬
> ‫ﺑﺎﺷﻨﺪ و دون آﻧﻬﺎ در اوج ﻋﺰّت ﻇﺎﻫﺮه و ﻏﻨﺎی آﺷﮑﺎر ﻗﺮار داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬ﻣﺴﺮور‬
> ‫ﮐﺴﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ ﻳﺎد ﺧﺪاﻳﺶ از ﺟﻤﻴﻊ ﻋﺎﻟﻤﻴﺎن ﻣﻨﻘﻄﻊ ﮔﺮدد‪ .‬ﻋﻠّﺖ اﻳﻦ ﻣﺴﺮّت اﻳﻦ‬
> ‫اﺳﺖ ﮐﻪ ﻧﻔﺲ ﻣﻈﻬﺮ ﻇﻬﻮر اﺣﺰان دوﺳﺘﺎن را ﺧﻮد ﺗﺤﻤّﻞ ﻓﺮﻣﻮده ﺗﺎ دوﺳﺘﺎﻧﺶ در‬
> ‫‪۱۹‬‬
> ‫ﮐﻤﺎل ﻓﺮح و اﻃﻤﻴﻨﺎن ﺑﺎﺷﻨﺪ‪.‬‬
> ‫ﻃﺮﻳﻖ ﻣﺴﺮّت ﻳﺎﻓﺘﻦ را ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﻣﺎ ﻧﺸﺎن ﻣﯽدﻫﻨﺪ‪ ،‬و در واﻗﻊ ﺷﺎدﻣﺎنﺑﻮدن و ﺷﺎدﻣﺎﻧﻪ‬
> ‫ﻻ‬
> ‫زﻳﺴﺘﻦ اﻣﺮ اﻟﻬﯽ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺎﻳﺪ از ﺗﻮﮐّﻞ و اﻳﻘﺎن ﻣﺪد ﺟُﺴﺖ و ﺑﻪ آن دﺳﺖ ﻳﺎﻓﺖ‪ ،‬وا ّ‬
> ‫‪۲۰‬‬
> ‫ﻧﺸﺎط و اﻧﺒﺴﺎط ﻣﺤﺎل ﺑﻮده و ﻫﺴﺖ‪.‬‬
> ‫اﺟﺮای اواﻣﺮ و ﺗﺮک ﻧﻮاﻫﯽ‬
> ‫ﺗﺮس از ﺟﻬﻨّﻢ و ﻃﻤﻊ ﺑﻬﺸﺖ اﮔﺮ ﻣﺤﺮّک ﻣﺎ در اﺟﺮای اواﻣﺮ و ﺗﺮک ﻧﻮاﻫﯽ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬از‬
> ‫ﻣﺎ ﻧﻪ ﻳﮏ ﻓﺮد ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻠﮑﻪ ﻓﺮدی ﻣﺸﺮک ﻣﯽﺳﺎزد‪ ۲۱.‬ﻟﻬﺬا‪ ،‬ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟ ّﻠﻪ از ﻣﺎ‬
> ‫ﺐ ﻫﻴﮑﻞ ﻣﺒﺎرک ﺑﻪ اﺟﺮای اواﻣﺮ ﺑﭙﺮدازﻳﻢ و ﺑﺮای‬         ‫ﻣﯽﺧﻮاﻫﻨﺪ ﺻﺮﻓ ًﺎ ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ ﺣ ّ‬
> ‫ﺣﺼﻮل رﺿﺎی ﺣﻀﺮﺗﺶ ﺑﻪ ﺗﺮک ﻧﻮاﻫﯽ ﻣﺒﺎدرت ﮐﻨﻴﻢ‪" ،‬اﻋﻤﻞ ﺣﺪودی ﺣﺒّﺎً ﻟﯽ ‪...‬‬
> ‫ﻻﺗﻨﺲ وﺻﺎﻳﺎی اﺑﺘﻐﺎءً ﻟﺮﺿﺎﺋﯽ‪ ".‬ﺑﺎﻳﺪ ﺣﻼوت ﻧﺪا و ﺷﻴﺮﻳﻨﯽ ﮐﻼم ﺧﺪا را ﻳﺎﻓﺖ و‬
> ‫ﺑﻪ ﺟﺎن و دل ﺑﻪ اﺟﺮای اﻣﺮ او ﻗﻴﺎم ﮐﺮد‪" ،‬ﻟﻌﻤﺮی ﻣَﻦ وﺟﺪ ﺣﻼوةاﻟﺒﻴﺎن ﻟَﻴﻌﻤﻞُ ﻣﺎ ُا ِﻣ َﺮ‬
> ‫ﺑﻪ ﻓﯽاﻟﻠّﻮح‪) ".‬آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ‪ ،‬ج‪ ،۲‬ﺻﺺ‪ (۱۸۴–۱۸۳‬ﺑﺎﻳﺪ رﺿﺎی او را ﺟُﺴﺖ‪ ،‬ﭼﻪ‬
> ‫ﮐﻪ "ﺣﻘﻴﻘﺖ رﺿﺎ اﻋﻈﻢ ﻣﻮﻫﺒﺖ ﺟﻤﺎل اﺑﻬﲐ اﺳﺖ‪ ،‬وﻟﯽ ﺗﺤﻘّﻖ اﻳﻦ ﺻﻔﺖ ﮐﻪ اﻋﻈﻢ‬
> ‫ﻣﻨﻘﺒﺖ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎن اﺳﺖ ﻣﺸﮑﻞ اﺳﺖ‪ ،‬ﭼﻪ ﮐﻪ ﺑﺴﻴﺎر ﺻﻌﺐ و ﺳﺨﺖ اﺳﺖ‪ ،‬ﺣﻴﻦ‬
> 
> ‫‪115‬‬
> ‫ﻛﻠﻤﺎت ﻣﻜﻨﻮﻧﻪ‪ :‬ﺳﻴﺮ از ﻧﻘﺺ ﺑﻪ ﺳﻮي ﻛﻤﺎل‬                                  ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫اﻣﺘﺤﺎن ﻣﻌﻠﻮم و واﺿﺢ ﮔﺮدد‪) ".‬ﻣﻨﺘﺨﺒﺎت ﻣﮑﺎﺗﻴﺐ‪ ،‬ج‪ ،۲‬ص‪ (۱۲۴‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ‬
> ‫ﻣﻘﺘﻀﻴﺎت روح رﺿﺎ ﻧﺎﻇﺮ ﺑﻮد‪" ،‬از ﻣﻘﺘﻀﻴﺎت روح رﺿﺎ ﺗﺴﻠﻴﻢ و اﻧﻘﻴﺎد ﺑﻪ ﺳﻠﻄﺎن‬
> ‫ﻗﻀﺎ و ﻣﺤﻮﻳﺖ ﺗﺎﻣّﻪ و ﻓﻨﺎی ﻣﺤﺾ در ﺳﺎﺣﺖ ﮐﺒﺮﻳﺎ‪) ".‬ﻣﻨﺘﺨﺒﺎت ﻣﮑﺎﺗﻴﺐ‪ ،‬ج‪،۲‬‬
> ‫ص‪(۱۲۴‬‬
> ‫ﺐ اﻟﻬﯽ ﺑﺮآورﻳﻢ و از دون او ﻣﻨﻘﻄﻊ ﺑﺎﺷﻴﻢ‪ ،‬آن ﻧﻔﺲ در‬          ‫در واﻗﻊ اﮔﺮ َﻧﻔَﺴﯽ ﺑﻪ ﺣ ّ‬
> ‫ﺟﻤﻴﻊ ﺣﻘﺎﻳﻖ اﺷﻴﺎء ﻣﺆﺛّﺮ واﻗﻊ ﻣﯽﺷﻮد و ﻓﻘﻂ ﻣﻨﻘﻄﻊ ﺑﺼﻴﺮ ﭘﯽ ﺑﻪ اﻳﻦ ﻣﻨﻘﺒﺖ ﻣﯽﺑﺮد‪.‬‬
> ‫اﻣّﺎ اﮔﺮ ﮐﺴﯽ ﺑﻪ اﻳﻦ ﺑﻠﻮغ ﺣﻘﻴﻘﯽ واﺻﻞ ﺷﻮد‪ ،‬ﺑﻪ ﺷﻬﺎدت ﺣﻖ‪" ،‬ﻟﻦﻳﺘﮑﻠّﻢ اﻻّ ﻟﻠﻪ و‬
> ‫ﻦ اﻻّ ﺑﺎﻣﺮه و ﻟﻦﻳﻤﺸﯽ اﻻّ ﻓﯽ ﺳﺒﻴﻞ رﺿﺎﺋﻪ و ﻟﻦﻳﺸﻬ َﺪ‬       ‫ﻟﻦﻳﺘﺤﺮّک اﻻّ ﺑﺎﻟ ّﻠﻪ و ﻟﻦﻳﺴﮑ َ‬
> ‫اﻻّ ﺟﻤﺎﻟﻪ و ﻟﻦﻳﺨﺎف ﻣِﻦ اﺣ ٍﺪ ﻟﻮ ﻳﺠﺘﻤﻊُ ﻋﻠﻴﻪ اﻟﺨﻼﻳﻖ اﺟﻤﻌﻴﻦ‪) ".‬ﻣﺎﺋﺪه‪ ،‬ج‪،۴‬‬
> ‫ردﻳﻒ ف‪ ،‬ﺑﺎب‪(۳‬‬
> ‫ﻧﻘﻄﮥ ﻣﻘﺎﺑﻠﺶ ﺗﺮک اواﻣﺮ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ از ﭼﻨﻴﻦ ﮐﺴﯽ اﻋﻼم ﺑﺮاﺋﺖ ﻣﯽﮐﻨﺪ‪،‬‬
> ‫ن اﻟّﺬی‬ ‫ن ﻣﺎ ﻳﺠﺮی ﻣﻦ اﻟﻘﻠﻢ اﻷﻋﻠﯽ اﻧّﻪ ﻷﺣﺒّﺎءاﻟ ّﻠﻪ ﻣﺎﻟﮏ اﻷﺳﻤﺎء؛ ا ّ‬          ‫"اﻋﻠﻤﻮا أ ّ‬
> ‫ن اﻟ ّﻠﻪ ﺑﺮیٌ ﻣﻨﻪ و ﻳﺸﻬﺪ اﻟﻠّﻮح اﻧّﻪ ﺑﻌﻴﺪٌ ﻋﻦ اﻟ ّﻠﻪ‬
> ‫ﺗﻤﺴّﮏ ﺑﻪ اﻧّﻪ ﻣﻨﻪ و اﻟّﺬی أﻋﺮض ا ّ‬
> ‫ب ﻣﺎﮐﺎن و ﻣﺎ ﻳﮑﻮن‪) ".‬ﻣﺎﺋﺪه‪ ،‬ج‪ ،۸‬ص‪(۱۶۴‬‬        ‫ر ّ‬
> ‫ﺟﺰ ﺧﺪاوﻧﺪ ﻫﻴﭻ ﻳﺎوری وﺟﻮد ﻧﺪارد‬
> ‫اﮔﺮ ﭘﻬﻨﮥ آﺳﻤﺎنﻫﺎ و ﮐﻬﮑﺸﺎنﻫﺎ را درﻧﻮردﻳﻢ اﺑﺪ ًا آﺳﺎﻳﺶ و راﺣﺘﯽ را ﻧﺨﻮاﻫﻴﻢ‬
> ‫ﻳﺎﻓﺖ ﻣﮕﺮ آن ﮐﻪ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺧﺎﺿﻊ و ﺧﺎﺷﻊ ﮔﺮدﻳﻢ‪ ،‬ﺳﺮ ﺗﻌﻈﻴﻢ ﻓﺮود آورﻳﻢ‪،‬‬
> ‫راﺿﯽ ﺑﻪ رﺿﺎﻳﺶ ﮔﺮدﻳﻢ و ﺧﺸﻨﻮد ﺑﻪ ﻗﻀﺎﻳﺶ ﺷﻮﻳﻢ‪ ..." ،‬اﺳﺮع ﻓﯽ ﻣﻴﺪان اﻟﺴّﻤﺎء‬
> ‫ﻟﻦﺗﺠﺪ اﻟﺮّاﺣﺔ اﻻّ ﺑﺎﻟﺨﻀﻮع ﻷﻣﺮﻧﺎ‪ ".‬ﻫﻴﭻ ﻣﻔﺮّی ﺑﺮای ﮐﺴﯽ وﺟﻮد ﻧﺪارد‪ ۲۲.‬ﻧﻪ‬
> ‫ﺧﺰاﺋﻦ ﻋﺎﻟﻢ ﮐﻤﮑﯽ ﻣﯽﮐﻨﺪ‪ ،‬ﻧﻪ اﻋﺎﻧﺖ اﻣﻢ‪ ،‬ﻓﻘﻂ ﻣﯽﺗﻮان ﺑﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺗﻮﮐّﻞ ﮐﺮد و‬
> ‫‪۲۳‬‬
> ‫ﺑﺲ‪.‬‬
> ‫ب دﻳﮕﺮی از ﺑﺮای ﺧﻮد ﺑﻴﺎﺑﻴﻢ‪" :‬ای‬‫اﮔﺮ ﻫﻢ ﺑﻪ ﻗﻀﺎی اﻟﻬﯽ راﺿﯽ ﻧﺒﺎﺷﻴﻢ‪ ،‬ﺑﺎﻳﺪ ﮐﻪ ر ّ‬
> ‫ﻃﺎﻟﺐ رﺿﺎی اﻟﻬﯽ‪ ،‬در ﺣﺪﻳﺚ اﺳﺖ ﻣَﻦ ﻟَﻢﻳﺮض ﺑﻘﻀﺎﺋﯽ ﻓَﻠﻴَﻄﻠُﺐ رﺑّﺎً ﺳﻮاﺋﯽ؛‬
> ‫رﺿﺎی ﺑﻘﻀﺎ ﻋﺒﺎرت از اﻳﻦ اﺳﺖ در راه ﺧﺪا ﻫﺮ ﺑﻼﺋﯽ را ﺑﻪ ﺟﺎن و دل ﺑﺠﻮﻳﯽ و‬
> ‫ﻫﺮ ﻣﺼﻴﺒﺘﯽ را ﺑﻪ ﮐﻤﺎل ﺳﺮور ﺗﺤﻤّﻞ ﻧﻤﺎﺋﯽ؛ ﺳﻢّ ﻧﻘﻴﻊ را ﭼﻮن ﺷﻬﺪ ﻟﻄﻴﻒ ﺑﭽﺸﯽ و‬
> ‫زﻫﺮ ﻫﻼﻫﻞ را ﭼﻮن ﻋﺴﻞ ﻣﺼﻔّﯽ ﺑﻄﻠﺒﯽ؛ زﻳﺮا اﻳﻦ ﺑﻼﻳﺎ اﮔﺮﭼﻪ ﺗﻠﺦ اﺳﺖ‪ ،‬وﻟﯽ ﺛﻤﺮ‬
> 
> ‫‪116‬‬
> ‫ﻛﻠﻤﺎت ﻣﻜﻨﻮﻧﻪ‪ :‬ﺳﻴﺮ از ﻧﻘﺺ ﺑﻪ ﺳﻮي ﻛﻤﺎل‬                           ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺷﻴﺮﻳﻦ دارد و ﺣﻼوت ﺑﯽﻣﻨﺘﻬﺎ ﺑﺨﺸﺪ‪ .‬اﻳﻦ اﺳﺖ ﻣﻌﻨﯽ ﻣَﻦ ﻟَﻢﻳﺮض ﺑﻘﻀﺎﺋﯽ‬
> ‫ﻓﻠﻴﻄﻠﺐ رﺑّﺎً ﺳﻮاﺋﯽ‪ .‬واﻟﺒﻬﺎء ﻋﻠﻴﮏ‪ ،‬عع" )ﺑﺸﺎرةاﻟﻨّﻮر‪ ،‬ص‪(۳۸۶‬‬
> ‫ﺧﻀﻮع ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ‬
> ‫ﺑﺎﻳﺪ در ﻣﻘﺎﺑﻞ ارادۀ اﻟﻬﯽ ﻧﻴﺴﺖ ﻣﺤﺾ ﺑﻮد و ﻓﻨﺎی ﺻِﺮف‪" ،‬ﮐﻦ ﻟﯽ ﺧﺎﺿﻌﺎً ﻷ ﮐﻮن‬
> ‫ﻟﮏ ﻣﺘﻮاﺿﻌﺎً‪ ".‬در اﻳﻦ ﺻﻮرت اﺳﺖ ﮐﻪ ﻓﻀﺎﻳﯽ را در وﺟﻮد ﺧﻮد ﻓﺮاﻫﻢ ﻣﯽآورﻳﻢ‬
> ‫ﮐﻪ اﻧﻮار ﻓﻀﻞ اﻟﻬﯽ در ﻣﺎ ﺑﺘﺎﺑﺪ و ﻧﻮر ﺟﻤﺎﻟﺶ از وﺟﻨﺎت ﻣﺎ ﺑﺎﻫﺮ ﺷﻮد‪" .‬ﻗﺴﻢ ﺑﻪ‬
> ‫ﻟﺌﺎﻟﯽ ﺑﺤﺮ ﻋﻠﻢ اﻟﻬﯽ اﮔﺮ ﻧﺎس‪ ،‬ﻳﻌﻨﯽ ﻣﺪّﻋﻴﺎن ﻣﺤﺒّﺖ‪ ،‬ﻣﺸﻴﺖ و ارادۀ ﺧﻮد را در‬
> ‫ﻣﺸﻴﺖ و ارادةاﻟ ّﻠﻪ ﻓﺎﻧﯽ ﻣﯽﻧﻤﻮدﻧﺪ‪ ،‬ﺣﺎل ﻏﻴﺮ آﻧﭽﻪ ﻣﺸﻬﻮد اﺳﺖ ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻣﯽﺷﺪ؛‬
> ‫ﻋﺎﻟﻢ دﻳﮕﺮ و ﺧﻠﻖ دﻳﮕﺮ و اﻃﻮار دﻳﮕﺮ ﻇﺎﻫﺮ و ﻫﻮﻳﺪا ﻣﯽﮔﺸﺖ‪ .‬آﻧﭽﻪ از ﻣﻠﮑﻮت‬
> ‫ﺑﻴﺎن ﻣﺨﺼﻮص ﺗﻮ و اﺣﺒّﺎء ﻧﺎزل ﺷﺪ ﻣﺪاوﻣﺖ ﻧﻤﺎﻳﻴﺪ ﺗﺎ اﺷﺮاﻗﺎت اﻧﻮار ﺷﻤﻮس‬
> ‫ﮐﻠﻤﺎت ﻗﻠﺐ را اﺧﺬ ﻧﻤﺎﻳﺪ و ﻣﻨﻮّر دارد‪) ".‬آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ‪ ،‬ج‪ ،۵‬ﺻﺺ‪(۱۲۰–۱۱۹‬‬
> ‫ذﮐﺮ اﻟﻬﯽ در ﻋﺎﻟﻢ ﺧﺎﮐﯽ‬
> ‫ن ﺧﺪاﺳﺖ و ﻣﯽﺧﻮاﻫﺪ ﮐﻪ ذﮐﺮش در آن داﺋﻢ و ﭘﺎﻳﺪار ﺑﺎﺷﺪ؛ در‬        ‫اﻳﻦ دﻧﻴﺎ از آ ِ‬
> ‫ﻋﻮض ﻫﺮ ذاﮐﺮی را در آﺳﻤﺎﻧﺶ‪ ،‬در ﻋﺎﻟﻢ ﻧﺎﭘﻴﺪاﻳﺶ ذﮐﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﮐﺮد‪" ،‬اذﮐﺮﻧﯽ ﻓﯽ‬
> ‫ک ﻓﯽ ﺳﻤﺎﺋﯽ‪ ".‬ذﮐﺮ ﻣﺎ او را در اﻳﻦ دﻧﻴﺎی ﺧﺎﮐﯽ ﺳﺒﺐ ﺳﺮور او‬      ‫ارﺿﯽ ﻷذﮐ َﺮ َ‬
> ‫ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ و ذﮐﺮ او ﻣﺎ را در آﺳﻤﺎﻧﺶ ﺳﺒﺐ ﻧﻮراﻧﻴﺖ دﻳﺪﮔﺎن ﻣﺎ ﺧﻮاﻫﺪ ﮔﺸﺖ‪ .‬در‬
> ‫واﻗﻊ ﺣﻴﺎت ﺟﺎن ﻧﻴﺎز ﺑﻪ آب دارد ﮐﻪ ذﮐﺮ رﺣﻤٰﻦ آن را ﺗﺄﻣﻴﻦ ﻣﯽﮐﻨﺪ‪ .‬اﮔﺮ ﻗﻠﺐ‬
> ‫ﺐ اﻟﻬﯽ‬
> ‫اﻧﺴﺎن ﺑﻪ اﻳﻦ آب زﻧﺪه ﺷﻮد‪ ،‬ﺑﺎﻗﯽ و ﭘﺎﻳﻨﺪه ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪ .‬ﭼﺮاغ دل اﻧﺴﺎن ﺣ ّ‬
> ‫اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ روﻏﻦِ ذﮐﺮ ﺑﺮاﻓﺮوزد ﺗﺎ اﻳﻦ ﭼﺮاغ ﺑﺎﻃﻦ‪ ،‬ﻋﺎﻟﻢِ ﻇﺎﻫﺮ را ﻧﻴﺰ ﻧﻮراﻧﯽ‬
> ‫‪۲۴‬‬
> ‫ﮐﻨﺪ‪.‬‬
> ‫اﻟﺒﺘّﻪ ﻫﻤﻴﻦ ﮐﻪ ﻣﺎ ﺑﻪ ذﮐﺮ ﺧﺪاوﻧﺪ ﻣﺸﻐﻮﻟﻴﻢ‪ ،‬ﻧﺸﺎن ﻣﯽدﻫﺪ ﮐﻪ ﻣﻮﻻی ﻣﺎ ﺑﻪ ﻣﺎ ﻧﺎﻇﺮ‬
> ‫ﻻ ﻣﺎ ﺑﺪان ﻣﺒﺎدرت ﻧﻤﯽﻧﻤﻮدﻳﻢ‪ ۲۵.‬اﻟﺒﺘّﻪ ﻓﺎﻧﯽ ﺻﺮف ﺑﺎﻳﺪ ﺟﺮأت و ﺟﺴﺎرت‬     ‫اﺳﺖ‪ ،‬وا ّ‬
> ‫داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﮐﻪ ﺑﻪ ذﮐﺮ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻘﺎ ﺑﭙﺮدازد و اﻳﻦ ﻧﻴﺴﺖ ﻣﮕﺮ از ﻓﻀﻞ او ﮐﻪ اﺟﺎزه‬
> ‫ﻻ "ﻣﺤﻮ ﻣﻄﻠﻖ ﮐﺠﺎ ﻗﺎدر ﮐﻪ در ﻣﻴﺪان اﺛﺒﺎت ﺟﻠﻮه ﻧﻤﺎﻳﺪ و ﻓﻨﺎی ﺻﺮف‬      ‫ﻣﯽدﻫﺪ وا ّ‬
> ‫‪۲۶‬‬
> ‫ﮐﺠﺎ ﺗﻮاﻧﺪ در ﻋﺮﺻﮥ ﺑﻘﺎ ﻗﺪم ﮔﺬارد‪".‬‬
> 
> ‫‪117‬‬
> ‫ﻛﻠﻤﺎت ﻣﻜﻨﻮﻧﻪ‪ :‬ﺳﻴﺮ از ﻧﻘﺺ ﺑﻪ ﺳﻮي ﻛﻤﺎل‬                         ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﻖ‬
> ‫اﺳﺘﻤﺎع ﮐﻼم ﺣﻖ ﺑﻪ ﺳﻤﻊ ﺣ ّ‬
> ‫ﻫﺮ ﮔﻮﺷﯽ ﻻﻳﻖ ﻧﻪ ﮐﻪ ﮐﻼم اﻟﻬﯽ ﺑﺸﻨﻮد و ﻫﺮ ﭼﺸﻤﯽ ﻗﺎﺑﻞ ﻧﻪ ﮐﻪ ﺗﺠﻠّﻴّﺎت ﺧﺪاوﻧﺪی‬
> ‫را ﻣﺸﺎﻫﺪه ﮐﻨﺪ‪ .‬ﺑﺎﻳﺪ ﮐﻪ ﮔﻮش را ﻣﻘﺪّس و ﭼﺸﻢ را ﻣﻨﺰّه داﺷﺖ‪" ،‬ﺳﻤﻌُﮏ ﺳﻤﻌﯽ‬
> ‫ﻓﺎﺳﻤﻊ ﺑﻪ و ﺑﺼﺮک ﺑﺼﺮی‪ ،‬ﻓﺎﺑﺼِﺮ ﺑﻪ‪ ".‬ﻣﮕﺮ ﻧﻪ آن ﮐﻪ ﺣﻀﺮت ﻣﺒﺸّﺮ ﻫﺸﺪار داد‪،‬‬
> ‫"ﺑﻪ ﭼﺸﻢ او او را ﺑﺒﻴﻨﻴﺪ و اﮔﺮ ﺑﻪ ﭼﺸﻢ ﻏﻴﺮ ﻣﻼﺣﻈﻪ ﮐﻨﻴﺪ‪ ،‬ﻫﺮﮔﺰ ﺑﻪ ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﯽ و‬
> ‫آ ﮔﺎﻫﯽ ﻓﺎﺋﺰ ﻧﺸﻮﻳﺪ‪) ".‬ﻟﻮح اﺑﻦ ذﺋﺐ‪ ،‬ص‪ (۱۱۲‬آواز ﺳﺮوش را ﺑﺎﻳﺪ در اﻳﻦ روز‬
> ‫ﻓﻴﺮوز ﺷﻨﻴﺪ؛ ﻫﺮﮐﺲ ﻧﺸﻨﻴﺪ او دارای ﮔﻮش ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬اﻣّﺎ ﺑﺎﻳﺪ داﻧﺴﺖ ﮐﻪ‪" ،‬ﮔﻮش ﻧﻪ‬
> ‫ﮔﻮﺷﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ دﻳﺪه از آن ﻧﮕﺮاﻧﯽ‪ .‬ﭼﺸﻢ ﻧﻬﺎن ﺑﺎز ﮐﻦ ﺗﺎ آﺗﺶ ﻳﺰدان ﺑﻴﻨﯽ و‬
> ‫ﮔﻮش ﻫﻮش ﻓﺮا دار ﺗﺎ ﮔﻔﺘﺎر ﺧﻮش ﺟﺎﻧﺎن ﺑﺸﻨﻮی‪) ".‬ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ اﻟﻮاح‪ ،‬ص‪(۲۵۲‬‬
> ‫ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻤﺎم وﺟﻮد روح ﺧﺎﻟﺺ ﺷﺪ ﺗﺎ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﺳﺘﻤﺎع ﮐﻼم اﻟﻬﯽ را داﺷﺖ ﮐﻪ‬
> ‫ﻓﺮﻣﻮد‪" ،‬اﮔﺮ ﻗﻮّۀ روح ﺑﺘﻤﺎﻣﻬﺎ ﺑﻪ ﻗﻮّۀ ﺳﺎﻣﻌﻪ ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺷﻮد ﻣﯽﺗﻮان ﮔﻔﺖ ﻻﻳﻖ اﺻﻐﺎء‬
> ‫ﻻ اﻳﻦ اذان آﻟﻮده ﻻﻳﻖ اﺻﻐﺎ ﻧﺒﻮده و‬   ‫اﻳﻦ ﻧﺪاء اﺳﺖ ﮐﻪ از اﻓﻖ اﻋﻠﲐ ﻣﺮﺗﻔﻊ وا ّ‬
> ‫ﻧﻴﺴﺖ‪) ".‬ﮐﻠﻤﺎت ﻓﺮدوﺳﻴﻪ‪ ،‬ورق ﺳﻮم‪ ،‬ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ اﺷﺮاﻗﺎت‪ ،‬ص‪ (۱۲۰‬ﺑﻨﺎﺑﺮ اﻳﻦ ﺑﺼﺮ‬
> ‫را ﺑﺎﻳﺪ از ﺧﺪاوﻧﺪ ﮔﺮﻓﺖ ﺗﺎ ﺑﺘﻮان ﻗﺪرت ﭘﺮوردﮔﺎر را ﻣﺸﺎﻫﺪه ﮐﺮد‪ .‬اﮔﺮ ﺳﻤﻊ را ﻧﻴﺰ‬
> ‫از ﺣﻖ ﮐﺴﺐ ﮐﻨﻴﻢ ﻫﻤﺎن را ﺧﻮاﻫﻴﻢ ﺷﻨﻴﺪ ﮐﻪ ﺣﻀﺮت ﻣﻮﺳﲐ از ﺷﺠﺮ ﺷﻨﻴﺪ‪ .‬ﺧﻮﺷﺎ‬
> ‫ﺑﻪ ﺣﺎل ﮐﺴﯽ ﮐﻪ ﻧﺪای اﻟﻬﯽ را ﺷﻨﻴﺪ و وای ﺑﻪ ﮐﺴﯽ ﮐﻪ از آن ﻣﻤﻨﻮع و ﻣﺤﺮوم‬
> ‫ﮔﺸﺖ‪ ۲۷.‬ﺣﻀﺮﺗﺶ در ﻟﻮح اﺣﻤﺪ ﻓﺎرﺳﯽ )درﻳﺎی داﻧﺶ‪ ،‬ص‪ (۱۱۳‬راه را ﻧﺸﺎن‬
> ‫داده اﺳﺖ‪" ،‬ای اﺣﻤﺪ دﻳﺪه را ﭘﺎک و ﻣﻘﺪّس ﻧﻤﺎ ﺗﺎ ﺗﺠ ّﻠﻴّﺎت اﻧﻮار ﻻﻧﻬﺎﻳﺎت از‬
> ‫ﺟﻤﻴﻊ ﺟﻬﺎت ﻣﻼﺣﻈﻪ ﻧﻤﺎﻳﯽ و ﮔﻮش را از ﺗﻘﻠﻴﺪ ﻣﻨﺰّه ﮐﻦ ﺗﺎ ﻧﻐﻤﺎت ﻋﻨﺪﻟﻴﺐ‬
> ‫وﺣﺪت و ﺗﻮﺣﻴﺪ را از اﻓﻨﺎن ﺑﺎﻗﯽ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﺑﺸﻨﻮی‪".‬‬
> ‫ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﺧﻮد ﺣﻀﺮﺗﺶ ﮔﻔﺖ‪" ،‬اﻟﻬﺎ ﮐﺮﻳﻤﺎ رﺣﻴﻤﺎ اﻳﻦ اﺳﺖ ﺑﺼﺮ ﻣﻦ أﻣﺎم‬
> ‫وﺟﻪ ﺗﻮ و از ﺗﻮ ﻣﯽﻃﻠﺒﺪ آﻧﭽﻪ را ﮐﻪ ﺳﺰاوار ﺑﺨﺸﺶ ﺗﻮ اﺳﺖ و ﻋﺮض ﻣﯽﻧﻤﺎﻳﺪ ای‬
> ‫ﺧﺪا‪ ،‬ﻣﺮا از ﺑﺮای ﻣﺸﺎﻫﺪه ﺧﻠﻖ ﻧﻤﻮدی‪ ،‬از ﺗﻮ ﻣﯽﻃﻠﺒﻢ ﻣﺮا ﻣﺤﺮوم ﻣﻔﺮﻣﺎﻳﯽ و اﻳﻦ‬
> ‫اﺳﺖ ﺳﻤﻊ ﻣﻦ و ﻋﺮض ﻣﯽﮐﻨﺪ ﻣﺮا از ﺑﺮای اﺻﻐﺎ از ﻋﺪم ﺑﻪ وﺟﻮد آوردی‪ ،‬ای‬
> ‫ﮐﺮﻳﻢ‪ ،‬ﻣﺮا از اﺻﻐﺎ ﻣﺤﺮوم ﻣﻔﺮﻣﺎ‪) ".‬ادﻋﻴﮥ ﺣﻀﺮت ﻣﺤﺒﻮب‪ ،‬ص‪(۳۶۴‬‬
> 
> ‫‪118‬‬
> ‫ﻛﻠﻤﺎت ﻣﻜﻨﻮﻧﻪ‪ :‬ﺳﻴﺮ از ﻧﻘﺺ ﺑﻪ ﺳﻮي ﻛﻤﺎل‬                           ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺷﻬﺎدت در ﺳﺒﻴﻞ او‬
> ‫ﭼﻮن راﺿﯽ ﺑﻪ رﺿﺎﻳﺶ ﺷﺪﻳﻢ و ﺟﺰ او را ﻧﺨﻮاﺳﺘﻴﻢ و ﺟﺰ ﺑﻪ ذﮐﺮش ﻟﺴﺎن ﻧﮕﺸﻮدﻳﻢ‬
> ‫و ﺟﺰ ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ او ﺣﺮﮐﺖ و ﺳﮑﻮن را اﺧﺘﻴﺎر ﻧﮑﺮدﻳﻢ‪ ،‬ﻣﺎ را ﺑﻪ اﻫﺪاء ﺧﻮن ﺧﻮد در‬
> ‫ﺳﺒﻴﻠﺶ دﻋﻮت ﻣﯽﮐﻨﺪ ﺗﺎ در ﻗﺒﺎب ﻋﻈﻤﺖ ﮐﻪ ورای ﺳﺮادق ﻋﺰّت اﺳﺖ ﻫﻤﻴﺸﻪ ﺑﺎ او‬
> ‫ﺑﺎﺷﻴﻢ و ﺑﻪ اﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﻣﻘﺎم رﻓﻴﻊ ﺷﻬﺎدت و ﺷﻬﺪای ﻓﯽﺳﺒﻴﻞاﻟ ّﻠﻪ را ﺑﻴﺎن ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ‪،‬‬
> ‫"اﺳﺘﺸﻬﺪ ﻓﯽ ﺳﺒﻴﻠﯽ راﺿﻴ ًﺎ ﻋﻨّﯽ‪ ".‬زﻳﺮا‪" ،‬ﺣُﺴﻦ روح و ﻗﺪر آن ﻣﺨﺼﻮص آن اﺳﺖ‬
> ‫ﮐﻪ در راه دوﺳﺖ اﻧﻔﺎق ﺷﻮد" و اﻟﺒﺘّﻪ اﮔﺮ در درﮔﺎه دوﺳﺖ ﻗﺒﻮل ﺷﻮد‪ ،‬ﻣﺤﺒﻮب‬
> ‫ﻻ ﺑﯽﻧﺘﻴﺠﻪ اﺳﺖ‪" ،‬ﻣﺒﺎرک ﻧﻔﺴﯽ ﮐﻪ اﻧﻔﺎق ﻧﻤﺎﻳﺪ و دوﺳﺖ ﻗﺒﻮل ﻓﺮﻣﺎﻳﺪ‪".‬‬        ‫اﺳﺖ وا ّ‬
> ‫)ﻣﺎﺋﺪه‪ ،‬ج‪ ،۴‬ردﻳﻒ ض‪ ،‬ﺑﺎب ‪(۲‬‬
> ‫ﭼﻪ ﮐﻪ ﺑﻪ ﻫﺮ ﺣﺎل ﻣﻮت ﺟﻤﻴﻊ را اﺧﺬ ﻣﯽﮐﻨﺪ‪ ،‬ﭘﺲ ﭼﻪ ﺑﻬﺘﺮ ﮐﻪ در ﮐﻤﺎل ﺗﺴﻠﻴﻢ و‬
> ‫رﺿﺎ در راه ﺧﺪا ﺟﺎن ﻧﺜﺎر ﺷﻮد و رﺿﺎی او ﺣﺎﺻﻞ ﮔﺮدد‪ ۲۸.‬ﺣﻀﺮﺗﺶ از ﺧﺪاوﻧﺪ‬
> ‫ﻣﯽﻃﻠﺒﺪ ﮐﻪ "ﻋﺒﺎد ﺧﻮد را ﻣﺆﻳّﺪ ﻓﺮﻣﺎﻳﺪ ﺑﺮ دو اﻣﺮ ﺑﺰرگ ﺑﻌﺪ از ﻋﺮﻓﺎن ذات ﻣﻘﺪّس و‬
> ‫اﺳﺘﻘﺎﻣﺖ ﺑﺮ آن‪ :‬ﻋﺒﺮاﺗﯽ ﮐﻪ از ﺧﺸﻴﺔاﻟ ّﻠﻪ ﻧﺎزل ﺷﻮد؛ ﻗﻄﺮات دﻣﯽ ﮐﻪ در ﺳﺒﻴﻠﺶ ﺑﺮ‬
> ‫ﺧﺎک رﻳﺰد‪ .‬اﻳﻦ دو اﻣﺮ ﻻزال ﻟﺪیاﻟﻌﺮش ﻣﻘﺒﻮل ﺑﻮده و ﻫﺴﺖ‪ ".‬ﺣﺎل‪ ،‬ﺷﻬﺎدت‬
> ‫ﻫﻤﻴﺸﻪ دﺳﺖ ﻧﻤﯽدﻫﺪ‪ ۲۹،‬ﻟﺬا ﺑﺎﻳﺪ اﻣﺮ دﻳﮕﺮی ﺟﺎﻳﮕﺰﻳﻦ آن ﺷﻮد‪" ،‬و ﭼﻮن ﺛﺎﻧﯽ ﻧﻬﯽ‬
> ‫ﺷﺪ‪ ،‬ﺛﺎﻟﺜﯽ ﺑﺮ ﻣﻘﺎﻣﺶ ﻧﺸﺴﺖ و آن اﻧﻔﺎق ﻋﻤﺮ اﺳﺖ در ﺳﺒﻴﻞ ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﯽ او‪) ".‬ﻣﺎﺋﺪه‪،‬‬
> ‫ج‪ ،۴‬ردﻳﻒ ش‪ ،‬ﺑﺎب‪(۲‬‬
> ‫اﻟﺒﺘّﻪ اﮔﺮ ﮐﺴﯽ در ﺣﺎل اﻳﻘﺎن ﺑﻪ ﺧﺪا ﺑﻪ ﻣﺮگ ﻃﺒﻴﻌﯽ ﺑﻤﻴﺮد‪ ،‬و ﮐﺴﯽ ﮐﻪ ارادۀ ﺧﻮد‬
> ‫را در ارادۀ اﻟﻬﯽ ﻓﺎﻧﯽ ﺳﺎزد ﻧﻴﺰ‪ ،‬ﺷﻬﻴﺪ ﻣﺤﺴﻮب اﺳﺖ‪" ،‬ﻣَﻦ ﻣﺎت و ﮐﺎن ﻣﻮﻗﻨﺎً ﺑﺎﻟ ّﻠﻪ‬
> ‫ﻼ اﻟﻴﻪ اﻧّﻪ ﻗﺪ ﻣﺎت ﺷﻬﻴﺪاً‪) ".‬ﻫﻤﺎن ﻣﺄﺧﺬ( و ﻧﻴﺰ‪" ،‬ﻫﺮ ﻧﻔﺴﯽ‬
> ‫رﺑّﻪ و ﻋﺎرﻓﺎً ﻧﻔﺴﻪ و ﻣﻘﺒ ً‬
> ‫از ﻣﺎ ﻋﻨﺪه ﺑﮕﺬرد و ﺑﻤﺎ ﻋﻨﺪاﻟ ّﻠﻪ ﻧﺎﻇﺮ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻳﻌﻨﯽ ﻣﻠﻌﺐ ﻇﻨﻮن و اوﻫﺎم ﺧﻮد واﻗﻊ‬
> ‫ﻧﺸﻮد و ﺑﻪ ارادۀ ﺣﻀﺮت ﻳﻔﻌﻞ ﻣﺎ ﻳﺸﺎء و ﻳﺤﮑﻢ ﻣﺎ ﻳﺮﻳﺪ ﻣﺘﻤﺴّﮏ‪ ،‬او از ﺷﻬﺪا‬
> ‫ﻣﺤﺴﻮب‪ ،‬وﻟﻮ ﻳﻤﺸﯽ و ﻳﺄ ﮐﻞ‪) ".‬ﻣﺎﺋﺪه‪ ،‬ج‪ ،۸‬ص‪(۴۰‬‬
> ‫ﺻﺒﺮ ﻋﻼﻣﺖ ﺣﺐّ اﺳﺖ‬
> ‫در ﺳﺒﻴﻞ ﺧﺪا ﻓﻘﻂ ﺷﻬﺎدت ﻧﻴﺴﺖ ﮐﻪ ﺣﺎﺻﻞ ﻣﯽﺷﻮد‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ اﻧﻮاع و اﻗﺴﺎم ﺑﻼﻳﺎ و‬
> ‫ﺐ اﻧﺴﺎن ﺑﻪ ﺧﺪاﻳﺶ‬     ‫ﻗﻀﺎﻳﺎ ﻧﻴﺰ ﻫﺴﺖ ﮐﻪ ﻧﺎزل ﻣﯽﺷﻮد ﮐﻪ ﺻﺒﺮ ﺑﺮ آﻧﻬﺎ ﻋﻼﻣﺖ ﺣ ّ‬
> ‫اﺳﺖ‪" ،‬ﻋﻼﻣﺔ اﻟﺤﺐّ اﻟﺼّﺒﺮ ﻓﯽ ﻗﻀﺎﺋﯽ و اﻹﺻﻄﺒﺎر ﻓﯽ ﺑﻼﺋﯽ" و اﻟﺒﺘّﻪ اﺣﺒّﺎء ﻳﻘﻴﻦ‬
> 
> ‫‪119‬‬
> ‫ﻛﻠﻤﺎت ﻣﻜﻨﻮﻧﻪ‪ :‬ﺳﻴﺮ از ﻧﻘﺺ ﺑﻪ ﺳﻮي ﻛﻤﺎل‬                         ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫دارﻧﺪ ﮐﻪ‪" ،‬وارد ﻧﻤﯽﺷﻮد ﺑﺮ ﻧﻔﺴﯽ ﻣﻦ ﻋﻨﺪاﻟ ّﻠﻪ اﻻّ آﻧﭽﻪ از ﺑﺮای آن ﻧﻔﺲ ﺑﻬﺘﺮ اﺳﺖ‬
> ‫از آﻧﭽﻪ ﺧﻠﻖ ﺷﺪه ﻣﺎﺑﻴﻦ ﺳﻤﻮات و ارض‪) "،‬ﻟﺌﺎﻟﯽ ﺣﮑﻤﺖ‪ ،‬ج‪ ،۳‬ص‪ (۲۸۹‬ﻟﻬﺬا ﺑﻪ‬
> ‫‪۳۰‬‬
> ‫ﺐ آﻧﻬﺎ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺣﻖ ﺑﻴﺸﺘﺮ و ﺑﻴﺸﺘﺮ ﻣﯽﺷﻮد‪.‬‬   ‫ﮐﻤﺎل ﺷﻮق ﺑﻼﻳﺎ را ﻣﯽﭘﺬﻳﺮﻧﺪ و ﺣ ّ‬
> ‫از آن ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺑﻼ ﻣﺨﺼﻮص اوﻟﻴﺎء اﻟﻬﯽ اﺳﺖ؛ ﻣﻘﺮّﺑﻴﻦ ﮐﺴﺎﻧﯽ ﻫﺴﺘﻨﺪ ﮐﻪ ﺑﻼ را‬
> ‫ﻧﺮدﺑﺎﻧﯽ ﺟﻬﺖ ﻋﺮوج ﻗﺮار دادﻧﺪ؛ آﻧﻬﺎ آﻧﭽﻨﺎن ﺑﻼ را ﻣﯽﻃﻠﺒﻨﺪ ﮐﻪ ﮔﻨﺎﻫﮑﺎر ﻃﺎﻟﺐ‬
> ‫ﻋﻔﻮ و ﻏﻔﺮان از ﺳﺎﺣﺖ ﻳﺰدان اﺳﺖ‪" ،‬اﻟﻤﺤﺐّ اﻟﺼّﺎدق ﻳﺮﺟﻮ اﻟﺒﻼ ﮐﺮﺟﺎء اﻟﻌﺎﺻﯽ‬
> ‫اﻟﯽ اﻟﻤﻐﻔﺮة‪ ".‬ﺑﻌﺪ از آن ﮐﻪ ﻗﻠﺐ آﻧﻬﺎ "ﺑﻪ اﻧﻮار ﻣﻌﺮﻓﺖ ﻣﻨﻮّر ﺷﺪ و از ذﮐﺮ و ﺛﻨﺎ و‬
> ‫ﻣﺤﺒّﺖ و ﻣﻮدّت ﺣﻖ ﺟﻞّ ﺟﻼﻟﻪ ﭘﺮ ﮔﺸﺖ‪ ،‬دﻳﮕﺮ ﻣﺤﻞّ ﺑﺎﻗﯽ ﻧﻪ ﺗﺎ اﺣﺰان ﻋﺎﻟﻢ و‬
> ‫ﮐﺪورات ﻧﺎزﻟﻪ در آن وارد ﺷﻮد و ﻳﺎ داﺧﻞ ﮔﺮدد‪) ".‬آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ‪ ،‬ج‪ ،۶‬ص‪(۱۹۴‬‬
> ‫اوﻟﻴﺎء ﺣﻖ ﺑﻼ را ﺑﻪ ﺟﺎن ﻃﺎﻟﺒﻨﺪ‪ ،‬ﭼﻪ ﮐﻪ ﻣﯽداﻧﻨﺪ ﺟﻤﻴﻊ ﺑﻼﻳﺎ ﺑﻪ ﻣﻘﺘﻀﻴﺎت ﺣﮑﻤﺖ‬
> ‫‪۳۱‬‬
> ‫اﻟﻬﯽ اﺳﺖ‪ ،‬ﭘﺲ از ﺟﺎن ﻣﺤﺒﻮبﺗﺮ اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫اﻟﺒﺘّﻪ اﻳﻦ ﮐﺄس ﭘﺮﺣﻼوت ﻧﺼﻴﺐ ﻋﺎﺷﻘﺎن اﺳﺖ ﻧﻪ ﻋﺎﻗﻼن‪" ،‬در ﻫﺮ دم ﺑﺎﻳﺪ ﺻﺪ‬
> ‫ﺷﮑﺮاﻧﻪ ﻧﻤﻮد ﮐﻪ ﻣﻮرد ﺑﻼ در ﺳﺒﻴﻞ ﻫﺪی ﺷﺪﻳﺪ و ﻣﻌﺮض ﺟﻔﺎ ﺣﺒّﺎً ﺑﺤﻀﺮت ﮐﺒﺮﻳﺎ‬
> ‫ﮔﺮدﻳﺪﻳﺪ‪ .‬ﻋﺎﻗﻼن از ﺣﻼوت اﻳﻦ ﮐﺄس ﺑﯽﺧﺒﺮ وﻟﯽ ﻋﺎﺷﻘﺎن از ﻧﺸﺌﮥ اﻳﻦ ﺑﺎده‬
> ‫ﺳﺮﻣﺴﺖ و ﭘُﺮﻃﺮب‪ .‬ﻫﺮ دﻳﺪۀ ﺑﻴﻨﺎ ﮐﻪ روی آن دﻟﺒﺮ رﻋﻨﺎ دﻳﺪ آﺷﻔﺘﻪ ﮔﺮدﻳﺪ‪،‬‬
> ‫ﺟﺎﻧﻔﺸﺎﻧﯽ ﻧﻤﻮد؛ و ﻫﺮ ﮔﻮش ﺷﻨﻮا ﮐﻪ آن ﻧﻐﻤﮥ رﺑّﺎﻧﯽ ﺑﺸﻨﻴﺪ ﻣﺴﺘﻤﻊ از ﻓﺮط ﻃﺮب‬
> ‫ﺟﺎﻧﺒﺎزی ﻓﺮﻣﻮد؛ ﭘﺮواﻧﮥ ﻋﺸﻖ ﺣﻮل ﺳﺮاج اﻟﻬﯽ ﺑﺎل و ﭘﺮ ﺑﺴﻮزد و ﺳﻤﻨﺪر ﺣﺐّ در‬
> ‫آﺗﺶ ﻋﺸﻖ ﺑﺮاﻓﺮوزد؛ ﻣﺮغ ﺑﻴﮕﺎﻧﻪ را از ﺣﺮارت اﻳﻦ آﺗﺶ ﺑﻬﺮه و ﻧﺼﻴﺐ ﻧﻪ و ﻃﻴﺮ‬
> ‫ﺗﺮاﺑﯽ را در اﻳﻦ درﻳﺎی اﻟﻬﯽ ﺧﻮض و ﺷﻨﺎﻳﯽ ﻧﻴﺴﺖ ‪) "...‬ﺑﺸﺎرةاﻟﻨّﻮر‪ ،‬ص‪(۱۷۱‬‬
> ‫ﻓﻘﺮ و ﻏﻨﺎ‬
> ‫ﻧﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻧﻌﻤﺖ ﻇﺎﻫﺮه ﺷﺎد ﺑﻮد‪ ،‬و ﻧﻪ از ذﻟّﺖ ﻇﺎﻫﺮه ﻣﺤﺰون؛ ﻧﻪ ﺑﻪ ﻓﻘﺮش ﺑﺎﻳﺪ‬
> ‫اﻧﺪوﻫﯽ ﺑﻪ دل راه داد و ﻧﻪ ﺑﻪ ﻏﻨﺎی ﻇﺎﻫﺮی دل ﺧﻮش داﺷﺖ‪ ،‬ﮐﻪ ﻫﺮ دو زاﺋﻞ ﮔﺮدد‬
> ‫و دﻳﮕﺮی ﺑﺮ ﺟﺎﻳﺶ ﻧﺸﻴﻨﺪ‪" ،‬إن أﺻﺎﺑَﺘﮏ ﻧﻌﻤﺔٌ ﻻﺗﻔﺮح ﺑﻬﺎ ‪ ...‬و إن ﻳﻤﺴّﮏ اﻟﻔﻘﺮ‬
> ‫ﻻﺗﺤﺰن‪ ".‬اﻣّﺎ‪ ،‬ﻓﻘﺮ از ﻣﺎﺳﻮیاﻟ ّﻠﻪ ﻧﻌﻤﺘﯽ اﺳﺖ ﺑﺰرگ‪ ،‬ﻧﺒﺎﻳﺪ ﺣﻘﻴﺮش ﺷﻤﺮد زﻳﺮا ﮐﻪ‬
> ‫در ﻏﺎﻳﺖ آن ﻏﻨﺎی ﺑﺎﻟ ّﻠﻪ روی ﺧﻮد را ﻧﺸﺎن دﻫﺪ و ﻏﻨﺎی اﻟﻬﯽ اﻧﺴﺎن را ﺑﻪ او ﻣﺘّﮑﯽ‬
> ‫ﻣﯽﺳﺎزد‪ .‬از آن ﮔﺬﺷﺘﻪ‪ ،‬ﺧﺪاوﻧﺪ ﻓﻘﻴﺮ را دوﺳﺖ دارد و ﺑﺎ او ﻫﻤﻨﺸﻴﻦ و ﻣﺠﺎﻟﺲ‬
> ‫‪۳۲‬‬
> ‫اﺳﺖ‪.‬‬
> 
> ‫‪120‬‬
> ‫ﻛﻠﻤﺎت ﻣﻜﻨﻮﻧﻪ‪ :‬ﺳﻴﺮ از ﻧﻘﺺ ﺑﻪ ﺳﻮي ﻛﻤﺎل‬                              ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺻﺒﺮ ﺑﺮ ﻓﻘﺮ ﺑﻪ ﻣﺮاﺗﺐ ﺑﺮ ﺷﮑﺮ ﺛﺮوت ﻣﺰﻳﺖ دارد‪ ،‬اﻣّﺎ ﺷﮑﺮ ﺑﺮ ﻓﻘﺮ ﺑﻪ ﻣﺮاﺗﺐ از ﺻﺒﺮ‬
> ‫‪۳۳‬‬
> ‫ﺑﺮ ﻓﻘﺮ ﺑﻬﺘﺮ اﺳﺖ‪ .‬از ﻫﻤﻪ ﺑﻬﺘﺮ ﻏﻨﯽ ﻣﻨﻔﻖ اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫اﺧﺬ و ﻋﻄﺎ‪ ،‬ﻓﻘﺮ و ﻏﻨﺎ ﺑﻪ ارادۀ ﺣﻖ اﺳﺖ و آن ﻧﻴﺰ ﻣﺒﺘﻨﯽ ﺑﺮ ﺣﮑﻤﺖ‪ ۳۴.‬اﻟﺒﺘّﻪ ﮐﺴﺎﻧﯽ‬
> ‫ﮐﻪ ﻣﻘﺮّب درﮔﺎه ﮐﺒﺮﻳﺎ ﻫﺴﺘﻨﺪ‪ ،‬ﺟﻤﻴﻊ اﻣﻮر را ﺑﻪ او ﺗﻔﻮﻳﺾ ﻣﯽﻧﻤﺎﻳﻨﺪ‪.‬‬
> ‫ﺐ دﻧﻴﺎ ﻃﺎﻫﺮ ﺳﺎﺧﺖ؛ ﻣﯽﺗﻮان ﺛﺮوت و ﻏﻨﺎ را ﻣﺎﻟﮏ ﺷﺪ‪،‬‬         ‫ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﻗﻠﺐ را ﺑﺎﻳﺪ از ﺣ ّ‬
> ‫ﺐ ﻣﻮﻟﯽ ﺑﺎز ﻧﺪارد‪ .‬ﭼﻪ ﮐﻪ "اﻟﺪّﻧﻴﺎ ﻫﯽ ﻏﻔﻠﺘﮑﻢ ﻋﻦ‬        ‫ﻣﺸﺮوط ﺑﺮ آن ﮐﻪ ﻣﺎ را از ﺣ ّ‬
> ‫ﺐ اﻟ ّﻠﻪ اﻧّﻬﺎ‬
> ‫ﻣﻮﺟﺪک و اﺷﺘﻐﺎﻟﮑﻢ ﺑﻤﺎ ﺳﻮﻳﻪ و اﻵﺧﺮة ‪ ...‬ﮐﻠّﻤﺎ ﻳﻤﻨﻌﮑﻢ اﻟﻴﻮم ﻋﻦ ﺣ ّ‬
> ‫ﻟﻬﯽ اﻟﺪّﻧﻴﺎ أن اﺟﺘﻨﺒﻮا ﻣﻨﻬﺎ ﻟﺘﮑﻮﻧﻦّ ﻣﻦ اﻟﻤﻔﻠﺤﻴﻦ‪ ".‬اﻣّﺎ اﮔﺮ ﮐﺴﯽ ﻏﻨﺎ را ﻣﺎﻟﮏ ﺷﻮد‬
> ‫و اﻳﻦ ﻏﻨﺎ او را از ﺣﻖ ﺑﺎز ﻧﺪارد‪ ،‬اﺑﺪ ًا ﻣﻨﻌﯽ ﺑﺮ آن ﻧﻴﺴﺖ‪ ،‬ﭼﻪ ﮐﻪ ﺗﻤﺎم آﻧﭽﻪ ﮐﻪ در‬
> ‫‪۳۵‬‬
> ‫آﺳﻤﺎﻧﻬﺎ و زﻣﻴﻦ آﻓﺮﻳﺪه ﺷﺪه ﺑﺮای ﺑﻨﺪﮔﺎن ﻣﺆﻣﻦ و ﻣﻮﺣّﺪ اﺳﺖ‪ ،‬ﻻ ﻏﻴﺮ‪.‬‬
> ‫اﻣّﺎ ﺧﺪاوﻧﺪ ﻣﺎﻳﻞ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺎ ﺑﻪ ﺟﺎی ﻃﻠﺐ ﺛﺮوت و ﻏﻨﺎ و ﺗﻮﺟّﻪ ﺑﻪ دﻧﻴﺎ‪ ،‬ﺑﻪ ﻳﺎد ﺳﻔﺮ‬
> ‫روﺣﺎﻧﯽ ﺧﻮﻳﺶ ﺑﺎﺷﻴﻢ و ﺗﻮﺷﻪای ﺑﺮای آن ﻋﺎﻟﻢ ﻓﺮاﻫﻢ ﮐﻨﻴﻢ‪ .‬ﭼﻪ ﮐﻪ اﻧﺴﺎن وﻗﺘﯽ‬
> ‫ﻋﺎزم ﺳﻔﺮی اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮای آن ﺳﻔﺮ ﺗﺪارک ﺑﺒﻴﻨﺪ‪ .‬وﻗﺘﯽ در ﻋﺎﻟﻢ رﺣﻢ ﻋﺎزم اﻳﻦ‬
> ‫دﻧﻴﺎ ﺑﻮدﻳﻢ‪ ،‬ﻣﯽﺑﺎﻳﺴﺖ ﺑﻪ ﺗﺪارک ﺛﺮوت و ﻏﻨﺎ ﻣﯽﭘﺮداﺧﺘﻴﻢ‪ ،‬ﻧﻪ ﺣﺎﻻ ﮐﻪ ﻋﺎزم ﻣﺮﺣﻠﮥ‬
> ‫‪۳۶‬‬
> ‫ﺑﻌﺪی ﻫﺴﺘﻴﻢ‪.‬‬
> ‫ﭘﺲ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﺎل را‪ ،‬ﮐﻪ از آن ﻣﺎ ﻧﻴﺴﺖ و ﺑﻪ ﺻﺮف ﻓﻀﻞ و ﮐﺮم اﻟﻬﯽ ﻋﻨﺎﻳﺖ ﺷﺪه‪ ،‬ﺑﻪ‬
> ‫ﻓﻘﺮا اﻧﻔﺎق ﮐﻨﻴﻢ‪ ،‬ﺗﺎ ﺧﺪاوﻧﺪ در آﺳﻤﺎن از ﮐﻨﻮز ﻓﻨﺎﻧﺎﭘﺬﻳﺮش و ﺧﺰاﺋﻦ ﻓﺴﺎد ﻧﺎﭘﺬﻳﺮش‬
> ‫ﺑﻪ ﻣﺎ ﻋﻨﺎﻳﺖ ﻓﺮﻣﺎﻳﺪ‪" ،‬أﻧﻔﻖ ﻣﺎﻟﯽ ﻋﻠﯽ ﻓﻘﺮاﺋﯽ ﻟﺘُﻨﻔَﻖَ ﻓﯽ اﻟﺴﻤﺎء ﻣﻦ ﮐﻨﻮز ﻋ ّﺰ‬
> ‫ﻻﺗﻔﻨﯽ‪ ".‬ﺑﺎﻳﺪ از ﺧﻮد ﮔﺬﺷﺖ و ﺑﻪ دﻳﮕﺮان ﭘﺮداﺧﺖ و ﻣﺴﺎوات را ﺑﻞ ﻣﻮاﺳﺎت را‬
> ‫ﻣﺪّ ﻧﻈﺮ داﺷﺖ‪" ،‬ﻣﺴﺎوات آن ﮐﻪ اﻧﺴﺎن ﻋﺒﺎداﻟ ّﻠﻪ را از آﻧﭽﻪ ﺣﻖ ﺟﻞّ ﺟﻼﻟﻪ ﺑﻪ او‬
> ‫ﻋﻨﺎﻳﺖ ﻓﺮﻣﻮده ﻣﺤﺮوم ﻧﻨﻤﺎﻳﺪ؛ ﺧﻮد ﻣﺘﻨﻌّﻢ و ﻣﺜﻞ ﺧﻮد را ﻫﻢ ﻣﺘﻨﻌّﻢ ﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬اﻳﻦ ﻣﻘﺎم‬
> ‫ﺑﺴﻴﺎر ﻣﺤﺒﻮب اﺳﺖ‪ ،‬ﭼﻪ ﮐﻪ ﮐﻞّ از ﻧﻌﻤﺖ ﻗﺴﻤﺖ ﻣﯽﺑﺮﻧﺪ و از ﺑﺤﺮ ﻓﻀﻞ ﻧﺼﻴﺐ و‬
> ‫آﻧﺎن ﮐﻪ ﺳﺎﻳﺮﻳﻦ را ﺑﺮ ﺧﻮد ﺗﺮﺟﻴﺢ ﻣﯽدﻫﻨﺪ‪ ،‬ﻓﯽاﻟﺤﻘﻴﻘﻪ اﻳﻦ ﻣﻘﺎم ﻓﻮق ﻣﻘﺎم اﺳﺖ‬
> ‫‪) "...‬اﻣﺮ و ﺧﻠﻖ‪ ،‬ج‪ ،۳‬ص‪ / ۲۵۶‬ادﻋﻴﮥ ﻣﺤﺒﻮب‪ ،‬ص‪(۳۹۹‬‬
> ‫ﻣﻬﻴّﺎ ﺳﺎﺧﺘﻦ ﻣﺤﻴﻂ ﺑﺮای ﺗﺠﻠّﯽ ﺧﺪاوﻧﺪ‬
> ‫"ﻋﺎﻟﻢ ﻧﺎﺳﻮت را ﺑﺎﻳﺪ ﺟﻠﻮهﮔﺎه ﻓﻴﻮﺿﺎت ﻣﻠﮑﻮت ﻧﻤﻮد‪) ".‬ﻣﮑﺎﺗﻴﺐ‪ ،‬ج‪ ،۱‬ص‪(۳۰۸‬‬
> ‫ﭼﻪ ﮐﻪ "ﻫﻴﮑﻞاﻟﻮﺟﻮد ﻋﺮﺷﯽ" ﺑﺎﻳﺪ از ﻫﺮ ﭼﻴﺰی ﭘﻴﺮاﺳﺘﻪ ﺷﻮد ﺗﺎ ﻣﺤﻞ اﺳﺘﻮای‬
> 
> ‫‪121‬‬
> ‫ﻛﻠﻤﺎت ﻣﻜﻨﻮﻧﻪ‪ :‬ﺳﻴﺮ از ﻧﻘﺺ ﺑﻪ ﺳﻮي ﻛﻤﺎل‬                           ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺧﺪاوﻧﺪ ﮔﺮدد‪ .‬ﻫﺮ ﻳﮏ از اﺟﺰاء ﻃﺒﻴﻌﺖ ﻣﻈﻬﺮ اﺳﻢ ﺧﻼّق اﻟﻬﯽ اﺳﺖ‪ ،‬آﺳﻤﺎنﻫﺎ‬
> ‫ﻧﺸﺎﻧﻪﻫﺎی ﺑﺰرﮔﯽ ﺧﺪاوﻧﺪ اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ دﻳﺪۀ ﭘﺎﮐﻴﺰه در آن ﻧﮕﺮﻳﺴﺖ و ﺳﺘﺎرهﻫﺎ‬
> ‫ﮔﻮاه راﺳﺘﯽ اوﻳﻨﺪ‪ ،‬ﺑﻪ اﻳﻦ راﺳﺘﯽ ﺑﺎﻳﺪ ﮔﻮاﻫﯽ داد‪) .‬ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ اﻟﻮاح‪ ،‬ص‪ (۲۵۲‬در‬
> ‫ﮐ ّﻠﻴّﮥ اﺷﻴﺎء ﺗﺠﻠّﯽ ﺧﺪاوﻧﺪ وﺟﻮد دارد‪ ،‬ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ آن اﺣﺘﺮام ﮔﺬاﺷﺖ‪" ،‬از ﻋﻠ ّﻮ ﺟﻮد‬
> ‫ﺑﺤﺖ و ﺳﻤﻮّ ﮐﺮمِ ﺻﺮف در ﮐﻞّ ﺷﯽء ﻋﻤّﺎ ﻳﺸﻬﺪ و ﻳﺮی آﻳﮥ ﻋﺮﻓﺎن ﺧﻮد را ودﻳﻌﻪ‬
> ‫ﮔﺬارده ﺗﺎ ﻫﻴﭻ ﺷﯽء از ﻋﺮﻓﺎن ﺣﻀﺮﺗﺶ ﻋﻠﯽ ﻣﻘﺪاره و ﻣﺮاﺗﺒﻪ ﻣﺤﺮوم ﻧﻤﺎﻧﺪ و آن آﻳﻪ‬
> ‫ﻣﺮآت ﺟﻤﺎل اوﺳﺖ در آﻓﺮﻳﻨﺶ‪) ".‬ﭘﻴﺎم آﺳﻤﺎﻧﯽ‪ ،‬ج‪ ،۲‬ص‪(۲۱۳‬‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟ ّﻠﻪ در ﻣﻨﺎﺟﺎﺗﯽ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ ﮐﻪ ﺧﺪاﻳﺎ ﻫﻴﭻ ﺷﻴﺌﯽ ﻧﻴﺴﺖ ﻣﮕﺮ آن ﮐﻪ‬
> ‫آﻳﺎت و ﻇﻬﻮرات و ﺷﺌﻮﻧﺎت ﺗﻮ را ﻣﯽﺷﻨﺎﺳﺎﻧﺪ و ذﮐﺮ ﻣﯽﮐﻨﺪ‪ .‬ﻗﺴﻢ ﺑﻪ ﻋﺰّت ﺗﻮ‪ ،‬ای‬
> ‫ﺧﺪا‪ ،‬ﻫﺮ زﻣﺎن ﮐﻪ ﺑﻪ آﺳﻤﺎن ﻧﮕﺎه ﻣﯽﮐﻨﻢ ﻣﺮا ﺑﻪ ﻋﻠ ّﻮ و ارﺗﻔﺎع و ﺳﻤ ّﻮ و ﺑﻠﻨﺪی ﻣﺮﺗﺒﮥ‬
> ‫ﺗﻮ ﻣﺘﺬﮐّﺮ ﻣﯽﺳﺎزد و ﭼﻮن ﺑﻪ زﻣﻴﻦ ﻧﮕﺎه ﻣﯽﮐﻨﻢ ﻇﻬﻮرات ﻗﺪرت و ﺑﺮوزات ﻧﻌﻤﺖ ﺗﻮ‬
> ‫را ﻣﯽﺷﻨﺎﺳﺎﻧﺪ و ﻫﺮ زﻣﺎن ﮐﻪ ﺑﻪ درﻳﺎ ﻣﯽﻧﮕﺮم در ﺑﺎرۀ ﻋﻈﻤﺖ و اﻗﺘﺪار و ﺳﻠﻄﻨﺖ و‬
> ‫ﮐﺒﺮﻳﺎﻳﯽ ﺗﻮ ﺳﺨﻦ ﻣﯽﮔﻮﻳﺪ و ﻫﺮﮔﺎه ﺑﻪ ﮐﻮهﻫﺎ ﻣﯽﻧﮕﺮم ﭘﺮﭼﻢﻫﺎی ﻧﺼﺮت و ﻋﺰّت ﺗﻮ‬
> ‫‪۳۷‬‬
> ‫را ﺑﻪ ﻣﻦ ﻧﺸﺎن ﻣﯽدﻫﺪ‪.‬‬
> ‫در اﻳﻘﺎن ﺷﺮﻳﻒ )ص‪ (۷۵‬ﻧﻴﺰ ﺑﻪ اﻳﻦ ﻧﮑﺘﻪ ﺻﺮﻳﺤ ًﺎ اﺷﺎره ﮐﺮدهاﻧﺪ‪" ،‬آﻧﭽﻪ در‬
> ‫ل ﺑﺮوز ﺻﻔﺎت و اﺳﻤﺎی اﻟﻬﯽ ﻫﺴﺘﻨﺪ‪ ،‬ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در ﻫﺮ‬         ‫آﺳﻤﺎنﻫﺎ و زﻣﻴﻦ اﺳﺖ ﻣﺤﺎ ّ‬
> ‫ذرّه آﺛﺎر ﺗﺠﻠّﯽ آن ﺷﻤﺲ ﺣﻘﻴﻘﯽ ﻇﺎﻫﺮ و ﻫﻮﻳﺪا اﺳﺖ ﮐﻪ ﮔﻮﻳﺎ ﺑﺪون ﻇﻬﻮر آن ﺗﺠﻠّﯽ‬
> ‫در ﻋﺎﻟﻢ ﻣُﻠﮑﯽ ﻫﻴﭻ ﺷﻴﺌﯽ ﺑﻪ ﺧﻠﻌﺖ ﻫﺴﺘﯽ ﻣﻔﺘﺨﺮ ﻧﻴﺎﻳﺪ و ﺑﻪ وﺟﻮد ﻣﺸﺮّف ﻧﺸﻮد‪".‬‬
> ‫ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﻣﯽﺗﻮان ﮔﻔﺖ ﮐﻪ ﻫﻴﮑﻞ وﺟﻮد‪ ،‬ﻳﻌﻨﯽ ﻣﺤﻴﻂ زﻧﺪﮔﯽ اﺑﻨﺎء ﺑﺸﺮ را ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ‬
> ‫ﻧﺤﻮی از آﻟﻮدﮔﯽﻫﺎ ﭘﻴﺮاﺳﺖ ﺗﺎ ﻣﺤﻞّ اﺳﺘﻮای ذات اﻟﻬﯽ و ﺗﺠﻠّﯽ ﻣﻈﻬﺮ ﺳﺒﺤﺎﻧﯽ‬
> ‫ﮔﺮدد‪ .‬اﻳﻦ اﺳﺘﻘﺮار و اﺳﺘﻮای ﺟﻤﺎل رﺣﻤﺎﻧﯽ ﮐﻪ در ﮐﻠﻤﺎت ﻣﮑﻨﻮﻧﻪ ذﮐﺮ ﺷﺪه در‬
> ‫ﺑﻴﺎن ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﻣﺘﺠﻠّﯽ اﺳﺖ‪:‬‬
> ‫ﯽ ﻗﻴّﻮم ﺑﻪ ﺟﻤﻴﻊ‬ ‫ﻫﻮاﻟ ّﻠﻪ ای ﻳﺎران ﺣﻘﻴﻘﯽ و ﻣﺸﺘﺎﻗﺎن ﺟﻤﺎل اﻟﻬﯽ ﭼﻮن ﺣ ّ‬
> ‫اﺳﻤﺎء و ﺻﻔﺎت و ﮐﻤﺎﻻت و ﺷﺌﻮن ﺑﺮ ﻣﺎﮐﺎن و ﻣﺎﻳﮑﻮن ﺗﺠﻠّﯽ ﻓﺮﻣﻮد و‬
> ‫ﻣﻄﻠﻊ اﻣﮑﺎن را ﺑﻪ اﻧﻮار ﻧﻴّﺮ ﻻﻣﮑﺎن ﻣﺘﺠﻠﯽ ﻧﻤﻮد‪ ،‬ﺟﻮش و ﺧﺮوش در ذرّات‬
> ‫ﮐﺎﺋﻨﺎت اﻓﺘﺎد‪ ،‬ﻧﻴﺴﺎن رﺣﻤﺖ ﻓﻴﻀﺎن ﻧﻤﻮد و ﭘﺮﺗﻮ آﻓﺘﺎب درﺧﺸﻴﺪ و ﻧﺴﻴﻢ‬
> ‫ﺻﻬﺒﺎ ﺑﻮزﻳﺪ و ﻧﺪای اﻟﻬﯽ ﺑﻪ ﮔﻮشﻫﺎ رﺳﻴﺪ؛ دﻟﻬﺎ ﺑﻄﭙﻴﺪ و ﺟﺎﻧﻬﺎ ﺑﺮﻣﻴﺪ‪،‬‬
> 
> ‫‪122‬‬
> ‫ﻛﻠﻤﺎت ﻣﻜﻨﻮﻧﻪ‪ :‬ﺳﻴﺮ از ﻧﻘﺺ ﺑﻪ ﺳﻮي ﻛﻤﺎل‬                        ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫رخﻫﺎ ﺑﺮاﻓﺮوﺧﺖ و ﭘﺮدهﻫﺎ ﺑﺴﻮﺧﺖ و روی ﻳﺎر ﻣﻬﺮﺑﺎن ﺟﻠﻮه ﻧﻤﻮد؛ ﻗﻠﻮب‬
> ‫ﻋﺎﺷﻘﺎن ﺷﻌﻠﮥ ﺳﻮزان ﺑﺰد و ﭼﺸﻢ ﻣﺸﺘﺎﻗﺎن از ﺳﺮور ﮔﺮﻳﺎن ﺷﺪ؛ ﮔﻠﺸﻦ ﺗﻮﺣﻴﺪ‬
> ‫ﺗﺰﻳﻴﻦ ﻳﺎﻓﺖ و ﮔﻠﺰار ﺗﺠﺮﻳﺪ آراﺳﺘﻪ ﮔﺸﺖ؛ ﺟﺸﻦ ﻓﻴﻮﺿﺎت ﺗﺮﺗﻴﺐ ﻳﺎﻓﺖ و ﺑﺰم‬
> ‫اﻟﺴﺖ آﻣﺎده ﮔﺸﺖ؛ ﺳﺮﻳﺮ ﺳﻠﻄﻨﺖ اﻟﻬﻴّﻪ اﺳﺘﻘﺮار ﺟُﺴﺖ و "اﻟﺮّﺣﻤﻦ‬
> ‫ﻋﻠﯽاﻟﻌﺮش اﺳﺘﻮی" ﻣﺤﻘّﻖ ﮔﺸﺖ‪.‬‬
> ‫ﭘﺲ‪ ،‬اﻋﻈﻢ ﺗﺠﻠّﯽ ﺟﻤﺎل ﻗﺪم در اﻳﻦ ﺑﺰم اﺗ ّﻢ در ﻫﻴﮑﻞ ﻣﻴﺜﺎق ﺟﻠﻮه‬
> ‫ﻓﺮﻣﻮد و ﺑﺮ آﻓﺎق اﺷﺮاق ﻧﻤﻮد؛ ﻣﻄﺮب اﻟﻬﯽ اوﺗﺎر ﻣﺜﺎﻟﺚ و ﻣﺜﺎﻧﯽ ﺑﻪ دﺳﺖ‬
> ‫ﮔﺮﻓﺖ و ﺑﻪ آﻫﻨﮓ ﭘﺎرﺳﯽ اﻳﻦ ﺗﺮاﻧﻪ آﻏﺎز ﮐﺮد‪:‬‬
> ‫اﻳﻦ ﻋﻬﺪ اﻟﺴﺖ اﺳﺖ اﻳﻦ‪ ،‬اﻳﻦ ﭘﻴﻤﺎﻧﻪ ﺑﻪ دﺳﺖ اﺳﺖ اﻳﻦ‪ ،‬ﺑﺎزار ﺷﮑﺴﺖ‬
> ‫اﺳﺖ اﻳﻦ‪ ،‬از ﻳﻮﺳﻒ رﺣﻤﺎﻧﯽ ﻣﻴﺜﺎق وﻓﺎق اﺳﺖ اﻳﻦ‪ ،‬ﭘﻴﻤﺎن و ﻃﻼق اﺳﺖ‬
> ‫اﻳﻦ‪ ،‬آﻓﺎت ﻧﻌﺎق اﺳﺖ اﻳﻦ‪ ،‬از رﺣﻤﺖ ﻳﺰداﻧﯽ اﻳﻦ ﻋﻬﺪ ﻗﺪﻳﻢ اﺳﺖ اﻳﻦ‪،‬‬
> ‫اﻳﻦ ﺳ ّﺮ ﻗﻮﻳﻢ اﺳﺖ اﻳﻦ‪ ،‬اﻳﻦ اﻣﺮ ﻋﻈﻴﻢ اﺳﺖ اﻳﻦ‪ ،‬از ﻃﻠﻌﺖ اﺑﻬﺎﺋﯽ‬
> ‫روﺣﯽ ﻷﺣﺒّﺎﺋﻪ اﻟﻔﺪاء عع )ﻣﮑﺎﺗﻴﺐ ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‪ ،‬ج‪ ،۱‬ص‪(۴۱۳‬‬
> ‫اﻣّﺎ اﻳﻦ ﮐﻪ ﭼﮕﻮﻧﻪ ﺑﺎﻳﺪ اﻳﻦ ﻫﻴﮑﻞ وﺟﻮد را ﻣﻨﺰّه و ﻣﻄﻬّﺮ داﺷﺖ ﺗﺎ ﻗﺎﺑﻞ اﺳﺘﻮاء و‬
> ‫اﺳﺘﻘﺮار ﻣﻈﻬﺮ اﻟﻬﯽ ﮔﺮدد‪ ،‬در ﺳﺎﻳﺮ آﺛﺎر ذﮐﺮ ﺷﺪه اﺳﺖ‪:‬‬
> ‫اوّل‪ :‬ﻧﺤﻮۀ ﻣﻌﺎﻣﻠﻪ ﺑﺎ ﻋﺎﻟﻢ ﺟﺴﻤﺎﻧﯽ – در ﻟﻮح "دو ﻧﺪای ﻓﻼح و ﻧﺠﺎح"‪ ،‬ﺣﻀﺮت‬
> ‫ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء اﺷﺎره ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ ﮐﻪ‪" ،‬ﭼﻮن ﻧﻈﺮ در اﻧﺘﻈﺎم ﻣﻤﺎﻟﮏ و ﻣﺪن و ﻗﺮی و زﻳﻨﺖ‬
> ‫دﻟﺮﺑﺎ و ﻟﻄﺎﻓﺖ آﻻء و ﻧﻈﺎﻓﺖ ادوات و ﺳﻬﻮﻟﺖ ﺳﻴﺮ و ﺳﻔﺮ و ﺗﻮﺳﻴﻊ ﻣﻌﻠﻮﻣﺎت ﻋﺎﻟﻢ‬
> ‫ﻃﺒﻴﻌﺖ و ﻣﺨﺘﺮﻋﺎت ﻋﻈﻴﻤﻪ و ﻣﺸﺮوﻋﺎت ﺟﺴﻴﻤﻪ و اﮐﺘﺸﺎﻓﺎت ﻋﻠﻤﻴﻪ و ﻓﻨّﻴﻪ ﻧﻤﺎﻳﯽ‬
> ‫ﮔﻮﻳﯽ ﮐﻪ ﻣﺪﻧﻴﺖ ﺳﺒﺐ ﺳﻌﺎدت و ﺗﺮﻗّﯽ ﻋﺎﻟﻢ ﺑﺸﺮی اﺳﺖ و ﭼﻮن ﻧﻈﺮ در اﺧﺘﺮاﻋﺎت‬
> ‫آﻻت ﻫﻼک ﺟﻬﻨّﻤﯽ و اﻳﺠﺎد ﻗﻮای ﻫﺎدﻣﻪ و اﮐﺘﺸﺎﻓﺎت ادوات ﻧﺎرﻳﻪ ﮐﻪ ﻗﺎﻃﻊ رﻳﺸﮥ‬
> ‫ﺣﻴﺎت اﺳﺖ ﻧﻤﺎﻳﯽ واﺿﺢ و ﻣﺸﻬﻮد ﮔﺮدد ﮐﻪ ﻣﺪﻧﻴﺖ ﺑﺎ ﺗﻮﺣﺶ ﺗﻮأم و ﻫﻢﻋﻨﺎن‬
> ‫اﺳﺖ؛ ﻣﮕﺮ آن ﮐﻪ ﻣﺪﻧﻴﺖ ﺟﺴﻤﺎﻧﻴﻪ ﻣﺆﻳّﺪ ﺑﻪ ﻫﺪاﻳﺖ رﺑّﺎﻧﻴﻪ و ﺳﻨﻮﺣﺎت رﺣﻤﺎﻧﻴﻪ و‬
> ‫اﺧﻼق اﻟﻬﻴّﻪ ﮔﺮدد و ﻣﻨﻀﻢ ﺑﻪ ﺷﺌﻮﻧﺎت روﺣﺎﻧﯽ و ﮐﻤﺎﻻت ﻣﻠﮑﻮﺗﯽ و ﻓﻴﻮﺿﺎت‬
> ‫ﻻﻫﻮﺗﯽ ﺷﻮد‪) ".‬ﻣﮑﺎﺗﻴﺐ ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‪ ،‬ج‪ ،۱‬ص‪(۳۰۸‬‬
> ‫دوم‪ :‬ﻧﻬﯽ از ﺟﻨﮓ و ﺟﺪال در ﻋﺮﺻﮥ وﺟﻮد – ﻋﺮﺻﮥ وﺟﻮد ﻧﺒﺎﻳﺪ ﻣﺤﻞّ ﺟﻨﺒﮥ‬
> ‫ﺣﻴﻮاﻧﻴﻪ و ﻧﻘﺎﺋﺺ ﺷﻬﻮاﻧﻴﮥ اﻧﺴﺎن ﮔﺮدد؛ ﺑﻠﮑﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﻋﻠﻮﻳﺖ ﻓﻄﺮﻳﮥ او ﻣﺠﺎل ﻇﻬﻮر و‬
> 
> ‫‪123‬‬
> ‫ﻛﻠﻤﺎت ﻣﻜﻨﻮﻧﻪ‪ :‬ﺳﻴﺮ از ﻧﻘﺺ ﺑﻪ ﺳﻮي ﻛﻤﺎل‬                       ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺑﺮوز ﻳﺎﺑﺪ‪ .‬ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪" ،‬اﻧﺴﺎن دو ﺟﻨﺒﻪ دارد؛ ﻳﮑﯽ ﻋﻠﻮﻳﺖ‬
> ‫ﻓﻄﺮﻳﻪ و ﮐﻤﺎﻻت ﻋﻘﻠﻴﻪ و دﻳﮕﺮی ﺳﻔﻠﻴﺖ ﺣﻴﻮاﻧﻴﻪ و ﻧﻘﺎﺋﺺ ﺷﻬﻮاﻧﻴﻪ‪ .‬اﮔﺮ در‬
> ‫ﻣﻤﺎﻟﮏ و اﻗﺎﻟﻴﻢ آﻓﺎق ﺳﻴﺮ ﻧﻤﺎﻳﻴﺪ از ﺟﻬﺘﯽ آﺛﺎر ﺧﺮاب و دﻣﺎر ﻣﺸﺎﻫﺪه ﮐﻨﻴﺪ و از‬
> ‫ﺟﻬﺘﯽ ﻣﺂﺛﺮ ﻣﺪﻧﻴﺖ و ﻋﻤﺎر ﻣﻼﺣﻈﻪ ﻓﺮﻣﺎﻳﻴﺪ‪ .‬اﻣّﺎ ﺧﺮاب و وﻳﺮاﻧﯽ آﺛﺎر ﺟﺪال و ﻧﺰاع‬
> ‫و ﻗﺘﺎل اﺳﺖ وﻟﯽ ﻋﻤﺎر و آﺑﺎدی ﻧﺘﺎﺋﺞ اﻧﻮار ﻓﻀﺎﺋﻞ و اﻟﻔﺖ و وﻓﺎق ‪) "...‬ﻫﻤﺎن‪،‬‬
> ‫ص‪(۳۱۳‬‬
> ‫ﺳﻮم‪ :‬ﺗﻨﺰﻳﻪ و ﺗﻘﺪﻳﺲ و ﻧﻈﺎﻓﺖ ﻇﺎﻫﺮه – ﺑﻪ ﺑﻴﺎن ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‪" ،‬ﭼﻮن اﻧﺴﺎن‬
> ‫در ﺟﻤﻴﻊ ﻣﺮاﺗﺐ ﭘﺎک و ﻃﺎﻫﺮ ﮔﺮدد ﻣﻈﻬﺮ ﺗﺠﻠّﯽ ﻧﻮر ﺑﺎﻫﺮ ﺷﻮد ‪ ...‬در ﺟﻤﻴﻊ ﻣﺮاﺗﺐ‬
> ‫ﺗﻨﺰﻳﻪ و ﺗﻘﺪﻳﺲ و ﭘﺎﮐﯽ و ﻟﻄﺎﻓﺖ ﺳﺒﺐ ﻋﻠﻮﻳﺖ ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ و ﺗﺮﻗّﯽ ﺣﻘﺎﺋﻖ اﻣﮑﺎﻧﯽ‬
> ‫اﺳﺖ؛ ﺣﺘّﯽ در ﻋﺎﻟﻢ ﺟﺴﻤﺎﻧﯽ ﻧﻴﺰ ﻧﻈﺎﻓﺖ ﺳﺒﺐ ﺣﺼﻮل روﺣﺎﻧﻴﺖ اﺳﺖ‪) ".‬ﻫﻤﺎن‪،‬‬
> ‫ص‪(۳۲۴‬‬
> ‫ﭼﻬﺎرم‪ :‬ﻧﻈﺎﻓﺖ ﻣﻨﺰل – ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟ ّﻠﻪ در ﻟﻮﺣﯽ ﺧﻄﺎب ﺑﻪ ﻳﮑﯽ از اﻣﺎءاﻟﺮّﺣﻤﻦ‬
> ‫ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ ﮐﻪ در ﻏﻴﺎب او و ﻏﻔﻠﺘﺶ از ﺧﺎﻧﻪاش وارد ﺧﺎﻧﮥ او ﺷﺪهاﻧﺪ و از آن‬
> ‫راﺋﺤﮥ ﺗﻘﺪﻳﺲ اﺳﺘﺸﻤﺎم ﻧﮑﺮدهاﻧﺪ و ﺣﺎل او را آ ﮔﺎه ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ‪ .‬ﺳﭙﺲ ﮐﻠّﻴﮥ ﻧﻔﻮس را‬
> ‫ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻗﺮار ﻣﯽدﻫﻨﺪ ﮐﻪ ﺑﻪ ﻧﻈﺎﻓﺖ ﻣﻨﺎزل و ﺗﻄﻬﻴﺮ ﻟﺒﺎسﻫﺎﻳﺸﺎن از آﻧﭽﻪ ﮐﻪ ﻣﻮﺟﺐ‬
> ‫ﮐﺮاﻫﺖ ﺧﺪاوﻧﺪ اﺳﺖ ﺑﭙﺮدازﻧﺪ‪ .‬و ﺳﭙﺲ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ در ﺟﻤﻴﻊ اﺣﻮال ﻃﺎﻟﺐ ﻟﻄﺎﻓﺖ‬
> ‫‪۳۸‬‬
> ‫ﻫﺴﺘﻨﺪ‪.‬‬
> ‫از آن ﮔﺬﺷﺘﻪ ﻓﺮدی ﮐﻪ ﺑﻪ ﻟﻄﺎﻓﺖ و ﻧﻈﺎﻓﺖ ﻇﺎﻫﺮه ﻣﺘﻤﺴّﮏ ﻧﺒﺎﺷﺪ‪ ،‬اﻋﻤﺎﻟﺶ ﻫﺪر‬
> ‫ﻣﯽرود‪ ،‬اﻫﻞ ﻓﺮدوس از ﻧﮕﺎهﮐﺮدن ﺑﻪ او اﮐﺮاه ﺧﻮاﻫﻨﺪ داﺷﺖ‪ ،‬دﻋﺎﻳﺶ ﺑﻪ ﺳﺎﺣﺖ‬
> ‫‪۳۹‬‬
> ‫ﺧﺪاوﻧﺪ ﺻﻌﻮد ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﮐﺮد‪ ،‬ﻣﻸ اﻋﻠﯽ از او اﺟﺘﻨﺎب ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ‪.‬‬
> ‫ﭘﻨﺠﻢ‪ :‬روﺷﻨﯽ ﺑﺨﺸﻴﺪن ﺑﻪ ﻃﺒﻴﻌﺖ – ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪" ،‬اﻳﻦ ﻋﺎﻟﻢ‬
> ‫ﻃﺒﻴﻌﺖ ﺗﺎرﻳﮏ اﺳﺖ ﺑﺎﻳﺪ آن را روﺷﻦ ﮐﺮد‪ .‬روﺷﻨﺎﻳﯽاش ﺑﻪ ﭼﻪ ﭼﻴﺰ اﺳﺖ؟ ﺑﻪ اﻳﻦ‬
> ‫ﮐﻪ زﻣﻴﻨﯽ ﮐﻪ ﺑﻪ اﻗﺘﻀﺎی ﻃﺒﻴﻌﺖ ﺧﺎر ﺑﻴﺮون آورده‪ ،‬ﻋﻠﻒﻫﺎی ﺑﻴﻬﻮده اﻧﺒﺎت ﻧﻤﻮده‪،‬‬
> ‫آن را ﺷﺨﻢ ﮐﻨﻴﻢ و ﺗﺮﺑﻴﺖ ﻧﻤﺎﻳﻴﻢ ﺗﺎ ﮔﻠﻬﺎی ﻣﻌﻄّﺮ ﺑﺮوﻳﺪ و داﻧﻪﻫﺎی ﺑﺎﺑﺮﮐﺖ ﮐﻪ رزق‬
> ‫اﻧﺴﺎﻧﯽ اﺳﺖ ﺑﺮوﻳﺪ؛ اﻳﻦ ﺟﻨﮕﻠﻬﺎﻳﯽ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺣﺎل ﻃﺒﻴﻌﯽ و ﻇﻠﻤﺎﻧﯽ اﺳﺖ‪ ،‬ﻓﻴﺾ و‬
> ‫ﺑﺮﮐﺖ ﻧﺪارد‪ ،‬ﺗﺮﺑﻴﺖ ﻣﯽﮐﻨﻴﻢ‪ ،‬درﺧﺖﻫﺎی ﺑﯽﺛﻤﺮ را ﺑﺎرور ﻣﯽﻧﻤﺎﻳﻴﻢ؛ ﺟﻨﮕﻞ ﺑﻮد‬
> 
> ‫‪124‬‬
> ‫ﻛﻠﻤﺎت ﻣﻜﻨﻮﻧﻪ‪ :‬ﺳﻴﺮ از ﻧﻘﺺ ﺑﻪ ﺳﻮي ﻛﻤﺎل‬                         ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺑﻮﺳﺘﺎن ﻣﯽﮐﻨﻴﻢ؛ درﻫﻢ ﺑﻮد ﻣﻨﺘﻈﻢ ﻣﯽﻧﻤﺎﻳﻴﻢ؛ اوّل ﻇﻠﻤﺎﻧﯽ ﺑﻮد ﭼﻮن ﺑﻮﺳﺘﺎن ﺷﺪ‪،‬‬
> ‫ﻧﻮراﻧﯽ ﮔﺸﺖ‪) "...‬ﺧﻄﺎﺑﺎت ﻣﺒﺎرﮐﻪ‪ ،‬ج‪ ،۲‬ﺻﺺ‪(۲۸۸–۲۸۴‬‬
> ‫ﺷﺸﻢ‪ :‬ﻧﻬﯽ از ﻣﺤﺰونﮐﺮدن دﻳﮕﺮان – ﻫﺮ ﻧﻔﺴﯽ اﻣﺮوز ﺑﻪ ﻣﺜﻞ اﻳﻦ ﻋﺎﻟﻢ ﺧﻠﻖ ﺷﺪه و‬
> ‫ﻟﺬا ﺣﮑﻢ ﻋﺎﻟَﻢ ﺑﺮ او اﻃﻼق ﻣﯽﺷﻮد‪ .‬ﻗﺘﻞ اﻧﺴﺎن ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺗﺨﺮﻳﺐ ﺑﻨﺎﻳﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ‬
> ‫ﺧﺪاوﻧﺪ ﺳﺎﺧﺘﻪ اﺳﺖ‪ ۴۰.‬در ﻗﺮآن )ﺳﻮرۀ ﻣﺎﺋﺪه‪ ،‬آﻳﮥ ‪ (۳۶‬ﻧﻴﺰ ﻗﺘﻞ ﻳﮏ ﻧﻔﺲ ﻣﻌﺎدل‬
> ‫ﻗﺘﻞ ﺟﻤﻴﻊ ﻧﻔﻮس و اﺣﻴﺎء ﻳﮏ ﻧﻔﺮ ﺑﻤﻨﺰﻟﮥ زﻧﺪﮔﯽﺑﺨﺸﻴﺪن ﺑﻪ ﮐ ّﻠﻴّﮥ ﻧﻔﻮس ﻣﺤﺴﻮب‬
> ‫ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﻟﺬا اﮔﺮ اﻧﺴﺎن ﺑﺪون ﻓﺮاش ﺑﺨﻮاﺑﺪ‪ ،‬ﭘﺎی ﺑﺮﻫﻨﻪ راه ﺑﺮود و در ﺑﻴﺎﺑﺎﻧﻬﺎ ﺑﻪ‬
> ‫‪۴۱‬‬
> ‫ﻧﺎﻟﻪ و ﮔﺮﻳﻪ ﺑﭙﺮدازد ﺑﻬﺘﺮ از آن اﺳﺖ ﮐﻪ ﺷﺨﺺ ﻣﺆﻣﻨﯽ را ﻣﺤﺰون ﻧﻤﺎﻳﺪ‪.‬‬
> ‫اﮐﻨﻮن ﺗﺠﻠّﯽ اﻟﻬﯽ ﺻﻮرت ﮔﺮﻓﺘﻪ و ﺟﻤﻴﻊ ﮐﺎﺋﻨﺎت ﺑﻪ ﻓﺮح و اﻧﺒﺴﺎط آﻣﺪهاﻧﺪ‪ .‬ﺟﻤﺎل‬
> ‫ﻣﺒﺎرک ﺑﻪ اﻳﻦ ﻧﮑﺘﻪ ﺗﺼﺮﻳﺢ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪" ،‬اﻣﺮوز ﺟﺬب ﮐﻠﻤﮥ اﻟﻬﯽ ﻋﺎﻟﻢ را اﺧﺬ‬
> ‫ﻧﻤﻮده؛ ﺟﻤﻴﻊ اﺷﻴﺎء ﺑﻪ ﮐﻤﺎل ﻓﺮح و اﻧﺒﺴﺎط ﺑﻪ ذﮐﺮ و ﺛﻨﺎ ﻣﺸﻐﻮل‪ .‬آب ﻣﯽﮔﻮﻳﺪ ای‬
> ‫ﺧﺎک ﺑﻴﺎ ذﮐﺮﻫﺎی ﻋﺎﻟﻢ را ﺑﮕﺬارﻳﻢ و ﺑﻪ ﺛﻨﺎی ﻣﺎﻟﮏ ﻗﺪم ﻣﺸﻐﻮل ﺷﻮﻳﻢ‪ .‬ﺟﺒﺎل‬
> ‫ﻣﯽﮔﻮﻳﺪ‪ ،‬ای اﺷﺠﺎر‪ ،‬اﻣﺮوز روز ﺗﻐﻨّﯽ و ﺗﺮﻧّﻢ اﺳﺖ‪ ،‬ﭼﻪ ﮐﻪ ﻣﻘﺼﻮد ﻏﻴﺐ و ﺷﻬﻮد ﺑﺮ‬
> ‫ﮐﺮﺳﯽ ﻇﻬﻮر ﻣﺴﺘﻮی‪ .‬ﻧﻴﮑﻮﺳﺖ وﻗﺖ ﻣﺎ و ﻧﻴﮑﻮﺳﺖ روز ﻣﺎ و ﻧﻴﮑﻮﺳﺖ ﺣﺎل ﻣﺎ‪.‬‬
> ‫ﻓﻀﻞ ﻣﺤﺒﻮب ﻋﺎﻟﻤﻴﺎن اﺣﺎﻃﻪ ﻧﻤﻮده‪ ،‬اﻧﻮار آﻓﺘﺎب ﺷﻔﻘﺖ ﺗﺎﺑﻴﺪه‪ ،‬درﻳﺎی رﺣﻤﺖ‬
> ‫ن اﻳﻦ ﻳﻮم ﻋﻨﺪاﻟ ّﻠﻪ اﻓﻀﻞ اﺳﺖ از ﻗﺮون و اﻋﺼﺎر‬ ‫ﻣﻮّاج و ﻧﻮر ﺑﺨﺸﺶ ﻣُﺸﺮق‪ .‬ﻳﮏ آ ِ‬
> ‫‪ ...‬اﻣﺮوز آﻓﺘﺎب ﺑﻪ ﻟﮏ اﻟﺤﻤﺪ ﻳﺎ ﺳﻴّﺪ اﻟﻌﺎﻟﻢ ﻧﺎﻃﻖ و آﺳﻤﺎن ﺑﻪ ﻟﮏ اﻟﺜّﻨﺎء ﻳﺎ ﻣﺎﻟﮏ‬
> ‫اﻷﺳﻤﺎء ﻣﺘﮑﻠّﻢ‪) ".‬ﻟﺌﺎﻟﯽ ﺣﮑﻤﺖ‪ ،‬ج‪ ،۳‬ص‪(۲۴۵‬‬
> ‫ﻗﻠﺐ را آﻣﺎدۀ ﻧﺰول و ﻇﻬﻮر اﻟﻬﯽ ﮐﻨﻴﻢ‬
> ‫ﻗﻠﺐ ﻣﺤﻞّ و ﻣﻨﺰل ﺧﺪاوﻧﺪ اﺳﺖ‪" ،‬ﻓﺆادک ﻣﻨﺰﻟﯽ ﻗﺪّﺳﻪ ﻟﻨﺰوﻟﯽ"؛ ﺟﻤﻴﻊ آﻧﭽﻪ ﮐﻪ در‬
> ‫آﺳﻤﺎﻧﻬﺎ و زﻣﻴﻦ اﺳﺖ ﺑﺮای اﻧﺴﺎن اﺳﺖ‪ ،‬ﻣﮕﺮ ﻗﻠﻮب ﮐﻪ ﻣﺤﻞّ ﻧﺰول ﺗﺠﻠّﯽ اﻟﻬﯽ‬
> ‫اﺳﺖ‪ .‬اﻳﻦ ﻣﻨﺰل را ﺑﺎﻳﺪ ﺣﻔﻆ ﮐﺮد‪ ،‬ﻧﺒﺎﻳﺪ ﺑﻪ دﻳﮕﺮی واﮔﺬاﺷﺖ‪ ،‬ﻧﺒﺎﻳﺪ در آن ﺗﺼﺮّف‬
> ‫ﮐﺮد‪ ،‬ﻧﺒﺎﻳﺪ ﺑﯽ اذن ﺻﺎﺣﺐﺧﺎﻧﻪ در آن وارد ﺷﺪ؛ ﻧﺒﺎﻳﺪ ﺑﻪ اﻣﺮ دﻳﮕﺮی ﻣﺸﻐﻮﻟﺶ‬
> ‫ﺳﺎﺧﺖ‪ .‬ﺗﻨﻬﺎ اﺟﺎزﺗﯽ ﮐﻪ ﺑﻪ ﻣﺎ دادهاﻧﺪ آن اﺳﺖ ﮐﻪ در روﺿﮥ ﻗﻠﺐ ﮔﻞ ﻋﺸﻖ ﺑﮑﺎرﻳﻢ‬
> ‫و ﻻﻏﻴﺮ‪ .‬دل ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺷﻤﻌﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺮاﻓﺮوﺧﺘﮥ دﺳﺖ ﻗﺪرت اﻟﻬﯽ اﺳﺖ‪ .‬ﻧﺒﺎﻳﺪ‬
> ‫ﮔﺬاﺷﺖ ﺑﺎدﻫﺎی ﻧﻔﺲ و ﻫﻮی ﮐﻪ ﻣﺨﺎﻟﻒ روﺷﻨﯽ ﺷﻤﻊ اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﻪ ﻫﺒﻮب آﻳﺪ و ﺷﻤﻊ‬
> ‫را ﺧﺎﻣﻮش ﮐﻨﺪ‪.‬‬
> 
> ‫‪125‬‬
> ‫ﻛﻠﻤﺎت ﻣﻜﻨﻮﻧﻪ‪ :‬ﺳﻴﺮ از ﻧﻘﺺ ﺑﻪ ﺳﻮي ﻛﻤﺎل‬                           ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺑﻪ ﻋﺒﺎرت دﻳﮕﺮ‪ ،‬ﻗﻠﺐ ﻣﺎ آﻳﻨﻪای اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺎﻳﺪ آن را ﺻﻴﻘﻞ داد ﺗﺎ اﻧﻮار اﻟﻬﯽ در آن‬
> ‫ﺗﺠﻠّﯽ ﮐﻨﺪ‪ ۴۲.‬در واﻗﻊ ﻧﺰول ﺟﻤﺎل اﻟﻬﯽ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺗﺠﻠّﯽ ﺟﻤﺎل او اﺳﺖ در آﻳﻨﮥ‬
> ‫ﻗﻠﻮب‪ .‬ﺗﻘﺪﻳﺲ و ﺗﻄﻬﻴﺮ ﻗﻠﺐ وﺳﻴﻠﻪ ﻣﯽﺧﻮاﻫﺪ و آن "ﮐﻮﺛﺮ ﺑﻴﺎن رﺣ ٰﻤﻦ"‪ ۴۳‬و ﺷﺮط‬
> ‫ﺗﺠﻠّﯽ اﻟﻬﯽ ﭘﺎکﮐﺮدن ﻗﻠﺐ از ﻧﻘﻮش ﭘﻴﺸﻴﻦ اﺳﺖ‪ ،‬ﻳﻌﻨﯽ از ﻫﺮ آﻧﭽﻪ دﻳﺪه و ﺷﻨﻴﺪه و‬
> ‫‪۴۴‬‬
> ‫ادراک ﻧﻤﻮده‪.‬‬
> ‫ﻳﮑﯽ از دﻻﺋﻞ ﻋﺪم ﺗﺠﻠّﯽ اﻟﻬﯽ در ﻗﻠﺐ‪ ،‬ﻗﻠﺒﯽ ﮐﻪ "ﻣﻘ ّﺮ اﺳﺘﻮاء رﺣﻤﺎﻧﯽ اﺳﺖ و‬
> ‫ﻋﺮش ﺗﺠﻠّﯽ رﺑّﺎﻧﯽ" ﻣﺸﻐﻮل ﺑﻮدﻧﺶ ﺑﻪ اﻣﻮر دﻳﮕﺮ اﺳﺖ‪ ،‬ﻟﺬا از ﺧﺪاوﻧﺪ‪ ،‬ﻋﻠﲐرﻏﻢ‬
> ‫‪۴۵‬‬
> ‫ﻧﺰدﻳﮑﯽ ﺣﻀﺮﺗﺶ‪ ،‬ﻣﺤﺮوم و ﻣﺤﺠﻮب ﻣﯽﻣﺎﻧﺪ‪.‬‬
> ‫اﻣّﺎ ﻏﻔﻠﺖ اﻧﺴﺎن ﺳﺒﺐ ﻏﻔﻠﺖ ﺣﻖ ﻧﻴﺴﺖ‪" ،‬ﺑﺴﺎ ﻣﯽﺷﻮد ﮐﻪ اﻧﺴﺎن از ﺧﻮد ﻏﺎﻓﻞ‬
> ‫اﺳﺖ وﻟﮑﻦ اﺣﺎﻃﮥ ﻋﻠﻤﻴّﮥ ﺣﻖ ﻻزال ﻣﺤﻴﻂ و اﺷﺮاق ﺗﺠﻠّﯽ ﺷﻤﺲ ﻣﺠﻠّﯽ ﻇﺎﻫﺮ و‬
> ‫ﻣﺸﻬﻮد‪ .‬ﻟﺬا‪ ،‬اﻟﺒﺘّﻪ او اﻗﺮب ﺑﻮده و ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد؛ ﭼﻪ ﮐﻪ او ﻋﺎﻟﻢ و ﻧﺎﻇﺮ و ﻣﺤﻴﻂ و‬
> ‫اﻧﺴﺎن ﻏﺎﻓﻞ و از اﺳﺮار ﻣﺎ ﺧُﻠِﻖ ﻓﻴﻪ ﻣﺤﺠﻮب‪) ".‬ﻣﻨﺘﺨﺒﺎﺗﯽ از آﺛﺎر‪ ،‬ص‪(۱۲۳‬‬
> ‫ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑﺮای ﮐﺴﺐ ﺗﺄﻳﻴﺪ روحاﻟﻘﺪس‪ ،‬ﺑﺎﻳﺪ ﺳﺮاج ﻃﻠﺐ را در ﻗﻠﺐ ﺑﺮاﻓﺮوﺧﺖ‪،‬‬
> ‫ﻧﺴﻴﻢ ﻣﺤﺒّﺖ از ﺷﻄﺮ اﺣﺪﻳّﻪ ﻣﯽوزد و اﻧﻮار ﻋﻠﻢ و ﻳﻘﻴﻦ ﻫﻤﮥ ارﮐﺎن وﺟﻮد را روﺷﻦ‬
> ‫ﻣﯽﮐﻨﺪ‪ ،‬ﻗﻠﺐ و ﻧﻔﺲ و روح ﺑﻪ ﺻُﻮر ﻣﻌﺮﻓﺖ از ﺧﻮاب ﻏﻔﻠﺖ ﺑﻴﺪار ﻣﯽﺷﻮد و‬
> ‫ﻋﻨﺎﻳﺎت و ﺗﺄﻳﻴﺪات روح ﻗﺪﺳﯽ اﻟﻬﯽ ﺣﻴﺎت ﺗﺎزه ﻣﺒﺬول ﻣﯽدارد و اﻧﺴﺎن ﺧﻮد را‬
> ‫‪۴۶‬‬
> ‫ﺻﺎﺣﺐ ﻗﻠﺐ و ﻓﺆاد ﺗﺎزه ﻣﯽﺑﻴﻨﺪ‪.‬‬
> ‫ﭼﻮن ﻗﻠﺐ ﭘﺎک ﺷﺪ‪ ،‬ﺷﺮط ﺧﺪﻣﺖ و ﻋﺒﻮدﻳﺖ ﻓﺮاﻫﻢ ﻣﯽآﻳﺪ‪ ،‬ﺗﺄﻳﻴﺪ ﻣﯽرﺳﺪ‪ ،‬ارﺗﺒﺎط‬
> ‫ﻣﺘﻘﺎﺑﻞ ﻗﻮﻳﻢ ﻣﯽﮔﺮدد‪ ،‬ﻧﺼﺮت ﺣﺎﺻﻞ ﻣﯽﺷﻮد‪ ،‬ﻫﻴﮑﻞ اﻣﺮ ﻣﺤﻔﻮظ ﻣﯽﻣﺎﻧﺪ‪ ،‬ﮐﻼم‬
> ‫‪۴۷‬‬
> ‫ﻧﺎﻓﺬ ﻣﯽﺷﻮد‪ ،‬ﻗﻠﻮب ﻧﻔﻮس ﺑﻪ اذن اﻟﻬﯽ ﻓﺘﺢ ﻣﯽﺷﻮد‪.‬‬
> ‫ﻗﻠﺐ زﻧﺪه اﺳﺖ‪ ،‬روح ﻣﯽﺧﻮاﻫﺪ‪ ،‬او را زﻳﻨﺘﯽ ﺑﺎﻳﺪ و ﻟﺒﺎﺳﯽ‪ ،‬ﺑﺎﻳﺪ ﮐﻮﺷﻴﺪ ﺗﺎ ﺑﻪ اوج‬
> ‫ﮐﻤﺎل ﺑﺮﺳﺪ؛ "روحِ ﻗﻠﺐ ﻣﻌﺮﻓﺔاﻟ ّﻠﻪ اﺳﺖ و زﻳﻨﺖ او اﻗﺮار ﺑﺄﻧّﻪ ﻳﻔﻌﻞ ﻣﺎ ﻳﺸﺎء و ﻳﺤﮑﻢ‬
> ‫ﻣﺎﻳﺮﻳﺪ و ﺛﻮب آن ﺗﻘﻮیاﻟ ّﻠﻪ و ﮐﻤﺎل آن اﺳﺘﻘﺎﻣﺖ ‪) "...‬اﻗﺘﺪارات‪ ،‬ص‪(۱۶۲‬‬
> ‫ﻗﻠﺐ ﺧﺰﻳﻨﮥ اﻟﻬﯽ اﺳﺖ‪ ،‬ﻟﺌﺎﻟﯽ ﻣﮑﻨﻮﻧﻪاش را ﻧﺒﺎﻳﺪ ﺑﻪ دﺳﺖ ﺳﺎرﻗﻴﻦ ﺳﭙﺮد؛‪ ۴۸‬ﻗﻠﺐ‬
> ‫ﭼﺸﻤﻪای اﺳﺖ ﮐﻪ ﻧﺒﺎﻳﺪ آن را از ﺟﺮﻳﺎن ﺑﺎز داﺷﺖ؛‪ ۴۹‬ﻣﺸﮑﺎة ﻗﻠﺐ ﻣﺤﻞّ ﺳﺮاج روح‬
> ‫اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﺎﻳﺪ ﺣﻔﻈﺶ ﻧﻤﻮد؛‪ ۵۰‬ﺑﺎﻳﺪ ﺣﺠﺎب را از ﭼﺸﻢ ﻗﻠﺐ ﺑﺮداﺷﺖ ﺗﺎ ﺟﻤﺎل دوﺳﺖ‬
> ‫را ﺑﯽﺣﺠﺎب دﻳﺪ‪ ،‬ﭼﻪ ﮐﻪ ﺑﺮ ﺧﻼف ﻫﻤﻴﺸﻪ‪ ،‬ﻣﺤﺒﻮب ﻃﺎﻟﺐ ﺣﺒﻴﺒﺎن ﮔﺸﺘﻪ و ﻣﻌﺸﻮق‬
> 
> ‫‪126‬‬
> ‫ﻛﻠﻤﺎت ﻣﻜﻨﻮﻧﻪ‪ :‬ﺳﻴﺮ از ﻧﻘﺺ ﺑﻪ ﺳﻮي ﻛﻤﺎل‬                         ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺟﻮﻳﺎی ﻋﺎﺷﻘﺎن ﺷﺪه؛‪ ۵۱‬ادراک اﺳﺮار اﻟﻬﯽ ﻗﻠﺐ ﭘﺎک ﻣﯽﺧﻮاﻫﺪ‪ ۵۲،‬و ﺗﺠﻠّﯽ‬
> ‫اﺷﺮاﻗﺎت ﺷﻤﺲ ﻋﻠﻢ و ﻋﺮﻓﺎن اﻟﻬﯽ ﻣﺴﺘﻠﺰم ﻗﻠﺒﯽ ﻓﺎرغ از ﻇﻨﻮﻧﺎت ﻣﺘﻌﻠّﻘﻪ ﺑﻪ ﺳﺒﺤﺎت‬
> ‫ﺟﻼل اﺳﺖ؛‪ ۵۳‬ﺣﻖ را ﺑﻪ ﭼﺸﻢ دل ﺑﺎﻳﺪ آﻧﮕﻮﻧﻪ دﻳﺪ ﮐﻪ در اﺛﺒﺎت وﺟﻮدش ﺑﻪ دﻟﻴﻞ و‬
> ‫ﺑﺮﻫﺎن ﻧﻴﺎز ﻧﺒﺎﺷﺪ؛‪ ۵۴‬اﻣﺘﻴﺎز اﻧﺴﺎن از ﺣﻴﻮان ﺑﻪ ﺣﻴﺎت ﻗﻠﺐ اﺳﺖ ﻧﻪ ﺣﻴﺎت ﺟﺴﺪ‪ ،‬ﭼﻪ‬
> ‫‪۵۵‬‬
> ‫ﮐﻪ اﻳﻦ ﺣﻴﺎت را ﻣﻮت درﻧﻴﺎﺑﺪ و اﻳﻦ ﺑﻘﺎ را ﻓﻨﺎ اﺧﺬ ﻧﮑﻨﺪ‪.‬‬
> ‫ﻣﻌﺮاج اﻧﺴﺎن‬
> ‫ﭼﻮن آﻣﺎدﮔﯽ ﺣﺎﺻﻞ ﺷﺪ‪ ،‬از اﻧﺴﺎن دﻋﻮت ﻣﯽﺷﻮد ﮐﻪ ﺑﻪ آﺳﻤﺎن اﻟﻬﯽ ﻋﺮوج ﮐﻨﺪ‪،‬‬
> ‫ﺗﺎ ﺑﻪ ﻧﻮﺷﻴﺪن ﺷﺮﺑﺖ وﺻﺎل ﺑﺎ ﻣﺤﺒﻮب ﻧﺎﺋﻞ آﻳﺪ‪ ،‬ﻳﻌﻨﯽ ﺑﻪ ﻣﻘﺼﻮد از آﻓﺮﻳﻨﺶ ﺧﻮﻳﺶ‬
> ‫ﺑﺮﺳﺪ و در ﺟﻨّﺖ و ﺑﻬﺸﺖ ﺑﺮﻳﻦ وارد ﺷﻮد‪ ۵۶.‬اﻟﺒﺘّﻪ ﻣﻘﺼﻮد از آﺳﻤﺎن‪ ،‬ﺟﻬﺖ ﻋﻠ ّﻮ و‬
> ‫ﺑﻠﻨﺪی اﺳﺖ و ﻣﻨﺘﻬﯽ ﻣﻘﺎم اﺷﻴﺎء‪ ۵۷.‬آن ﺳﻤﺎﺋﯽ ﮐﻪ ﺣﻀﺮت رﺳﻮل ﺑﻪ ﺳﻮی او ﻋﺮوج‬
> ‫ﮐﺮد‪ ،‬ﮐﻼم ﺧﺪاﻳﺶ را ﺷﻨﻴﺪ اﻣّﺎ ﺧﻮدش را ﻧﺪﻳﺪ‪ ،‬اﻳﻨﮏ ﺑﺴﻴﺎر ﻧﺰدﻳﮏ آﻣﺪه؛‪ ۵۸‬اﻳﻦ‬
> ‫ﻫﻤﺎن آﺳﻤﺎﻧﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺣﻀﺮت ﻣﺴﻴﺢ ﺑﻪ آن ﺻﻌﻮد ﻧﻤﻮد؛‪ ۵۹‬ﭘﺲ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ روح ﻧﻮر‬
> ‫ﮐﻪ در ﻣﺨﺰن ﻓﺆاد اﺳﺖ ﻋﺮوج ﻧﻤﻮد‪ ،‬و ﺑﻪ ﺳﻮی ﺧﺪاوﻧﺪ ﺻﻌﻮد ﮐﺮد ﺑﺪون آن ﮐﻪ‬
> ‫ﻧﻔﺲ اﻧﺴﺎن از آن ﺧﺒﺮ ﺷﻮد ﻳﺎ ﺟﺴﻢ و ﺟﺴﺪ آﮔﺎﻫﯽ ﻳﺎﺑﺪ؛ اﮔﺮ ﭼﻨﻴﻦ ﺷﻮد ﺣﻖّ ﻣﻌﺮاج‬
> ‫ادا ﺷﺪه اﺳﺖ؛‪ ۶۰‬در واﻗﻊ ﻣﻌﺮاج ﺟﺰ ﻋﺮوج ﺑﻪ ﻣﻠﮑﻮت اﻋﻠﲐ و اﻓﻖ اﺑﻬﲐ و ﺗﺸﺮّف ﺑﻪ‬
> ‫ﺣﻀﻮر ﭘﺮوردﮔﺎر و اﺳﺘﻤﺎع ﻧﺪای او و اﻃّﻼع ﺑﺮ اﺳﺮار ﮐﻠﻤﮥ ﻋﻠﻴﺎ و ﺑﻠﻮغ ﺑﻪ ﺳﺪرۀ‬
> ‫ﻣﻨﺘﻬﯽ ﻧﻴﺴﺖ‪ ۶۱.‬ﻣﯽﺗﻮان اﻓﻖ دﻳﺪ را ﺑﻠﻨﺪ ﻧﻤﻮد‪ ،‬ﺑﻪ ﭘﺮ اﻧﻘﻄﺎع ﭘﺮواز ﮐﺮد‪ ،‬ﻧﻈﺮ از ﻧﻬﺮ‬
> ‫‪۶۲‬‬
> ‫ﺑﺮداﺷﺖ و ﺑﻪ ﺑﺤﺮ ﻧﺎﻇﺮ ﺷﺪ‪ ،‬از ﻧﺎﺳﻮت ﮔﺬﺷﺖ و ﺑﺮ ﻓﺮاز ﻣﻠﮑﻮت ﻣﻘﺮ ﮔﺰﻳﺪ‪.‬‬
> ‫ﻗﻠّﺖ ﻓﺮﺻﺖ‬
> ‫اﻳّﺎم ﻣﯽﮔﺬرد و اﻧﺴﺎن ﺑﻪ ﻫﻮای ﻧﻔﺲ و ﺑﻪ راﺣﺖ ﻳﻮﻣﯽ ﻗﺎﻧﻊ ﻣﯽﺷﻮد؛ ﻗﺮﻧﻬﺎ ﻣﯽﮔﺬرد‬
> ‫و ﻋﻤﺮ ﮔﺮاﻧﻤﺎﻳﻪ ﺑﻪ اﻧﺘﻬﯽ ﻣﯽرﺳﺪ و ﻧَﻔَﺲ ﭘﺎﮐﯽ ﺑﻪ ﺳﺎﺣﺖ ﻗﺪس اﻟﻬﯽ ﻧﻤﯽرود؛ ﺑﻪ‬
> ‫ﺖ زودﮔﺬر ﻓﺎﻧﯽ از ﺟﺒﺮوت ﺑﺎﻗﯽ ﺻﺮف ﻧﻈﺮ ﻣﯽﺷﻮد‪ ،‬و اﻧﺴﺎن ﻏﺎﻓﻞ ﻣﯽﻣﺎﻧﺪ‬       ‫ﺳﻠﻄﻨ ِ‬
> ‫ﮐﻪ ﺟﻤﻴﻊ ﻧﻔﻮس در ﺧﻴﻤﮥ ﻳﮑﺮﻧﮓ ﺗﺮاب در ﻣﯽآﻳﻨﺪ‪ .‬اﻧﺴﺎﻧﻬﺎ ﺧﻮاب ﻣﺎﻧﺪهاﻧﺪ و‬
> ‫ن اﻟﺸّﻤﺲ ارﺗﻔﻌﺖ ﻓﯽ وﺳﻂ اﻟﺰّوال"‪ .‬ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮﺧﺎﺳﺖ و دﻳﺪه ﮔﺸﻮد‪،‬‬    ‫ﻏﺎﻓﻞ از آن "ا ّ‬
> ‫ﺑﺎﺷﺪ ﮐﻪ اﻧﻮار ﺟﻤﺎل اﻟﻬﯽ ﺑﺮ اﻧﺴﺎن ﺑﺘﺎﺑﺪ‪" .‬ﭼﻪ ﺷﺒﻬﺎ ﮐﻪ رﻓﺖ و ﭼﻪ روزﻫﺎ ﮐﻪ‬
> ‫درﮔﺬﺷﺖ و ﭼﻪ وﻗﺖﻫﺎ ﮐﻪ ﺑﻪ آﺧﺮ رﺳﻴﺪ و ﭼﻪ ﺳﺎﻋﺘﻬﺎ ﮐﻪ ﺑﻪ اﻧﺘﻬﯽ آﻣﺪ و ﺟﺰ ﺑﻪ‬
> ‫اﺷﺘﻐﺎل دﻧﻴﺎی ﻓﺎﻧﯽ ﻧﻔﺴﯽ ﺑﺮﻧﻴﺎﻣﺪ‪ .‬ﺳﻌﯽ ﻧﻤﺎﻳﻴﺪ ﺗﺎ اﻳﻦ ﭼﻨﺪ ﻧﻔﺴﯽ ﮐﻪ ﺑﺎﻗﯽ ﻣﺎﻧﺪه‬
> 
> ‫‪127‬‬
> ‫ﻛﻠﻤﺎت ﻣﻜﻨﻮﻧﻪ‪ :‬ﺳﻴﺮ از ﻧﻘﺺ ﺑﻪ ﺳﻮي ﻛﻤﺎل‬                             ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺑﺎﻃﻞ ﻧﺸﻮد‪ .‬ﻋﻤﺮﻫﺎ از دﺳﺖ رَوَد و اﻣﻮر از ﺷﺴﺖ‪ .‬ﺷﻤﻊ ﺑﺎﻗﯽ ﺑﯽﻓﺎﻧﻮس روﺷﻦ و‬
> ‫ﻣﻨﻴﺮ ﮔﺸﺘﻪ و ﺗﻤﺎم ﺣﺠﺒﺎت ﻓﺎﻧﯽ را ﺳﻮﺧﺘﻪ‪ .‬ای ﭘﺮواﻧﮕﺎن ﺑﯽﭘﺮوا ﺑﺸﺘﺎﺑﻴﺪ و ﺑﺮ آﺗﺶ‬
> ‫زﻧﻴﺪ و ای ﻋﺎﺷﻘﺎن ﺑﯽ دل و ﺟﺎن ﺑ ِﺮ ﻣﻌﺸﻮق ﺑﻴﺎﻳﻴﺪ و ﺑﯽرﻗﻴﺐ ﻧﺰد ﻣﺤﺒﻮب دوﻳﺪ‪".‬‬
> ‫)درﻳﺎی داﻧﺶ‪ ،‬ص‪(۳۱‬‬
> ‫ﺧﻮف از آن ﺑﺎﻳﺪ داﺷﺖ ﮐﻪ آﻧﭽﻪ اﻣﺮوز ﻓﻮت ﺷﻮد ﺑﻪ ﻣﻤ ّﺮ دﻫﻮر و اﻋﺼﺎر ﺟﺒﺮان آن‬
> ‫ﻣﻤﮑﻦ ﻧﺒﺎﺷﺪ‪" ،‬ﻟﻌﻤﺮاﻟ ّﻠﻪ آﻧﭽﻪ ﻓﻮت ﺷﻮد اﺑﺪاً ﺑﺮ ﺗﺪارک آن ﻗﺎدر ﻧﺒﻮده و ﻧﺨﻮاﻫﻴﺪ‬
> ‫ﺑﻮد‪) ".‬آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ‪ ،‬ج‪ ،۶‬ص‪(۱۶۲‬‬
> ‫اﻧﺴﺎن ﺟﻠﻮهﮔﺎه اﺳﻤﺎء و ﺻﻔﺎت اﻟﻬﯽ‬
> ‫ازﻟﻴﺖ و اﺣﺪﻳّﺖ ﺧﺪاوﻧﺪی‪ ،‬ﻧﻪ آن اﺳﺖ ﮐﻪ در ﺧﻮر ﺣﻀﺮت ﺣﻖ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﺑﻪ‬
> ‫ﻓﻀﻞ ﺣﻀﺮﺗﺶ اﺑﺪاع ﺷﺪه ﺗﺎ اﻧﺴﺎن آن را ﭼﻮن ﻗﻤﻴﺼﯽ ﺑﻪ ﺑﺮ ﮐﻨﺪ‪" ،‬ازﻟﻴّﺘﯽ اﺑﺪاﻋﯽ‬
> ‫أﺑﺪﻋﺘُﻬﺎ ﻟﮏ ﻓﺎﺟﻌﻠﻬﺎ رداءً ﻟﻬﻴﮑﻠﮏ"؛ ﺟﻤﻴﻊ اﺳﻤﺎء ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺛﻮﺑﯽ ﻫﺴﺘﻨﺪ ﮐﻪ ﺣﻀﺮت‬
> ‫ﺣﻖ ﻫﺮ ﮐﺲ را ﮐﻪ ﺑﺨﻮاﻫﺪ ﺑﻪ آن ﻣﺰﻳّﻦ ﻣﯽﺳﺎزد و از ﻫﺮﮐﺲ ﻫﻢ ﺑﺨﻮاﻫﺪ ﺑﺎزﭘﺲ‬
> ‫ﻣﯽﮔﻴﺮد‪ ۶۳،‬ﻫﻤﺎﻧﻄﻮر ﮐﻪ ﻣﻴﺮزا ﻣﻨﻴﺮ ﮐﺎﺷﯽ را ﮐﺴﻮت اﺳﻢ اﻋﻈﻢ ﭘﻮﺷﺎﻧﺪ‪ ۶۴‬و ﻳﺤﻴﯽ را‬
> ‫‪۶۵‬‬
> ‫ﻏﺮّه ﺷﺪ و آن را از دﺳﺖ ﺑﺪاد‪.‬‬  ‫ﮐﺴﻮت ازل داد؛ اوّﻟﯽ ﻗﺪر ﺑﺸﻨﺎﺧﺖ و دوﻣﯽ َ‬
> ‫ﺣﻀﺮﺗﺶ اﻋﻈﻢ از اﺳﻢ رﺑﻮﺑﻴﺖ و اﻟﻮﻫﻴﺖ اﺳﺖ‪ .‬اﻳﻨﻬﺎ اﺳﻤﺎء اﻟﻬﯽاﻧﺪ ﮐﻪ ﺑﺮای آﻧﻬﺎ‬
> ‫‪۶۶‬‬
> ‫ﻣﻈﺎﻫﺮی در ﺑﻴﻦ ﺧﻠﻖ آﻓﺮﻳﺪه و ﺧﻮد ﻣﻘﺪّس و ﻣﻨﺰّه از آﻧﻬﺎ اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫اﻣّﺎ‪ ،‬ﻫﺮ ﻧﻔﺴﯽ ﻻﻳﻖ اﺳﻤﺎء و ﺻﻔﺎت اﻟﻬﯽ ﻧﻴﺴﺖ؛ ﻧﻔﻮﺳﯽ ﮐﻪ اﻳﻦ ﺷﺎﻳﺴﺘﮕﯽ را ﮐﺴﺐ‬
> ‫ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ ذﮐﺮ و ﺛﻨﺎ ﺑﻪ اﻳﺸﺎن راﺟﻊ و ﺳﺰاوار‪ ،‬ﭼﻪ ﮐﻪ "آﻧﭽﻪ ﻣﻮﺟﻮد و ﻣﺸﻬﻮد اﺳﺖ‬
> ‫‪۶۷‬‬
> ‫اﻳﺸﺎن را از ﺗﻮﺟّﻪ ﻣﻨﻊ ﻧﻨﻤﻮد و از اﻗﺒﺎل ﺑﺎز ﻧﺪاﺷﺖ‪".‬‬
> ‫ﻣﯽﺗﻮان ﻧﺒﯽ ﺑﻮد‪ ،‬رﺳﻮل ﺷﺪ‪ ،‬اﻣﺎم ﮔﺸﺖ‪ ،‬وﻟﯽ و وﺻﯽ ﺷﺪ؛ اﻧﺴﺎن دارای ﻋﻈﻤﺘﯽ‬
> ‫اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ ﺑﻪ ﺟﻤﻴﻊ اﻳﻦ ﻣﻘﺎﻣﺎت ﺑﺮﺳﺪ‪ ،‬ﭼﻪ ﮐﻪ ﻧﺒﯽ ﮐﺴﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻧﺒﺄ اﻟﻬﯽ‬
> ‫را ﺑﺸﻨﻮد و ﺑﻪ او اﻳﻤﺎن آوَرَد؛ رﺳﻮل ﮐﺴﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ رﺳﺎﻻت اﻟﻬﯽ را اﺑﻼغ ﮐﻨﺪ؛‬
> ‫اﻣﺎم ﮐﺴﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ اَﻣﺎم وﺟﻪ ﺣﻖ ﺑﺎﻳﺴﺘﺪ و ﺑﻪ اﻳّﺎماﻟ ّﻠﻪ ﻓﺎﺋﺰ ﮔﺮدد؛ وﻟﯽ ﮐﺴﯽ اﺳﺖ‬
> ‫ﮐﻪ در ﺣﺼﻦ وﻻﻳﺘﺶ داﺧﻞ ﮔﺮدد و از ﻏﻴﺮ او ﻣﻨﻘﻄﻊ ﺷﻮد؛ وﺻﯽ ﮐﺴﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ‬
> ‫‪۶۸‬‬
> ‫ﺧﻮدش و ﺑﻨﺪﮔﺎن ﺧﺪا را ﺑﻪ ﻣﺤﺒّﺖ و ذﮐﺮ و ﺛﻨﺎی اﻟﻬﯽ وﺻﻴﺖ ﮐﻨﺪ‪.‬‬
> ‫آﻳﺎ ﻧﻤﯽﺗﻮان در زﻣﺮۀ ﻧﻔﻮﺳﯽ ﺑﻮد ﮐﻪ ﺑﻪ آﻧﻬﺎ اﻣﺮ ﻧﺸﺪ ﺑﻪ آدم ﺳﺠﺪه ﮐﻨﻨﺪ؟‪ ۶۹‬ﻳﺎ‬
> ‫ﮐﺴﺎﻧﯽ ﮐﻪ از ﻏﻴﺐ ﺑﻘﺎء ﻃﺎﻟﻊ ﺷﻮﻧﺪ و ﺑﻪ ﻏﻴﺐ ﺑﻘﺎء راﺟﻊ ﮔﺮدﻧﺪ ﮐﻪ "ﺻﺪﻫﺰار ﺑﺤﺮ‬
> 
> ‫‪128‬‬
> ‫ﻛﻠﻤﺎت ﻣﻜﻨﻮﻧﻪ‪ :‬ﺳﻴﺮ از ﻧﻘﺺ ﺑﻪ ﺳﻮي ﻛﻤﺎل‬                           ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﻋﻈﻤﺖ در ﻗﻠﺐ ﻣﻨﻴﺮﺷﺎن ﻣﻮّاج و از ﻟﺒﻬﺎﻳﺸﺎن اﺛﺮ ﺗﺸﻨﮕﯽ ﻇﺎﻫﺮ و ﻫﺰار ﻫﺰار اﻧﻬﺎر‬
> ‫ﻗﺪس در دﻟﺸﺎن ﺟﺎری‪ ،‬وﻟﮑﻦ در ﻇﺎﻫﺮ اﺛﺮی از آن ﻣﺸﻬﻮد ﻧﻪ"؟ )ﺳﻔﻴﻨﮥ ﻋﺮﻓﺎن‪ ،‬دﻓﺘﺮ‬
> ‫‪ ،۸‬ﺻﻔﺤﮥ ‪ (۱۷‬ﻳﺎ از ﺟﻤﻠﻪ ﮐﺴﺎﻧﯽ ﮐﻪ ﺑﻪ ﻋﻨﺎﻳﺖ ﺣﻖ ﺧﻠﻖ ﺑﺪﻳﻊ ﻣﯽﺷﻮﻧﺪ ﮐﻪ ﺟﺰ در‬
> ‫ﻇﻞّ رﺣﻤﺖ ﭘﺮوردﮔﺎر ﻣﺴﺘﻘ ّﺮ ﻧﻤﯽﮔﺮدﻧﺪ و اﺣﺪی ﻧﺘﻮاﻧﺪ آﻧﻬﺎ را ﻣﻨﻊ ﮐﻨﺪ و ﮐﺴﺎﻧﯽ‬
> ‫ﻫﺴﺘﻨﺪ ﮐﻪ ﺧﺮّﻣﯽ و ﻧﻮراﻧﻴﺖ رﺑّﺎﻧﯽ از ﺳﻴﻤﺎی آﻧﻬﺎ ﺑﺎﻫﺮ و از ﻗﻠﻮﺑﺸﺎن ذﮐﺮ اﺳﻢ ﻋﺰﻳﺰ‬
> ‫‪۷۰‬‬
> ‫ﺧﺪاوﻧﺪ ﻇﺎﻫﺮ؟‬
> ‫ﻟﺰوم ﺣﻔﻆ ﺣﺐّ اﻟﻬﯽ ﺑﻪ ﻋﻠّﺖ ﺿﻌﻒ ﻧﻔﻮس‬
> ‫ﭼﻮن اﻧﺴﺎن در اﻳﻦ ﺳﻔﺮ ﺑﻪ اوج ﻋﻈﻤﺖ ﻧﺎﺋﻞ آﻣﺪ‪ ،‬ﺑﺎﻳﺪ ﮐﻪ اوّﻻً ﺑﺪاﻧﺪ آﻧﭽﻪ ﮐﻪ‬
> ‫ﺧﺪاﻳﺶ ﺑﺪو ﻓﺮﻣﻮده ﻣﻄﺎﺑﻖ ﻟﺤﻦ و ﻗﻮل اﻧﺴﺎن اﺳﺖ‪ ،‬ﻧﻪ ﻟﺤﻦ و ﻗﻮل اﻟﻬﯽ؛‪ ۷۱‬ﭼﻪ ﮐﻪ‬
> ‫آﻧﭽﻪ در ﺧﺰاﺋﻦ ﺳ ّﺮ اﻟﻬﯽ ﻣﮑﻨﻮن اﺳﺖ‪ ،‬ﻧﻈﺮ ﺑﻪ ﻟﻄﻔﯽ ﮐﻪ ﺑﺎ ﺑﻨﺪﮔﺎن دارد‪ ،‬ﻣﺨﻔﯽ و‬
> ‫ﻣﮑﻨﻮن ﻣﯽﻣﺎﻧﺪ؛ زﻳﺮا ﻧﻪ ﻋﻘﻮل ﻃﺎﻗﺖ او را دارﻧﺪ و ﻧﻪ ﻗﻠﻮب وﺳﻌﺖ و ﮔﻨﺠﺎﻳﺸﯽ ﮐﻪ‬
> ‫او را در ﺧﻮد ﺟﺎی دﻫﻨﺪ‪ .‬اﮔﺮ ﮐﻼﻣﯽ از ﻋﻠﻢ اﻟﻬﯽ ﻇﺎﻫﺮ ﺷﻮد‪ ،‬ﮐﻞّ ﻧﻔﻮس ﻣﻀﻄﺮب‬
> ‫ﮔﺮدﻧﺪ و ارﮐﺎن ﺟﻤﻴﻊ اﺷﻴﺎء ﻣﻨﻌﺪم ﺷﻮد‪ ،‬اَﻗﺪام ﺑﻠﻐﺰد و دﻟﻬﺎ ﺑﻠﺮزد؛‪ ۷۲‬اﻣّﺎ ﭼﻮن ﻓﻀﻞ‬
> ‫ﺣﻖ ﻣﺤﻴﻂ اﺳﺖ‪ ،‬ﻋﻠﻢ دﻳﮕﺮی را ﺑﺮ اﻫﻞ ارض ﻋﺮﺿﻪ ﻣﯽﮐﻨﺪ ﺗﺎ ﻫﻤﻪ ﺑﻪ ﻇﻬﻮر اﻟﻬﯽ‬
> ‫ﻳﻘﻴﻦ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ‪ ۷۳.‬ﺧﺪاوﻧﺪ را ﻋﻠﻮم دﻳﮕﺮی ﻧﻴﺰ ﻫﺴﺖ ﮐﻪ ﻗﺎدر ﻧﻴﺴﺖ ﺣﺮﻓﯽ از آن را‬
> ‫‪۷۴‬‬
> ‫ذﮐﺮ ﮐﻨﺪ ﭼﻪ ﮐﻪ اﺣﺪی اﺳﺘﻄﺎﻋﺖ ﺷﻨﻴﺪن آن را ﻧﺪارد‪.‬‬
> ‫ﺛﺎﻧﻴﺎً ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺪاﻧﺪ ﮐﻪ ﭼﻮن ﻋﻘﻮل ﻃﺎﻗﺖ ﻧﺪارﻧﺪ‪ ،‬ﻫﺮ ﺳﺮّی را ﻧﺘﻮان ﺑﺮای ﻫﻤﮕﺎن ﻓﺎش‬
> ‫ﻧﻤﻮد‪ ،‬و ﻫﺮ ﮐﻼﻣﯽ را ﻧﺘﻮان ﺑﺎز ﮔﻔﺖ‪ .‬ﭼﻮن ﻧﻔﻮس ﻧﻤﯽﺗﻮاﻧﻨﺪ ﺗﺤﻤّﻞ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ‪ ،‬ﺳﻌﯽ‬
> ‫ﺐ اﻟﻬﯽ ﺑﺎز دارﻧﺪ و ﺑﻪ راه ﺧﻮد ﺑﮑﺸﻨﺪ‪ ،‬از ﻧﻮر دور ﮐﻨﻨﺪ و‬
> ‫ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﻧﻤﻮد او را از ﺣ ّ‬
> ‫ﺑﻪ ﻇﻠﻤﺖ ﺑﮑﺸﺎﻧﻨﺪ‪ ۷۵.‬ﻫﺮ ﻧﻔﺴﯽ ﮐﻪ ﺑﻪ ﻃﺮﻳﻘﯽ ﺳﻌﯽ ﻧﻤﺎﻳﺪ ﺣﺐّ اﻟﻬﯽ را از ﻗﻠﺐ ﻣﺎ‬
> ‫ﺑﺰداﻳﺪ‪ ،‬ﺷﻴﻄﺎﻧﯽ اﺳﺖ در ﻫﻴﮑﻞ اﻧﺴﺎن؛ ﭘﺲ ﺑﺎﻳﺪ از او اﺣﺘﺮاز ﻧﻤﻮد و ﺑﻪ ﺣﻖ ﭘﻨﺎه‬
> ‫‪۷۶‬‬
> ‫ﺑﺮد‪.‬‬
> ‫ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ رﺣﻤﺖ اﻟﻬﯽ ﻧﺎﻇﺮ ﺑﻮد ﮐﻪ ﺑﺎ ﺑﻨﺪﮔﺎﻧﺶ ﻣﺪارا ﻣﯽﮐﻨﺪ و اﺳﺮار را اﻓﺸﺎ‬
> ‫ﻧﻤﯽﻧﻤﺎﻳﺪ‪ ،‬ﭼﻪ ﮐﻪ ﻣﯽداﻧﺪ اﮔﺮ ﭘﺮده از ﮐﻼم اﻟﻬﯽ ﺑﺮدارد‪ ،‬زﻣﻴﻦ و آﺳﻤﺎن ﺑﺸﮑﺎﻓﺪ‪،‬‬
> ‫ﺳﻴﻨﻪﻫﺎ ﭘﺎرهﭘﺎره ﺷﻮد و ﺑﻨﺪﮔﺎن ﺑﻪ ﻣﻘﺮ ﻗﻬﺮ اﻟﻬﯽ راﺟﻊ ﺷﻮﻧﺪ‪ ۷۷.‬و اﻳﻦ ﻧﻈﺮ ﺑﻪ ﺿﻌﻒ‬
> ‫ﻧﻔﻮس اﺳﺖ‪ .‬ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﺪ‪" ،‬ﻗﺴﻢ ﺑﻪ آﻓﺘﺎب ﺻﺒﺢ ﻣﻌﺎﻧﯽ ﮐﻪ ﻟﺴﺎن اﻟﻬﯽ ﺑﻪ ﺷﺄن و‬
> ‫ﻻ ﺑﺎﺑﯽ از‬
> ‫اﻧﺪازۀ ﻧﺎس ﺗﮑﻠّﻢ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﺪ ﭼﻪ ﮐﻪ اﮐﺜﺮی از ﻧﺎس ﺑﻪ ﺑﻠﻮغ ﻧﺮﺳﻴﺪهاﻧﺪ؛ وا ّ‬
> 
> ‫‪129‬‬
> ‫ﻛﻠﻤﺎت ﻣﻜﻨﻮﻧﻪ‪ :‬ﺳﻴﺮ از ﻧﻘﺺ ﺑﻪ ﺳﻮي ﻛﻤﺎل‬                             ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﻋﻠﻢ ﺑﺮ وﺟﻪ ﻋﺒﺎد ﻣﻔﺘﻮح ﻣﯽﻓﺮﻣﻮد ﮐﻪ ﮐﻞّ ﻣَﻦ ﻓﯽ اﻟﺴّﻤﻮات و اﻷرض ﺑﻪ اﻓﺎﺿﮥ‬
> ‫ﻗﻠﻤﻴّﮥ او از ﻋﻠﻢ ﻣﺎﺳﻮی ﺧﻮد را ﻏﻨﯽ ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻧﻤﻮده ﺑﺮ أﻋﺮاض ﺳﮑﻮن ﻣﺴﺘﻘ ّﺮ‬
> ‫ﻣﯽﺷﺪﻧﺪ و ﻧﻈﺮ ﺑﻪ ﻋﺪم اﺳﺘﻌﺪاد ﻧﺎس ﺟﻮاﻫﺮ ﻋﻠﻢ رﺑّﺎﻧﯽ و اﺳﺮار ﺣﮑﻤﺖ ﺻﻤﺪاﻧﯽ‬
> ‫در ﺳﻤﺎء ﻣﺸﻴﺖ اﻟﻬﯽ ﻣﺤﻔﻮظ و ﻣﺴﺘﻮر ﻣﺎﻧﺪه ﺗﺎ ﺣﻴﻦ ﺣﺮﻓﯽ از آن ﻧﺎزل ﻧﺸﺪه؛ و‬
> ‫ﻞ ﻋﻤّﺎ ﺷﺎء و ﻫﻮ اﻟﻌﻠﻴﻢ اﻟﺨﺒﻴﺮ‪) ".‬ﻣﺎﺋﺪه‪ ،‬ج‪،۷‬‬
> ‫ﺑﻌﺪ‪ ،‬اﻷﻣ ُﺮ ﺑﻴﺪه ﻳﻔﻌﻞ ﻣﺎ ﻳﺸﺎء و ﻻ ﻳُﺴﺌ ُ‬
> ‫ص‪(۹‬‬
> ‫ﻟﺰوم ﺣﻔﻆ وﺣﺪت و اﺗّﺤﺎد‬
> ‫ﺑﺎ ﻫﻤﮥ ﻋﻈﻤﺖ ﻣﻘﺎم‪ ،‬اﻧﺴﺎن ﺑﺎﻳﺪ واﻗﻒ ﺑﺎﺷﺪ ﮐﻪ از ﺧﺎک آﻓﺮﻳﺪه ﺷﺪه و ﺑﺎﻳﺪ ﮐﻪ ﺑﺮ‬
> ‫اﺣﺪی ﻓﺨﺮ ﻧﻔﺮوﺷﺪ‪ ،‬ﻣﺒﺎﻫﺎت ﻧﮑﻨﺪ‪ ،‬ﺧﻮد را ﺑﺮﺗﺮ ﻧﺪاﻧﺪ‪" ،‬ﻫﻞ ﻋﺮﻓﺘﻢ ﻟﻢ ﺧﻠﻘﻨﺎﮐﻢ ﻣﻦ‬
> ‫ب واﺣﺪ ﻟﺌﻼّ ﻳﻔﺘﺨ َﺮ أﺣﺪٌ ﻋﻠﯽ اﺣﺪٍ"؛ ﺟﻤﻴﻊ ﺑﻨﺪﮔﺎن در ﮐﻤﺎل وﺣﺪت و ﻳﮕﺎﻧﮕﯽ‬  ‫ﺗﺮا ٍ‬
> ‫ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬آﻧﭽﻨﺎن ﮐﻪ ﭼﻮن ﺷﺨﺼﯽ واﺣﺪ ﻣﺸﺎﻫﺪه ﺷﻮﻧﺪ‪ ،‬ﻫﻴﮑﻠﯽ ﻳﮕﺎﻧﻪ ﮔﺮدﻧﺪ‪ ،‬ﭼﻪ ﮐﻪ‬
> ‫‪۷۸‬‬
> ‫او اﻳﻦ ﭼﻨﻴﻦ دوﺳﺖ دارد‪.‬‬
> ‫اﺗّﺤﺎد در رﺗﺒﮥ اوّل در دﻳﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺳﺒﺐ ﻧﺼﺮت اﻣﺮاﻟ ّﻠﻪ ﺑﻮده و ﻫﺴﺖ‪ ،‬و دﻳﮕﺮ در‬
> ‫ﻗﻮل اﺳﺖ‪ ،‬ﭼﻪ ﮐﻪ ﻋﺪم اﺗّﺤﺎد در ﻗﻮل ﺳﺒﺐ اﺧﺘﻼف اﺳﺖ و ﻣﺤﺮوﻣﻴﺖ ﺳﺎﻳﺮﻳﻦ از‬
> ‫ﻣﻌﺮﻓﺖ ﺣﻀﺮت ذواﻟﺠﻼل‪ ،‬و دﻳﮕﺮ اﺗّﺤﺎد اﻋﻤﺎل اﺳﺖ‪ ،‬و دﻳﮕﺮ اﺗّﺤﺎد ﻣﻘﺎم اﺳﺖ‬
> ‫ﮐﻪ ﺳﺒﺐ ارﺗﻔﺎع اﻣﺮ اﺳﺖ ﻣﺎﺑﻴﻦ ﻋﺒﺎد‪ ،‬ﭼﻪ ﮐﻪ "ﺑﺮﺗﺮی و ﺑﻬﺘﺮی ﮐﻪ ﺑﻪ ﻣﻴﺎن آﻣﺪ ﻋﺎﻟﻢ‬
> ‫ﺧﺮاب و وﻳﺮان ﻣﺸﺎﻫﺪه ﮔﺸﺖ‪ ".‬ﺧﺪا از ﺑﻨﺪﮔﺎﻧﺶ ﻣﯽﺧﻮاﻫﺪ ﮐﻪ‪" ،‬ﻧﻔﻮﺳﯽ ﮐﻪ از‬
> ‫ﺑﺤﺮ ﺑﻴﺎن رﺣ ٰﻤﻦ آﺷﺎﻣﻴﺪهاﻧﺪ و ﺑﻪ اﻓﻖ اﻋﻠﲐ ﻧﺎﻇﺮﻧﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﺧﻮد را در ﻳﮏ ﺻُﻘﻊ و ﻳﮏ‬
> ‫ﻣﻘﺎم ﻣﺸﺎﻫﺪه ﮐﻨﻨﺪ‪ .‬ا ﮔﺮ اﻳﻦ ﻓﻘﺮه ﺛﺎﺑﺖ ﺷﻮد و ﺑﻪ ﺣﻮل و ﻗﻮّۀ اﻟﻬﯽ ﻣﺤﻘّﻖ ﮔﺮدد‪،‬‬
> ‫ﻋﺎﻟﻢ ﺟﻨّﺖ اﺑﻬﲐ دﻳﺪه ﺷﻮد‪ ".‬و دﻳﮕﺮ اﺗّﺤﺎد ﻧﻔﻮس و اﻣﻮال اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﻨﺒﻊ ﻓﺮح و‬
> ‫ﺳﺮور و ﺑﻬﺠﺖ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ ﮐﻞّ ﻧﻔﻮس راﺟﻊ اﺳﺖ‪) .‬ادﻋﯿﮥ ﻣﺤﺒﻮب‪ ،‬ﻃﺒﻊ ﻣﺼﺮ‪،‬‬
> ‫ﺻﺺ‪(۴۰۰–۳۸۸‬‬
> ‫ﺳﻔﺮی ﺑﯽﭘﺎﻳﺎن‬
> ‫ﺳﻔﺮی ﮐﻪ اﻧﺴﺎن ﺑﻪ ﻋﻨﺎﻳﺖ ﺣﻀﺮت ﺑﺎری و ﺑﺎ اﺣﺮاز دو ﺷﺮط اﺳﺎﺳﯽ و اﻃّﻼع از‬
> ‫ﻋﻠّﺖ ﺧﻠﻘﺘﺶ ﺷﺮوع ﻣﯽﮐﻨﺪ‪ ،‬از ﻣﺮاﺣﻞ ﻣﺘﻌﺪّده ﻋﺒﻮر ﻣﯽﮐﻨﺪ؛ آﻧﮕﺎه ﮐﻪ‪ ،‬در اﺛﺮ‬
> ‫اﻧﺪﮐﯽ ﻏﻔﻠﺖ‪ ،‬از ﺻﺮاط ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ ﻋﺪول ﻣﯽﮐﻨﺪ‪ ،‬ﺧﺪاﻳﺶ او را ﻣﺘﺬﮐّﺮ ﻣﯽدارد‪ ،‬و‬
> ‫آﻧﮕﺎه ﮐﻪ ﻧﮕﺎﻫﯽ ﺑﻪ ﺧﻮد ﻣﯽاﻧﺪازد و ﺣﻘﺎرت ﺧﻮﻳﺶ را ﻣﯽﺑﻴﻨﺪ و ﮔﻮﻳﯽ از اداﻣﮥ‬
> 
> ‫‪130‬‬
> ‫ﻛﻠﻤﺎت ﻣﻜﻨﻮﻧﻪ‪ :‬ﺳﻴﺮ از ﻧﻘﺺ ﺑﻪ ﺳﻮي ﻛﻤﺎل‬                        ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺳﻔﺮ ﻧﻮﻣﻴﺪ ﻣﯽﺷﻮد‪ ،‬ﺧﺪاﻳﺶ ﮐﻨﻮز ﻣﮑﻨﻮﻧﻪ در وﺟﻮدش را ﺑﻪ او ﻳﺎدآور ﻣﯽﮔﺮدد و‬
> ‫اﻣﻴﺪی ﺟﺪﻳﺪ ﺑﻪ او ﻣﯽﺑﺨﺸﺪ ﺗﺎ ﺳﻔﺮش را ﻧﺎﺗﻤﺎم ﻧﮕﺬارد؛ زﻣﺎﻧﯽ ﮐﻪ در اﻳﻦ ﺳﻮی و‬
> ‫آن ﺳﻮی ﺷﺎهراﻫﯽ ﮐﻪ در آن در ﺣﺎل ﺣﺮﮐﺖ اﺳﺖ‪ ،‬دﻳﺪهاش ﺑﻪ ﻓﺮﻳﺒﻨﺪﮔﯽﻫﺎی دﻧﻴﺎ‬
> ‫ﻣﯽاﻓﺘﺪ و ﻗﺼﺪ ﺗﻤﺘّﻊ از آﻧﻬﺎ را ﻣﯽﻧﻤﺎﻳﺪ‪ ،‬ﺧﺪاﻳﺶ ﻣﻴﻮهﻫﺎی ﮔﻮاراﻳﯽ را ﺑﻪ او ﻳﺎدآور‬
> ‫ﻣﯽﺷﻮد ﮐﻪ در ﺟﻨّﺖ اﺑﻬﯽ ﺑﺮاﻳﺶ ﻣﻘﺪّر ﮐﺮده اﺳﺖ و ﺑﺎﻳﺪ ﮐﻪ ﺳﻔﺮ را اداﻣﻪ دﻫﺪ ﺗﺎ‬
> ‫ﺑﻪ آن ﻓﻮاﮐﻪ ﺑﺮﺳﺪ؛ زﻣﺎﻧﯽ ﮐﻪ ﭼﻮن ﭘﺮﻧﺪهای ﺳﻤﺎوی ﺑﻪ ﺣﺮﮐﺖ در ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ ﺑﺴﻨﺪه‬
> ‫ﻣﯽﮐﻨﺪ‪ ،‬او را ﺑﻪ اداﻣﮥ ﺳﻔﺮ در ﺑﻠﻨﺪای آﺳﻤﺎن دﻋﻮت ﻣﯽﮐﻨﺪ‪ .‬در ﻃﻮل ﺳﻔﺮ‪ ،‬ﺑﺎرﻫﺎ‬
> ‫و ﺑﺎرﻫﺎ‪ ،‬ﺑﺎ دﻳﮕﺮ ﺳﺎﻟﮑﺎن ﻣﻮاﺟﻪ ﻣﯽﺷﻮد؛ ﺑﻌﻀﯽ را اﺣﻘﺮ از ﺧﻮد ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻣﯽﮐﻨﺪ و‬
> ‫ﻣﯽﺧﻮاﻫﺪ ﮐﻪ ﻓﺨﺮ ﺑﻔﺮوﺷﺪ؛ ﺧﺪاﻳﺶ ﻣﺘﺬﮐّﺮ ﻣﯽدارد ﮐﻪ در ﻋﻈﻤﺖ ﺧﺪاﻳﯽاش آﻧﻬﺎ‬
> ‫را ﻧﻴﺰ رﻫﻨﻤﻮن ﻣﯽﺷﻮد و او را از ﻓﺨﺮ ﻓﺮوﺧﺘﻦ ﻣﻨﻊ ﻣﯽﮐﻨﺪ؛ زﻣﺎﻧﯽ ﮐﻪ ﺑﻪ اﺟﺮای‬
> ‫ﺣﮑﻤﯽ ﺑﻪ اﻣﻴﺪ ﺟﻨّﺎت ﻻ ﻋِﺪل ﻟﻬﺎ ﻣﺒﺎدرت ﻣﯽﮐﻨﺪ؛ او را ﺑﺮ ﺣﺬر ﻣﯽدارد ﮐﻪ اﮔﺮ‬
> ‫ﺐ ﻣﺤﺒﻮﺑﺶ ﻧﺒﺎﺷﺪ‪ ،‬اﺟﺮای ﺣﮑﻤﺶ ارزﺷﯽ ﻧﺪارد‪ .‬ﻧﻬﺎﻳﺘ ًﺎ در ﻋﺎﻟﻢ‬          ‫ﺑﺮای ﺣ ّ‬
> ‫ﻋﻨﺼﺮی‪ ،‬ﺳﻔﺮ را ﺑﻪ ﺟﺎﻳﯽ ﻣﯽرﺳﺎﻧﺪ ﮐﻪ ﺑﺎﻳﺪ آﻧﻬﻤﻪ اﻧﺬارات و ﻫﺪاﻳﺎت را ﺑﺎ ﺧﻮن‬
> ‫ﺧﻮﻳﺶ ﺑﻨﻮﻳﺴﺪ‪ ،‬در اﻋﻤﺎق ﺟﺎﻧﺶ ﺟﺎی دﻫﺪ‪ ،‬ﺗﺎ ﺑﺘﻮاﻧﺪ اﻳﻦ ﺳﻔﺮی را ﮐﻪ در ﻋﺎﻟﻢ‬
> ‫اﺟﺴﺎم ﺷﺮوع ﮐﺮد در ﺳﻴﺮی ﺑﯽﭘﺎﻳﺎن در ﻋﻮاﻟﻢ روح اداﻣﻪ دﻫﺪ و ﺑﺪاﻧﺪ ﮐﻪ ﭼﻮن‬
> ‫ﺟﺴﻢ را واﮔﺬاﺷﺖ‪ ،‬ﺑﺎ آﻧﭽﻪ ﮐﻪ اﻧﺪوﺧﺘﻪ اﺳﺖ و ﺗﻮاﻧﺎﻳﯽﻫﺎﻳﯽ ﮐﻪ ﮐﺴﺐ ﮐﺮده اﺳﺖ‬
> ‫ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ ﺑﯽ ﻫﻤﺮاﻫﯽ ﺟﺴﻢ‪ ،‬در آﺳﻤﺎن روح ﭘﺮوازی ﻫﺮ ﭼﻪ ﺑﻠﻨﺪﺗﺮ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ و‬
> ‫ﭼﻮن ﮐﻤﺎل ﻣﻄﻠﻖ را در ﺧﺪاﻳﺶ ﻣﯽﺑﻴﻨﺪ ﮐﻪ ﻫﺮﮔﺰش اﻣﮑﺎن وﺻﻮل ﺑﻪ آن ﻧﻴﺴﺖ‪،‬‬
> ‫ﺳﻔﺮی را ﮐﻪ از ﻧﻘﺺ ﺷﺮوع ﮐﺮد‪ ،‬اﻟﯽاﻷﺑﺪ ﺑﻪ ﺳﻮی ﮐﻤﺎل اداﻣﻪ ﺧﻮاﻫﺪ داد‪.‬‬
> ‫ﺧﺘﻢ ﮐﻼم‬
> ‫ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﺎ اﻳﻦ ﮐﻠﻤﺎت ﻣﮑﻨﻮﻧﻪ رواﺋﺢ ﻗﺪس را ﺑﻪ ﺳﻮی ﺑﺸﺮ ﻓﺮﺳﺘﺎد و ﮐﻼم را ﺗﻤﺎم‬
> ‫ﮐﺮد و ﻧﻌﻤﺖ را ﮐﺎﻣﻞ ﻓﺮﻣﻮد و اﻟﺒﺘّﻪ ﺑﺮای اﻧﺴﺎن ﻫﻤﺎن را ﺧﻮاﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺮای ﺧﻮﻳﺶ‬
> ‫ﺧﻮاﺳﺖ‪ ،‬ﭘﺲ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ رﺿﺎی او راﺿﯽ ﺑﻮد و درﮔﺎﻫﺶ را ﺷﺎﮐﺮ‪ .‬دﻳﮕﺮ ﺗﺎ ﻫﻤّﺖ‬
> ‫ﺑﻨﺪﮔﺎن ﭼﻪ ﻇﺎﻫﺮ ﻧﻤﺎﻳﺪ و از ﻣﺮاﺗﺐ اﻧﻘﻄﺎع ﭼﻪ ﭘﺪﻳﺪار ﺷﻮد‪ .‬آﻳﺎ ﮐﻼم ﺣﻖ را‬
> ‫آﻧﭽﻨﺎن ﺑﺮ روح ﺧﻮد ﻣﺆﺛّﺮ ﻣﯽﺳﺎزد ﮐﻪ ﮔﻮﻳﯽ ﺑﺎ ﻣﺪاد ﻧﻮر ﺑﺮ ﻟﻮح روح ﻧﻮﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪،‬‬
> ‫اﮔﺮ ﻧﻤﯽﺗﻮاﻧﺪ آﻳﺎ از ﺟﻮﻫﺮ ﻓﺆاد ﻣﺪادی ﻣﯽﺳﺎزد ﺗﺎ ﺑﻪ اﻳﻦ وﺳﻴﻠﻪ آن را در اﻋﻤﺎق‬
> ‫وﺟﻮدش ﺣﮏ ﮐﻨﺪ و اﮔﺮ ﺑﻪ ﻫﻴﭽﻴﮏ از اﻳﻦ دو ﻗﺎدر و ﺗﻮاﻧﺎ ﻧﻴﺴﺖ‪ ،‬ﭘﺲ ﺑﻪ ﺧﻮن‬
> 
> ‫‪131‬‬
> ‫ﻛﻠﻤﺎت ﻣﻜﻨﻮﻧﻪ‪ :‬ﺳﻴﺮ از ﻧﻘﺺ ﺑﻪ ﺳﻮي ﻛﻤﺎل‬                               ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺧﻮﻳﺶ ﺷﻬﺎدت ﺑﺮ ﺣﻘّﺎﻧﻴﺖ ﺣﻖ دﻫﺪ ﮐﻪ ﻣﺪاد اﺣﻤﺮ ﮐﻪ در راه او ﺑﺮ ﺧﺎک رﻳﺨﺘﻪ‬
> ‫ﺷﺪه‪ ،‬از ﻫﺮ اﻣﺮی ﺑﺮﺗﺮ اﺳﺖ‪.‬‬
> 
> ‫ﻳﺎدداﺷﺖﻫﺎ و ﺗﻮﺿﻴﺤﺎت‬
> ‫‪ .۱‬ﺑﻪ ﻣﮑﺎﺗﻴﺐ‪ ،‬ج‪ ،۸‬ص‪ ۱۱۵‬و ﻧﻴﺰ ﻣﻨﺘﺨﺒﺎت ﻣﮑﺎﺗﻴﺐ‪ ،‬ج‪ ،۲‬ص‪ ۲۶۶‬ﻧﻴﺰ ﻣﺮاﺟﻌﻪ‬
> ‫ﺷﻮد‪.‬‬
> ‫‪ .۲‬در اﻗﺘﺪارات )ص‪ (۲۹۴‬ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪" ،‬ﻗﻞ أن اﻧﺼﻔﻮا ﻳﺎ اوﻟﯽاﻻﻟﺒﺎب‪ ،‬ﻣَﻦ ﻻ‬
> ‫اﻧﺼﺎف ﻟﻪ ﻻ اﻧﺴﺎﻧﻴّﺔ ﻟﻪ‪ ".‬و ﺑﻴﺎﻧﯽ ﻧﻴﺰ در اﻧﺘﻬﺎی ﺑﺨﺶ ‪ ۳‬از ﺑﻴﺎﻧﻴﮥ رﻓﺎه ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ‬
> ‫ذﮐﺮ ﺷﺪه اﺳﺖ‪" ،‬ﻗﻞ ﻻ اﻧﺴﺎن اﻻّ ﺑﺎﻻﻧﺼﺎف‪"...‬‬
> ‫ن اﻷﺳﻤﺎء ﻟﻮ ﻳﺨ ّﻠﺼﻦّ‬  ‫‪ .۳‬ﻟﻮح اﺷﺮف‪ ،‬ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ اﻟﻮاح ﻣﺒﺎرﮐﻪ ﻃﺒﻊ ﻣﺼﺮ‪ ،‬ص‪" ،۲۱۱‬ا ّ‬
> ‫ن ﮐﻠّﻬﺎ اﻹﺳﻢ اﻷﻋﻈﻢ ﻟﻮ أﻧﺖ ﻣﻦ اﻟﻌﺎرﻓﻴﻦ‪".‬‬      ‫أﻧﻔﺴَﻬﻢ ﻋﻦ ﺣﺪودات اﻹﻧﺸﺎء ﻟﻴﺼﻴﺮ ّ‬
> ‫‪ .۴‬ﻟﻮح ﻧﺼﻴﺮ‪ ،‬ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ اﻟﻮاح ﻃﺒﻊ ﻣﺼﺮ‪ ،‬ص‪" ،۱۶۹‬ﻗﺴﻢ ﺑﻪ آﻓﺘﺎب ﻣﻌﺎﻧﯽ ﮐﻪ اﻟﻴﻮم‬
> ‫ﮐﻞّ از او ﻣﺤﺘﺠﺐ ﻣﺎﻧﺪهاﻧﺪ ﮐﻪ اﮔﺮ ﺟﻤﻴﻊ ﻣﻤﮑﻨﺎت ﺑﻪ ﻳﻘﻴﻦ ﺻﺎدق در ﻇﻞّ اﻳﻦ‬
> ‫ﺧﻠَﻊ ﻣﺒﺎرﮐﮥ ﻳﻔﻌﻞ‬‫ﺷﺠﺮۀ ﻣﺒﻴﻦ درآﻳﻨﺪ و ﺑﺮ ﺣﺒّﺶ ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ ﮔﺮدﻧﺪ‪ ،‬ﻫﺮ آﻳﻨﻪ ﮐﻞّ ﺑﻪ ِ‬
> ‫ﻣﺎﻳﺸﺎء و ﻳﺤﮑﻢ ﻣﺎﻳﺮﻳﺪ ﻣﺨﻠّﻊ و ﻓﺎﺋﺰ آﻳﻨﺪ‪ ".‬و ﻧﻴﺰ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪" ،‬اﻟﻴﻮم ﻟﻮ ﻳﺨﻠّﺼﻦّ ﮐﻞّ‬
> ‫اﻷﺷﻴﺎء ﻋﻦ ﺣﺠﺒﺎت اﻟﻨّﻔﺲ و اﻟﻬﻮی ﻟﻴﻠﺒﺲاﻟ ّﻠﻪ ﮐﻠّﻬﺎ ﻗﻤﻴﺺ ﻳﻔﻌﻞ ﻣﺎ ﻳﺸﺎء ﻓﯽ‬
> ‫ﻣﻠﮑﻮت اﻹﻧﺸﺎء ﻟﻴﻈﻬﺮ آﻳﺔ ﺳﻠﻄﺎﻧﻪ ﻓﯽ ﮐﻞّ ﺷﯽء‪) ".‬ﻣﻨﺘﺨﺒﺎﺗﯽ از آﺛﺎر ﺣﻀﺮت‬
> ‫ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ‪ ،‬ص‪ / ۱۸۹‬ﻣﺎﺋﺪه آﺳﻤﺎﻧﯽ‪ ،‬ج‪ ،۴‬ردﻳﻒ ت‪ ،‬ﺑﺎب ‪(۱‬‬
> ‫‪ .۵‬در ﻟﻮح ﻧﺼﻴﺮ ﻧﺎزل‪" ،‬ﺑﻪ ﺣﺠﺎب ﻧﻔﺲ ﺧﻮد را ﻣﺤﺘﺠﺐ ﻣﺴﺎزﻳﺪ‪ ،‬ﭼﻪ ﮐﻪ ﻫﺮ ﻧﻔﺴﯽ‬
> ‫را ﮐﺎﻣﻞ ﺧﻠﻖ ﻧﻤﻮدم ﺗﺎ ﮐﻤﺎل ﺻُﻨﻌﻢ ﻣﺸﻬﻮد آﻳﺪ‪) ".‬ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ اﻟﻮاح‪ ،‬ص‪(۱۸۶‬‬
> ‫‪ .۶‬ﮐﺘﺎب اﻗﺪس‪ ،‬ﺑﻨﺪ ‪" ،۳۴‬ﻟﻴﺲ ﻷﺣ ٍﺪ أن ﻳﺴﺘﻐﻔﺮ ﻋﻨﺪ اﺣ ٍﺪ"‬
> ‫‪ .۷‬ﮐﺘﺎب اﻗﺪس‪ ،‬ﺑﻨﺪ ‪" ،۳۴‬ﻗﺪ ﺣﺮّم ﻋﻠﻴﮑﻢ ﺗﻘﺒﻴﻞ اﻷﻳﺎدی ﻓﯽ اﻟﮑﺘﺎب‪"...‬‬
> ‫ن اﻟّﺬی ﻗﺼﺪ اﻟﻐﺎﻳﺔ اﻟﻘﺼﻮی و اﻟﺤﻀﻮر‬         ‫‪ .۸‬آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ‪ ،‬ج‪ ،۲‬ﺻﺺ‪" ،۸۲–۸۱‬ا ّ‬
> ‫ﺗﻠﻘﺎء وﺟﻪ ﻣﺎﻟﮏ اﻟﻮری ﻟﻪ أن ﻳﺘّﺒﻊ ﻣﺎ أﻣﺮه اﻟﻘﻠﻢ اﻷﻋﻠﲐ ﻣﻦ ﻟﺪن ﻋﺰﻳ ٍﺰ ﻋﻠﻴﻢ‪ .‬اﻧّﻪ‬
> ‫ﻳﻤﻌﻨﻌﮑﻢ ﻋﻦ اﻹﻧﺤﻨﺎء و اﻹﻧﻄﺮاح ﻋﻠﯽ ﻗﺪﻣﯽ و أﻗﺪام ﻏﻴﺮی ‪ ...‬إن أردﺗﻢ اﻟﻠّﻘﺎء‬
> ‫ب ﮐﺎﻧﺖ ﻣﻦ ﺳﺠﻴّﺔ اﻹﻧﺴﺎن اﺗّﻘﻮا اﻟ ّﻠﻪ و ﻻﺗﮑﻮﻧﻮا‬      ‫ﻓﺎﺣﻀﺮوا ﺑﺎﻟﺮّوح و اﻟﺮّﻳﺤﺎن ﺑﺂدا ٍ‬
> ‫ﻣﻦ اﻟﻐﺎﻓﻠﻴﻦ ‪ ...‬ﻻﺗﻘﺒﻠﻮا اﻷﻳﺎدی و ﻻﺗﻨﺤﻨﻮا ﺣﻴﻦ اﻟﻮرود اﻧّﻪ ﻳﺄﻣﺮﮐﻢ ﺑﺎﻟﻤﻌﺮوف و‬
> 
> ‫‪132‬‬
> ‫ﻛﻠﻤﺎت ﻣﻜﻨﻮﻧﻪ‪ :‬ﺳﻴﺮ از ﻧﻘﺺ ﺑﻪ ﺳﻮي ﻛﻤﺎل‬                           ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﻫﻮاﻵﻣﺮ اﻟﻤﺠﻴﺐ‪ .‬ﻟﻴﺲ ﻷﺣ ٍﺪ أن ﻳﺘﺬﻟّﻞَ ﻋﻨﺪ ﻧﻔﺲٍ ‪ ...‬ﻗﺪ ﺣﺮّم ﻋﻠﻴﮑﻢ ﻣﺎ ذﮐﺮﻧﺎه ‪...‬‬
> ‫ن اﻟﺴّﺠﻮد ﻳﻨﺒﻐﯽ ﻟﻤﻦ‬‫ﻗﺪ ﺣﺮّم ﻋﻠﻴﮑﻢ اﻟﺘّﻘﺒﻴﻞ و اﻟﺴّﺠﻮد و اﻹﻧﻄﺮاح و اﻹﻧﺤﻨﺎء ‪ ...‬ا ّ‬
> ‫ﻻﻳُﻌﺮَف و ﻻﻳُﺮی ‪"...‬‬
> ‫‪" .۹‬اﮔﺮ ﻧﺰد ﺷﻤﺎ ﮐﻠﻤﻪای و ﻳﺎ ﺟﻮﻫﺮی اﺳﺖ ﮐﻪ دون ﺷﻤﺎ از آن ﻣﺤﺮوم‪ ،‬ﺑﻪ ﻟﺴﺎن‬
> ‫ﻻ او را‬‫ﻣﺤﺒّﺖ و ﺷﻔﻘﺖ اﻟﻘﺎء ﻧﻤﺎﻳﻴﺪ‪ .‬اﮔﺮ ﻗﺒﻮل ﺷﺪ و اﺛﺮ ﻧﻤﻮد ﻣﻘﺼﺪ ﺣﺎﺻﻞ‪ ،‬وا ّ‬
> ‫ﺑﻪ او ﮔﺬارﻳﺪ و در ﺑﺎرۀ او دﻋﺎ ﻧﻤﺎﻳﻴﺪ ﻧﻪ ﺟﻔﺎ ‪) "...‬اﺷﺮاﻗﺎت‪ ،‬ص‪" (۱۳۵‬اﮔﺮ ﻧﻔﺴﯽ‬
> ‫از ادراک ﺑﻌﻀﯽ ﻣﺮاﺗﺐ ﻋﺎﺟﺰ ﺑﺎﺷﺪ ﻳﺎ ﻧﺮﺳﻴﺪه ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﮐﻤﺎل ﻟﻄﻒ و ﺷﻔﻘﺖ‬
> ‫ﺑﺎ او ﺗﮑﻠّﻢ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ و او را ﻣﺘﺬﮐّﺮ ﮐﻨﻨﺪ ﻣِﻦ دون آن ﮐﻪ در ﺧﻮد ﻓﻀﻠﯽ و ﻋﻠﻮّی‬
> ‫ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ‪) ".‬اﻗﺘﺪارات‪ ،‬ص‪(۲۲۱‬‬
> ‫‪ .۱۰‬در ﮐﺘﺎب اﻗﺘﺪارات‪ ،‬ص‪ ،۲۱۶‬اﻳﻦ ﺑﻴﺎن ﻣﺒﺎرک درج اﺳﺖ‪" ،‬اﮔﺮ ﻧﻔﺴﯽ ﻟﻠﻪ‬
> ‫ﺧﺎﺿﻊ ﺷﻮد از ﺑﺮای دوﺳﺘﺎن اﻟﻬﯽ‪ ،‬اﻳﻦ ﺧﻀﻮع ﻓﯽاﻟﺤﻘﻴﻘﻪ ﺑﻪ ﺣﻖ راﺟﻊ اﺳﺖ ﭼﻪ‬
> ‫ﮐﻪ ﻧﺎﻇﺮ ﺑﻪ اﻳﻤﺎن اوﺳﺖ ﺑﺎﻟ ّﻠﻪ‪ .‬در اﻳﻦ ﺻﻮرت اﮔﺮ ﻧﻔﺲ ﻣﻘﺎﺑﻞ ﺑﻪ ﻣﺜﻞ او ﺣﺮﮐﺖ‬
> ‫ﻧﻨﻤﺎﻳﺪ و ﻳﺎ اﺳﺘﮑﺒﺎر از او ﻇﺎﻫﺮ ﺷﻮد‪ ،‬ﺷﺨﺺ ﺑﺼﻴﺮ ﺑﻪ ﻋﻠ ّﻮ ﻋﻤﻞ ﺧﻮد و ﺟﺰای آن‬
> ‫رﺳﻴﺪه و ﻣﯽرﺳﺪ و ﺿ ّﺮ ﻋﻤﻞ ﻧﻔﺲ ﻣﻘﺎﺑﻞ ﺑﻪ ﺧﻮد او راﺟﻊ اﺳﺖ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ اﮔﺮ‬
> ‫ﻧﻔﺴﯽ ﺑﺮ ﻧﻔﺴﯽ اﺳﺘﮑﺒﺎر ﻧﻤﺎﻳﺪ‪ ،‬آن اﺳﺘﮑﺒﺎر ﺑﻪ ﺣﻖ راﺟﻊ اﺳﺖ‪ .‬ﻧﻌﻮذ ﺑﺎﻟ ّﻠﻪ ﻣﻦ‬
> ‫ذﻟﮏ ﻳﺎ اوﻟﯽاﻷﺑﺼﺎر‪".‬‬
> ‫‪" .۱۱‬و إن ﻳﻐﺘﺒﮏ ﻧﻔﺲٌ أﻧﺖ ﻻﺗﻔﻌﻞ ﺑﻪ ﮐﻤﺎ ﻓﻌﻞ ﻟﺌﻼّ ﺗﮑﻮن ﻣﺜﻠﻪ‪ .‬ﺛ ّﻢ اﻋﺮض ﻋﻨﻪ و‬
> ‫ﺗﻮﺟّﻪ اﻟﯽ ﺧﺒﺎء اﻟﻘﺪس ﻓﯽ ﻫﺬا اﻟﺴّﺮادق اﻟﻤﻘﺪّس اﻟﻤﺮﻓﻮع‪) ".‬آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ‪ ،‬ج‪،۴‬‬
> ‫ص‪(۶۱‬‬
> ‫‪" .۱۲‬ﻧﻔﻮﺳﯽ ﮐﻪ در اﻳﻦ ﻓﺘﻨﮥ ﮐﺒﺮی ﻣﻀﻄﺮب ﺷﺪهاﻧﺪ ﻣﺪاﻫﻨﻪ ﺑﺎ اﻳﺸﺎن ﻻزم ﮐﻪ ﺷﺎﻳﺪ‬
> ‫ﺑﻪ ﺑﺤﺮ اﻃﻤﻴﻨﺎن راﺟﻊ ﺷﻮﻧﺪ‪ .‬اﻳﻦ ﻣﻌﻠﻮم ﺑﻮده ﮐﻪ اﮐﺜﺮی از ﻧﻔﻮس ﺿﻌﻴﻔﻨﺪ‪ ،‬ﻟﮑﻦ ﺑﻪ‬
> ‫رﺣﻤﺖ ﺳﺎﺑﻘﮥ اﻟﻬﻴّﻪ ﻧﺎﻇﺮ ﺗﺎ آن ﮐﻪ ﻧﻔﺴﯽ ﻣﺤﺮوم ﻧﻤﺎﻧﺪ ﺧﺎﺻّﻪ ﻧﻔﻮﺳﯽ ﮐﻪ در اﻓﺘﺘﺎن‬
> ‫ﺲ ﺷﺪاﺋﺪ ﻧﻤﻮدهاﻧﺪ‪ .‬ﺑﺎری ﺑﺮ آن ﺟﻨﺎب ﻻزم اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ اﻣﺜﺎل آن ﻧﻔﻮس ﻣﺪارا‬         ‫ﻣ ّ‬
> ‫ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ ﮐﻪ ﺷﺎﻳﺪ ﮐﻞّ از ﻓﻀﻞ اﻟﻬﯽ ﻣﺤﺮوم ﻧﻤﺎﻧﻨﺪ‪) ".‬اﻣﺮ و ﺧﻠﻖ‪ ،‬ج‪ (۳‬ﺑﻪ ﻣﺎﺋﺪۀ‬
> ‫ﻂ ﻋﻨﺪﻟﻴﺐ‪،‬‬  ‫آﺳﻤﺎﻧﯽ‪ ،‬ج‪ ،۸‬ﺻﻔﺤﺎت ‪ ۷۱‬و ‪ ۱۶۵‬و ﻧﻴﺰ ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ اﻟﻮاح ﻣﺒﺎرﮐﻪ‪ ،‬ﺧ ّ‬
> ‫ص‪ ۲۱۹‬ﻣﺮاﺟﻌﻪ ﺷﻮد‪.‬‬
> 
> ‫‪133‬‬
> ‫ﻛﻠﻤﺎت ﻣﻜﻨﻮﻧﻪ‪ :‬ﺳﻴﺮ از ﻧﻘﺺ ﺑﻪ ﺳﻮي ﻛﻤﺎل‬                                    ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫‪" .۱۳‬اﻳّﺎﮐﻢ ﻳﺎ ﻗﻮم ﻻﺗﮑﻮﻧﻦّ ﻣﻦ اﻟّﺬﻳﻦ ﻳﺄﻣﺮون اﻟﻨّﺎس ﺑﺎﻟﺒﺮّ و ﻳﻨﺴﻮن أﻧﻔﺴﻬﻢ؛ اوﻟﺌﮏ‬
> ‫ﻳﮑﺬّﺑﻬﻢ ﮐﻠّﻤﺎ ﻳﺨﺮج ﻣﻦ اﻓﻮاﻫﻬﻢ ﺛ ّﻢ ﺣﻘﺎﻳﻖ اﻷﺷﻴﺎء ﺛ ّﻢ ﻣﻼﺋﮑﺔ اﻟﻤﻘﺮّﺑﻴﻦ و إن ﻳﺆﺛّﺮ‬
> ‫ﻗﻮل ﻫﺆﻻء ﻓﯽ اﺣ ٍﺪ ﻫﺬا ﻟﻢﻳﮑﻦ ﻣﻨﻬﻢ ﺑﻞ ﺑﻤﺎ ﻗﺪّر ﻓﯽ اﻟﮑﻠﻤﺎت ﻣﻦ ﻟﺪن ﻣﻘﺘﺪ ٍر‬
> ‫ﺣﮑﻴﻢ و َﻣﺜَﻠﻬﻢ ﻋﻨﺪاﻟ ّﻠﻪ ﮐﻤﺜﻞ اﻟﺴّﺮاج ﻳﺴﻀﯽء ﻣﻨﻪ اﻟﻌﺒﺎد و ﻫﻮ ﻳﺤﺘﺮق ﻓﯽ ﻧﻔﺴﻪ و‬
> ‫ﻳﮑﻮن ﻣﻦ اﻟﻤﺤﺘﺮﻗﻴﻦ‪) ".‬آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ‪ ،‬ج‪ ،۴‬ص‪(۱۱۳‬‬
> ‫‪ .۱۴‬اﺻﻞ ﺑﻴﺎن ﻣﺒﺎرک در آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ‪ ،‬ج‪ ،۲‬ص‪ ۱۸‬اﺳﺖ ﮐﻪ در ﺻﻔﺤﮥ ‪ ۶۸‬ﻟﻮح‬
> ‫اﺑﻦ ذﺋﺐ ﻧﻴﺰ ﻧﻘﻞ ﺷﺪه اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫‪" .۱۵‬اﺟﻌﻠﻮا اﺷﺮاﻗﮑﻢ اﻓﻀﻞ ﻣﻦ ﻋﺸﻴّﮑﻢ و ﻏﺪﮐﻢ اﺣﺴﻦ ﻣﻦ اﻣﺴﮑﻢ‪) ".‬ﻟﻮح‬
> ‫ﺣﮑﻤﺖ‪ ،‬ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ اﻟﻮاح ﻃﺒﻊ ﻣﺼﺮ‪ ،‬ص‪(۳۸‬‬
> ‫‪" .۱۶‬اﻳﻦ ﺑﺴﯽ ﻣﻌﻠﻮم و واﺿﺢ اﺳﺖ ﮐﻪ ﮐﻞّ ﺑﻌﺪ از ﻣﻮت ﻣﻄّﻠﻊ ﺑﻪ اﻋﻤﺎل و اﻓﻌﺎل‬
> ‫ﺧﻮد ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﺷﺪ‪ .‬ﻗﺴﻢ ﺑﻪ آﻓﺘﺎب اﻓﻖ اﻗﺘﺪار ﮐﻪ اﻫﻞ ﺣﻖ را در آن ﺣﻴﻦ ﻓﺮﺣﯽ‬
> ‫دﺳﺖ دﻫﺪ ﮐﻪ ذﮐﺮ آن ﻣﻤﮑﻦ ﻧﻪ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ اﺻﺤﺎب ﺿﻼل را ﺧﻮف و اﺿﻄﺮاب و‬
> ‫وﺣﺸﺘﯽ رو ﻧﻤﺎﻳﺪ ﮐﻪ ﻓﻮق آن ﻣﺘﺼﻮّر ﻧﻪ‪) ".‬اﻗﺘﺪارات‪ ،‬ﺻﺺ‪(۲۲۹–۲۲۸‬‬
> ‫‪" .۱۷‬ارواح ﻣﺠﺮّده ﮐﻪ ﺣﻴﻦ ارﺗﻘﺎء ﻣﻨﻘﻄﻌ ًﺎ ﻋﻦ اﻟﻌﺎﻟَﻢ و ﻣﻄﻬّﺮ ًا ﻋﻦ ﺷﺒﻬﺎت اﻻﻣﻢ‬
> ‫ﻋﺮوج ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ‪ ،‬ﻟﻌﻤﺮاﻟ ّﻠﻪ اﻧﻮار و ﺗﺠ ّﻠﻴّﺎت آن ارواح ﺳﺒﺐ و ﻋﻠّﺖ ﻇﻬﻮرات ﻋﻠﻮم و‬
> ‫ﺣﮑﻢ و ﺻﻨﺎﻳﻊ و ﺑﻘﺎی آﻓﺮﻳﻨﺶ اﺳﺖ‪ .‬ﻓﻨﺎ آن را اﺧﺬ ﻧﻨﻤﺎﻳﺪ و ﺷﻌﻮر و ادراک و‬
> ‫ﻗﻮّت و ﻗﺪرت او ﺧﺎرج از اﺣﺼﺎی ﻋﻘﻮل و اَدراک اﺳﺖ‪ .‬اﻧﻮار آن ارواح ﻣﺮﺑّﯽ‬
> ‫ﻋﺎﻟﻢ و اﻣﻢ اﺳﺖ‪ .‬اﮔﺮ اﻳﻦ ﻣﻘﺎم ﺑﺎﻟﻤﺮّه ﮐﺸﻒ ﺷﻮد‪ ،‬ﺟﻤﻴﻊ ارواح ﻗﺼﺪ ﺻﻌﻮد‬
> ‫ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ و ﻋﺎﻟﻢ ﻣﻨﻘﻠﺐ ﻣﺸﺎﻫﺪه ﮔﺮدد‪) ".‬اﻣﺮ و ﺧﻠﻖ‪ ،‬ج‪ ،۱‬ص‪(۲۷۶‬‬
> ‫ﺲ ﻣَﻦ ﻳﺬﮐُﺮُﻧﯽ و أﮐﻮن أﻧﻴﺴ ًﺎ ﻟﻤﻦ ﻳﺤ ّﺒﻨﯽ و ذاﮐﺮ ًا ﻟﻤﻦ أرادﻧﯽ و ﺣﺼﻨ ًﺎ‬
> ‫‪ّ " .۱۸‬إﻧّﯽ ﻻُآ ِﻧ ُ‬
> ‫ﻟﻤﻦ ﺗﻮﺟّﻪ اﻟﯽ وﺟﻬﯽ و ﻣُﻌﻴﻨﺎً ﻟﻤﻦ أﻗﺒﻞ اﻟﯽ ﺷﻄﺮی و ﺣﺎﻓﻈﺎً ﻟﻤﻦ ﻳﺪﻋﻮﻧﯽ و ﻧﺎﺻﺮاً‬
> ‫ﻟﻤﻦ اﺳﺘﻨﺼﺮ ﻣﻨّﯽ‪ .‬ﻻﺗﺤﺰن ﻣِﻦ ﺷﯽ ٍء ﮐﻞّ ﺧَﻴﺮٍ ﮐُﻨﺰ ﻷﺻﻔﻴﺎﻳﯽ ﺗُﻨﺰل ﻣِﻦ ﺳﻤﺎء ﻓﻀﻠﯽ‬
> ‫ﺑﺈذﻧﯽ و إرادﺗﯽ‪) ".‬ﻣﺎﺋﺪۀ آﺳﻤﺎﻧﯽ‪ ،‬ج‪ ،۴‬ردﻳﻒ ک‪ ،‬ﺑﺎب‪(۳‬‬
> ‫‪" .۱۹‬ﺑﻪ ﻧﺎم آﻓﺘﺎب ﻣﻌﺎﻧﯽ‪ .‬ای دوﺳﺘﺎن اﻟﻬﯽ ﺑﻪ ذﮐﺮش ﻣﺸﻐﻮل و ﺑﻪ ﻳﺎدش ﻣﺴﺮور‬
> ‫ﺑﺎﺷﻴﺪ؛ ﭼﻪ ﮐﻪ ﺑﻬﺠﺖ و ﺳﺮور در ﺣﻘﻴﻘﺖ اوّﻟﻴﻪ از ﺑﺮای اﺣﺒّﺎی ﺣﻖّ ﺧﻠﻖ ﺷﺪه و‬
> ‫دون اﻳﺸﺎن در ﺣﺰن ﺑﻮده و ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﺑﻮد‪ ،‬اﮔﺮﭼﻪ ﺑﻪ ﺗﻤﺎم ﻧﻌﻤﺖﻫﺎی ارض ﻣﺘﻨﻌّﻢ‬
> ‫ﺐ اﻟﻬﯽ‬
> ‫ﺑﺎﺷﻨﺪ و ﻓﻘﻴﺮﻧﺪ اﮔﺮﭼﻪ ﻣﺎﻟﮏ ﮐﻨﻮز ﮔﺮدﻧﺪ‪ .‬ﻋﻨﺪاﻟ ّﻠﻪ ﻏﻨﯽ آن اﺳﺖ ﮐﻪ ﻟﺆﻟﺆ ﺣ ّ‬
> 
> ‫‪134‬‬
> ‫ﻛﻠﻤﺎت ﻣﻜﻨﻮﻧﻪ‪ :‬ﺳﻴﺮ از ﻧﻘﺺ ﺑﻪ ﺳﻮي ﻛﻤﺎل‬                               ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫در ﺧﺰاﻧﮥ ﻗﻠﺒﺶ ﻣﮑﻨﻮن ﺷﻮد و ﻣﺴﺮور آن اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ ﻳﺎدش از ﺟﻤﻴﻊ ﻋﺎﻟﻤﻴﻦ ﻣﻨﻘﻄﻊ‬
> ‫ﮔﺮدد و ﻓﯽاﻟﺤﻘﻴﻘﻪ اﺣﺰان دوﺳﺘﺎن را ﻧﻔﺲ رﺣ ٰﻤﻦ ﺧﻮد ﺗﺤﻤّﻞ ﻧﻤﻮده‪ ،‬ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در‬
> ‫اﻳﻦ ﺳﺠﻦ ﺑﻌﻴﺪ ﻣﺴﺠﻮن و در دﺳﺖ اﻋﺪا ﻣﺒﺘﻼﺳﺖ‪ .‬ﺷﻤﺎ ﺑﻪ ﮐﻤﺎل ﻓﺮح و اﻃﻤﻴﻨﺎن‬
> ‫از ﮐﻮﺛﺮ ﺳﺒﺤﺎن ﺑﻨﻮﺷﻴﺪ و ﺑﻪ وﺻﻔﺶ واﺻﻒ ﮔﺮدﻳﺪ‪) ".‬ﭘﻴﺎم آﺳﻤﺎﻧﯽ‪ ،‬ج‪ ،۲‬ص‪(۱۸۲‬‬
> ‫‪" .۲۰‬ﻳﺎ ﻋﻠﯽ ﻋﻠﻴﮏ ﺳﻼماﻟ ّﻠﻪ و ﻋﻨﺎﻳﺘﻪ ذﮐﺮ اوّل آن ﮐﻪ ﺑﺎﻳﺪ در ﺟﻤﻴﻊ اﺣﻮال ﺑﺎ ﻓﺮح‬
> ‫و ﻧﺸﺎط و اﻧﺒﺴﺎط ﺑﺎﺷﯽ و ﻇﻬﻮر اﻳﻦ ﻣﻘﺎم ﻣﺤﺎل ﺑﻮده و ﻫﺴﺖ‪ ،‬ﻣﮕﺮ ﺑﻪ ذﻳﻞ ﺗﻮﮐّﻞ‬
> ‫ﮐﺎﻣﻞ ﺗﻮﺳّﻞ ﻧﻤﺎﻳﯽ‪ .‬اﻳﻦ اﺳﺖ ﺷﻔﺎی اﻣﻢ و ﻓﯽاﻟﺤﻘﻴﻘﻪ درﻳﺎق اﻋﻈﻢ اﺳﺖ از ﺑﺮای‬
> ‫اﻧﻮاع و اﻗﺴﺎم ﻫﻤﻮم و ﻏﻤﻮم و ﮐﺪورات؛ و ﺗﻮﮐّﻞ ﺣﺎﺻﻞ ﻧﺸﻮد ﻣﮕﺮ ﺑﻪ اﻳﻘﺎن‪ .‬ﻣﻘﺎم‬
> ‫اﻳﻘﺎن را اﺛﺮﻫﺎﺳﺖ و ﺛﻤﺮﻫﺎ‪) ".‬ﭘﻴﺎم آﺳﻤﺎﻧﯽ‪ ،‬ج‪ ،۲‬ص‪(۲‬‬
> ‫‪" .۲۱‬ﻋﺒﺎدت ﮐﻦ ﺧﺪا را ﺑﺸﺄﻧﯽ ﮐﻪ اﮔﺮ ﺟﺰای ﻋﺒﺎدت ﺗﻮ را در ﻧﺎر ﺑَﺮَد ﺗﻐﻴﻴﺮی در‬
> ‫ﺶ ﺗﻮ او را ﺑﻪ ﻫﻢ ﻧﺮﺳﺪ و اﮔﺮ در ﺟﻨّﺖ ﺑَﺮَد ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ‪ .‬زﻳﺮا ﮐﻪ اﻳﻦ اﺳﺖ ﺷﺄن‬        ‫ﭘﺮﺳﺘ ِ‬
> ‫اﺳﺘﺤﻘﺎق ﻋﺒﺎدت ﻣﺮ ﺧﺪا را وﺣﺪه و اﮔﺮ از ﺧﻮف ﻋﺒﺎدت ﮐﻨﯽ ﻻﻳﻖ ﺑﺴﺎط ﻗﺪس‬
> ‫اﻟﻬﯽ ﻧﺒﻮده و ﻧﻴﺴﺖ و ﺣﮑﻢ ﺗﻮﺣﻴﺪ ﻧﻤﯽﺷﻮد در ﺣﻖّ ﺗﻮ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ اﮔﺮ ﻧﻈﺮ در ﺟﻨّﺖ‬
> ‫ﮐﻨﯽ و ﺑﻪ رﺟﺎء آن ﻋﺒﺎدت ﮐﻨﯽ‪ ،‬ﺷﺮﻳﮏ ﮔﺮداﻧﻴﺪهای ﺧﻠﻖ ﺧﺪا را ﺑﺎ او؛ اﮔﺮﭼﻪ ﺧﻠﻖ‬
> ‫ﻣﺤﺒﻮب او اﺳﺖ ﮐﻪ ﺟﻨّﺖ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬زﻳﺮا ﮐﻪ ﻧﺎر و ﺟﻨّﺖ ﻫﺮ دو ﻋﺎﺑﺪﻧﺪ ﺧﺪا را و‬
> ‫ﺳﺎﺟﺪﻧﺪ از ﺑﺮای او و آﻧﭽﻪ ﺳﺰاوار اﺳﺖ ذات او را ﻋﺒﺎدت او اﺳﺖ ﺑﻪ اﺳﺘﺤﻘﺎق‪،‬‬
> ‫ﺑﻼ ﺧﻮف از ﻧﺎر و رﺟﺎء در ﺟﻨّﺖ؛ اﮔﺮﭼﻪ ﺑﻌﺪ از ﺗﺤﻘّﻖ ﻋﺒﺎدت ﻋﺎﺑﺪ ﻣﺤﻔﻮظ از ﻧﺎر‬
> ‫و در ﺟﻨّﺖ رﺿﺎی او ﺑﻮده و ﻫﺴﺖ‪ ،‬وﻟﯽ ﺳﺒﺐ ﻧﻔﺲ ﻋﺒﺎدت ﻧﮕﺮدد ﮐﻪ آن در ﻣﻘﺎم‬
> ‫ﺧﻮد از ﻓﻀﻞ و ﺟﻮد ﺣﻖ ﺑﺮ آﻧﭽﻪ ﺣﮑﻤﺖ اﻟﻬﻴّﻪ ﻣﻘﺘﻀﯽ ﺷﺪه ﺟﺎری ﻣﯽﮔﺮدد‪".‬‬
> ‫)ﻣﻨﺘﺨﺒﺎت آﻳﺎت از آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﻧﻘﻄﮥ اوﻟﲐ‪ ،‬ﺻﺺ‪(۵۳–۵۲‬‬
> ‫ﻖ اﻟﻴﻮم ﻟﻢﻳﮑﻦ ﻷﺣ ٍﺪ ﻣﻔ ﱞﺮ و ﻻ ﻣﺴﺘﻘﺮﱞ اﻻّ ﻓﯽ ﻇﻞّ وﺟﻬﯽ اﻟﻌﺰﻳﺰ اﻟﻤﻨﻴﺮ‪".‬‬
> ‫‪" .۲۲‬ﺗﺎﻟ ّﻠﻪ اﻟﺤ ّ‬
> ‫)آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ‪ ،‬ج‪ ،۴‬ص‪(۵۵‬‬
> ‫‪" .۲۳‬ﻫﺬا ﻳﻮمٌ ﻻﺗﻨﻔﻌﮑﻢ ﺧﺰاﺋﻦ اﻟﻌﺎﻟﻢ و ﻻ اﻋﺎﻧﺔ اﻻﻣﻢ‪ .‬ﺗﻮﮐّﻠﻮا ﻋﻠﯽ اﻟ ّﻠﻪ و ﺗﻮﺟّﻬﻮا‬
> ‫اﻟﯽ اﻓﻘﻪ اﻟﻤﻨﻴﺮ‪) ".‬آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ‪ ،‬ج‪ ،۲‬ص‪(۱۴۹‬‬
> ‫‪" .۲۴‬ﺣﻴﺎن ﺟﺎن ﺑﻪ ﻣﺎء ذﮐﺮ رﺣ ٰﻤﻦ ﺑﻮده و اﮔﺮ ﻗﻠﺐ اﻧﺴﺎﻧﯽ از اﻳﻦ ﻣﺎء ﻟﻄﻴﻒ‬
> ‫روﺣﺎﻧﯽ زﻧﺪه ﺷﻮد‪ ،‬ﺑﺎﻗﯽ و ﭘﺎﻳﻨﺪه ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪ .‬ﻣﺼﺒﺎح دل ﺣﺐّاﻟ ّﻠﻪ ﺑﻮده؛ او را ﺑﻪ‬
> ‫دُﻫﻦ ذﮐﺮ ﺑﺮاﻓﺮوز ﺗﺎ ﺑﻪ اﻋﺎﻧﺖ دُﻫﻦ ذﮐﺮﻳﮥ ﻣﺼﺒﺎح ﺣﺒّﻴّﻪ ﺑﻪ ﮐﻤﺎل ﻧﻮر و ﺿﻴﺎء ﻇﺎﻫﺮ‬
> 
> ‫‪135‬‬
> ‫ﻛﻠﻤﺎت ﻣﻜﻨﻮﻧﻪ‪ :‬ﺳﻴﺮ از ﻧﻘﺺ ﺑﻪ ﺳﻮي ﻛﻤﺎل‬                                  ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺷﻮد و از آن ﻧﻮرِ ﺑﺎﻃﻦ‪ ،‬ﻋﺎﻟﻢ ﻇﺎﻫﺮ ﻣﻨﻮّر ﮔﺮدد‪ .‬اﻳﻦ اﺳﺖ ﻧﺼﻴﺤﺖ ﺣﻖ ﮐﻪ از ﻗﻠﻢ‬
> ‫اﻣﺮ ﺟﺎری ﺷﺪ‪) ".‬آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ‪ ،‬ج‪ ،۶‬ص‪(۲۰۲‬‬
> ‫‪" .۲۵‬ای ﺑﻨﺪۀ دوﺳﺖ‪ .‬ﻧﺪای دوﺳﺖ را از ﮔﻮش ﺟﺎن ﺑﺸﻨﻮ‪ .‬ﻣﺎداﻣﯽ ﮐﻪ ﺑﻪ او‬
> ‫ﻧﺎﻇﺮی‪ ،‬او ﺑﻪ ﺗﻤﺎم ﭼﺸﻢ ﺑﻪ ﺗﻮ ﻧﺎﻇﺮ اﺳﺖ‪ .‬ﺟﺴﺪ ﻣﻘﺒﻠﻴﻦ ﻣﺎﺑﻴﻦ ﻧﻔﻮس ﻣﺜﻞ ذﻫﺐ‬
> ‫اﺳﺖ ﻣﺎﺑﻴﻦ اﺟﺴﺎد‪ .‬اﮔﺮ ﺑﻪ ﺗﻮ ﻧﺎﻇﺮ ﻧﺒﻮد ﺑﻪ ذﮐﺮش ﻧﺎﻃﻖ ﻧﺒﻮدی‪ .‬ﺑﻪ ﺗﻮ ﻧﺎﻇﺮ اﺳﺖ و‬
> ‫ﺑﻪ ذﮐﺮت ﻧﺎﻃﻖ‪) ".‬آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ‪ ،‬ج‪ ،۶‬ص‪(۲۶‬‬
> ‫‪" .۲۶‬ﺣﻤﺪ ﻣﻘﺼﻮدی را ﻻﻳﻖ و ﺳﺰاﺳﺖ ﮐﻪ ﻟﻢﻳﺰل و ﻻﻳﺰال ﻣﻘﺪّس از ﺣﻤﺪ ﺑﻮده و‬
> ‫ﺳﺎذج ﺛﻨﺎ ﻣﺎﻟﮏ اﺳﻤﺎء را اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺨﻠﺼﻴﻦ و ﻣﻘﺮّﺑﻴﻦ و ﻣﻮﺣّﺪﻳﻦ ﮐﻞّ ﺷﻬﺎدت داده‬
> ‫ﮐﻪ او ﻣﻘﺪّس از ﺛﻨﺎی دوﻧﺶ ﺑﻮده و ﻫﺴﺖ و ﭼﻮن ﺑﺤﺮ ﻋﻨﺎﻳﺖ ﺑﻪ ﻣﻮج آﻣﺪ و ﻋﺮف‬
> ‫ﻓﻀﻞ ﻣﺘﻀﻮّع ﮔﺸﺖ‪ ،‬ﻣﺤﺾ ﺟﻮد و ﮐﺮم ﺑﻪ ﺣﻤﺪ ذات ﻣﻘﺪّس اذن ﻓﺮﻣﻮد و ﺑﻪ ﺛﻨﺎی‬
> ‫ﺲ اذن ﻗﻮّت ﻳﺎﻓﺖ و‬   ‫ﮐﻴﻨﻮﻧﺖ اﻗﺪﺳﺶ اﺟﺎزت داد‪ .‬ﻟﺬا اﻟﺴﻦ از اﺷﺮاﻗﺎت اﻧﻮار ﺷﻤ ِ‬
> ‫ﻻ ﻣﺤﻮ ﻣﻄﻠﻖ ﮐﺠﺎ ﻗﺎدر ﮐﻪ در ﻣﻴﺪان اﺛﺒﺎت ﺟﻠﻮه ﻧﻤﺎﻳﺪ و‬          ‫ﺟﺴﺎرت ﺑﺮ ذﮐﺮ ﻧﻤﻮد؛ وا ّ‬
> ‫ﮐﺮَﻣﺶ‬‫ﻓﻨﺎی ﺻﺮف ﮐﺠﺎ ﺗﻮاﻧﺪ در ﻋﺮﺻﮥ ﺑﻘﺎ ﻗﺪم ﮔﺬارد‪ .‬ﻋﻨﺎﻳﺘﺶ دﺳﺖ ﮔﺮﻓﺖ و َ‬
> ‫اﺟﺎزت ﺑﺨﺸﻴﺪ‪ .‬ﻟﻪ اﻟﺤﻤﺪ و ﻟﻪ اﻟﺸّﮑﺮ و ﻟﻪ اﻟﺬّﮐﺮ و ﻟﻪ اﻟﺜّﻨﺎء ‪) "...‬آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ‪،‬‬
> ‫ج‪ ،۶‬ص‪(۱۹۸‬‬
> ‫ن اﻟّﺬﻳﻦ اوﺗﻮا ﺑﺼﺎﺋﺮ ﻣﻦ اﻟ ّﻠﻪ ﻳﺮون ﻣﻨﻪ ﻗﺪرة رﺑّﻬﻢ اﻟﻌﺰﻳﺰ اﻟﻘﺪﻳﺮ و ﻳﺴﻤﻌﻮن ﻣﻨﻪ‬ ‫‪" .۲۷‬ا ّ‬
> ‫ن ﺳﻤﻌﺖ‬     ‫ﻻ ُذ ٍ‬
> ‫ﻣﺎ ﺳﻤﻊ اﻟﮑﻠﻴﻢ ﻣﻦ اﻟﺸّﺠﺮة اﻧّﻪ ﻻ اﻟﻪ اﻻّ أﻧﺎ اﻟﻌﻠﻴﻢ اﻟﺨﺒﻴﺮ‪ .‬ﻃﻮﺑﯽ ُ‬
> ‫ﻧﺪاءاﻟ ّﻠﻪ و ﻟﻘﻠﺐ اﻗﺒﻞ اﻟﯽ ﮐﻌﺒﺔ اﻟﻤﻘﺮّﺑﻴﻦ و وﻳﻞٌ ﻟﺬی ﺷ ّﻢ ﻣﻨﻌﻪ ﻋﻦ اﻟﺮّاﺋﺤﺔ اﻟّﺘﯽ ﺗﻤ ّﺮ‬
> ‫ن ﻣﻨﻌﺘﻬﺎ ﻣﻦ اﻟﻨّﺪاء اﻟّﺬی ارﺗﻔﻊ ﻋﻨﺠﻬﺔ ﻋﺮشٍ ﻋﻈﻴﻢ‪".‬‬      ‫ﻣﻦ ﻫﺬا اﻟﻘﻤﻴﺺ و ﻟﺬی ُا ُذ ٍ‬
> ‫)ﮐﺘﺎب ﻣﺒﻴﻦ‪ ،‬ص‪(۳۷۶‬‬
> ‫‪ ..." .۲۸‬ﮐﻞ ﺑﻪ ﻳﻘﻴﻦ ﻣﯽداﻧﻨﺪ ﮐﻪ ﻣﻮت ﻇﺎﻫﺮه ﺟﻤﻴﻊ را اﺧﺬ ﻧﻤﺎﻳﺪ و ﻣﻔﺮّی از ﺑﺮای‬
> ‫اﺣﺪی ﻧﺒﻮده و ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬در اﻳﻦ ﺻﻮرت اﮔﺮ اﻧﺴﺎن ﺑﻪ ﺷﻬﺎدت ﮐﺒﺮی ﻓﯽ ﺳﺒﻴﻞاﻟ ّﻠﻪ‬
> ‫ﻣﺮزوق ﺷﻮد‪ ،‬اﻟﺒﺘّﻪ ﺑﻬﺘﺮ و ﻣﺤﺒﻮبﺗﺮ از آن ﮐﻪ در ﻓﺮاش ﺑﻪ ﻣﺮضﻫﺎی ﻣﺘﻌﺪّدۀ ﻣﺨﺘﻠﻔﮥ‬
> ‫ﻣﻨﮑﺮه ﺟﺎن ﺳﭙﺎرد‪) ".‬آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ‪ ،‬ج‪ ،۵‬ص‪(۱۳۱‬‬
> ‫‪" .۲۹‬ﺷﻬﺎدت دﺳﺖ ﻧﻤﯽدﻫﺪ اﻻّ ﺑﻨﺪرت؛ آن ﻫﻢ ﻷﺟﻞ ﺣﻴﺎت ﻋﺎﻟﻢ و ﻇﻬﻮرات‬
> ‫ﺻﻨﺎﻳﻊ و ﻋﻠﻮم و ﻓﻨﻮن‪ .‬وﺟﻮد اﻳﻦ ﻣﻘﺎم ﻣﺜﻞ وﺟﻮد ﻋﻨﻘﺎﺳﺖ در اﻗﻄﺎر ﻋﺎﻟﻢ‪ .‬ﺑﻪ ﻗﻮل‬
> ‫ﻣﺬﮐﻮر و ﺑﻪ ﻓﻌﻞ ﻣﻔﻘﻮد‪) ".‬ﻣﺎﺋﺪۀ آﺳﻤﺎﻧﯽ‪ ،‬ج‪ ،۸‬ص‪ / ۴۵‬ج‪ ،۴‬ردﻳﻒ ع‪ ،‬ﺑﺎب ‪(۹‬‬
> 
> ‫‪136‬‬
> ‫ﻛﻠﻤﺎت ﻣﻜﻨﻮﻧﻪ‪ :‬ﺳﻴﺮ از ﻧﻘﺺ ﺑﻪ ﺳﻮي ﻛﻤﺎل‬                                   ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫‪" .۳۰‬ﮐﻠّﻤﺎ زاد اﻟﺒﻼء زاد اﻫﻞ اﻟﺒﻬﺎء ﻓﯽ ﺣﺒّﻬﻢ؛ ﻗﺪ ﺷﻬﺪ ﺑﺼﺪﻗﻬﻢ ﻣﺎ اﻧﺰﻟﻪ اﻟﺮّﺣﻤﻦ‬
> ‫ﻓﯽ اﻟﻔﺮﻗﺎن ﺑﻘﻮﻟﻪ ﻓﺘﻤﻨّﻮا اﻟﻤﻮت إن ﮐﻨﺘﻢ ﺻﺎدﻗﻴﻦ‪) ".‬آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ‪ ،‬ج‪ ،۲‬ص‪(۱۵۵‬‬
> ‫‪" .۳۱‬ﻗﻀﺎی اﻟﻬﯽ اﮔﺮﭼﻪ ﻣﺒﺮم اﺳﺖ و در ﻇﺎﻫﺮ ﺑﻐﻴﺮ رﺿﺎی ﻋﺒﺎد‪ ،‬وﻟﮑﻦ ﻓﯽاﻟﺤﻘﻴﻘﻪ‬
> ‫ﮐﺮَم ﺑﻮد‪ ،‬اﻟﺒﺘّﻪ‬ ‫ﻋﻨﺪ ﺻﺎﺣﺒﺎن ﺑﺼﺮ از ﺟﺎن ﻣﺤﺒﻮبﺗﺮ؛ ﻣﻘﺼﻮد ﺣﻖ از آﻓﺮﻳﻨﺶ ﺟﻮد و َ‬
> ‫ﺧﻴﺮ ﮐﻞّ را ﺧﻮاﺳﺘﻪ؛ آﻧﭽﻪ وارد ﺷﻮد از ﺑﺄﺳﺎء و ﺿﺮّاء و ﻳﺎ ﺷﺪّت و رﺧﺎ‪ ،‬ﺟﻤﻴﻊ ﺑﻪ‬
> ‫ﻣﻘﺘﻀﻴﺎت ﺣﮑﻤﺖ ﺑﺎﻟﻐﻪ ﺑﻮده ‪) "...‬آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ‪ ،‬ج‪ ،۷‬ص‪(۲۷۰‬‬
> ‫‪" .۳۲‬او ﻓﻘﻴﺮ را دوﺳﺖ داﺷﺘﻪ و دارد و ﺑﺎ او ﻣﺠﺎﻟﺲ و ﻣﺆاﻧﺲ‪ .‬اﮔﺮ ﺑﺮ ﺗﺮاب‬
> ‫ﺟﺎﻟﺴﯽ ﻏﻢ ﻣﺨﻮر‪ ،‬ﻣﺎﻟﮏ ﻋﺮش ﺑﺎ ﺗُﺴﺖ؛ اﮔﺮ ﮔﺮﺳﻨﻪای ﻣﺤﺰون ﻣﺒﺎش‪ ،‬ﻣُﻨﺰل ﻣﺎﺋﺪه‬
> ‫ﻞ‬
> ‫ﺑﻪ ﺗﻮ ﻧﺎﻇﺮ؛ اﮔﺮ ﺷﺐ ﺑﯽﭼﺮاﻏﯽ‪ ،‬دﻟﺘﻨﮓ ﻣﺸﻮ‪ ،‬ﻣﻄﻠﻊ ﻧﻮر ﺣﺎﺿﺮ‪ .‬إﻧّﯽ أوآﻧﺲُ ﻣﻊ ﮐ ّ‬
> ‫ﻈ ُﺮ ﮐﻞّ ﻣﮑﺮوب‪) ".‬ﻣﺎﺋﺪۀ‬      ‫ﻓﻘﻴﺮ و اﻗ ُﻌ ُﺪ ﻣﻊ ﮐﻞّ ﻣﺴﮑﻴﻦ و أﺗﻮﺟّﻪ اﻟﯽ ﮐﻞّ ﻣﻈﻠﻮمٍ و أﻧ ُ‬
> ‫آﺳﻤﺎﻧﯽ‪ ،‬ج‪ ،۴‬ردﻳﻒ خ‪ ،‬ﺑﺎب اوّل(‬
> ‫‪" .۳۳‬ﻓﻘﻴﺮ ﺻﺎﺑﺮ ﺑﻬﺘﺮ از ﻏﻨﯽ ﺷﺎﮐﺮ اﺳﺖ؛ اﻣّﺎ ﻓﻘﻴﺮ ﺷﺎﮐﺮ ﺑﻬﺘﺮ از ﻓﻘﻴﺮ ﺻﺎﺑﺮ اﺳﺖ و‬
> ‫ﺑﻬﺘﺮ از ﻫﻤﻪ ﻏﻨﯽ ﻣُﻨﻔﻖ اﺳﺖ ﮐﻪ از اﻣﺘﺤﺎن ﺧﺎﻟﺺ ﻣﺎﻧﺪه و ﺳﺒﺐ آﺳﺎﻳﺶ ﻧﻮع اﻧﺴﺎن‬
> ‫ﮔﺸﺘﻪ‪) ".‬ﺑﺪاﻳﻊاﻵﺛﺎر‪ ،‬ج‪ ،۱‬ص‪(۱۸۵‬‬
> ‫‪" .۳۴‬ﺣﻤﺪ ﻣﺤﺒﻮب ﻋﺎﻟﻢ و ﻣﻘﺼﻮد اﻣﻢ را ﻻﻳﻖ و ﺳﺰاﺳﺖ ﮐﻪ ﻻزال اﺧﺬ و ﻋﻄﺎ از‬
> ‫ﻳﻤﻴﻦ و ﻳﺴﺎر ارادهاش ﺟﺎری و ﻇﺎﻫﺮ‪ .‬اﺧﺬ ﻧﻤﺎﻳﺪ آﻧﭽﻪ را ﻋﻄﺎ ﻓﺮﻣﻮد و ﻋﻄﺎ ﻓﺮﻣﺎﻳﺪ‬
> ‫آﻧﭽﻪ را اﺧﺬ ﻧﻤﻮد‪ .‬در اﺧﺬش ﺻﺪ ﻫﺰار ﺣﮑﻤﺖ ﺑﺎﻟﻐﻪ ﻣﺴﺘﻮر و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ در‬
> ‫ﻋﻄﺎﻳﺶ‪ .‬ﺑﻠﻨﺪی و ﻋﻠ ّﻮ ﻣﻘﺎم ﻋﻄﺎ را از اﺧﺬ ﻣﻌﻠﻮم ﻧﻤﻮد ‪ ...‬اﻳﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﻘﺮّﺑﻴﻦ و‬
> ‫ﻣﻮﺣّﺪﻳﻦ و ﻣﺨﻠﺼﻴﻦ ﺟﻤﻴﻊ اﻣﻮر را ﺗﻔﻮﻳﺾ ﻧﻤﻮدهاﻧﺪ و ﺑﻪ اﺳﺘﻘﺎﻣﺖ ﺗﻤﺎم ﺑﺮ آﻧﭽﻪ‬
> ‫وارد ﺷﺪه ﺻﺒﺮ ﻧﻤﻮدهاﻧﺪ‪ ،‬ﭼﻪ ﮐﻪ اﻧّﻪ ﻳﻌﻠﻢ ﻣﺎ ﻋﻨﺪﻧﺎ؛ ﻻﻧﻌﻠﻢ ﻣﺎ ﻋﻨﺪه‪) ".‬ﻟﻮﺣﯽ ﺑﺎ‬
> ‫ﯽ اﻷﺑﻬﯽ ‪("...‬‬‫ﻣﻄﻠﻊ "ﺑﺴﻢ رﺑّﻨﺎ اﻷﻗﺪس اﻷﻋﻈﻢ اﻟﻌﻠ ّ‬
> ‫ن اﻟّﺬی ﻟﻦﻳﻤﻨﻌﻪ ﺷﯽءٌ ﻋﻦ اﻟ ّﻠﻪ ﻻﺑﺄس ﻋﻠﻴﻪ ﻟﻮ ﻳﺰﻳّﻦ ﻧﻔﺴﻪ ﺑﺤﻠﻞ اﻷرض و‬              ‫‪" .۳۵‬ا ّ‬
> ‫ن اﻟ ّﻠﻪ ﺧﻠﻖ ﮐﻞّ ﻣﺎ ﻓﯽ اﻟﺴّﻤﻮات و اﻷرض ﻟﻌﺒﺎده اﻟﻤﻮﺣّﺪﻳﻦ‬         ‫زﻳﻨﺘﻬﺎ و ﻣﺎ ﺧُﻠﻖ ﻓﻴﻬﺎ ﻷ ّ‬
> ‫‪) "...‬آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ‪ ،‬ج‪ ،۴‬ﺻﺺ‪(۱۱۳–۱۱۲‬‬
> ‫‪" .۳۶‬إن ﮐﻨﺘﻢ ﺗﺮﻳﺪون اﻟﺪّﻧﻴﺎ و زﺧﺮﻓﻬﺎ ﻳﻨﺒﻐﯽ ﻟﮑﻢ ﺑﺄن ﺗﻄﻠﺒﻮﻫﺎ ﻓﯽ اﻷﻳّﺎم اﻟّﺘﯽ ﮐﻨﺘﻢ‬
> ‫ن ﺗﻘﺮّﺑﺘﻢ اﻟﯽ اﻟﺪّﻧﻴﺎ و َﺗ َﺒﻌَﺪﺗُﻢ ﻋﻨﻬﺎ‬
> ‫ن ﻓﯽ ﺗﻠﮏ اﻷﻳّﺎم ﻓﯽ ﮐﻞّ آ ٍ‬ ‫ﻓﯽ ﺑﻄﻮن اﻣّﻬﺎﺗﮑﻢ ﻷ ّ‬
> ‫إن ﮐﻨﺘﻢ ﻣﻦ اﻟﻌﺎﻗﻠﻴﻦ‪ .‬ﻓﻠﻤّﺎ وُﻟﺪﺗﻢ و ﺑﻠﻎ أﺷﺪّﮐﻢ اذا ﺗﺒﻌﺪﺗﻢ ﻋﻦ اﻟﺪّﻧﻴﺎ و ﺗﻘﺮّﺑﺘﻢ اﻟﯽ‬
> 
> ‫‪137‬‬
> ‫ﻛﻠﻤﺎت ﻣﻜﻨﻮﻧﻪ‪ :‬ﺳﻴﺮ از ﻧﻘﺺ ﺑﻪ ﺳﻮي ﻛﻤﺎل‬                                   ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫اﻟﺘّﺮاب‪ ،‬ﻓﮑﻴﻒ ﺗﺤﺮﺻﻮن ﻓﯽ ﺟﻤﻊ اﻟﺰّﺧﺎرف ﻋﻠﯽ أﻧﻔﺴﮑﻢ ﺑﻌﺪ اﻟّﺬی ﻓﺎت اﻟﻮﻗﺖ‬
> ‫ﻋﻨﮑﻢ و ﻣﻀﺖ اﻟﻔﺮﺻﺔ ﻓﺘﻨﺒّﻬﻮا ﻳﺎ ﻣﻸ اﻟﻐﺎﻓﻠﻴﻦ‪) ".‬ﺳﻮرةاﻟﻤﻠﻮک‪ ،‬اﻟﻮاح ﻧﺎزﻟﻪ ﺧﻄﺎب‬
> ‫ﺑﻪ ﻣﻠﻮک‪ ،‬ص‪(۲۵‬‬
> ‫‪" .۳۷‬ﻻأری ﻣِﻦ ﺷﯽ ٍء اﻻّ و ﻗﺪ ﻳﻌﺮّﻓﻨﯽ و ﻳُﺬﮐّﺮﻧﯽ ﺑﺂﻳﺎﺗﮏ و ﻇﻬﻮراﺗﮏ و ﺷﺌﻮﻧﺎﺗﮏ‪.‬‬
> ‫ف ﻃﺮﻓﯽ اﻟﯽ ﺳﻤﺎﺋﮏ ﻳُﺬﮐّﺮﻧﯽ ﺑﻌﻠﻮّک و ارﺗﻔﺎﻋﮏ و‬              ‫و ﻋﺰّﺗﮏ ﮐﻠّﻤﺎ ﻳﺘﻮﺟّﻪ ﻃَﺮ ُ‬
> ‫ﺖ اﻟﯽ اﻷرض اﻧّﻬﺎ ﺗﻌﺮّﻓﻨﯽ ﻇﻬﻮرات ﻗﺪرﺗﮏ و‬           ‫ﺳﻤﻮّک و اﺳﺘﻌﻼﺋﮏ و ﮐﻠّﻤﺎ اﻟﺘﻔ ُ‬
> ‫ﺑﺮوزات ﻧﻌﻤﺘﮏ و ﮐﻠّﻤﺎ أﻧﻈﺮ اﻟﯽ اﻟﺒﺤﺮ ﻳﮑﻠّﻤﻨﯽ ﻓﯽ ﻋﻈﻤﺘﮏ و اﻗﺘﺪارک و‬
> ‫ﺳﻠﻄﻨﺘﮏ و ﮐﺒﺮﻳﺎﺋﮏ و ﻟﻤّﺎ أﺗﻮﺟّﻪ اﻟﯽ اﻟﺠﺒﺎل ﺗُﺮﻳﻨﯽ أﻟﻮﻳَﺔ ﻧﺼﺮک و أﻋﻼم ﻋ ّﺰ ک‬
> ‫‪) "...‬ﻣﻨﺎﺟﺎة‪ ،‬ص‪(۱۸۲‬‬
> ‫ﮏ ﻟﺘﻔﺘﺨﺮی ﺑﻪ ﺑﻴﻦ‬ ‫‪" .۳۸‬ﻳﺎ أﻣﺘﯽ اِﻧّﺎ ﺑَﻌَﺜﻨَﺎ اﻟﻌﻨﺎﻳﺔ ﻋﻠﯽ ﻫﻴﮑﻞ اﻟﻠّﻮح و إﻧّﺎ أرﺳﻠﻨﺎه اﻟﻴ ِ‬
> ‫ﮏ ﻋﻨﻪ و ﻣﺎ إﺳﺘﻨﺸﻘﻨﺎ ﻣﻨﻪ راﺋﺤﺔ اﻟﻘﺪس‪.‬‬       ‫اﻟﻌﺎﻟﻤﻴﻦ‪ .‬إﻧّﺎ وَرَدﻧﺎ ﺑﻴﺘَﮏِ ﺣﻴﻦ ﻏﻔﻠ ِﺘ ِ‬
> ‫ﮐﺬﻟﮏ ﻳُﻨَﺒِّﯩُٔﮏِ اﻟﺨﺒﻴﺮ‪ .‬ﻧﻈّﻔﻮا ﻳﺎ ﻗﻮم ﺑﻴﻮﺗﮑﻢ و ﻏﺴّﻠﻮا ﻟﺒﺎﺳﮑﻢ ﻋﻤّﺎ ﻳﮑﺮﻫﻪ اﻟ ّﻠﻪ‬
> ‫ﻈﮑُﻢ اﻟﻌﻠﻴﻢ‪ .‬إﻧّﺎ ﻧﺤﺐّ اﻟﻠّﻄﺎﻓﺔ ﻓﯽ ﮐﻞّ اﻷﺣﻮال اﻳّﺎﮐﻢ أن ﺗﺘﺠﺎوزوا ﻋﻤّﺎ‬         ‫ﮐﺬﻟﮏ َﻳ ِﻌ ُ‬
> ‫ُاﻣِﺮﺗُﻢ ﺑﻪ ﻓﯽ ﮐﺘﺎباﻟ ّﻠﻪ اﻟﻌﺰﻳﺰ اﻟﺤﻤﻴﺪ‪) ".‬اﻣﺮ و ﺧﻠﻖ‪ ،‬ج‪ ،۳‬ص‪(۲۹۵‬‬
> ‫‪" .۳۹‬ﺗﻤﺴّﮑﻮا ﺑﺎﻟﻠّﻄﺎﻓﺔ ﻓﯽ ﮐﻞّ اﻷﺣﻮال ﻟﺌﻼّ ﺗﻘﻊ اﻟﻌﻴﻮن ﻋﻠﯽ ﻣﺎ ﺗﮑﺮﻫﻪ أﻧﻔﺴﮑﻢ و‬
> ‫اﻫﻞ اﻟﻔﺮدوس و اﻟّﺬی ﺗﺠﺎوز ﻋﻨﻬﺎ ﻳﺤﺒﻂ ﻋﻤﻠﻪ ﻓﯽ اﻟﺤﻴﻦ و إن ﮐﺎن ﻟﻪ ﻋﺬرٌ ﻳﻌﻔﻮ‬
> ‫اﻟ ّﻠﻪ ﻋﻨﻪ اﻧّﻪ ﻟﻬﻮ اﻟﻌﺰﻳﺰ اﻟﮑﺮﻳﻢ ‪ ...‬و اﻟّﺬی ﻳُﺮی ﻓﯽ ﮐﺴﺎﺋﻪ وﺳﺦٌ ﻻﻳﺼﻌ ُﺪ دﻋﺎﺋﻪ اﻟﯽ‬
> ‫ﻼ ﻋﺎﻟﻮن‪ .‬إﻧّﺎ أردﻧﺎ ﻧﺮاﮐﻢ ﻣﻈﺎﻫﺮ اﻟﻔﺮدوس ﻓﯽ اﻷرض ﻟﻴﺘﻀﻮّع‬          ‫اﻟ ّﻠﻪ و ﻳﺠﺘﻨﺐ ﻋﻨﻪ ﻣ ٌٔ‬
> ‫ﻣﻨﮑﻢ ﻣﺎ ﺗﻔﺮح ﺑﻪ اﻓﺌﺪة اﻟﻤﻘﺮّﺑﻴﻦ‪) ".‬ﮐﺘﺎب اﻗﺪس‪ ،‬ﺑﻨﺪ ‪(۴۶‬‬
> ‫‪ .۴۰‬ﮐﺘﺎب اﻗﺪس‪ ،‬ﺑﻨﺪ ‪۷۳‬‬
> ‫‪" .۴۱‬ﻋﻠﻴﮏ ﺑﺎﻟﺨﻀﻮع ﻋﻨﺪ اﺣﺒّﺎءاﻟ ّﻠﻪ ‪ ...‬ﻟﻮ ﺗﻤﺸﯽ ﺑﻼ ﺣﺬاء و ﺗﻨﺎم ﺑﻼ وﻃﺎء و ﺗﻨﻮح‬
> ‫ﻓﯽ اﻟﻌﺮاء ﻟﺨﻴﺮٌ ﻟﮏ ﻣِﻦ أن ﺗﺤﺰن ﻣَﻦ آﻣﻦ و ﻫﺪی‪) ".‬اﻗﺘﺪارات‪ ،‬ص‪(۲۰۲‬‬
> ‫‪" .۴۲‬ﺧﻠّﺼﻮا ﻣﺮاﻳﺎ ﻗﻠﻮﺑﮑﻢ ﻟﺘﺠﻠّﯽ اﻷﻧﻮار ﻣِﻦ ﻫﺬا اﻟﺠﻤﺎل اﻟّﺬی أﺷﺮق ﻓﯽ ﻗﻄﺐ‬
> ‫اﻹﺳﺘﺠﻼل و ﻳﺴﺘﻀﯽء ﻓﯽ ﻣﺮﮐﺰ اﻟﺰّوال ﺑﻀﻴﺎء اﻟّﺬی اﺳﺘﻀﺎء ﻣﻨﻪ ﮐﻞّ ﻣَﻦ ﻓﯽ‬
> ‫اﻟﺴّﻤﻮات و اﻷرﺿﻴﻦ‪) ".‬آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ‪ ،‬ج‪ ،۴‬ص‪(۵۶‬‬
> ‫‪" .۴۳‬ای ﻗﻮم اﻣﺮوز آﻓﺘﺎب ﺑﻴﺎن از اﻓﻖ ﺳﻤﺎء ﻓﻀﻞ ﻣُﺸﺮق و ﻧﻮر ﻇﻬﻮر ﻣﮑﻠّﻢ ﻃﻮر‬
> ‫اَﻣﺎم أدﻳﺎن ﺳﺎﻃﻊ و ﻻﻣﻊ‪ .‬ﺻﺪر و ﻗﻠﺐ و ﺳﻤﻊ و ﺑﺼﺮ را ﺑﻪ ﮐﻮﺛﺮ ﺑﻴﺎن رﺣ ٰﻤﻦ ﻣﻘﺪّس‬
> 
> ‫‪138‬‬
> ‫ﻛﻠﻤﺎت ﻣﻜﻨﻮﻧﻪ‪ :‬ﺳﻴﺮ از ﻧﻘﺺ ﺑﻪ ﺳﻮي ﻛﻤﺎل‬                                 ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫و ﻣﻄﻬّﺮ ﺳﺎزﻳﺪ و ﺑﻌﺪ ﺗﻮﺟﻪ ﻧﻤﺎﻳﻴﺪ‪ .‬ﻟﻌﻤﺮاﻟ ّﻠﻪ از ﺟﻤﻴﻊ اﺷﻴﺎء ﻗﺪ اﺗﯽ اﻟﺤﻖ اﺻﻐﺎء‬
> ‫ﮐﻨﻴﺪ‪) ".‬ﻟﻮح اﺑﻦ ذﺋﺐ‪ ،‬ص‪ / ۴۸‬ﺑﻪ ص‪ ۵۳‬ﮐﺘﺎب اﻳﻘﺎن ﻧﻴﺰ ﺗﻮﺟّﻪ ﺷﻮد(‬
> ‫‪" .۴۴‬اﮔﺮ اﻳﻦ ﻋﺒﺎد در ﻇﻬﻮر ﻫﺮ ﻳﮏ از ﻣﻈﺎﻫﺮ ﺷﻤﺲ ﺣﻘﻴﻘﺖ ﭼﺸﻢ و ﮔﻮش و ﻗﻠﺐ‬
> ‫را از آﻧﭽﻪ دﻳﺪه و ﺷﻨﻴﺪه و ادراک ﻧﻤﻮده ﭘﺎک و ﻣﻘﺪّس ﻣﯽﻧﻤﻮدﻧﺪ‪ ،‬اﻟﺒﺘّﻪ از ﺟﻤﺎل‬
> ‫اﻟﻬﯽ ﻣﺤﺮوم ﻧﻤﯽﻣﺎﻧﺪﻧﺪ و از ﺣﺮم ﻗﺮب و وﺻﺎل ﻣﻄﺎﻟﻊ ﻗﺪﺳﻴّﻪ ﻣﻤﻨﻮع ﻧﻤﯽﮔﺸﺘﻨﺪ‪".‬‬
> ‫)اﻳﻘﺎن‪ ،‬ص‪(۱۱‬‬
> ‫‪" .۴۵‬ﺣﻖ ﻓﺮﻣﻮده ﮐﻪ ﻣﻦ ﺑﻪ اﻧﺴﺎن ﻧﺰدﻳﮑﺘﺮم از رگ ﮔﺮدنِ او ﺑﻪ او‪ .‬ﻟﺬا ﻣﯽﮔﻮﻳﺪ ﺑﺎ‬
> ‫وﺟﻮد آن ﮐﻪ ﺗﺠﻠّﯽ ﺣﻀﺮت ﻣﺤﺒﻮب از رگ ﮔﺮدن ﺑﻪ ﻣﻦ ﻧﺰدﻳﮑﺘﺮ اﺳﺖ‪ ،‬ﻣﻊ اﻳﻘﺎن‬
> ‫ﻣﻦ ﺑﻪ اﻳﻦ ﻣﻘﺎم و اﻗﺮار ﻣﻦ ﺑﻪ اﻳﻦ رﺗﺒﻪ‪ ،‬ﻣﻦ از او دورم‪ ،‬ﻳﻌﻨﯽ ﻗﻠﺐ ﮐﻪ ﻣﻘ ّﺮ اﺳﺘﻮاء‬
> ‫رﺣﻤﺎﻧﯽ اﺳﺖ و ﻋﺮش ﺗﺠﻠّﯽ رﺑّﺎﻧﯽ‪ ،‬از ذﮐﺮ او ﻏﺎﻓﻞ اﺳﺖ و ﺑﻪ ذﮐﺮ ﻏﻴﺮ ﻣﺸﻐﻮل؛ از‬
> ‫او ﻣﺤﺠﻮب و ﺑﻪ دﻧﻴﺎ و آﻻی آن ﻣﺘﻮﺟّﻪ ‪) "...‬ﻣﺎﺋﺪه‪ ،‬ج‪ ،۱‬ص‪ / ۵۴‬ﺑﻪ ﻣﻨﺘﺨﺒﺎﺗﯽ از‬
> ‫آﺛﺎر‪ ،‬ص‪ ۱۲۳‬ﻧﻴﺰ ﺗﻮﺟّﻪ ﺷﻮد(‬
> ‫ﺐ‬
> ‫‪ ..." .۴۶‬ﭼﻮن ﺳﺮاج ﻃﻠﺐ و ﻣﺠﺎﻫﺪه و ذوق و ﺷﻮق و ﻋﺸﻖ و وﻟﻪ و ﺟﺬب و ﺣ ّ‬
> ‫ﺖ ﺷﮏ و رﻳﺐ‬      ‫در ﻗﻠﺐ روﺷﻦ ﺷﺪ و ﻧﺴﻴﻢ ﻣﺤﺒّﺖ از ﺷﻄﺮ اﺣﺪﻳّﻪ وزﻳﺪ‪ ،‬ﻇﻠﻤﺖ ﺿﻼﻟ ِ‬
> ‫زاﻳﻞ ﺷﻮد و اﻧﻮار ﻋﻠﻢ و ﻳﻘﻴﻦ ﻫﻤﻪ ارﮐﺎن وﺟﻮد را اﺣﺎﻃﻪ ﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬در آن ﺣﻴﻦ ﺑﺸﻴﺮ‬
> ‫ﻣﻌﻨﻮی ﺑﻪ ﺑﺸﺎرت روﺣﺎﻧﯽ از ﻣﺪﻳﻨﮥ اﻟﻬﯽ ﭼﻮن ﺻﺒﺢ ﺻﺎدق ﻃﺎﻟﻊ ﺷﻮد و ﻗﻠﺐ و‬
> ‫ﻧﻔﺲ و روح را ﺑﻪ ﺻﻮر ﻣﻌﺮﻓﺖ از ﻧﻮم ﻏﻔﻠﺖ ﺑﻴﺪار ﻧﻤﺎﻳﺪ و ﻋﻨﺎﻳﺎت و ﺗﺄﻳﻴﺪات‬
> ‫روحاﻟﻘﺪس ﺻﻤﺪاﻧﯽ ﺣﻴﺎت ﺗﺎزۀ ﺟﺪﻳﺪ ﻣﺒﺬول دارد ﺑﻪ ﻗﺴﻤﯽ ﮐﻪ ﺧﻮد را ﺻﺎﺣﺐ‬
> ‫ﭼﺸﻢ ﺟﺪﻳﺪ و ﮔﻮش ﺑﺪﻳﻊ و ﻗﻠﺐ و ﻓﺆاد ﺗﺎزه ﻣﯽﺑﻴﻨﺪ و رﺟﻮع ﺑﻪ آﻳﺎت واﺿﺤﮥ‬
> ‫آﻓﺎﻗﻴﻪ و ﺧﻔﻴّﺎت ﻣﺴﺘﻮرۀ اﻧﻔﺴﻴﻪ ﻣﯽﻧﻤﺎﻳﺪ‪) ".‬اﻳﻘﺎن‪ ،‬ص‪(۱۵۱‬‬
> ‫‪" .۴۷‬اﻟﻴﻮم ﻫﺮ ﻧﻔﺴﯽ ارادۀ ﻧﺼﺮت ﻧﻤﺎﻳﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻣﺎ ﻟﻪ ﻧﺎﻇﺮ ﻧﺒﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺑﻞ ﺑﻪ ﻣﺎ ﻋﻨﺪاﻟ ّﻠﻪ؛‬
> ‫ﻟﻴﺲ ﻟﻪ أن ﻳﻨﻈ َﺮ اﻟﯽ ﻣﺎ ﻳﻨﻔﻌﻪ‪ ،‬ﺑﻞ ﺑﻤﺎ ﺗﺮﺗﻔﻊ ﺑﻪ ﮐﻠﻤﺔاﻟ ّﻠﻪ اﻟﻤﻄﺎﻋﺔ‪ .‬ﻗﻠﺐ ﺑﺎﻳﺪ از‬
> ‫ﺷﺌﻮﻧﺎت ﻧﻔﺲ و ﻫﻮی ﻣﻘﺪّس ﺑﺎﺷﺪ؛ ﭼﻪ ﮐﻪ ﺳﻼح ﻓﺘﺢ و ﺳﺒﺐ اوّﻟﻴﮥ ﻧﺼﺮ ﺗﻘﻮیاﻟ ّﻠﻪ‬
> ‫ﺑﻮده و ﻫﺴﺖ‪ .‬اوﺳﺖ دِرﻋﯽ ﮐﻪ ﻫﻴﮑﻞ اﻣﺮ را ﺣﻔﻆ ﻣﯽﮐﻨﺪ و ﺣﺰباﻟ ّﻠﻪ را ﻧﺼﺮت‬
> ‫ﻣﯽﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬ﻻزال راﻳﺖ ﺗﻘﻮی ﻣﻈﻔّﺮ ﺑﻮده و از اﻗﻮی ﺟﻨﻮد ﻋﺎﻟﻢ ﻣﺤﺴﻮب‪ .‬ﺑﻬﺎ ﻓﺘﺢ‬
> ‫ب اﻟﺠﻨﻮد‪) ".‬ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ اﺷﺮاﻗﺎت‪ ،‬ص‪(۱۳۹‬‬       ‫اﻟﻤﻘﺮّﺑﻮن ﻣُﺪُن اﻟﻘﻠﻮب ﺑﺈذناﻟ ّﻠﻪ ر ّ‬
> 
> ‫‪139‬‬
> ‫ﻛﻠﻤﺎت ﻣﻜﻨﻮﻧﻪ‪ :‬ﺳﻴﺮ از ﻧﻘﺺ ﺑﻪ ﺳﻮي ﻛﻤﺎل‬                              ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫‪" .۴۸‬ﭼﺸﻢ ودﻳﻌﮥ ﻣﻦ اﺳﺖ‪ ،‬او را ﺑﻪ ﻏﺒﺎر ﻧﻔﺲ و ﻫﻮی ﺗﻴﺮه ﻣﮑﻦ؛ و ﮔﻮش ﻣﻈﻬﺮ‬
> ‫ﺟﻮد ﻣﻦ اﺳﺖ او را ﺑﻪ اﻋﺮاض ﻣﺸﺘﻬﻴّﻪ ﻧﻔﺴﻴّﻪ از اﺻﻐﺎی ﮐﻠﻤﮥ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺑﺎز ﻣﺪار؛ ﻗﻠﺐ‬
> ‫ﺧﺰﻳﻨﮥ ﻣﻦ اﺳﺖ‪ ،‬ﻟﺌﺎﻟﯽ ﻣﮑﻨﻮﻧﮥ آن را ﺑﻪ ﻧﻔﺲ ﺳﺎرﻗﻪ و ﻫﻮس ﺧﺎﺋﻦ ﻣﺴﭙﺎر؛ دﺳﺖ‬
> ‫ﻋﻼﻣﺖ ﻋﻨﺎﻳﺖ ﻣﻦ اﺳﺖ‪ ،‬آن را از اﺧﺬ اﻟﻮاح ﻣﺴﺘﻮرۀ ﻣﺤﻔﻮﻇﻪ ﻣﺤﺮوم ﻣﻨﻤﺎ ‪"...‬‬
> ‫)ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ اﻟﻮاح‪ ،‬ص‪ / ۳۱۷‬درﻳﺎی داﻧﺶ‪ ،‬ص‪(۱۱۳‬‬
> ‫‪" .۴۹‬ای ﻣﺆﻣﻦ ﻣﻬﺎﺟﺮ ‪ ...‬ﻣَﻌﻴﻦ ﻗﻠﺐ ﻣﻨﻴﺮ را ﺑﻪ ﺧﺎﺷﺎک ﺣﺮص و ﻫﻮی ﻣﺴﺪود ﻣﮑﻦ‬
> ‫و ﭼﺸﻤﮥ ﺟﺎرﻳﮥ دل را از ﺟﺮﻳﺎن ﺑﺎز ﻣﺪار‪) ".‬ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ اﻟﻮاح‪ ،‬ص‪۳۱۵‬؛ درﻳﺎی داﻧﺶ‪،‬‬
> ‫ص‪(۱۱۴‬‬
> ‫‪" .۵۰‬ای ﺑﺮادر ﺳﺮاج روح را در ﻣﺸﮑﺎة ﻗﻠﺐ ﺑﻪ دُﻫﻦ ﺣﮑﻤﺖ ﺑﺮاﻓﺮوز و ﺑﻪ زﺟﺎج‬
> ‫ﻋﻘﻞ ﺣﻔﻈﺶ ﻧﻤﺎ ﺗﺎ ﻧَﻔَﺲﻫﺎی اﻧﻔﺲ ﻣُﺸﺮﮐﻪ آن را ﺧﺎﻣﻮش ﻧﮑﻨﺪ و از ﻧﻮر ﺑﺎز‬
> ‫ﻧﺪارد‪) ".‬اﻳﻘﺎن‪ ،‬ص‪(۴۷‬‬
> ‫‪" .۵۱‬اﮔﺮﭼﻪ ﺗﺎ ﺣﺎل ﻋﺎﺷﻘﺎن از ﭘﯽ ﻣﻌﺸﻮق دوان ﺑﻮدﻧﺪ و ﺣﺒﻴﺒﺎن از ﭘﯽ ﻣﺤﺒﻮب‬
> ‫دوان‪ ،‬در اﻳﻦ اﻳّﺎم ﻓﻀﻞ ﺳﺒﺤﺎﻧﯽ از ﻏﻤﺎم رﺣﻤﺎﻧﯽ ﭼﻨﺎن اﺣﺎﻃﻪ ﻓﺮﻣﻮده ﮐﻪ ﻣﻌﺸﻮق‬
> ‫ﻃﻠﺐ ﻋﺸّﺎق ﻣﯽﻧﻤﺎﻳﺪ و ﻣﺤﺒﻮب ﺟﻮﻳﺎی اﺣﺒﺎب ﮔﺸﺘﻪ؛ اﻳﻦ ﻓﻀﻞ را ﻏﻨﻴﻤﺖ ﺷﻤﺮﻳﺪ‬
> ‫و اﻳﻦ ﻧﻌﻤﺖ را ﮐﻢ ﻧﺸﻤﺮﻳﺪ؛ ﻧﻌﻤﺖﻫﺎی ﺑﺎﻗﻴﻪ را ﻧﮕﺬارﻳﺪ و ﺑﻪ اﺷﻴﺎی ﻓﺎﻧﯽ ﻗﺎﻧﻊ‬
> ‫ﻧﺸﻮﻳﺪ‪ .‬ﺑﺮﻗﻊ از ﭼﺸﻢ ﻗﻠﺐ ﺑﺮدارﻳﺪ و ﭘﺮده از ﺑﺼﺮ دل ﺑﺮدرﻳﺪ ﺗﺎﺟﻤﺎل دوﺳﺖ‬
> ‫ﺑﯽﺣﺠﺎب ﺑﻴﻨﻴﺪ و ﻧﺪﻳﺪه ﺑﺒﻴﻨﻴﺪ و ﻧﺸﻨﻴﺪه ﺑﺸﻨﻮﻳﺪ‪) ".‬ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ اﻟﻮاح‪ ،‬ص‪/ ۳۳۴‬‬
> ‫درﻳﺎی داﻧﺶ‪ ،‬ص‪(۲۹‬‬
> ‫‪" .۵۲‬واﻟ ّﻠﻪ ﻫﺮ ﮐﺲ ﺑﺨﻮاﻫﺪ ﺳ ّﺮ ﻣﻌﺮاج را ادراک ﻧﻤﺎﻳﺪ و ﻳﺎ ﻗﻄﺮهای از ﻋﺮﻓﺎن اﻳﻦ‬
> ‫ﺑﺤﺮ ﺑﻨﻮﺷﺪ‪ ،‬اﮔﺮ ﻫﻢ اﻳﻦ ﻋﻠﻮم ﻧﺰد او ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻳﻌﻨﯽ ﻣﺮآت ﻗﻠﺐ او از ﻧﻘﻮش اﻳﻦ ﻋﻠﻮم‬
> ‫ﻏﺒﺎر ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬اﻟﺒﺘّﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﭘﺎک و ﻣﻨﺰّه ﻧﻤﺎﻳﺪ ﺗﺎ ﺳ ّﺮ اﻳﻦ اﻣﺮ در ﻣﺮآت ﻗﻠﺐ او ﺗﺠﻠّﯽ‬
> ‫ﻧﻤﺎﻳﺪ‪) ".‬اﻳﻘﺎن‪ ،‬ص‪(۱۴۵‬‬
> ‫‪" .۵۳‬ﺳﺎﻟﮑﻴﻦ ﺳﺒﻴﻞ اﻳﻤﺎن و ﻃﺎﻟﺒﻴﻦ ﮐﺆوس اﻳﻘﺎن ﺑﺎﻳﺪ ﻧﻔﻮس ﺧﻮد را از ﺟﻤﻴﻊ‬
> ‫ﺷﺌﻮﻧﺎت ﻋَﺮَﺿﻴﻪ ﭘﺎک و ﻣﻘﺪّس ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ‪ ،‬ﻳﻌﻨﯽ ‪ ...‬ﻗﻠﺐ را از ﻇﻨﻮﻧﺎت ﻣﺘﻌﻠّﻘﻪ ﺑﻪ‬
> ‫ﺳﺒﺤﺎت ﺟﻼل و روح را از ﺗﻌﻠّﻖ ﺑﻪ اﺳﺒﺎب ﻇﺎﻫﺮه و ﭼﺸﻢ را از ﻣﻼﺣﻈﮥ ﮐﻠﻤﺎت‬
> ‫ﻞ‬
> ‫ﻓﺎﻧﻴﻪ ‪ ...‬ﺗﺎ آن ﮐﻪ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﺠﻠّﻴّﺎت اﺷﺮاﻗﺎت ﺷﻤﻮس ﻋﻠﻢ و ﻋﺮﻓﺎن اﻟﻬﯽ و ﻣﺤ ّ‬
> ‫ﻇﻬﻮرات ﻓﻴﻮﺿﺎت ﻏﻴﺐ ﻧﺎﻣﺘﻨﺎﻫﯽ ﮔﺮدﻧﺪ ‪) "...‬اﻳﻘﺎن‪ ،‬ﺻﺺ‪(۳–۲‬‬
> 
> ‫‪140‬‬
> ‫ﻛﻠﻤﺎت ﻣﻜﻨﻮﻧﻪ‪ :‬ﺳﻴﺮ از ﻧﻘﺺ ﺑﻪ ﺳﻮي ﻛﻤﺎل‬                              ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫‪" .۵۴‬اﻧﺸﺎءاﻟ ّﻠﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﭼﺸﻢ دل را از اﺷﺎرات آب و ﮔﻞ ﭘﺎک ﻧﻤﻮد ﺗﺎ ادراک ﻣﺮاﺗﺐ‬
> ‫ﻣﺎ ﻻﻧﻬﺎﻳﮥ ﻋﺮﻓﺎن ﻧﻤﺎﻳﻴﺪ و ﺣﻖ را اﻇﻬﺮ از آن ﺑﻴﻨﻴﺪ ﮐﻪ در اﺛﺒﺎت وﺟﻮدش ﺑﻪ دﻟﻴﻠﯽ‬
> ‫ﻣﺤﺘﺎج ﺷﻮﻳﺪ و ﻳﺎ ﺑﻪ ﺣﺠّﺘﯽ ﺗﻤﺴّﮏ ﺟﻮﻳﻴﺪ ‪) "...‬اﻳﻘﺎن‪ ،‬ص‪(۷۱‬‬
> ‫‪ .۵۵‬اﻳﻘﺎن‪ ،‬ص‪۹۲‬‬
> ‫‪" .۵۶‬ﻣﻘﺼﻮد از آﻓﺮﻳﻨﺶ ﻋﺮﻓﺎن ﺣﻖ و ﻟﻘﺎی آن ﺑﻮده و ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد ‪ ...‬ﻫﺮ ﻧﻔﺴﯽ ﮐﻪ‬
> ‫ﺑﻪ آن ﺻﺒﺢ ﻫﺪاﻳﺖ و ﻓﺠﺮ اﺣﺪﻳّﺖ ﻓﺎﺋﺰ ﺷﺪ ﺑﻪ ﻣﻘﺎم ﻗﺮب و وﺻﻞ ﮐﻪ اﺻﻞ ﺟﻨّﺖ و‬
> ‫اﻋﻠﯽاﻟﺠﻨﺎن اﺳﺖ ﻓﺎﺋﺰ ﮔﺮدﻳﺪ و ﺑﻪ ﻣﻘﺎم ﻗﺎب ﻗﻮﺳﻴﻦ ﮐﻪ ورای ﺳﺪرۀ ﻣﻨﺘﻬﯽ اﺳﺖ‬
> ‫وارد ﺷﺪ‪) ".‬ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ اﻟﻮاح‪ ،‬ص‪(۳۶۸‬‬
> ‫‪" .۵۷‬اﻧّﺎ ﻣﺎ أردﻧﺎ ﻣﻦ اﻟﺴّﻤﺎء اﻻّ ﺟﻬﺔ اﻟﻌﻠ ّﻮ و اﻟﺴﻤ ّﻮ و ﻣﻨﺘﻬﯽ ﻣﻘﺎم اﻷﺷﻴﺎء إن أﻧﺘﻢ‬
> ‫ﻣﻦ اﻟﻌﺎرﻓﻴﻦ‪) ".‬اﺳﺮاراﻵﺛﺎر‪ ،‬ج‪ ،۴‬ص‪(۱۶۴‬‬
> ‫‪" .۵۸‬ﻫﺬا ﻳﻮمٌ ﻓﻴﻪ ﻧﺎدی ﻣﺤﻤّﺪ رﺳﻮلاﻟ ّﻠﻪ ﻓﯽ ﻗﻄﺐ ﺟﻨّﺔاﻟﺮّﺿﻮان ﻳﺎ أﻫﻞ اﻷﮐﻮان ﻗﺪ‬
> ‫ﺖ ﻧﺪاﯨَٔﻪ ﻓﯽ اﻟﻤﻌﺮاج‬‫ﻇﻬﺮ ﻣﺤﺒﻮب اﻟﻌﺎﻟﻤﻴﻦ و ﻣﻘﺼﻮد اﻟﻌﺎرﻓﻴﻦ؛ ﻫﺬا ﻫﻮ اﻟّﺬی ﺳﻤﻌ ُ‬
> ‫و ﻣﺎرأﻳﺖُ ﺟﻤﺎﻟﻪ اﻟﯽ أن ﺑﻠﻐﺖ اﻷﻳّﺎم اﻟﯽ ﻫﺬا اﻟﻴﻮم اﻟّﺬی ﺑﻪ زُﻳّﻨَﺖ أﻳّﺎماﻟ ّﻠﻪ اﻟﻤﻠﮏ‬
> ‫اﻟﻌﺰﻳﺰ اﻟﺤﻤﻴﺪ‪) ".‬اﺳﺮاراﻵﺛﺎر‪ ،‬ج‪ ،۵‬ص‪(۱۴۶‬‬
> ‫‪" .۵۹‬اﻧّﯽ أﻧﺎ اﻟﺴّﻤﺎء اﻟّﺘﯽ ﺻﻌﺪ اﻟﻴﻬﺎ اﺑﻦ ﻣﺮﻳﻢ ﻳﺸﻬﺪ ﺑﺬﻟﮏ ﻟﺴﺎن اﻟﻌﻈﻤﺔ و اﻟﻘﻮم‬
> ‫اﮐﺜﺮﻫﻢ ﻣﻦ اﻟﻐﺎﻓﻠﻴﻦ‪) ".‬آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ‪ ،‬ج‪ ،۲‬ص‪(۱۰۳‬‬
> ‫‪" .۶۰‬ﻋﺮّج ﺑﺮوحاﻟﻨّﻮر ﻓﯽ ﻓﺆادک ﺛ ّﻢ اﺻﻌﺪ اﻟﯽ اﻟ ّﻠﻪ ﻓﯽ ﺳﺮاﺋﺮ ﺳﺮّک ﻟﺌﻼّ ﺗﻠﺘﻔﺖ‬
> ‫ﺑﺬﻟﮏ ﻧﻔﺴُﮏ و ﻗﻠﺒُﮏ و ﺟﺴﺪُک و ﻋﻘﻠُﮏ و ﮐﻞّ ﻣﺎ ﻟﮏ و ﻋﻠﻴﮏ و ﻫﺬا ﺣﻖّ‬
> ‫اﻟﻤﻌﺮاج ﻓﯽ ﻣﺮاﺗﺐ اﻷﺳﻔﺎر و ﻏﺎﻳﺔ ﻓﻴﺾ اﻟ ّﻠﻪ اﻟﻤﻘﺘﺪر اﻟﻤﻬﻴﻤﻦ اﻟﺠﺒّﺎر‪".‬‬
> ‫)اﺳﺮاراﻵﺛﺎر‪ ،‬ج‪ ،۵‬ص‪(۱۴۶‬‬
> ‫‪" .۶۱‬ﻫﻮ اﻟﻌﺮوج اﻟﯽ اﻟﻤﻠﮑﻮت اﻷﻋﻠﲐ و اﻷﻓﻖ اﻷﺑﻬﯽ ﻓﺘﺸﺮّف ﺑﻠﻘﺎء رﺑّﻪ و ﺳﻤﻊ‬
> ‫اﻟﻨّﺪاء و اﻃّﻠﻊ ﺑﺎﺳﺮار اﻟﮑﻠﻤﺔ اﻟﻌﻠﻴﺎ و ﺑﻠﻎ ﺳﺪرة اﻟﻤﻨﺘﻬﯽ و دﻧﯽ ﻓﺘﺪﻟّﯽ ﻓﮑﺎن ﻗﻮب‬
> ‫ﻗﻮﺳﻴﻦ او ادﻧﯽ و دﺧﻞ اﻟﺠﻨّﺔ اﻟﻤﺄوی و اﻟﻔﺮدوس اﻷﻋﻠﲐ و أراه اﻟ ّﻠﻪ ﻣﻠﮑﻮت‬
> ‫اﻷرض و اﻟﺴّﻤﺎء‪ .‬ﮐﻞّ ذﻟﮏ ﺑﻮﻓﻮده ﻋﻠﯽ رﺑّﻪ ﻓﯽ ﻫﺬه اﻟﺒﻘﻌﺔ اﻟﻤﺒﺎرﮐﺔ اﻟﻨّﻮرا و ﻫﺬه‬
> ‫اﻟﺤﻈﻴﺮة اﻟﻤﻘﺪّﺳﺔ اﻟﺒﻴﻀﺎء‪) ".‬رﺣﻴﻖ ﻣﺨﺘﻮم‪ ،‬ج‪(۱‬‬
> ‫‪" .۶۲‬از ﻋﺮﺻﮥ اﻟﻔﺎظ ﺑﮕﺬرﻳﺪ و از ﻣﻀﻤﺎر رواﻳﺎت ﻓﺎرغ و آزاد ﺷﻮﻳﺪ‪ .‬اﻣﺮوز روز‬
> ‫اﺑﺎﻫﺮ ]ﭘﺮﻫﺎی ﻣﺮغ[ و ﺧﻮاﻓﯽ ]ﭘﺮﻫﺎی رﻳﺰ ﺑﺎل ﭘﺮﻧﺪﮔﺎن[ ﻧﻴﺴﺖ‪ ،‬ﺑﻪ ﻗﻮادم ]ﺷﺎهﭘﺮ ‪/‬‬
> 
> ‫‪141‬‬
> ‫ﻛﻠﻤﺎت ﻣﻜﻨﻮﻧﻪ‪ :‬ﺳﻴﺮ از ﻧﻘﺺ ﺑﻪ ﺳﻮي ﻛﻤﺎل‬                                 ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﭘﺮﻫﺎی ﺑﻠﻨﺪ در ﺟﻠﻮ ﺑﺎل[ اﻧﻘﻄﺎع ﭘﺮواز ﻧﻤﺎﻳﻴﺪ ﮐﻪ ﺷﺎﻳﺪ از ﻫﺰﻳﺰ ارﻳﺎح اﻧّﻪ ﻻ اﻟﻪ ا ّ‬
> ‫ﻻ‬
> ‫ﻫﻮ اﺳﺘﻤﺎع ﮐﻨﻴﺪ؛ از ﺟﺪاول ]ﺟﻮی آب ﻳﺎ ﻧﻬﺮ ﮐﻮﭼﮏ[ و اﻧﻬﺎر ﭼﺸﻢ ﺑﺮدارﻳﺪ ﭼﻪ‬
> ‫ﮐﻪ ﺑﺤﺮ اﻋﻈﻢ أﻣﺎم وﺟﻮه اﺳﺖ؛ از ﻧﺎﺳﻮت و ﺷﺌﻮﻧﺎت آن ﮐﻪ ﺳﺒﺐ و ﻋﻠّﺖ ﺑﻐﯽ و‬
> ‫ﻓﺤﺸﺎ و ﺿﻐﻴﻨﻪ و ﺑﻐﻀﺎﺳﺖ ﺑﮕﺬرﻳﺪ و ﺑﺮ ﻓﺮاز ﻣﻠﮑﻮت ﻣﻘﺮ ﮔﺰﻳﻨﻴﺪ ‪) "...‬آﺛﺎر ﻗﻠﻢ‬
> ‫اﻋﻠﲐ‪ ،‬ج‪ ،۶‬ص‪(۱۶۱‬‬
> ‫ن اﻷﺳﻤﺎء ﻫﯽ ﺑﻤﻨﺰﻟﺔ اﻷﺛﻮاب ﻧﺰﻳّﻦ ﺑﻬﺎ ﻣَﻦ ﻧﺸﺎء ﻣِﻦ ﻋﺒﺎدﻧﺎ اﻟﻤﺮﻳﺪﻳﻦ و‬      ‫‪" .۶۳‬ﻗﻞ ا ّ‬
> ‫ﻧﻨﺰع ﻋﻤّﻦ ﻧﺸﺎء أﻣﺮاً ﻣﻦ ﻟﺪﻧّﺎ و أﻧﺎ اﻟﻤﻘﺘﺪر اﻟﺤﺎﮐﻢ اﻟﻌﻠﻴﻢ و ﻣﺎﻧﺸﺎور ﻋﺒﺎدﻧﺎ ﻓﯽ‬
> ‫اﻹﻧﺘﺰاع ﮐﻤﺎ ﻣﺎﺷﺎورﻧﺎﻫﻢ ﺣﻴﻦ اﻹﻋﻄﺎء ‪ ...‬ﻗﻞ ﮐﻞّ اﺳﻢٍ ﻋﺮف رﺑّﻪ و ﻣﺎﺗﺠﺎوز ﻋﻦ‬
> ‫ن ﺷﻤﺲ ﻋﻨﺎﻳﺔ رﺑّﻪ اﻟﻐﻔﻮر‬ ‫ﺣﺪّه ﻳﺰداد ﺷﺄﻧﻪ ﻓﯽ ﮐﻞّ ﺣﻴﻦ و ﻳﺴﺘﺸﺮق ﻋﻠﻴﻪ ﻓﯽ ﮐﻞّ آ ٍ‬
> ‫اﻟﮑﺮﻳﻢ و ﻳﺮﺗﻘﯽ ﺑﻤﺮﻗﺎة اﻹﻧﻘﻄﺎع اﻟﯽ ﻣﻘﺎمٍ ﻟﻦﻳﺤﮑﯽ اﻻّ ﻋﻦ ﻣﻮﺟﺪه و ﻻﻳﻨﻄﻖ اﻻّ‬
> ‫ﺑﺈذﻧﻪ و ﻻﻳﺘﺤﺮّک اﻻّ ﺑﺈرادةٍ ﻣِﻦ ﻋﻨﺪه‪) "...‬آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ‪ ،‬ج‪ ،۴‬ص‪(۲۴۷‬‬
> ‫‪" .۶۴‬ﻫﻮاﻷﻣﻨﻊ اﻷﻗﺪس اﻷﺑﻬﯽ ﺟﻤﺎل اﻟﺮّﺣﻤﻦ ﻋﻦ اﻓﻖ اﻟﺮّﺿﻮان ﺧﻠﻒ ﺳﺤﺎب‬
> ‫اﻷﺣﺰان ﻗﺪ ﮐﺎن ﺑﺎﻟﺤﻖّ ﻣُﺸﺮﻗﺎ ‪ ...‬أن ﻳﺎ اﺳﻤﯽ اﻷﻋﻈﻢ اﺳﻤﻊ ﻧﺪاء رﺑّﮏ اﻷﺑﻬﯽ ﻋﻦ‬
> ‫ﺷﻄﺮ اﻟﮑﺒﺮﻳﺎ ‪) "...‬اﺳﺮاراﻵﺛﺎر‪ ،‬ج‪ ،۱‬ص‪ .(۱۲۵‬در اﺛﺮی ﺑﻪ اﻣﻀﺎء ﺧﺎدم آﻣﺪه اﺳﺖ‪،‬‬
> ‫"ﭼﻨﺪ ﻣﺎه ﻗﺒﻞ ﺳﻮرۀ اﺻﺤﺎب از ﺳﻤﺎء و ﻳﻤﻴﻦ ﻋﺮش اﻋﻈﻢ ﻧﺎزل ﺷﺪه و ﺑﻪ اﺳﻢاﻟ ّﻠﻪ‬
> ‫اﻷﻋﻈﻢ ﺣﻀﺮت ﻣﻨﻴﺐ ارﺳﺎل ﺷﺪ‪) ".‬ﻫﻤﺎن‪ ،‬ص‪ (۱۲۶‬در ﻣﻮرد ﺳﺎﻳﺮ اﺳﻤﺎء و اﻟﻘﺎب‬
> ‫اﻟﻬﯽ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺟﻨﺎب ﻣﻴﺮزا ﻣﻨﻴﺮ ﻋﻨﺎﻳﺖ ﺷﺪه‪ ،‬در ﻟﻮﺣﯽ آﻣﺪه اﺳﺖ‪" ،‬ﻫﺬا ﻟﻮحٌ ﻣﻦ اﻟ ّﻠﻪ‬
> ‫س ﻣﻨﻴﺮ؛ أن ﻳﺎ ﺳﺎذج اﻟﺮّوج ‪ ...‬أن ﻳﺎ ﮐﻠﻤﺔ اﻷﻋﻈﻢ ‪ ...‬أن‬
> ‫اﻟﻌﺰﻳﺰ اﻟﻘﺪﻳﺮ اﻟﯽ ﺟﻤﺎل ﻗﺪ ٍ‬
> ‫ﻳﺎ ﺳﻤﺎء اﻟﻘﺪس ‪ ...‬أن ﻳﺎ ﺷﻤﺲ اﻷﺣﺪﻳّﺔ ‪ ...‬أن ﻳﺎ ﺑﺤﺮ اﻷﻋﻈﻢ ‪ ...‬أن ﻳﺎ ﺷﺠﺮةاﻟ ّﻠﻪ‬
> ‫‪ ...‬أن ﻳﺎ ﮐﻨﺰاﻟ ّﻠﻪ ‪ ...‬أن ﻳﺎ اﺳﻢاﻟ ّﻠﻪ أن اﺷﻬﺪ ﻓﯽ ﻧﻔﺴﮏ أﻧّﻪ ﻻ اﻟﻪ اﻻّ ﻫﻮ ‪) "...‬ﻫﻤﺎن‪،‬‬
> ‫ص‪ (۱۲۵‬ﺟﻨﺎب ﻣﻴﺮزا ﻣﻨﻴﺮ از اﻳﻦ ﻋﻨﺎﻳﺖ ﻧﻴﺰ ﺑﺮﺧﻮردار ﺷﺪ ﮐﻪ ﺑﻪ ﮐﻠﻤﺎت ﺑﺪﻳﻌﮥ اﻟﻬﻴّﻪ‬
> ‫ﺗﮑﻠّﻢ ﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬ﺟﻨﺎب ﻧﺒﻴﻞ ﺑﻴﺎﻧﺎت ﺷﻔﺎﻫﻴﮥ ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟ ّﻠﻪ را اﻳﻨﮕﻮﻧﻪ ﻧﻘﻞ ﻣﯽﮐﻨﺪ‪،‬‬
> ‫"ﻧﻈﺮ ﺑﻪ ﺣﮑﻤﺖ رﺑّﺎﻧﻴﻪ ﻟﺴﺎن ﭼﻨﺪ ﻧﻔﺮ را ﺑﻪ ﮐﻠﻤﺎت ﺑﺪﻳﻌﻪ ﻧﺎﻃﻖ ﻧﻤﻮدﻳﻢ ﺗﺎ ﺗﻮﺟّﻪ‬
> ‫ﻧﻔﻮس ﺑﻪ اﻃﺮاف ﺑﺎﺷﺪ و ﻗﺒﻞ از وﻗﺖ اﺣﺪی ﺑﺮ ﻣﺮﮐﺰ اﻟﺘﻔﺎت ﺗﻤﺎم ﻧﻴﺎﺑﺪ و ﻳﮑﯽ از‬
> ‫آن ﻧﻔﻮس ﺟﻨﺎب ﻣﻨﻴﺮ ﺑﻮد ‪) "...‬ﺣﺒﻴﺐ و ﻣﻨﻴﺐ‪ ،‬ص‪ ،۸‬ﺑﻪ ﻧﻘﻞ از ﺻﺺ‪ ،۲۶–۲۵‬ج‪۵‬‬
> ‫ﻖ(‬
> ‫ﻇﻬﻮراﻟﺤ ّ‬
> 
> ‫‪142‬‬
> ‫ﻛﻠﻤﺎت ﻣﻜﻨﻮﻧﻪ‪ :‬ﺳﻴﺮ از ﻧﻘﺺ ﺑﻪ ﺳﻮي ﻛﻤﺎل‬                                  ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫‪" .۶۵‬ﺑﻌﺜﻨﺎ ﮐﻞّ اﻷوﻫﺎم ﻋﻠﯽ ﻫﻴﮑﻞ ﺑﺸﺮ و زﻳّﻨّﺎه ﺑﻘﻤﻴﺺ اﺳﻢٍ ﻣﻦ اﺳﻤﺎﺋﻨﺎ ﺛ ّﻢ اﺷﺘﻬﺮﻧﺎ‬
> ‫ذﮐﺮه ﺑﻴﻦ اﻟﻌﺒﺎد و ﮐﺬﻟﮏ ﮐﻨّﺎ ﻓﺎﻋﻠﻴﻦ‪ .‬ﻓﻠﻤّﺎ اﺳﺘﮑﺒﺮ رﺑّﻪ و ﺣﺎرب ﻣﻌﻪ و ﺟﺎدل ﺑﻪ‬
> ‫ﻒ ﻣﻦ اﻟﻄّﻴﻦ‪) ".‬آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ‪ ،‬ج‪،۴‬‬          ‫ﻧﺰﻋﻨﺎ ﻋﻨﻪ ﺛﻮب اﻷﺳﻤﺎء و اﺷﻬﺪﻧﺎه ﮐﮑ ٍّ‬
> ‫ص‪(۱۷۵‬‬
> ‫ﺖ ﻟﻬﺎ ﻣﻈﺎﻫﺮ ًا ﻳﺮﺑﻴّﻦ اﻟﻤﻤﮑﻨﺎت و اﻧّﺎ ﻗﺪ ﮐﻨّﺎ ﻣﻨﺰّﻫ ًﺎ‬ ‫ﺧﻠَﻘ ُ‬
> ‫‪" .۶۶‬ان اﻟﺮّﺑﻮﺑﻴّﺔ اﺳﻤﯽ ﻗﺪ َ‬
> ‫ﻋﻨﻬﺎ إن أﻧﺘﻢ ﺗﺸﻬﺪون و انّ اﻻﻟﻮﻫﻴّﺔ اﺳﻤﯽ ﻗﺪ ﺟﻌﻠﻨﺎ ﻟﻬﺎ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎً ﻳﺤﻴﻄﻦ ﺑﻪ اﻟﻌﺒﺎد و‬
> ‫ﻳﺠﻌﻠﻨّﻬﻢ ﻋﺒﺪآء ﻟﻠﻪ اﻟﻌﺰﻳﺰ اﻟﻤﻘﺘﺪر اﻟﻤﺸﻬﻮد‪) ".‬آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ‪ ،‬ج‪ ،۴‬ص‪(۲۸۱‬‬
> ‫‪" .۶۷‬در ﺟﻤﻴﻊ اوان ﻵﻟﯽ ﺣﮑﻤﺖ و ﺑﻴﺎن از ﺧﺰاﻧﮥ ﻗﻠﻤﺶ ﻇﺎﻫﺮ و ﻧﻔﺤﺎت وﺣﯽ از‬
> ‫آﻳﺎﺗﺶ ﻣﺘﻀﻮّع؛ وﻟﮑﻦ ﺑﺼﺮ و ﺷﺎﻣّﮥ ﻋﺎﻟﻢ ﻣﻤﻨﻮع و ﻣﺤﺮوم‪ ،‬ﻣﮕﺮ ﻧﻔﻮﺳﯽ ﮐﻪ آﻧﭽﻪ‬
> ‫ﻣﻮﺟﻮد و ﻣﺸﻬﻮد اﺳﺖ اﻳﺸﺎن را از ﺗﻮﺟّﻪ ﻣﻨﻊ ﻧﻨﻤﻮد و از اﻗﺒﺎل ﺑﺎز ﻧﺪاﺷﺖ؛ از ﺑﺤﺮ‬
> ‫ﺑﻴﺎن آﺷﺎﻣﻴﺪهاﻧﺪ و از اﻧﻮار آﻓﺘﺎب ﺣﻘﻴﻘﺖ ﻣﻨﻮّر ﮔﺸﺘﻪاﻧﺪ‪ .‬اﻳﺸﺎﻧﻨﺪ ﻣﺸﺎرق اﺳﻤﺎء‬
> ‫اﻟﻬﯽ و ﻣﻄﺎﻟﻊ ﺻﻔﺎت ﻧﺎﻣﺘﻨﺎﻫﯽ‪ .‬ﻓﯽاﻟﺤﻘﻴﻘﻪ ذﮐﺮ و ﺛﻨﺎ در اﻳﻦ ﻣﻘﺎم ﺑﻪ اﻳﺸﺎن راﺟﻊ‬
> ‫و ﺳﺰاوار؛ ﮐﺘﺐ و ﺻﺤﻒ و زﺑﺮ در اﻳﻦ ﻣﻘﺎم ﺷﺎﻫﺪ و ﮔﻮاه‪) ".‬آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ‪ ،‬ج‪،۶‬‬
> ‫ص‪(۵۱‬‬
> ‫ن اﻟﻨّﺒﯽ ﻣﻦ ﺳﻤﻊ ﻧﺒﺄی و آﻣﻦ ﺑﻨﻔﺴﯽ و اﻟﺮّﺳﻮل ﻣﻦ ﺑﻠّﻎ رﺳﺎﻻﺗﯽ و اﻹﻣﺎم‬           ‫‪" .۶۸‬ﻗﻞ ا ّ‬
> ‫ﯽ ﻣَﻦ دﺧﻞ ﺣﺼﻦَ وﻻﻳﺘﯽ و اﻧﻘﻄﻊ ﻋﻦ‬               ‫ﻣﻦ ﻗﺎم أﻣﺎ َم وﺟﻬﯽ و ﻓﺎز ﺑﺄﻳّﺎﻣﯽ و اﻟﻮﻟ ّ‬
> ‫ﯽ ﻣﻦ وﺻّﯽ ﻧﻔﺴَﻪ ﺛ ّﻢ اﻟﻌﺒﺎدَ ﺑﺤﺒّﯽ و ذﮐﺮی و ﺛﻨﺎﺋﯽ ﮐﺬﻟﮏ أﺷﺮﻗﺖ‬            ‫ﺳﻮاﺋﯽ و اﻟﻮﺻ ّ‬
> ‫ﺲ اﻟﺒﻴﺎن ﻋﻦ اﻓﻖ ﻣﺸﻴّﺔ رﺑّﮑﻢ اﻟﺮّﺣﻤﻦ ﻓﯽ ﻫﺬا اﻟﺮّﺿﻮان اﻟﻤﻘﺪّس اﻟﻤﻤﺘﻨﻊ‬                ‫ﺷﻤ ُ‬
> ‫اﻟﻤﺘﻌﺎﻟﯽ اﻟﻤﻨﻴﻊ ‪) "...‬ﮐﺘﺎب ﺑﺪﻳﻊ‪ ،‬ﺻﺺ‪(۴۱۰–۴۰۹‬‬
> ‫‪" .۶۹‬ﺛ ّﻢ ارﺟﻌﯽ اﻟﯽ ﺧﻠﻒ ﺳﺮادق اﻟﻌﻈﻤﺔ اذاً ﺗﺠﺪﻳﻦ ﻗﻮﻣﺎً ﻳﺴﺘﻀﯽء أﻧﻮار وﺟﻮﻫﻬﻢ‬
> ‫ﮐﺎﻟﺸّﻤﺲ ﻓﯽ وﺳﻂ اﻟﺰّوال ‪ ...‬اﻧّﻬﻢ ﻣﺎ اُﻣﺮوا ﺑﺴﺠﺪة اﻵدم و ﻣﺎﺣﻮّﻟﻮا وﺟﻮﻫﻬﻢ ﻋﻦ‬
> ‫وﺟﻪ ر ّﺑﮏ و ﻫُﻢ ﻣﻦ ﻧﻌﻤﺔ اﻟﺘّﻘﺪﻳﺲ ﻓﯽ ﮐﻞّ ﺣﻴﻦ ﻣﺘﻨﻌّﻤﻮن‪) ".‬آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ‪ ،‬ج‪،۴‬‬
> ‫ﺻﺺ‪(۲۷۵–۲۷۴‬‬
> ‫‪ .۷۰‬آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ‪ ،‬ج‪ ،۴‬ص‪۲۷۱‬‬
> ‫ﻞ ﻣِﻦ ﺳ ّﻢ اﻹﺑﺮة ﻟﺘﻨﺪکّ اﻟﺠﺒﺎل و‬  ‫‪" .۷۱‬ﻗﺪ ﮐﻨﺰ ﻓﯽ ﻫﺬا اﻟﻐﻼم ﻣِﻦ ﻟﺤﻦ ﻟﻮ ﻳﻈﻬﺮ اﻗ ّ‬
> ‫ﺗﺼﻔّﺮ اﻷوراق و ﺗﺴﻘﻂ اﻷﺛﻤﺎر ﻣﻦ اﻷﺷﺠﺎر و ﺗﺨﺮّ اﻷذﻗﺎن و ﺗﺘﻮﺟّﻪ اﻟﻮﺟﻮد ﻟﻬﺬا‬
> 
> ‫‪143‬‬
> ‫ﻛﻠﻤﺎت ﻣﻜﻨﻮﻧﻪ‪ :‬ﺳﻴﺮ از ﻧﻘﺺ ﺑﻪ ﺳﻮي ﻛﻤﺎل‬                                ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫اﻟﻤﻠﮏ اﻟّﺬی ﺗﺠﺪه ﻋﻠﯽ ﻫﻴﮑﻞ اﻟﻨّﺎر ﻓﯽ ﻫﻴﺌﺔ اﻟﻨّﻮر و ﻣﺮّة ﺗﺸﻬﺪه ﻋﻠﯽ ﻫﻴﺌﺔ اﻷﻣﻮاج‬
> ‫ﻓﯽ ﻫﺬا اﻟﺒﺤﺮ اﻟﻤﻮّاج ‪) "...‬آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ‪ ،‬ج‪ ،۴‬ص‪(۳‬‬
> ‫ن ﻋﻠﻤﯽ اﻟّﺬی ﻓﯽ ﻧﻔﺴﯽ ﻣﺎ ﻋﺮﻓﻪ اﺣﺪٌ و ﻟﻦﻳﻌﺮﻓﻪ ﻧﻔﺲٌ و ﻟﻦﻳﺤﻤﻠﻪ أﺣﺪٌ ﻣﻦ‬         ‫‪" .۷۲‬و ا ّ‬
> ‫اﻟﻌﺎﻟﻤﻴﻦ‪ .‬ﺗﺎﻟ ّﻠﻪ اﻟﺤﻖّ ﻟﻮ ﻳﻈﻬﺮ ﻣﻨﻪ ﮐﻠﻤﺔٌ ﻟَﻴﻀﻄﺮب ﮐﻞّ اﻟﻨّﻔﻮس و ﻳﻨﻌﺪم أرﮐﺎن ﮐﻞّ‬
> ‫ل أﻗﺪام اﻟﺒﺎﻟﻐﻴﻦ‪) ".‬آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ‪ ،‬ج‪ ،۴‬ص‪(۲۸۸‬‬   ‫ﺷﯽء و ﺗﺰ ّ‬
> ‫ﻦ ﮐﻞﱞ ﺑﻈﻬﻮراﻟ ّﻠﻪ و‬ ‫‪" .۷۳‬و ﻟﻨﺎ ﻋﻠﻢٌ اُﺧﺮی ﻟﻮ ﻧﻠﻘﯽ ﻋﻠﯽ اﻟﮑﺎﺋﻨﺎت ﮐﻠﻤﺔٌ ﻣﻨﻪ ﻟﻴﻮﻗﻨ ّ‬
> ‫ﻦ ﺑﺄﺳﺮار اﻟﻌﻠﻮم ﮐﻠّﻬﺎ و ﻳﺒﻠﻐﻦّ اﻟﯽ ﻣﻘﺎم اﻟّﺬی ﻳﺸﻬﺪنّ أﻧﻔﺴﻬﻢ ﻏﻨﻴّﺎً ﻋﻦ‬  ‫ﻋﻠﻤﻪ و ﻳﻄّﻠﻌ َ‬
> ‫ﻋﻠﻢ اﻷوّﻟﻴﻦ و اﻵﺧﺮﻳﻦ‪) ".‬ﻫﻤﺎن(‬
> ‫‪" .۷۴‬و ﻟﻨﺎ ﻋﻠﻮمٌ اﺧﺮی اﻟّﺘﯽ ﻻﻧﻘﺪر آن ﻧﺬﮐﺮَ ﺣﺮﻓﺎً ﻣﻨﻬﺎ و ﻻ اﻟﻨّﺎس ﻳﺴﺘﻄﻴﻌﻦ أن‬
> ‫ﻦ ذﮐﺮاً ﻣﻨﻬﺎ‪ .‬ﮐﺬﻟﮏ ﻧﺒّﺄﻧﺎﮐﻢ ﻣﻦ ﻋﻠﻢاﻟ ّﻠﻪ اﻟﻌﺎﻟﻢ اﻟﺨﺒﻴﺮ و ﻟﻮ ﻧﺠﺪ ﻣﺴﺘﻄﻴﻌ ًﺎ‬      ‫ﻳﺴﻤﻌ ّ‬
> ‫ﻷﻟﻘﻴﻨﺎه ﮐﻨﻮز اﻟﻤﻌﺎﻧﯽ و ﻋﻠّﻤﻨﺎه ﻣﺎ ﻳﺤﻴﻂ ﺑﺤﺮفِ ﻣﻨﻪ ﻋﻠﯽ اﻟﻌﺎﻟﻤﻴﻦ‪) ".‬ﻫﻤﺎن(‬
> ‫‪" .۷۵‬ﺗﻮ و ﺳﺎﻳﺮ دوﺳﺘﺎن ﺑﺎﻳﺪ ﮐﻤﺎل ﺟﻬﺪ را ﻣﺒﺬول دارﻧﺪ ﺗﺎ ﺑﻪ رﺣﻴﻖ اﺳﺘﻘﺎﻣﺖ ﻓﺎﺋﺰ‬
> ‫ﺷﻮﻧﺪ‪ .‬اﻳﻦ اﺳﺖ وﺻﻴّﺖ ﺣﻖ دوﺳﺘﺎن ﺧﻮد را ﭼﻪ ﮐﻪ ﺧﺎﺋﻨﻴﻦ و ﺳﺎرﻗﻴﻦ و ﻣﻔﺘﺮﻳﻦ‬
> ‫ﺑﺴﻴﺎرﻧﺪ و ﺑﻪ اﺳﻢ ﺣﻖ ﻧﺎس را ﮔﻤﺮاه ﻧﻤﻮده و ﻣﯽﻧﻤﺎﻳﻨﺪ‪) ".‬آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ‪ ،‬ج‪،۵‬‬
> ‫ص‪(۲۰۱‬‬
> ‫ﺐ ﻫﺬا اﻟﻐﻼم ﻓﺎﻋﻠﻢ ﺑﺄﻧّﻪ ﻟﻬﻮ اﻟﺸّﻴﻄﺎن ﻗﺪ‬‫‪" .۷۶‬ﻟﻮ ﺗﺸﻬﺪ أﺣﺪ ًا أراد أن ﻳﻤﻨﻌَﮏ ﻋﻦ ﺣ ّ‬
> ‫ب ﻣﺜﻘﻮب‪) ".‬آﺛﺎر ﻗﻠﻢ‬   ‫ﻇﻬﺮ ﻋﻠﯽ ﻫﻴﺌﺔ اﻹﻧﺴﺎن‪ .‬اذاً ﻓﺎﺳﺘﻌﺬ ﺑﺎﻟ ّﻠﻪ ﺛ ّﻢ اﻃﺮده ﺑﺸﻬﺎ ٍ‬
> ‫ﺐاﻟ ّﻠﻪ و اﻧّﮏ‬
> ‫اﻋﻠﲐ‪ ،‬ج‪ ،۴‬ص‪" / (۱۰۷‬اﻋﻠﻢ ﺑﺄن ﻳﺤﻀﺮ ﻋﻨﺪک ﻣﻦ ﻳﻤﻨﻌﮏ ﻋﻦ ﺣ ّ‬
> ‫ت ﻣﻨﻪ رواﺋﺢ اﻟﺒﻐﻀﺎء ﻋﻦ ﺟﻤﺎل اﻟﺴّﺒﺤﺎن أﻳﻘﻦ ﺑﺄﻧّﻪ ﻟﻬﻮ اﻟﺸﻴﻄﺎن وﻟﻮ ﻳﮑﻮن‬      ‫ﻟﻤّﺎ وﺟﺪ َ‬
> ‫ﻣﻦ أﻋﻠﯽ اﻹﻧﺴﺎن اذاً ﺗﺠﻨّﺐ ﻋﻨﻪ ﺛ ّﻢ اﺳﺘﻌﺬ ﺑﺎﺳﻤﯽ اﻟﻘﺎدر اﻟﻘﺪﻳﺮ اﻟﻤﺤﮑﻢ‬
> ‫اﻟﺤﮑﻴﻢ‪) "...‬ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ اﻟﻮاح‪ ،‬ص‪) (۱۹۹‬ﺑﻪ ﺻﻔﺤﺎت ‪ ۸۳‬و ‪ ۱۱۷‬آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ‪ ،‬ج‪،۴‬‬
> ‫ﻧﻴﺰ ﻣﺮاﺟﻌﻪ ﺷﻮد‪(.‬‬
> ‫‪" .۷۷‬ﻗﻞ اﻧّﻪ ﻟﻮ ﮐﺸﻒ اﻟﻘﻨﺎع ﻋﻦ وﺟﻪ ﮐﻠﻤﺔ ﻣﻦ ﻋﻨﺪه‪ ،‬ﻟﺘﻨﺸﻖ اﻷرض و ﺗﻨﻔﻄﺮ‬
> ‫ﺳﻤﻮات اﻟﻌﻠﯽ وﻟﮑﻦ ﻳﺪاری ﻣﻊ ﻋﺒﺎده ﻟﺌﻼّ ﻳﺘﻤﻴّﺰ ]ﭘﺎرهﭘﺎرهﺷﺪن[ ﺻﺪورﻫﻢ و ﻳﺮﺟﻌﻮا‬
> ‫اﻟﯽ ﻣﻘﺮّ اﻟﻘﻬﺮ ﻓﯽ ﻫﺎوﻳﺔ اﻟﺴُﻔﻠﯽ ‪) "...‬آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ‪ ،‬ج‪ ،۴‬ص‪(۱۹‬‬
> ‫ﺐ أن ﻳَﺮی ﻣَﻦ ﻓﯽ اﻷﮐﻮان ﮐﻨﻔﺲٍ واﺣﺪة و ﻫﻴﮑﻞ واﺣﺪ‪.‬‬       ‫ن رﺑّﮑﻢ اﻟﺮّﺣﻤﻦ ﻳﺤ ّ‬‫‪" .۷۸‬ا ّ‬
> 
> ‫‪144‬‬
> ‫ﻛﻠﻤﺎت ﻣﻜﻨﻮﻧﻪ‪ :‬ﺳﻴﺮ از ﻧﻘﺺ ﺑﻪ ﺳﻮي ﻛﻤﺎل‬                       ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫أن اﻏﺘﻨﻤﻮا ﻓﻀﻞاﻟﻠّﻪ و رﺣﻤﺘﻪ ﻓﯽ ﺗﻠﮏ اﻷﻳّﺎم اﻟّﺘﯽ ﻣﺎرأت ﻋﻴﻦ اﻹﺑﺪاع ﺷﺒﻬﻬﺎ ‪"...‬‬
> ‫)ﻟﻮح ﻣﻠﮏ ﭘﺎرﯾﺲ‪ ،‬اﻟﻮاح ﻧﺎزﻟﻪ ﺧﻄﺎب ﺑﻪ ﻣﻠﻮک‪ ،‬ص‪(۱۱۴‬‬
> 
> ‫‪145‬‬
> ‫ﻣﺮوري ﺑﺮ ﻣﻀﺎﻣﻴﻦ ﺳﻮرةاﻟﺒﻴﺎن‬                                   ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪١٠‬‬
> 
> ‫ﻣﺮوري ﺑﺮ ﻣﻀﺎﻣﻴﻦ ﺳﻮرةاﻟﺒﻴﺎن‬
> 
> ‫ﺳﻨﺎء ﻋﻠﯿﺰاده روﺣﺎﻧﯽ‬
> 
> ‫ﺳﻮرةاﻟﺒﯿﺎن از آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ زﺑﺎن ﻋﺮﺑﯽ ﻧﺎزل ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﻗﺎرﺋﯿﻦ ﮔﺮاﻣﯽ‬
> ‫ﻣﯿﺘﻮاﻧﻨﺪ اﯾﻦ اﺛﺮ ﻣﺒﺎرک را ﮐﻪ در ﭼﻬﺎرده ﺻﻔﺤﻪ در ﮐﺘﺎب آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ‪ ،‬ج‪ ،۴‬ﺑﻪ‬
> ‫ﭼﺎپ رﺳﯿﺪه اﺳﺖ زﯾﺎرت ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‪ .‬اﯾﻦ ﺳﻮرۀ ﻣﺒﺎرﮐﻪ ﺑﺎ آﯾﮥ "ﻫﺬه ﺳﻮرةاﻟﺒﯿﺎن ﻗﺪ‬
> ‫ﻤﻦ ﻟﻠﺬی آﻣﻦ ﺑﺎﻟﻠﻪ و ﮐﺎن ﻣﻦ اﻟﻤﻬﺘﺪﯾﻦ ﻓﯽ اﻻﻟﻮاح‬        ‫ﻧﺰﻟﺖ ﻣﻦ ﺟﺒﺮوت اﻟﺮﺣ ٰ‬
> ‫ﻣﮑﺘﻮﺑﺎ" آﻏﺎز و ﺑﺎ آﯾﮥ ﮐﺮﯾﻤﮥ "اذا ﺳﮑﻦ ﻗﻠﻢ اﻻﻋﻠﲐ ﻋﻦ ﺣﺮﮐﺘﻪ ﻟﺤﮑﻤﺔ اﻟﺘﯽ ﻣﺎ‬
> ‫ﺪ اﻻ اﻟﻠﻪ اﻟﻌﺰﯾﺰ اﻟﺠﻤﯿﻞ و اﻟﺤﻤﺪ ﻟﻪ ﻓﯽ ﮐﻞ اﻻﺣﻮال اﻧﻪ ﻣﺎ ﻣﻦ‬       ‫اﻃﻠﻊ ﺑﻬﺎ اﺣ ٌ‬
> ‫اﻟﻪ اﻻ ﻫﻮ ﻟﻪ اﻟﺨﻠﻖ و اﻻﻣﺮ و ﮐﻞ اﻟﯿﻪ ﻟﺮاﺟﻌﯿﻦ" ﺑﻪ ﭘﺎﯾﺎن ﻣﯿﺮﺳﺪ‪ .‬ﻗﺴﻤﺘﯽ از‬
> ‫اﯾﻦ ﻟﻮح ﻣﺒﺎرک را ﺣﻀﺮت وﻟﯽاﻣﺮاﻟ ّﻠﻪ در ﮐﺘﺎب ﻗﺮن ﺑﺪﯾﻊ )ﮔﺎد ﭘﺎﺳﺰ ﺑﺎی( ﺑﻪ‬
> ‫اﻧﮕﻠﯿﺴﯽ ﺗﺮﺟﻤﻪ ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ‪.‬‬
> ‫ﻼ راﺟﻊ ﺑﻪ ﻋﻈﻤﺖ ﻇﻬﻮر ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟ ّﻠﻪ‪،‬‬      ‫ﻣﻄﺎﻟﺐ ﻣﻨﺪرﺟﻪ در اﯾﻦ ﻟﻮح ﻣﺒﺎرک ﮐ ً‬
> ‫اﻧﺬارات و اﺧﺒﺎرات ﺑﻪ اﻫﻞ ﺑﯿﺎن ﺑﺨﺼﻮص در ﻣﻮرد اﻋﻤﺎل ﺷﻨﯿﻌﮥ ﻧﺎﻗﻀﯿﻦ و ﻧﺎﮐﺜﯿﻦ‬
> ‫ﺴﮏ‬    ‫ﻋﻬﺪ و ﻣﯿﺜﺎق اﻟﻬﯽ‪ ،‬ﺗﺒﻠﯿﻎ اﻣﺮاﻟ ّﻠﻪ و ﻧﺼﺎﺋﺢ و ارﺷﺎدات ﺑﻪ وﯾﮋه در ﺧﺼﻮص ﺗﻤ ّ‬
> ‫ﺑﻪ ﻓﻀﺎﺋﻞ و ﮐﻤﺎﻻت اﺧﻼﻗﯽ اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫در ﻣﻮرد ﻣﺤﻞ ﻧﺰول اﯾﻦ ﺳﻮرۀ ﮐﺮﯾﻤﻪ ﺳﻨﺪ ﻗﻄﻌﯽ در دﺳﺖ ﻧﯿﺴﺖ‪ .‬ﻓﺎﺿﻞ ارﺟﻤﻨﺪ‬
> ‫ﺟﻨﺎب اﺷﺮاقﺧﺎوری آن را "ﺑﺪون ﺗﺮدﯾﺪ" از اﻟﻮاح ﻧﺎزﻟﻪ در ﻋﮑﺎ ﻣﻌﺮﻓﯽ ﻧﻤﻮدهاﻧﺪ‬
> ‫)ﮔﻨﺞ ﺷﺎﯾﮕﺎن‪ ،‬ص‪ (۱۹۸‬وﻟﯽ ﺑﻪ اﺳﺘﻨﺎد ﻗﻮل ﺟﻨﺎب ﻓﺎﺿﻞ ﻣﺎزﻧﺪراﻧﯽ )اﺳﺮاراﻵﺛﺎر‪،‬‬
> ‫ج‪ ،۲‬ص‪ (۱۰۶‬در ادرﻧﻪ ﻧﺎزل ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬اﺣﺘﻤﺎﻻً ﺟﻨﺎب ﻓﺎﺿﻞ ﻣﺎزﻧﺪراﻧﯽ ﺑﻪ ﻋﺒﺎرت‬
> ‫"ﺳﺠﻦ ﺑﻌﯿﺪ" ﮐﻪ در اﯾﻦ ﻟﻮح آﻣﺪه اﺳﺖ و ﻏﺎﻟﺒ ًﺎ ﺑﻪ ادرﻧﻪ اﻃﻼق ﻣﯿﺸﻮد اﯾﻦ ﺑﺮداﺷﺖ‬
> ‫را ﻧﻤﻮدهاﻧﺪ‪ ،‬وﻟﯿﮑﻦ ﺟﻤﺎل ﻗﺪم ﺑﻪ ﺳﺠﻦ ﻋﮑﺎ ﻧﯿﺰ ﻋﻨﻮان "ﺳﺠﻦ ﺑﻌﯿﺪ"را دادهاﻧﺪ‪.‬‬
> ‫ﻣﺨﺎﻃﺐ ﺳﻮرةاﻟﺒﻴﺎن‬
> ‫ﻧﺎم ﻛﺎﻣﻞ ﻣﺨﺎﻃﺐ اﻳﻦ ﻟﻮح ﻣﻨﻴﻊ ﻣﻌﻠﻮم ﻧﻴﺴﺖ‪ ،‬ﮔﺮﭼﻪ در ﻣﺘﻦ ﻟﻮح ﻫﻴﻜﻞ اﻃﻬﺮ اﺷﺎره‬
> ‫ﻣﻴﻔﺮﻣﺎﻳﻨﺪ ﻛﻪ در ﻣﻠﻜﻮت أﺳﻤﺎء ﺑﻪ ﻣﺤﻤّﺪ ﻣﺴﻤﲐ اﺳﺖ و ﺑﺮادرش ﺑﻪ أﺣﻤﺪ‪ .‬در‬
> ‫‪146‬‬
> ‫ﻣﺮوري ﺑﺮ ﻣﻀﺎﻣﻴﻦ ﺳﻮرةاﻟﺒﻴﺎن‬                                  ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪١٠‬‬
> 
> ‫ﻗﺴﻤﺖ اﺧﯿﺮ اﯾﻦ ﺳﻮرۀ ﻣﺒﺎرﮐﻪ ﺧﻄﺎب ﺑﻪ وی ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪" :‬و اﻧﮏ ﯾﺎ اﯾﻬﺎ اﻟﺤﺎﺿﺮ‬
> ‫ﺑﯿﻦ ﯾﺪی اﻟﻌﺮش و اﻟﻨﺎﻇﺮ اﻟﯽ اﻟﻤﻨﻈﺮ اﻻﮐﺒﺮ ﺑﺸﺮ ﻓﯽ ﻧﻔﺴﮏ ﺑﻤﺎ ﺳﻤﯿﺖ ﻓﯽ‬
> ‫ﻣﻠﮑﻮت اﻻﺳﻤﺎء ﺑﻤﺤﻤﺪ و ﻓﯽ ﺟﺒﺮوت اﻻﻋﻠﲐ ﺑﻤﺒﻠﻎ و ﻟﺪی اﻟﻌﺮش‬
> ‫ﺑﻤﺤﻤﻮد‪ " .‬و ﻧﻴﺰ ﺑﻪ او ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪" :‬و إذا رأﯾﺖ أﺧﯿﮏ اﻟﺬی ﺳﻤﯽ ﻓﯽ ﻣﻠﮑﻮت‬
> ‫اﻷﺳﻤﺎء ﺑﺎﺣﻤﺪ ذﮐﺮه ﺑﺬﮐﺮ اﻟﻠﻪ رﺑﻪ‪ ".‬ﺑﺎ وﺟﻮد اﻳﻦ او را ﺑﺎ ﻋﻨﺎوﯾﻨﯽ ﻣﺎﻧﻨﺪ "ﯾﺎ‬
> ‫اﯾﻬﺎ اﻟﻤﺴﺎﻓﺮ"‪" ،‬ﯾﺎ اﯾﻬﺎ اﻟﻤﻬﺎﺟﺮ"‪" ،‬ﯾﺎ اﯾﻬﺎ اﻟﻮارد ﺑﺎﻟﻤﻨﻈﺮ اﻻ ﮐﺒﺮ"‪ ،‬و "ﯾﺎ ﻋﺒﺪ"‬
> ‫ﺧﻄﺎب ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪ .‬ﺷﺎﯾﺪ ﺑﺎ ﺑﺤﺚ ﺑﯿﺸﺘﺮ و ﺗﺤﻘﯿﻖ دﻗﯿﻖﺗﺮ ﺑﺘﻮان ﺑﻪ ﺷﺨﺺ ﻣﺨﺎﻃﺐ‬
> ‫اﯾﻦ ﻟﻮح ﭘﯽ ﺑﺮد‪.‬‬
> ‫اﺷﺨﺎﺻﯽ ﮐﻪ ذﮐﺮﺷﺎن در اﯾﻦ ﻟﻮح آﻣﺪه اﺳﺖ‬
> ‫ﺟﻤﺎل ﻣﺒﺎرك در ﻣﺘﻦ ﻟﻮح ﺑﻪ ﻣﺨﺎﻃﺐ ﭼﻨﻴﻦ دﺳﺘﻮر ﻣﻴﻔﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪" :‬و إذا وﺻﻠﺖ ارض‬
> ‫اﻟﺘﺎء ﻓﺎﻧﺸﺮ ﻫﺬا اﻟﻠﻮح ﺑﯿﻦ ﯾﺪی اﺳﻤﻨﺎ اﻟﺠﻮاد ﻟﺘﻘﺮ ﺑﻪ ﻋﯿﻨﺎه و ﯾﻔﺮح ﻓﯽ ﻧﻔﺴﻪ‬
> ‫و ﯾﮑﻮن ﻣﻦ اﻟﻔﺮﺣﯿﻦ" در ﺣﯿﻦ وﺻﻮل ﺑﻪ ﺗﺒﺮﯾﺰ اﯾﻦ ﻟﻮح را ﺑﻪ "اﺳﻤﻨﺎ اﻟﺠﻮاد"‪،‬‬
> ‫ﻣﻘﺼﻮد ﻣﺤﻤﺪﺟﻮاد ﻗﺰوﯾﻨﯽ‪ ،‬داﻣﺎد ﺣﺎج ﻋﻠﯽﻋﺴﮑﺮ ﺗﺒﺮﯾﺰی‪ ،‬ﺑﺪه ﺗﺎ ﺑﺨﻮاﻧﺪ‪.‬‬
> ‫ﻣﺤﻤﺪﺟﻮاد ﻗﺰوﯾﻨﯽ ﻣﺪﺗﯽ در ﺗﺒﺮﯾﺰ ﻣﻮرد ﻫﺠﻮم اﻋﺪاء ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺖ ﮐﻪ از وﺟﻮه‬
> ‫ﺣﻘﻮقاﻟ ّﻠﻪ ﮐﻪ ﻧﺰدش ﺑﻮد ﻣﺒﻠﻐﯽ ﺑﻪ اﺷﺮار داد و ﺟﺎن ﺧﻮد ﺧﻼص ﻧﻤﻮد‪ .‬ﺑﻪ اﻓﺘﺨﺎر‬
> ‫وی اﻟﻮاح ﻣﺘﻌﺪدی از ﮐﻠﮏ اﻃﻬﺮ ﺟﻤﺎل ﻗﺪم ﻧﺎزل ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬وﻟﯿﮑﻦ ﭘﺲ از اﻓﻮل‬
> ‫ﺷﻤﺲ ﺣﻘﯿﻘﺖ‪ ،‬ﺻﻌﻮد ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ‪ ،‬ﻗﺪﻣﺶ از ﺻﺮاط ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ اﻟﻬﻰ ﻣﻴﻠﻐﺰد و‬
> ‫راه ﻧﻘﺾ ﻋﻬﺪ و ﻣﻴﺜﺎق را ﭘﻴﺶ ﻣﻴﮕﻴﺮد‪ .‬ﺣﻀﺮت وﻟﯽ ﻣﺤﺒﻮب اﻣﺮاﻟ ّﻠﻪ در اﯾﻦ‬
> ‫ﺧﺼﻮص )ﮐﺘﺎب ﻗﺮن ﺑﺪﯾﻊ‪ ،‬ص‪ (۴۸۹‬ﻣﯿﻔﺮﻣﯿﺎﯾﻨﺪ‪" :‬ﺑﺎری ﻣﺮﮐﺰ ﻧﻘﺾ و ﻗﻄﺐ‬
> ‫ﻧﻔﺎق )ﻣﻘﺼﻮد ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤﺪﻋﻠﯽ( ﺑﺎﻧﻮاع ﺣﯿﻞ و ﺧﺪاع و دﺳﯿﺴﻪ و اﻓﺘﺮا‬
> ‫ﻣﺘﺸﺒﺚ ﮔﺮدﯾﺪ ﺗﺎ ﺑﺘﺪرﯾﺞ ﻗﺴﻤﺖ اﻋﻈﻢ از ﻣﻨﺘﺴﺒﯿﻦ ﺷﺠﺮۀ اﻟﻬﯿﻪ و ﺟﻤﻊ‬
> ‫ﮐﺜﯿﺮی از ﻧﺰدﯾﮑﺎن و ﻃﺎﺋﻔﯿﻦ ﺣﻮل را ﺑﺪور ﺧﻮد ﮔﺮد آورد ‪ ...‬ﺣﺘﯽ ‪...‬‬
> ‫ﻣﺤﻤﺪﺟﻮاد ﻗﺰوﯾﻨﯽ ﮐﻪ از اﯾﺎم ادرﻧﻪ ﺑﻪ ﺗﺤﺮﯾﺮ و اﺳﺘﻨﺴﺎخ اﻟﻮاح ﮐﺜﯿﺮۀ ﻣﻨﺰﻟﻪ‬
> ‫از ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ ﻣﺄﻟﻮف ﺑﻮد ﺑﺎ ﺟﻤﯿﻊ اﻋﻀﺎء ﺧﺎﻧﺪاﻧﺶ در ﺣﻠﻘﮥ ﻧﺎﻗﻀﯿﻦ ﻣﯿﺜﺎق‬
> ‫درآﻣﺪﻧﺪ و ﺧﻮد را در دام ﺗﻠﻘﯿﻨﺎت اﻓﮑﯿﮥ آن ﻗﻮم ُﭘﺮﻟﻮم اﻓﮑﻨﺪﻧﺪ و ﮐﻞ‬
> ‫ﻣﺘﺤﺪاً ﻣﺘﻔﻘ ًﺎ ﺑﺎﻃﻔﺎء ﻧﻮر ﻣﺒﯿﻦ ﺑﺮﺧﺎﺳﺘﻨﺪ و آن درّ ﺛﻤﯿﻦ و ﯾﻮﺳﻒ ﻋﻬﺪ ﺣﻀﺮت‬
> ‫رباﻟﻌﺎﻟﻤﯿﻦ را ﺑﻪ ﺛﻤﻦ ﺑﺨﺲ و دراﻫﻢ ﻣﻌﺪوده ﻓﺮوﺧﺘﻨﺪ"‪" ،‬اﻣﺎ ﻧﻔﻮس ﻏﺎﻓﻠﮥ‬
> 
> ‫‪147‬‬
> ‫ﻣﺮوري ﺑﺮ ﻣﻀﺎﻣﻴﻦ ﺳﻮرةاﻟﺒﻴﺎن‬                                       ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪١٠‬‬
> 
> ‫ﺳﺎﻓﻠﻪ ﮐﻪ در دام ﻣﮑﺮ و ﺗﺰوﯾﺮ و ﺣﯿﻠﻪ و ﺧﺪاع آن ﻧﺎﻗﺾ اﺛﯿﻢ ﮔﺮﻓﺘﺎر ﺷﺪه‬
> ‫ﺑﻮدﻧﺪ ﮐﻞ ﻣﺨﺬول و ﻣﺄﯾﻮس و ﻣﻘﻬﻮر و ﻣﻨﮑﻮب ﮔﺸﺘﻨﺪ ‪ ...‬ﻣﺤﻤﺪﺟﻮاد‬
> ‫ﻗﺰوﯾﻨﯽ ﯾﮑﯽ از ﻧﺎﻗﻀﯿﻦ ﻣﺸﻬﻮر ﺑﻪ ذﻟﺖ و ﺧﻮاری اﻓﺘﺎد و در ﺳﻘﺮ ﻣﻘﺮ ﮔﺰﯾﺪ"‪.‬‬
> ‫ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ اﺷﺎره ﺷﺪ ﺟﻤﺎل ﻗﺪم در آﯾﮥ ﻓﻮقاﻟﺬﮐﺮ ﻣﺤﻤﺪﺟﻮاد ﻗﺰوﯾﻨﯽ را ﺑﻪ "اﺳﻤﻨﺎ‬
> ‫اﻟﺠﻮاد" ﯾﺎد ﻣﻴﻨﻤﺎﻳﻨﺪ و در اﻟﻮاﺣﯽ دﯾﮕﺮ وی را ﺑﻪ "اﺳﻢ ﺟﻮد"‪" ،‬اﺳﻢ ﺟﻮاد"‪،‬‬
> ‫"اﺳﻢاﻟ ّﻠﻪ"و "اﺳﻢاﻟ ّﻠﻪ اﻟﺠﻮاد" ﻧﯿﺰ ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻗﺮار ﻣﯿﺪﻫﻨﺪ‪.‬‬
> ‫در اﻳﻦ ﺳﻮره اﺷﺎره ﺑﻪ ﻧﻔﻮس دﻳﮕﺮى ﻧﻴﺰ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ ،‬ﻣﻦ ﺟﻤﻠﻪ "اﺳﻢاﻟ ّﻠﻪ ص" و‬
> ‫"اﺳﻤﻨﺎ اﻻﻋﻈﻢ" ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪" :‬ﺛﻢ ذﮐﺮ اﺳﻢاﻟﻠّﻪ ص اﻟﺬی ﮐﺎن ﻣﻦ ﺑﻘﯿﺔ‬
> ‫آل اﻟﺤﺴﯿﻦ ﺑﯿﻦ اﻟﺴﻤﻮات و اﻷرﺿﯿﻦ" و ﻧﯿﺰ "ﺛﻢ ﺗﻮﺟﻪ اﻟﯽ ﺷﻄﺮ اﺳﻤﻨﺎ‬
> ‫اﻷﻋﻈﻢ ﺑﻠﻮح اﻟﻠّﻪ" ﮐﻪ ﺷﺎﻳﺪ ﻣﻘﺼﻮد ﻣﻼ ﺻﺎدق ﻣﻘﺪس ﺧﺮاﺳﺎﻧﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﯾﮑﯽ از‬
> ‫ﯾﺎران ﺑﺮﺟﺴﺘﮥ ﺳﯿﺪ ﮐﺎﻇﻢ رﺷﺘﯽ ﺑﻮد و از ﺑﻘﯿﺔاﻟﺴﯿﻒ ﻗﻠﻌﮥ ﺷﯿﺦ ﻃﺒﺮﺳﯽ ﻣﺤﺴﻮب‬
> ‫ﻣﯿﺸﻮد‪ .‬وی از ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ ﺑﻪ "اﺳﻢاﻟﻠﻪ اﻻﺻﺪق" ﻣﻠﻘﺐ ﺷﺪ و ﺗﺎ آﺧﺮ اﻟﺤﯿﺎت از‬
> ‫ﺛﺎﺑﺘﯿﻦ ﺑﻮد‪ .‬ﭘﺲ از وﻓﺎت از ﻃﺮف ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء در ﮐﺘﺎب ﺗﺬﮐﺮةاﻟﻮﻓﺎء ﺑﻪ ﻟﻘﺐ‬
> ‫"اﯾﺎدی اﻣﺮ" ﻣﻔﺘﺨﺮ ﺷﺪ‪.‬‬
> ‫در آﺛﺎر اﻟﻬﯽ اﺷﺨﺎص ﻣﺘﻌﺪدى ﺑﻪ ﻟﻘﺐ "اﺳﻢاﻟ ّﻠﻪ" ﻓﺎﺋﺰ ﺷﺪﻧﺪ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﯿﺮزا آﻗﺎی ﻣﻨﯿﺮ‬
> ‫ﻣﻠﻘﺐ ﺑﻪ "اﺳﻢاﻟ ّﻠﻪ اﻟﻤﻨﯿﺐ"‪ ،‬ﺣﺎج ﻣﺤﻤﺪﺗﻘﯽ ﻣﯿﻼﻧﯽ ﻣﻠﻘﺐ ﺑﻪ "اﺳﻢاﻟ ّﻠﻪ اﻟﻔﺎﺋﻖ"‪،‬‬
> ‫ﺣﺎج ﻣﺤﻤﺪﻋﻠﯽ ﺑﺎرﻓﺮوﺷﯽ "ﻧﻘﻄﮥ اﺧﺮی" و ﻧﻴﺰ ﻣﻠﻘﺐ ﺑﻪ "اﺳﻢاﻟ ّﻠﻪ اﻵﺧﺮ"‪ ،‬ﻣﯿﺮزا‬
> ‫ﻣﺤﻤﺪﺣﺴﻦ "ﺳﻠﻄﺎن اﻟﺸﻬﺪاء" ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﻣﻠﻘﺐ ﺑﻪ "اﺳﻢاﻟ ّﻠﻪ ﺣﺎ"‪ ،‬اﺳﻢاﻟ ّﻠﻪ‬
> ‫زﯾﻦاﻟﻤﻘﺮﺑﯿﻦ‪ ،‬ﺳﯿﺪ ﻣﻬﺪی دﻫﺠﯽ ﻣﻠﻘﺐ ﺑﻪ "اﺳﻢاﻟ ّﻠﻪ" و "اﺳﻤﯽ اﻟﻤﻬﺪی" و آﻗﺎ ﺟﻤﺎل‬
> ‫ﺑﺮوﺟﺮدی ﻣﻠﻘﺐ ﺑﻪ "اﺳﻢاﻟ ّﻠﻪ ج"‪" ،‬اﺳﻤﯽ ﺟﻤﺎل" و "اﺳﻢاﻟ ّﻠﻪ اﻟﺠﻤﺎل"‪ .‬ﻣﺘﺄﺳﻔﺎﻧﻪ ﺗﻨﯽ‬
> ‫ﭼﻨﺪ از اﯾﻦ ﻧﻔﻮس ﺑﻌﺪﻫﺎ در ﺟﺮﮔﮥ ﻧﺎﻗﻀﯿﻦ درآﻣﺪﻧﺪ‪ ،‬از ﺟﻤﻠﻪ ﺳﯿﺪ ﻣﻬﺪی دﻫﺠﯽ‪،‬‬
> ‫ﻣﺤﻤﺪﺟﻮاد ﻗﺰوﯾﻨﯽ و آﻗﺎ ﺟﻤﺎل ﺑﺮوﺟﺮدی‪.‬‬
> ‫اﯾﻦ اﺳﺎﻣﯽ و اﻟﻘﺎﺑﯽ ﮐﻪ ﻣﺤﺾ ﻓﻀﻞ و ﻋﻨﺎﯾﺖ ﺣﻀﺮت اﺣﺪﯾﺖ ﺑﻪ ﻧﻔﻮس داده‬
> ‫ﻣﯿﺸﻮد ﮔﺎﻫﻰ ﻋﻠﺖ اﻓﺘﺘﺎن و اﻣﺘﺤﺎن ﻣﻴﺸﻮد‪ ،‬ﺑﻪ ﺧﺼﻮص اﮔﺮ ﺷﺨﺺ دﭼﺎر ﻛﺒﺮ و‬
> ‫ﻏﺮور ﮔﺮدد و ﺑﻪ ﭼﻨﮕﺎل ﺧﻮدﭘﺮﺳﺘﻰ ﮔﺮﻓﺘﺎر ﺷﻮد‪ .‬اﯾﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻧﻔﺲ اﻧﺴﺎن ﺣﺠﺎب‬
> ‫أ ﻛﺒﺮ ﻣﻴﺸﻮد و او را از درﯾﺎﻓﺖ ﻋﻨﺎﯾﺎت ﻻﺗﺤﺼﺎی ﺣﻖ ﻣﺤﺮوم ﻣﯿﺴﺎزد‪ .‬ﺟﻤﺎل‬
> ‫ﻣﺒﺎرک در ﻟﻮح ﻣﺒﺎرک رﺿﻮاناﻟﻌﺪل اﺷﺎره ﺑﻪ اﻳﻦ ﺣﻘﻴﻘﺖ ﻧﻤﻮده ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‬
> 
> ‫‪148‬‬
> ‫ﻣﺮوري ﺑﺮ ﻣﻀﺎﻣﻴﻦ ﺳﻮرةاﻟﺒﻴﺎن‬                                         ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪١٠‬‬
> 
> ‫ﻗﻮﻟﻪاﻻﻋﻠﲐ‪" :‬ﻗﻞ ان اﻻﺳﻤﺎء ﻫﯽ ﺑﻤﻨﺰﻟﺔ اﻻﺛﻮاب ﻧﺰﯾﻦ ﺑﻬﺎ ﻣﻦ ﻧﺸﺎء ﻣﻦ‬
> ‫ﻋﺒﺎدﻧﺎ اﻟﻤﺮﯾﺪﯾﻦ و ﻧﻨﺰع ﻋﻤﻦ ﻧﺸﺎء اﻣﺮا ﻣﻦ ﻟﺪﻧﺎ و اﻧﺎ اﻟﻤﻘﺘﺪر اﻟﺤﺎﮐﻢ‬
> ‫اﻟﻌﻠﯿﻢ‪ .‬و ﻣﺎ ﻧﺸﺎور ﻋﺒﺎدﻧﺎ ﻓﯽ اﻻﻧﺘﺰاع ﮐﻤﺎ ﻣﺎ ﺷﺎورﻧﺎﻫﻢ ﺣﯿﻦ اﻻﻋﻄﺎء‬
> ‫ﮐﺬﻟﮏ ﻓﺎﻋﺮف اﻣﺮ رﺑﮏ و ﮐﻦ ﻋﻠﯽ ﯾﻘﯿﻦ ﻣﺒﯿﻦ‪ .‬ﻻ ﯾﺴﻠﺐ ﻗﺪرﺗﻨﺎ ﻋﻦ ﺷﯿﺊ و‬
> ‫ﻟﻢ ﺗﻐﻠﻖ اﯾﺎدی اﻻﻗﺘﺪار ﻟﻮ اﻧﺖ ﻣﻦ اﻟﻌﺎرﻓﯿﻦ‪ .‬ﻗﻞ ﮐﻞ اﺳﻢ ﻋﺮف رﺑﻪ و ﻣﺎ‬
> ‫ﺗﺠﺎوز ﻋﻦ ﺣﺪه ﯾﺰداد ﺷﺄﻧﻪ ﻓﯽ ﮐﻞ ﺣﯿﻦ و ﯾﺴﺘﺸﺮق ﻋﻠﯿﻪ ﻓﯽ ﮐﻞ آن ﺷﻤﺲ‬
> ‫ﻋﻨﺎﯾﺔ رﺑﻪ اﻟﻐﻔﻮر اﻟﮑﺮﯾﻢ‪ .‬و ﯾﺮﺗﻘﯽ ﺑﻤﺮﻗﺎة اﻻﻧﻘﻄﺎع اﻟﯽ ﻣﻘﺎم ﻟﻦ ﯾﺤﮑﯽ اﻻ‬
> ‫ﻋﻦ ﻣﻮﺟﺪه و ﻻ ﯾﻨﻄﻖ اﻻ ﺑﺎذﻧﻪ و ﻻ ﯾﺘﺤﺮک اﻻ ﺑﺎرادة ﻣﻦ ﻟﺪﻧﻪ و اﻧﻪ ﻟﻬﻮ‬
> ‫‪۱‬‬
> ‫اﻟﻤﻘﺘﺪر اﻟﻌﺎدل اﻟﻌﻠﯿﻢ اﻟﺤﮑﯿﻢ‪".‬‬
> ‫ﻣﻄﺎﻟﺐ ﺳﻮرةاﻟﺒﯿﺎن‬
> ‫ﺣﻮرﻳﮥ اﻟﻬﯽ‬
> ‫در اﻳﻦ ﻟﻮح ذﻛﺮ ﺣﻮرﻳﮥ اﻟﻬﻰ ﺑﻤﻴﺎن آﻣﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﮐﻠﻤﮥ ﺣﻮرﯾﻪ‪ ،‬ﮐﻠﻤﻪاﯾﺴﺖ ﻋﺮﺑﯽ و‬
> ‫ﺣﻮَر اﺳﺖ و در ﺑﻬﺸﺖ‬  ‫ﻟﻔﻆ ﺣﻮر ﺑﻪ ﻣﻌﻨﺎی ﺑﺎﻧﻮان ﺳﻔﯿﺪ و زﯾﺒﺎ ﮐﻪ ﭼﺸﻤﺎن آﻧﻬﺎ َ‬
> ‫زﻧﺪﮔﯽ ﻣﯿﮑﻨﻨﺪ ﻣﯿﺒﺎﺷﺪ‪ .‬ﺣﻮر ﺑﻪ ﻣﻌﻨﺎی ﭼﺸﻤﺎﻧﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺳﯿﺎﻫﯽ و ﺳﻔﯿﺪی آن ﻫﯿﭻ‬
> ‫آﻟﻮدﮔﯽ ﻧﺪارد و اﻟﺒﺘﻪ ﻧﺰد اﻋﺮاب اﯾﻦ ﻧﺸﺎﻧﮥ زﯾﺒﺎﺋﯽ ﺑﻮده‪ .‬ﺣﻮر و ﯾﺎ ﺣﻮرﯾﻪ دارای‬
> ‫ﻫﻤﺎن ﻣﻌﻨﯽ اﺳﺖ و در ﻗﺮآن ﮐﺮﯾﻢ آﻣﺪه اﺳﺖ ﮐﻪ در ﺑﻬﺸﺖ ﺣﻮرﯾﺎت ﻋﻔﯿﻔﮥ ﺑﺎﮐﺮه‬
> ‫در اﻧﺘﻈﺎر ﻣﺆﻣﻨﯿﻦ ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﺑﻮد‪ .‬در ﺳﻮرۀ اﻟﺮﺣ ٰﻤﻦ‪ ،‬آﯾﮥ ‪ ۷۲‬آﻣﺪه اﺳﺖ "ﺣُﻮ ٌر‬
> ‫ﱠﻣ ْﻘﺼُﻮرَاتٌ ﻓِﻲ اﻟْﺨِﻴَﺎمِ"‬
> ‫ﺑﻪ ﻧﻈﺮ ﻣﻴﺮﺳﺪ ﻛﻪ در اﻳﻦ دور ﺑﺪﻳﻊ ذﻛﺮ ﺣﻮرﻳﻪ اوﻟﻴﻦ ﺑﺎر در ﻗﻴﻮماﻷﺳﻤﺎء در‬
> ‫ﺳﻮرةاﻟﺤﻮرﻳﻪ آﻣﺪه و ﺑﻌﺪ در آﺛﺎر ﺟﻤﺎل ﻗﺪم از اﻳﺎم ﺳﻠﻴﻤﺎﻧﻴﻪ و أدرﻧﻪ و ﻋﻜﺎ از او‬
> ‫ﻳﺎد ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺎ ﺗﻤ ّﻌﻦ در اﻳﻦ آﺛﺎر ﭼﻨﻴﻦ دﺳﺘﮕﻴﺮ ﻣﻴﺸﻮد ﻛﻪ ﺟﻤﺎل ﻗﺪم اﯾﻦ ﺗﻤﺜﯿﻞ‬
> ‫ﺑﺪﯾﻊ را ﺑﺮای ﻣﻌﺮﻓﯽ ذات ﻣﻘﺪّس ﺧﻮد و ﯾﺎ ﯾﮑﯽ از ﺻﻔﺎت و اﺳﻤﺎء اﻟﻬﯽ ﺑﮑﺎر‬
> ‫ﺴﻢ "روح اﻋﻈﻢ" ﯾﺎد ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ و‬   ‫ﺑﺮدهاﻧﺪ و در ﺑﻌﻀﯽ ﻣﻮارد ﻫﻢ از آن ﺑﻌﻨﻮان ﺗﺠ ّ‬
> ‫ﻣﯿﺘﻮان ﮔﻔﺖ ﮐﻪ ﻣﻘﺼﻮد از ﺣﻮرﻳﻪ ﺣﻘﻴﻘﺖ و ﺟﻮﻫﺮ أﻣﺮاﻟ ّﻠﻪ اﺳﺖ ﻛﻪ در ﻋﺎﻟﻢ ﺧﻠﻖ‬
> ‫ﺑﻮﺳﻴﻠﻪ ﻣﻈﻬﺮ ﻇﻬﻮر اﻟﻬﻰ ﺑﺼﻮرﺗﻰ ﺗﺪرﻳﺠﻰ ﺗﺠ ّﻠﻰ ﻣﻴﻨﻤﺎﻳﺪ و ﻛﺸﻒ ﻧﻘﺎب از ﺣﻘﺎﺋﻖ‬
> ‫و اﺳﺮار ر ّﺑﺎﻧﻰ ﻣﻴﻜﻨﺪ‪ .‬زﯾﺮا از ﺣﻘﺎﺋﻖ ﻣﺴﻠﻢ اﻳﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ رﺣﻤﺖ اﻟﻬﯽ و ﻓﻴﺾ‬
> ‫رﺣﻤﺎﻧﻰ از ازل ﺷﺎﻣﻞ ﺣﺎل ﻛﺎﺋﻨﺎت ﺑﻮده اﺳﺖ و ﻳﻜﻰ از دﻻﺋﻞ اﻳﻦ رﺣﻤﺖ و‬
> 
> ‫‪149‬‬
> ‫ﻣﺮوري ﺑﺮ ﻣﻀﺎﻣﻴﻦ ﺳﻮرةاﻟﺒﻴﺎن‬                                 ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪١٠‬‬
> 
> ‫ﻋﻨﺎﻳﺖ ﻛﺸﻒ ﺣﻘﺎﺋﻖ و اﺳﺮار اﻟﻬﻰ ﺑﺮ ﺣﺴﺐ اﺳﺘﻌﺪاد و ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﻧﺴﺎن و ﺑﻪ ﻧﺤﻮ‬
> ‫ﺗﺪرﻳﺠﻰ اﺳﺖ و ﻧﻴﺰ ﺑﻴﺎن و ﻋﺮﺿﮥ اﻳﻦ ﺣﻘﺎﺋﻖ ﻣﻌﻨﻮی در ﻗﺎﻟﺐ ﺻﻮر ﻣﺤﺴﻮس و‬
> ‫ﻣﻌﻘﻮل ﺑﺎ ﺑﻜﺎر ﺑﺮدن ﻣﺜﺎلﻫﺎ و ﺻﻨﺎﻳﻊ أدﺑﻰ ﻣﻴﺒﺎﺷﺪ‪.‬‬
> ‫ﺣﻀﺮت وﻟﯽاﻣﺮاﻟ ّﻠﻪ در ﮐﺘﺎب ﻗﺮن ﺑﺪﯾﻊ‪ ،‬در ﺧﺼﻮص اﻇﻬﺎر اﻣﺮ ﺧﻔﯽ ﺟﻤﺎل ﻗﺪم‪،‬‬
> ‫ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪" :‬در ﺳﺠﻦ ﻃﻬﺮان ﮐﻪ ﺧﺰﯾﻨﮥ ﺣﻤﺎم ﻋﻤﻮﻣﯽ ﺷﻬﺮ ﻣﺤﺴﻮب ﻣﯿﺸﺪه‬
> ‫ﮔﺮﻓﺘﺎر و ﭘﺎی ﻣﺒﺎرک در ﮐﻨﺪ و زﻧﺠﯿﺮ و ﻋﻨﻖ اﻃﻬﺮ از ﺛﻘﻞ ﻓﺎدح ﺳﻼﺳﻞ و‬
> ‫اﻏﻼل ﻣﻨﺤﻨﯽ و از اﻃﺮاف ﺑﻪ ﻣﺠﺮﻣﻴﻦ و ﺳﺎرﻗﻴﻦ ﻣﺤﺎط و ﻗﻠﺐ ارقّ اﻟﻄﻒ از‬
> ‫ﺗﺰﻳﻴﻒ ﻧﺎم ﻧﻴﮏ اﻣﺮاﻟ ّﻠﻪ در ﻧﻬﺎﻳﺖ اﺣﺘﺮاق و ﺟﺎن و وﺟﺪان از ﺑﻼﻳﺎ و‬
> ‫رزاﻳﺎﺋﯽ ﮐﻪ ﺑﺮ ﻣﺒﺎرزﻳﻦ اﻣﺮ اﻟﻬﯽ وارد ﺷﺪه در ﻏﺎﻳﺖ اﻟﺘﻬﺎب و ﺧﻄﺮاﺗﯽ ﮐﻪ‬
> ‫ﺑﻘﺎﻳﺎی آن ﻓﺌﮥ ﻣﻈﻠﻮﻣﻪ را ﺑﻪ اﺷﺪّ اﺣﻮال ﺗﻬﺪﻳﺪ ﻧﻤﻮده در ﻧﻈﺮ اﻧﻮرش واﺿﺢ‬
> ‫و آﺷﮑﺎر‪ ،‬در ﭼﻨﻴﻦ ﻟﺤﻈﮥ ﺷﺪﻳﺪ و ﺳﺎﻋﺖ ﺧﻄﻴﺮ و رﻫﻴﺐ "روح اﻋﻈﻢ" اﻟﻬﯽ‬
> ‫ﺑﻨﺤﻮی ﮐﻪ آن ﻣﻈﻬﺮ ﻣﻘﺪّس رﺣﻤﺎﻧﯽ ﺧﻮد ﺗﺴﻤﻴﻪ ﻓﺮﻣﻮده و در ﻇﻬﻮرات‬
> ‫زرﺗﺸﺖ و ﻣﻮﺳﯽ و ﻋﻴﺴﯽ و ﻣﺤﻤّﺪ ﺑﺘﺮﺗﻴﺐ ﺑﻪ آﺗﺶ ﻣﻘﺪّس و ﺷﺠﺮۀ ﻣﻮﻗﺪه و‬
> ‫ﺣﻤﺎﻣﮥ اﻟﻬﻴّﻪ و ﺟﺒﺮﺋﻴﻞ اﻣﻴﻦ ﺗﻌﺒﻴﺮ و ﺗﺸﺒﻴﻪ ﮔﺮدﻳﺪه ﺑﺮ ﻗﻠﺐ اﻋ ّﺰ اﺻﻔﺎﻳﺶ‬
> ‫ﻣﺘﺠﻠّﯽ ﺷﺪ و ﺑﺼﻮرت ﺣﻮرﻳّﻪای در ﻣﻘﺎﺑﻞ آن ﻫﻴﻜﻞ ﺑﻘﺎ و ﺳﺒّﺎح ﺑﺤﺮ ﺑﻼ‬
> ‫ﻣﺼﻮّر و ﻣﺠﺴّﻢ ﮔﺮدﻳﺪ"‪.‬‬
> ‫أﻳﻀﺎ در آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﻛﻪ ﻟﻔﻆ ﺣﻮرﯾﺎت ﻣﻌﺎﻧﯽ ﺑﺮ ﺟﻮاﻫﺮ ﻋﻠﻮﻣﯽ ﮐﻪ ﺑﺮ وﺟﻪ ﻋﺎﻟﻤﯿﺎن ﺗﺎ‬
> ‫ﺑﺤﺎل ﻣﺴﺘﻮر ﺑﻮده اﺳﺖ اﻃﻼق ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬در ﺑﻴﺎﻧﯽ ﺣﻀﺮت وﻟﯽاﻣﺮاﻟ ّﻠﻪ )ﺗﻮﻗﯿﻌﺎت‬
> ‫ﻣﺒﺎرﮐﻪ ﺧﻄﺎب ﺑﻪ اﺣﺒّﺎی ﺷﺮق‪ ،‬ص‪ (۸۴‬ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪" :‬ﺗﺒﺎرک ﻫﺬا اﻟﻘﺮن اﻻﺑﺪع‬
> ‫اﻟﺒﺪﯾﻊ اﻟﺬی ﻓﯿﻪ ﻓﮏ اﻟﺮﺣﯿﻖ اﻟﻤﺨﺘﻮم ﺑﺎﻧﺎﻣﻞ اﻟﻘﯿﻮم و ﮐﺸﻒ اﻟﺤﺠﺎب ﻋﻦ‬
> ‫اﻟﺤﻘﺎﯾﻖ اﻟﻤﻮدوﻋﺔ ﻓﯽ ﮐﻨﺎﺋﺰ اﻟﻌﺼﻤﺔ و ﺧﺮﺟﺖ ﺣﻮرﯾﺎت اﻟﻤﻌﺎﻧﯽ ﻣﻦ‬
> ‫ﻏﺮﻓﺎت اﻟﮑﻠﻤﺎت و اﻧﮑﺸﻔﺖ اﻻﺳﺮار و ﻇﻬﺮت اﻟﺒﺸﺎرات و ﺗﺤﻘﻘﺖ اﻟﻮﻋﻮد و‬
> ‫اﻟﻨﺒﻮات و اﻧﺠﻠﺖ اﻟﺮﻣﻮز و اﻻﺷﺎرات اﻟﻤﺴﺘﻮرة ﻓﯽ ﺑﻄﻮن اﻵﯾﺎت ﻣﻦ اﻟﺘﻮراة‬
> ‫و اﻟﺰﺑﻮر و اﻻﻧﺠﯿﻞ و اﻟﻔﺮﻗﺎن و ﻋﻦ وراﺋﻬﻢ اﺣﺎدﯾﺚ ﺳﯿﺪ اﻟﻤﺮﺳﻠﯿﻦ و اﺋﻤﺔ‬
> ‫اﻟﻄﺎﻫﺮﯾﻦ و ﺻﺤﻒ اوﻟﯿﺎء اﻟﻠﻪ و اﺧﺒﺎر اﻣﻨﺎء ﺳﺮه و ﻣﺼﺎدر اﺣﮑﺎﻣﻪ ﻣﻦ‬
> ‫اﻻوﻟﯿﻦ و اﻻﺧﺮﯾﻦ" در ﻋﯿﻦ ﺣﺎل )ﺗﻮﻗﯿﻌﺎت ﻣﺒﺎرک‪ ،۱۹۳۹–۱۹۲۷ ،‬ص‪(۶۷‬‬
> ‫ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪" :‬ﭼﻘﺪر از ﻟﺌﺎﻟﯽ ﺑﯿﺸﻤﺎر ﮐﻪ ﻧﺎﺳﻔﺘﻪ در ﺻﺪف ﻗﻠﺐ ﻣﺎﻧﺪه و ﭼﻪ‬
> 
> ‫‪150‬‬
> ‫ﻣﺮوري ﺑﺮ ﻣﻀﺎﻣﻴﻦ ﺳﻮرةاﻟﺒﻴﺎن‬                                  ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪١٠‬‬
> 
> ‫ﻣﻘﺪار ﺣﻮرﯾﺎت ﻣﻌﺎﻧﯽ ﮐﻪ در ﻏﺮﻓﻪﻫﺎی ﺣﮑﻤﺖ ﻣﺴﺘﻮر ﮔﺸﺘﻪ ﮐﻪ اﺣﺪی ﻣﺲ‬
> ‫آﻧﻬﺎ ﻧﻨﻤﻮده‪ .‬ﻟﻢ ﯾﻄﻤﺜﻬﻦ إﻧﺲ ﻗﺒﻠﻬﻢ و ﻻ ﺟﺎن"‬
> ‫در ﻫﻤﯿﻦ ﺳﻮرۀ ﺟﻠﯿﻠﻪ ﺟﻤﺎل اﻗﺪس اﺑﻬﲐ ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﻗﻮﻟﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ‪" :‬ﻗﻞ ﻗﺪ ﺟﺎﺋﺖ‬
> ‫ﮐﺮة اﻻﺧﺮی و ﺑﺴﻄﻨﺎ ﯾﺪ اﻻﻗﺘﺪار ﻋﻠﯽ ﮐﻞ ﻣﻦ ﻓﯽ اﻟﺴﻤﻮات و اﻻرض و‬
> ‫اﻇﻬﺮﻧﺎ ﻣﻦ ﺳﺮﻧﺎ اﻻﻋﻈﻢ ﻋﻠﯽ اﻟﺤﻖ اﻟﺨﺎﻟﺺ ﺳﺮا اﻗﻞ ﻋﻤﺎ ﯾﺤﺼﯽ‪ .‬اذا‬
> ‫ﻣﺎﺗﺖ اﻟﻄﻮرﯾﻮن ﻋﻨﺪ ﻣﻄﻠﻊ ﻫﺬا اﻟﻨﻮر اﻟﺤﻤﺮاء ﻋﻠﯽ ﺑﻘﻌﺔ اﻟﺴﯿﻨﺎء" ﻛﻪ اﺷﺎره‬
> ‫ﺑﻪ ﺑﯿﺎن ﺣﻀﺮت ﻧﻘﻄﮥ اوﻟﲐ در ﮐﺘﺎب ﻗﯿﻮماﻻﺳﻤﺎء اﺳﺖ‪ .‬ﺣﻀﺮت وﻟﯽ ﻣﺤﺒﻮب‬
> ‫اﻣﺮاﻟ ّﻠﻪ در ﺗﻮﺿﯿﺢ اﯾﻦ ﻣﻄﻠﺐ )ﺗﻮﻗﯿﻌﺎت ﻣﺒﺎرﮐﻪ ﺧﻄﺎب ﺑﻪ اﺣﺒّﺎی ﺷﺮق‪ ،‬ص‪(۱۱۰‬‬
> ‫ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪" :‬در ﮐﺘﺎب ﻗﯿﻮماﻻﺳﻤﺎء ورﻗﺎء ﺑﻘﺎء ﻃﻠﻌﺖ اﻋﻠﲐ در ﺑﯿﺎن اﺣﺎﻃﻪ و‬
> ‫ﻋﻈﻤﺖ و اﺑﻬﺖ ﻇﻬﻮر ﺟﻤﺎل اﻗﺪس اﺑﻬﲐ در ﻗﯿﺎﻣﺖ اﺧﺮی ﺑﺎﯾﻦ ﻧﻐﻤﮥ‬
> ‫ﺟﺎناﻓﺰا ﻣﺘﺮﻧﻢ‪» :‬ﯾﺎ ﻗﺮةاﻟﻌﯿﻦ ﻻ ﺗﺠﻌﻞ ﯾﺪک ﻣﺒﺴﻮﻃﺔ ﻋﻠﯽ اﻻﻣﺮ ﻻن اﻟﻨﺎس‬
> ‫ﻓﯽ ﺳﮑﺮان ﻣﻦ اﻟﺴﺮ و ان ﻟﮏ اﻟﮑﺮة ﺑﻌﺪ ﻫﺬه اﻟﺪورة ﺑﺎﻟﺤﻖ اﻷﮐﺒﺮ ﻫﻨﺎ ﻟﮏ‬
> ‫ﻓﺎﻇﻬﺮ ﻣﻦ اﻟﺴﺮ ﺳﺮا ﻋﻠﯽ ﻗﺪر ﺳﻢ اﻻﺑﺮه ﻓﯽ اﻟﻄﻮر اﻻﮐﺒﺮ ﻟﯿﻤﻮﺗﻦ اﻟﻄﻮرﯾﻮن‬
> ‫ﻓﯽ اﻟﺴﯿﻨﺎء ﻋﻨﺪ ﻣﻄﻠﻊ رﺷﺢ ﻣﻦ ذﻟﮏ اﻟﻨﻮر اﻟﻤﻬﯿﻤﻦ اﻟﺤﻤﺮاء ﺑﺎذن اﻟﻠﻪ‬
> ‫اﻟﺤﮑﯿﻢ«"‪.‬‬
> ‫و اﮔﺮﭼﻪ ﺑﺮ ﻃﺒﻖ ﺑﯿﺎن ﻓﻮق ﺗﻤﺎم اﺳﺮار ﻣﮑﻨﻮﻧﻪ در ﺧﺰاﺋﻦ ﻋﻠﻢ اﻟﻬﯽ ﺑﺮ وﺟﻪ ﻋﺎﻟﻢ‬
> ‫اﻧﺴﺎﻧﯽ آﺷﮑﺎر ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﺷﺪ وﻟﯽ ﺑﻔﺮﻣﻮدۀ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء در ﻣﻠﮑﻮت ﺑﺎﻗﯽ اﻧﺴﺎن‬
> ‫اﯾﻦ اﺳﺮار را ﮐﺸﻒ ﺧﻮاﻫﺪ ﻧﻤﻮد‪ ،‬ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ )ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ‪ ،‬ج‪ ،۵‬ص‪ (۷۷‬ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪:‬‬
> ‫"اﻣﯿﺪوارم ﮐﻪ اﻧﺸﺎءاﻟ ّﻠﻪ در ﻣﻠﮑﻮت اﺑﻬﲐ ﺑﻪ ﻟﻘﺎی ﺣﻮرﯾﺎت ﻣﻌﺎﻧﯽ ﻣﺴﺮور و‬
> ‫ﻣﺸﻌﻮف ﺷﻮی" ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ )ﻣﻨﻘﻮل در ﮐﺘﺎب روﺣﯽ‪ ،‬دﻓﺘﺮ اول‪ ،‬ص‪:(۵۸‬‬
> ‫"اﺳﺮاری ﮐﻪ اﻧﺴﺎن در اﯾﻦ ﻋﺎﻟﻢ ﺧﺎﮐﯽ از آن ﻏﺎﻓﻞ اﺳﺖ در ﻋﺎﻟﻢ ﻣﻠﮑﻮت‬
> ‫ﮐﺸﻒ ﺧﻮاﻫﺪ ﻧﻤﻮد و در آﻧﺠﺎ از اﺳﺮار ﺣﻘﯿﻘﺖ آ ﮔﺎه ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪".‬‬
> ‫اﯾﻦ ﺑﻮد اﺷﺎرۀ ﻣﺨﺘﺼﺮی در ﻣﻮرد ﺑﻌﻀﻰ از ﻣﻌﺎﻧﯽ ﺣﻮرﯾﮥ اﻟﻬﻰ‪ .‬ﺣﺎل ﻣﻴﭙﺮدازﻳﻢ ﺑﻪ‬
> ‫ﺑﺮرﺳﻰ ﻛﻮﺗﺎﻫﻰ از داﺳﺘﺎن اﻳﻦ ﺣﻮرﻳﻪ در ﻟﻮح ﻣﺒﺎرك ﻣﻼحاﻟﻘﺪس ﻛﻪ از اﻟﻮاح‬
> ‫ﻣﻬﻴﻤﻦ ﻧﺎزل در ﺑﻐﺪاد اﺳﺖ و ﻣﻘﺎﻳﺴﮥ آن ﺑﺎ داﺳﺘﺎن ﺣﻮرﻳﻪ در ﺳﻮرةاﻟﺒﻴﺎن‪.‬‬
> ‫در ﻟﻮح ﻣﺒﺎرک ﻣﻼحاﻟﻘﺪس ﺟﻤﺎل اﻗﺪس اﺑﻬﲐ داﺳﺘﺎن "ﺣﻮرﯾﺔاﻟﺮوح" را ﮐﻪ از‬
> ‫ﺟﻮﻫﺮ ﻋﺸﻖ اﻟﻬﯽ ﺧﻠﻖ ﺷﺪه "ﻓﺴﺒﺤﺎن ﻣﻦ ﺧﻠﻘﻬﺎ ﻣﻦ ﺟﻮﻫﺮ اﻟﺤﺒﺎ" را ﺣﮑﺎﯾﺖ‬
> 
> ‫‪151‬‬
> ‫ﻣﺮوري ﺑﺮ ﻣﻀﺎﻣﻴﻦ ﺳﻮرةاﻟﺒﻴﺎن‬                                 ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪١٠‬‬
> 
> ‫ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﮐﻪ او ﻣﺄﻣﻮر ﺷﺪ ﮐﻪ از ﻗﺼﻮر ﺑﻘﺎ و ﻏﺮﻓﺎت ﻓﺮدوس اﻋﻠﲐ ﻧﺰول ﻧﻤﺎﯾﺪ و در‬
> ‫ﺳﺮاﺋﺮ اﻫﻞ ارض ﺗﻔﺤّﺺ ﻧﻤﺎﯾﺪ ﮐﻪ آﯾﺎ راﺋﺤﮥ ﻋﺸﻖ و وﻓﺎ ﺑﻪ ﻏﻼم ﺧﻠﺪ اﻟﻬﯽ از آﻧﻬﺎ‬
> ‫ﻣﺘﻀﻮع ﻣﯿﺸﻮد؟ اﮔﺮ ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ راﻧﺤﮥ وﻓﺎ اﺳﺘﺸﻤﺎم ﻧﻤﻮد ﻓﺮﯾﺎد ﺑﺮارد ﺗﺎ ﺣﻮرﯾﺎت ﺑﻘﺎ‬
> ‫از ﻏﺮﻓﺎت ﻓﺮدوس اﻋﻠﲐ ﻧﺰول ﮐﻨﻨﺪ و ﺑﺰم ﺳﺮور ﺑﯿﺎراﯾﻨﺪ‪ .‬در اﯾﻦ ﺣﯿﻦ ﺣﻮرﯾﮥ اﻟﻬﻰ‬
> ‫ﺑﻪ ﻣﺄﻣﻮرﯾﺖ ﺧﻮد ﻗﯿﺎم ﻧﻤﻮد و ﺑﻄﺮازی ﻧﺎزل ﺷﺪ ﮐﻪ آﺳﻤﺎنﻫﺎ و آﻧﭽﻪ در آﻧﻬﺎﺳﺖ را‬
> ‫ﻧﻮارﻧﯽ ﻧﻤﻮد و ﺑﺎ ﺣﺮﮐﺖ او ﺗﻤﺎم آﻧﭽﻪ در اراﺿﯽ ﺳﻨﺎ ﺑﻮد از ﺑﻮی ﻣﺸﮑﺒﯿﺰش ﻣﻌﻄﺮ‬
> ‫ﮔﺮدﯾﺪ‪ .‬اﻣﺎ در ﺣﯿﻦ ﺗﻔﺤّﺺ و ﺟﺴﺘﺠﻮ‪ ،‬ﺑﺠﺎی ﻋﺮف ﻋﺸﻖ و وﻓﺎ‪ ،‬ﺟﻮر و ﺟﻔﺎ‬
> ‫ﯾﺎﻓﺖ و ﺑﺎ ﺻﯿﺤﻪ و ﻧﺎﻟﻪ ﺑﻪ ﻣﻘﺎم ﺧﻮد ﺑﺎزﮔﺸﺖ و ﺑﯿﻦ ﻣﻸ اﻋﻠﲐ و ﺣﻮرﯾﺎت ﺑﻘﺎ ﻧﺪا‬
> ‫ﻧﻤﻮد ﮐﻪ راﺋﺤﮥ وﻓﺎ از آن ﻣﺪﻋﯿﺎن ﻧﺠﺴﺘﻢ و ﻏﻼم اﻟﻬﯽ را در ارض ﻏﺮﺑﺖ "وﺣﯿﺪا و‬
> ‫ﻓﺮﯾﺪا" در دﺳﺖ ﻓﺎﺳﻘﯿﻦ و ﻣﻌﺎﻧﺪﯾﻦ ﯾﺎﻓﺘﻢ‪ .‬ﺳﭙﺲ از ﺷﺪت اﻳﻦ ﻣﺼﻴﺒﺖ ﻓﺮﯾﺎدی‬
> ‫ﺑﺮآورد ﮐﻪ زﻟﺰﻟﻪ در ارﮐﺎن ﻣﻸ اﻋﻠﲐ اﻧﺪاﺧﺖ‪ ،‬و ﺑﺮ ﺗﺮاب اﻓﺘﺎد و ﺟﺎن از ﮐﻒ داد‪ .‬ﺑﺎ‬
> ‫دﯾﺪن اﯾﻦ ﻓﺎﺟﻌﻪ ﺣﻮرﯾﺎت ﻏﺮﻓﺎت از ﻣﻜﺎﻣﻦ ﻋﺰ ﺧﻮد ﺑﯿﺮون آﻣﺪﻧﺪ‪ ،‬ﺑﺎ آه و ﻓﻐﺎن‪،‬‬
> ‫ﻟﺒﺎﺳﻬﺎی ﺧﻮد را ﭘﺎره ﺑﺮ ﺳﺮ ﺧﻮد ﮐﻮﺑﯿﺪﻧﺪ ﮐﻪ اﯾﻦ ﭼﻪ ﻣﺼﯿﺒﺘﯽ اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫ﺑﺎرى اﮔﺮﭼﻪ در اﻳﻦ اﺛﺮ ﻣﺒﺎرك ﺑﻪ ﮔﺮﻓﺘﺎرى ﺣﻮرﻳﮥ اﻟﻬﻰ در دﺳﺖ ﺑﻰوﻓﺎﻳﺎن و‬
> ‫ﻧﺎﻗﻀﺎن ﻋﻬﺪ ﻳﺰدان اﺷﺎره ﺷﺪه اﺳﺖ وﻟﻜﻦ در ﺳﻮرةاﻟﺒﻴﺎن ﺣﻖ ﺧﻄﺎب ﺑﻪ او‬
> ‫ﻣﻴﻔﺮﻣﺎﻳﺪ‪" :‬ﻗﻞ ﻟﻠﺤﻮرﻳﺔ اﻟﻔﺮدوس أن اﺧﺮﺟﻰ ﻣﻦ ﻏﺮف اﻟﻘﺪس ﺛﻢ اﻟﺒﺴﯽ ﻣﻦ‬
> ‫ﺣﺮر اﻟﺒﻘﺎء ﮐﯿﻒ ﺗﺸﺎء ﻣﻦ ﺳﻨﺪس اﻟﺴﻨﺎء ﺑﺎﺳﻤﯽ اﻻﺑﻬﲐ ﺛﻢ اﺳﻤﻌﯽ ﻧﻐﻤﺎت‬
> ‫اﻻﺑﺪع اﻻﺣﻠﲐ ﻋﻤﺎ ارﺗﻔﻊ ﻋﻦ ﺟﻬﺔ ﻋﺮش رﺑﮏ اﻟﻌﻠﯽ اﻻﻋﻠﲐ ﺛﻢ اﻃﻠﻌﯽ ﻋﻦ‬
> ‫اﻓﻖ اﻟﻨﻘﺎب ﺑﻄﺮاز اﻟﺤﻮراء و ﻻ ﺗﺤﺮﻣﯽ اﻟﻌﺒﺎد ﻣﻦ اﻧﻮار وﺟﻬﮏ اﻟﺒﯿﻀﺎء"‬
> ‫وﭼﻨﻴﻦ اداﻣﻪ ﻣﻴﺪﻫﻨﺪ ﻗﻮﻟﻪاﻻﻋﻠﯽ‪" :‬و ان ﺳﻤﻌﺖ ﺗﺸﻬﻖ اﻫﻞ اﻻرض و اﻟﺴﻤﺎء ﻻ‬
> ‫ﺗﺤﺰﻧﯽ دﻋﯿﻬﻢ ﻟﯿﻤﻮﺗﻦ ﻋﻠﯽ ﺗﺮاب اﻟﻔﻨﺎء و ﯾﻨﻌﺪﻣﻦ ﺑﻤﺎ اﺷﺘﻌﻠﺖ ﻓﯽ ﻧﻔﻮﺳﻬﻢ‬
> ‫ﻧﺎر اﻟﺒﻐﻀﺎء ﺛﻢ ﻏﻨﯽ ﻋﻠﯽ اﺣﺴﻦ اﻟﻨﻐﻤﺎت ﺑﯿﻦ اﻷرﺿﯿﻦ و اﻟﺴﻤﻮات ﻓﯽ ذﮐﺮ‬
> ‫اﺳﻢ ﻣﻠﯿﮏ اﻷﺳﻤﺎء و اﻟﺼﻔﺎت و ﮐﺬﻟﮏ ﻗﺪرﻧﺎ ﻟﮏ اﻷﻣﺮ و اﻧﺎ ﮐﻨﺎ ﻗﺎدرﯾﻦ‪.‬‬
> ‫اﯾﺎک ان ﻻ ﺗﺨﻠﻌﯽ ﻋﻦ ﻫﯿﮑﻠﮏ اﻷﻃﻬﺮ ﻗﻤﯿﺺ اﻷﻧﻮر ﺛﻢ زدی ﻋﻠﯿﻪ ﻓﯽ ﮐﻞ‬
> ‫ﺣﯿﻦ ﻣﻦ ﺣﻠﻞ اﻟﺒﻘﺎء ﻓﯽ ﺟﺒﺮوت اﻹﻧﺸﺎء ﻟﯿﻈﻬﺮ ﻣﻨﮏ ﻃﺮاز اﻟﻠّﻪ ﻓﯽ ﮐﻞ ﻣﺎ‬
> ‫ﺳﻮاه و ﯾﺘﻢ ﻓﻀﻞ رﺑﮏ ﻋﻠﯽ اﻟﻌﺎﻟﻤﯿﻦ"‪ .‬در اﯾﻦ ﺣﯿﻦ ﺟﻤﺎل ﻗﺪم از ﺣﻮرﯾﮥ‬
> 
> ‫‪152‬‬
> ‫ﻣﺮوري ﺑﺮ ﻣﻀﺎﻣﻴﻦ ﺳﻮرةاﻟﺒﻴﺎن‬                                   ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪١٠‬‬
> 
> ‫ﺑﻬﺸﺘﯽ ﻣﯿﺨﻮاﻫﻨﺪ ﮐﻪ ﻫﯿﭻ اﻋﺘﻨﺎﺋﯽ ﺑﻪ اﻫﻞ آﺳﻤﺎن و زﻣﯿﻦ ﻧﻨﻤﺎﯾﺪ‪ ،‬ﻣﺒﺎدا از ﻫﯿﮑﻞ‬
> ‫اﻃﻬﺮ ﺧﻮد ﻗﻤﯿﺺ اﻧﻮر را ﺑﮑﻨﺪ ﺑﻠﮑﻪ ﺑﺎﯾﺪ از ﺣﻠﻞ ﺑﻘﺎء ﺑﺮﺧﻮد ﺑﯿﻔﺰاﯾﺪ ﺗﺎ ﻃﺮاز اﻟﻬﯽ‬
> ‫از او ﻇﺎﻫﺮ ﺷﻮد‪ ،‬زﻳﺮا ﻳﺪ ﻗﺪرت ﻗﺎﻫﺮه و ﺳﻄﻮت ارادۀ رﺑﺎﻧﻴﻪ ﻫﻤﻴﺸﻪ ﻏﺎﻟﺐ ﺧﻮاﻫﺪ‬
> ‫ﺑﻮد‪.‬‬
> ‫و ﺳﭙﺲ ﺟﻤﺎل ﻗﺪم ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪" :‬إن وﺟﺪت ﻣﻦ اﺣﺪ راﺋﺤﺔ ﺣﺐ رﺑﮏ ان اﻓﺪی‬
> ‫ﻧﻔﺴﮏ ﻓﯽ ﺳﺒﯿﻠﻪ ﻷﻧﺎ ﺧﻠﻘﻨﺎک ﻟﻪ و ﻟﺬا اﺧﺬﻧﺎ ﻋﻨﮏ اﻟﻌﻬﺪ ﻓﯽ ذر اﻟﺒﻘﺎء ﻋﻨﺪ‬
> ‫ﻣﻌﺸﺮ اﻟﻤﻘﺮﺑﯿﻦ"‪ .‬اﮔﺮ ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ از اﺣﺪی راﺋﺤﮥ ﻋﺸﻖ اﻟﻬﯽ ﭘﯿﺪا ﮐﺮدی ﺧﻮد را در‬
> ‫راه او ﻓﺪا ﮐﻦ زﯾﺮا ﺗﻮ را ﺑﺮای او ﺧﻠﻖ ﮐﺮدﯾﻢ و در ﻋﺎﻟﻢ ذر ﺑﻘﺎ از ﺗﻮ ﭼﻨﻴﻦ ﻋﻬﺪى را‬
> ‫ﮔﺮﻓﺘﻴﻢ‪ .‬ﭘﺲ از آﻧﮑﻪ ﺟﻤﺎل ﺑﯽﻣﺜﺎل‪ ،‬ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟ ّﻠﻪ‪ ،‬ﺣﻮرﯾﮥ ﺑﻬﺸﺘﯽ را ﺑﻪ ﻋﻬﺪ‬
> ‫ﺧﻮد ﻣﺘﺬﮐﺮ ﻣﯿﺴﺎزﻧﺪ ﺑﻪ او دلداری ﻣﯿﺪﻫﻨﺪ ﮐﻪ از ﻇﻨﻮﻧﺎت اﻫﻞ اﺷﺎرات ﻧﻬﺮاﺳﺪ و‬
> ‫آﻧﻬﺎ را ﺑﺨﻮد واﮔﺬارد‪ ،‬ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪" :‬و ﻻ ﺗﺠﺰﻋﯽ ﻋﻦ رﻣﯽ اﻟﻈﻨﻮﻧﺎت ﻣﻦ‬
> ‫اﻫﻞ اﻻﺷﺎرات دﻋﯿﻬﻢ ﺑﺎﻧﻔﺴﻬﻢ ﻻﻧﻬﻢ اﺗﺒﻌﻮا ﻫﻤﺰات اﻟﺸﯿﺎﻃﯿﻦ"‬
> ‫ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ در ﺳﻮرةاﻟﻘﻤﯿﺺ )آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ‪ ،‬ج‪ ،۴‬ص‪ (۳۷۴‬ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪" :‬ان ﯾﺎ‬
> ‫ﻗﺮةاﻟﺮوح ﺣﺪث اﻟﻨﺎس ﺑﻨﻌﻤﺔ اﻟﺘﯽ اﻋﻄﯿﻨﺎک ﻗﺒﻞ ﺧﻠﻖ اﻟﻤﻮﺟﻮدات ﻓﯽ ذر‬
> ‫اﻟﺒﻘﺎء و ﻗﺒﻞ ان زﯾﻨﺖ ﻫﯿﺎﮐﻞ اﻷﺷﯿﺎء ﺑﻘﻤﯿﺺ اﻷﺳﻤﺎء ﺣﯿﻦ اﻟﺬی ﮐﺎن آدم‬
> ‫اﻟﺒﻘﺎء ﻓﯽ ﻃﯿﻦ اﻟﻘﻀﺎء ﺑﺎﻷﻣﺮ ﻣﮑﻨﻮﻧﺎ"‬
> ‫در ﺷﺮح ﻣﻌﻨﻰ ﻋﺎﻟﻢ ذر‪ ،‬ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء )اﻣﺮ و ﺧﻠﻖ‪ ،‬ج‪ ،۲‬ص‪ (۱۶۷‬ﻣﻴﻔﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪:‬‬
> ‫"ذر ﻛﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﻣﻴﺸﻮد ﺣﻘﺎﻳﻖ و ﺗﻌﻴﻨﺎت و ﺗﺸﺨﺼﺎت و اﺳﺘﻌﺪاد و ﻗﺎﺑﻠﻴﺎت اﻧﺴﺎن‬
> ‫در ﻣﺮآت ﻋﻠﻢ اﻟﻬﻰ اﺳﺖ ﭼﻮن ﻗﺎﺑﻠﻴﺎت و اﺳﺘﻌﺪادات ﻣﺨﺘﻠﻒ اﺳﺖ ﻫﺮ ﻳﻚ‬
> ‫اﻗﺘﻀﺎﺋﻰ دارد آن اﻗﺘﻀﺎء ﻋﺒﺎرت از ﻗﺒﻮل و اﺳﺘﺪﻋﺎ اﺳﺖ"‪.‬‬
> ‫ﻣﻄﺎﻟﺐ ﻓﻮق ﻳﺎدآور اﻳﻦ ﻓﻘﺮات از ﻛﻠﻤﺎت ﻣﻜﻨﻮﻧﻪ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﻴﻔﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪ ..." :‬آﻳﺎ‬
> ‫ﻓﺮاﻣﻮش ﻛﺮدهاﻳﺪ آن ﺻﺒﺢ ﺻﺎدق روﺷﻨﻰ را ﻛﻪ در ﻇﻞ ﺷﺠﺮۀ اﻧﻴﺴﺎ ﻛﻪ در‬
> ‫ﻓﺮدوس اﻋﻈﻢ ﻏﺮس ﺷﺪه ﺟﻤﻴﻊ در آن ﻓﻀﺎى ﻗﺪس ﻣﺒﺎرك ﻧﺰد ﻣﻦ ﺣﺎﺿﺮ‬
> ‫ﺑﻮدﻳﺪ"‪ .‬ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء در ﺗﺒﻴﻴﻦ اﻳﻦ ﻣﻌﻨﻰ )ﻛﻨﺰ اﺳﺮار‪ ،‬ج‪ ،۲‬ص‪(۶۳‬‬
> ‫ﻣﻴﻔﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪ ..." :‬ﺻﺒﺢ ﺻﺎدق روﺷﻦ ﻓﺠﺮ ﻇﻬﻮر اﺳﺖ ﻛﻪ ﺣﻀﺮت أﻋﻠﲐ ﺗﺠﻠّﻰ‬
> ‫ﻓﺮﻣﻮدﻧﺪ و ﻣﺮاد از ﺷﺠﺮۀ ﻣﺒﺎرﻛﻪ ﺟﻤﺎل ﻗﺪم اﺳﺖ و ﻣﺮاد از آن ﻓﻀﺎ ﻓﻀﺎى‬
> 
> ‫‪153‬‬
> ‫ﻣﺮوري ﺑﺮ ﻣﻀﺎﻣﻴﻦ ﺳﻮرةاﻟﺒﻴﺎن‬                                 ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪١٠‬‬
> 
> ‫دل و ﺟﺎن اﺳﺖ و ﺣﻀﻮر ﺧﻠﻖ ﻋﺒﺎرت از ﺣﻀﻮر روﺣﺎﻧﻰ اﺳﺖ ﻧﻪ ﺣﻀﻮر‬
> ‫ﺟﺴﻤﺎﻧﻰ و ﻧﺪاى اﻟﻬﻰ در ﻓﻀﺎى دل و ﺟﺎن ﺑﻠﻨﺪ ﺷﺪ و ﭼﻮن ﺧﻠﻖ ﻫﻮﺷﻴﺎر‬
> ‫ﻧﺸﺪﻧﺪ ﻟﺬا ﻣﺪﻫﻮش ﮔﺸﺘﻨﺪ"‪ .‬و ﻧﻴﺰ ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪" :‬اى دوﺳﺘﺎن ﻣﻦ ﻳﺎد آورﻳﺪ آن‬
> ‫ﻋﻬﺪى را ﻛﻪ در ﺟﺒﻞ ﻓﺎران ﻛﻪ در ﺑﻘﻌﮥ ﻣﺒﺎرك زﻣﺎن واﻗﻊ ﺷﺪه ﺑﺎ ﻣﻦ‬
> ‫ﻧﻤﻮدهاﻳﺪ و ﻣﻸ أﻋﻠﲐ و اﻫﻞ ﻣﺪﻳﻦ ﺑﻘﺎ را ﺑﺮ آن ﻋﻬﺪ ﮔﻮاه ﮔﺮﻓﺘﻢ و ﺣﺎل‬
> ‫أﺣﺪى را ﺑﺮ آن ﻋﻬﺪ ﻗﺎﺋﻢ ﻧﻤﻴﺒﻴﻨﻢ‪ .‬اﻟﺒﺘﻪ ﻏﺮور و ﻧﺎﻓﺮﻣﺎﻧﻰ آن را از ﻗﻠﻮب‬
> ‫ﻣﺤﻮ ﻧﻤﻮده ﺑﻘﺴﻤﯽ ﻛﻪ اﺛﺮى از آن ﺑﺎﻗﻰ ﻧﻤﺎﻧﺪه ‪"...‬‬
> ‫اﻳﻦ ﺑﻴﺎﻧﺎت ﻣﺒﺎرﻛﻪ ﻳﺎدآور ﻣﺤﺒّﺖ ﺳﺮﻣﺪى ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻪ ﺑﺸﺮ و ﻋﻬﺪ و ﻣﻴﺜﺎق اﺑﺪى ازﻟﻰ‬
> ‫ﺑﻴﻦ ﺧﺎﻟﻖ ﻣﻬﺮﺑﺎن و ﻧﻮع اﻧﺴﺎن اﺳﺖ و اﺷﺎره ﺑﻪ ﺳﺆال ﺧﺪا از ﻣﻼﺋﻜﻪ اﺳﺖ ﻛﻪ از‬
> ‫اﻳﺸﺎن ﭘﺮﺳﻴﺪ "أﻟﺴﺖ ﺑﺮﺑﻜﻢ"‪ ،‬در ﺟﻮاب اﻧﺴﺎن ﻧﺪاى اﻟﻬﻰ را ﻟﺒﻴﻚ ﻧﻤﻮده ﮔﻔﺖ ﺑﻠﻰ‬
> ‫و اﻳﻦ ﻋﻬﺪ و ﭘﻴﻤﺎن در اﺑﺘﺪاى ﺧﻠﻘﺖ روﺣﺎﻧﻰ اﻧﺴﺎن ﺑﻮده ﻛﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﺎ اﺑﺪ ﺑﻪ آن‬
> ‫وﻓﺎدار ﻣﺎﻧﺪ و در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﺣﻖ ﺑﺎری ﺗﻌﺎﻟﻰ ﻫﺮ از ﭼﻨﺪى ﻣﻈﻬﺮ ﻇﻬﻮرى را ﻣﺒﻌﻮث‬
> ‫ﻣﻴﻨﻤﺎﻳﺪ ﺗﺎ اﻧﺴﺎن را ﺑﻪ ﺳﺮﻣﻨﺰل ﻣﻘﺼﻮد ﻫﺪاﻳﺖ ﻛﻨﺪ و در ﺳﺎﻳﮥ ﺷﺠﺮۀ ﺣﻴﺎت ﻣﻘﺮ و‬
> ‫ﻣﺄوى ﺑﺨﺸﺪ‪.‬‬
> ‫ﺑﺎرى اﻳﻦ ﺑﺪﺑﺨﺘﯽ و ﺧﺴﺮان و ﻧﻘﺾ ﻋﻬﺪ و ﭘﻴﻤﺎن داﻣﻦﮔﻴﺮ ﻧﻔﻮس ﻣﻐﺮور و ﻧﺎﻓﺮﻣﺎﻧﯽ‬
> ‫اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﻪ دﺳﺖ ﺧﻮد ﺧﻮﻳﺸﺘﻦ را از اﻟﻄﺎف اﻟﻬﻰ ﻣﺤﺮوم ﻣﻴﻨﻤﺎﻳﻨﺪ‪ ،‬واﻻ ﺳﻄﻮت و‬
> ‫ﻋﻈﻤﺖ ﻣﻴﺜﺎق اﻟﻬﻰ ﻫﻤﻴﺸﻪ ﭘﺎﻳﺪار و ﺑﺮﻗﺮار اﺳﺖ و ﻧﻔﻮس ﻣﺆﻣﻨﮥ ﻣﻮﻗﻨﻪ در زﻳﺮ ﺳﺎﻳﮥ‬
> ‫ﮔﺴﺘﺮدهاش ﻣﻨﺰل و ﻣﻘﺮ ﻣﯽﯾﺎﺑﻨﺪ‪ .‬ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء )ﻛﻨﺰ اﺳﺮار‪ ،‬ج‪ ،۲‬ص‪(۶۴‬‬
> ‫ﻣﻴﻔﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪ ..." :‬در ﻇﻞ ﺷﺠﺮۀ اﻧﻴﺴﺎ در ﻓﺮدوس أﻋﻠﲐ در ﺑﺴﺎط ﻣﻮﻫﺒﺖ ﺟﻤﺎل‬
> ‫أﺑﻬﲐ ﺣﺎﺿﺮ ﺷﺪﻳﺪ و ﺧﻄﺎب ﻋﻬﺪ و ﻣﻴﺜﺎق را ﺑﺠﺎن و دل اﺳﺘﻤﺎع ﻛﺮدﻳﺪ و‬
> ‫ﺟﺎم اﻟﺴﺖ را ﺳﺮﻣﺴﺖ ﻧﻮﺷﻴﺪﻳﺪ و ﺑﻮﻓﺎى ﻋﻬﺪ ﻗﻴﺎم ﻧﻤﻮدﻳﺪ ‪."...‬‬
> ‫ﻟﻮح ﻣﺒﺎرک ﺑﻬﺎء‬
> ‫در اﯾﻦ ﺳﻮرۀ ﺟﻠﯿﻠﻪ ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ ذﮐﺮ ﻟﻮح ﺑﻬﺎء ﻣﯿﻨﻤﺎﯾﻨﺪ و ﺑﻪ ﻣﺨﺎﻃﺐ ﺳﻮره ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪:‬‬
> ‫"ان ﯾﺎ اﯾﻬﺎ اﻟﻤﺴﺎﻓﺮ ﻗﺪ ﻧﺰل ﻣﻦ ﻗﺒﻞ ﻟﻠﻘﺎﻧﺘﺎت ﻟﻮح ﺳﻤﯿﻨﺎه ﺑﻠﻮح اﻟﺒﻬﺎء و ﻓﯿﻪ‬
> ‫ذﮐﺮ ﻣﺎ ورد ﻋﻠﯿﻨﺎ ﺑﺎﻟﺘﻠﻮﯾﺢ اﻧﺖ ﺧﺬ ﺳﻮاده ﺛﻢ اذﻫﺐ ﺑﻪ اﻟﯿﻬﻦ ﺛﻢ اﻗﺮأ ﻋﻠﯿﻬﻦ‬
> ‫ﻟﯿﺘﺬﮐﺮن ﺑﻤﺎ ورد ﻋﻠﯽ اﻟﻐﻼم ﻣﻦ ﺟﻨﻮد اﻟﺸﯿﺎﻃﯿﻦ"‪.‬‬
> 
> ‫‪154‬‬
> ‫ﻣﺮوري ﺑﺮ ﻣﻀﺎﻣﻴﻦ ﺳﻮرةاﻟﺒﻴﺎن‬                                 ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪١٠‬‬
> 
> ‫ﻟﻮح ﻣﺒﺎرک ﺑﻬﺎء در آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ‪ ،‬ﺟﻠﺪ ‪ ۷‬ﺑﻪ ﭼﺎپ رﺳﯿﺪه اﺳﺖ‪ .‬اﯾﻦ ﻟﻮح ﻣﺒﺎرک‬
> ‫ﺧﻄﺎب ﺑﻪ ﺧﺎﺗﻮنﺟﺎن‪ ،‬دﺧﺘﺮ ﺣﺎﺟﯽ اﺳﺪاﻟﻠﻪ ﻓﺮﻫﺎدی‪ ،‬ﺣﺮم ﻣﯿﺮزا ﻫﺎدی ﻓﺮﻫﺎدی‬
> ‫اﺳﺖ‪ .‬ﻣﻄﺎﻟﺐ اﯾﻦ ﻟﻮح ﻋﻤﻮﻣ ًﺎ ﺧﻄﺎب ﺑﻪ اﻣﺎءاﻟﺮﺣ ٰﻤﻦ در ﻣﻮرد ﺣﻘﺎﻧﯿﺖ و ﻋﻈﻤﺖ‬
> ‫ﻣﻘﺎم ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟ ّﻠﻪ‪ ،‬ﻣﻈﻠﻮﻣﯿﺖ ﮐﺒﺮﯾﺎی آن ﻧﻔﺲ ﻣﻘﺪس‪ ،‬اﻋﻤﺎل ﺑﯽوﻓﺎﯾﺎن و‬
> ‫دﺷﻤﻨﺎن اﻣﺮاﻟﻠﻪ و دﺳﺎﺋﺲ ﻧﺎﻗﻀﯿﻦ و ﻧﺎﮐﺜﯿﻦ ﺑﺪﺧﺼﺎل ﻣﺨﺼﻮﺻ ًﺎ ﯾﺤﯿﯽ ازل و‬
> ‫ﻋﻮاﻧﺎن او اﺳﺖ ﮐﻪ در ﻣﻘﺎﺑﻞ آن ﻣﺆﻣﻨﯿﻦ را راﻫﻨﻤﺎ و ﻫﺪاﯾﺖ ﺑﻪ وﻇﺎﺋﻒ ﺧﻮد‬
> ‫ﻣﯿﻨﻤﺎﯾﻨﺪ‪ .‬در ﺧﺼﻮص ﻣﻄﺎﻟﺐ ﻣﻨﺪرﺟﻪ ﻣﯿﺘﻮان ﺑﻮﺿﻮح وﺟﻪ ﺗﺸﺎﺑﻪ ﺳﻮرةاﻟﺒﯿﺎن را ﺑﺎ‬
> ‫ﻟﻮح ﺑﻬﺎء ﻣﻼﺣﻈﻪ ﻧﻤﻮد‪.‬‬
> ‫ﻣﻔﻬﻮم ﻛﻞ اﻟﺨﻴﺮ‬
> ‫در اﺑﺘﺪای ﺳﻮرةاﻟﺒﯿﺎن ﺟﻤﺎل ﻗﺪم ﺟﻞ اﺳﻤﻪ اﻻﻋﻈﻢ ﺧﻄﺎب ﺑﻪ ﺣﺎﻣﻞ اﯾﻦ ﻟﻮح ﮐﻪ در‬
> ‫ﻣﺤﻀﺮ ﻫﯿﮑﻞ ﻣﺒﺎرک ﺣﺎﺿﺮ ﺑﻮده اﺳﺖ ﭼﻨﯿﻦ ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪" :‬و ﻗﺎم ﺗﻠﻘﺎء اﻟﻌﺮش‬
> ‫ﻣﻨﻈﺮ اﻟﻠﻪ اﻟﻌﻠﯽ اﻷﻋﻠﲐ و ﺳﻤﻊ ﻧﻐﻤﺎﺗﻪ رﺑﻪ اﻟﺮﺣﻤﻦ اﻟﺮﺣﯿﻢ و ﻓﺎز ﺑﮑﻞ اﻟﺨﯿﺮ‬
> ‫ﺣﯿﻦ اﻟﺬی ﻫﺒﺖ ﻋﻠﯿﻪ ﻧﻔﺤﺎت اﻟﻘﺪس ﻋﻦ رﺿﻮان اﻟﻠﻪ اﻟﻌﻠﯽ اﻟﻤﻘﺘﺪر اﻟﻌﺰﯾﺰ‬
> ‫اﻟﻌﻈﯿﻢ" ﭘﺲ او ﮐﻪ در ﻣﺤﻀﺮ ﻋﺮش اﻟﻬﻰ‪ ،‬ﻣﻨﻈﺮﮔﺎه ﺧﺪاوﻧﺪ ﻋﻠﯽ اﻋﻠﲐ ﻗﺎﺋﻢ اﺳﺖ‬
> ‫و آﻫﻨﮓ و ﻧﻐﻤﺎت ﺧﻮش اﻟﻬﯽ را ﻣﯿﺸﻨﻮد‪ ،‬ﺑﮑﻞ ﺧﯿﺮ ﻓﺎﺋﺰ ﺷﺪه اﺳﺖ ﭼﻪ ﮐﻪ ﺑﺮ او‬
> ‫ﻧﻔﺤﺎت ﻗﺪس رﺿﻮان اﻟﻬﯽ وزﯾﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﻫﻴﻜﻞ أﻃﻬﺮ ﻣﺠﺪد ًا در اﻧﺘﻬﺎی اﯾﻦ ﻟﻮح او‬
> ‫را ﺑﻪ اﯾﻦ ﻣﻘﺎم ﻋﻈﯿﻢ ﯾﺎدآور ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﻗﻮﻟﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ‪" :‬ﻓﻄﻮﺑﯽ ﻟﮏ ﺑﻤﺎ ﻓﺰت ﺑﮑﻞ‬
> ‫اﻟﺨﯿﺮ و اﺻﻠﻪ و ﻣﻨﺒﻌﻪ و ﮐﻨﺖ ﻣﻦ اﻟﻮاﺻﻠﯿﻦ"‬
> ‫در آﯾﺎت ﻣﺒﺎرﮐﮥ ﻓﻮق ﻗﻠﻢ أﻋﻠﲐ رﺳﯿﺪن ﺑﮑﻞ اﻟﺨﯿﺮ را در ﻋﺮﻓﺎن و ﻟﻘﺎء ﺣﻀﺮت‬
> ‫رﺣ ٰﻤﻦ ﮐﻪ ﻫﻤﺎﻧﺎ ﻟﻘﺎء ﻣﻈﻬﺮ ﻇﻬﻮر او ﻣﯿﺒﺎﺷﺪ ذﻛﺮ ﻧﻤﻮده ﻛﻪ اﺻﻞ و ﻣﻨﺒﻊ ﮐﻞ ﺧﯿﺮ‬
> ‫اﺳﺖ‪ .‬در ﮐﺘﺎب ﻣﺴﺘﻄﺎب اﻗﺪس آﻣﺪه اﺳﺖ ﻗﻮﻟﻪ ﺗﻌﺎﻟﯽ‪" :‬ان اول ﻣﺎ ﮐﺘﺐ اﻟﻠﻪ‬
> ‫ﻋﻠﯽ اﻟﻌﺒﺎد ﻋﺮﻓﺎن ﻣﺸﺮق وﺣﯿﻪ و ﻣﻄﻠﻊ اﻣﺮه اﻟﺬی ﮐﺎن ﻣﻘﺎم ﻧﻔﺴﻪ ﻓﯽ ﻋﺎﻟﻢ‬
> ‫اﻻﻣﺮ و اﻟﺨﻠﻖ ﻣﻦ ﻓﺎز ﺑﻪ ﻗﺪ ﻓﺎز ﺑﮑﻞ اﻟﺨﯿﺮ و اﻟﺬی ﻣﻨﻊ إﻧﻪ ﻣﻦ اﻫﻞ اﻟﻀﻼل‬
> ‫و ﻟﻮ ﯾﺄﺗﯽ ﺑﮑﻞ اﻷﻋﻤﺎل"‪.‬‬
> ‫در آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﻛﻪ ﻧﺤﻮۀ ﻓﺎﺋﺰ ﺷﺪن ﺑﻪ ﮐﻞ اﻟﺨﯿﺮ‪ ،‬ﺑﻪ ﺻﻮر ﻣﺨﺘﻠﻔﻰ ﺗﺒﻴﻴﻦ ﺷﺪه‪ .‬ازﺟﻤﻠﻪ‬
> ‫ﻣﯿﺘﻮان ﻣﻮارد ذﯾﻞ را ذﮐﺮ ﮐﺮد‪:‬‬
> 
> ‫‪155‬‬
> ‫ﻣﺮوري ﺑﺮ ﻣﻀﺎﻣﻴﻦ ﺳﻮرةاﻟﺒﻴﺎن‬                                    ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪١٠‬‬
> 
> ‫‪ –١‬ﻟﺴﺎن ﺣﻖ در ﺳﻮرةاﻟﻮﻓﺎ )ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ اﻟﻮاح ﺑﻌﺪ از ﮐﺘﺎب اﻗﺪس‪ ،‬ص‪(۱۱۲‬‬
> ‫ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪" :‬اﺻﻞ اﻟﻮﻓﺎ و ﻫﻮ اﻻﯾﻘﺎن ﺑﺎﻟﻘﻠﺐ و اﻻﻗﺮار ﺑﺎﻟﻠﺴﺎن ﺑﻤﺎ ﺷﻬﺪ اﻟﻠﻪ‬
> ‫ﻟﻨﻔﺴﻪ اﻻﻋﻠﯽ ﺑﺎﻧﯽ اﻧﺎ ﺣﯽ ﻓﯽ اﻓﻖ اﻻﺑﻬﲐ و ﻣﻦ ﻓﺎز ﺑﻬﺬه اﻟﺸﻬﺎدة ﻓﯽ ﺗﻠﮏ‬
> ‫اﻻﯾﺎم ﻓﻘﺪ ﻓﺎز ﺑﮑﻞ اﻟﺨﯿﺮ"‬
> ‫‪ –۲‬در ﻟﻮح ﻣﺒﺎرک ﺻﯿﺎم )رﺳﺎﻟﮥ ﺗﺴﺒﯿﺢ و ﺗﻬﻠﯿﻞ‪ ،‬ص‪(۲۶‬آﻣﺪه اﺳﺖ‪" :‬ﻃﻮﺑﯽ ﻟﻤﻦ‬
> ‫ﻧﻬﯽ اﻟﻨﻔﺲ ﻋﻦ اﻟﻬﻮی و اﺗﺒﻊ ﻣﺎ رﻗﻢ ﻣﻦ ﻗﻠﻤﮏ اﻻﻋﻠﯽ ﺣﺒﺎ ﻟﺠﻤﺎﻟﮏ و‬
> ‫ﻃﻠﺒﺎ ﻟﺮﺿﺎﺋﮏ اﻧﻪ ﻣﻤﻦ ﻓﺎز ﺑﮑﻞ اﻟﺨﯿﺮ و اﺗﺒﻊ اﻟﻬﺪی" ﺑﺮ اﺳﺎس اﯾﻦ ﺑﯿﺎن‬
> ‫ﻣﺒﺎرک‪ ،‬ﺣﻔﻆ ﻧﻔﺲ از ﻫﻮی و ﻫﻮس و ﻣﺸﺘﻬﯿﺎت ﻧﻔﺴﯿﻪ و ﻋﻤﻞ ﺑﻪ اواﻣﺮ اﻟﻬﯽ ﺣﺒﺎ‬
> ‫ﻟﺠﻤﺎﻟﻪ و ﻃﻠﺒﺎ ﻟﺮﺿﺎﺋﻪ اﻧﺴﺎن را ﺑﻪ ﻣﻘﺎم ﻓﻮز ﺑﮑﻞ اﻟﺨﯿﺮ ﻣﯿﺮﺳﺎﻧﺪ‪.‬‬
> ‫‪ –۳‬در ﻟﻮح ﻣﺒﺎرک ﻋﻨﺪﻟﯿﺐ )آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ‪ ،‬ج‪ ،۲‬ص‪ (۸‬ﺟﻤﺎل ﻗﺪم ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪:‬‬
> ‫"‪ ...‬ﺗﺎ اﻟﻠﻪ ﻣﻦ ﻓﺎز ﺑﺮﺿﺎﺋﯽ اﻧﻪ ﻣﻦ اﻫﻞ ﻣﻠﮑﻮﺗﯽ ﻟﯿﺼﻠﯽ ﻋﻠﯿﻪ اﻟﻤﻸ اﻻﻋﻠﲐ و‬
> ‫اﻫﻞ ﻣﺪاﺋﻦ اﻻﺳﻤﺎء ﯾﺸﻬﺪ ﺑﺬﻟﮏ ﻓﺎﻃﺮ اﻟﺴﻤﺎء ﻓﯽ ﻫﺬا اﻟﮑﺘﺎب اﻟﻤﺤﺘﻮم‪.‬‬
> ‫ﻣﻦ ﻓﺎز ﺑﻪ ﻓﺎز ﺑﮑﻞ اﻟﺨﯿﺮ و اﻟﺬی ﻣﻨﻊ اﻧﻪ ﻣﻦ اﻫﻞ اﻟﺘﺎﺑﻮت" ﺑﻪ اﺳﺘﻨﺎد اﯾﻦ آﯾﮥ‬
> ‫ﻣﺒﺎرﮐﻪ ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟ ّﻠﻪ ﻓﻮز ﺑﮑﻞ ﺧﯿﺮ را ﻣﺸﺮوط ﺑﺮﺿﺎی ﺧﻮد ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪ .‬ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ‬
> ‫در ﻟﻮح ﻣﺒﺎرک اﺻﻞ ﮐﻞ اﻟﺨﯿﺮ )ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ اﻟﻮاح ﺑﻌﺪ از ﮐﺘﺎب اﻗﺪس‪ ،‬ص‪(۹۲‬‬
> ‫ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪" :‬اﺻﻞ ﮐﻞ اﻟﺨﯿﺮ ﻫﻮ اﻻﻋﺘﻤﺎد ﻋﻠﯽ اﻟﻠﻪ و اﻻﻧﻘﯿﺎد ﻻﻣﺮه و اﻟﺮﺿﺎ‬
> ‫ﺑﻤﺮﺿﺎﺗﻪ"‬
> ‫‪ –۴‬در ﺳﻮرۀ ﻫﯿﮑﻞ )آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ‪ ،‬ج‪ ،۱‬ص‪ (۴۷‬ﺟﻤﺎل اﻗﺪس اﺑﻬﲐ ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪:‬‬
> ‫"ﻟﻮ ﺗﺤﺐ ان ﺗﺤﻤﻞ ﺛﻘﻞ اﻟﻤﻠﮏ ان اﺣﻤﻠﻪ ﻟﻨﺼﺮة اﻣﺮ رﺑﮏ ﺗﻌﺎﻟﯽ ﻫﺬا‬
> ‫اﻟﻤﻘﺎم اﻟﺬی ﻣﻦ ﻓﺎز ﺑﻪ ﻓﺎز ﺑﮑﻞ اﻟﺨﯿﺮ ﻣﻦ ﻟﺪن ﻋﻠﯿﻢ ﺣﮑﯿﻢ" ﻃﺒﻖ اﻳﻦ ﺑﻴﺎن‬
> ‫ﻣﻘﺪس ﻓﻮز ﺑﮑﻞ ﺧﯿﺮ در ﻧﺼﺮت اﻣﺮ اﻟﻬﯽ اﺳﺖ‪ .‬ﻧﺼﺮت اﻣﺮ اﻟﻬﯽ در آﺛﺎر ﺑﻬﺎﺋﯽ ﺑﻪ‬
> ‫ﻣﻔﺎﻫﯿﻢ ﻣﺨﺘﻠﻔﻪ آﻣﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺮای ﻣﺜﺎل ﻧﺼﺮت اﻣﺮ ﯾﺰدان ﻫﻤﺎﻧﺎ ﺗﺨ ّﻠﻖ ﺑﻪ اﺧﻼق‬
> ‫راﺿﯿﮥ ﻣﺮﺿﯿﻪ ﺑﻮده ﺗﺎ آﻧﮑﻪ اﻧﺴﺎن از ﺳﺎﺋﺮﯾﻦ ﻣﻤﺘﺎز ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺟﻤﺎل ﻗﺪم ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪:‬‬
> ‫"ﺑﮕﻮ اﻣﺮوز ﻧﺼﺮت و ﺧﺪﻣﺖ ﺑﻪ اﺧﻼق و اﻋﻤﺎل ﻃﯿﺒﻪ ﺑﻮده و ﻫﺴﺖ‪ .‬ﺑﻪ اﯾﻦ‬
> ‫ﺟﻨﻮد ﺑﺎﯾﺪ ﻧﺼﺮت ﻧﻤﻮد‪ ".‬و ﻧﯿﺰ‪" :‬ﺛﻢ اﻋﻠﻤﻮا ﺑﺎن ﻧﺼﺮ اﻟﻠﻪ ﻫﻮ ﻧﺼﺮﺗﮑﻢ‬
> ‫اﻧﻔﺴﮑﻢ ﺑﺤﺚ ﺗﮑﻮﻧﻦ ﻣﻤﺘﺎزا ﻋﻦ ﮐﻞ ﻣﻦ ﻓﯽ اﻟﻤﻠﮏ" و اﯾﻀﺎ ﺑﻪ ﻣﻌﻨﺎی اﻧﻘﻄﺎع‬
> ‫اﺳﺖ )ﻟﺌﺎﻟﯽاﻟﺤﮑﻤﺔ‪ ،‬ج‪ ،۳‬ص‪" :(۲۸‬ﺑﻠﻎ اﻟﻘﻮل اﻟﯽ اﻟﺬﯾﻦ ﻫﻢ آﻣﻨﻮا ﺛﻢ‬
> 
> ‫‪156‬‬
> ‫ﻣﺮوري ﺑﺮ ﻣﻀﺎﻣﻴﻦ ﺳﻮرةاﻟﺒﻴﺎن‬                                ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪١٠‬‬
> 
> ‫ﻋﻠﻤﻬﻢ ﺑﻨﺼﺮ اﻟﺬی ﮐﺎن ﻋﻨﺪ اﻟﻠﻪ ﻣﺤﺒﻮﺑﺎ و ﻫﻮ اﻻﻧﻘﻄﺎع ﻋﻦ ﮐﻞ ﻣﻦ ﻓﯽ‬
> ‫اﻟﻤﻠﮏ و ﻋﻦ ﮐﻞ ﻣﺎ ﮐﺎن ﻓﯽ اﻻرض ﻣﺸﻬﻮدا"‬
> ‫‪ –۵‬درﻟﻮﺣﯽ دﯾﮕﺮ )ﻟﺌﺎﻟﯽاﻟﺤﮑﻤﺔ‪ ،‬ج‪ ،۳‬ص‪ (۶۸‬ﺟﻤﺎل ﻗﺪم ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪" :‬ﻣﻦ ﻓﺎز‬
> ‫ﺑﺬﮐﺮه و ﮐﺎن ﺛﺎﺑﺘﺎ ﻓﯽ ﺣﺒﻪ اﻧﻪ ﻓﺎز ﺑﮑﻞ اﻟﺨﯿﺮ ﮐﺬﻟﮏ ﻗﺪر ﻣﻦ ﻟﺪی اﻟ ّﻠﻪ‬
> ‫اﻟﻌﺰﯾﺰ اﻟﻮدود" در اﯾﻦ ﻣﻘﺎم ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ ﻓﻮز ﺑﮑﻞ اﻟﺨﯿﺮ را در ذﮐﺮ اﻟﻬﯽ و ﺛﺒﻮت و‬
> ‫اﺳﺘﻘﺎﻣﺖ ﺑﺮﻣﺤﺒﺖ ﺣﻖ ﻣﯿﺪاﻧﻨﺪ‪.‬‬
> ‫‪ –۶‬در ﻣﻘﺎﻣﯽ دﯾﮕﺮ ﻟﺴﺎن ﺣﻖ ﺑﻪ اﯾﻦ ﮐﻠﻤﺎت ﺟﺎری )ﻟﺌﺎﻟﯽاﻟﺤﮑﻤﺔ‪ ،‬ج‪ ،۲‬ص‪:(۸۶‬‬
> ‫"اﺷﻬﺪ ﯾﺎ ﻣﺤﺒﻮﺑﯽ ان اﻟﺸﻬﺎدة ﻓﯽ ﺳﺒﯿﻠﮏ ﮐﺎﻧﺖ اﻣﻞ اﻧﺒﯿﺎﺋﮏ و اﻣﻨﺎﺋﮏ‪،‬‬
> ‫ﻗﺪ ﻧﻄﻖ ﺑﺬﻟﮏ ﻧﻘﻄﺔ اﻟﺒﯿﺎن اﻟﺬی اﺳﺘﺸﻬﺪ ﻓﯽ ﺳﺒﯿﻠﮏ‪ ،‬ﻗﺎل و ﻗﻮﻟﻪ اﻟﺤﻖ‪ :‬ﯾﺎ‬
> ‫ﺑﻘﯿﺔاﻟﻠﻪ ﻗﺪ ﻓﺪﯾﺖ ﺑﮑﻠﯽ ﻟﮏ و رﺿﯿﺖ اﻟﺴﺐ ﻓﯽ ﺳﺒﯿﻠﮏ و ﻣﺎ ﺗﻤﻨﯿﺖ اﻻ‬
> ‫اﻟﻘﺘﻞ ﻓﯽ ﻣﺤﺒﺘﮏ‪ .‬إن اﻟﺬی ﻓﺎز ﺑﻬﺬا اﻟﻤﻘﺎم اﻻﻋﻠﯽ اﻻﻋﻠﲐ إﻧﻪ ﻓﺎز ﺑﮑﻞ‬
> ‫اﻟﺨﯿﺮ ﻓﯽ اﻵﺧﺮة و اﻻوﻟﯽ" در اﯾﻦ ﺑﯿﺎن ﺷﻬﺎدت در راه ﻣﺤﺒﻮب ﺣﻘﯿﻘﯽ را‬
> ‫وﺳﯿﻠﮥ رﺳﯿﺪن ﺑﻪ ﻛﻞ اﻟﺨﻴﺮ در دو ﺟﻬﺎن داﻧﺴﺘﻪاﻧﺪ‪.‬‬
> ‫‪ –۷‬ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟ ّﻠﻪ در ﺟﺎى دﻳﮕﺮ ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ )ﻟﺌﺎﻟﯽاﻟﺤﮑﻤﺔ‪ ،‬ج‪ ،۱‬ص‪" :(۱۸‬ﻣﻦ‬
> ‫ﻓﺎز ﺑﺎﻟﻌﺒﻮدﯾﺔ ﻟﻠﻪ اﻟﺤﻖ اﻧﻪ ﻓﺎز ﺑﮑﻞ اﻟﺨﯿﺮ" و اﯾﻦ ﻋﺒﻮدﯾﺖ را ﺣﻀﺮت‬
> ‫ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‪ ،‬ﻣﺜﻞ اﻋﻼی ﻋﺒﻮدﯾﺖ‪ ،‬ﭼﻨﯿﻦ ﺗﻮﺻﻴﻒ ﻣﻴﻨﻤﺎﻳﻨﺪ )ﺣﺪﯾﻘﮥ ﻋﺮﻓﺎن‪ ،‬ص‪:(۲۷۸‬‬
> ‫"در ﻋﺒﻮدﯾﺖ آﺳﺘﺎن ﻣﻘﺪس ﺑﺎ ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﺷﺮﯾﮏ و ﺳﻬﯿﻢ ﮔﺮدﯾﺪ زﯾﺮا ﻧﺰد او‬
> ‫دﯾﻬﯿﻢ ﭘﺎدﺷﺎﻫﯽ آﺳﺘﺎن ﻣﻘﺪس اﺳﺖ و اﻓﺴﺮ ﺟﻬﺎنﺑﺎﻧﯽ ﻋﺒﻮدﯾﺖ درﮔﺎه‬
> ‫ﺟﻤﺎل ﻗﺪم و اﯾﻦ ﻋﺒﻮدﯾﺖ ﻧﺸﺮ ﻧﻔﺤﺎت اﺳﺖ و اﻗﺎﻣﮥ ﺑﯿﻨﺎت اﺳﺖ و ﻣﺸﺎﻫﺪۀ‬
> ‫آﯾﺎت واﺿﺤﺎت اﺳﺖ و ﺗﻔﺴﯿﺮ ﮐﻠﻤﺎت اﺳﺖ و ﺗﺮوﯾﺞ ﺑﺸﺎرات اﺳﺖ و ﮐﺸﻒ‬
> ‫ﺳﺒﺤﺎت اﺳﺖ و ﺧﺮق ﺣﺠﺒﺎت اﻫﻞ اﺣﺘﺠﺎب اﺳﺖ و ﺗﺒﻠﯿﻎ اﻣﺮ ﻣﺎﻟﮏ اﺳﻤﺎء‬
> ‫و ﺻﻔﺎت اﺳﺖ‪".‬‬
> ‫‪ –۸‬رﺳﯿﺪن ﺑﻪ اﻳﻦ ﻣﻘﺎم و ﻓﻮز ﺑﮑﻞ اﻟﺨﯿﺮ ﻧﻪ ﻓﻘﻂ در ﻋﻮاﻟﻢ ﻣﻌﻨﻮی و روﺣﺎﻧﯽ‬
> ‫ﻣﯿﺒﺎﺷﺪ ﺑﻠﮑﻪ در ﻋﺎﻟﻢ ﺟﺴﻤﺎﻧﯽ و ﻣﺎدی ﻧﯿﺰ ﻣﻘﺪر ﺷﺪه اﺳﺖ‪ ،‬ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﺣﻀﺮت‬
> ‫ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ )ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ‪ ،‬ج‪ ،۱‬ص‪" :(۷۳‬اﻟﺬﯾﻦ ﻣﺎ اﺳﺘﻨﺸﻘﻮا راﺋﺤﺔ اﻟﺤﯿﺎء‬
> ‫و ﺗﺮﮐﻮا اﻟﻨﻬﯽ و ﺗﻤﺴﮑﻮا ﺑﺎﻟﻬﻮی و ﻟﮑﻦ ﻟﻤﺎ ﮐﺎﻧﻮا ﻏﺎﻟﺒﯿﻦ ﻣﻦ ﺣﯿﺚ اﻟﺮوح‬
> ‫ﮐﺬﻟﮏ ﺳﯿﻐﻠﺒﻮن ﻣﻦ ﺣﯿﺚ اﻟﺠﺴﺪ ﻋﻠﯽ اﻋﺪاﺋﻬﻢ ﺑﻘﺪرة ﺑﺎرﺋﻬﻢ ﻻن اﻟﻠﻪ‬
> 
> ‫‪157‬‬
> ‫ﻣﺮوري ﺑﺮ ﻣﻀﺎﻣﻴﻦ ﺳﻮرةاﻟﺒﻴﺎن‬                                     ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪١٠‬‬
> 
> ‫ﺟﻌﻞ ﮐﻞ اﻟﺨﯿﺮ ﻻﺣﺒﺎﺋﻪ ﻓﯽ ﮐﻞ ﻋﺎﻟﻢ ﻣﻦ اﻟﻌﻮاﻟﻢ ﺣﺘﯽ ﻓﯽ ﻋﺎﻟﻢ اﻟﺠﺴﻢ و‬
> ‫اﻟﺬﮐﺮ"‬
> ‫ﻧﺼﺎﺋﺢ و ارﺷﺎدات‬
> ‫ﻗﺴﻤﺖ اﻋﻈﻢ ﺳﻮرۀ ﻣﺒﺎرﮐﮥ اﻟﺒﯿﺎن ﺷﺎﻣﻞ ﻣﻮاﻋﻆ و ارﺷﺎدات ﺟﻤﺎل رﺣ ٰﻤﻦ ﺑﻪ اﻫﻞ‬
> ‫ﺑﯿﺎن و ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﻣﺆﻣﻨﯿﻦ و ﺛﺎﺑﺘﯿﻦ ﺑﺮ ﻋﻬﺪ و ﭘﯿﻤﺎن اﺳﺖ و در اﻳﻦ ﻗﺴﻤﺖ ﺳﻌﻰ ﻣﻴﺸﻮد‬
> ‫ﺑﻪ ﻣﻬﻢﺗﺮﻳﻦ آﻧﻬﺎ اﺷﺎره ﺷﻮد‪.‬‬
> ‫اﻟﻒ( ﺗﺒﻠﯿﻎ اﻣﺮ ﺣﻀﺮت ﯾﺰدان‬
> ‫ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ ﻣﮑ ّﺮر ﻣﺆﻣﻨﯿﻦ را ﺑﻪ اﻣﺮ ﻣﻬﻢ ﺗﺒﻠﯿﻎ ﯾﺎدآورﺷﺪه ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﮐﻪ ﺗﺒﻠﯿﻎ در اﯾﻦ‬
> ‫ﻇﻬﻮر ﺑﻪ ﺑﯿﺎن اﺳﺖ‪ ،‬زﯾﺮا ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪" :‬ﻗﻞ ﯾﺎ ﻣﻸ اﻟﺒﻬﺎء ﺑﻠﻐﻮ اﻣﺮاﻟﻠﻪ ﻻن اﻟﻠﻪ ﮐﺘﺐ‬
> ‫ﻟﮑﻞ ﻧﻔﺲ ﺗﺒﻠﯿﻎ اﻣﺮه و ﺟﻌﻠﻪ اﻓﻀﻞ اﻻﻋﻤﺎل ﻻﻧﻬﺎ ﻟﻦ ﯾﻘﺒﻞ اﻻ ﺑﻌﺪ ﻋﺮﻓﺎن‬
> ‫اﻟﻠﻪ اﻟﻤﻬﯿﻤﻦ اﻟﻌﺰﯾﺰ اﻟﻘﺪﯾﺮ‪ .‬و ﻗﺪر اﻟﺘﺒﻠﯿﻎ ﺑﺎﻟﺒﯿﺎن ﻻ ﺑﺪوﻧﻪ ﮐﺬﻟﮏ ﻧﺰل اﻻﻣﺮ‬
> ‫ﻣﻦ ﺟﺒﺮوتاﻟﻠﻪ اﻟﻌﻠﯽ اﻟﺤﮑﯿﻢ" و ﺷﺎﯾﺪ از اﯾﻦ ﺑﺎب ﺑﻮده اﺳﺖ ﮐﻪ ﻧﺎم اﯾﻦ ﺳﻮره‬
> ‫را ﺳﻮرةاﻟﺒﯿﺎن اﻃﻼق ﻧﻤﻮدﻧﺪ‪ ،‬زﯾﺮا ﻗﻮۀ ﻧﻔﻮذ ﮐﻠﻤﺎت و آﯾﺎت ﺣﻖ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﯿﺎن آن‬
> ‫ﺟﺎن و وﺟﺪان ﻣﺴﺘﻤﻊ را ﻣﻨﻘﻠﺐ ﻣﯿﮑﻨﺪ‪ .‬و ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪" :‬ﻻ ﺗﺠﺎدﻟﻮا ﻟﻠﺪﻧﯿﺎ‬
> ‫و ﻣﺎ ﻗﺪر ﻓﯿﻬﺎ ﺑﺎﺣﺪ ﻻن اﻟﻠﻪ ﺗﺮﮐﻬﺎ ﻻﻫﻠﻬﺎ و ﻣﺎ اراد ﻣﻨﻬﺎ اﻻ ﻗﻠﻮب اﻟﻌﺒﺎد و‬
> ‫اﻧﻬﺎ ﯾﺴﺨﺮ ﺑﺠﻨﻮد اﻟﻮﺣﯽ و اﻟﺒﯿﺎن ‪"...‬‬
> ‫ﻫﻴﻜﻞ أﻃﻬﺮ در ﻣﻮرد ﺧﺼﻮﺻﯿﺎت اﻣﺮ ﺗﺒﻠﯿﻎ و ﻣﺒﻠﻎ و ﻣﻬﺎرﺗﻬﺎی ﻻزﻣﻪ ﻫﺪاﻳﺖ ﻧﻤﻮده‪،‬‬
> ‫در ﻫﻤﺎن اﺑﺘﺪای اﯾﻦ ﺳﻮرۀ ﮐﺮﯾﻤﻪ ﺑﻪ ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻟﻮح اﻣﺮ ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﮐﻪ‪" :‬ﺑﻠﻎ اﻣﺮ‬
> ‫ﻣﻮﻻک اﻟﯽ ﮐﻞ ﻣﻦ ﻓﯽ اﻟﺴﻤﻮات و اﻻرض ان وﺟﺪت ﻣﻘﺒﻼ ﻓﺎﻇﻬﺮ ﻋﻠﯿﻪ‬
> ‫ﻟﺌﺎﻟﯽ ﺣﮑﻤﺔ اﻟﻠّﻪ رﺑﮏ ﻓﯿﻤﺎ اﻟﻘﺎک اﻟﺮوح و ﮐﻦ ﻣﻦ اﻟﻤﻘﺒﻠﯿﻦ و ان وﺟﺪت‬
> ‫ﻣﻌﺮﺿﺎ ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ ﻓﺘﻮﮐﻞ ﻋﻠﯽ اﻟﻠّﻪ رﺑﮏ و رب اﻟﻌﺎﻟﻤﯿﻦ‪ .‬ﺗﺎ اﻟﻠّﻪ اﻟﺤﻖ ﻣﻦ‬
> ‫ﯾﻔﺘﺢ ﺷﻔﺘﺎه ﻓﯽ ذﮐﺮ اﺳﻢ رﺑﻪ ﻟﯿﻨﺰل ﻋﻠﯿﻪ ﺟﻨﻮد اﻟﻮﺣﯽ ﻋﻦ ﻣﺸﺮق اﺳﻤﯽ‬
> ‫اﻟﺤﮑﯿﻢ اﻟﻌﻠﯿﻢ و ﯾﻨﺰﻟﻦ ﻋﻠﯿﻪ اﻫﻞ ﻣﻸ اﻻﻋﻠﲐ ﺑﺼﺤﺎﺋﻒ ﻣﻦ اﻟﻨﻮر و ﮐﺬﻟﮏ‬
> ‫ﻗﺪر ﻓﯽ ﺟﺒﺮوت اﻻﻣﺮ ﻣﻦ ﻟﺪن ﻋﺰﯾﺰ ﻗﺪﯾﺮ‪".‬‬
> ‫ﭼﻮن اﻣﺮاﻟ ّﻠﻪ در اﯾﻦ ﻇﻬﻮر اﻋﻈﻢ اﻣﺮی اﺳﺖ زﻧﺪه و اورﮔﺎﻧﯿﮏ ﮐﻪ أﺻﻮل وﻣﺒﺎدی‬
> ‫اﺳﺎﺳﻴﮥ آن را ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟ ّﻠﻪ در آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﮐﮥ ﺧﻮد ﺑﻴﺎن و ﺗﺼﺮﻳﺢ و ﺗﺄ ﻛﻴﺪ ﻧﻤﻮدهاﻧﺪ‬
> 
> ‫‪158‬‬
> ‫ﻣﺮوري ﺑﺮ ﻣﻀﺎﻣﻴﻦ ﺳﻮرةاﻟﺒﻴﺎن‬                                  ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪١٠‬‬
> 
> ‫و ﺗﺤﻘّﻖ و ﺗﺠ ّﻠﯽ آن ﺑﻪ ﻧﺤﻮى ﺗﺪرﻳﺠﯽ ﺑﺮ ﺣﺴﺐ ﻣﻘﺘﻀﻴﺎت زﻣﺎﻧﻪ ﺻﻮرت ﻣﻴﮕﻴﺮد‪،‬‬
> ‫ﻟﺬا ﻣﻨﺎﺳﺐ اﺳﺖ ﯾﺎدآور ﺷﻮﯾﻢ ﮐﻪ ﺗﻤﺎم آﻧﭽﻪ در ﻣﻮرد ﻓﺮﯾﻀﮥ ﺗﺒﻠﯿﻎ و ﺧﺼﺎﺋﺺ و‬
> ‫ﺻﻔﺎت ﻣﺒﻠﻎ و ﻣﻬﺎرﺗﻬﺎی ﻻزﻣﻪ از ﻣﺘﻦ ﺳﻮرةاﻟﺒﯿﺎن ذﮐﺮ ﻣﯿﺸﻮد‪ ،‬اﻣﺮوزه ﻧﯿﺰ ﺑﯿﺖاﻟﻌﺪل‬
> ‫اﻋﻈﻢ اﻟﻬﯽ ﻣﺠ ّﺪد ًا ﻣﺎ را ﺑﻪ آن ﺧﺼﺎﺋﺺ ﻣﺘﻨﺒّﻪ و ﻣﺘﺬﮐّﺮ و ﺗﺸﻮﯾﻖ ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﺗﺎ ﺑﺎ‬
> ‫ﺷﺮﮐﺖ در دورهﻫﺎی ﻣﺆﺳﺴﺎت آﻣﻮزﺷﯽ ﻣﻬﺎرﺗﻬﺎی ﻻزﻣﻪ ﺑﺮای ﺗﺒﻠﯿﻎ و رﺷﺪ ﺟﺎﻣﻌﻪ را‬
> ‫ﻓﺮا ﮔﯿﺮﯾﻢ و ﺑﻪ ﻣﺮﺣﻠﮥ اﺟﺮاء درآورﻳﻢ ﺗﺎ ﭘﯿﺸﺒﺮد دو ﺟﺮﯾﺎن ﺗﻮﺳﻌﻪ و ﺗﺤﮑﯿﻢ ﺗﺄﻣﯿﻦ ﺷﻮد‬
> ‫و ﺑﺎﻟﻤﺂل ﻣﺪﻧﯿﺖ اﻟﻬﯿﻪ ﺑﺮ روی زﻣﯿﻦ ﺗﺄﺳﯿﺲ ﮔﺮدد و ﻛﻞ ﺑﻪ )ﻛﻞ اﻟﺨﻴﺮ( ﻓﺎﺋﺰ ﺷﻮﻳﻢ‪.‬‬
> ‫ﺑﺎ اﺳﺘﻨﺎد ﺑﻪ آﯾﺎت ﻓﻮق و دﯾﮕﺮ آﯾﺎت ﺳﻮرةاﻟﺒﯿﺎن ﺑﺎﯾﺪ ﻣﻄﺎﻟﺐ زﯾﺮ را در اﻣﺮ ﺗﺒﻠﯿﻎ‬
> ‫ﻣﻮرد ﺗﻮﺟﻪ ﻗﺮار داد‪:‬‬
> ‫‪ –۱‬ﺗﺒﻠﯿﻎ ﻓﺮﯾﻀﻪای اﺳﺖ ﺑﺮ ﻫﺮ ﻣﺆﻣﻦ‪ ،‬زﯾﺮا ﮐﻪ ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪" :‬ﻗﻞ ﯾﺎ ﻣﻸ اﻟﺒﻬﺎء ﺑﻠﻐﻮا‬
> ‫اﻣﺮ اﻟﻠﻪ ﻻن اﻟﻠﻪ ﮐﺘﺐ ﻟﮑﻞ ﻧﻔﺲ ﺗﺒﻠﯿﻎ اﻣﺮه و ﺟﻌﻠﻪ اﻓﻀﻞ اﻻﻋﻤﺎل ﻻﻧﻬﺎ ﻟﻦ‬
> ‫ﯾﻘﺒﻞ اﻻ ﺑﻌﺪ ﻋﺮﻓﺎن اﻟﻠﻪ اﻟﻤﻬﯿﻤﻦ اﻟﻌﺰﯾﺰ اﻟﻘﺪﯾﺮ" ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ در ﻟﻮح ﻋﻨﺪﻟﯿﺐ‬
> ‫)اﻗﺘﺪارات و ﭼﻨﺪ ﻟﻮح دﯾﮕﺮ‪ ،‬ص‪ (۱۱‬ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪" :‬ﺣﮑﻢ ﺗﺒﻠﯿﻎ از ﺳﻤﺎء اﻣﺮ‬
> ‫ﻣﺨﺼﻮص ﮐﻞ ﻧﺎزل ﯾﻌﻨﯽ ﮐﻞ ﺑﺂن ﻣﺄﻣﻮرﻧﺪ" ﭘﺲ اﻓﺮاد ﻣﺆﻣﻨﯿﻦ‪ ،‬از ﭘﯿﺮ و ﺟﻮان‪،‬‬
> ‫زن و ﻣﺮد‪ ،‬ﻫﺮ ﯾﮏ در ﻗﺒﺎل ﺣﻖ ﻣﺴﺌﻮل ﻫﺴﺘﻨﺪ ﮐﻪ وﻇﯿﻔﮥ ﺗﺒﻠﯿﻎ را اﻧﺠﺎم دﻫﻨﺪ‪.‬‬
> ‫‪ –۲‬ﮐﻠﻤﺔاﻟﻠﻪ ﺑﺎﯾﺪ ﺑﻪ ﺟﻤﯿﻊ و ﺑﺪون اﺳﺘﺜﻨﺎء ﺑﻪ ﺗﻤﺎم ﺑﻨﺪﮔﺎن ﺣﻖ اﺑﻼغ ﺷﻮد‪" :‬ﺑﻠﻎ‬
> ‫اﻣﺮ ﻣﻮﻻک اﻟﯽ ﮐﻞ ﻣﻦ ﻓﯽ اﻟﺴﻤﻮات و اﻻرض"‬
> ‫‪ –۳‬در ﺣﯿﻦ اﺑﻼغ اﮔﺮ ﻣﺴﺘﻤﻊ را ﻣﻘﺒﻞ ﯾﺎﻓﺘﯿﻢ او را از ﻟﺌﺎﻟﯽ ﻣﺨﺰوﻧﻪ در آﯾﺎت اﻟﻬﯽ‬
> ‫ﺑﻬﺮهﻣﻨﺪ ﻧﻤﺎﺋﯿﻢ و اﮔﺮ ﮔﻮش ﺷﻨﻮا ﻧﯿﺎﻓﺘﯿﻢ او را ﺑﺤﺎل ﺧﻮد ﮔﺬارﯾﻢ و ﺗﻮﮐّﻞ ﺑﺮ ﺣﻖ‬
> ‫ﻧﻤﺎﺋﯿﻢ‪ ،‬ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ آﻣﺪه اﺳﺖ "و ان وﺟﺪت ﻣﻌﺮﺿﺎ ﻓﺎﻋﺮض ﻋﻨﻪ ﻓﺘﻮﮐﻞ ﻋﻠﯽ اﻟﻠﻪ‬
> ‫رﺑﮏ و رب اﻟﻌﺎﻟﻤﯿﻦ" در اﯾﻦ ﺧﺼﻮص ﻟﺴﺎن ﻋﻈﻤﺖ ﻧﯿﺰ ﺗﻮﺿﯿﺢ ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ )اﻣﺮ و‬
> ‫ﺧﻠﻖ‪ ،‬ج‪ ،۳‬ص‪" :(۴۷۳‬اﮔﺮ ﻧﺰد ﺷﻤﺎ ﮐﻠﻤﻪ و ﯾﺎ ﺟﻮﻫﺮی اﺳﺖ ﮐﻪ دون ﺷﻤﺎ از‬
> ‫آن ﻣﺤﺮوم ﺑﻠﺴﺎن ﻣﺤﺒﺖ و ﺷﻔﻘﺖ اﻟﻘﺎء ﻧﻤﺎﺋﯿﺪ و ﺑﻨﻤﺎﺋﯿﺪ‪ .‬اﮔﺮ ﻗﺒﻮل ﺷﺪ و اﺛﺮ‬
> ‫ﻧﻤﻮد ﻣﻘﺼﻮد ﺣﺎﺻﻞ و اﻻ او را ﺑﻪ او واﮔﺬارﯾﺪ و در ﺑﺎرۀ او دﻋﺎ ﻧﻤﺎﺋﯿﺪ ﻧﻪ‬
> ‫ﺟﻔﺎ‪".‬‬
> ‫‪ –۴‬و ﻧﯿﺰ ﻣﺆﻣﻨﯿﻦ را ﯾﺎدآور ﻓﺮﻣﻮدﻧﺪ ﮐﻪ ﻣﺒﺎدا اﻣﺮ ﺗﺒﻠﯿﻎ ﺑﻪ ﻣﺠﺎدﻟﻪ و ﻣﺤﺎرﺑﻪ رﺳﺪ‬
> ‫"اﯾﺎﮐﻢ ان ﺗﺤﺎرﺑﻮا ﻣﻊ ﻧﻔﺲ‪ ".‬ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠﻪ در ﻟﻮﺣﯽ ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪" :‬اﻧﺸﺎءاﻟﻠﻪ‬
> 
> ‫‪159‬‬
> ‫ﻣﺮوري ﺑﺮ ﻣﻀﺎﻣﻴﻦ ﺳﻮرةاﻟﺒﻴﺎن‬                                 ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪١٠‬‬
> 
> ‫ﺑﺎ ﮐﻤﺎل ﺧﻠﻖ ﺗﺒﻠﯿﻎ ﻓﺮﻣﺎﺋﯿﺪ‪ .‬ﻧﺰاع و ﺟﺪال و ﻣﺤﺎرﺑﻪ و ﻣﻨﺎزﻋﻪ و ﻓﺴﺎد‬
> ‫ﺟﻤﯿﻌ ًﺎ در اﯾﻦ ﻇﻬﻮر اﻋﻈﻢ ﻧﻬﯽ ﺷﺪ و ﻫﺬا ﻣﻦ ﻓﻀﻠﻪ ﻋﻠﯽ اﻻﻣﻢ‪".‬‬
> ‫‪ –۵‬دﻳﮕﺮ رﻋﺎﻳﺖ ﺣﻜﻤﺖ و در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ اﺳﺘﻌﺪاد و ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ ﺷﺨﺺ ﻣﻘﺎﺑﻞ و ﺑﻪ‬
> ‫اﻧﺪازه ﺑﻴﺎن ﻛﺮدن ﻣﻄﻠﺐ ﺗﺎ آﻧﻜﻪ ﺑﻴﺎن در ﻗﻠﺐ ﺷﻨﻮﻧﺪه ﻧﺎﻓﺬ و ﻣﺆﺛﺮ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬در ﻟﻮﺣﯽ‬
> ‫)اﻣﺮ و ﺧﻠﻖ‪ ،‬ج‪ ،۳‬ص‪ (۴۷۱‬ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪" :‬ﻧﺼﺮت ﺣﻖ و ﺗﺒﻠﯿﻎ اﻣﺮش ﺑﻪ ﺣﮑﻤﺖ و‬
> ‫ﺑﯿﺎن ﺑﻮده و ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد و ﺑﯿﺎن ﻫﻢ ﺑﻪ اﻧﺪازۀ ﻫﺮ ﻧﻔﺴﯽ ﻇﺎﻫﺮ ﺷﻮد‪ ".‬در‬
> ‫ﺧﺼﻮص ﻋﻠﺖ و ﻧﺤﻮۀ ﻧﻔﻮذ ﺑﯿﺎن‪ ،‬ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟ ّﻠﻪ در ﻟﻮح ﺳﯿﺪ ﻣﻬﺪی‬
> ‫دﻫﺠﯽ )ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ اﻟﻮاح ﺑﻌﺪ از ﮐﺘﺎب اﻗﺪس‪ ،‬ص‪ (۱۲۲‬ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪" :‬ﻗﻞ ان اﻟﺒﯿﺎن‬
> ‫ﺟﻮﻫﺮ ﯾﻄﻠﺐ اﻟﻨﻔﻮذ و اﻻﻋﺘﺪال اﻣﺎ اﻟﻨﻔﻮذ ﻣﻌﻠﻖ ﺑﺎﻟﻠﻄﺎﻓﺔ و اﻟﻠﻄﺎﻓﺔ ﻣﻨﻮط‬
> ‫ﺑﺎﻟﻘﻠﻮب اﻟﺼﺎﻓﯿﺔ و اﻣﺎ اﻻﻋﺘﺪال اﻣﺘﺰاﺟﻪ ﺑﺎﻟﺤﮑﻤﺔ اﻟﺘﯽ ﻧﺰﻟﻨﺎﻫﺎ ﻓﯽ اﻟﺰﺑﺮ و‬
> ‫اﻻﻟﻮاح‪ .‬ﯾﺎ اﺳﻤﯽ ﺑﯿﺎن ﻧﻔﻮذ ﻣﯿﻄﻠﺒﺪ ﭼﻪ اﮔﺮ ﻧﺎﻓﺬ ﻧﺒﺎﺷﺪ ﻣﺆﺛﺮ ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﺑﻮد و‬
> ‫ﻧﻔﻮذ آن ﻣﻌﻠﻖ ﺑﺎﻧﻔﺎس ﻃﯿﺒﻪ و ﻗﻠﻮب ﺻﺎﻓﯿﻪ ﺑﻮده و ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ اﻋﺘﺪال ﻣﯿﻄﻠﺒﺪ‬
> ‫ﭼﻪ اﮔﺮ اﻋﺘﺪال ﻧﺒﺎﺷﺪ ﺳﺎﻣﻊ ﻣﺘﺤﻤﻞ ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﺷﺪ و در اول ﺑﺮ اﻋﺮاض ﻗﯿﺎم‬
> ‫ﻧﻤﺎﯾﺪ و اﻋﺘﺪال اﻣﺘﺰاج ﺑﯿﺎن اﺳﺖ ﺑﺤﮑﻤﺖﻫﺎﺋﯽ ﮐﻪ در زﺑﺮ و اﻟﻮاح ﻧﺎزل‬
> ‫ﺷﺪه‪".‬‬
> ‫‪ –۶‬ﺗﺄﯾﻴﺪ ﻃﺎﺋﻒ ﺣﻮل ﻣﺒﻠﻐﻴﻦ اﺳﺖ و ﻧﻔﺲ اﻗﺪام ﺟﺎذب ﺗﺄﺋﻴﺪات اﻟﻬﻴﻪ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺎﻳﺪ‬
> ‫در ﺣﯿﻦ ﺗﺒﻠﯿﻎ ﺑﻪ ذﮐﺮ ﺣﻖ و آﯾﺎت او و ذﻛﺮ اﺳﻢ أﻋﻈﻢ ﻣﺸﻐﻮل ﺷﻮﯾﻢ ﺗﺎ اﻳﻨﻜﻪ‬
> ‫ﺗﺄﯾﯿﺪات ﻣﻸ اﻋﻠﲐ ﺷﺎﻣﻞ ﺣﺎل ﺷﻮد‪ .‬در اﻳﻦ ﺳﻮره ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪" :‬ﺗﺎ اﻟﻠﻪ اﻟﺤﻖ ﻣﻦ‬
> ‫ﯾﻔﺘﺢ ﺷﻔﺘﺎه ﻓﯽ ذﮐﺮ اﺳﻢ رﺑﻪ ﻟﯿﻨﺰل ﻋﻠﯿﻪ ﺟﻨﻮد اﻟﻮﺣﯽ" )ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ در‬
> ‫ﺑﺴﯿﺎری از اﻟﻮاح ﺧﻮد را ﺑﻪ "ذﮐﺮ اﺳﻢ رب" ﺧﻮاﻧﺪﻧﺪ‪ ،‬ﮐﻨﺰ اﺳﺮار‪ ،‬ج‪ ،۱‬ص‪(۱۵۳‬‬
> ‫‪ –۷‬اﺗّﺨﺎذ روﺷﻬﺎﺋﻰ ﻛﻪ ﺿﺎﻣﻦ ﻣﻮﻓﻘﻴﺖ ﺗﺒﻠﻴﻎ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻣﺜﻼً در ﺑﺪاﻳﺖ ﻣﺒﻠّﻎ ﺑﺎﯾﺪ ﺧﻮد‬
> ‫آراﺳﺘﻪ ﺑﺼﻔﺎت رﺣﻤﺎﻧﯽ و ﮐﻤﺎﻻت اﻟﻬﯿﻪ ﺑﺎﺷﺪ و آﻧﭽﻪ را ﮐﻪ ﺑﺮ زﺑﺎن ﻣﯿﺮاﻧﺪ ﺧﻮد‬
> ‫ﻋﺎﻣﻞ آن ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬در اﯾﻦ ﺳﻮرۀ ﺟﻠﯿﻠﻪ آﻣﺪه اﺳﺖ‪" :‬و ﻣﻨﮑﻢ ﻣﻦ اراد ان ﯾﺒﻠﻎ اﻣﺮ‬
> ‫ﻣﻮﻻه ﻓﻠﯿﻨﺒﻐﯽ ﻟﻪ ﺑﺎن ﯾﺒﻠﻎ اوﻻ ﻧﻔﺴﻪ ﺛﻢ ﯾﺒﻠﻎ اﻟﻨﺎس ﻟﯿﺠﺬب ﻗﻮﻟﻪ ﻗﻠﻮب‬
> ‫اﻟﺴﺎﻣﻌﯿﻦ و ﻣﻦ دون ذﻟﮏ ﻟﻦ ﯾﺆﺛﺮ ﻗﻮﻟﻪ ﻓﯽ اﻓﺌﺪة اﻟﻄﺎﻟﺒﯿﻦ" و ﺣﻀﺮت‬
> ‫ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء در ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ ﻣﺒﺎرﮐﻪ )ج‪ ،۱‬ص‪ (۱۰۴‬ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ "و اﻣﺎ اﺻﻮل اﻟﺘﺒﻠﯿﻎ‬
> 
> ‫‪160‬‬
> ‫ﻣﺮوري ﺑﺮ ﻣﻀﺎﻣﻴﻦ ﺳﻮرةاﻟﺒﻴﺎن‬                                  ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪١٠‬‬
> 
> ‫اﻋﻠﻤﯽ أن اﻟﺘﺒﻠﯿﻎ إﻧﻤﺎ ﺑﺎﻻﻋﻤﺎل اﻟﻤﻠﮑﻮﺗﯿﺔ و اﻻَﺧﻼق اﻟﺮﺣﻤﺎﻧﯿﺔ و اﻟﺒﯿﺎن و‬
> ‫ﯾﺠﺐ أن اﻋﻤﺎﻟﻪ و اﻓﻌﺎﻟﻪ ﺗﺸﻬﺪ ﺑﺼﺪق اﻗﻮاﻟﻪ"‬
> ‫ﺟﻤﺎل ﻗﺪم در اﯾﻦ ﻟﻮح اﺷﺎره ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﺑﻪ ﻧﻔﻮﺳﯽ ﮐﻪ ﺧﻮد ﻋﺎﻣﻞ ﺑﻪ اواﻣﺮ و اﺣﮑﺎم‬
> ‫اﻟﻬﯽ ﻧﯿﺴﺘﻨﺪ وﻟﯿﮑﻦ ﮔﺎﻫﯽ اﺗﻔﺎق ﻣﻰاﻓﺘﺪ ﻛﻪ ﺑﯿﺎن آﻧﻬﺎ در ﺣﯿﻦ ﺗﺒﻠﯿﻎ ﻣﺆﺛﺮ واﻗﻊ‬
> ‫ﻣﯿﺸﻮد‪ .‬آن ﻓﻘﻂ ﺑﻪ ﻋﻠﺖ ﻗﻮۀ ﻧﺎﻓﺬهاﯾﺴﺖ ﮐﻪ در ﮐﻠﻤﺔاﻟ ّﻠﻪ ﻣﮑﻨﻮن و ﻣﺨﺰون اﺳﺖ‪،‬‬
> ‫ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪" :‬اﯾﺎﮐﻢ ﯾﺎ ﻗﻮم ﻻ ﺗﮑﻮﻧﻦ ﻣﻦ اﻟﺬﯾﻦ ﯾﺄﻣﺮون اﻟﻨﺎس ﺑﺎﻟﺒﺮ و‬
> ‫ﯾﻨﺴﻮن اﻧﻔﺴﻬﻢ اوﻟﺌﮏ ﯾﮑﺬﺑﻬﻢ ﮐﻠﻤﺎ ﯾﺨﺮج ﻣﻦ اﻓﻮاﻫﻬﻢ ﺛﻢ ﺣﻘﺎﯾﻖ اﻻﺷﯿﺎء‬
> ‫ﺛﻢ ﻣﻼﺋﮑﺔ اﻟﻤﻘﺮﺑﯿﻦ‪ .‬و ان ﯾﺆﺛﺮ ﻗﻮل ﻫﺆﻻء ﻓﯽ اﺣﺪ ﻫﺬا ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ﻣﻨﻬﻢ ﺑﻞ‬
> ‫ﺑﻤﺎ ﻗﺪر ﻓﯽ اﻟﮑﻠﻤﺎت ﻣﻦ ﻟﺪن ﻣﻘﺘﺪر ﺣﮑﯿﻢ‪ .‬و ﻣﺜﻠﻬﻢ ﻋﻨﺪاﻟ ّﻠﻪ ﮐﻤﺜﻞ اﻟﺴﺮاج‬
> ‫ﯾﺴﺘﻀﯿﺊ ﻣﻨﻪ اﻟﻌﺒﺎد و ﻫﻮ ﯾﺤﺘﺮق ﻓﯽ ﻧﻔﺴﻪ و ﯾﮑﻮن ﻣﻦ اﻟﻤﺤﺘﺮﻗﯿﻦ" اﯾﻦ‬
> ‫ﻣﻄﻠﺐ ﺑﺮ اﻫﻤﯿﺖ ﺑﺨﺎﻃﺮ ﺳﭙﺮدن آﺛﺎر اﻟﻬﯽ و اﺳﺘﻔﺎده از آن در ﺣﯿﻦ ﺗﺒﻠﯿﻎ ﺗﺄ ﻛﻴﺪ‬
> ‫ﻣﻴﻜﻨﺪ‪ ،‬ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در ﺑﻴﺎﻧﻰ دﯾﮕﺮ )اﻣﺮ و ﺧﻠﻖ‪ ،‬ج‪ ،۳‬ص‪ (۴۷۰‬ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪" :‬ﺑﺎﯾﺪ‬
> ‫ﻧﻔﻮس ﻣﻘﺪّﺳﻪ ﺗﻔﮑّﺮ و ﺗﺪﺑّﺮ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ در ﮐﯿﻔﯿﺖ ﺗﺒﻠﯿﻎ و از ﮐﺘﺐ ﺑﺪﯾﻌﮥ اﻟﻬﯿﻪ در‬
> ‫ﻫﺮ ﻣﻘﺎﻣﯽ آﯾﺎﺗﯽ و ﮐﻠﻤﺎﺗﯽ ﺣﻔﻆ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‪ .‬ﺑﻪ آﯾﺎت اﻟﻬﯽ ﻧﺎﻃﻖ ﺷﻮﻧﺪ ﮐﻪ‬
> ‫اوﺳﺖ اﮐﺴﯿﺮ اﻋﻈﻢ و ﻃﻠﺴﻢ اﮐﺒﺮ اﻓﺨﻢ ﮐﻪ ﺳﺎﻣﻊ را ﻣﺠﺎل ﺗﻮﻗﻒ ﻧﻤﺎﻧﺪ‪".‬‬
> ‫ب( ﻓﻀﺎﺋﻞ اﺧﻼﻗﯽ‬
> ‫أﺻﻮل و ﻣﺒﺎدی أﺧﻼﻗﯽ و ﻗﻀﺎﯾﺎی ﻣﺮﺗﺒﻂ ﺑﻪ آن ﯾﮑﯽ از ﺑﻨﯿﺎدیﺗﺮﯾﻦ و اﺳﺎﺳﯽﺗﺮﯾﻦ‬
> ‫ﻣﻄﺎﻟﺒﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ در آﺛﺎر ﻃﻠﻌﺎت ﻣﻘﺪﺳﮥ اﻳﻦ ﻇﻬﻮر أﻋﻈﻢ ﻣﻄﺮح ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬در ﻣﺘﻦ‬
> ‫اﻳﻦ ﺳﻔﺮ ﻛﺮﻳﻢ اﺷﺎره ﺑﻪ ﺑﻌﻀﻰ ﻓﻀﺎﺋﻞ و ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت أﺧﻼق ﺑﻬﺎﺋﻰ ﺷﺪه اﺳﺖ ﻛﻪ‬
> ‫ﻣﺨﺘﺼﺮ ًا ﺑﻪ آن اﺷﺎره ﻣﻴﺸﻮد‪:‬‬
> ‫‪ –١‬ﻋﺒﻮدﯾﺖ‬
> ‫"ﻗﻢ ﻋﻠﯽ ﻋﺒﻮدﯾﺔ اﻟﺼﺮﻓﺔ ﻻن ﺑﻬﺎ ﯾﺜﺒﺖ اﻣﺮاﻟﻠﻪ رﺑﮏ و ﺗﻨﺰل اﻟﺮﺣﻤﺔ ﻋﻠﯽ‬
> ‫اﻟﻌﺎﻟﻤﯿﻦ ‪"...‬‬
> ‫"ﻣﻦ وﺟﺪ ﻟﺬة اﻟﻌﺒﻮدﯾﺔ و ﺣﻼوﺗﻬﺎ ﻟﻦ ﯾﺒﺪﻟﻬﺎ ﺑﺸﯿﺊ ﻋﻤﺎ ﺧﻠﻖ ﺑﯿﻦ اﻟﺴﻤﻮات و‬
> ‫اﻻرﺿﯿﻦ و ﺑﻬﺎ ﺗﺴﺘﻀﺊ وﺟﻮﻫﮑﻢ و ﺗﻄﻬﺮ ﺻﺪورﮐﻢ و ﺗﻘﺪس اﻧﻔﺴﮑﻢ و ﺗﻌﻠﻮا‬
> ‫آﺛﺎرﮐﻢ ﺑﯿﻦاﻟﻌﺎﻟﻤﯿﻦ" در ﺑﯿﺎن ﻣﻌﻨﺎی ﻋﺒﻮدﯾﺖ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‬
> ‫)ﻣﺎﺋﺪۀ آﺳﻤﺎﻧﯽ‪ ،‬ج‪ ،۳‬ص‪" :(۷‬از ﺟﻤﻠﻪ ﻣﻌﻨﯽ ﻋﺒﻮدﯾﺖ ﻣﺤﻀﻪ آﻧﮑﻪ ﻧﺰد آن‬
> 
> ‫‪161‬‬
> ‫ﻣﺮوري ﺑﺮ ﻣﻀﺎﻣﻴﻦ ﺳﻮرةاﻟﺒﻴﺎن‬                               ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪١٠‬‬
> 
> ‫ارادۀ ﻣﻄﻠﻘﻪ ﺟﺰ ﺗﺴﻠﯿﻢ و رﺿﺎ ﻧﺨﻮاﻫﯿﻢ و ﻏﯿﺮ ﺗﻮﮐّﻞ و اﻋﺘﻤﺎد ﺑﻪ آن ﻣﺸ ّﯿﺖ‬
> ‫ﻣﺤﯿﻄﻪ ﻧﺠﻮﺋﯿﻢ‪ ،‬ﭼﻪ ﺑﺴﻌﯽ و اﻫﺘﻤﺎم ﻗﻮاﻧﯿﻦ ﮐﻠﯿﮥ ﻋﻮاﻟﻢ ﻏﯿﺐ و ﺷﻬﻮد ﺗﻐﯿﯿﺮ‬
> ‫ﻧﯿﺎﺑﺪ" و ﻧﺘﺎﺋﺞ اﯾﻦ ﻋﺒﻮدﯾﺖ ﻫﻤﺎن ﻃﻮری ﮐﻪ ﺟﻤﺎل ﻗﺪم در ﺳﻮرةاﻟﺒﯿﺎن ﺗﻮﺿﯿﺢ‬
> ‫ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ ﺛﺒﻮت اﻣﺮ ﯾﺰدان‪ ،‬ﻧﺰول رﺣﻤﺖ ﭘﺮوردﮔﺎر ﺑﺮ ﺟﻬﺎﻧﯿﺎن‪ ،‬ﻧﻮراﻧﯿﺖ وﺟﻮه‪،‬‬
> ‫ﻃﻬﺎرت ﺻﺪور‪ ،‬ﺗﻘﺪﯾﺲ ﻧﻔﻮس و ﻇﻬﻮر و ﺗﻌﺎﻟﯽ ﺧﺪﻣﺎت و اﻋﻤﺎل ﻣﺆﻣﻨﯿﻦ اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫‪ –٢‬ﺷﮑﺮﮔﺬاری و اﻧﻔﺎق ﺑﺮ ﻓﻘﺮاء و ﻛﻤﻚ ﻣﺤﺘﺎﺟﻴﻦ‬
> ‫ﺟﻤﺎل ﻗﺪم در اﻳﻦ ﻟﻮح ﻣﻴﻔﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪" :‬و ﻻ ﺗﺤﺮﻣﻮا اﻟﻔﻘﺮاء ﻋﻤﺎ اﺗﺎﮐﻢ اﻟﻠﻪ ﻣﻦ ﻓﻀﻠﻪ‬
> ‫و اﻧﻪ ﯾﺠﺰی اﻟﻤﻨﻔﻘﯿﻦ ﺿﻌﻒ ﻣﺎ اﻧﻔﻘﻮا"‪" ،‬ان ﯾﺎ ﻣﻸ اﻻﻏﻨﯿﺎء ان رأﯾﺘﻢ ﻣﻦ ﻓﻘﯿﺮ ذی‬
> ‫ﻣﺘﺮﺑﺔ ﻻ ﺗﻔﺮوا ﻋﻨﻪ ﺛﻢ اﻗﻌﺪوا ﻣﻌﻪ اﺳﺘﻔﺴﺮوا ﻣﻨﻪ ﻋﻤﺎ رﺷﺢ ﻋﻠﯿﻪ ﻣﻦ رﺷﺤﺎت اﺑﺤﺮ‬
> ‫اﻟﻘﻀﺎء ﺗﺎ اﻟﻠﻪ ﻓﯽ ﺗﻠﮏ اﻟﺤﺎﻟﺔ ﯾﺸﻬﺪﻧﮑﻢ اﻫﻞ ﻣﻸ اﻻﻋﻠﲐ و ﯾﺼﻠﯿﻦ ﻋﻠﯿﮑﻢ و‬
> ‫ﯾﺴﺘﻐﻔﺮن ﻟﮑﻢ و ﯾﺬﮐﺮﻧﮑﻢ و ﯾﻤﺠﺪﻧﮑﻢ ﺑﺎﻟﺴﻦ ﻣﻘﺪس ﻃﺎﻫﺮ ﻓﺼﯿﺢ" در ﺑﯿﺎن اول‬
> ‫ﺟﻤﺎل ﻗﺪم‪ ،‬ﻣﻨﺠﯽ اﻣﻢ‪ ،‬ﺑﻨﺪﮔﺎن ﺧﻮد را ﺑﻪ اﻧﻔﺎق و ﻣﺴﺎﻋﺪت ﻓﻘﺮاء اﻣﺮ‬
> ‫ﻣﯿﻨﻤﺎﯾﺪ و وﻋﺪه ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﮐﻪ ﺟﺰای ﻧﻔﻮﺳﯽ ﮐﻪ اﻧﻔﺎق ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ دو ﺑﺮار‬
> ‫ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد و در ﺑﯿﺎن دوم ﺑﻪ ﺗﻮﺿﯿﺢ اﺻﻞ ﻣﻮاﺳﺎت اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ و راه و روش‬
> ‫اﯾﺠﺎد ﻣﺤﺒﺖ و رأﻓﺖ و ﺗﺄﻟﻒ و ﺗﻘﺎرب ﻃﺒﻘﺎت ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺟﺎﻣﻌﻪ و ﻣﺮاﻋﺎت‬
> ‫ﻓﻘﺮا و ﻣﺤﺘﺎﺟﯿﻦ ﻣﯽﭘﺮدازﻧﺪ ﮐﻪ اﮔﺮ ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﻓﻘﯿﺮی ﻣﺤﺘﺎج را دﯾﺪﯾﻢ‪ ،‬از او‬
> ‫دوری ﻧﮑﻨﯿﻢ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﺑﻪ ﭘﺎی ﺻﺤﺒﺖ او ﺑﻨﺸﯿﻨﯿﻢ و از او دﻟﺠﻮﺋﻰ ﻧﻤﺎﺋﻴﻢ و اﺑﺮاز‬
> ‫ﻫﻢدردى ﻛﺮده ﻛﻤﻚ و ﻣﺴﺎﻋﺪﺗﻰ ﻧﻤﺎﺋﻴﻢ‪ .‬ﭘﺲ از آن ﺟﻬﺖ ﺗﺸﻮﯾﻖ و ﺗﺮﻏﯿﺐ‬
> ‫ﯾﺎران ﺑﺮای ﻗﯿﺎم ﺑﻪ ﭼﻨﯿﻦ ﻓﻀﯿﻠﺖ ﻧﺘﺎﺋﺞ آﻧﯽ ﻣﺘﺮﺗﺒﻪ ﺑﺮ اﯾﻦ ﻋﻤﻞ را ﺑﯿﺎن‬
> ‫ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﮐﻪ در آن ﺣﻴﻦ و ﻫﻨﮕﺎم اﻧﺠﺎم اﻳﻦ ﻣﻮاﺳﺎت اﻫﻞ ﻣﻸ اﻋﻠﯽ ﺷﺎﻫﺪ‬
> ‫ﺑﺮ آن ﻣﮑﺎﻟﻤﻪ و دﻟﺠﻮﺋﯽ ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﺑﻮد و ﺑﻪ دﻋﺎ و ذﮐﺮ و ﺗﻤﺠﯿﺪ ﻣﺸﻐﻮل و‬
> ‫ﻃﻠﺐ اﺳﺘﻐﻔﺎر ﺑﺮای او ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﻧﻤﻮد‪.‬‬
> ‫ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﻣﯿﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪" :‬و ان اﺳﺘﺠﺎرﮐﻢ اﺣﺪ ﻣﻦ اﻟﻤﺆﻣﻨﯿﻦ و ﮐﻨﺘﻢ ﻣﺴﺘﻄﯿﻌﺎ‬
> ‫ﻓﺂﺟﺮوه و ﻻ ﺗﺤﺮﻣﻮه ﻋﻤﺎ اراد ﻟﯿﺠﺮﮐﻢ اﻟﻠﻪ ﻓﯽ ﻇﻠﻞ رﺣﻤﺘﻪ ‪"...‬‬
> ‫در ارﺗﺒﺎط ﺑﺎ اﻳﻦ ﻣﻄﻠﺐ ﺑﺎﻳﺪ ﮔﻔﺖ ﻛﻪ ﻳﻜﻰ از ﻧﺸﺎﻧﻪﻫﺎى ﺷﺎﻛﺮ ﺣﻘﻴﻘﻰ ﻫﻤﺎﻧﺎ ﺑﺬل‬
> ‫ﻫﻤﺖ و اﻧﻔﺎق ﺑﺮ ﻓﻘﺮاء اﺳﺖ‪ .‬ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء )ﺑﺪاﯾﻊاﻵﺛﺎر‪ ،‬ج‪ ،۱‬ص‪(۱۸۵‬‬
> ‫ﻣﻴﻔﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪" :‬ﺑﺎ آﻧﻜﻪ ﺷﻜﺮ ﺳﺒﺐ ازدﻳﺎد ﻧﻌﻤﺖ اﺳﺖ وﻟﻰ ﻛﻤﺎل ﺷﻜﺮ ﺑﺎﻧﻔﺎق‬
> 
> ‫‪162‬‬
> ‫ﻣﺮوري ﺑﺮ ﻣﻀﺎﻣﻴﻦ ﺳﻮرةاﻟﺒﻴﺎن‬                                 ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪١٠‬‬
> 
> ‫اﺳﺖ و ﻣﻘﺎم اﻧﻔﺎق أﻋﻈﻢ ﻣﻘﺎﻣﺎت‪ ،‬اﻳﻨﺴﺖ ﻛﻪ ﻣﻴﻔﺮﻣﺎﻳﺪ ﻟﻦ ﺗﻨﺎﻟﻮا اﻟﺒﺮ ﺣﺘﻰ‬
> ‫ﺗﻨﻔﻘﻮا ﻣﻤﺎ ﺗﺤﺒﻮن ‪ "...‬و ﺟﻤﺎل ﻗﺪم )ﺳﻔﻴﻨﮥ ﻋﺮﻓﺎن‪ ،‬ج‪ ،۵‬ص‪ (۱۰۱‬ﻣﻴﻔﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪:‬‬
> ‫"ﻛﻦ ﻓﻰ اﻟﻨﻌﻤﺔ ﻣﻨﻔﻘﺎ و ﻓﻰ ﻓﻘﺪﻫﺎ ﺷﺎﻛﺮا" و در ﺳﻮرةاﻟﺒﻴﺎن ﻣﺆﻣﻨﻴﻦ را دﻋﻮت‬
> ‫ﺑﻪ ﺷﻜﺮﮔﺬارى ﻧﻤﻮده ﻣﻴﻔﺮﻣﺎﻳﻨﺪ "و ﮐﻦ ﻣﻦ اﻟﺸﺎﮐﺮﯾﻦ"‪" ،‬ﺛﻢ اﺷﮑﺮوه و ﮐﻮﻧﻮا‬
> ‫ﻣﻦ اﻟﺸﺎﮐﺮﯾﻦ"‬
> ‫‪ –٣‬دوری از ﺑﻴﻢ و ﻫﺮاس و ﻧﺤﻮۀ اﻛﺘﺴﺎب ﺷﺠﺎﻋﺖ و دﻻورى‬
> ‫"و ان وﺟﺪت ﻧﻔﺴﮏ وﺣﯿﺪا ﻻ ﺗﺤﺰن"‪" ،‬و ﮐﻦ ﻣﻦ اﻟﺬﯾﻦ ﻻ ﯾﺤﺰﻧﻬﻢ ﺿﻮﺿﺎء‬
> ‫اﻟﻨﺎس"‪" ،‬ﻗﻞ ﯾﺎ ﻋﺒﺪ اﯾﺎک ان ﻻ ﺗﺠﺰع ﻓﯽ ﻧﻔﺴﮏ ‪ "...‬ﻣﻴﺪاﻧﻴﻢ ﻛﻪ ﺗﺮس ﻳﻜﻰ‬
> ‫از ﺻﻔﺎت و ﻳﺎ ﻏﺮاﺋﺰ اﻧﺴﺎﻧﻰ اﺳﺖ و وﺟﻮد اﻳﻦ ﺻﻔﺖ ﺑﺎﻋﺚ ﺣﻔﻆ اﻧﺴﺎ ن و ﻓﺮار و‬
> ‫ﻳﺎ آﻣﺎدﮔﻰ ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ ﺑﺎ ﻣﻮاﻗﻊ ﺧﻄﺮ اﺳﺖ‪ .‬در ادﻳﺎن ﮔﺬﺷﺘﻪ ﻛﺘﻤﺎن ﻋﻘﻴﺪه و ﻳﺎ ﺗﻘﻴﻪ‬
> ‫ﺟﻬﺖ ﺣﻔﻆ ﺟﺎن و دورى از دﺳﺖ دﺷﻤﻨﺎن ﻣﻌﻤﻮل ﺑﻮد‪ ،‬وﻟﻰ در اﻳﻦ دور ﺑﺪﻳﻊ اﻫﻞ‬
> ‫ﺑﻬﺎء از اﻳﻦ روش ﻣﻤﻨﻮع ﺷﺪهاﻧﺪ و ﺑﻪ اﺳﺘﻘﺎﻣﺖ و ﺛﺒﺎت ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺟﺒﻞ راﺳﺦ دﻋﻮت‬
> ‫ﺷﺪهاﻧﺪ‪ .‬ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء در ﺑﻴﺎﻧﻰ ﻣﺎ را ﻳﺎرى ﻣﻴﺪﻫﻨﺪ ﻛﻪ ﭼﮕﻮﻧﻪ ﻣﻴﺘﻮان ﺻﻔﺖ‬
> ‫ﺟﺒﻠﻰ ﺗﺮس و ﺧﻮف را ﺑﻪ ﺷﺠﺎﻋﺖ ﻓﻄﺮى ﺗﺒﺪﻳﻞ ﻛﻨﻴﻢ‪" :‬ﺗﺎ ﺗﻮاﻧﻴﺪ در ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ‬
> ‫ﻣﻠﻜﻮت ﺑﻴﻔﺰاﺋﻴﺪ ﺗﺎ ﺷﺠﺎﻋﺖ ﻓﻄﺮى ﻳﺎﺑﻴﺪ و ﻗﻮۀ ﻣﻌﻨﻮى ﺑﺠﻮﺋﻴﺪ"‪.‬‬
> 
> ‫ﺑﺪﻳﻬﻰ اﺳﺖ ﻛﻪ در اﻳﻦ اوراق ﻣﺤﺪود ﻧﻤﻰﺗﻮاﻧﻴﻢ ﺟﻤﻴﻊ ﻣﺴﺎﺋﻞ و دﻗﺎﺋﻖ أﺧﻼﻗﻰ‬
> ‫ﻣﺬﻛﻮره در اﻳﻦ ﻟﻮح ﻣﺒﺎرك را ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﻰ و ﺗﺪﻗﻴﻖ ﻗﺮار دﻫﻴﻢ‪ .‬از اﻳﻦ ﺟﻬﺖ از‬
> ‫ﺧﻮاﻧﻨﺪﮔﺎن ﮔﺮاﻣﯽ ﻋﺬر ﺧﻮاﺳﺘﻪ از اﻳﺸﺎن دﻋﻮت ﻣﻴﺸﻮدﻛﻪ ﺷﺨﺼ ًﺎ در ﺑﺤﺮ ذﺧﺎر اﻳﻦ‬
> ‫ﺳﻔﺮ ﻣﻨﻴﻊ ﻏﻮص و ﻏﻮر ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ وﻟﺌﺎﻟﯽ ﺷﺎﻫﻮار را ﺑﻪ دﺳﺖ آرﻧﺪ‪.‬‬
> 
> ‫ﻳﺎدداﺷﺖ‬
> ‫‪ (۱‬ر‪.‬ک‪ .‬ص ‪ ۲۳‬در ﻫﻤﯿﻦ دﻓﺘﺮ )ﻧﻈﺮی اﺟﻤﺎﻟﯽ در ﻣﻀﺎﻣﯿﻦ ﻟﻮح رﺿﻮاناﻟﻌﺪل(‬
> 
> ‫‪163‬‬
> ‫ﻛﻼﻣﻲ ﭼﻨﺪ در ﺑﺎرة ﻳﻜﻲ از اﻟﻮاح ﺟﻤﺎل ٰ‬
> ‫اﺑﻬﻲ‬                                                      ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﻛﻼﻣﻲ ﭼﻨﺪ در ﺑﺎرة‬
> ‫ٰ‬
> ‫اﺑﻬﻲ‬ ‫ﻳﻜﻲ از اﻟﻮاح ﺟﻤﺎل‬
> 
> ‫ﻣﯿﻨﺎ ﯾﺰداﻧﯽ‬
> 
> ‫در اﯾﻦ ﻣﻘﺎل ﺑﻪ ﻣﻌﺮّﻓﯽ ﯾﮑﯽ از اﻟﻮاح ﺟﻤﺎل اﻗﺪس اﺑﻬﲐ ﻣﻨﺪرج در ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ‬
> ‫اﻗﺘﺪارات و ﭼﻨﺪ ﻟﻮح دﯾﮕﺮ‪ ،‬ﺻﻔﺤﺎت ‪ ۷۸‬ﺗﺎ ‪ ،۱۰۵‬ﻣﯽﭘﺮدازﯾﻢ‪ .‬اﯾﻦ ﻟﻮح ﻣﺒﺎرک‬
> ‫ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ در ﭼﻬﺎر ﻣﻮﺿﻊ از ﺳﻪ ﺟﻠﺪ ﮐﺘﺐ ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ آرﺷﯿﻮ ﻣﻠّﯽ ﺑﻬﺎﺋﯿﺎن اﯾﺮان‬
> ‫)‪ ،(INBA‬ﯾﻌﻨﯽ ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ ﺷﻤﺎرۀ ‪) ۱۸‬ﺻﻔﺤﺎت ‪ ۴۶۸‬ﺗﺎ ‪ ،(۴۸۸‬ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ ﺷﻤﺎرۀ ‪۳۵‬‬
> ‫)ﺻﻔﺤﺎت ‪ ۱۷۷‬ﺗﺎ ‪ ،(۱۸۹‬و دو ﺑﺎر در ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ ﺷﻤﺎرۀ ‪) ۳۸‬ﺻﻔﺤﺎت ‪ ۱۷۷‬ﺗﺎ ‪ ۱۹۲‬و‬
> ‫ﻧﯿﺰ ‪ ۳۱۹‬ﺗﺎ ‪ (۳۳۸‬درج ﺷﺪه اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫ﺣﻀﺮت وﻟﯽ ﻋﺰﯾﺰ اﻣﺮاﻟﻠّﻪ ﺗﺮﺟﻤﮥ ﻗﺴﻤﺘﯽ از اﯾﻦ ﻟﻮح را در ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ ‪Gleanings‬‬
> ‫‪ from the Writings of Bahá’u’lláh‬در ﻗﻄﻌﮥ ﺷﻤﺎرۀ ‪ ۳۶‬آوردهاﻧﺪ‪ ،‬و ﻧﯿﺰ در ﺗﻮﻗﯿﻊ‬
> ‫ﻣﻨﯿﻊ ﻗﺪ ﻇﻬﺮ ﯾﻮم اﻟﻤﯿﻌﺎد )‪ (The Promised Day is Come‬ﺗﺮﺟﻤﮥ ﻋﺒﺎرت دﯾﮕﺮی از‬
> ‫آن‪ ،‬ﯾﻌﻨﯽ "ﻫﻨﮕﺎم ﻓﻨﺎی ﻋﺎﻟﻢ و اﻫﻞ آن رﺳﯿﺪ" )اﻗﺘﺪارات‪ ،‬ص‪ (۹۵‬را ذﮐﺮ‬
> ‫ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪ .‬ﺟﻨﺎب ﻓﺎﺿﻞ ﻣﺎزﻧﺪراﻧﯽ در ﮐﺘﺎب اﺳﺮاراﻵﺛﺎر ﺑﻪ ﻣﻨﺎﺳﺒﺖ اﺷﺎرۀ ﺟﻤﺎل‬
> ‫ﻣﺒﺎرک ﺑﻪ ﮐﺘﺎب اﺳﻤﺎء در اﯾﻦ ﻟﻮح‪ ،‬ﻗﺴﻤﺖ ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ را در ذﯾﻞ ﻣﺪﺧﻞ ﮐﺘﺎباﻻﺳﻤﺎء‬
> ‫درج ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ )‪.(۱۲۸-۱۳۶:۱‬‬
> ‫زﻣﺎن ﻧﺰول‬
> ‫زﻣﺎن ﻧﺰول ﻟﻮح ﺑﻨﺎ ﺑﻪ ﻗﺮاﺋﻦ ﻣﻮﺟﻮد در ﻣﺘﻦ ﺑﺎﯾﺪ اﯾﺎم ادرﻧﻪ و ﺑﻌﺪ از ﻓﺼﻞ اﮐﺒﺮ‪،‬‬
> ‫ﯾﻌﻨﯽ در ﻓﺎﺻﻠﮥ ﺑﯿﻦ ﺳﺎلﻫﺎی ‪ ۱۲۸۲‬ﺗﺎ ‪ ۱۲۸۵‬ﻫ‪.‬ق‪ ۱۸۶۶) .‬ﺗﺎ ‪ (۱۸۶۸‬ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﭼﻪ ﮐﻪ‬
> ‫ﻫﯿﮑﻞ ﻣﺒﺎرک وﻗﺎﯾﻊ اﺳﻼﻣﺒﻮل و ﻋﺪم اﻋﺘﻨﺎی اﯾﺸﺎن ﺑﻪ ﺑﺰرﮔﺎن ﻣﺪﯾﻨﮥ ﮐﺒﯿﺮه‪ ،‬اﻋﺮاض‬
> ‫و اﻓﮑﺎر ﯾﺤﯿﯽ و ﻋﺪم اﻗﺒﺎل ﺑﻌﻀﯽ از اﻫﻞ ﺑﯿﺎن را ذﮐﺮ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪ .‬ﺑﻪ ﻗﺼﺪ ﯾﺤﯿﯽ‬
> ‫ﺑﺮای ﻗﺘﻞ ﻫﯿﮑﻞ ﻣﺒﺎرک اﺷﺎره ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ )اﻗﺘﺪارات‪ ،‬ص‪ ،(۷۹‬و از وی ﺑﻪ ﻋﻨﻮان‬
> ‫رﺋﯿﺲاﻻﻓﺎﮐﯿﻦ ﯾﺎد ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﻨﺪ )اﻗﺘﺪارات‪ ،‬ص‪.(۱۰۱‬‬
> 
> ‫‪164‬‬
> ‫ﻛﻼﻣﻲ ﭼﻨﺪ در ﺑﺎرة ﻳﻜﻲ از اﻟﻮاح ﺟﻤﺎل ٰ‬
> ‫اﺑﻬﻲ‬                                                        ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﻣﺨﺎﻃﺐ‬
> ‫ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻟﻮح ﻣﺒﺎرک دﻗﯿﻘﺎً ﻣﺸﺨّﺺ ﻧﯿﺴﺖ‪ .‬ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ از ﻣﺤﺘﻮای ﺑﯿﺎﻧﺎت ﻣﺒﺎرک در‬
> ‫ﻣﺘﻦ ﻟﻮح ﺑﺮﻣﯽآﯾﺪ‪ ،‬ﻣﺨﺎﻃﺐ ﺳﺆال ﯾﺎ ﺳﺆاﻻﺗﯽ ﺣﻀﻮر ﺟﻤﺎل ﻣﺒﺎرک ﻣﻌﺮوض داﺷﺘﻪ‬
> ‫ﺑﻮده اﺳﺖ )اﻗﺘﺪارات‪ ،‬ص‪ .(۱۰۰‬اﯾﻦ ﭘﺮﺳﺶ ﯾﺎ ﭘﺮﺳﺶﻫﺎ ﯾﺎ ﺑﻪ ﻃﻮر ﮐﻠّﯽ ﺑﺮ ﻣﻮﺿﻮع‬
> ‫ارﺗﺒﺎط ﻇﻬﻮر ﺟﻤﺎل ﻗﺪم و ﻇﻬﻮر ﺣﻀﺮت اﻋﻠﲐ ﻣﺘﻤﺮﮐﺰ ﺑﻮده و ﯾﺎ اﺣﺘﻮای ﺑﺮ اﯾﻦ‬
> ‫ﻣﻄﻠﺐ ﻋﻤﺪه داﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪ ،‬ﭼﻪ ﮐﻪ در ﻣﻮﺿﻌﯽ از ﻟﻮح ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪" :‬اﯾﻦ ﺳﺆال را ﺑﻪ‬
> ‫ﻋﯿﻨﻪ از روح ﻧﻤﻮدهاﻧﺪ ﮐﻪ اﺑﻦ زﮐﺮﯾﺎ آﻣﺪ و ﻧﺎس را ﺑﻪ ﺣﻖّ ﺧﻮاﻧﺪ و ﻏﺴﻞ ﺗﻌﻤﯿﺪ داد‪.‬‬
> ‫ﻣﻘﺼﻮد از ﻇﻬﻮر او ﭼﻪ ﺑﻮده و از اﯾﻦ ﻇﻬﻮر ﭼﻪ؟" )اﻗﺘﺪارات‪ ،‬ص‪.(۱۰۱‬‬
> ‫در ﻣﺘﻦ ﻟﻮح ﯾﮏﺑﺎر ﻣﺨﺎﻃﺐ را ﻣﻮرد ﺧﻄﺎب "ای ﻟﺒﯿﺐ" ﻗﺮار ﻣﯽدﻫﻨﺪ )اﻗﺘﺪارات‪،‬‬
> ‫ص‪ .(۸۵‬در آﻏﺎز ﻧﺴﺨﮥ آرﺷﯿﻮ ﻣﻠّﯽ ﺑﻬﺎﺋﯿﺎن اﯾﺮان‪ ،‬ﺷﻤﺎرۀ ‪ ،۱۸‬ﻋﺒﺎرت "ﺑﻪ ﺟﻨﺎب ف‬
> ‫اﻋﻈﻢ ﺑﺮﺳﺪ" درج ﺷﺪه اﺳﺖ )‪(۴۶۸‬؛ و در آﻏﺎز ﻧﺴﺨﮥ ﺷﻤﺎرۀ ‪ ،۳۸‬ﻧﺎم "ﺟﻨﺎب‬
> ‫ﺷﯿﺦ ﺣﺴﻦ ک" درج ﺷﺪه اﺳﺖ )‪.(۳۱۹‬‬
> ‫ﻧﮕﺎرﻧﺪه را ﻧﻈﺮ ﺑﺮ آن اﺳﺖ ﮐﻪ اﯾﻦ ﻧﻔﻮس ﻣﻘﺪّﺳﻪ ﯾﺎ واﺳﻄﮥ ﻋﺮض ﺳﺆال ﻧﻔﺲ‬
> ‫دﯾﮕﺮی‪ ،‬و ﺑﻨﺎﺑﺮ اﯾﻦ واﺳﻄﮥ درﯾﺎﻓﺖ ﭘﺎﺳﺦ‪ ،‬ﺑﻮدهاﻧﺪ‪ ،‬و ﯾﺎ ﻟﻮح ﻣﺒﺎرک ﺑﻪ دﻟﯿﻞ‬
> ‫اﻫﻤّﯿّﺖ‪ ،‬ﺟﻬﺖ اﯾﺸﺎن ﻧﯿﺰ‪ ،‬ﻋﻼوه ﺑﺮ ﻣﺨﺎﻃﺐ اوﻟﯿﻪ‪ ،‬ارﺳﺎل ﮔﺸﺘﻪ اﺳﺖ‪ ،‬ﭼﻪ ﮐﻪ ﺳﺆال‬
> ‫ﺳﺎﺋﻞ و ﻣﺨﺎﻃﺐ ﻟﻮح‪ ،‬ﻣﺸﺘﻤﻞ ﺑﺮ ﮐﯿﻔﯿﺖ ارﺗﺒﺎط ﻇﻬﻮر ﺟﻤﺎل ﻗﺪم و ﺣﻀﺮت اﻋﻠﲐ‬
> ‫ﺑﻮده اﺳﺖ‪ ،‬و ﺑﻌﯿﺪ ﺑﻪ ﻧﻈﺮ ﻣﯽرﺳﺪ ﮐﻪ در اﯾﺎم ادرﻧﻪ‪ ،‬و ﭘﺲ از ﻓﺼﻞ اﮐﺒﺮ‪ ،‬ﻫﻨﻮز اﯾﻦ‬
> ‫ﻣﻮﺿﻮع ﺑﺮای ﻧﻔﻮﺳﯽ ﭼﻮن ﺟﻨﺎب ﻓﺘﺤﻌﻠﯽ اردﺳﺘﺎﻧﯽ و ﯾﺎ ﺷﯿﺦ ﺣﺴﻦ زﻧﻮزی‪ ،‬ﮐﻪ ﻫﺮ‬
> ‫دو از اﺟﻠّﻪ اﺻﺤﺎب ﺑﻮدهاﻧﺪ‪ ،‬ﻣﺒﻬﻢ و ﻣﻮرد ﺳﺆال ﺑﻮده ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺑﻪ ﻋﻼوه‪ ،‬ﻧﺤﻮۀ ﭘﺎﺳﺦ‬
> ‫ﺟﻤﺎل ﻣﺒﺎرک ﺑﻪ ﺳﺌﻮال و ارﺗﺒﺎط ﻣﺤﺘﻮای ﻟﻮح ﺑﺎ ﻣﻀﺎﻣﯿﻦ اﻧﺠﯿﻞ ﺟﻠﯿﻞ ﮐﻪ ﺷﺮح آن‬
> ‫ﺧﻮاﻫﺪ رﻓﺖ‪ ،‬ﺣﺎﮐﯽ از آن اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ اﺣﺘﻤﺎل ﺑﺴﯿﺎر ﭘﺮﺳﺶﮔﺮ اﺻﻠﯽ و ﻣﺨﺎﻃﺐ‬
> ‫ﻟﻮح‪ ،‬ﻓﺮدی ﻣﺴﯿﺤﯽ ﯾﺎ دارای ﭘﯿﺸﯿﻨﮥ ﻣﺴﯿﺤﯽ ﺑﻮده اﺳﺖ‪ .‬در ﻫﺮ ﺣﺎل‪ ،‬اﻧﺠﺎم‬
> ‫ﺗﺤﻘﯿﻘﺎت ﺑﯿﺸﺘﺮ ﺑﺮای درﯾﺎﻓﺘﻦ ﻣﺨﺎﻃﺐ اﯾﻦ ﻟﻮح ﺿﺮوری ﺑﻪ ﻧﻈﺮ ﻣﯽرﺳﺪ‪.‬‬
> ‫ﺧﻼﺻﻪای از ﺳﯿﺮ ﻣﻄﺎﻟﺐ در ﻟﻮح‬
> ‫ﻟﻮح ﻣﺒﺎرک ﻣﺼﺪر ﺑﻪ "ﺑﻪ اﺳﻢ ﻣﺤﺒﻮب ﯾﮑﺘﺎ" اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺎ ذﮐﺮ "راﺋﺤﮥ اﺣﺰان ﺟﻤﺎل‬
> ‫رﺣﻤٰﻦ را اﺣﺎﻃﻪ ﻧﻤﻮده و اﺑﻮاب ﻓﺮح و ﺑﻬﺠﺖ از ﻇﻠﻢ اﻫﻞ ﻃﻐﯿﺎن ﻣﻦ ﻣﻸ اﻟﺒﯿﺎن"‬
> ‫آﻏﺎز ﻣﯽﮔﺮدد‪ .‬ﻫﯿﮑﻞ ﻣﺒﺎرک ﺑﻪ ﺷﺮح آن ﻣﯽﭘﺮدازﻧﺪ ﮐﻪ "ﻫﺮ ﻇﻬﻮر ﻗﺒﻠﯽ ﻧﺎس را ﺑﻪ‬
> 
> ‫‪165‬‬
> ‫ﻛﻼﻣﻲ ﭼﻨﺪ در ﺑﺎرة ﻳﻜﻲ از اﻟﻮاح ﺟﻤﺎل ٰ‬
> ‫اﺑﻬﻲ‬                                                       ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﻇﻬﻮر ﺑﻌﺪ ﺑﺸﺎرت ﻓﺮﻣﻮده" و ﺑﺎ آﻧﮑﻪ "ﻇﻬﻮر ﻗﺒﻞ ‪ ...‬در ﻧﺼﯿﺤﺖ و ﺗﺮﺑﯿﺖ اﻫﻞ ﺑﯿﺎن‬
> ‫ﺟﻬﺪ ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ‪ "،‬ﺑﺎز اﯾﺸﺎن ﺑﻪ ﻋﺮﻓﺎن ﺣﻖّ ﻓﺎﺋﺰ ﻧﺸﺪﻧﺪ‪ .‬ﺳﭙﺲ ﺑﺎ اﺷﺎره ﺑﻪ ﻣﻀﺎﻣﯿﻦ‬
> ‫آﺛﺎر ﺣﻀﺮت اﻋﻠﲐ‪ ،‬از ﺟﻤﻠﻪ ﮐﺘﺎب اﺳﻤﺎء‪ ،‬ﺑﻪ ﻧﺼﯿﺤﺖ و ﻫﺪاﯾﺖ اﻫﻞ ﺑﯿﺎن‬
> ‫ﭘﺮداﺧﺘﻪاﻧﺪ‪ .‬اﻧﻮاع ﻣﺨﺎﻟﻔﺖﻫﺎ و ﺿ ّﺪﯾّﺖﻫﺎی اﯾﺸﺎن ﺑﺎ ﻫﯿﮑﻞ ﻣﺒﺎرک را ذﮐﺮ‬
> ‫ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪ ،‬و ﺑﺎ ﺗﻠﻤﯿﺤﺎت ﻣﺨﺘﻠﻒ و ﻣﮑﺮّر ﺑﻪ ﻣﻀﺎﻣﯿﻦ ﮐﺘﺐ ﻣﻘﺪّﺳﮥ ﻗﺒﻞ‪ ،‬ﺑﻪ اﺧﺒﺎر‬
> ‫اﯾﻦ ﮐﺘﺐ از اﻋﺮاض ﻣﻌﺮﺿﯿﻦ )از ﻇﻬﻮر اﻟﻬﯽ( اﺷﺎره ﻓﺮﻣﻮده‪ ،‬ﺑﻪ "ﮐﻠﻤﮥ اﻟﻬﯿﻪ" و‬
> ‫ﻇﻬﻮر و ﺗﺄﺛﯿﺮ آن در ﻋﺎﻟﻢ ﭘﺮداﺧﺘﻪاﻧﺪ‪ ،‬وﺣﺪت ﻇﻬﻮرات اﻟﻬﯿﻪ و ارﺗﺒﺎط آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﮐﮥ‬
> ‫ﻫﺮ ﻇﻬﻮر ﻻﺣﻖ را ﺑﺎ ﻇﻬﻮرات ﺳﺎﺑﻖ ﺗﺸﺮﯾﺢ ﻓﺮﻣﻮده‪ ،‬ﻣﻄﺎﻟﺐ ﻋﻤﯿﻖ ﻋﺮﻓﺎﻧﯽ و داﻧﺶ‬
> ‫اﻋﺘﻘﺎدی اﻣﺮ ﻣﺒﺎرک را ﺑﯿﺎن ﻧﻤﻮده‪ ،‬ﺑﻪ ﻣﻨﺎﺳﺒﺖ ﻣﻘﺎل ﻗﺴﻤﺘﯽ از ﯾﮏ ﻟﻮح ﻣﺒﺎرک‬
> ‫دﯾﮕﺮ را ﺧﻄﺎب ﺑﻪ ﯾﮑﯽ از "ﻗﺴﯿﺴﯿﻦ ﻧﺼﺎری را ﮐﻪ در ﻣﺪﯾﻨﮥ ﮐﺒﯿﺮه ﺳﺎﮐﻨﺴﺖ" ﻧﻘﻞ‬
> ‫ﻓﺮﻣﻮده‪ ،‬ﺑﺮ ﺗﻄﺒﯿﻖ و ﺷﺒﺎﻫﺖ ﻇﻬﻮر ﻣﺒﺎرک ﺧﻮﯾﺶ و ﻇﻬﻮر ﺣﻀﺮت اﻋﻠﲐ ﺑﺎ ﻇﻬﻮر‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﻣﺴﯿﺢ و ﯾﺤﯿﯽ ﺗﻌﻤﯿﺪدﻫﻨﺪه ﺑﺎ ﻧﻘﻞ ﻣﻀﺎﻣﯿﻦ از اﻧﺎﺟﯿﻞ ﺗﺼﺮﯾﺢ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪.‬‬
> ‫آﯾﺎﺗﯽ ﺑﻪ ﺳﺒﮏ "وﻋﻆ ﺟﺒﻞ" ‪ Sermon on the Mount‬ﯾﺎ "وﻋﻆ در دﺷﺖ" ‪Sermon‬‬
> ‫‪ on the Plain‬ﺣﻀﺮت ﻣﺴﯿﺢ ﻧﺎزل ﻓﺮﻣﻮده‪ ۲،‬ﺑﻪ ﻣﻮﺿﻮع ﺳﺆال ﻣﺨﺎﻃﺐ در ﻣﻮرد‬
> ‫ﮐﯿﻔﯿّﺖ ارﺗﺒﺎط ﻇﻬﻮر ﻣﺒﺎرﮐﺸﺎن ﺑﺎ ﻇﻬﻮر ﺣﻀﺮت اﻋﻠﲐ ﺑﺎز ﻣﯽﮔﺮدﻧﺪ‪ ،‬در اﺛﺒﺎت‬
> ‫ﺣﻘﺎﻧﯿّﺖ ﻇﻬﻮر ﺧﻮﯾﺶ ﺑﻪ ﻣﻀﺎﻣﯿﻦ آﺛﺎر ﺣﻀﺮت اﻋﻠﲐ‪ ،‬ﺑﻪ ﻧﺰول آﯾﺎت ﻣﺒﺎرﮐﻪ‪ ،‬و ﻧﯿﺰ‬
> ‫ﺧﺎرق ﻋﺎدات از ﻧﻔﺲ ﻣﺒﺎرﮐﺸﺎن اﺳﺘﻨﺎد ﻓﺮﻣﻮده‪ ،‬ﺑﺮ ﻋﻈﻤﺖ اﻣﺮ ﻣﺒﺎرک ﺗﺼﺮﯾﺢ‬
> ‫ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪ ،‬و ﻣﺆﻣﻨﯿﻦ را ﺑﻪ ﺗﺒﻠﯿﻎ اﻣﺮ ﻣﯽﺧﻮاﻧﻨﺪ‪ .‬در اﯾﻦ ﻣﯿﺎن‪ ،‬در ﺳﺮاﺳﺮ ﻟﻮح‬
> ‫ﻣﺒﺎرک ﺑﻪ ﺑﯿﺎن ﻧﮑﺎت و دﻗﺎﯾﻖ ﺑﺴﯿﺎر از اﻫ ّﻢ اﻋﺘﻘﺎدات اﻫﻞ ﺑﻬﺎء‪ ،‬از ﺟﻤﻠﻪ وﺣﺪت‬
> ‫ﻣﻈﺎﻫﺮ ﻣﻘﺪّﺳﻪ و اﺳﺘﻤﺮار ﻇﻬﻮرات اﻟﻬﯿﻪ‪ ،‬اﺣﺘﯿﺎج ﻋﺎﻟﻢ ﺑﻪ ﻧﻔﺜﺎت روحاﻟﻘﺪس‪ ۳،‬و‬
> ‫ﺗﺄﺛﯿﺮات ﻣﺴﺘﻘﯿﻢ و ﻏﯿﺮﻣﺴﺘﻘﯿﻢ ﮐﻠﻤﮥ اﻟﻬﯿﻪ در ﻋﺎﻟﻢ وﺟﻮد ﻣﯽﭘﺮدازﻧﺪ‪ ،‬و ﻣﻮﺿﻮﻋﺎت‬
> ‫ﻣﺘﻌﺪّد ﻣﺨﺘﻠﻒ را ﻣﻄﺮح ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﮐﻪ در آﻧﭽﻪ در اﯾﻦ ﺻﻔﺤﺎت از ﭘﯽ ﻣﯽآﯾﺪ ﺗﻨﻬﺎ‬
> ‫در ﺣﺪّ ﮔﻨﺠﺎﯾﺶ ﻣﺤﺪود ﻣﻘﺎﻟﻪ ﺑِﺪانﻫﺎ ﭘﺮداﺧﺘﻪ ﻣﯽﺷﻮد‪.‬‬
> ‫ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ اﺷﺎره رﻓﺖ ﻫﯿﮑﻞ ﻣﺒﺎرک در ﻗﺴﻤﺘﯽ از ﻟﻮح ﺑﻪ ﻧﻘﻞ ﯾﮑﯽ دﯾﮕﺮ از اﻟﻮاح‬
> ‫ﻣﺒﺎرﮐﮥ ﺧﻮﯾﺶ ﺧﻄﺎب ﺑﻪ ﯾﮑﯽ از ﻗﺴﯿﺴﯿﻦ ﻧﺼﺎری ﻣﯽﭘﺮدازﻧﺪ‪ ۴‬و ﺑﻌﻀﯽ از آن را‬
> ‫ذﮐﺮ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ )ﺻﻔﺤﺎت ‪ ۹۱‬ﺗﺎ ‪ ۹۵‬اﻗﺘﺪارات ﮐﻪ ﻇﺎﻫﺮاً اﻧﺘﻬﺎی ﻧﻘﻞ ﻗﻮل ﻣﺒﺎرک‬
> 
> ‫‪166‬‬
> ‫ﻛﻼﻣﻲ ﭼﻨﺪ در ﺑﺎرة ﻳﻜﻲ از اﻟﻮاح ﺟﻤﺎل ٰ‬
> ‫اﺑﻬﻲ‬                                                       ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫اﺳﺖ و ﺑﯿﺎن ﻣﺒﺎرک از ﻋﺮﺑﯽ ﺑﻪ ﻓﺎرﺳﯽ ﻣﻨﺘﻘﻞ ﻣﯽﮔﺮدد(‪ .‬ﻧﮕﺎرﻧﺪه ﺗﺎﮐﻨﻮن ﻧﺘﻮاﻧﺴﺘﻪ‬
> ‫اﺳﺖ ردّی از ﻗﺴﯿﺲ ﻣﺬﮐﻮر‪ ،‬و ﯾﺎ ﻣﺤﻞ درج اﺻﻞ ﻟﻮح ﻣﺒﺎرک ﺧﻄﺎب ﺑﻪ وی را‬
> ‫ﺑﯿﺎﺑﺪ‪ .‬ﻗﺪر ﻣﺴﻠّﻢ اﯾﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ اﯾﻦ ﻟﻮح از اﻟﻮاح دﯾﮕﺮ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪﺷﺪه ﮐﻪ ﻣﺨﺎﻃﺒﯿﻦ آﻧﻬﺎ‬
> ‫ﻗﺴﯿﺴﯿﻦ ﻣﺴﯿﺤﯽ ﺑﻮدهاﻧﺪ‪ ،‬ﯾﻌﻨﯽ ﻟﻮح اﻗﺪس )ﻣﻨﺪرج در ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ اﻟﻮاح ﻧﺎزﻟﻪ ﺑﻌﺪ از‬
> ‫ﮐﺘﺎب اﻗﺪس‪ ،‬ﺻﺺ‪ (۹–۳‬و ﻟﻮح ﻫﻮﺗﯿﮏ )ﻟﺌﺎﻟﯽ ﺣﮑﻤﺖ‪ ،‬ج‪ ،۳‬ﺻﺺ‪،(۲۲۰–۲۱۵‬‬
> ‫ﻣﺘﻔﺎوت اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻪ ﺟﺎﺳﺖ ﮐﻪ ﺷﻨﺎﺧﺖ اﯾﻦ ﻗﺴﯿﺲ و ﮐﯿﻔﯿﺖ ارﺗﺒﺎط وی ﺑﺎ اﻣﺮ‬
> ‫ﻣﺒﺎرک‪ ،‬و ﻧﯿﺰ ﯾﺎﻓﺘﻦ اﺻﻞ و ﺷﮑﻞ ﮐﺎﻣﻞ ﻟﻮح ﻣﺒﺎرک ﺧﻄﺎب ﺑﻪ وی‪ ،‬ﺧﻮد ﻣﻮﺿﻮع‬
> ‫ﺗﺤﻘﯿﻖ ﻣﺴﺘﻘﻞ ﺣﺎﺋﺰ اﻫ ّﻤﯿّﯽ ﻗﺮار ﮔﯿﺮد‪ .‬در اﯾﻨﺠﺎ ﺿﺮوری اﺳﺖ ﺷﺮح ﻣﺨﺘﺼﺮی از‬
> ‫ﻣﻀﺎﻣﯿﻦ ﻗﺴﻤﺖ ﻣﻨﻘﻮل از ﻟﻮح ﻗﺴﯿﺲ اراﺋﻪ ﮔﺮدد‪ :‬ﺟﻤﺎل ﻣﺒﺎرک ﻗﺴﯿﺲ ﻣﺬﮐﻮر را‬
> ‫ﺑﻪ درﯾﺎﻓﺖ ﻣﻄﺎﻟﺐ ﺑﺪﯾﻊ و ﻟﻄﯿﻒ ﻣﻔﺘﺨﺮ ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ‪ ،‬از ﺟﻤﻠﻪ ﺑﯿﺎن ﻣﺒﺎرﮐﻪ در ﺑﺎرۀ‬
> ‫ﺷﻬﺎدت ﺣﻀﺮت ﻣﺴﯿﺢ ﮐﻪ زﯾﺎرت آن روح را ﺑﻪ اﻫﺘﺰاز ﻣﯽآورد )اﻗﺘﺪارات‪،‬‬
> ‫ص‪ .(۹۳‬در اﯾﻦ ﺑﯿﺎن – ﮐﻪ ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ از ﭘﯿﺶ رﻓﺖ ﺣﻀﺮت وﻟﯽاﻣﺮاﻟﻠّﻪ ﺗﺮﺟﻤﮥ آن را‬
> ‫در ‪ Gleanings‬آوردهاﻧﺪ – ﺑﻪ اﻫ ّﻤﯿّﺖ ﺑﺴﺰای ﺗﺄﺛﯿﺮ ﺷﻬﺎدت ﺣﻀﺮت ﻣﺴﯿﺢ در ﻋﺎﻟﻢ‬
> ‫وﺟﻮد و ﻧﺘﺎﯾﺞ ﻋﻈﯿﻤﮥ آﻓﺎﻗﯽ و اﻧﻔﺴﯽ آن ﻣﯽﭘﺮدازﻧﺪ‪ ۵،‬و ﻇﻬﻮر اﺳﺘﻌﺪاد در ﮐﻞّ اﺷﯿﺎء‬
> ‫ﻋﺎﻟﻢ‪ ،‬ﻇﻬﻮر ﺣﮑﻤﺖ از ﻫﺮ ﮐﻠﯿﻢ‪ ،‬و ﻋﻠﻢ از ﻫﺮ ﻋﺎﻟِﻢ و ﺻﻨﻌﺖ از ﻫﺮ ﺻﺎﻧﻊ و ﻗﺪرت‬
> ‫از ﻫﺮ ﺳﻠﻄﺎن را از ﺗﺄﯾﯿﺪ روح ﻣﺘﻌﺎﻟﯽ ﻣﺘﺼﺮّف ﺣﻀﺮﺗﺶ ذﮐﺮ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ )اﻗﺘﺪارات‪،‬‬
> ‫ص‪.(۹۳‬‬
> ‫ﺑﻪ ﻋﻼوه‪ ،‬ﻗﺴﻤﺖ ﻣﻨﻘﻮل از ﻟﻮح ﻗﺴﯿﺲ ﻣﺸﺤﻮن از اﺷﺎرات ﻣﺘﻌﺪّد دﯾﮕﺮ ﺑﻪ ﻣﻔﺎﻫﯿﻢ‬
> ‫ﻣﺘﻌﺪّد ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ اﻧﺎﺟﯿﻞ ارﺑﻌﻪ و دﯾﺎﻧﺖ ﻣﺴﯿﺤﯽ اﺳﺖ‪ ،‬از ﺟﻤﻠﻪ‪ :‬اﺷﺎرهای ﺟﺎﻟﺐ ﺑﻪ‬
> ‫وﺿﻊ ﭘﻄﺮس ﺣﻮاری در ﺣﺎل ﺣﺎﺿﺮ ﮐﻪ در ﻣﻠﮑﻮت از ﻧﻌﻤﺖ ﺑﺎﻗﯿﮥ اﺑﺪﯾﻪ ﻣﺮزوق‬
> ‫اﺳﺖ و از ﮐﻮﺛﺮ ﺣﻘﺎﯾﻖ ﻣﯽﻧﻮﺷﺪ )اﻗﺘﺪارات‪ ،‬ص‪ ،(۹۲‬اﻋﻼم ﻣﺠﯽء ﺛﺎﻧﯽ ﻣﺴﯿﺢ و‬
> ‫ﻣﻌﻄّﺮ ﺷﺪن ﻋﺎﻟﻢ ﺑﻪ رﺟﻮع و ﻇﻬﻮر او )اﻗﺘﺪارات‪ ،‬ﺻﺺ ‪ ۹۲‬و ‪ ،(۹۴‬ﺗﺠﻠّﯽ ﺣﻀﺮت‬
> ‫ﻣﺴﯿﺢ در ﻋﺎﻟﻢ و درﻣﺎن ﻫﺮ اَﺑﺮَص از درد ﻧﺎداﻧﯽ و ﻧﺎﺑﯿﻨﺎﺋﯽ‪ ،‬ﺑﻬﺒﻮد ﻫﺮ ﺑﯿﻤﺎر از‬
> ‫ﺑﯿﻤﺎری ﻏﻔﻠﺖ و ﻫﻮی‪ ،‬ﺷﻔﺎی ﻫﺮ ﻧﺎﺑﯿﻨﺎ و ﺗﺰﮐﯿﻪ ﻫﺮ ﻧﻔﺲ )اﻗﺘﺪارات‪ ،‬ص‪ ،(۹۳‬و ﻧﯿﺰ‬
> ‫ﺗﻔﺴﯿﺮ ﻣﻔﺎﻫﯿﻢ ﺳﻤﺒﻠﯿﮏ ﺑﯿﻤﺎری َﺑﺮَص‪ ۶‬ﮐﻪ از ﺟﻤﻠﻪ ﻋﺒﺎرت اﺳﺖ از ﻫﺮ آﻧﭽﻪ ﻋﺒﺪ را‬
> ‫از ﻋﺮﻓﺎن ﻣﺤﺘﺠﺐ ﻣﯽﺳﺎزد‪ ،‬ﺑﻪ ﺻﺪا درآﻣﺪن ﻧﺎﻗﻮس و ﻧﺎﻗﻮر از ﻇﻬﻮر ﻣﺠﺪّد‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﻣﺴﯿﺢ )اﻗﺘﺪارات‪ ،‬ص‪ ،(۹۴‬و آﻣﺪن ﻣﻨﺎدی در ﺑﺮﯾﮥ ﻗﺪس ﺑﻪ اﺳﻢ ﻋﻠﯽ ﻗﺒﻞ‬
> 
> ‫‪167‬‬
> ‫ﻛﻼﻣﻲ ﭼﻨﺪ در ﺑﺎرة ﻳﻜﻲ از اﻟﻮاح ﺟﻤﺎل ٰ‬
> ‫اﺑﻬﻲ‬                                                           ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﻧﺒﯿﻞ و ﺑﺸﺎرت اﯾﺸﺎن ﺑﻪ ﻇﻬﻮر ﺣﻖّ در ﺟﻨّﺖ اﺑﻬﲐ و ﻇﻬﻮر ﻧﺎﻗﻮس اﻋﻈﻢ )اﻗﺘﺪارات‪،‬‬
> ‫ﺻﺺ‪.(۹۵–۹۴‬‬
> ‫ﺑﺎ اﯾﻦ ﻣﺮور ﻣﺨﺘﺼﺮ ﺑﺮ ﻣﻀﺎﻣﯿﻦ ﻟﻮح اﺻﻠﯽ و ﻧﯿﺰ ﻟﻮح ﻗﺴﯿﺲ ﻣﻨﻘﻮل در آن‪ ،‬ﭼﻨﺎن‬
> ‫ﮐﻪ وﻋﺪه داده ﺷﺪ‪ ،‬ﺑﻪ ﺷﺮﺣﯽ از ﻣﻮﺿﻮﻋﺎت ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻟﻮح اﺻﻠﯽ ﻣﺎدر ﻣﯽﭘﺮدازد‪ :‬از‬
> ‫ﻧﮑﺎت ﺑﺴﯿﺎر ﺟﺎﻟﺐ اﯾﻦ ﻟﻮح اﺷﺘﻤﺎل ﺑﺮ ﺑﯿﺎﻧﺎت ﻣﺒﺎرﮐﻪای ﺑﻪ ﺳﺒﮏ و ﺳﯿﺎق ﻗﺴﻤﺘﯽ‬
> ‫از اﻧﺎﺟﯿﻞ ﺣﺎوی ﺳﺨﻨﺎن ﺣﻀﺮت ﻣﺴﯿﺢ ﮐﻪ ﺑﻪ "وﻋﻆ ﺟﺒﻞ" ﯾﺎ "وﻋﻆ دﺷﺖ" ﻣﻌﺮوف‬
> ‫اﺳﺖ‪ .‬ﺗﻮﺿﯿﺢ آﻧﮑﻪ وﻋﻆ ﻣﺬﮐﻮر ﻣﺸﺘﻤﻞ اﺳﺖ ﺑﺮ ﺑﯿﺎﻧﺎت ﻧﺼﺤﯿّﮥ ﺣﻀﺮت ﻣﺴﯿﺢ و‬
> ‫ﻧﯿﺰ اﻇﻬﺎر ﻋﻨﺎﯾﺎت وی ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺑﯿﺎن »ﺧﻮﺷﺎ ﺑﺤﺎل ‪ ۷«...‬ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻧﯿﮑﻮﮐﺎران‪.‬‬
> ‫وﻋﻆ ﻣﺬﮐﻮر در دو اﻧﺠﯿﻞ‪ ،‬ﯾﻌﻨﯽ اﻧﺠﯿﻞ ﻣﺘﯽ و ﻟﻮﻗﺎ‪ ،‬از اﻧﺎﺟﯿﻞ ارﺑﻌﻪ آﻣﺪه اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫ﺑﻨﺎﺑﺮ رواﯾﺖ ﻣﺘّﯽ‪ ،‬وﻋﻆ ﻣﺬﮐﻮر در ﺳﺮ ﮐﻮه ﺑﯿﺎن ﺷﺪه‪ ،‬و ﺑﻨﺎﺑﺮ رواﯾﺖ ﻟﻮﻗﺎ‪ ،‬در ﭘﻬﻨﮥ‬
> ‫دﺷﺖ‪ .‬اﯾﻦ دو وﻋﻆ ﺧﻮد از ﺟﻬﺎﺗﯽ ﺗﻔﺎوت دارﻧﺪ‪ ۸.‬وﻋﻆ ﺟﺒﻞ ﻃﻮﻻﻧﯽﺗﺮ اﺳﺖ و‬
> ‫ﺗﻤﺎم ﻓﺼﻮل ‪ ۵‬ﺗﺎ ‪ ۷‬اﻧﺠﯿﻞ ﻣﺘﯽ را درﺑﺮ ﻣﯽﮔﯿﺮد )‪ ۱۰۹‬آﯾﻪ در ﻣﺠﻤﻮع(‪ ،‬در ﺣﺎﻟﯽ ﮐﻪ‬
> ‫وﻋﻆ دﺷﺖ در اﻧﺠﯿﻞ ﻟﻮﻗﺎ ﺗﻨﻬﺎ ﻗﺴﻤﺘﯽ از ﻓﺼﻞ ‪) ۶‬آﯾﺎت ‪ ۲۰‬ﺗﺎ ‪ ،۴۹‬ﻣﺠﻤﻮﻋ ًﺎ ‪۲۹‬‬
> ‫آﯾﻪ( را ﺗﺸﮑﯿﻞ ﻣﯽدﻫﺪ‪ .‬ﺑﯿﺎﻧﺎت ﻣﺸﺘﻤﻞ ﺑﺮ »ﺧﻮﺷﺎ ﺑﺤﺎل ‪ «...‬ﻧﯿﺰ در اﻧﺠﯿﻞ ﻣﺘﯽ‬
> ‫ﻣﺘﻌﺪّدﺗﺮ )‪ ۹‬ﻋﺪد( اﺳﺖ و در اﻧﺠﯿﻞ ﻟﻮﻗﺎ ﮐﻤﺘﺮ )‪ ۴‬ﻋﺪد(‪ .‬ﺑﻪ ﻋﻼوه‪ ،‬اﯾﻦ ﺑﯿﺎﻧﺎت در‬
> ‫دو اﻧﺠﯿﻞ از ﺣﯿﺚ اﺷﺘﻤﺎل ﺑﺮ ﻣﻔﺎﻫﯿﻢ روﺣﺎﻧﯽ و ﻣﻔﺎﻫﯿﻢ ﻣﺎدی و دﻧﯿﻮی ﻧﯿﺰ‬
> ‫ﻼ راﺟﻊ ﺑﻪ ﻣﻔﺎﻫﯿﻢ روﺣﺎﻧﯿّﺖ اﺳﺖ‪:‬‬‫ﻣﺘﻔﺎوﺗﻨﺪ‪ .‬در اﻧﺠﯿﻞ ﻣﺘّﯽ‪ ،‬اﯾﻦ ﻋﺒﺎرات ﮐﺎﻣ ً‬
> ‫ﺧﻮﺷﺎ ﺑﺤﺎل ﻣﺴﮑﯿﻨﺎن در روح‪ ،‬زﯾﺮا ﻣﻠﮑﻮت آﺳﻤﺎن از آن اﯾﺸﺎن اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫ﺧﻮﺷﺎ ﺑﺤﺎل ﻣﺎﺗﻤﯿﺎن‪ ،‬زﯾﺮا اﯾﺸﺎن ﺗﺴﻠّﯽ ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﯾﺎﻓﺖ‪ .‬ﺧﻮﺷﺎ ﺑﺤﺎل‬
> ‫ﺣﻠﯿﻤﺎن‪ ،‬زﯾﺮا اﯾﺸﺎن وارث زﻣﯿﻦ ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﺷﺪ‪ .‬ﺧﻮﺷﺎ ﺑﺤﺎل ﮔﺮﺳﻨﮕﺎن و‬
> ‫ﺧﻮﺷﺎ ﺑﺤﺎل‬      ‫ﺗﺸﻨﮕﺎن ﻋﺪاﻟﺖ‪ ،‬زﯾﺮا اﯾﺸﺎن ﺳﯿﺮ ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﺷﺪ‪.‬‬
> ‫رﺣﻢﮐﻨﻨﺪﮔﺎن‪ ،‬زﯾﺮا ﺑﺮ اﯾﺸﺎن رﺣﻢ ﮐﺮده ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪ .‬ﺧﻮﺷﺎ ﺑﺤﺎل‬
> ‫ﭘﺎکدﻻن‪ ،‬زﯾﺮا اﯾﺸﺎن ﺧﺪا را ﺧﻮاﻫﻨﺪ دﯾﺪ‪ .‬ﺧﻮﺷﺎ ﺑﺤﺎل ﺻﻠﺢﮐﻨﻨﺪﮔﺎن‪،‬‬
> ‫زﯾﺮا اﯾﺸﺎن ﭘﺴﺮان ﺧﺪا ﺧﻮاﻧﺪه ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﺷﺪ‪ .‬ﺧﻮﺷﺎ ﺑﺤﺎل زﺣﻤﺖﮐﺸﺎن‬
> ‫ﺑﺮای ﻋﺪاﻟﺖ‪ ،‬زﯾﺮا ﻣﻠﮑﻮت آﺳﻤﺎن از آن اﯾﺸﺎن اﺳﺖ )اﻧﺠﯿﻞ ﻣﺘّﯽ‪،‬‬
> ‫ﻓﺼﻞ ‪ ،۵‬آﯾﺎت ‪ ۳‬ﺗﺎ ‪.(۱۱‬‬
> ‫اﻣّﺎ در اﻧﺠﯿﻞ ﻟﻮﻗﺎ ﺑﻪ ﻣﻔﺎﻫﯿﻢ ﻣﺎدی و دﻧﯿﻮی ﻧﯿﺰ راﺟﻌﻨﺪ‪:‬‬
> 
> ‫‪168‬‬
> ‫ﻛﻼﻣﻲ ﭼﻨﺪ در ﺑﺎرة ﻳﻜﻲ از اﻟﻮاح ﺟﻤﺎل ٰ‬
> ‫اﺑﻬﻲ‬                                                          ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﭘﺲ ﻧﻈﺮ ﺧﻮد را ﺑﻪ ﺷﺎﮔﺮدان ﺧﻮﯾﺶ اﻓﮑﻨﺪه ﮔﻔﺖ ﺧﻮﺷﺎ ﺑﺤﺎل ﺷﻤﺎ ای‬
> ‫ﻣﺴﺎﮐﯿﻦ‪ ،‬زﯾﺮا ﻣﻠﮑﻮت ﺧﺪا از آن ﺷﻤﺎﺳﺖ‪ .‬ﺧﻮﺷﺎ ﺑﺤﺎل ﺷﻤﺎ ﮐﻪ اﮐﻨﻮن‬
> ‫ﮔﺮﺳﻨﻪاﯾﺪ‪ ،‬زﯾﺮا ﮐﻪ ﺳﯿﺮ ﺧﻮاﻫﯿﺪ ﺷﺪ‪ .‬ﺧﻮﺷﺎ ﺑﺤﺎل ﺷﻤﺎ ﮐﻪ اﻟﺤﺎل‬
> ‫ﮔﺮﯾﺎﻧﯿﺪ‪ ،‬زﯾﺮا ﺧﻮاﻫﯿﺪ ﺧﻨﺪﯾﺪ‪ .‬ﺧﻮﺷﺎ ﺑﺤﺎل ﺷﻤﺎ وﻗﺘﯽ ﮐﻪ ﻣﺮدم ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ‬
> ‫ﭘﺴﺮ اﻧﺴﺎن از ﺷﻤﺎ ﻧﻔﺮت ﮔﯿﺮﻧﺪ ‪) ...‬اﻧﺠﯿﻞ ﻟﻮﻗﺎ‪ ،‬ﻓﺼﻞ ‪ ،۶‬آﯾﺎت ‪ ۲۰‬ﺗﺎ‬
> ‫‪(۲۲‬‬
> ‫ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻣﯽﺷﻮد ﻋﺒﺎرات ﻣﺬﮐﻮر در اﻧﺠﯿﻞ ﻟﻮﻗﺎ ﮐﻮﺗﺎهﺗﺮ و ﺳﺎدهﺗﺮﻧﺪ و راﺟﻊ‬
> ‫ﺑﻪ ﻣﺨﺎﻃﺒﻨﺪ‪ ،‬در ﺣﺎﻟﯽ ﮐﻪ در اﻧﺠﯿﻞ ﻣﺘﯽ راﺟﻊ ﺑﻪ ﺷﺨﺼﯿّﺖ ﻏﺎﺋﺒﻨﺪ‪ .‬ﻋﻼوه ﺑﺮ اﯾﻦ‬
> ‫ل ﺑﺮ وﯾﻞ و‬‫ﺗﻔﺎوتﻫﺎ‪ ،‬در اﻧﺠﯿﻞ ﻟﻮﻗﺎ ﺑﻪ دﻧﺒﺎل ﻋﺒﺎرت »ﺧﻮﺷﺎ ﺑﺤﺎل ‪ «...‬ﻋﺒﺎراﺗﯽ دا ّ‬
> ‫ﻧﺎﺧﻮش ﻧﯿﺰ ﺑﯿﺎن ﻣﯽﺷﻮد‪:‬‬
> ‫ﻟﯿﮑﻦ وای ﺑﺮ ﺷﻤﺎ ای دوﻟﺘﻤﻨﺪان‪ ،‬زﯾﺮا ﮐﻪ ﺗﺴﻠّﯽ ﺧﻮد را ﯾﺎﻓﺘﻪاﯾﺪ‪ .‬وای‬
> ‫ﺑﺮ ﺷﻤﺎ ای ﺳﯿﺮﺷﺪﮔﺎن‪ ،‬زﯾﺮا ﮔﺮﺳﻨﻪ ﺧﻮاﻫﯿﺪ ﺷﺪ‪ .‬وای ﺑﺮ ﺷﻤﺎ ﮐﻪ اﻻن‬
> ‫ﺧﻨﺪاﻧﯿﺪ‪ ،‬زﯾﺮا ﮐﻪ ﻣﺎﺗﻢ و ﮔﺮﯾﻪ ﺧﻮاﻫﯿﺪ ﮐﺮد‪ .‬وای ﺑﺮ ﺷﻤﺎ وﻗﺘﯽ ﮐﻪ ﺟﻤﻊ‬
> ‫ﻣﺮدم ﺷﻤﺎ را ﺗﺤﺴﯿﻦ ﮐﻨﻨﺪ‪ ،‬زﯾﺮا ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﭘﺪران اﯾﺸﺎن ﺑﺎ اﻧﺒﯿﺎی ﮐﺬﺑﻪ‬
> ‫ﮐﺮدﻧﺪ )اﻧﺠﯿﻞ ﻟﻮﻗﺎ‪ ،‬ﻓﺼﻞ ‪ ،۶‬آﯾﺎت ‪ ۲۰‬ﺗﺎ ‪.(۲۲‬‬
> ‫ﻫﺮﭼﻨﺪ در اﻧﺘﻬﺎی ﻟﻮح ﻣﺒﺎرک اﻗﺪس ﻧﯿﺰ ﺑﯿﺎﻧﺎت ﻣﺒﺎرﮐﮥ ﻫﯿﮑﻞ ﻗﺪم ﻫﺮ ﯾﮏ ﺑﺎ‬
> ‫»ﻃﻮﺑﯽ ‪ «...‬ﺷﺮوع ﺷﺪه و ﯾﺎدآور ﻋﺒﺎرات ﻣﺬﮐﻮر در "وﻋﻆ ﺟﺒﻞ" و "وﻋﻆ دﺷﺖ"‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﻣﺴﯿﺢ ﻫﺴﺘﻨﺪ؛ اﻣّﺎ ﺷﺒﺎﻫﺖ ﻣﺘﻦ ﻣﺬﮐﻮر در ﻟﻮح ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﯽ ﺑﺎ ﻋﺒﺎرات‬
> ‫ﻣﺬﮐﻮر در اﻧﺎﺟﯿﻞ ﺑﻪ ﻣﺮاﺗﺐ ﺑﯿﺸﺘﺮ اﺳﺖ‪ ،‬و ﻣﯽﺗﻮان ﮔﻔﺖ از ﺣﯿﺚ اﯾﻦ ﺷﺒﺎﻫﺖ در‬
> ‫ﺑﯿﻦ آﺛﺎر ﺟﻤﺎل ﻗﺪم ﻣﻨﺤﺼﺮ ﺑﻪ ﻓﺮد اﺳﺖ‪ .‬ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪:‬‬
> ‫وای ﺑﺮ ﻧﻔﻮﺳﯽ ﮐﻪ از اﯾﻦ اﯾﺎم و ﺛﻤﺮ آن ﻏﺎﻓﻠﻨﺪ ‪ ...‬ﺧﻮﺷﺎ ﺣﺎل ﺻﺪﻗﯿﺎن‬
> ‫ﮐﻪ ﺑﻪ ﺻﺪق ﻣﺒﯿﻦ ﻓﺎﺋﺰ ﺷﺪﻧﺪ‪ .‬ﺧﻮﺷﺎ ﺣﺎل ﻋﺎرﻓﺎن ﮐﻪ ﺳﺒﯿﻞ ﻣﺴﺘﻘﯿﻢ اﻟﻬﯽ‬
> ‫را ﺷﻨﺎﺧﺘﻪاﻧﺪ و ﺑﻪ ﻣﻠﮑﻮت او ﺗﻮﺟّﻪ ﻧﻤﻮدهاﻧﺪ‪ .‬ﺧﻮﺷﺎ ﺣﺎل ﻣﺴﺮوران و‬
> ‫ﻣﺨﻠﺼﺎن ﮐﻪ ﺳﺮاجﻫﺎی ﻗﻠﻮﺑﺸﺎن ﺑﻪ دﻫﻦ ﻋﺮﻓﺎن ﻧﻔﺲ رﺣﻤﻦ ﻣﺸﺘﻌﻞ و‬
> ‫روﺷﻦ ﺷﺪه و ﺑﻪ زﺟﺎﺟﺎت اﻧﻘﻄﺎع از ﻫﺒﻮب ارﯾﺎح اﺣﺰان و اﻓﺘﺘﺎن‬
> ‫ﻣﺤﻔﻮظ ﻣﺎﻧﺪه‪ .‬ﻧﯿﮑﻮﺳﺖ ﺣﺎل ﻗﻮیدﻻن ﮐﻪ از ﺳﻄﻮت ﻇﺎﻟﻤﺎن ﻗﻠﻮﺑﺸﺎن‬
> ‫ﺿﻌﯿﻒ ﻧﺸﺪه و ﻧﯿﮑﻮﺳﺖ ﺣﺎل ﺑﯿﻨﺎﯾﺎن ﮐﻪ ﺑﺮ ﺑﻘﺎ و ﻓﻨﺎ ﻫﺮ دو ﻣﻄّﻠﻊ‬
> 
> ‫‪169‬‬
> ‫ﻛﻼﻣﻲ ﭼﻨﺪ در ﺑﺎرة ﻳﻜﻲ از اﻟﻮاح ﺟﻤﺎل ٰ‬
> ‫اﺑﻬﻲ‬                                                        ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺷﺪهاﻧﺪ ‪ ...‬ﻧﯿﮑﻮﺳﺖ ﺣﺎل درﺳﺖﮐﺎران ﮐﻪ از اﻋﻤﺎﻟﺸﺎن ﻋﺮف ﻗﺒﻮل‬
> ‫رﺣﻤﻦ ﺳﺎﻃﻌﺴﺖ‪ .‬ﺑﺪ اﺳﺖ ﺣﺎل ﻏﻤّﺎزان و ﻣﻔﺴﺪان و ﻇﺎﻟﻤﺎن‪ ،‬اﮔﺮﭼﻪ‬
> ‫ﻣﺎﺑﯿﻦ ﻋﺒﺎد ﺑﻪ ﻋﺰّت و ﺛﺮوت ﻇﺎﻫﺮ ﺷﻮﻧﺪ )اﻗﺘﺪارات‪ ،‬ﺻﺺ‪.(۹۸–۹۷‬‬
> ‫ﺑﻨﺎﺑﺮ اﯾﻦ ﻋﺒﺎرات‪ ،‬اﯾﻦ ﻗﺴﻤﺖ از ﻟﻮح ﻣﺒﺎرک از ﺣﯿﺚ اﺷﺘﻤﺎل ﺑﺮ ﻣﻔﺎﻫﯿﻢ روﺣﺎﻧﯽ‬
> ‫ﺑﯿﺸﺘﺮ ﺷﺒﯿﻪ ﺑﻪ ﻋﺒﺎرات ﻣﺸﺎﺑﻪ از اﻧﺠﯿﻞ ﻣﺘّﯽ‪ ،‬و از ﺣﯿﺚ اﺷﺘﻤﺎل ﺑﺮ وﺿﻊ ﺑﺪﺣﺎﻻن‬
> ‫ﺷﺒﯿﻪ ﺑﻪ ﻗﺴﻤﺖ ﻣﺬﮐﻮر در اﻧﺠﯿﻞ ﻟﻮﻗﺎ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ‪ .‬در ﻫﺮ ﺣﺎل‪ ،‬ﻧﮑﺘﮥ ﺟﺎﻟﺐ ﺗﻮﺟّﻪ آن‬
> ‫اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﯽﺗﻮان ﮔﻔﺖ ارادۀ ﻫﯿﮑﻞ اﻗﺪس ﻋﺎﻣﺪاﻧﻪ و ﺑﺎ ﺗﻮﺟّﻪ ﺑﻪ ﻓﻀﺎ و ﻣﻔﺎﻫﯿﻢ‬
> ‫راﺟﻊ ﺑﻪ ﻣﺴﯿﺤﯿّﺖ در اﯾﻦ ﻟﻮح‪ ،‬ﺑﻪ ﻧﺰول آﯾﺎﺗﯽ ﺷﺒﯿﻪ ﺑﻪ اﯾﻦ دو "وﻋﻆ" ﺗﻌﻠّﻖ ﮔﺮﻓﺘﻪ‬
> ‫اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ از ﭘﯿﺶ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪ‪ ،‬اﯾﻦ ﻟﻮح ﻣﺒﺎرک ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﺣﺎوی ﺑﻌﻀﯽ دﯾﮕﺮ از اﻫ ّﻢ‬
> ‫ﻣﻔﺎﻫﯿﻢ آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﮐﻪ اﺳﺖ‪ .‬آﻧﭽﻪ از اﯾﻦ ﭘﺲ ﻣﯽآﯾﺪ ﺷﻤﺎری از آﻧﻬﺎ را ﯾﺎدآور ﻣﯽﺷﻮد‪:‬‬
> 
> ‫ﻫﺮﻣﻨﻮﺗﯿﮏ ﺑﻬﺎﺋﯽ )ﺗﻔﺴﯿﺮ ﮐﺘﺐ ﻣﻘﺪّﺳﻪ(‬
> ‫از ﻣﻮﺿﻮﻋﺎت ﺑﺴﯿﺎر ﻣﻬ ّﻢ اﯾﻦ ﻟﻮح ﻣﺒﺎرک ﺑﯿﺎﻧﺎت ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ در ﺧﺼﻮص‬
> ‫ﮐﯿﻔﯿّﺖ ارﺗﺒﺎط ﻣﻀﺎﻣﯿﻦ ﮐﺘﺐ ﻣﻘﺪّﺳﮥ ﻗﺒﻞ و آﺛﺎر دور ﺑﺪﯾﻊ اﺳﺖ‪ .‬اﯾﻦ ﺑﯿﺎﻧﺎت را‬
> ‫ﻣﯽﺗﻮان از ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻋﻤﺪۀ ﺗﺤﻘﯿﻖ در اﺻﻮل ﻫﺮﻣﻨﻮﺗﯿﮏ ﺑﻬﺎﺋﯽ داﻧﺴﺖ‪ .‬ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪:‬‬
> ‫اﮔﺮ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﻮد ﮐﻞّ در ﮐﺘﺎب اﻟﻬﯽ ﻣﺴﺘﻮر و ﻣﮑﻨﻮن ﺑﻮد و در ﻇﻬﻮر ﻧﻘﻄﮥ‬
> ‫ﺑﯿﺎن روح ﻣﻦ ﻓﯽ اﻻﻣﮑﺎن ﻓﺪاه ﻃﻠﻌﺎت ﻣﻌﺎﻧﯽ ﻣﻘﻨّﻌﻪ در ﻏﺮﻓﺎت ﮐﻠﻤﺎت‬
> ‫اﻟﻬﯿّﻪ از ﺧﻠﻒ ﺣﺠﺎب ﺑﯿﺮون آﻣﺪﻧﺪ‪ ،‬ﻫﺬا ﺣﻖّ ﻻرﯾﺐ ﻓﯿﻪ‪ .‬و اﮔﺮ ﮔﻔﺘﻪ‬
> ‫ﺷﻮد از ﻗﺒﻞ ﺑﺮ ﺳﺒﯿﻞ اﺟﻤﺎل ذﮐﺮ ﺷﺪه و آﻣﺪ ﻣﺒﯿّﻦ و ﻣﻔﺼّﻞ‪ ،‬ﺣﻖّ ﻻرﯾﺐ‬
> ‫ﻓﯿﻪ‪ .‬و اﮔﺮ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﻮد ﮐﻪ آﻧﭽﻪ در ﻇﻬﻮر ﺑﺪﯾﻊ ﻇﺎﻫﺮ از ﻗﺒﻞ ﻧﺒﻮده و ﮐﻞّ‬
> ‫ﺑﺪﯾﻌﺴﺖ‪ ،‬اﯾﻦ ﻗﻮل ﻫﻢ ﺻﺤﯿﺢ و ﺗﻤﺎﻣﺴﺖ‪ ،‬ﭼﻪ اﮔﺮ ﺣﻖّ ﺟﻞّ ذﮐﺮه ﺑﮑﻠﻤﮥ‬
> ‫اﻟﯿﻮم ﺗﮑﻠّﻢ ﻓﺮﻣﺎﯾﺪ ﮐﻪ ﺟﻤﯿﻊ ﻧﺎس از ﻗﺒﻞ و ﺑﻌﺪ ﺑﻪ آن ﺗﮑﻠّﻢ ﻧﻤﻮده و‬
> ‫ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‪ ،‬آن ﮐﻠﻤﻪ ﺑﺪﯾﻊ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪ .‬ﻟﻮ ﮐﻨﺘﻢ ﺗﺘﻔﮑّﺮون )اﻗﺘﺪارات‪،‬‬
> ‫ﺻﺺ‪.(۸۸–۸۷‬‬
> 
> ‫ﺷﻨﺎﺧﺖﺷﻨﺎﺳﯽ ﺑﻬﺎﺋﯽ‬
> ‫ﺑﯿﺎﻧﺎت ﻣﺒﺎرﮐﮥ دﯾﮕﺮی در اﯾﻦ ﻟﻮح را ﻣﯽﺗﻮان از ﻣﻨﺎﺑﻊ اﺻﻠﯽ ﺷﻨﺎﺧﺖﺷﻨﺎﺳﯽ اﻣﺮ‬
> ‫ﻣﺒﺎرک داﻧﺴﺖ‪ .‬از ﺟﻤﻠﻪ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪" :‬ای ﻣﻘﺒﻞ‪ ،‬در آﻧﭽﻪ از ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ ﺟﺎری ﺷﺪه‬
> ‫‪170‬‬
> ‫ﻛﻼﻣﻲ ﭼﻨﺪ در ﺑﺎرة ﻳﻜﻲ از اﻟﻮاح ﺟﻤﺎل ٰ‬
> ‫اﺑﻬﻲ‬                                                          ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫درﺳﺖ ﺗﻔﮑّﺮ ﻓﺮﻣﺎﺋﯿﺪ ﺗﺎ اﺑﻮاب ﻋﻠﻮم ﻻﻧﻬﺎﯾﻪ ﺑﺮ وﺟﻪ ﻗﻠﺒﺖ ﻣﻔﺘﻮح ﺷﻮد و ﺧﻮد را از‬
> ‫دون ﺣﻖّ ﻏﻨﯽ و ﻣﺴﺘﻐﻨﯽ ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻧﻤﺎﯾﯽ" )اﻗﺘﺪارات‪ ،‬ص‪ ،(۹۰‬ﮐﻪ ﺑﺮ ﻧﻮع‬
> ‫ﻫﻤﺒﺴﺘﮕﯽ‪ ،‬ﻫﻤﺎﻫﻨﮕﯽ و ﻫﻤﺮاﻫﯽ ﺑﯿﻦ دو ﻣﯿﺰان ادراک‪ ،‬ﯾﻌﻨﯽ ﻋﻘﻞ و دل در اﯾﻦ دور‬
> ‫ﻣﺒﺎرک‪ ،‬دﻻﻟﺖ دارد‪ .‬ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ‪ ،‬اﺷﺎرۀ ﻣﺒﺎرک ﺑﻪ ﻧﻈﺮ ﺑﻪ »ﺑﺼﺮ اﻟﻬﯽ« در "ﻏﯿﺎﻫﺐ‬
> ‫ﮐﻠﻤﺎت ﻣﻨﺰﻟﻪ‪ "،‬از ﺟﻤﻠﻪ ﻫﺪاﯾﺎﺗﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺗﺤﻘﯿﻖ ﻋﻤﯿﻖ در ﻣﻔﻬﻮم آن ﺑﺮای اﯾﺠﺎد‬
> ‫ﯾﮏ ﻧﻤﻮﻧﮥ ﺟﺪﯾﺪ ﻓﻌﺎﻟﯿّﺖ ﺗﺤﻘﯿﻘﯽ ﮐﻪ ﺑﯿﺖاﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ اﻋﻀﺎء ﺟﺎﻣﻌﮥ اﺳﻢ اﻋﻈﻢ را‬
> ‫از ﭘﯿﺮ و ﺟﻮان‪ ،‬زن و ﻣﺮد ﺑﺪان دﻋﻮت ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ‪ ۹،‬ﻻزم اﺳﺖ‪ .‬ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪" :‬در‬
> ‫ﻏﯿﺎﻫﺐ ﮐﻠﻤﺎت ﻣﻨﺰﻟﻪ ﺟﻮاب ﻣﺴﺎﺋﻞ ﻣﺬﮐﻮره و ﻣﺴﺘﻮرۀ ﻣﮑﻨﻮﻧﻪ ﻧﺎزل‪ .‬اﻧﺸﺎءاﻟﻠّﻪ ﺑﺒﺼﺮ‬
> ‫اﻟﻬﯽ در ﮐﻠﻤﺎﺗﺶ ﻧﻈﺮ ﻓﺮﻣﺎﺋﯿﺪ ﻟﺘﻌﺮف ﻣﺎ اردت ‪) "...‬اﻗﺘﺪارات‪ ،‬ص‪(۱۰۰‬‬
> 
> ‫ﺗﺄﺛﯿﺮ ﮐﻠﻤﺔاﻟﻠّﻪ در ﻋﺎﻟﻢ‬
> ‫از ﻣﻮﺿﻮﻋﺎت اﺳﺎﺳﯽ اﯾﻦ ﻟﻮح ﻣﺒﺎرک ﮐﻠﻤﺔاﻟﻠّﻪ و ﺗﺄﺛﯿﺮ آن در ﻋﺎﻟﻢ اﺳﺖ‪ .‬ﻣﯽﺗﻮان‬
> ‫ﮔﻔﺖ از ﻣﺤﺘﻮای ﭼﻨﯿﻦ ﺑﯿﺎﻧﺎت ﻣﺒﺎرﮐﻪای از ﺟﻤﺎل ﻗﺪم اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻌﺪاً در ﺗﺒﯿﯿﻨﺎت‬
> ‫ﻫﯿﮑﻞ ﻣﺒﺎرک ﺣﻀﺮت وﻟﯽاﻣﺮاﻟﻠّﻪ از آن ﺑﺎ ﻋﺒﺎراﺗﯽ ﭼﻮن "ﺗﺼﺮّﻓﺎت ﻗﻮّۀ ازﻟﯿّﮥ ﻗﺪﺳﯿّﮥ‬
> ‫داﻓﻌﮥ ﺳﺎرﯾﮥ ﺻﻤﺪاﻧﯽ‪ ۱۰"،‬و ﻧﯿﺰ "ﺗﺄﺛﯿﺮ ﻏﯿﺮﻣﺴﺘﻘﯿﻢ ﮐﻠﻤﮥ اﻟﻬﯿﻪ" در ﻋﺎﻟﻢ وﺟﻮد ﯾﺎد‬
> ‫ﻣﯽﮔﺮدد‪ ۱۱.‬ﺟﻤﺎل ﻣﺒﺎرک ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪:‬‬
> ‫ﺑﺪان ای ﺳﺎﺋﻞ ﮐﻪ ﮐﻠﻤﮥ اﻟﻬﯿّﻪ ﺟﺎﻣﻊ ﮐﻞّ ﻣﻌﺎﻧﯽ ﺑﻮده‪ ،‬ﯾﻌﻨﯽ ﺟﻤﯿﻊ ﻣﻌﺎﻧﯽ‬
> ‫و اﺳﺮار اﻟﻬﯽ در آن ﻣﺴﺘﻮر‪ .‬ﻃﻮﺑﯽ ﻟﻤﻦ ﺑﻠﻐﻬﺎ و اﺧﺮج اﻟﻠّﺌﺎﻟﯽ اﻟﻤﮑﻨﻮﻧﺔ‬
> ‫ﻓﯿﻬﺎ‪ .‬اﺷﺮاق ﮐﻠﻤﮥ اﻟﻬﯿّﻪ را ﺑﻪ ﻣﺜﻞ اﺷﺮاق ﺷﻤﺲ ﻣﻼﺣﻈﻪ ﮐﻦ‪ .‬ﻫﻤﺎن‬
> ‫ﻗﺴﻢ ﮐﻪ ﺷﻤﺲ ﺑﻌﺪ از ﻃﻠﻮع ﺑﺮ ﮐﻞّ اﺷﺮاق ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ‪ ،‬ﻫﻤﺎن ﻗﺴﻢ ﺷﻤﺲ‬
> ‫ﮐﻠﻤﻪ ﮐﻪ از اﻓﻖ ﻣﺸﯿّﺖ رﺑّﺎﻧﯿّﻪ اﺷﺮاق ﻓﺮﻣﻮد ﺑﺮ ﮐﻞّ ﺗﺠﻠّﯽ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ‪.‬‬
> ‫اﺳﺘﻐﻔﺮاﻟﻠّﻪ ﻣﻦ ﻫﺬا اﻟﺘّﺸﺒﯿﻪ‪ ،‬ﭼﻪ ﮐﻪ ﺷﻤﺲ ﻇﺎﻫﺮه ﻣﺴﺘﻤ ّﺪ از ﮐﻠﻤﮥ ﺟﺎﻣﻌﻪ‬
> ‫ﺑﻮده‪ .‬ﻓﮑّﺮ ﻟﺘﻌﺮف )اﻗﺘﺪارات‪ ،‬ﺻﺺ‪.(۸۴–۸۳‬‬
> 
> ‫ﺗﻔﺼﯿﻞ ﻋﻠﻮم ﻇﺎﻫﺮه از آﺛﺎر اﻟﻬﯿﻪ‬
> ‫‪۱۲‬‬
> ‫ﮐﻠﻤﻪ ﻫﻢ ﻧﻔﺲ ﻣﻈﻬﺮ اﻣﺮاﻟﻠّﻪ اﺳﺖ و ﻫﻢ ﮐﻠﻤﮥ ﻧﺎزﻟﻪ از اﯾﺸﺎن‪ ،‬ﯾﻌﻨﯽ آﺛﺎر اﻟﻬﯿﻪ‪.‬‬
> ‫ﻋﻠﻮم ﻇﺎﻫﺮه ﻧﯿﺰ از ﻣﻈﻬﺮ اﻣﺮاﻟﻠﻪ و آﺛﺎر او ﻧﺸﺄت ﻣﯽﮔﯿﺮد‪ .‬ﭼﻮن "ﻋﺮﺻﮥ ﻋﺮﻓﺎن" او از‬
> ‫ﺑﺮﮐﺖ "وﺟﻮد ﺑﺎﻟﻐﯿﻦ" ﺑﻪ ﺷﻨﺎﺳﺎﯾﯽاش وﺳﻌﺖ ﮔﯿﺮد‪ ،‬داﻧﺶ ﺑﯿﮑﺮاﻧﯽ از ﮐﻠﻤﺎﺗﺶ‬
> ‫ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﺟﺴﺖ‪" :‬ای ﮐﺎش از وﺟﻮد ﺑﺎﻟﻐﯿﻦ ﻋﺮﺻﮥ ﻋﺮﻓﺎن ﻣﺤﺒﻮب ﻋﺎﻟﻤﯿﻦ وﺳﯿﻊ‬
> ‫‪171‬‬
> ‫ﻛﻼﻣﻲ ﭼﻨﺪ در ﺑﺎرة ﻳﻜﻲ از اﻟﻮاح ﺟﻤﺎل ٰ‬
> ‫اﺑﻬﻲ‬                                                         ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﻣﯽﺷﺪ ﺗﺎ از ﺣﺮوف ﻇﺎﻫﺮۀ ﮐﻠﻤﻪ ﻋﻠﻮم ﻻﻧﻬﺎﯾﻪ ﻇﺎﻫﺮ و ﺗﻔﺼﯿﻞ ﻓﺮﻣﺎﯾﺪ‪) ".‬اﻗﺘﺪارات‪،‬‬
> ‫ص‪(۸۵‬‬
> ‫ﺧﻼﻗﯿّﺖ ﮐﻠﻤﺔاﻟﻠّﻪ‬
> ‫آﻧﭽﻪ ﻣﻈﻬﺮ اﻣﺮاﻟﻠّﻪ ﺑﺮ آن ﺗﮑﻠّﻢ ﻧﻤﺎﯾﺪ در ﻫﻤﺎن ﺣﯿﻦ ﺧﻠﻖ ﻣﯽﺷﻮد‪ ،‬ﻫﺮﭼﻨﺪ ﻇﻬﻮرات‬
> ‫‪۱۳‬‬
> ‫و ﺑﺮوزات آن در ﻋﺎﻟﻢ ﻫﺴﺘﯽ ﺑﻪ ﻧﺎﭼﺎر ﺑﻪ ﺗﺪرﯾﺞ و ﺑﻪ ﻣﺮور زﻣﺎن ﺻﻮرت ﻣﯽﮔﯿﺮد‪:‬‬
> ‫"ﮐﻠﻤﻪای ﮐﻪ ﺣﻖّ ﺑﻪ آن ﺗﮑﻠّﻢ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ‪ ،‬در آن ﮐﻠﻤﻪ روح ﺑﺪﯾﻊ دﻣﯿﺪه ﻣﯽﺷﻮد و‬
> ‫ﻧﻔﺤﺎت ﺣﯿﺎت از آن ﮐﻠﻤﻪ ﺑﺮ ﮐﻞّ اﺷﯿﺂء ﻇﺎﻫﺮاً و ﺑﺎﻃﻨ ًﺎ ﻣﺮور ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ‪ .‬دﯾﮕﺮ ﺗﺎ ﭼﻪ‬
> ‫زﻣﺎن و ﻋﺼﺮ آﺛﺎر ﮐﻠﻤﮥ اﻟﻬﯿّﻪ از ﻣﻈﺎﻫﺮ آﻓﺎﻗﯿﻪ و اﻧﻔﺴﯿّﻪ ﻇﺎﻫﺮ ﺷﻮد" )اﻗﺘﺪارات‪،‬‬
> ‫ص‪ .(۸۸‬در ﻣﻮﺿﻌﯽ دﯾﮕﺮ از ﻟﻮح ﻧﯿﺰ ﺑﻪ ﺗﻐﯿﯿﺮ و ﺗﺤﻮّل ﮐﻞّ اﺷﯿﺎء در ﻋﺎﻟﻢ در ﻧﺘﯿﺠﮥ‬
> ‫ﻇﻬﻮر و ﮐﯿﻔﯿّﺖ ﺗﺪرﯾﺠﯽ ﺑﺮوز آﺛﺎر اﯾﻦ ﺗﺤﻮّل اﺷﺎره ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪" :‬ﻫﻤﭽﻪ ﻣﺪاﻧﯿﺪ ﮐﻪ‬
> ‫ﻇﻬﻮر ﺣﻖّ ﻣﺨﺼﻮص اﺳﺖ ﺑﻪ اﻇﻬﺎر ﻣﻌﺎرف ﻇﺎﻫﺮه و ﺗﻐﯿﯿﺮ اﺣﮑﺎم ﺛﺎﺑﺘﮥ ﺑﯿﻦ ﺑﺮﯾّﻪ‪،‬‬
> ‫ﺑﻠﮑﻪ در ﺣﯿﻦ ﻇﻬﻮر ﮐﻞّ اﺷﯿﺎء ﺣﺎﻣﻞ ﻓﯿﻮﺿﺎت و اﺳﺘﻌﺪادات ﻻﺗﺤﺼﲐ ﺷﺪه و‬
> ‫ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﺷﺪ و ﺑﻪ اﻗﺘﻀﺎی وﻗﺖ و اﺳﺒﺎب ﻣﻠﮑﯿّﻪ ﻇﺎﻫﺮ ﻣﯽﺷﻮد" )اﻗﺘﺪارات‪،‬‬
> ‫ﺻﺺ‪.(۹۱–۹۰‬‬
> ‫ﻧﮑﺘﮥ ﻟﻄﯿﻔﮥ دﻗﯿﻘﮥ آﻧﮑﻪ اﯾﻦ اﻣﺮ را‪ ،‬ﯾﻌﻨﯽ ﺣﻤﻞ ﻓﯿﻮﺿﺎت رﺑﺎﻧﯿﻪ ﺗﻮﺳّﻂ ﮐﻞّ ﺑﺮﯾّﻪ‪ ،‬ﺑﻞ‬
> ‫ﮐﻞّ اﺷﯿﺎء را ﻋﻠﺖ ﺿﺮورت ﺗﺤﺼﯿﻞ ﻋﻠﻮم و ﺣﮑﻢ ﺑﯿﺎن ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪" :‬در اﯾﻦ ﻇﻬﻮر‬
> ‫اﻋﻈﻢ ﺑﺎﯾﺪ ﮐﻞّ ﺑﻪ ﻋﻠﻮم و ﺣﮑﻢ ﻇﺎﻫﺮ ﺷﻮﯾﺪ‪ ،‬ﭼﻪ ﮐﻪ ﮐﻞّ ﺑﺮﯾّﻪ ﺑﻞ ﮐﻞّ اﺷﯿﺎء از ﻫﺒﻮب‬
> ‫‪۱۴‬‬
> ‫ﻟﻮاﻗﺢ اﻟﻬﯿّﻪ در اﯾﻦ اﯾّﺎم ﻻﺷﺒﻬﯿّﻪ ﻋﻠﯽ ﻗﺪرﻫﺎ ﺣﺎﻣﻞ ﻓﯿﻮﺿﺎت رﺑّﺎﻧﯿّﻪ ﺷﺪهاﻧﺪ"‬
> ‫)اﻗﺘﺪارات‪ ،‬ص‪.(۱۰۰‬‬
> 
> ‫اﺣﺘﯿﺎج ﻋﺎﻟﻢ ﺑﻪ ﻧﻔﺜﺎت روحاﻟﻘﺪس‬
> ‫"اﮔﺮ آﻧﯽ ﻣﺪد و ﻗﺪرت ﺑﺎﻃﻨﯿّﮥ ﮐﻠﻤﮥ اﻟﻬﯿّﻪ از ﻋﺎﻟﻢ و اﻫﻞ آن ﻣﻨﻘﻄﻊ ﺷﻮد‪ ،‬ﮐﻞّ ﻣﻌﺪوم‬
> ‫و ﻣﻔﻘﻮد ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﺷﺪ‪ ،‬و اﮔﺮ ﻧﻔﺴﯽ ﺑﻪ ﺑﺼﺮ اﻟﻬﯽ ﻣﻼﺣﻈﻪ ﻧﻤﺎﯾﺪ‪ ،‬اﺷﺮاق و اﻧﻮارش را‬
> ‫در ﮐﻞّ ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ‪) ".‬اﻗﺘﺪارات‪ ،‬ص‪(۸۴‬‬
> 
> ‫وﺣﺪت ﻣﻈﺎﻫﺮ ﻣﻘﺪّﺳﻪ و اﺳﺘﻤﺮار ﻇﻬﻮرات اﻟﻬﯿﻪ‬
> ‫در ﺳﺮاﺳﺮ ﻟﻮح اﺷﺎرات ﺑﺴﯿﺎر ﺑﻪ وﺣﺪت ﻇﻬﻮرات اﻟﻬﯿﻪ ﻣﻮﺟﻮد اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺮای ﻣﺜﺎل‬
> ‫در ﻣﻮﺿﻌﯽ از ﻇﻬﻮر ﺣﻀﺮت اﻋﻠﲐ ﺗﺤﺖ ﻋﻨﻮان ﻇﻬﻮر ﻗﺒﻠﻢ ﯾﺎد ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‬
> ‫)اﻗﺘﺪارات‪ ،‬ص‪ ،(۸۸‬و در ﻣﻮﺿﻊ دﯾﮕﺮ‪" :‬آن ﮐﻠﻤﻪاﯾﺴﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ اﺑﻦ‪ ،‬ﯾﻌﻨﯽ روح‪،‬‬
> ‫‪172‬‬
> ‫ﻛﻼﻣﻲ ﭼﻨﺪ در ﺑﺎرة ﻳﻜﻲ از اﻟﻮاح ﺟﻤﺎل ٰ‬
> ‫اﺑﻬﻲ‬                                                          ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺧﻄﺎب ﻓﺮﻣﻮدم‪) ".‬اﻗﺘﺪارات‪ ،‬ص‪ .(۹۸‬ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﺑﻪ اﺳﺘﻤﺮار ﻇﻬﻮرات اﺷﺎره‬
> ‫ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪" :‬اﮔﺮ ﻧﻔﺴﯽ ‪ ...‬ﺑﻪ اذن ﻃﺎﻫﺮه ﺗﻮﺟّﻪ ﻧﻤﺎﯾﺪ ﻧﺪای اوّل اﻟﻬﯽ را در ﮐﻞّ ﺣﯿﻦ‬
> ‫اﺻﻐﺎ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ‪ .‬ﻧﺪای اﻟﻬﯽ ﻻزال ﻣﺮﺗﻔﻊ‪ ،‬وﻟﮑﻦ آذان ﻣﻤﻨﻮع و اﺷﺮاق اﻧﻮار ﻧﯿّﺮ‬
> ‫آﻓﺎق ﻇﺎﻫﺮ‪ ،‬وﻟﮑﻦ اﺑﺼﺎر ﻣﺤﺠﻮب‪) ".‬اﻗﺘﺪارات‪ ،‬ﺻﺺ‪(۸۵–۸۴‬‬
> ‫ﮔﺎه اﺷﺎره ﺑﻪ وﺣﺪت ﻣﻈﺎﻫﺮ ﻣﻘﺪّﺳﻪ ﺑﻨﺎﺑﺮ ﻣﻀﻤﻮن ﮐﻠّﯽ ﻟﻮح‪ ،‬ﻫﻤﺮاه ﺑﺎ درج ﯾﺎ ﻧﻘﻞ ﺑﻪ‬
> ‫ﻣﻀﻤﻮن ﻋﺒﺎراﺗﯽ از ﮐﺘﺐ ﻣﻘﺪّﺳﮥ ﻗﺒﻞ‪ ،‬ﺧﺼﻮﺻﺎً ﺗﻮرات و اﻧﺠﯿﻞ‪ ،‬اﺳﺖ‪ .‬از ﺟﻤﻠﻪ‬
> ‫اﺷﺎرات ﻣﺒﺎرک ﺑﻪ ﺑﯿﺎﻧﺎت ﯾﺤﯿﯽ ﺗﻌﻤﯿﺪ دﻫﻨﺪه‪:‬‬
> ‫اﯾﻦ اﺳﺖ آن ﺟﻤﺎل ﻣﻮﻋﻮد ﮐﻪ ﻓﺮﻣﻮده ﺑﻌﺪ از ﻣﻦ ﻣﯽآﯾﺪ و ﭘﯿﺶ از ﻣﻦ‬
> ‫اﺳﺖ‪ .‬او ﺑﻮد آن ﻧﺪآء ﮐﻪ ﻣﺎﺑﯿﻦ آﺳﻤﺎن و زﻣﯿﻦ ﺑﻠﻨﺪ ﺷﺪ ﮐﻪ ﻣﻘﺎمﻫﺎی‬
> ‫اﻟﻬﯽ را درﺳﺖ ﻧﻤﺎﺋﯿﺪ و ﺗﻌﻤﯿﺮ ﮐﻨﯿﺪ‪ ،‬ﯾﻌﻨﯽ ﻗﻠﻮب را‪ .‬و ﻫﻤﺎن ﻧﺪا ﺑﻮد‬
> ‫ﮐﻪ اﺑﻦ زﮐﺮﯾﺎ ﻗﺒﻞ از روح ﻓﺮﻣﻮد ﻣﻦ آواز آن ﮐﺴﻢ ﮐﻪ در ﺑﯿﺎﺑﺎن ﻧﺪا‬
> ‫ﻣﯽﮐﻨﺪ ﮐﻪ راه ﺧﺪاوﻧﺪ را درﺳﺖ ﮐﻨﯿﺪ )اﻗﺘﺪارت‪ ،‬ص‪.(۹۶‬‬
> ‫ﺑﯿﺎن ﻣﺒﺎرک ﺑﻪ ﻣﻀﺎﻣﯿﻦ اﻧﺠﯿﻞ ﻣﺮﻗﺲ )‪ ،(۳:۱‬ﻣﺘﯽ )‪ ،(۳:۳‬ﻟﻮﻗﺎ )‪ ،(۳:۳‬ﯾﻮﺣﻨﺎ‬
> ‫)‪ ،(۲۳:۱‬و ﻧﯿﺰ اﺷﻌﯿﺎ )‪ (۳:۴۰‬اﺷﺎره دارد‪ .‬در ﻣﻮﺿﻌﯽ دﯾﮕﺮ از ﻟﻮح ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪:‬‬
> ‫ﺻﻠﺒﻪ از ﮐﻠﻤﮥ اﻟﻬﯿّﻪ در ﻧﺎﻟﻪ و ﺣﻨﯿﻨﻨﺪ‪ ،‬وﻟﮑﻦ ﺑﺮﯾّﻪ در ﻏﻔﻠﺖ ﻋﻈﯿﻢ‪ .‬اﯾﻨﺴﺖ‬‫"اﺣﺠﺎر ُ‬
> ‫ﮐﻪ در ﮐﺘﺐ اﻟﻬﯿّﻪ از ﻗﺒﻞ ﻧﺎزل ﮐﻪ از اﺣﺠﺎر اﻧﻬﺎر ﺟﺎری‪ ،‬وﻟﮑﻦ از ﻗﻠﻮب اﺷﺮار اﺛﺮی‬
> ‫ﻧﻪ" )اﻗﺘﺪارات‪ ،‬ص‪ ،(۸۳‬ﮐﻪ اﯾﻦ ﺑﯿﺎن ﻣﺒﺎرک ﺑﻪ آﯾﺎت ﻣﺨﺘﻠﻒ از ﮐﺘﺎب ﻋﻬﺪ ﻋﺘﯿﻖ‪،‬‬
> ‫ﯾﻌﻨﯽ ﺳﻔﺮ ﺗﺜﻨﯿﻪ )‪ ،(۱۵:۸‬اِرﻣﯿﺎ )‪(۱۶:۴۶‬؛ و ﻧﯿﺰ ﻗﺮآن‪ ،‬آﯾﮥ ‪ ۷۴‬از ﺳﻮرۀ ﺑﻘﺮه دﻻﻟﺖ‬
> ‫دارد‪.‬‬
> 
> ‫ﻧﺴﺒﯽﺑﻮدن ﺣﻘﺎﯾﻖ ادﯾﺎن‬
> ‫از ﻋﻤﯿﻖﺗﺮﯾﻦ و ﭘﯿﭽﯿﺪهﺗﺮﯾﻦ ﻣﻀﺎﻣﯿﻦ اﯾﻦ ﻟﻮح ﻣﺒﺎرک ﺑﯿﺎﻧﺎﺗﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﯽﺗﻮان‬
> ‫ﺗﺼﻮّر ﻧﻤﻮد از ﻣﻨﺎﺑﻊ اﺻﻠﯿﮥ ﺣﻀﺮت وﻟﯽ ﻋﺰﯾﺰ اﻣﺮاﻟﻠّﻪ در ﺗﺼﺮﯾﺢ ﺑﺮ ﻧﺴﺒﯽﺑﻮدن‬
> ‫ﺣﻘﺎﯾﻖ ادﯾﺎن ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﺟﻨﺒﻪای اﺳﺎﺳﯽ از اﻋﺘﻘﺎدات اﻫﻞ ﺑﻬﺎء ﺑﻮده اﺳﺖ‪ ۱۵.‬ﺑﺮای‬
> ‫ﻣﺜﺎل در ﺑﯿﺎن ﻣﺒﺎرک ذﯾﻞ – ﮐﻪ در ﻋﯿﻦ ﺣﺎل ﺑﺮ ﻣﻌﻨﯽ ﻋﻠﻢ و ﻋﺮﻓﺎن ﺣﻘﯿﻘﯽ دﻻﻟﺖ‬
> ‫دارد – ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪:‬‬
> ‫ﻧﻔﻮﺳﯽ ﮐﻪ ﺑﻪ ذروۀ ﻋﺮﻓﺎن ارﺗﻘﺎء ﻧﻤﻮدهاﻧﺪ و ﻧﻔﻮﺳﯽ ﮐﻪ در ادﻧﯽ رﺗﺒﻪ‬
> ‫ﻣﺎﻧﺪهاﻧﺪ ﻋﻨﺪاﻟﻠّﻪ در ﯾﮏ ﻣﻘﺎم ﻗﺎﺋﻢ‪ ،‬ﭼﻪ ﮐﻪ ﺷﺮاﻓﺖ ﻋﻠﻢ و ﻋﺮﻓﺎن ﺑﻤﺎ ﻫﻮ‬
> 
> ‫‪173‬‬
> ‫ﻛﻼﻣﻲ ﭼﻨﺪ در ﺑﺎرة ﻳﻜﻲ از اﻟﻮاح ﺟﻤﺎل ٰ‬
> ‫اﺑﻬﻲ‬                                                          ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﻻ‬
> ‫ﻋﻠﻢ و ﻋﺮﻓﺎن ﻧﺒﻮده‪ .‬اﮔﺮ ﻣﻨﺘﻬﯽ ﺑﻪ ﺣﻖ و ﻗﺒﻮل او ﺷﻮد ﻣﺤﺒﻮب‪ ،‬وا ّ‬
> ‫ﻼ ﻟﻮ ﯾﻘﻮل‬
> ‫ﻣﺮدود‪ .‬ﮐﻞّ اﻟﻔﺎظ در آن ﺳﺎﺣﺖ در رﺗﺒﮥ واﺣﺪه ﻣﺬﮐﻮر‪ .‬ﻣﺜ ً‬
> ‫وﻟﺪت ﮐﻘﻮﻟﻪ ﻟﻢ ﯾﻠﺪ و ﻟﻢ ﯾﻮﻟﺪ‪ .‬اﮔﺮﭼﻪ ﺑﺮ ﺣﺴﺐ ﻇﺎﻫﺮ ﺗﻨﺰﯾﻪ اﻟﻬﯽ از‬
> ‫ﺷﺒﻪ و ﻣﺜﻞ و ﻧﻈﯿﺮ ﻣﻨﺘﻬﯽ‪ ،‬ﻣﻘﺎم ﻋﺮﻓﺎن اﻧﺎم اﺳﺖ‪ ،‬ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﺑﯿﻦ ﻧﺎس ﻫﻢ‬
> ‫اﯾﻦ ﻣﻘﺎم اﻋﻠﲐ و ارﻓﻊ اﺳﺖ‪ ،‬وﻟﮑﻦ اﯾﻦ اﻣﺘﯿﺎز ﻫﻢ ﻧﻈﺮ ﺑﻪ ﻗﺒﻮل ﺣﻖّ‬
> ‫اﺳﺖ‪ ،‬و ﺑﻪ ارادۀ او ﻣﺤﻘّﻖ ﺷﺪه‪ ،‬ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در ﮐﻮر ﻓﺮﻗﺎن و ﺑﯿﺎن ﻣﺸﯿّﺖ‬
> ‫اﻟﻬﯿّﻪ ﺑﻪ ﺗﻨﺰﯾﻪ ﺻﺮف و ﺗﻘﺪﯾﺲ ﺑﺤﺖ ﺗﻌﻠّﻖ ﮔﺮﻓﺘﻪ‪ ،‬ﻟﺬا در اﻓﺌﺪۀ ﻋﺒﺎد‬
> ‫ﻻ آن ﺑﺤﺮ ﻗﺪم از ﺟﻤﯿﻊ اﯾﻦ‬     ‫ﺗﺠﻠّﯿﺎت اﯾﻦ ﺑﯿﺎﻧﺎت ﺛﺎﺑﺖ و ﻇﺎﻫﺮ‪ ،‬وا ّ‬
> ‫ﮐﻠﻤﺎت ﻣﺤﺪّﺛﻪ ﻣﻘﺪّس و ﺳﺎﺣﺖ اﻗﺪس از ﺟﻤﯿﻊ اﯾﻦ ﺑﯿﺎﻧﺎت ﻣﻨﺰّه‪ .‬ﻧﻈﺮ‬
> ‫ﺑﺎﯾﺪ ﺑﻪ اﺻﻞ اﻣﺮ اﻟﻬﯽ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻧﻪ ﺑﻪ ﻋﻠ ّﻮ و دﻧﻮّ ﻣﺮاﺗﺐ ﻋﺮﻓﺎن ﻟﻔﻈﯿّﻪ ﮐﻪ‬
> ‫ﺑﯿﻦ ﺑﺮﯾّﻪ ﻣﺤﻘّﻖ ﺷﺪه )اﻗﺘﺪارات‪ ،‬ﺻﺺ ‪ ۸۸‬و ‪.(۸۹‬‬
> 
> ‫ﺣﯿﺎت ﻓﺮدی اﻧﺴﺎن‬
> ‫ﻧﮕﺎه ﺟﻤﺎل اﺑﻬﲐ ﺑﻪ زﻧﺪﮔﯽ در اﯾﻦ ﻋﺎﻟﻢ‪ ،‬و ﻧﯿﺰ ﺑﻪ ﻣﻮﺿﻮع ﺷﻬﺎدت‪ ،‬ﺑﺴﯿﺎر‬
> ‫ﺑﯿﺪارﮐُﻨﻨﺪه و ﺑﯿﻨﺎﯾﯽﺑﺨﺶ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺠﺎﺳﺖ ﮐﻪ اﯾﻦ ﻣﻘﺎل را ﺑﺎ ﺑﯿﺎن ﻣﺒﺎرک در اﯾﻦ‬
> ‫ﺑﺎره ﺑﻪ ﭘﺎﯾﺎن ﺑﺮﯾﻢ‪ .‬ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪:‬‬
> ‫ﺑﮕﻮ ای ﺑﻨﺪﮔﺎن در ﻫﺮ ﺻﻮرت ﻣﻘﺘﻮل و ﻣﺬﺑﻮﺣﯿﺪ‪ ،‬ﭼﻪ ﺑﻪ ﺳﯿﻮف اﻣﺮاض و ﭼﻪ ﺑﻪ‬
> ‫ﺳﯿﻮف اﻫﻞ اﻋﺮاض‪ .‬در اﯾﻦ ﺻﻮرت‪ ،‬اﮔﺮ ﺑﻪ ﺷﻤﺸﯿﺮﻫﺎی ﻣﺸﺮﮐﺎن در ﺳﺒﯿﻞ ﻣﺤﺒﻮب‬
> ‫ﻖ ﺑﻮده‪ ،‬ﭼﻪ ﮐﻪ دﯾﻪ ﻧﻔﺲ ﻣﺤﺒﻮب اﺳﺖ‪ .‬اﯾﻦ ﺛﻤﺮ‬ ‫ﺐ و اﺣ ّ‬‫ﻋﺎﻟﻤﯿﺎن ﮐﺸﺘﻪ ﺷﻮﯾﺪ اﺣ ّ‬
> ‫ﻣﺮﻏﻮب را ﻓﺮاﻣﻮش ﻣﮑﻨﯿﺪ و از دﺳﺖ ﻣﺪﻫﯿﺪ )اﻗﺘﺪارات‪ ،‬ﺻﺺ ‪ ۹۷‬و ‪.(۹۸‬‬
> ‫ﯾﺎدداﺷﺖﻫﺎ‬
> ‫‪ .۱‬ﺑﻨﺎﺑﺮ ﻓﺮﻣﺎﯾﺶ اﺳﺘﺎد ﺑﺰرﮔﻮار دﮐﺘﺮ ﻣﺤﻤّﺪ اﻓﻨﺎن‪ ،‬ﻣﻘﺼﻮد از "ﺟﻨﺎب ف اﻋﻈﻢ"‬
> ‫ﺟﻨﺎب ﻓﺘﺤﻌﻠﯽ اردﺳﺘﺎﻧﯽ ‪ ،‬و از "ﺷﯿﺦ ﺣﺴﻦ ک‪ "،‬ﺷﯿﺦ ﺣﺴﻦ زﻧﻮزی در ﮐﺮﺑﻼﺳﺖ‪،‬‬
> ‫ﮐﻪ در اﯾﺎم اﻗﺎﻣﺖ ﺟﻤﺎل ﻗﺪم در ادرﻧﻪ‪ ،‬ﻫﻨﻮز در ﻗﯿﺪ ﺣﯿﺎت ﺑﻮدﻧﺪ‪ .‬ﻧﮕﺎرﻧﺪه از آﻗﺎی‬
> ‫دﮐﺘﺮ اﻓﻨﺎن ﻣﺘﺸﮑّﺮ اﺳﺖ ﮐﻪ اﯾﻦ اﻃّﻼﻋﺎت و ﻧﯿﺰ اﻃّﻼﻋﺎت راﺟﻊ ﺑﻪ ﭼﺎپﻫﺎی‬
> ‫ﻣﺨﺘﻠﻒ اﯾﻦ ﻟﻮح را در اﺧﺘﯿﺎر وی ﻧﻬﺎدﻧﺪ‪.‬‬
> ‫‪ .۲‬ﺷﺮح ﺑﯿﺸﺘﺮ در ﺑﺎرۀ اﯾﻦ دو "وﻋﻆ" ﯾﺎ ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ ﮔﻔﺘﺎر ﺣﻀﺮت ﻣﺴﯿﺢ در اداﻣﮥ‬
> ‫ﻣﻘﺎل ﺧﻮاﻫﺪ آﻣﺪ‪.‬‬
> 
> ‫‪174‬‬
> ‫ﻛﻼﻣﻲ ﭼﻨﺪ در ﺑﺎرة ﻳﻜﻲ از اﻟﻮاح ﺟﻤﺎل ٰ‬
> ‫اﺑﻬﻲ‬                                                           ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫‪ .۳‬در اﯾﻨﺠﺎ از ﻣﻔﺎﻫﯿﻢ ﻣﺬﮐﻮر در ﻟﻮح ﻣﺒﺎرک ﻋﺎﻣﺪاﻧﻪ ﺑﺎ ﻋﺒﺎرات ﻣﺬﮐﻮر در اﻟﻮاح و‬
> ‫ﺧﻄﺎبﻫﺎی ﻣﺮﮐﺰ ﻣﯿﺜﺎق و آﺛﺎر ﺣﻀﺮت وﻟﯽاﻣﺮاﻟﻠّﻪ ﯾﺎد ﺷﺪه اﺳﺖ ﺗﺎ ﻫﻢ ﮐﺎم ﺟﺎن از‬
> ‫درﯾﺎﻓﺖ و ﺗﺬﮐﺎر راﺑﻄﮥ ﺑﯿﻦ آﺛﺎر ﻣﻈﻬﺮ اﻣﺮاﻟﻠﻪ و ﻣﺒﯿّﻨﯿﻦ آﯾﺎت او ﺷﯿﺮﯾﻦ ﮔﺮدد‪ ،‬و ﻫﻢ‬
> ‫روﺷﻦﮔﺮ آن ﺑﺎﺷﺪ ﮐﻪ ﭼﮕﻮﻧﻪ ﻣﺒﯿّﻦ از ﻣﺘﻦ آﺛﺎر ﻣﻈﻬﺮ اﻣﺮ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﻣﺒﺎرﮐﻪ را اﺳﺘﺨﺮاج‬
> ‫ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ‪ .‬ﺑﺎﺷﺪ ﮐﻪ اﯾﻦ روش ﭘﺎﺳﺨﯽ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺮ ﺷﺒﻬﮥ ﻧﺎروای ﺑﻌﻀﯽ از ﻣﻌﺎﻧﺪﯾﻦ اﻣﺮ‬
> ‫ﮐﻪ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﻣﺒﺎرﮐﻪ ﺑﻌﻀ َﺎ وﺿﻊ ﻣﺒﯿّﻦ آﯾﺎت اﺳﺖ و ﻧﻪ ﻣﻨﺰل آن‪.‬‬
> ‫‪ .۴‬در اﯾﻦ ﻣﻘﺎﻟﻪ از اﯾﻦ ﭘﺲ ﻟﻮح اﺻﻠﯽ ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﯽ )اﻗﺘﺪارات‪ ،‬ﺻﺺ ‪ ۷۸‬ﺗﺎ ‪(۱۰۵‬‬
> ‫ﺑﺎ ﻋﻨﻮان "ﻟﻮح اﺻﻠﯽ ﻣﺎدر‪ "،‬و از ﻟﻮح ﻧﻘﻞ ﺷﺪه در آن )اﻗﺘﺪارات‪ ،‬ﺻﺺ ‪ ۹۱‬ﺗﺎ ‪(۹۵‬‬
> ‫ﺑﺎ ﻋﻨﻮان "ﻟﻮح ﻗﺴﯿﺲ" ﯾﺎد ﻣﯽﺷﻮد‪.‬‬
> ‫‪ .۵‬اﯾﻦ ﺗﻌﺒﯿﺮ ﺑﻪ ﺧﺼﻮص از اﯾﻦ ﺣﯿﺚ ﺑﺪﯾﻊ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ ﮐﻠّﯽ ﻣﺘﻔﺎوت اﺳﺖ ﺑﺎ ﺗﻌﺒﯿﺮ‬
> ‫ﻣﺘﺪاول ﻣﺴﯿﺤﯿﺎن از ﺟﺎنﺑﺎﺧﺘﻦ ﺣﻀﺮت ﻣﺴﯿﺢ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻓِﺪﯾﻪ ﺑﺮای ﺟﺒﺮان ﮔﻨﺎه ﻧﻮع‬
> ‫اﻧﺴﺎن و آﺷﺘﯽ )‪ (reconciliation‬ﭘﺮوردﮔﺎر ﺑﺎ ﻧﻮع اﻧﺴﺎن‪.‬‬
> ‫‪ .۶‬اﺷﺎرات ﻣﺒﺎرک راﺟﻊ اﺳﺖ ﺑﻪ ﻣﻀﻤﻮن اﻧﺎﺟﯿﻞ در ﺧﺼﻮص ﺷﻔﺎ دادن ﺣﻀﺮت‬
> ‫ﻣﺴﯿﺢ اﺑﺮص را‪.‬‬
> ‫‪ .۷‬ﻋﺒﺎرات اﻧﺠﯿﻞ ﺣﺎﻣﻞ ﻣﻔﻬﻮم »ﺧﻮﺷﺎ ﺑﺤﺎل« ﯾﺎ »ﻃﻮﺑﯽ« در اﺻﻄﻼح اﻧﮕﻠﯿﺴﯽ‬
> ‫‪ Beatitudes‬ﺧﻮاﻧﺪه ﻣﯽﺷﻮﻧﺪ‪ ،‬ﮐﻪ ﻣﯽ ﺗﻮاﻧﺪ ﺑﻪ "ﻓﺮﺧﻨﺪﮔﯽﺧﻮاﺳﺘﻦ" ﯾﺎ در ﻓﺎرﺳﯽ ﺑﻪ‬
> ‫ﻋﺮﺑﯽ آﻣﯿﺨﺘﻪ ﻣﺎ ﺑﻪ "ﺑﺮﮐﺖﻃﻠﺒﯿﺪن" ﺗﺮﺟﻤﻪ ﺷﻮد‪ .‬ﺑﻪ ﺳﺒﺐ ﻧﺎﻣﺄﻧﻮسﺑﻮدن ﻫﺮ دو‬
> ‫ﺗﺮﺟﻤﻪ در اﯾﻦ ﻣﺘﻦ ﻫﺮ ﺑﺎر اﺷﺎره ﺑﻪ اﯾﻦ ﻣﻔﻬﻮم ﻻزم آﻣﺪه ﺗﮑﺮار اﺻﻞ ﻋﺒﺎرات ﺗﺮﺟﯿﺢ‬
> ‫داده ﺷﺪه اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫‪ .۸‬ﺑﺮای آ ﮔﺎﻫﯽ ﺑﯿﺸﺘﺮ از ﻣﻘﺎﯾﺴﮥ اﯾﻦ دو "وﻋﻆ‪ "،‬ﺑﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ زﯾﺮ ﻣﺮاﺟﻌﻪ ﻓﺮﻣﺎﯾﯿﺪ‪:‬‬
> ‫‪Stephen L. Harris, Understanding the Bible, 3rd ed. Toronto: Mayfield‬‬
> ‫‪Publishing Company, 1992, pages 300-302, 310, 314.‬‬
> ‫‪Bart D. Ehrman, The New Testament: A Historical Introduction to the‬‬
> ‫‪Early Christian Writings. 2nd edition. New York: Oxford University Press,‬‬
> ‫‪2000. PP 101, 121-128.‬‬
> ‫ﺑﻨﺎﺑﻪ ﻣﻨﺒﻊ اﺧﯿﺮ )ارﻣﻦ( در اﻧﺠﯿﻞ ﻣﺘّﯽ ﺣﻀﺮت ﻣﺴﯿﺢ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﺣﻀﺮت ﻣﻮﺳﯽ ﺗﺎزه‬
> ‫ﻣﻄﺮح ﻣﯽﺷﻮد‪ .‬ﺣﺘﯽ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ او در ﭘﻨﺞ دﺳﺘﻪ از ﻣﻄﺎﻟﺐ )ﻓﺼﻞﻫﺎی ‪ ۵‬ﺗﺎ ‪،۱۳ ،۱۰ ،۷‬‬
> ‫‪ ۱۸‬و ‪ ۲۳‬ﺗﺎ ‪ (۲۷‬ﻃﺮح ﻣﯽﺷﻮد ﺗﺎ ﯾﺎدآور اﺳﻔﺎر ﺧﻤﺴﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺧﺼﺎﯾﺺ "وﻋﻆ‬
> ‫ﺟﺒﻞ"را ﻣﯽﺗﻮان از اﯾﻦ دﯾﺪﮔﺎه ﺑﺮرﺳﯽ ﻧﻤﻮد‪ .‬اﻧﺠﯿﻞ ﻟﻮﻗﺎ اﻣّﺎ ﺣﻀﺮت ﻣﺴﯿﺢ را‬
> 
> ‫‪175‬‬
> ‫ﻛﻼﻣﻲ ﭼﻨﺪ در ﺑﺎرة ﻳﻜﻲ از اﻟﻮاح ﺟﻤﺎل ٰ‬
> ‫اﺑﻬﻲ‬                                                                ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﭘﯿﺎﻣﺒﺮی راﻧﺪهﺷﺪه از ﻗﻮم ﺧﻮد )ﯾﻬﻮد(‪ ،‬و ﻧﺠﺎتﺑﺨﺶ ﻫﻤﮥ آدﻣﯿﺎن )ﻓﻘﯿﺮ و ﮔﺮﺳﻨﻪ و‬
> ‫ﺗﺸﻨﻪ و اﻣﺜﺎل آﻧﻬﺎ( ﻣﻄﺮح ﻣﯽﺳﺎزد‪ ،‬و "وﻋﻆ دﺷﺖ" ﮔﻮﯾﺎی اﯾﻦ وﯾﮋﮔﯽ ﻫﺎﺳﺖ‪.‬‬
> ‫‪ .۹‬رﺟﻮع ﻓﺮﻣﺎﯾﯿﺪ ﺑﻪ ﻧﺎﻣﻪ داراﻻﻧﺸﺎء ﺑﯿﺖ اﻟﻌﺪلاﻋﻈﻢ ﺑﻪ ﺗﺎرﯾﺦ ‪ ۱۰‬ﻓﻮرﯾﻪ ‪ ،۱۹۹۵‬ﮐﻪ‬
> ‫ﺑﻪ ﺿﻤﯿﻤﮥ ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ "ﺗﺤﻘﯿﻖ و ﺗﺘﺒﻊ" اﻧﺘﺸﺎر ﯾﺎﻓﺖ‪ .‬ﻧﺴﺨﮥ اﻟﮑﺘﺮوﻧﯿﮑﯽ اﯾﻦ ﻧﺎﻣﻪ در‬
> ‫آدرس ذﯾﻞ ﻗﺎﺑﻞ دﺳﺘﺮﺳﯽ اﺳﺖ‪:‬‬
> ‫‪http://bahai-library.com/file.php5?file=compilation_scholarship&language=All#cover‬‬
> ‫‪ .۱۰‬ﺗﻮﻗﯿﻌﺎت ﻣﺒﺎرﮐﻪ )‪ ،(۱۹۵۷–۱۹۵۲‬ﺗﻬﺮان‪ :‬ﻣﺆﺳّﺴﮥ ﻣﻠّﯽ ﻣﻄﺒﻮﻋﺎت اﻣﺮی اﯾﺮان‪،‬‬
> ‫‪ ۱۱۹‬ﺑﺪﯾﻊ‪ ،‬ص‪.۲۹‬‬
> ‫ﺻﻔﺤﮥ‬
> ‫‪ .۱۱‬در اﯾﻦ ﻣﻮرد ﻣﺮاﺟﻌﻪ ﻓﺮﻣﺎﯾﯿﺪ ﺑﻪ ﺑﯿﺎن ﻣﺒﺎرک ﻣﻨﺪرج در ﻧﺪا ﺑﻪ اﻫﻞ ﻋﺎﻟﻢ‪،‬‬
> ‫‪ ،۵۵‬و ﻧﯿﺰ‪:‬‬
> ‫‪Shoghi Effendi, World Order of Bahá’u’lláh, Wilmette, IL: Bahá’í‬‬
> ‫‪Publishing Trust, 1991, page 44.‬‬
> ‫‪ .۱۲‬در اﯾﻦ ﺑﺎره ﻣﺮاﺟﻌﻪ ﻓﺮﻣﺎﯾﯿﺪ ﺑﻪ ﻣﻘﺎﻟﻪ آﻗﺎی دﮐﺘﺮ اﯾﺮج اﯾﻤﻦ‪" ،‬ﺗﻮﺻﯿﻒ ﮐﻠﻤﺔاﻟﻠﻪ‬
> ‫در آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ"‪ ،‬ﺳﻔﯿﻨﻪ ﻋﺮﻓﺎن‪ ،‬دﻓﺘﺮ ﺳﻮّم؛ دارﻣﺸﺘﺎت‪ :‬ﻋﺼﺮ ﺟﺪﯾﺪ‪۲۰۰۰ ،‬‬
> ‫ﻣﯿﻼدی‪ ،‬ﺻﺺ‪.۷۶–۴۶‬‬
> ‫‪ .۱۳‬در اﯾﻦ ﻣﻮرد ﻣﺮاﺟﻌﻪ ﻓﺮﻣﺎﯾﯿﺪ ﺑﻪ ﻟﻮح ﻣﺒﺎرک ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﻣﻨﺪرج در‬
> ‫ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ‪ ،‬ج‪ ،۲‬ص‪.۲۶۱‬‬
> ‫‪ .۱۴‬ﺑﯿﺎن ﻣﺒﺎرک ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء را ﮐﻪ "ﻋﻠﻮم ﻇﺎﻫﺮه ﻗﻨﻄﺮۀ ﺣﻘﯿﻘﺖاﻧﺪ‪ "،‬را ﻣﯿﺘﻮان‬
> ‫ﺗﺒﯿﯿﻦ و ﮔﺴﺘﺮﺷﯽ از ﻫﻤﯿﻦ ﮔﻮﻧﻪ ﺑﯿﺎﻧﺎت ﺟﻤﺎل اﺑﻬﲐ داﻧﺴﺖ‪ .‬رﺟﻮع ﻓﺮﻣﺎﯾﯿﺪ ﺑﻪ‬
> ‫ﺻﻔﺤﮥ ‪ ۱۰۷‬از ﻣﻨﺘﺨﺒﺎت ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‪ ،‬ج‪.۱‬‬
> ‫ﻫﻤﯿﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﺑﯿﺖاﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ اﺳﺖ آﻧﺠﺎ ﮐﻪ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﺗﺤﺼﯿﻼت‬
> ‫داﻧﺸﮕﺎﻫﯽ اﺳﺒﺎب ﺣﺼﻮل ﺑﺼﯿﺮت ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟّﻪ در ﻣﻌﺎﻧﯽ آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﮐﻪ را ﻓﺮاﻫﻢ‬
> ‫ﻣﯽآورد‪ .‬رﺟﻮع ﻓﺮﻣﺎﯾﯿﺪ ﺑﻪ ﺑﺨﺶ ﺷﻤﺎرۀ ‪ ۵۰‬از ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ ﺗﺤﻘﯿﻖ و ﺗﺘﺒﻊ ﮐﻪ در آدرس‬
> ‫ذﯾﻞ ﻗﺎﺑﻞ دﺳﺘﺮﺳﯽ اﺳﺖ‪:‬‬
> ‫‪http://bahai-library.com/file.php5?file=compilation_scholarship&language=All‬‬
> ‫‪ .۱۵‬ﻣﺮاﺟﻌﻪ ﻓﺮﻣﺎﯾﯿﺪ ﺑﻪ ﻧﻈﻢ ﺟﻬﺎﻧﯽ ﺑﻬﺎﺋﯽ‪ ،‬ص‪ ،۷۷‬و ﻧﺪا ﺑﻪ اﻫﻞ ﻋﺎﻟﻢ‪ ،‬ﺻﺺ ‪ ۱‬و‬
> ‫‪.۲۲‬‬
> 
> ‫‪176‬‬
> ‫ﺻﻠﺢ اﺻﻐﺮ و ﺻﻠﺢ اﻋﻈﻢ‬                                         ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺻﻠﺢ اﺻﻐﺮ و ﺻﻠﺢ اﻋﻈﻢ‬
> 
> ‫ﻋﻠﯽ ﻧﺨﺠﻮاﻧﯽ‬
> 
> ‫در آﺛﺎر ﻣﺒﺎرک ﺣﻀﺮت وﻟﯽ اﻣﺮاﻟ ّﻠﻪ ﺑﻪ زﺑﺎن اﻧﮕﻠﯿﺴﯽ ﻣﻼﺣﻈﻪ ﻣﯽﮐﻨﯿﻢ ﮐﻪ ﺑﻪ ﻗﻠﻢ‬
> ‫ﻣﻌﺠﺰ ﺷﯿﻢ ﻣﺒﺎرک ﺗﻮﺻﯿﻒ و ﺗﺤﻠﯿﻞ ﺟﺎﻣﻌﯽ را از اوﺿﺎع ﮐﻨﻮﻧﯽ ﺟﻬﺎن ﺑﯿﺎن‬
> ‫ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪ .‬ﺧﻮاﻧﻨﺪه ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ ﺑﻪ ﺧﻮﺑﯽ ﻣﺠﺴّﻢ ﮐﻨﺪ ﮐﻪ ﺑﻪ ﭼﻪ ﻋﻠّﺖ در اﻣﻮر‬
> ‫اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ و ﺳﯿﺎﺳﯽ و اﻗﺘﺼﺎدی و ﻋﻠﻤﯽ و ﻓﺮﻫﻨﮕﯽ ﺟﻬﺎن ﺗﺤﻮّﻻت ﭼﺸﻢﮔﯿﺮی‬
> ‫ﺻﻮرت ﮔﺮﻓﺘﻪ و ﻫﻢاﮐﻨﻮن در ﺣﺎل ﺗﺤﻮّل اﺳﺖ و اﯾﻦ ﺗﺤﻮّﻻت ﺑﻪ ﭼﻪ ﻫﺪﻓﯽ ﻧﻮع‬
> ‫ﺑﺸﺮ را ﻧﺰدﯾﮏ ﻣﯽﮐﻨﺪ و ﻫﯿﺄت اﺟﺘﻤﺎﻋﯿﻪ ﭼﻪ ﻣﺮاﺣﻠﯽ را ﺑﺎﯾﺪ ﻃﯽ ﮐﻨﺪ و ﻧﺘﯿﺠﻪ و‬
> ‫ﻻ ﺑﻪ ﭼﻪ ﻣﻘﺎﻣﯽ ﻫﺪاﯾﺖ ﺧﻮاﻫﺪ ﮐﺮد‪.‬‬‫ﺛﻤﺮۀ اﯾﻦ ﺗﺤﻮّﻻت ﻧﻮع اﻧﺴﺎن را ﻣﺂ ً‬
> ‫ﻃﺒﻖ آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ ﭘﯿﻐﻤﺒﺮان و ﻣﻈﺎﻫﺮ ﻣﻘﺪّﺳﮥ اﻟﻬﯿﻪ در ﻫﺮ دور و زﻣﺎﻧﯽ ﻇﺎﻫﺮ‬
> ‫ﺷﻮﻧﺪ ﻧﻮع ﺑﺸﺮ را ﺑﻪ ﻣﺮاﺗﺐ ﺑﺎﻻﺗﺮی از ﺗﺮﻗﯿﺎت ﻣﺎدی و روﺣﺎﻧﯽ ﺳﻮق ﻣﯽدﻫﻨﺪ‪ ،‬و‬
> ‫اﯾﻦ ﺗﺮﻗﯿﺎت‪ ،‬ﻫﺮﭼﻨﺪ ﻣﺜﺒﺖ اﺳﺖ‪ ،‬وﻟﯽ ﻻزﻣﮥ اﯾﻦ ﺗﺤﻮّﻻت وﯾﺮاﻧﯽ ارﮐﺎن ﺗﻤﺪّن ﺳﺎﺑﻖ‬
> ‫اﺳﺖ ﺗﺎ ﺑﺮ اﯾﻦ ﺧﺮاﺑﯽﻫﺎ ﻣﺪﻧﯿّﺖ ﺟﺪﯾﺪ اﻟﻬﯽ اﺳﺘﻘﺮار ﯾﺎﺑﺪ‪ .‬ﻫﻤﺎنﻃﻮر ﮐﻪ آﻓﺘﺎب از‬
> ‫ﻃﺮﻓﯽ ﺑﺮفﻫﺎی ﮐﻮهﻫﺎ را ذوب ﻣﯽﮐﻨﺪ و ﺳﯿﻞﻫﺎی ﻫﻮﻟﻨﺎﮐﯽ اﯾﺠﺎد ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ و ﺳﺒﺐ‬
> ‫وﯾﺮاﻧﯽ آﺑﺎدیﻫﺎ و اﻫﺎﻟﯽ ﺷﻬﺮﻫﺎ و دﻫﺎت ﻣﯽﺷﻮد‪ ،‬وﻟﯽ از ﻃﺮف دﯾﮕﺮ ﻫﻤﯿﻦ آﻓﺘﺎب‬
> ‫ﺣﺮارت و ﻧﻮری دارد ﮐﻪ ﻣﻮﺟﺐ رﺷﺪ ﻧﺒﺎﺗﺎت و ﺟﻤﯿﻊ ﻣﻤﮑﻨﺎت اﺳﺖ‪ .‬ﭘﺲ ﻣﯿﺘﻮان‬
> ‫ﮔﻔﺖ ﮐﻪ در اﯾﻦ زﻣﺎﻧﻪ ﮐﻪ ﺷﻤﺲ ﺣﻘﯿﻘﺖ از اﻓﻖ اﻣﺮ ﺟﻤﺎل اﻗﺪس اﺑﻬﲐ ﻇﻬﻮر‬
> ‫ﻓﺮﻣﻮده اﯾﻦ دو ﺣﺮﮐﺖ ﯾﺎ دو ﺟﺮﯾﺎن ﺑﺎﻟﻄﺒﻊ ﺑﺎﯾﺪ در ﺳﻄﻮح ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺟﻬﺎن ﻧﻤﺎﯾﺎن‬
> ‫ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﯾﻌﻨﯽ در ﺳﻄﺢ ﺟﻬﺎﻧﯽ آﺛﺎر ﻓﺮوﭘﺎﺷﯽ‪ ،‬ﮐﻪ ﻣﻨﻔﯽ اﺳﺖ‪ ،‬و ﻫﻢ آﺛﺎر ﺳﺎزﻧﺪﮔﯽ‪،‬‬
> ‫ﮐﻪ ﻣﺜﺒﺖ اﺳﺖ‪ ،‬دﯾﺪه ﻣﯽﺷﻮد‪.‬‬
> ‫ﻓﺮوﭘﺎﺷﯽ ﺟﻬﺎن و ﺟﻬﺎﻧﯿﺎن را ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ ﺑﻪ اﯾﻦ ﻋﺒﺎرت ﺗﻮﺿﯿﺢ ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ‪:‬‬
> ‫»زود اﺳﺖ ﺑﺴﺎط ﻋﺎﻟﻢ ﺟﻤﻊ ﺷﻮد و ﺑﺴﺎط دﯾﮕﺮ ﮔﺴﺘﺮده ﮔﺮدد‪) «.‬ﻣﻨﺘﺨﺒﺎﺗﯽ از آﺛﺎر‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ‪ ،‬ﺻﻔﺤﮥ ‪(۱۳‬‬
> 
> ‫‪177‬‬
> ‫ﺻﻠﺢ اﺻﻐﺮ و ﺻﻠﺢ اﻋﻈﻢ‬                                                   ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺑﯿﺎﻧﺎت دﯾﮕﺮی ﻧﯿﺰ از ﻗﻠﻢ ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ زﯾﺎرت ﺷﺪه ﮐﻪ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ »ﻫﻨﮕﺎم ﻓﻨﺎی‬
> ‫ﻋﺎﻟﻢ و اﻫﻞ آن رﺳﯿﺪ‪) «.‬ﻇﻬﻮر ﻋﺪل اﻟﻬﲐ‪ ،‬ﺻﻔﺤﮥ ‪ .(۱۶۶‬و ﻧﯿﺰ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ »از دو‬
> ‫ﻃﺎﯾﻔﻪ ﻋﺰّت ﺑﺮداﺷﺘﻪ ﺷﺪ‪ :‬اﻣﺮاء و ﻋﻠﻤﺎء« )ﻗﺪ ﻇﻬﺮ ﯾﻮم اﻟﻤﯿﻌﺎد‪ ،‬ﺻﻔﺤﮥ ‪ .(۳۹‬از‬
> ‫ﻫﻤﯿﻦ ﻗﻠﻢ ﻣﺒﺎرک ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ ﻧﯿﺰ زﯾﺎرت ﻣﯽﮐﻨﯿﻢ ﮐﻪ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ »ﺣﺎل ارض‬
> ‫ﺣﺎﻣﻠﻪ ﻣﺸﻬﻮد‪ ،‬زود اﺳﺖ ﮐﻪ اﺛﻤﺎر ﻣﻨﯿﻌﻪ و اﺷﺠﺎر ﺑﺎﺳﻘﻪ و اوراد ﻣﺤﺒﻮﺑﻪ و ﻧﻌﻤﺎی‬
> ‫ﺟﻨﯿّﻪ ﻣﺸﺎﻫﺪه ﺷﻮد« )ﻗﺮن ﺑﺪﯾﻊ‪ ،‬ﺻﻔﺤﮥ ‪.(۴۳۳‬‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﻧﯿﺰ در آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﮐﮥ ﺧﻮد ﺑﻪ اﯾﻦ دو ﺟﺮﯾﺎن اﺷﺎره ﻧﻤﻮده ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‬
> ‫»اﯾﻦ اﻣﺮاض ﻣﺰﻣﻨﻪ ﺷﻔﺎ ﻧﯿﺎﺑﺪ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ روز ﺑﻪ روز ﺳﺨﺖﺗﺮ ﺷﻮد و ﺑﺪﺗﺮ ﮔﺮدد«‬
> ‫)ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‪ ،‬ﺟﻠﺪ ‪ ،۳‬ﺻﻔﺤﮥ ‪ .(۶۸‬ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ در ﺑﺎرۀ اﺛﺮ ﻣﺜﺒﺖ اﯾﻦ‬
> ‫ﺗﺤﻮّﻻت ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ »ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﻣﻨﻘﻠﺐ ﺷﻮد و ﻓﯿﻮﺿﺎت رﺣﻤﺎﻧﯽ رخ ﺑﮕﺸﺎﯾﺪ‪«.‬‬
> ‫)ﻣﻨﺘﺨﺒﺎﺗﯽ از ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‪ ،‬ﺟﻠﺪ ‪ ،۱‬ﺻﻔﺤﮥ ‪(۲۷۲‬‬
> ‫اﺛﺮ ﻣﻨﻔﯽ اﯾﻦ ﺗﺤﻮّﻻت اﻧﺤﻄﺎط و وﯾﺮاﻧﯽ و ﻫﺮج و ﻣﺮج در ﻫﯿﺄت اﺟﺘﻤﺎﻋﯿﻪ اﺳﺖ‪،‬‬
> ‫و اﺛﺮ ﻣﺜﺒﺖ ﭘﯿﺸﺮﻓﺖ و ﺗﻮﺳﻌﮥ داﺋﺮۀ اﻣﺮاﻟﻠّﻪ در روی ﺳﻄﺢ زﻣﯿﻦ اﺳﺖ‪ .‬ﻣﻄﺎﺑﻖ‬
> ‫ﺑﯿﺎﻧﺎت ﺻﺮﯾﺤﮥ ﻣﺒﺎرﮐﻪ آﻏﺎز اﯾﻦ دو ﺟﺮﯾﺎن ﻣﻨﺒﻌﺚ از اﻇﻬﺎر اﻣﺮ ﺣﻀﺮت اﻋﻠﲐ در‬
> ‫ﺷﯿﺮاز در ﺳﻨﮥ ‪ ۱۲۶۰‬ﻫﺠﺮی و ﯾﺎ ‪ ۱۸۴۴‬ﻣﯿﻼدی اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫ﻫﻢ در اﻧﺠﯿﻞ و ﻫﻢ در ﻗﺮآن ﺑﯿﺎﻧﺎﺗﯽ ﻣﺬﮐﻮر اﺳﺖ ﮐﻪ دال ﺑﺮ ﻫﻤﯿﻦ دو ﺟﺮﯾﺎن ﯾﻮم‬
> ‫ﻣﻮﻋﻮد اﺳﺖ‪ .‬ﻣﺜﻼً در اﻧﺠﯿﻞ ﻣﯽﺧﻮاﻧﯿﻢ »و دﯾﺪم آﺳﻤﺎﻧﯽ ﺟﺪﯾﺪ و زﻣﯿﻨﯽ ﺟﺪﯾﺪ‬
> ‫ﭼﻮن ﮐﻪ آﺳﻤﺎن اول و زﻣﯿﻦ اول درﮔﺬﺷﺖ« )ﺑﺎب ‪ ،۲۱‬آﯾﮥ ‪ .(۱‬ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ در ﻗﺮآن‬
> ‫ض« )ﺳﻮرۀ اﺑﺮاﻫﯿﻢ )‪ ،(۱۴‬آﯾﮥ ‪ .(۴۸‬در ﻗﺮآن‬    ‫ﻻ ْر ِ‬
> ‫ض ﻏَﻴْﺮَ ا َٔ‬
> ‫ﻻ ْر ُ‬
> ‫ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ »ﺗُﺒَﺪﱠلُ ا َٔ‬
> ‫ﻣﻀﻤﻮﻧﺶ اﯾﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ روزی ﺧﻮاﻫﺪ آﻣﺪ ﮐﻪ ارض ﻫﻤﺎن ارض ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﺑﻮد و‬
> ‫ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﺳﻤﻮات ﺗﺒﺪﯾﻞ و ﺗﻐﯿﯿﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﮐﺮد‪ .‬واﺿﺢ اﺳﺖ ﮐﻪ در اﯾﻦ ﺟﺎ ﻣﻘﺼﻮد از‬
> ‫ارض ﻣﺪﻧﯿّﺖ ﻇﺎﻫﺮی و ﺻﻮری اﯾﻦ ﺟﻬﺎن اﺳﺖ‪ ،‬و ﻣﻘﺼﻮد از ﺳﻤﻮات‪ ،‬ﻫﻤﺎن ﻃﻮری‬
> ‫ﮐﻪ در ﮐﺘﺎب ﻣﺴﺘﻄﺎب اﯾﻘﺎن ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪ ،‬ﻣﻘﺼﻮد ﺳﻤﺎء ادﯾﺎن اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫در آﺛﺎر ﺣﻀﺮت وﻟﯽ اﻣﺮاﻟﻠّﻪ ﺑﻪ اﻧﮕﻠﯿﺴﯽ‪ ،‬اﯾﻦ دو ﺟﺮﯾﺎن را اﯾﻦﻃﻮر ﺗﻮﺻﯿﻒ‬
> ‫ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪:‬‬
> ‫»ﺟﺮﯾﺎﻧﯽ ﻣﺮﮐّﺐ از دو ﻧﯿﺮوی ﻣﺘّﻀﺎد ﺳﺮﮔﺮم ﺗﻐﯿﯿﺮ و ﺗﺒﺪﯾﻞ وﺿﻊ ﮐﻨﻮﻧﯽ‬
> ‫ﺟﻬﺎن اﺳﺖ‪ ،‬در ﺣﺎﻟﯽ ﮐﻪ ﻫﺮ ﯾﮏ از اﯾﻦ دو ﻧﯿﺮو ﺑﺎ ﺷﺘﺎﺑﯽ ﻓﺰاﯾﻨﺪه ﻣﺴﯿﺮی‬
> 
> ‫‪178‬‬
> ‫ﺻﻠﺢ اﺻﻐﺮ و ﺻﻠﺢ اﻋﻈﻢ‬                                           ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﻣﺨﺎﻟﻒ ﺑﺎ ﻣﺴﯿﺮ ﻧﯿﺮوی دﯾﮕﺮ را ﻃﯽ ﻣﯽﮐﻨﺪ‪ .‬اﯾﻦ دو ﻧﯿﺮو‪ ،‬ﯾﮑﯽ ﺳﺎزﻧﺪه و‬
> ‫اﻟﻔﺖدﻫﻨﺪه اﺳﺖ و دﯾﮕﺮی‬
> ‫ﻣﺨﺮّب و ﻣﺘﻼﺷﯽﮐﻨﻨﺪه‪ .‬آن ﯾﮏ در ﻣﺴﯿﺮ ﻣﺪاوﻣﺶ ﺗﺪرﯾﺠ ًﺎ ﺳﺒﺐ ﻇﻬﻮر‬
> ‫ﻧﻈﺎﻣﯽ ﮔﺮدد ﮐﻪ ﻧﻤﻮﻧﮥ اﻋﻠﲐ ﺑﺮای ادارهﮐﺮدن ﺟﻬﺎﻧﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺴﯿﺮ و ﻣﻘﺼﺪ‬
> ‫دﻧﯿﺎی آﺷﻔﺘﮥ اﻣﺮوز ﻣﺎﺳﺖ‪ ،‬و اﯾﻦ ﯾﮏ در ﻣﺴﯿﺮ ﺗﺠﺰّیﺑﺨﺶ و ﻣﺨﺮّﺑﺶ ﺑﺎ‬
> ‫ﺷﺪّﺗﯽ روز اﻓﺰان ﻫﺮ ﺳﺪّ و ﻣﺎﻧﻌﯽ را در راه وﺻﻮل ﺑﺸﺮ ﺑﻪ ﻫﺪف ﻣﻘﺪّر در ﻫﻢ‬
> ‫ﻣﯽﺷﮑﻨﺪ‪ .‬آن ﺳﯿﺮ ﺳﺎزﻧﺪه ﺑﺎ آﺋﯿﻦ ﻧﻮزاد ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ واﺑﺴﺘﻪ اﺳﺖ و‬
> ‫ﻃﻠﯿﻌﮥ ﻧﻈﻢ ﺟﻬﺎنآراﺋﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺰودی اﻣﺮ ﺑﻬﺎﺋﯽ ﺗﺄﺳﯿﺲ ﺧﻮاﻫﺪ ﮐﺮد‪ ،‬و‬
> ‫ﺑﺎﻟﻌﮑﺲ اﯾﻦ ﻧﯿﺮوی ﻣﺨﺮّب ﮐﻪ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪۀ آن ﺳﯿﺮ دﯾﮕﺮ اﺳﺖ واﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﻣﺪﻧﯿّﺘﯽ‬
> ‫اﺳﺖ ﮐﻪ از اﺟﺎﺑﺖ ﻣﻘﺘﻀﯿﺎت زﻣﺎﻧﻪ اﻋﺮاض ﻧﻤﻮده و ﺑﺎﻟﻨﺘﯿﺠﻪ ﺑﻪ ﮐﺎﺑﻮس‬
> ‫ﻫﺮج و ﻣﺮج و اﻧﺤﻄﺎط دﭼﺎر ﺷﺪه اﺳﺖ‪) «.‬ﻧﻈﻢ ﺟﻬﺎﻧﯽ ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ‪،‬‬
> ‫ﺻﻔﺤﮥ ‪(۱۱‬‬
> ‫در آﺛﺎر ﺣﻀﺮت وﻟﯽ اﻣﺮاﻟﻠّﻪ ﺑﻪ ﯾﮏ ﺳﯿﺮ و ﺣﺮﮐﺖ ﺛﺎﻟﺜﯽ اﺷﺎره ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﮐﻪ آن‬
> ‫ﻋﺒﺎرت از ﺗﺤﻮّﻻت ﻣﺜﺒﺖ ﺟﻬﺎﻧﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺧﺎرج از داﺋﺮۀ اﻣﺮ اﻟﻬﯽ در ﺣﺎل ﺗﺤﻘّﻖ‬
> ‫اﺳﺖ و ﻓﻌّﺎﻟﯿّﺖﻫﺎی اﯾﻦ ﺟﺮﯾﺎن ﺛﺎﻟﺚ ﭼﻮن ﺑﻄﻮر ﻏﯿﺮﻣﺴﺘﻘﯿﻢ ﻣﻨﺒﻌﺚ از ﻧﯿﺮوی‬
> ‫ﺣﯿﺎتﺑﺨﺶ آﺋﯿﻦ اﻟﻬﯽ اﺳﺖ ﺑﺎ روح ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﻣﺒﺎرﮐﻪ ﻫﻤﺎﻫﻨﮕﯽ دارد‪ .‬ﺑﯿﺎن ﻣﺒﺎرک در‬
> ‫ﺑﺎرۀ اﯾﻦ ﻣﻮﺿﻮع از اﯾﻦ ﻗﺮار اﺳﺖ »آﺛﺎر اوّﻟﯿّﮥ آن را ‪ ...‬ﻣﯿﺘﻮان در ﻣﺴﺎﻋﯽ ﻣﻌﻘﻮل و‬
> ‫ﺳﻨﺠﯿﺪه و ﺷﺮوع ﻣﺠﻬﻮداﺗﯽ ﻣﺸﺎﻫﺪه ﮐﺮد ﮐﻪ ﭘﯿﺮوان رﺳﻤﯽ اﻣﺮ ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ ‪...‬‬
> ‫ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﺗﺄﺳﯿﺲ ﻣﻠﮑﻮت اﻟﻬﯽ ﺑﺮ ﺑﺴﯿﻂ زﻣﯿﻦ ﻣﺒﺬول ﻣﯽدارﻧﺪ‪ ،‬و ﺗﺠﻠّﯿﺎت‬
> ‫ﻏﯿﺮﻣﺴﺘﻘﯿﻤﺶ را ﻧﯿﺰ ﻣﯿﺘﻮان در ﺗﺮوﯾﺞ ﺗﺪرﯾﺠﯽ روح اﺧﻮّت و اﺗّﺤﺎدی ﮐﻪ ﺧﻮد ﺑﺨﻮد‬
> ‫از ﻣﯿﺎن آﺷﻔﺘﮕﯽ ﺟﺎﻣﻌﮥ از ﻫﻢ ﮔﺴﯿﺨﺘﮥ ﮐﻨﻮﻧﯽ ﺑﺮﺧﺎﺳﺘﻪ ﻣﻼﺣﻈﻪ ﻧﻤﻮد‪) «.‬ﻧﻈﻢ‬
> ‫ﺟﻬﺎﻧﯽ ﺑﻬﺎﺋﯽ‪ ،‬ﺻﻔﺤﮥ ‪(۶۱‬‬
> ‫ﺑﻌﺪ از ﺟﻨﮓ ﺑﯿﻦاﻟﻤﻠﻠﯽ اوّل‪ ،‬در ﺑﺤﺒﻮﺣﮥ ﻣﺸﮑﻼت ﻋﻤﻮﻣﯽ ﺟﻬﺎﻧﯽ‪ ،‬در ﺳﺎل ‪۱۹۲۰‬‬
> ‫ﺟﺎﻣﻌﮥ ﻣﻠﻞ ﺗﺄﺳﯿﺲ ﺷﺪ‪ .‬اﯾﻦ ﺟﺎﻣﻌﮥ ﻣﻠﻞ ﻫﺮﭼﻨﺪ ﻣﺸﮑﻼت زﯾﺎدی داﺷﺖ‪ ،‬وﻟﯽ از‬
> ‫ﻧﻘﻄﻪﻧﻈﺮ ﺗﺎرﯾﺦ ﺳﯿﺎﺳﯽ ﺟﻬﺎن‪ ،‬در واﻗﻊ اوّﻟﯿﻦ ﻗﺪم ﻣﻬﻢّ‪ ،‬ﮐﻪ ﻫﻤﺎﻫﻨﮕﯽ ﮐﺎﻣﻞ ﺑﺎ‬
> ‫ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ داﺷﺖ‪ ،‬ﺑﺮداﺷﺘﻪ ﺷﺪ‪ .‬در اﯾﻦ ﻣﻘﺎم ﺣﻀﺮت وﻟﯽ اﻣﺮاﻟﻠّﻪ‬
> ‫ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ »اوّﻟﯿﻦ ﺑﺎر در ﺗﺎرﯾﺦ ﺑﺸﺮ ﺑﻮد ﮐﻪ ﻧﻈﺎم اﻣﻨﯿّﺖ ﺟﻤﻌﯽ ﮐﻪ ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ‬
> 
> ‫‪179‬‬
> ‫ﺻﻠﺢ اﺻﻐﺮ و ﺻﻠﺢ اﻋﻈﻢ‬                                            ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﭘﯿﺶﺑﯿﻨﯽ و ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻗﻄﻌﯽ اﻋﻼم ﻓﺮﻣﻮده ﺑﻪ ﻣﺮﺣﻠﮥ ﺑﺤﺚ و‬
> ‫آزﻣﺎﯾﺶ درآﻣﺪ‪) «.‬ﻧﻈﻢ ﺟﻬﺎﻧﯽ ﺑﻬﺎﺋﯽ‪ ،‬ﺻﻔﺤﮥ ‪ (۱۴۴‬ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﺣﻀﺮت وﻟﯽ اﻣﺮاﻟﻠّﻪ‬
> ‫ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﮐﻪ ﻗﻮۀ آﺳﻤﺎﻧﯽ »در ﺟﻬﺎن روﺣﯽ ﺟﺪﯾﺪ دﻣﯿﺪ ‪ ...‬ﻋﺪۀ ﺑﯿﺸﺘﺮی از‬
> ‫ﺧﺮدﻣﻨﺪان ﺟﻬﺎن ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ آن وﺣﺪت را ﻣﻤﮑﻦاﻟﻮﺻﻮل ﻣﯽﺷﻤﺎرﻧﺪ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ آن را ﻻزم و‬
> ‫ﻧﺘﯿﺠﮥ ﻋﻮاﻣﻞ و ﻗﻮاﺋﯽ ﻣﯽﺑﯿﻨﻨﺪ ﮐﻪ اﻣﺮوز در ﺟﻬﺎن ﺑﻪ ﮐﺎر اﻓﺘﺎده اﺳﺖ‪) «.‬ﻧﻈﻢ‬
> ‫ﺟﻬﺎﻧﯽ ﺑﻬﺎﺋﯽ‪ ،‬ﺻﻔﺤﮥ ‪(۶۷‬‬
> ‫ﺑﻌﺪ از ﺟﻨﮓ ﺟﻬﺎﻧﯽ دوّم ﺟﺎﻣﻌﮥ ﻣﻠﻞ در ﺳﺎل ‪ ۱۹۴۵‬ﺑﻪ ﺳﺎزﻣﺎن ﻣﻠﻞ ﻣﺘّﺤﺪ ﺗﺒﺪﯾﻞ‬
> ‫ﮔﺮدﯾﺪ‪ .‬ﺑﯿﺶ از ﻧﯿﻢ ﻗﺮن اﺳﺖ ﮐﻪ اﯾﻦ ﺳﺎزﻣﺎن در ﺣﺎل رﺷﺪ و ﺗﮑﺎﻣﻞ اﺳﺖ‪ .‬اﻟﺒﺘﻪ‬
> ‫ﻧﻮاﻗﺺ و ﻣﺸﮑﻼت زﯾﺎدی داﺷﺘﻪ و دارد‪ ،‬از ﻗﺒﯿﻞ ﺗﻌﯿّﻦ ﺗﻌﺪاد اﻋﻀﺎی ﺷﻮرای‬
> ‫اﻣﻨﯿّﺖ‪ ،‬و اﯾﻨﮑﻪ ﺣﻖ وﺗﻮ ‪ veto‬ﭼﻪ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ؟ وﻟﯽ ﻃﺒﻖ ﭘﯿﺶﺑﯿﻨﯽ ﺣﻀﺮت‬
> ‫ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ اﯾﻦ ﻣﺆﺳّﺴﻪ ﺑﺎﯾﺪ ﺳﯿﺮ ﺗﮑﺎﻣﻠﯽ ﺧﻮد را ﻃﯽ ﮐﻨﺪ ﺗﺎ ﻧﻬﺎﯾ ًﺔ ﺑﻪ ﻣﺮﺣﻠﮥ ﺑﻠﻮغ ﺑﺮﺳﺪ‬
> ‫و ﻣﺮﺣﻠﮥ ﺑﻠﻮﻏﺶ ﻫﻤﺎﻧﺎ ﺗﺄﺳﯿﺲ ﺻﻠﺢ اﺻﻐﺮ ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﻣﺒﺎرک ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ ﺧﻄﺎب ﺑﻪ ﺳﻼﻃﯿﻦ و اﻣﺮاء ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪» :‬ﻟﻤﺎ ﻧﺒﺬﺗﻢ اﻟﺼﻠﺢ اﻻﮐﺒﺮ‬
> ‫ﻋﻦ وراﺋﮑﻢ ﺗﻤﺴﮑﻮا ﺑﻬﺬا اﻟﺼﻠﺢ اﻻﺻﻐﺮ ﻟﻌﻞ ﺑﻪ ﺗﺼﻠﺢ اﻣﻮرﮐﻢ و اﻟﺬﯾﻦ ﻓﯽ ﻇﻠﮑﻢ‬
> ‫ﻋﻠﯽ ﻗﺪرٍ« )آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ‪ ،‬ﺟﻠﺪ ‪ ،۱‬ﺻﻔﺤﮥ ‪ ،(۶۴‬ﮐﻪ ﻣﻀﻤﻮن ﻓﺎرﺳﯽ آن اﯾﻦ اﺳﺖ‬
> ‫ﮐﻪ اﮔﺮ ﺻﻠﺢ اﮐﺒﺮ را ﺑﻪ ﭘﺸﺖ ﮔﻮش اﻧﺪاﺧﺘﯿﺪ ﻻاﻗﻞ ﺑﻪ اﯾﻦ ﺻﻠﺢ اﺻﻐﺮ ﺗﻤﺴّﮏ‬
> ‫ﺟﻮﺋﯿﺪ‪ ،‬ﺗﺎ ﺷﺎﯾﺪ اﻣﻮر ﺷﻤﺎ و اﻣﻮر ﻧﻔﻮﺳﯽ ﮐﻪ در ﻇﻞّ ﺷﻤﺎ ﻫﺴﺘﻨﺪ ﻗﺪری اﺻﻼح‬
> ‫ﭘﺬﯾﺮد‪.‬‬
> ‫اﯾﻦ ﺻﻠﺢ اﺻﻐﺮ ﺻﻠﺤﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺻﺮﻓ ًﺎ ﻣﺒﺘﻨﯽ ﺑﺮ ﻣﻮازﯾﻦ و ﻣﺼﺎﻟﺢ ﺳﯿﺎﺳﯽ اﺳﺖ‪،‬‬
> ‫ﯾﻌﻨﯽ ﻫﺮﭼﻨﺪ در اﺳﺎﺳﻨﺎﻣﮥ آﯾﻨﺪۀ آن اﺻﻮل اﺧﻼﻗﯽ ﺗﺎ اﻧﺪازهای اﻟﺒﺘﻪ رﻋﺎﯾﺖ ﺧﻮاﻫﺪ‬
> ‫ﺷﺪ‪ ،‬وﻟﯽ ﺑﻄﻮر ﻗﻄﻊ ﻣﺤﺮوم از ﻣﻮﻫﺒﺖ اﺻﻮل روﺣﺎﻧﯽ اﻣﺮ اﻟﻬﯽ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪ .‬ﻣﺜﻼً‪،‬‬
> ‫ﺻﻠﺢ اﺻﻐﺮ ﻫﺮﭼﻨﺪ ﯾﮑﺴﺎنﺑﻮدن ﺣﻘﻮق اﻧﺴﺎن‪ ،‬و ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﻋﻘﺎﯾﺪ ﻓﺮدی و ﯾﺎ ﺟﻤﻌﯽ‬
> ‫اﻓﺮاد ﺑﺸﺮ را اﻟﺒﺘﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﺧﻮاﻫﺪ داﺷﺖ‪ ،‬وﻟﯽ رﻋﺎﯾﺖ ﺣﻘﻮق ﺑﺸﺮ‪ ،‬ﮐﻪ اﻣﺮی اﺳﺖ‬
> ‫ﺻﻮری و ﻗﺎﻧﻮﻧﯽ‪ ،‬ﺑﺎ ﻟﺰوم ﺗﺮک ﺣﻘﯿﻘﯽ ﺗﻌﺼّﺒﺎت دﯾﻨﯽ و ﻧﮋادی‪ ،‬ﮐﻪ ﮐﯿﻔﯿّﺘﯽ اﺳﺖ‬
> ‫ﻋﺎﻃﻔﯽ و وﺟﺪاﻧﯽ‪ ،‬اﻟﺒﺘﻪ ﻓﺮق ﻓﺮاوان دارد‪.‬‬
> ‫ﺑﺎری‪ ،‬در اواﺧﺮ ﻗﺮن ﺑﯿﺴﺘﻢ ﺑﯿﻦ ﯾﺎران ﺑﺤﺜﯽ ﺑﻪ وﺟﻮد آﻣﺪ ﮐﻪ ﭼﻮن در ﻟﻮح ﻫﻔﺖ‬
> ‫ﺷﻤﻊ‪ ،‬ﯾﻌﻨﯽ در ﻇﻞّ ﺷﻤﻊ ﭘﻨﺠﻢ‪ ،‬ذﮐﺮ وﺣﺪت وﻃﻨﯽ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ و ﺗﺼﺮﯾﺢ ﺷﺪه ﮐﻪ‬
> 
> ‫‪180‬‬
> ‫ﺻﻠﺢ اﺻﻐﺮ و ﺻﻠﺢ اﻋﻈﻢ‬                                         ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫»در اﯾﻦ ﻗﺮن اﯾﻦ اﺗّﺤﺎد و ﯾﮕﺎﻧﮕﯽ ﻧﯿﺰ ﺑﻪ ﻧﻬﺎﯾﺖ ﻗﻮّت ﻇﺎﻫﺮ ﺷﻮد« )ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ‪ ،‬ﺟﻠﺪ‬
> ‫ﻼ ﺗﺤﻘّﻖ ﯾﺎﺑﺪ‪.‬‬
> ‫‪ ،۱‬ﺻﻔﺤﮥ ‪ (۳۵۸‬ﻟﺬا ﺻﻠﺢ اﺿﻐﺮ ﺑﺎﯾﺪ در آﺧﺮ ﻫﻤﯿﻦ ﻗﺮن ﺑﯿﺴﺘﻢ ﮐﺎﻣ ً‬
> ‫اﯾﻦ اﺳﺘﻨﺒﺎط ﺑﺎ ﺑﯿﺎن ﺻﺮﯾﺢ ﺣﻀﺮت وﻟﯽ اﻣﺮاﻟﻠّﻪ در ﺗﻮﻗﯿﻊ ﻣﺒﺎرک ﻣﻮرّﺧﮥ ‪۱۹۴۶‬‬
> ‫ﺧﻄﺎب ﺑﻪ ﯾﮑﯽ از ﯾﺎران ﻏﺮب ﻣﻨﺎﻓﺎت دارد‪ ،‬زﯾﺮا در آن ﺗﻮﻗﯿﻊ ﺻﺮﯾﺤﺎً ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‬
> ‫ﮐﻪ ﻣﯿﻘﺎت ﻣﻌﯿّﻦ ﺻﻠﺢ اﺻﻐﺮ ﻧﺎﻣﻌﻠﻮم اﺳﺖ )‪ ،Lights of Guidance‬ﺻﻔﺤﮥ ‪.(۴۳۵‬‬
> ‫اﮔﺮ درﺳﺖ در ﺑﯿﺎن ﻣﺒﺎرک ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء در ﺑﺎرۀ وﺣﺪت وﻃﻨﯽ دﻗّﺖ ﻧﻤﺎﺋﯿﻢ‬
> ‫ﻣﻌﻠﻮم ﻣﯽﺷﻮد ﮐﻪ ﻣﻘﺼﻮد ﻣﺒﺎرک ﺻﻠﺢ اﺻﻐﺮ ﻧﯿﺴﺖ‪ ،‬ﻫﻤﯿﻦ ﻗﺪر ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﮐﻪ در‬
> ‫ﻇﻞّ اﯾﻦ ﺷﻤﻊ ﭘﻨﺠﻢ و در ﻃﯽ ﻗﺮن ﺑﯿﺴﺘﻢ »ﺟﻤﯿﻊ ﻣﻠﻞ ﻋﺎﻗﺒﺖ ﺧﻮد را اﻫﻞ وﻃﻦ‬
> ‫واﺣﺪ ﺷﻤﺮﻧﺪ« )ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ‪ ،‬ﺟﻠﺪ ‪ ،۱‬ﺻﻔﺤﮥ ‪ .(۳۵۸‬ﮐﺮۀ ارض را وﻃﻦ واﺣﺪ ﺷﻤﺮدن‬
> ‫ﺑﺎ ﺗﺄﺳﯿﺲ ﺻﻠﺢ اﺻﻐﺮ اﻟﺒﺘﻪ ﺗﻔﺎوت دارد‪ .‬ﺑﺪون ﺷﮏ ﻣﯿﺘﻮان ﮔﻔﺖ ﮐﻪ ﻣﻘﺼﻮد‬
> ‫ﻣﺒﺎرک اﯾﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ در ﻃﯽ ﻗﺮن ﺑﯿﺴﺘﻢ اﮐﺘﺸﺎﻓﺎت ﻋﻠﻤﯽ از ﯾﮏ ﻃﺮف و رواﺑﻂ‬
> ‫اﻗﺘﺼﺎدی از ﻃﺮف دﯾﮕﺮ ﺑﺮای اﻫﻞ ﻋﺎﻟﻢ ﺛﺎﺑﺖ ﺧﻮاﻫﺪ ﮐﺮد ﮐﻪ اﯾﻦ ﮐﺮۀ ارض ﯾﮏ‬
> ‫ﻼ ﺗﺤﻘّﻖ ﯾﺎﻓﺖ‪ ،‬ﻋﻠﯽاﻟﺨﺼﻮص وﻗﺘﯽ ﮐﻪ‬        ‫وﻃﻦ اﺳﺖ‪ ،‬ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ اﯾﻦ ﺣﺎﻟﺖ ﮐﺎﻣ ً‬
> ‫ﻓﻀﺎﻧﻮردان ﻋﮑﺲ زﯾﺒﺎی ﮐﺮۀ ارض را ﺑﺎ دورﺑﯿﻦﻫﺎی ﺧﻮد ﮔﺮﻓﺘﻨﺪ و اﯾﻦ ﻋﮑﺲﻫﺎ‬
> ‫در ﺟﻤﯿﻊ ﺟﺮاﺋﺪ دﻧﯿﺎ ﻣﻨﺘﺸﺮ ﺷﺪ‪.‬‬
> ‫اﻣﺎ ﺻﻠﺢ اﮐﺒﺮ را ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ در ﻟﻮح ﻣﻘﺼﻮد ﭼﻨﯿﻦ ﺗﻮﺻﯿﻒ ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ‬
> ‫»ﺳﺮاﭘﺮدۀ ﯾﮕﺎﻧﮕﯽ ﺑﻠﻨﺪ ﺷﺪ‪ ،‬ﺑﻪ ﭼﺸﻢ ﺑﯿﮕﺎﻧﮕﺎن ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ را ﻣﺒﯿﻨﯿﺪ‪ ،‬ﻫﻤﻪ ﺑﺎر ﯾﮏ‬
> ‫دارﯾﺪ و ﺑﺮگ ﯾﮏ ﺷﺎﺧﺴﺎر ‪ ...‬اﮔﺮ ﻣﻠﻮک و ﺳﻼﻃﯿﻦ ﮐﻪ ﻣﻈﺎﻫﺮ اﻗﺘﺪار ﺣﻖّ ﺟﻞّ‬
> ‫ﺟﻼﻟﻪ اﻧﺪ ﻫﻤّﺖ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ و ﺑﻤﺎ ﯾﻨﺘﻔﻊ ﺑﻪ ﻣﻦ ﻋﻠﯽ اﻻرض ﻗﯿﺎم ﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪ ،‬ﻋﺎﻟﻢ را آﻓﺘﺎب‬
> ‫ﻋﺪل اﺧﺬ ﻧﻤﺎﯾﺪ و ﻣﻨﻮّر ﺳﺎزد ‪ ...‬ﻻﺑﺪ ﺑﺮ اﯾﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺠﻤﻊ ﺑﺰرﮔﯽ در ارض ﺑﺮﭘﺎ‬
> ‫ﺷﻮد و ﻣﻠﻮک و ﺳﻼﻃﯿﻦ در آن ﻣﺠﻤﻊ ﻣﻔﺎوﺿﻪ در ﺻﻠﺢ اﮐﺒﺮ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ ‪ ...‬اﯾﻦ اﺳﺖ‬
> ‫ﺳﺒﺐ آﺳﺎﯾﺶ دوﻟﺖ و رﻋﯿﺖ و ﻣﻤﻠﮑﺖ« )ﻣﺠﻤﻮﻋﻪای از اﻟﻮاح ﺟﻤﺎل اﻗﺪس‬
> ‫اﺑﻬﲐ‪ ،‬ﺻﻔﺤﺎت ‪ ۹۸‬و ‪.(۹۹‬‬
> ‫ﺣﻀﺮت وﻟﯽ اﻣﺮاﻟﻠّﻪ در وﺻﻒ اﯾﻦ ﺻﻠﺢ اﮐﺒﺮ ﭼﻨﯿﻦ ﻣﺮﻗﻮم ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ »در ﭼﻨﯿﻦ‬
> ‫ﺟﺎﻣﻌﮥ ﺟﻬﺎﻧﯽ ﺟﻤﯿﻊ ﻣﻮاﻧﻊ اﻗﺘﺼﺎدی ﺑﻪ ﮐﻠّﯽ از ﻣﯿﺎن ﺧﻮاﻫﺪ رﻓﺖ‪ .‬ﺳﺮﻣﺎﯾﻪ و ﮐﺎر‬
> ‫ﻋﻮاﻣﻠﯽ ﻻزم و ﻣﻠﺰوم ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ ﺑﻪ ﺷﻤﺎر ﺧﻮاﻫﺪ آﻣﺪ‪ .‬ﺗﻌﺼّﺒﺎت و ﻣﻨﺎزﻋﺎت ﻣﺬﻫﺒﯽ ﺑﻪ‬
> ‫ﮐﻠّﯽ ﻓﺮاﻣﻮش و آﺗﺶ ﻋﺪاوتﻫﺎی ﻧﮋادی ﺗﺎ اﺑﺪ ﺧﺎﻣﻮش ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪ .‬ﯾﮏ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ‬
> 
> ‫‪181‬‬
> ‫ﺻﻠﺢ اﺻﻐﺮ و ﺻﻠﺢ اﻋﻈﻢ‬                                          ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫از ﻗﻮاﻧﯿﻦ ﺑﯿﻦاﻟﻤﻠﻠﯽ ﮐﻪ ﻣﺤﺼﻮل ﻣﺸﺎورات ﻧﻤﺎﯾﻨﺪﮔﺎن ﭘﺎرﻟﻤﺎن ﺑﯿﻦاﻟﻤﻠﻠﯽ اﺳﺖ‬
> ‫ﺗﺪوﯾﻦ ﺧﻮاﻫﺪ ﮔﺸﺖ ﮐﻪ ﺿﺎﻣﻦ اﺟﺮاﯾﺶ واﺣﺪﻫﺎی ﻧﯿﺮوی اﺗّﺤﺎدﯾّﮥ ﺟﻬﺎﻧﯽ ﺧﻮاﻫﻨﺪ‬
> ‫ﺑﻮد‪ .‬و ﺑﺎﻻﺧﺮه ﯾﮏ وﻃﻦﭘﺮﺳﺘﯽ ﮐﺎذب و ﺟﻨﮓآور ﺑﻪ ﯾﮏ ﺟﻬﺎندوﺳﺘﯽ و‬
> ‫ﻧﻮعدوﺳﺘﯽ ﺗﺒﺪﯾﻞ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪ .‬اﯾﻨﻬﺎﺳﺖ رﺋﻮس ﮐﻠّﯽ و ﺑﺮﺟﺴﺘﮥ ﻧﻈﻤﯽ ﮐﻪ ﺣﻀﺮت‬
> ‫ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ ﭘﯿﺶﺑﯿﻨﯽ و ﺗﺪﺑﯿﺮ ﻓﺮﻣﻮده و اﻋﻠﲐ ﺛﻤﺮۀ ﻋﺼﺮی اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺗﺪرﯾﺞ رو ﺑﻪ‬
> ‫ﺑﻠﻮغ ﻧﻬﺎده اﺳﺖ« )ﻧﻈﻢ ﺟﻬﺎﻧﯽ ﺑﻬﺎﺋﯽ‪ ،‬ﺻﻔﺤﮥ ‪.(۵۶‬‬
> ‫ﺑﺎﯾﺪ در اﯾﻦ ﺑﯿﺎن ﻣﺒﺎرک دﻗّﺖ ﻧﻤﺎﺋﯿﻢ‪ ،‬زﯾﺮا در ذﮐﺮ ﺗﻌﺼّﺒﺎت دﯾﻨﯽ و ﻧﮋادی‬
> ‫ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﮐﻪ در ﻣﺮﺣﻠﮥ ﺻﻠﺢ اﮐﺒﺮ ﺑﺴﺎط ﺗﻌﺼّﺒﺎت و ﻣﻨﺎزﻋﺎت ﻣﺬﻫﺒﯽ و دﯾﻨﯽ و‬
> ‫ﻫﻤﭽﻨﯿﻦ ﻋﺪاوتﻫﺎی ﻧﮋادی و ﺟﻨﺴﯽ ﺑﻪ ﮐﻠّﯽ ﭘﯿﭽﯿﺪه ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ و در اﯾﻨﺠﺎﺳﺖ ﮐﻪ‬
> ‫ﺑﻪ ﮐﻤﺎل وﺿﻮح ﻣﯿﺘﻮاﻧﯿﻢ ﺑﻪ اﯾﻦ ﻧﺘﯿﺠﻪ ﺑﺮﺳﯿﻢ ﮐﻪ ﻣﺘﺄﺳﻔﺎﻧﻪ در ﻇﻞّ ﺻﻠﺢ اﺻﻐﺮ‬
> ‫ﺗﻌﺼّﺒﺎت دﯾﻨﯽ و ﻧﮋادی در ﻗﻠﻮب و ارواح ﻣﺮدم ﺧﺎﺗﻤﻪ ﻧﻤﯽﯾﺎﺑﺪ‪ ،‬وﻟﯽ در ﻇﻞّ ﺻﻠﺢ‬
> ‫اﮐﺒﺮ ﭼﻮن ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ اﻟﻬﯽ در ﻣﺆﺳّﺴﺎت ﺻﻠﺢ اﺻﻐﺮ ﺑﺪون ﺷﺒﻬﻪ ﻧﻔﻮذ و رﺳﻮخ ﺧﻮاﻫﺪ‬
> ‫ﮐﺮد‪ ،‬ﻟﺬا ﻣﺠﺎﻟﯽ ﺑﺮای ﺗﻌﺼّﺒﺎت دﯾﻨﯽ و ﻧﮋادی ﺑﺎﻗﯽ ﻧﻤﯽﻣﺎﻧﺪ و اﯾﻦ اﻣﺮاض رواﻧﯽ‬
> ‫ﺑﻪ ﺑﺮﮐﺖ داروی ﻣﻠﮑﻮﺗﯽ اﻟﻬﯽ ﻣﺮﺗﻔﻊ و زاﺋﻞ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪.‬‬
> ‫ﺣﺎل ﺑﺎﯾﺪ ﺑﺤﺜﯽ در ﺑﺎرۀ ﺻﻠﺢ اﻋﻈﻢ ﻣﻄﺮح ﻧﻤﺎﺋﯿﻢ‪ .‬ﺣﻀﺮت وﻟﯽ اﻣﺮاﻟﻠّﻪ ﺗﻌﺮﯾﻒ‬
> ‫ذﯾﻞ را ﺑﯿﺎن ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪:‬‬
> ‫»اﻣﺎ ﺻﻠﺢ اﻋﻈﻢ‪ ،‬ﺑﻪ ﻧﺤﻮی ﮐﻪ ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ ﻣﻘﺮّر ﻓﺮﻣﻮده‪ ،‬ﺻﻠﺤﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ‬
> ‫ﻼ ﺑﺎﯾﺪ ﻣﺘﻌﺎﻗﺐ زﻣﺎﻧﯽ ﺗﺤﻘّﻖ ﯾﺎﺑﺪ ﮐﻪ ﺟﻨﺒﻪﻫﺎی روﺣﺎﻧﯽ و ﻣﻌﻨﻮی ﺑﺮ ﺟﻬﺎن ﻏﻠﺒﻪ‬    ‫ﻋﻤ ً‬
> ‫ﯾﺎﻓﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﯾﻌﻨﯽ زﻣﺎﻧﯽ ﮐﻪ ﺟﻤﯿﻊ ﻧﮋادﻫﺎ و ﻣﺬاﻫﺐ و ﻃﺒﻘﺎت و ﻣﻠﻞ در ﻫﻢ ادﻏﺎم‬
> ‫ﺷﺪه ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬و ﭼﻨﯿﻦ ﺻﻠﺤﯽ ﺑﺮ ﻫﯿﭻ اﺳﺎﺳﯽ ﻣﺮﺗﻔﻊ ﻧﮕﺮدد و ﻫﯿﭻ دﺳﺘﮕﺎﻫﯽ آن را‬
> ‫ﺣﻔﻆ ﻧﺘﻮاﻧﺪ ﻣﮕﺮ آﻧﮑﻪ ﺑﺮ ﭘﺎﯾﮥ اﺣﮑﺎم و ﻗﻮاﻧﯿﻦ اﻟﻬﯽ اﺳﺘﻮار ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬و آن اﺣﮑﺎم و‬
> ‫ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ در ﻧﻈﻢ ﺟﻬﺎﻧﯽ ﺑﺪﯾﻌﯽ ﮐﻪ ﺑﻪ ﻧﺎم ﻣﻘﺪّس ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ ﻣﻨﺴﻮب اﺳﺖ‬
> ‫ﻣﺬﮐﻮر و ﻣﮑﺘﻮب‪ .‬ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ در ﻫﻔﺘﺎد ﺳﺎل ﻗﺒﻞ در ﻟﻮﺣﯽ ﺧﻄﺎب ﺑﻪ ﻣﻠﮑﻪ‬
> ‫وﯾﮑﺘﻮرﯾﺎ ﭼﻨﯿﻦ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪" :‬و اﻟﺬی ﺟﻌﻠﻪ اﻟﻠّﻪ اﻟﺪرﯾﺎق اﻻﻋﻈﻢ و اﻟﺴﺒﺐ اﻻﺗﻢ‬
> ‫ﻟﺼﺤﺘﻪ ﻫﻮ اﺗﺤﺎد ﻣﻦ ﻋﻠﯽاﻻرض ﻋﻠﯽ اﻣﺮٍ واﺣﺪ و ﺷﺮﯾﻌ ٍﺔ واﺣﺪة ﻫﺬا ﻻﯾﻤﮑﻦ اﺑﺪ ًا‬
> ‫اﻻ ﺑﻄﺒﯿﺐ ﺣﺎذق ﮐﺎﻣﻞ ﻣﺆﯾﺪ ﻟﻌﻤﺮی ﻫﺬا ﻟﻬﻮاﻟﺤﻖ و ﻣﺎ ﺑﻌﺪه اﻻ اﻟﻀﻼل اﻟﻤﺒﯿﻦ"‪.‬‬
> ‫ﻣﻀﻤﻮن ﺑﯿﺎن ﻣﺒﺎرک ﺑﻪ ﻓﺎرﺳﯽ ﺗﻘﺮﯾﺒ ًﺎ ﭼﻨﯿﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﭼﯿﺰی ﮐﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ‬
> 
> ‫‪182‬‬
> ‫ﺻﻠﺢ اﺻﻐﺮ و ﺻﻠﺢ اﻋﻈﻢ‬                                         ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺑﻬﺘﺮﯾﻦ ﻧﻮﺷﺪار و ﮐﺎﻣﻞﺗﺮﯾﻦ وﺳﯿﻠﮥ ﺑﻬﺒﻮد ﺟﻬﺎن دردﻣﻨﺪ ﻣﻘﺮّر ﻓﺮﻣﻮده ﻫﻤﺎﻧﺎ اﺗّﺤﺎد‬
> ‫اﻫﻞ زﻣﯿﻦ ﺑﺮ اﻣﺮ واﺣﺪ و آﺋﯿﻦ واﺣﺪ اﺳﺖ‪ ،‬و اﯾﻦ ﻣﻬ ّﻢ اﻣﮑﺎن ﻧﯿﺎﺑﺪ ﻣﮕﺮ ﺑﺪﺳﺖ‬
> ‫ﭘﺰﺷﮑﯽ داﻧﺎ و ﮐﺎﻣﻞ و ﻣﺆﯾّﺪ و ﻗﺴﻢ ﺑﻪ ﺧﺪا ﮐﻪ اﯾﻦ ﺣﻖّ اﺳﺖ و ﺑﻌﺪ از ﺣﻖّ ﺟﺰ‬
> ‫ﮔﻤﺮاﻫﯽ ﻣﺤﺾ راﻫﯽ ﻧﯿﺴﺖ )ﻧﻈﻢ ﺟﻬﺎﻧﯽ ﺑﻬﺎﺋﯽ‪ ،‬ﺻﻔﺤﮥ ‪ .(۱۰۰‬و ﻧﯿﺰ در ﻟﻮﺣﯽ‬
> ‫دﯾﮕﺮ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ »اﻟﯿﻮم ﻻﯾﻖ آﻧﮑﻪ ﮐﻞّ ﺑﻪ اﺳﻢ اﻋﻈﻢ ﻣﺘﺸﺒّﺚ ﺷﻮﻧﺪ‪ .‬ﻧﯿﺴﺖ ﻣﻬﺮب و‬
> ‫ﻣﻔﺮّی ﺟﺰ او ﮐﻪ ﻧﺎس را ﻣﺘّﺤﺪ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‪) «.‬ﻧﻈﻢ ﺟﻬﺎﻧﯽ ﺑﻬﺎﺋﯽ‪ ،‬ﺻﻔﺤﮥ ‪(۱۰۱‬‬
> ‫ﺣﻀﺮت وﻟﯽ اﻣﺮاﻟﻠّﻪ ﺷﺮح ﻣﺒﺴﻮﻃﯽ دادهاﻧﺪ در ﺗﻌﺮﯾﻒ و ﺗﻮﺻﯿﻒ ﺧﺼﻮﺻﯿﺎﺗﯽ ﮐﻪ‬
> ‫در ﻧﺘﯿﺠﮥ اﺳﺘﻘﺮار ﺻﻠﺢ اﻋﻈﻢ در ﺟﻬﺎن ﭼﻬﺮه ﺧﻮاﻫﺪ ﮔﺸﻮد‪ .‬در اﯾﻦ ﻣﻘﺎم ﭼﻨﺪ ﻓﻘﺮه‬
> ‫از آن ﺑﯿﺎﻧﺎت را ﻧﻘﻞ ﻣﯽﮐﻨﯿﻢ‪:‬‬
> ‫»در ﭼﻨﯿﻦ ﺟﺎﻣﻌﮥ ﺟﻬﺎﻧﯽ ﻋﻠﻢ و دﯾﻦ‪ ،‬ﯾﻌﻨﯽ دو ﻧﯿﺮوی ﺑﺴﯿﺎر ﺗﻮاﻧﺎی ﺑﺸﺮ ﺑﺎ ﻫﻢ آﺷﺘﯽ‬
> ‫ﭘﺬﯾﺮﻧﺪ و ﻫﻤﮑﺎری ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ و در ﭘﯿﺸﺮﻓﺘﺸﺎن ﻫﻢآﻫﻨﮓ ﺷﻮﻧﺪ ‪ ...‬ﻫﻢ ﻓﻘﺮ وﻓﺎﻗﻪ و ﻫﻢ‬
> ‫ﻣﺎﻟﮑﯿّﺖ و ﺛﺮوت ﻓﻮقاﻟﻌﺎده از ﺑﯿﻦ ﺑﺮود و ﻧﯿﺮوﻫﺎی ﻋﻈﯿﻤﯽ ﮐﻪ در راه ﺟﻨﮓﻫﺎی‬
> ‫اﻗﺘﺼﺎدی و ﺳﯿﺎﺳﯽ ﺑﻪ ﻫﺪر ﻣﯽرود از آن ﭘﺲ ﻣﻌﻄﻮف ﺑﻪ اﻫﺪاف ﻻﯾﻘﯽ از ﻗﺒﯿﻞ‬
> ‫ﺗﻮﺳﻌﮥ اﺧﺘﺮاﻋﺎت و ﺗﺮﻗﯿﺎت ﻓﻨﯽ و ازدﯾﺎد ﺗﻮﻟﯿﺪات و ﻣﺤﺼﻮﻻت ﺑﺸﺮی و ازاﻟﮥ‬
> ‫اﻣﺮاض و ﺗﻮﺳﻌﮥ ﺗﺤﻘﯿﻘﺎت ﻋﻠﻤﯽ و ﺑﺎﻻ ﺑﺮدن ﺳﻄﺢ ﺻﺤﺖ و ﺗﺸﺤﯿﺬ ]ﺑﻪ ﻣﻌﻨﯽ ﺗﯿﺰ‬
> ‫ﮐﺮدن اﺳﺖ[ و اﻋﺘﻼء ﻣﻐﺰ و ﻓﮑﺮ ﺑﺸﺮی و ﺑﻬﺮهﻣﻨﺪی از ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺑﮑﺮ و ﻧﺎﺷﻨﺎﺧﺘﮥ ﮐﺮۀ‬
> ‫زﻣﯿﻦ و درازی ﻋﻤﺮ اﻧﺴﺎن ﮔﺮدد و ﺑﻪ ﺗﺮوﯾﺞ ﻫﺮ وﺳﯿﻠﻪای ﮐﻪ ﺣﯿﺎت ﻓﮑﺮی و اﺧﻼﻗﯽ‬
> ‫و روﺣﺎﻧﯽ ﻧﻮع اﻧﺴﺎن را ﺗﻘﻮﯾﺖ ﮐﻨﺪ ﭘﺮدازد‪.‬‬
> ‫»در ﭼﻨﺎن ﺟﺎﻣﻌﻪای ﯾﮏ ﻧﻈﺎم ﻓﺪراﻟﯽ ﺟﻬﺎﻧﯽ ﺑﺮﻗﺮار ﮔﺮدد ﮐﻪ ﺑﺮ ﺟﻤﯿﻊ ﺑﻼد‬
> ‫ﺣﮑﻮﻣﺖ ﻧﻤﺎﯾﺪ و ﻓﺮﻣﺎﻧﺮوای ﺑﻼﻣﻨﺎزع ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺑﺴﯿﺎر ﻋﻈﯿﻤﺶ ﺑﺎﺷﺪ و ﻣﺮامﻫﺎی ﻋﺎﻟﯿﮥ‬
> ‫ﺷﺮق و ﻏﺮب را در ﺑﺮ ﮔﯿﺮد و ﻃﻠﺴﻢ ﺟﻨﮓ و ﺑﺪﺑﺨﺘﯽ را ﺑﺸﮑﻨﺪ و ﺑﻪ اﺳﺘﻔﺎده از‬
> ‫ﺟﻤﯿﻊ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﻮﺟﻮد در زﻣﯿﻦ راﻏﺐ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬در ﭼﻨﺎن ﻧﻈﺎﻣﯽ زور ﺧﺎدم ﻋﺪل و داد‬
> ‫ﺷﻮد و ﺑﻘﺎﯾﺶ ﻣﺘّﮑﯽ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺮ ﺷﻨﺎﺳﺎﺋﯽ ﺧﺪاوﻧﺪ ﯾﮕﺎﻧﻪ و ﭘﯿﺮوی از ﯾﮏ دﯾﻦ ﻋﻤﻮﻣﯽ‪.‬‬
> ‫اﯾﻨﺴﺖ ﻫﺪف و ﻣﻘﺼﺪی ﮐﻪ ﻧﻮع اﻧﺴﺎن ﻧﺎﮔﺰﯾﺮ ﺑﺮ اﺛﺮ ﻧﯿﺮوﻫﺎی وﺣﺪتﺑﺨﺶ ﺣﯿﺎت‬
> ‫ﺑﺴﻮﯾﺶ روان اﺳﺖ‪) «.‬ﻧﻈﻢ ﺟﻬﺎﻧﯽ ﺑﻬﺎﺋﯽ‪ ،‬ﺻﻔﺤﺎت ‪ ۱۶۶‬و ‪(۱۶۷‬‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﻧﯿﺰ در ﺑﺎرۀ اﯾﻦ ﺻﻠﺢ اﻋﻈﻢ ﺟﻬﺎﻧﯽ در ﻣﻔﺎوﺿﺎت ﭼﻨﯿﻦ‬
> ‫ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪:‬‬
> 
> ‫‪183‬‬
> ‫ﺻﻠﺢ اﺻﻐﺮ و ﺻﻠﺢ اﻋﻈﻢ‬                                          ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫»ﺟﻤﯿﻊ ﻣﻠﻞ و ﻗﺒﺎﺋﻞ در ﻇﻞّ آن ﻋﻠﻢ اﻟﻬﯽ درآﯾﻨﺪ ‪ ...‬و ﻣﻠّﺖ واﺣﺪه ﮔﺮدﻧﺪ و ﺿﺪّﯾّﺖ‬
> ‫دﯾﻨﯿﻪ و ﻣﺬﻫﺒﯿﻪ و ﻣﺒﺎﯾﻨﺖ ﺟﻨﺴﯿﻪ و ﻧﻮﻋﯿﻪ و اﺧﺘﻼﻓﺎت وﻃﻨﯿﻪ از ﻣﯿﺎن ﺑﺮﺧﯿﺰد‪ ،‬ﮐﻞّ دﯾﻦ‬
> ‫واﺣﺪ و ﻣﺬﻫﺐ واﺣﺪ و ﺟﻨﺲ واﺣﺪ و ﻗﻮم واﺣﺪ ﺷﻮﻧﺪ و در وﻃﻦ واﺣﺪ ﮐﻪ ﮐﺮۀ‬
> ‫ارض اﺳﺖ ﺳﺎﮐﻦ ﮔﺮدﻧﺪ‪) «.‬ﻧﻈﻢ ﺟﻬﺎﻧﯽ ﺑﻬﺎﺋﯽ‪ ،‬ﺻﻔﺤﮥ ‪(۱۶۷‬‬
> ‫ﭘﺲ ﻣﻼﺣﻈﻪ ﻣﯽﮐﻨﯿﻢ ﮐﻪ در ﻇﻞّ ﺻﻠﺢ اﻋﻈﻢ ﮐﻠﯿﮥ اﺻﻮل و اﺣﮑﺎم اﻟﻬﯽ ﮐﻪ در ﮐﺘﺎب‬
> ‫ﻣﺴﺘﻄﺎب اﻗﺪس و ﺳﺎﺋﺮ اﻟﻮاح ﻣﺒﺎرﮐﻪ ﻧﺎزل ﺷﺪه رﺳﻤ ًﺎ و ﻗﺎﻧﻮﻧﺎً اﺟﺮا ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪.‬‬
> ‫اﯾﻦ ﺻﻠﺢ ﻓﻘﻂ ﺑﺮای اﺳﺘﺤﮑﺎم اﺳﺎس اﺗّﺤﺎد ﺳﯿﺎﺳﯽ و ﯾﺎ ﺣﺘﯽ ﺻﺮﻓ ًﺎ ﺑﺮای ﺗﺄﯾﯿﺪ و‬
> ‫ﺗﻘﻮﯾﺖ روح اﺧﻮّت و اﺻﻮل ﻣﻬﻤّﮥ ﺗﺮک ﺗﻌﺼّﺒﺎت ﻧﮋادی و ﻋﺪاوتﻫﺎ و‬
> ‫ﺧﺼﻮﻣﺖﻫﺎی ﻣﺬﻫﺒﯽ ﻧﯿﺴﺖ‪ ،‬ﺑﻞ اﯾﻦ ﻧﻮع رﻓﻊ ﺗﻌﺼّﺒﺎت از ﻧﻤﻮدارﻫﺎی ﺻﻠﺢ اﮐﺒﺮ‬
> ‫اﺳﺖ‪ ،‬در ﺻﻮرﺗﯽ ﮐﻪ ﺻﻠﺢ اﻋﻈﻢ ﺳﺒﺐ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ ﮐﻪ داﻣﻨﻪ و ﻧﻔﻮذ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ اﻟﻬﯽ‬
> ‫وﺳﯿﻊﺗﺮ و ﮐﯿﻔﯿّﺖ و رﺳﻮﺧﺶ در ﺟﻬﺎن و ﺟﻬﺎﻧﯿﺎن ﺷﺪﯾﺪﺗﺮ و ﮐﺎﻣﻞﺗﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪،‬‬
> ‫زﯾﺮا در ﻇﻞّ اﯾﻦ ﺻﻠﺢ ﻋﻈﯿﻢ اﻋﻈﻢ ﮐﻞّ دﯾﻦ واﺣﺪ و ﻣﺬﻫﺐ واﺣﺪ و ﺟﻨﺲ واﺣﺪ و‬
> ‫ﻗﻮم واﺣﺪ ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﺷﺪ‪ .‬از اﯾﻦ ﺑﺤﺚ ﻣﯽﺗﻮاﻧﯿﻢ اﯾﻦﻃﻮر ﻧﺘﯿﺠﻪ ﺑﮕﯿﺮﯾﻢ ﮐﻪ ﻧﻮع ﺑﺸﺮ‬
> ‫ﺳﻪ ﻣﺮﺣﻠﻪ در ﭘﯿﺶ دارد‪ :‬ﺻﻠﺢ اﺻﻐﺮ و ﺻﻠﺢ اﮐﺒﺮ و ﺻﻠﺢ اﻋﻈﻢ‪.‬‬
> ‫ﺻﻠﺢ اﺻﻐﺮ‪ ،‬ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﻗﺒﻼً ﺗﺸﺮﯾﺢ ﺷﺪ‪ ،‬ﺻﻠﺤﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﻠﻞ ﻋﺎﻟﻢ ﺑﻪ ﻫﻤّﺖ ﺧﻮد‬
> ‫ﺗﺸﮑﯿﻞ ﺧﻮاﻫﻨﺪ داد‪ .‬و اﯾﻦ ﺻﻠﺢ را آﺧﺮﯾﻦ و ﯾﮕﺎﻧﻪ راه ﺣﻞ ﻣﺸﮑﻼت ﺑﯿﻦاﻟﻤﻠﻠﯽ‬
> ‫ﺳﯿﺎﺳﯽ ﺧﻮد ﺗﺸﺨﯿﺺ ﺧﻮاﻫﻨﺪ داد و ﻣﯿﺘﻮان ﮔﻔﺖ ﮐﻪ اﯾﻦ ﭘﺪﯾﺪه ﻋﺒﺎرت از رﺳﯿﺪن‬
> ‫ﺑﻪ ﻣﺮﺣﻠﮥ رﺷﺪ ﺳﺎزﻣﺎن ﻣﻠﻞ ﻣﺘّﺤﺪ ﮐﻨﻮﻧﯽ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد ﮐﻪ در ﻧﺘﯿﺠﮥ ﺷﺪّت و ﺣﺪّت‬
> ‫ﻣﺼﺎﺋﺐ و ﺻﺪﻣﺎت وارده ﺑﺮ دول و ﻣﻠﻞ ﻋﺎﻟﻢ و دﮔﺮﮔﻮﻧﯽ اوﺿﺎع ﺟﻬﺎن ﺑﻮﺟﻮد‬
> ‫ﺧﻮاﻫﺪ آﻣﺪ‪ .‬و ﺟﻤﯿﻊ ﺣﮑﻮﻣﺖﻫﺎی ﻋﺎﻟﻢ داوﻃﻠﺒﺎﻧﻪ‪ ،‬و اﮔﺮ ﻻزم ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺎﻻﺟﺒﺎر‪ ،‬در‬
> ‫ﻇﻞّ اﯾﻦ وﺣﺪت ﺳﯿﺎﺳﯽ ﻗﺮار ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﮔﺮﻓﺖ‪ ،‬زﯾﺮا ﻣﻼﺣﻈﻪ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﻨﺪ ﮐﻪ ﺟﺰ ﺗﺸﮑﯿﻞ‬
> ‫ﯾﮏ ﺣﮑﻮﻣﺖ رﺳﻤﯽ ﺟﻬﺎﻧﯽ ﭼﺎرۀ دﯾﮕﺮ وﺟﻮد ﻧﺪارد‪ .‬و اﯾﻦ ﺣﮑﻮﻣﺖ ﺻﻼﺣﯿﺖ‬
> ‫آن را ﺧﻮاﻫﺪ داﺷﺖ ﮐﻪ اﺧﺘﯿﺎرات ﻣﻄﻠﻘﮥ ﮐﻨﻮﻧﯽ ﺣﮑﻮﻣﺖﻫﺎی ﻣﻠّﯽ را ﻋﺎدﻻﻧﻪ‬
> ‫ﻣﺤﺪود ﺳﺎزد ﺗﺎ ﻣﺼﺎﻟﺢ ﻣﻠّﯽ ﺗﺤﺖاﻟﺸﻌﺎع ﻣﺼﺎﻟﺢ ﺑﯿﻦاﻟﻤﻠﻠﯽ ﻗﺮار ﮔﯿﺮد‪.‬‬
> ‫ﺻﻠﺢ اﮐﺒﺮ ﺻﻠﺤﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﻘﺪﻣﮥ ﺻﻠﺢ اﻋﻈﻢ و ﻣﺮﺣﻠﮥ ﺑﻌﺪی ﺻﻠﺢ اﺻﻐﺮ اﺳﺖ و‬
> ‫اﯾﻦ ﺻﻠﺢ ﻃﺒﻖ ﻧﻘﺸﮥ ﮐﻠﯿﮥ ﻣﻠﮑﻮﺗﯽ و ﺗﺼﺮّﻓﺎت ﯾﺪ ﻏﯿﺒﯽ اﻟﻬﯽ ﺑﻮﺟﻮد ﺧﻮاﻫﺪ آﻣﺪ و‬
> ‫ﻫﻤﺎﻧﻄﻮر ﮐﻪ از ﺑﯿﺎن ﻣﺒﺎرک ﻣﻼﺣﻈﻪ ﮐﺮدﯾﻢ اﯾﻦ ﺻﻠﺢ ﻋﺒﺎرت از ﻧﻈﻤﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ‬
> 
> ‫‪184‬‬
> ‫ﺻﻠﺢ اﺻﻐﺮ و ﺻﻠﺢ اﻋﻈﻢ‬                                            ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ ﺗﺪﺑﯿﺮ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪ ،‬زﯾﺮا در آن زﻣﺎن ﻣﺆﺳّﺴﺎت ﺑﯿﻦاﻟﻤﻠﻠﯽ ﺑﻬﺎﺋﯽ در‬
> ‫ﻣﻘﺎﻣﯽ ﻗﺮار ﺧﻮاﻫﻨﺪ داﺷﺖ ﮐﻪ ﺑﺘﻮاﻧﻨﺪ ﺗﺼﻤﯿﻤﺎت ﺣﮑﻮﻣﺖ ﺟﻬﺎﻧﯽ و ﺟﻤﯿﻊ‬
> ‫ﻣﺘﻔﺮﻋﺎﺗﺶ را ﻫﺪاﯾﺖ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ و ﺑﺎ روح ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺑﻬﺎﺋﯽ ﮐﻪ ﻣﺒﺘﻨﯽ ﺑﺮ وﺣﺪت ﻋﺎﻟﻢ‬
> ‫اﻧﺴﺎﻧﯽ اﺳﺖ ﻫﻢآﻫﻨﮕﯽ ﺑﺨﺸﻨﺪ‪.‬‬
> ‫و اﻣﺎ ﺻﻠﺢ اﻋﻈﻢ ﺻﻠﺢ ﻧﻬﺎﺋﯽ ﻣﻮﻋﻮد ﺟﻤﯿﻊ ﻣﻠﻞ و اﻣﻢ اﺳﺖ‪ ،‬ﺻﻠﺤﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺟﻤﯿﻊ‬
> ‫ﺷﺌﻮﻧﺎت آن ﻣﺴﺘﻤﺪّ از ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺟﻤﺎل اﻗﺪس اﺑﻬﲐ اﺳﺖ‪ .‬اﯾﻦ ﺻﻠﺢ ﻫﻢ ﻋﻮاﻣﻞ دﻧﯿﻮی‬
> ‫و ﺗﺸﮑﯿﻼﺗﯽ و ﻫﻢ اﺻﻮل ﻣﺤﮑﻤﮥ ﻣﻌﻨﻮی و ﻣﻠﮑﻮﺗﯽ را دارا ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪ ،‬ﺗﺎ ﻋﻨﺎﺻﺮ‬
> ‫ﻼ آﻣﯿﺨﺘﻪ ﺷﺪه و ﯾﮏﭘﺎرﭼﻪ ﺷﻮﻧﺪ‬      ‫ﻧﺎﺳﻮﺗﯽ و ﺣﻘﺎﯾﻖ روﺣﺎﻧﯽ ﺑﺘﻮاﻧﻨﺪ ﺑﺎ ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ ﮐﺎﻣ ً‬
> ‫و ﺟﻠﻮۀ ﺣﯿﺮتاﻧﮕﯿﺰ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‪ ،‬زﯾﺮا اﯾﻦ ﻧﻈﻢ ﺟﻬﺎنآرا ﻣﺆﺳّﺲ ﻣﺪﻧﯿﺖ ﻻﺷﺮﻗﯿﻪ و‬
> ‫ﻻﻏﺮﺑﯿﻪ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد ﮐﻪ ﻣﻮﻋﻮد ﺟﻤﯿﻊ اﻣﻢ و ادﯾﺎن ﺑﻮده و ﻫﺴﺖ‪.‬‬
> ‫ﻫﻤﺎﻧﻄﻮر ﮐﻪ ﻫﻤﻪ ﻣﯽداﻧﯿﻢ ﻣﺤﺎﻓﻞ ﻣﺤﻠﯽ و ﻣﻠّﯽ ﻧﻈﻢ اداری ﺑﻬﺎﺋﯽ‪ ،‬در ﺗﻤﺸﯿﺖ اﻣﻮر‬
> ‫روﺣﺎﻧﯽ و اداری‪ ،‬ﻫﺮ ﯾﮏ در ﺣﻮزۀ ﺧﻮد دارای ﺳﻪ ﻗﻮۀ ﻣﻘﻨﻨﻪ و اﺟﺮاﺋﯿﻪ و ﻗﻀﺎﺋﯿﻪ‬
> ‫ﻫﺴﺘﻨﺪ‪ .‬ﻣﯿﺘﻮاﻧﯿﻢ ﺑﻪ ﺧﻮﺑﯽ ﺗﺼﻮّر ﮐﻨﯿﻢ و ﺑﯿﺎﻧﺪﯾﺸﯿﻢ ﮐﻪ اﯾﻦ ﻗﻮای ﺳﻪﮔﺎﻧﻪ ﺑﺮ ﺣﺴﺐ‬
> ‫ﻫﺪاﯾﺖ و دﺳﺘﻮر ﺑﯿﺖاﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ در آﯾﻨﺪه از ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ ﺟﺪا ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﺷﺪ‪ ،‬ﺑﻄﻮری ﮐﻪ‬
> ‫ﻣﺤﺎﻓﻞ روﺣﺎﻧﯽ‪ ،‬ﮐﻪ ﺑﻌﺪاً ﺑﻪ ﺑﯿﻮت ﻋﺪل ﻣﺤﻠﯽ و ﻣﻠّﯽ ﻣﺒﺪّل ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﺷﺪ‪ ،‬ﻣﺮﺟﻊ و‬
> ‫ﻣﺮﮐﺰ ﻗﻮۀ ﻣﻘﻨﻨﻪ ﯾﺎ ﺗﺸﺮﯾﻌﯿﻪ ﮔﺮدﻧﺪ‪ ،‬و در ﻇﻞّ آن ﺑﯿﻮت ﻋﺪل ﻣﺤﻠﯽ و ﻣﻠّﯽ ‪ ،‬ﻃﺒﻖ‬
> ‫اﺻﻮﻟﯽ ﮐﻪ ﺑﯿﺖاﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ ﻣﻌﯿُﻦ ﺑﻔﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪ ،‬دو ﺷﻌﺒﮥ دﯾﮕﺮ‪ ،‬ﮐﻪ ﯾﮑﯽ رﮐﻦ اﺟﺮاﺋﯽ و‬
> ‫دﯾﮕﺮی رﮐﻦ ﻗﻀﺎﺋﯽ اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﺎ ﻣﺘﻔﺮﻋﺎت ﻣﺨﺘﺼﮥ ﺧﻮد ﺑﻮﺟﻮد آﯾﻨﺪ‪ .‬اﯾﻦ ﺗﻔﮑﯿﮏ ﻗﻮا‬
> ‫ﻻﺑﺪ در ﺳﻄﺢ ﺑﯿﻦاﻟﻤﻠﻠﯽ ﻧﯿﺰ ﺗﺤﻘّﻖ ﺧﻮاﻫﺪ ﯾﺎﻓﺖ‪.‬‬
> ‫ﯾﮑﯽ از اﻣﺘﯿﺎزات ﻧﻈﻢ ﺑﺪﯾﻊ اﻟﻬﯽ در ﻣﻘﺎﯾﺴﻪ ﺑﺎ ﻧﻈﺎمﻫﺎی ﻋُﺮﻓﯽ ﺟﻬﺎن در اﯾﻦ اﺳﺖ‬
> ‫ﮐﻪ در اﻣﺮ اﻟﻬﯽ ﻣﺤﻮر ﻣﺮﮐﺰی ﻣﺆﺳّﺴﺎت اﻣﺮی ﻗﻮۀ ﺗﺸﺮﯾﻌﯿﻪ اﺳﺖ‪ ،‬ﯾﻌﻨﯽ ﺑﯿﻮت ﻋﺪل‬
> ‫اﺳﺖ‪ ،‬در ﺻﻮرﺗﯽ ﮐﻪ در ﺳﺎزﻣﺎنﻫﺎی ﻋُﺮﻓﯽ ﻗﺪرت ﻣﺤﻮر ﻣﺮﮐﺰی در دﺳﺖ ﻗﻮۀ‬
> ‫اﺟﺮاﺋﯿﻪ اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫ﺑﺎﯾﺪ ﺑﻪ ﯾﺎدآورﯾﻢ ﮐﻪ ﻫﯿﮑﻞ ﻣﺒﺎرک در دو ﺗﻮﻗﯿﻊ )ﻧﻈﻢ ﺟﻬﺎﻧﯽ ﺑﻬﺎﺋﯽ‪ ،‬ﺻﻔﺤﺎت ‪ ۵۶‬و‬
> ‫‪ .۱۵۱‬رﺟﻮع ﺷﻮد ﺑﻪ ﺻﻔﺤﺎت ‪ ۵‬و ‪ ۶‬در اﯾﻦ ﻣﻘﺎﻟﻪ( ﺗﻮﺿﯿﺤﺎﺗﯽ ﺟﺪاﮔﺎﻧﻪ در ﺑﺎرۀ‬
> ‫ﺻﻠﺢ اﮐﺒﺮ و ﺻﻠﺢ اﻋﻈﻢ دادهاﻧﺪ‪ .‬در ﺷﺮح اﯾﻦ ﻗﻮای ﺳﻪﮔﺎﻧﮥ ﻧﻈﺎم ﺻﻠﺢ اﮐﺒﺮ‪ ،‬اوّل‬
> ‫ﻗﻮۀ اﺟﺮاﺋﯿﻪ ﻣﻌﯿّﻦ ﺷﺪه‪ ،‬وﻟﯽ‪ ،‬در ﻣﻮرد ﺻﻠﺢ اﻋﻈﻢ‪ ،‬در ﻣﻘﺎم اوّل ﻗﻮۀ ﻣﻘﻨﻨﻪ ﯾﺎ‬
> 
> ‫‪185‬‬
> ‫ﺻﻠﺢ اﺻﻐﺮ و ﺻﻠﺢ اﻋﻈﻢ‬                                           ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺗﺸﺮﯾﻌﯿﻪ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ و ﻫﻤﺎﻧﻄﻮر ﮐﻪ در ﺑﺎﻻ ذﮐﺮ ﺷﺪ ﻗﻮۀ ﺗﺸﺮﯾﻌﯿﻪ در اﻣﺮ ﻣﺒﺎرک ﻋﺒﺎرت‬
> ‫از ﺑﯿﻮت ﻋﺪل اﻟﻬﯽ اﺳﺖ‪ ،‬ﭼﻪ ﻣﺤﻠﯽ‪ ،‬ﭼﻪ ﻣﻠّﯽ‪ ،‬و ﭼﻪ ﻋﻤﻮﻣﯽ‪.‬‬
> ‫در ﺑﺎرۀ اﻫ ّﻤﯿّﺖ و ﻟﺰوم ﺗﺤﻘّﻖ ﺻﻠﺢ اﺻﻐﺮ ﺣﻀﺮت وﻟﯽ اﻣﺮاﻟﻠّﻪ اﯾﻦ ﺑﯿﺎن را در ﯾﮑﯽ‬
> ‫از ﺗﻮﻗﯿﻌﺎت ﻣﺒﺎرﮐﻪ ذﮐﺮ ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ و ﺑﺎ ﻧﻘﻞ اﯾﻦ ﺑﯿﺎن ﺟﺎﻣﻊ و ﻣﺆﺛّﺮ ﻣﻄﻠﺐ ﺧﻮد را ﺑﻪ‬
> ‫ﭘﺎﯾﺎن ﻣﯽرﺳﺎﻧﯿﻢ‪:‬‬
> ‫»ﻋﺼﺮ ﺷﯿﺮﺧﻮارﮔﯽ و ﮐﻮدﮐﯽ ﺑﺸﺮ ﺑﻪ ﺳﺮ رﺳﯿﺪه و ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﺣﺎل ﺑﻪ ﻫﯿﺠﺎن و‬
> ‫اﻟﺘﻬﺎﺑﯽ دﭼﺎر اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺎ ﺳﺨﺖﺗﺮﯾﻦ دورۀ ﺗﮑﺎﻣﻠﺶ‪ ،‬ﯾﻌﻨﯽ دورۀ ﺑﻠﻮﻏﺶ‪ ،‬ﻣﻼزﻣﺖ‬
> ‫دارد‪ .‬دورهای ﮐﻪ ﻏﺮور ﺟﻮاﻧﯽ و ﺳﺮﮐﺸﯽاش ﺑﻪ ﺣﺪّ اﻋﻠﯽ رﺳﯿﺪه‪ ،‬ﺑﻪ ﺗﺪرﯾﺞ‬
> ‫ﻓﺮوﮐﺶ ﻣﯽﮐﻨﺪ و آراﻣﺶ و ﻣﻌﻘﻮﻟﯿﺖ و ﻣﺘﺎﻧﺖ ﮐﻪ ﻣﺨﺼﻮص دورۀ ﺑﻠﻮغ اﺳﺖ ﺑﻪ‬
> ‫ﺟﺎﯾﺶ ﻣﯽﻧﺸﯿﻨﺪ‪ .‬ﺳﭙﺲ ﻧﻮع ﺑﺸﺮ ﺑﻪ ﻣﺮﺣﻠﮥ رﺷﺪ و ﮐﻤﺎل ﻣﯽرﺳﺪ و ﻗﺎدر ﻣﯽﺷﻮد ﺑﻪ‬
> ‫ﻗﻮا و ﻓﻌّﺎﻟﯿّﺘﯽ ﻓﺎﺋﺰ ﺷﻮد ﮐﻪ ﺗﺮﻗﯿﺎت ﻧﻬﺎﺋﯽاش واﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ آن اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫اﺗّﺤﺎد اﻫﻞ ﻋﺎﻟﻢ درﺧﺸﺎنﺗﺮﯾﻦ ﻣﺮﺣﻠﻪای اﺳﺖ ﮐﻪ ﺣﺎل ﺟﺎﻣﻌﮥ اﻧﺴﺎن رو ﺑﻪ آن روان‬
> ‫اﺳﺖ‪ .‬اﺗّﺤﺎد ﺧﺎﻧﻮاده‪ ،‬اﺗّﺤﺎد دوﻟﺖ ﺷﻬﺮ و اﺗّﺤﺎد ﻣﻠّﯽ ﻣﺮاﺣﻠﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺸﺮ آن را‬
> ‫ﭘﯿﻤﻮده و ﺑﺎ ﻣﻮﻓّﻘﯿّﺖ ﭘﺸﺖ ﺳﺮ ﮔﺬاﺷﺘﻪ اﺳﺖ و اﻣﺮوز اﺗّﺤﺎد ﺟﻬﺎن اﺳﺖ ﮐﻪ ﻫﺪف و‬
> ‫ﻣﻘﺼﺪ ﺑﺸﺮ ﺳﺮﮔﺮدان اﺳﺖ‪ .‬دوران ﻣﻠّﺖﺳﺎزی ﺳﭙﺮی ﮔﺮدﯾﺪه و ﻫﺮج و ﻣﺮﺟﯽ ﮐﻪ از‬
> ‫اﯾﺠﺎد دوﻟﺖﻫﺎی ﻣﻠّﯽ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻧﺎﺷﯽ ﺷﺪه ﺑﻪ اﻋﻠﯽ درﺟﮥ ﺧﻮد ﻧﺰدﯾﮏ ﻣﯽﺷﻮد‪.‬‬
> ‫ﻟﻬﺬا ﺟﻬﺎﻧﯽ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺑﻠﻮغ ﻣﯽرﺳﺪ ﺑﺎﯾﺪ ﺧﻮد را از ﺷ ّﺮ اﯾﻦ ﺑُﺖ ﺑﺮﻫﺎﻧﺪ و وﺣﺪت و‬
> ‫ﯾﮕﺎﻧﮕﯽ ﺟﻤﯿﻊ رواﺑﻂ اﻧﺴﺎﻧﯽ را ﻗﺒﻮل ﮐﻨﺪ و ﯾﮑﺒﺎره دﺳﺘﮕﺎﻫﯽ را ﺑﻪ راه اﻧﺪازد ﮐﻪ‬
> ‫اﯾﻦ اﺻﻞ اﺻﯿﻞ وﺣﺪت را در آن ﺗﺠﺴّﻢ ﺑﺨﺸﺪ‪) «.‬ﻧﻈﻢ ﺟﻬﺎﻧﯽ ﺑﻬﺎﺋﯽ‪ ،‬ﺻﻔﺤﺎت‬
> ‫‪ ۱۶۳‬و ‪(۱۶۴‬‬
> 
> ‫‪186‬‬
> ‫ﻣﻔﻬﻮم ﻋﺪل در آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﻛﺔ ﺑﻬﺎﺋﻲ‬                              ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪١٠‬‬
> 
> ‫ﻣﻔﻬﻮم ﻋﺪل در آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﻛﺔ ﺑﻬﺎﺋﻲ‬
> 
> ‫ﺷﺎﭘﻮر راﺳﺦ‬
> 
> ‫ﻣﻘﺪّﻣﻪ‬
> ‫ﻋﺪل ﯾﺎ ﻋﺪاﻟﺖ از ﺟﻤﻠﻪ ﻣﻘﻮﻻﺗﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ در رﺷﺘﻪﻫﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻣﻌﺎرف ﺑﺸﺮی‬
> ‫ﻣﻮرد ﺑﺤﺚ و ﺑﺮرﺳﯽ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ‪ ،‬از ﻋﻠﻢ ﮐﻼم و ﻓﻠﺴﻔﻪ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺗﺎ ﻋﻠﻮم اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ‪،‬‬
> ‫ﺣﻘﻮق‪ ،‬اﺧﻼق‪ ،‬ﻋﻠﻢ ﺳﯿﺎﺳﺖ و اﻗﺘﺼﺎد‪ .‬از ﺟﻤﻠﻪ ﺧﺼﻮﺻﯿﺎت ﻃﺮح اﯾﻦ ﻣﻘﻮﻟﻪ در‬
> ‫آﺛﺎر ﺑﻬﺎﺋﯽ اﯾﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ اوﻻً ﻋﺪل در ﺟﺎﻣﻊﺗﺮﯾﻦ و وﺳﯿﻊﺗﺮﯾﻦ ﻣﻌﺎﻧﯿﺶ ﻣﻮرد ﺗﻮﺟّﻪ‬
> ‫ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ‪ .‬ﺛﺎﻧﯿﺎً‪ ،‬اﺳﺘﻘﺮار ﻋﺪل در اﯾﻦ ﮐﺮۀ ﺧﺎﮐﯽ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﯾﮑﯽ از اﻫﺪاف اﺻﻠﯽ‬
> ‫دﯾﺎﻧﺖ ﺑﻬﺎﺋﯽ اراﺋﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫اﻫ ّﻤﯿّﺖ ﻗﻀﯿﮥ ﻋﺪل ﭼﻨﺎن اﺳﺖ ﮐﻪ ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ ﻟﻮﺣﯽ ﺗﺎم را ﮐﻪ در آﺛﺎر ﻗﻠﻢ‬
> ‫اﻋﻠﲐ‪ ،‬ﺟﻠﺪ دوّم‪ ،‬ﺻﻔﺤﺎت ‪ ۵۶۹–۵۵۸‬ﻣﻨﺪرج ﺷﺪه ﺑﻪ آن اﺧﺘﺼﺎص داده و ﻧﺎﻣﺶ‬
> ‫را "رﺿﻮاناﻟﻌﺪل" ﻧﻬﺎدهاﻧﺪ ﮐﻪ ﺑﺎ اﯾﻦ ﻋﺒﺎرت آﻏﺎز ﻣﯽﺷﻮد‪" :‬ﻫﺬا ﻟﻮح ﻓﯿﻪ ﺑﻌﺚ اﻟﻠّﻪ‬
> ‫اﺳﻤﻪ اﻟﻌﺎدل و ﻧﻔﺦ ﻣﻨﻪ روح اﻟﻌﺪل ﻓﯽ ﻫﯿﺎﮐﻞ اﻟﺨﻼﯾﻖ اﺟﻤﻌﯿﻦ ﻟﯿﻘﻮﻣﻦّ ﮐﻞٌ ﻋﻠﯽ‬
> ‫اﻟﻌﺪل اﻟﺨﺎﻟﺺ و ﯾﺤﮑﻤﻮا ﻋﻠﯽ اﻧﻔﺴﻬﻢ و اﻧﻔﺲ اﻟﻌﺒﺎد‪ ".‬ﺑﻪ زﺑﺎن دﯾﮕﺮ ﻋﺪل ﺑﻪ‬
> ‫ﻋﻨﻮان ﯾﮑﯽ از اﺳﻤﺎء اﻟﻬﯽ روح ﻋﺪل را )ﺑﯽﮔﻤﺎن در اﯾﻦ ﻇﻬﻮر ﻣﺒﺎرک( در ﭘﯿﮑﺮ‬
> ‫ﻫﻤﮥ ﻣﺮدم دﻣﯿﺪه ﺗﺎ ﻫﻤﻪ ﺑﻪ ﻋﺪل ﺧﺎﻟﺺ ﻋﻤﻞ ﮐﻨﻨﺪ و ﺑﺮ ﺧﻮد و دﯾﮕﺮان ﺑﻪ ﻋﺪل‬
> ‫ﺣﮑﻢ راﻧﻨﺪ‪.‬‬
> ‫ﻫﻤﻪ ﻣﯽداﻧﯿﻢ ﮐﻪ از ﺟﻤﻠﻪ ﺑﺸﺎراﺗﯽ ﮐﻪ در ﮐﺘﺐ ﻣﻘﺪّﺳﮥ ﭘﯿﺸﯿﻦ در ﺑﺎرۀ ﻣﻮﻋﻮد ﻣُﻨﺘَﻈَﺮ‬
> ‫آﺧﺮاﻟﺰﻣﺎن آﻣﺪه اﯾﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ ﻇﻬﻮر او ﺟﻬﺎن ﭘﺮ از ﻋﺪل و داد ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪.‬‬
> ‫اﺷﻌﯿﺎی ﻧﺒﯽ در ﺑﺎب دوم ﮐﺘﺎب ﺧﻮد ﻣﯽﮔﻮﯾﺪ ﮐﻪ ﺷﺨﺺ ﻣﻮﻋﻮد اﻣّﺖﻫﺎ را ﻗﻀﺎوت‬
> ‫و داوری ﺧﻮاﻫﺪ ﮐﺮد‪ .‬در ﺑﺎب ﯾﺎزدﻫﻢ ﺑﺸﺎرت ﻣﯽدﻫﺪ ﮐﻪ وی ﻣﺴﮑﯿﻨﺎن را ﺑﻪ‬
> ‫ﻋﺪاﻟﺖ داوری ﺧﻮاﻫﺪ ﮐﺮد و ﺑﻪ ﺟﻬﺖ ﻣﻈﻠﻮﻣﺎن زﻣﯿﻦ ﺑﺮاﺳﺘﯽ ﺣﮑﻢ ﺧﻮاﻫﺪ ﻓﺮﻣﻮد و‬
> ‫در ﻫﻤﺎن ﺑﺎب ﺗﺼﺮﯾﺢ ﻣﯽﮐﻨﺪ ﮐﻪ ﮐﻤﺮﺑﻨﺪش ﻋﺪاﻟﺖ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد و ﺑﺎب ﺳﯽوﭘﻨﺠﻢ‬
> ‫ﻫﺸﺪار ﻣﯽدﻫﺪ ﮐﻪ وی ﺑﺎ ﻋﻘﻮﺑﺖ اﻟﻬﯽ ﺧﻮاﻫﺪ آﻣﺪ‪.‬‬
> ‫‪187‬‬
> ‫ﻣﻔﻬﻮم ﻋﺪل در آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﻛﺔ ﺑﻬﺎﺋﻲ‬                                ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪١٠‬‬
> 
> ‫و اﺣﺎدﯾﺚ ﺷﯿﻌﻪ دال ﺑﺮ آن اﺳﺖ ﮐﻪ در زﻣﺎن ﻣﻮﻋﻮد ﺟﻬﺎن ﻣﻤﻠﻮ از ﻋﺪل و داد‬
> ‫‪۱‬‬
> ‫ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪ ،‬ﮐﻤﺎ آن ﮐﻪ ﭘﯿﺶ از وی ﭘﺮ از ﻇﻠﻢ و ﺟﻮر ﺑﻮد‪.‬‬
> ‫آﺛﺎر ﺑﻬﺎﺋﯽ دﻻﻟﺖ ﺑﺮ آن ﻣﯽﮐﻨﺪ ﮐﻪ روز ﻣﻮﻋﻮد ﮐﻪ ﻇﻬﻮر ﻋﺪل اﻟﻬﯽ اﺳﺖ ﻓﺮا‬
> ‫رﺳﯿﺪه‪ ،‬ﻣﺎﻧﻨﺪ اﯾﻦ ﺑﯿﺎن ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟ ّﻠﻪ ﮐﻪ ﺣﻀﺮت وﻟﯽ اﻣﺮاﻟﻠّﻪ در ﺗﻮﻗﯿﻊ ﻇﻬﻮر ﻋﺪل‬
> ‫اﻟﻬﯽ ﻧﻘﻞ ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ‪" :‬ان ارﺗﻘﺒﻮا ﯾﺎ ﻗﻮم اﯾﺎم اﻟﻌﺪل و اﻧّﻬﺎ ﻗﺪ اﺗﺖ ﺑﺎﻟﺤﻖ اﯾﺎﮐﻢ ان‬
> ‫ﺗﺤﺘﺠﺒﻮا ﻣﻨﻬﺎ و ﺗﮑﻮﻧﻦ ﻣﻦ اﻟﻐﺎﻓﻠﯿﻦ‪ ".‬ﯾﻌﻨﯽ‪" ،‬ﻣﺮاﻗﺐ ﺑﺎﯾﺴﺘﯿﺪ ای ﻣﺮدم ﮐﻪ روزﮔﺎر‬
> ‫ﻋﺪل ﻓﺮا رﺳﯿﺪه‪ ،‬و اﯾﻦ اﯾﺎم ﺑﻪ ﺣﻘﯿﻘﺖ آﻣﺪه اﺳﺖ‪ ،‬ﻣﺒﺎدا ﺧﻮد را از آن ﻣﺤﺮوم ﮐﻨﯿﺪ‬
> ‫و در ﺷﻤﺎر ﻏﺎﻓﻼن درآﺋﯿﺪ‪) ".‬ﺗﺮﺟﻤﮥ ﻓﺎرﺳﯽ‪ ،‬ص‪(۵۹‬‬
> ‫ﺑﻪ ﻫﻤﯿﻦ ﻣﻨﺎﺳﺒﺖ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء در ﯾﮑﯽ از آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﮐﮥ ﺧﻮد ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ‬
> ‫ﮐﻪ "اﻟﺤﻤﺪﻟﻠّﻪ آﻓﺘﺎب ﻋﺪل از اﻓﻖ ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ ﻃﺎﻟﻊ ﺷﺪ‪ ،‬زﯾﺮا در اﻟﻮاح ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ اﺳﺎس‬
> ‫ﻋﺪﻟﯽ ﻣﻮﺟﻮد ﮐﻪ از اوّل اﺑﺪا ﺗﺎ ﺣﺎل ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮی ﺧﻄﻮر ﻧﻨﻤﻮده‪) ".‬ﻫﻤﺎن ﺗﻮﻗﯿﻊ‪،‬‬
> ‫ص‪(۵۹‬‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ اﻃﻤﯿﻨﺎن ﻣﯽدﻫﻨﺪ ﮐﻪ در دور ﻇﻬﻮر آن ﺣﻀﺮت ﻋﺪل اﻋﻈﻢ اﻟﻬﯽ‬
> ‫ﺗﺠﻠّﯽ ﺧﻮاﻫﺪ ﮐﺮد‪ .‬در دو ﺑﯿﺎن‪ ،‬ﮐﻪ ﻫﺮ دو در ﻇﻬﻮر ﻋﺪل اﻟﻬﯽ ﻧﻘﻞ ﺷﺪه‪ ،‬ﭼﻨﯿﻦ‬
> ‫آﻣﺪه اﺳﺖ‪:‬‬
> ‫‪ -‬ﻋﻨﻘﺮﯾﺐ ﯾﻮﻣﯽ ﺧﻮاﻫﺪ رﺳﯿﺪ ﮐﻪ ﻣﺆﻣﻨﯿﻦ آﻓﺘﺎب ﻋﺪل را در اﺷﺪّ اﺷﺮاق از‬
> ‫ﻣﻄﻠﻊ ﺟﻼل ﻣﺸﺎﻫﺪه ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﻧﻤﻮد‪) .‬ﺗﺮﺟﻤﻪ(‬
> ‫‪ -‬ﯾﻘﯿﻦ ﻣﺒﯿﻦ ﺑﺪان ]ﮐﻪ[ اﯾﻦ ﻇﻠﻢﻫﺎی واردۀ ﻋﻈﯿﻤﻪ ﺗﺪارک ﻋﺪل اﻋﻈﻢ اﻟﻬﯽ‬
> ‫را ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ‪.‬‬
> ‫در ﺻﻔﺤﺎت آﯾﻨﺪه ﻣﻌﻠﻮم ﺧﻮاﻫﯿﻢ داﺷﺖ ﮐﻪ ﭼﺮا ﻇﻬﻮر ﻋﺪل در اﯾﻦ دور ﻣﺒﺎرک‬
> ‫ﻇﻬﻮر ﻋﺪل اﻋﻈﻢ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد و ﻫﺮﭼﻨﺪ ﻫﻤﮥ ادﯾﺎن ﺳﺎﺑﻘﻪ در ﺣﮑﻢ ﻣﯿﺰان ﻋﺪل اﻟﻬﯽ‬
> ‫ﻫﺴﺘﻨﺪ‪ ،‬وﻟﯽ اﯾﻦ ﻇﻬﻮر ﺟﻠﯿﻞ اﺧﺘﺼﺎﺻﺎﺗﯽ دارد ﮐﻪ او را زﯾﺒﻨﺪۀ وﺻﻒ "ﺗﺪارک‬
> ‫ﻋﺪل اﻋﻈﻢ اﻟﻬﯽ" ﻣﯽﮐﻨﺪ‪.‬‬
> ‫ﻣﻌﺎﻧﯽ ﻋﺪل در ﻓﺮﻫﻨﮓﻫﺎ‬
> ‫در ﻓﺮﻫﻨﮓﻫﺎی ﻟﻐﺖ ﻣﻌﺎﻧﯽ ﻣﺘﻌﺪّدی ﺑﺮای ﮐﻠﻤﮥ "ﻋﺪل" ﻗﺎﺋﻞ ﺷﺪهاﻧﺪ‪ .‬ﻣﺜﻼً "ﻋﺪل"‬
> ‫در ﻓﺮﻫﻨﮓ ﻓﺎرﺳﯽ دﮐﺘﺮ ﻣﻌﯿﻦ در ‪ ۹‬ﻣﻌﻨﯽ ﻣﺨﺘﻠﻒ ذﮐﺮ ﺷﺪه اﺳﺖ‪:‬‬
> 
> ‫‪188‬‬
> ‫ﻣﻔﻬﻮم ﻋﺪل در آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﻛﺔ ﺑﻬﺎﺋﻲ‬                             ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪١٠‬‬
> 
> ‫‪ -۱‬ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻣﺼﺪر در ﻣﻌﻨﯽ "داد" ﮐﺮدن؛ ‪ -۲‬ﻧﻬﺎدن ﭼﯿﺰی ﺑﻪ ﺟﺎی ﺧﻮد؛ ‪ -۳‬ﺣﺪّ‬
> ‫ﻣﺘﻮﺳّﻂ ﻣﯿﺎن اﻓﺮاط و ﺗﻔﺮﯾﻂ در ﻫﺮ ﯾﮏ از ﻗﻮﱝ؛ ‪ -۴‬دادﮔﺮی و اﻧﺼﺎف و ﻋﺪاﻟﺖ‬
> ‫در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﻇﻠﻢ و ﺟﻮر؛ ‪ -۵‬داد؛ ‪ -۶‬اﻧﺪازه و ﺣﺪّ اﻋﺘﺪال؛ ‪ -۷‬راﺳﺖ؛ ‪ -۸‬ﻣﺜﻞ و ﻧﻈﯿﺮ‬
> ‫و ﺷﺒﯿﻪ؛ ‪ -۹‬ﻣﺮد ﺷﺎﯾﺴﺘﮥ ﺷﻬﺎدت‪.‬‬
> ‫در داﺋﺮةاﻟﻤﻌﺎرف ﻓﺎرﺳﯽ دﮐﺘﺮ ﻏﻼﻣﺤﺴﯿﻦ ﻣﺼﺎﺣﺐ ﻋﺪل ﺧﺼﻮﺻﺎً در ﻣﻌﻨﺎی‬
> ‫ﮐﻼﻣﯽ آن آﻣﺪه‪ .‬ﺑﻪ ﻣﻮﺟﺐ داﻧﺶﻧﺎﻣﮥ ﻣﺰﺑﻮر‪ ،‬ﻋﺪل در اﺻﻄﻼح ﮐﻼم ﻣﻨﺰّهﺑﻮدن‬
> ‫ﺧﺪاوﻧﺪ از ﻓﻌﻞ ﻗﺒﯿﺢ و از اﺣﻔﺎل ﺑﻪ واﺟﺐ اﺳﺖ و ﻋﺪل از اﺻﻮل ﻣﺬﻫﺐ ﺷﯿﻌﻪ و‬
> ‫ﻧﯿﺰ از اﺻﻮل اﻋﺘﻘﺎدات ﻣﻌﺘﺰﻟﻪ اﺳﺖ و آن را از ﺟﻤﻠﻪ ﺻﻔﺎت اﻓﻌﺎل ﺧﺪاوﻧﺪ‬
> ‫ﻣﯽﺷﻤﺎرﻧﺪ‪ .‬از ﺗﻌﺮﯾﻒ ﻋﺪل ﻧﺘﯿﺠﻪ ﻣﯽﺷﻮد ﮐﻪ ﻟﻄﻒ ﺑﺮ ﺧﺪاوﻧﺪ واﺟﺐ اﺳﺖ و ﺧﺪا‬
> ‫ﺑﺎﯾﺪ ﺑﺮای آﻻﻣﯽ ﮐﻪ از او ﺻﺎدر ﻣﯽﺷﻮد ﭘﺎداش دﻫﺪ‪ ،‬و ﻧﺘﺎﯾﺠﯽ از اﯾﻦ ﻗﺒﯿﻞ ﮐﻪ ﻧﻘﻞ‬
> ‫آﻧﻬﺎ ﻣﻮﺟﺐ اﻃﺎﻟﮥ ﮐﻼم اﺳﺖ و ﮔﺎه ﺧﻮاﻧﻨﺪه ﻣﺘﺤﯿّﺮ ﻣﯽﺷﻮد ﮐﻪ ﭼﮕﻮﻧﻪ ﻣﺨﻠﻮق ﺑﺮای‬
> ‫ﺧﺎﻟﻖ وﻇﯿﻔﻪ ﺗﻌﯿﯿﻦ ﻣﯽﮐﻨﺪ‪.‬‬
> ‫ﻋﺪل از دﯾﺪﮔﺎه ﻓﻼﺳﻔﻪ )ﺑﻪ اﺟﻤﺎل(‬
> ‫در اﻧﺪﯾﺸﮥ ﻓﻼﺳﻔﮥ ﯾﻮﻧﺎن ﻋﺪل ﯾﺎ ﻋﺪاﻟﺖ ﯾﮑﯽ از ﭼﻬﺎر ﻓﻀﯿﻠﺖ اﺳﺎﺳﯽ اﺳﺖ و ﺣﺘﯽ‬
> ‫در آن ﻫﻤﮥ ﻓﻀﺎﺋﻞ ﻣﻨﺪرج و ﻣﻨﺪﻣﺞ اﺳﺖ‪ ،‬زﯾﺮا در آن اﻋﺘﺪال ﻣﯿﺎن اﻓﺮاط و ﺗﻔﺮﯾﻂ‬
> ‫ﻣﻄﺮح اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫در ﻋﺪاﻟﺖ ارﺗﺒﺎط ﺑﺎ دﯾﮕﺮان ﻣﻄﺮح اﺳﺖ‪ ،‬و ﺑﺎﻟﻨﺘﯿﺠﻪ ﻋﺪاﻟﺖ ﯾﮏ ﻓﻀﯿﻠﺖ‬
> ‫ﺷﻬﺮوﻧﺪان‪ ،‬ﯾﻌﻨﯽ ﻓﻀﯿﻠﺘﯽ ﻣﺪﻧﯽ‪ ،‬اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫ارﺳﻄﻮ ﻓﺮق ﻣﯽﻧﻬﺪ ﻣﯿﺎن ﻋﺪاﻟﺖ ﺗﻮزﯾﻌﯽ )‪ (justice distributive‬ﮐﻪ ﻫﻤﺎن اﻋﻄﺎی‬
> ‫ﮐﻞّ ذی ﺣﻖّ ﺣﻘّﻪ ﺑﺎﺷﺪ و ﻣﻌﯿﺎر ﯾﺎ ﻗﺎﻧﻮن آن ﻣﺘﻨﺎﺳﺐﺑﻮدن رﻓﺘﺎر ﺑﺎ ﻋﻤﻞ ﯾﺎ وﺿﻊ‬
> ‫ﻣﺨﺎﻃﺐ اﺳﺖ و ﻣﺴﻠﻤ ًﺎ اﺷﺨﺎﺻﯽ ﮐﻪ از ﻧﻈﺮ وﺿﻊ و ﻋﻤﻞ ﻣﺘﺴﺎوی ﻧﯿﺴﺘﻨﺪ ﺑﻨﺎ ﺑﻪ‬
> ‫اﺻﻞ ﺗﻨﺎﺳﺐ )‪ (proportionalité‬ﻧﺒﺎﯾﺪ ﺳﻬﻢ ﻣﺘﺴﺎوی داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬و در ﻣﺮﺗﺒﮥ ﺛﺎﻧﯽ‬
> ‫ﻋﺪاﻟﺖ اﺻﻼﺣﯽ ﯾﺎ ﺗﺼﺤﯿﺤﯽ )‪ (corrective‬ﮐﻪ ﺑﺮﻗﺮار ﮐﺮدن ﺗﺴﺎوی اﺳﺖ آﻧﺠﺎ ﮐﻪ‬
> ‫ﺑﺪان ﻟﻄﻤﻪای وارد ﺷﺪه اﺳﺖ‪ ،‬ﻣﺜﻼً از ﻃﺮﯾﻖ ﻣﺠﺎزات ﺗﺎ رﻓﺘﺎر ﻣﺨﺎﻃﺐ اﺻﻼح و‬
> ‫‪۲‬‬
> ‫ﺗﺼﺤﯿﺢ ﺷﻮد‪.‬‬
> ‫اﯾﻦ ﻗﺎﻧﻮن اﺳﺖ ﮐﻪ ﺗﻌﯿﯿﻦ ﻣﯽﮐﻨﺪ در ﻫﺮ ﻣﻮرد ﭼﻪ ﻟﯿﺎﻗﺖﻫﺎﺋﯽ را ﺑﺎﯾﺪ ﻣﻮرد ﭘﺎداش‬
> ‫ﻗﺮار داد و ﭼﻪ ﺿﻤﺎﻧﺖﻫﺎی اﺟﺮاﺋﯽ را ﺑﺎﯾﺪ ﻣﺮﻋﯽ و ﻣﻨﻈﻮر داﺷﺖ‪ .‬ﭘﺲ ﻋﺪاﻟﺖ‬
> 
> ‫‪189‬‬
> ‫ﻣﻔﻬﻮم ﻋﺪل در آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﻛﺔ ﺑﻬﺎﺋﻲ‬                           ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪١٠‬‬
> 
> ‫وﺟﻮد ﻧﺪارد‪ ،‬ﻣﮕﺮ در ﻣﯿﺎن اﻓﺮاد ﮐﻪ رواﺑﻂ ﻣﺘﻘﺎﺑﻠﺸﺎن ﺗﺤﺖ ﺿﺎﺑﻄﮥ ﻗﺎﻧﻮن اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻪ‬
> ‫زﺑﺎن دﯾﮕﺮ ارﺳﻄﻮ ﻗﺎﺋﻞ ﺑﻪ آن اﺳﺖ ﮐﻪ ﻋﺪاﻟﺖ در آن اﺳﺖ ﮐﻪ ﻓﺮﻣﺎﻧﺮواﺋﯽ اﻋﻤﺎل‬
> ‫ﺧﻮد را ﺑﻪ دﺳﺖ ﻗﺎﻧﻮن ﺑﺴﭙﺎرﻧﺪ‪ ۳.‬ﺳﺆاﻟﯽ ﮐﻪ در اﯾﻨﺠﺎ ﻗﺎﺑﻞ ﻃﺮح اﺳﺖ اﯾﻦ اﺳﺖ‬
> ‫ﮐﻪ اﮔﺮ ﻗﺎﻧﻮن ﻣﻨﻄﺒﻖ ﺑﺎ اﺻﻞ ﻋﺪاﻟﺖ ﻧﺒﺎﺷﺪ ﭼﻪ ﺑﺎﯾﺪ ﮐﺮد و آﯾﺎ ﻣﺤﮑﻮمﮐﺮدن ﺳﻘﺮاط‬
> ‫ﺣﮑﯿﻢ‪ ،‬وﻟﻮ ﺑﺮ اﺳﺎس ﻗﺎﻧﻮن وﻗﺖ ﺻﻮرت ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺑﺎ ﻋﺪاﻟﺖ ﺑﻪ ﻣﻌﻨﺎی واﻗﻌﯽ‬
> ‫ﮐﻠﻤﻪ‪ ،‬ﺳﺎزﮔﺎری دارد؟‬
> ‫اﻓﻼﻃﻮن در ﮔﻔﺖ و ﮔﻮﻫﺎی ﺧﻮد در اﯾﻦ ﻣﻮرد ﭼﻨﯿﻦ ﻧﻈﺮ ﻣﯽدﻫﺪ ﮐﻪ ﺑﻬﺘﺮ اﺳﺖ ﺧﺮد‬
> ‫و ﺧﺮدﻣﻨﺪان ﺑﺮ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺣﺎﮐﻢ ﺑﺎﺷﻨﺪ ﺗﺎ ﻗﺎﻧﻮن‪ ،‬زﯾﺮا ﻗﺎﻧﻮن ﻫﻤﯿﺸﻪ ﺷﺎﻣﻞ ﭼﯿﺰی ﻧﯿﺴﺖ‬
> ‫ﮐﻪ ﺑﺮای ﻫﻤﮕﺎن ﻋﺎدﻻﻧﻪﺗﺮﯾﻦ دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
> ‫ارﺳﻄﻮ ﻫﻢ در ﮐﺘﺎب "اﺧﻼق" ﺧﻮد ﻓﺮق ﻣﯽﻧﻬﺪ ﺑﯿﻦ ﻋﺪاﻟﺖ ﻃﺒﯿﻌﯽ ﮐﻪ ﻋﻤﻮﻣﯽ و‬
> ‫ﻓﺮاﮔﯿﺮ اﺳﺖ و ﻋﺪاﻟﺖ ﻗﺮاردادی ﮐﻪ ﺑﻪ آﺣﺎد ﻣﻤﺎﻟﮏ اﺧﺘﺼﺎص دارد‪.‬‬
> ‫ذﮐﺮ اﯾﻦ ﻧﮑﺘﻪ ﻣﻔﯿﺪ اﺳﺖ ﮐﻪ اﯾﻦ اﻓﻼﻃﻮن ﺑﻮد ﮐﻪ در ﮐﺘﺎب "ﺟﻤﻬﻮر" ﺧﻮد ﻋﺪاﻟﺖ را‬
> ‫ﯾﮑﯽ از ﻓﻀﺎﺋﻞ ارﺑﻌﻪ داﻧﺴﺖ و ﮔﻔﺖ ﻣﺮد ﻋﺎدل ﮐﺴﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ ﻣﺪد ﺧﺮد ﻋﻮاﻃﻒ‬
> ‫و ﻫﯿﺠﺎﻧﺎت ﻧﻔﺲ را ﺗﺤﺖ ﺿﺎﺑﻄﻪ آورد‪.‬‬
> ‫از ﻣﮑﺎﺗﺐ ﻣﻬﻤّﯽ ﮐﻪ در ﻓﻠﺴﻔﮥ ﯾﻮﻧﺎن ﺑﻪ ﻣﻮﺿﻮع ﻋﺪل ﺗﻮﺟّﻪ ﮐﺮده رواﻗﯿﻮن ﻫﺴﺘﻨﺪ‪.‬‬
> ‫از دﯾﺪﮔﺎه آﻧﺎن اﯾﻦ ﻋﻘﻞ اﻧﺴﺎن اﺳﺖ ﮐﻪ ﺻﺤﯿﺢ ﯾﺎ ﻧﺎﺻﺤﯿﺢ را ﺑﻪ اﻧﺴﺎن ﻣﯽﺷﻨﺎﺳﺎﻧﺪ‬
> ‫و آﻧﭽﻪ را ﻋﻘﻞ ﺑﭙﺬﯾﺮد ﺑﺮ ﻗﺎﻧﻮن ﻫﯿﺌﺖ‪ ،‬ﯾﻌﻨﯽ ﻗﺎﻧﻮن راﺟﻊ در ﺟﺎﻣﻌﻪ و ﻋُﺮف و‬
> ‫ﻋﺎدت‪ ،‬رﺟﺤﺎن دارد‪ .‬اﻧﺴﺎن ﺑﺎ داﺷﺘﻦ ﻗﻮۀ ﻋﻘﻞ ﺑﺎﯾﺪ ﺑﺘﻮاﻧﺪ راه و روش زﻧﺪﮔﯽ‬
> ‫ﺧﻮد را ﮐﻪ ﺑﺎ ﻋﺪل ﺗﻮأم ﺑﺎﺷﺪ ﮐﺸﻒ ﮐﻨﺪ و اﯾﻦ ﻗﺎﻧﻮن ﺟﺎﻣﻌﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺎﯾﺪ ﺑﺎ‬
> ‫ﻋﺪاﻟﺖ ﻣﻮرد ﺗﺼﺪﯾﻖ ﻋﻘﻞ ﻣﻄﺎﺑﻘﺖ ﻧﻤﺎﯾﺪ‪.‬‬
> ‫اﯾﻦ اﻧﺪﯾﺸﮥ ﻋﺪاﻟﺖ ﻃﺒﯿﻌﯽ در ﺑﺮاﺑﺮ ﻋﺪاﻟﺖ ﻣﻨﺒﻌﺚ از ﻗﺎﻧﻮن ﺑﺸﺮی را آﺑﺎء ﮐﻠﯿﺴﺎی‬
> ‫ﻣﺴﯿﺢ ﻧﯿﺰ ﭘﺬﯾﺮا ﺷﺪﻧﺪ‪ ،‬ﭼﻨﺎن ﮐﻪ ﺗﻮﻣﺎس داﺳﻦ ﻗﺪﯾﺲ ﮔﻔﺖ ﮐﻪ ﻗﺎﻧﻮن ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺑﺎﯾﺪ ﺑﺎ‬
> ‫ﻗﺎﻧﻮن اﻟﻬﯽ ﻣﻨﻄﺒﻖ ﺑﺎﺷﺪ ﺗﺎ ارزش ﭘﯿﺪا ﮐﻨﺪ‪ .‬ﮐﺮوﺳﯿﻮس ﻫﻢ در ﻗﺮن ‪ ۱۷‬ﻟﺰوم ﺗﻄﺒﯿﻖ‬
> ‫ﻗﺎﻧﻮن ﺑﺸﺮی ﺑﺎ ﻗﺎﻧﻮن ﻃﺒﯿﻌﯽ را ﺗﺄ ﮐﯿﺪ ﮐﺮد‪ .‬ﺟﺎن ﻻک ﻫﻢ ﻗﺎﺋﻞ ﺑﻪ آن ﺷﺪ ﮐﻪ ﻣﻌﯿﺎر‬
> ‫ﺻﺤّﺖ ﻗﺎﻧﻮن ﺑﺸﺮ‪ ،‬ﯾﻌﻨﯽ ﻗﺎﻧﻮن ﻣﺜﺒﺖ‪ ،‬ﻫﻤﺎن ﺗﻮاﻓﻖ ﺑﺎ ﻗﺎﻧﻮن ﻃﺒﯿﻌﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻋﻘﻞ‬
> ‫اﺳﺘﺨﺮاج و اﺳﺘﻨﺒﺎط ﻣﯽﮐﻨﺪ‪.‬‬
> 
> ‫‪190‬‬
> ‫ﻣﻔﻬﻮم ﻋﺪل در آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﻛﺔ ﺑﻬﺎﺋﻲ‬                             ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪١٠‬‬
> 
> ‫ﻧﻘﻄﮥ ﻣﻘﺎﺑﻞ ﻧﻈﺮﯾﺎت ﻓﻮق را ﻫﺎﺑﺲ ﻣﻄﺮح ﮐﺮد‪ .‬ﺑﻪ ﮔﻤﺎن او‪ ،‬ﻫﺮ وﻗﺖ ﻋﻬﺪ و‬
> ‫ﻣﯿﺜﺎﻗﯽ ﺑﺴﺘﻪ ﺷﺪ‪ ،‬ﺷﮑﺴﺘﻦ آن ﺑﯽﻋﺪاﻟﺘﯽ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪ ،‬وﻟﯽ اﯾﻦ ﻋﻬﺪ و ﻣﯿﺜﺎق را‬
> ‫ﻧﯿﺮوﺋﯽ ﺑﺮﺗﺮ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺮ آدﻣﯿﺎن ﺗﺤﻤﯿﻞ ﻣﯽﮐﻨﺪ‪ .‬وﻗﺘﯽ ﻗﺎﻧﻮنﮔﺬار ﻣﻘﺘﺪر ﻗﺎﻧﻮﻧﯽ را‬
> ‫وﺿﻊ ﮐﺮد‪ ،‬ﺷﮑﺎﯾﺖ از ﺑﯽﻋﺪاﻟﺘﯽ آن ﻗﺎﻧﻮن ﺑﯽﻣﻮرد اﺳﺖ‪ .‬ﭘﺲ ﺑﻪ ﮔﻤﺎن وی‬
> ‫ﻋﺪاﻟﺘﯽ ﻃﺒﯿﻌﯽ در ورای ﻗﺎﻧﻮن ﻫﯿﺌﺖ‪ ،‬ﯾﻌﻨﯽ ﻗﺎﻧﻮن ﺑﺸﺮی‪ ،‬و ﺑﺮﺗﺮ از آن وﺟﻮد ﻧﺪارد‪.‬‬
> ‫اﺻﺤﺎب ﻣﮑﺘﺐ اﺻﺎﻟﺖ ﻧﻔﻊ‪ ،‬ﭼﻮن اﺳﺘﻮارت ﻣﯿﻞ‪ ،‬ﻋﺪاﻟﺖ و اﺻﻞ ﻣﺠﺎزات و‬
> ‫ﻣﮑﺎﻓﺎت را ﭼﻨﯿﻦ ﺗﻮﺟﯿﻪ ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ ﮐﻪ اﮔﺮ ﮐﺴﯽ ﺑﺪی ﮐﺮد و آن ﺑﺪی ﺻﺪﻣﻪ ﺑﻪ ﻫﻤﮥ‬
> ‫ﺟﺎﻣﻌﻪ زد و ﻋﮑﺲاﻟﻌﻤﻞ ﺑﻪ آن ﺑﺪی از ﻃﺮﯾﻖ ﻣﺠﺎزاﺗﯽ ﺻﻮرت ﮔﺮﻓﺖ ﮐﻪ ﺧﻮد‬
> ‫‪۳‬‬
> ‫ﻣﺘﻀﻤﻦ ﻓﺎﯾﺪﺗﯽ ﺑﺮای ﻫﻤﮕﺎن اﺳﺖ اﺟﺮای ﻋﺪاﻟﺖ ﺑﻮده اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫ﻧﮕﺎﻫﯽ ﺳﺮﯾﻊ ﺑﻪ ﻟﻮح رﺿﻮاناﻟﻌﺪل‬
> ‫ﺳﺮﭼﺸﻤﮥ ﻋﻤﺪۀ آﻧﭽﻪ ﺣﻀﺮت وﻟﯽ اﻣﺮاﻟﻠّﻪ در ﺗﻮﻗﯿﻊ ﻇﻬﻮر ﻋﺪل اﻟﻬﯽ ﺑﯿﺎن ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ‬
> ‫ﺻﻮَر ﻣﺨﺘﻠﻒ‬  ‫ﻫﻤﺎن ﻟﻮح رﺿﻮاناﻟﻌﺪل اﺳﺖ ﮐﻪ در آن ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ وﺟﻮه و ُ‬
> ‫ﻋﺪل را ﻣﻄﺮح ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪ ،‬از ﺟﻤﻠﻪ‪ -۱ :‬ﻋﺪل در ﻣﻤﻠﮑﺖداری و ﺳﯿﺎﺳﺖ در ﻋﺒﺎرت‬
> ‫"اﻧّﺎ ﺟﻌﻠﻨﺎک زﯾﻨﺔ ﻟﻠﻤﻠﻮک"؛ ‪ -۲‬ﻋﺪل در ﺣﯿﺎت اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ و رﻓﺘﺎر ﺑﺎ ﻣﺮدم در ﻋﺒﺎرت‬
> ‫"زﯾّﻨﻮا ﯾﺎ ﻗﻮم ﻫﯿﺎﮐﻠﮑﻢ ﺑﺮداء اﻟﻌﺪل"؛ ‪ -۳‬دﯾﮕﺮ ﻋﺪل در ﻣﻌﻨﯽ اﻟﻬﯽ ﮐﻠﻤﻪ )"ﻟﻤﺎ‬
> ‫اﺳﺘﻮﯾﻨﺎ ﻋﻠﯽ ﻋﺮش اﻟﻌﺪل ﺧﻠﻘﻨﺎ اﻟﻤﻤﮑﻨﺎت ﺑﮑﻠﻤ ٍﺔ ﻣﻦ ﻟﺪﻧّﺎ"‪ ،(۴‬و ﺑﻪ ﻣﻌﻨﯽ ﯾﮑﯽ از‬
> ‫ﺗﺠﻠّﯿﺎت ﺻﻔﺎت اﻟﻬﯽ )"ان ﯾﺎ ﻫﺬا اﻻﺳﻢ اﻧﺎ ﺟﻌﻠﻨﺎت ﺷﻤﺲ ﻣﻦ ﺷﻤﻮس اﺳﻤﺎﺋﻨﺎ‬
> ‫اﻟﺤﺴﻨﯽ ﺑﯿﻦ اﻻرض و اﻟﺴﻤﺎء"(؛ ‪ -۴‬ﻋﺪل ﺑﻪ ﻣﻌﻨﯽ ﺷﺮﯾﻌﺖ اﻟﻬﯽ ﮐﻪ ﻣﯿﺰان درﺳﺖ‬
> ‫ﻫﻤﻪ ﭼﯿﺰ اﺳﺖ )"ﻓﺎﻋﻠﻤﻮا ﺑﺎن اﺻﻞ اﻟﻌﺪل و ﻣﺒﺪﯾﻪ ﻫﻮ ﻣﺎ ﺑﺎﻣﺮ ﺑﻪ ﻣﻈﻬﺮ ﻧﻔﺲ اﻟﻠّﻪ ﻓﯽ‬
> ‫ﯾﻮم ﻇﻬﻮره"(؛ ‪ -۵‬ﻋﺪل در ﻣﺒﺎدﻻت و رواﺑﻂ ﮐﻪ ﻫﻤﺎن "اﻋﻄﺎء ﮐﻞّ ذی ﺣﻖّ ﺣﻘﻪ"‬
> ‫ﺑﺎﺷﺪ و ﺑﻪ ﻫﻤﯿﻦ ﻗﯿﺎس ﻣﺮاﺗﺐ و ﻣﻘﺎﻣﺎت و ﻣﻌﺎﻧﯽ دﯾﮕﺮ ﮐﻪ ﺟﻤﺎل ﻣﺒﺎرک در ﻫﻤﺎن‬
> ‫ﻟﻮح آﻧﻬﺎ را ﻻﺗﺤﺼﯽ‪ ،‬ﯾﻌﻨﯽ ﺷﻤﺎرشﻧﺎﭘﺬﯾﺮ‪ ،‬داﻧﺴﺘﻪاﻧﺪ؛ ‪ -۶‬ﺿﻤﻨ ًﺎ ﻋﺒﺎرت "ان ارﺗﻘﺒﻮا‬
> ‫ﯾﺎ ﻗﻮم اﯾﺎم اﻟﻌﺪل" از ﻫﻤﯿﻦ ﻟﻮح ﻣﺒﺎرک اﺳﺖ‪ ،‬ﮐﻪ دال ﺑﺮ اﯾﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﯾﻮم "ﻇﻬﻮر‬
> ‫ﻋﺪل اﻟﻬﯽ" ﻓﺮا رﺳﯿﺪه اﺳﺖ‪ ،‬ﻫﻤﺎن ﻃﻮر ﮐﻪ ﻫﻤﮥ ادﯾﺎن ﺳﺎﺑﻘﻪ ﺑﺸﺎرت داده ﺑﻮدﻧﺪ‪.‬‬
> ‫ﺗﻌﺮﯾﻒ ﻋﺪل در آﺛﺎر دﯾﮕﺮ ﺟﻤﺎل ﻣﺒﺎرک‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ در آﺛﺎر ﻋﺪﯾﺪه ﻣﻮﺿﻮع ﻋﺪل را ﻣﻄﺮح ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪ ،‬و ﯾﮑﯽ از‬
> ‫ﻣﻘﺎﺻﺪ اﺻﻠﯽ ﻇﻬﻮر ﻣﺒﺎرک ﺧﻮد را‪ ،‬ﻋﻼوه ﺑﺮ اﺳﺘﻘﺮار ﺻﻠﺢ و وﺣﺪت در ﻋﺎﻟﻢ‪ ،‬اﯾﻦ‬
> ‫‪191‬‬
> ‫ﻣﻔﻬﻮم ﻋﺪل در آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﻛﺔ ﺑﻬﺎﺋﻲ‬                                ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪١٠‬‬
> 
> ‫ﻣﯽداﻧﻨﺪ ﮐﻪ "ﺳﺤﺎب ﻇﻠﻢ ﻣﺮﺗﻔﻊ ﺷﻮد و آﻓﺘﺎب ﻋﺪل از ﺧﻠﻒ ﺣﺠﺎب اﺷﺮاق ﻧﻤﺎﯾﺪ‪".‬‬
> ‫)درﯾﺎی داﻧﺶ‪ ،‬ص‪(۱۰۸‬‬
> ‫در اﻟﻮاح ﻣﻠﻮک و ﻟﻮح ﻣﻘﺼﻮد‪ ،‬ﻋﺪل در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﻇﻠﻢ ﺑﻪ رؤﺳﺎی ﺣﮑﻮﻣﺎت و دُوَل‬
> ‫ﺗﻮﺻﯿﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬در ﻟﻮح ﻣﻘﺼﻮد ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ "اﻧﺸﺎءاﻟﻠّﻪ ﻧﻮر اﻧﺼﺎف ﺑﺘﺎﺑﺪ و ﻋﺎﻟﻢ‬
> ‫را از اﻋﺘﺴﺎف ﻣﻘﺪّس ﻓﺮﻣﺎﯾﺪ‪ .‬اﮔﺮ ﻣﻠﻮک و ﺳﻼﻃﯿﻦ ﮐﻪ ﻣﻈﺎﻫﺮ اﻗﺘﺪار ﺣﻖّ ﺟﻞّ‬
> ‫ﺟﻼﻟﻪ اﻧﺪ ﻫﻤّﺖ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ و ﺑﻤﺎﯾﻨﺘﻔﻊ ﺑﻪ ﻣﻦ ﻋﻠﯽ اﻻرض ﻗﯿﺎم ﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﻋﺎﻟﻢ را آﻓﺘﺎب‬
> ‫ﻋﺪل اﺧﺬ ﻧﻤﺎﯾﺪ و ﻣﻨﻮّر ﺳﺎزد ‪"...‬‬
> ‫و ﻫﻤﺎن ﺟﺎ از ﻟﻮح دﯾﮕﺮ ﻧﻘﻞ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﮐﻪ "ﯾﺎ ﻣﻌﺸﺮ اﻻﻣﺮاء – ﻟﯿﺲ ﻓﯽ اﻟﻌﺎﻟﻢ ﺟﻨﺪٌ‬
> ‫اﻗﻮی ﻣﻦ اﻟﻌﺪل و اﻟﻌﻘﻞ‪ .‬ﺑﺮاﺳﺘﯽ ﻣﯽﮔﻮﯾﻢ ﺟُﻨﺪی در ارض اﻗﻮی از ﻋﺪل و ﻋﻘﻞ‬
> ‫ﻧﺒﻮده و ﻧﯿﺴﺖ ‪ "...‬و ﺑﻌﺪ اﺿﺎﻓﻪ ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ ﮐﻪ "ﻓﯽاﻟﺤﻘﯿﻘﻪ اﮔﺮ آﻓﺘﺎب ﻋﺪل از ﺳﺤﺎب‬
> ‫ﻇﻠﻢ ﻓﺎرغ ﺷﻮد‪ ،‬ارض ﻏﯿﺮارض ﻣﺸﺎﻫﺪه ﮔﺮدد‪ ".‬اﯾﻦ ﻋﺪل در ﻋﺮﺻﮥ ﻣﻤﻠﮑﺖداری و‬
> ‫ﺳﯿﺎﺳﺖ در ﻟﻮح ﻣﺬﮐﻮر ﺑﻪ دو ﻧﻮع ﺗﻌﺒﯿﺮ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ ،‬ﯾﮑﯽ ﻗﯿﺎم ﻣﻠﻮک و ﺳﻼﻃﯿﻦ ﺑﻪ‬
> ‫آﻧﭽﻪ ﺑﺮای ﻫﻤﮥ ﺳﮑﻨﮥ ﮐﺮۀ زﻣﯿﻦ ﺳﻮدﻣﻨﺪ و ﻧﺎﻓﻊ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬و دﯾﮕﺮی ﺑﺮﻗﺮاری ﻧﻈﻢ از‬
> ‫ﻃﺮﯾﻖ اِﻋﻤﺎل دو اﺻﻞ ﻣﺠﺎزات ﺑﺪﮐﺎران و ﻣﮑﺎﻓﺎت ﻧﯿﮑﻮﻋﻤﻼن )"ﺧﯿﻤﮥ ﻧﻈﻢ ﻋﺎﻟﻢ ﺑﻪ‬
> ‫دو ﺳﺘﻮن ﻗﺎﺋﻢ و ﺑﺮﭘﺎ‪ :‬ﻣﺠﺎزات و ﻣﮑﺎﻓﺎت" ﻟﻮح اﺷﺮاﻗﺎت(‪ ،‬ﮐﻪ ﻣﯽﺗﻮان اﯾﻦ دو‬
> ‫وﺟﻬﮥ ﻋﺪل را ﺑﻪ ﻫﻤﺎن ﻋﺪل ﺗﻮزﯾﻌﯽ و ﻋﺪل ﺗﺼﺤﯿﺤﯽ ﺗﻌﺒﯿﺮ ﮐﺮد‪ .‬در ﻟﻮح اﺷﺮاﻗﺎت‬
> ‫ﺗﺼﺮﯾﺢ ﺷﺪه اﺳﺖ ﮐﻪ اﯾﻦ دو رﮐﻦ‪ ،‬ﯾﻌﻨﯽ ﻣﺠﺎزات و ﻣﮑﺎﻓﺎت‪" ،‬دو ﭼﺸﻤﻪاﻧﺪ از‬
> ‫‪۵‬‬
> ‫ﺑﺮای ﺣﯿﺎت اﻫﻞ ﻋﺎﻟﻢ‪".‬‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ در ﺑﯿﺎﻧﯽ دﯾﮕﺮ ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ ﮐﻪ "ﻫﯿﭻ ﻧﻮری ﺑﻪ ﻧﻮر ﻋﺪل ﻣﻌﺎدﻟﻪ‬
> ‫ﻧﻤﯽﻧﻤﺎﯾﺪ‪ .‬آن اﺳﺖ ﺳﺐ ﻧﻈﻢ ﻋﺎﻟﻢ و راﺣﺖ اﻣﻢ" )ﺗﺮﺟﻤﮥ ﻇﻬﻮر ﻋﺪل اﻟﻬﯽ‪،‬‬
> ‫ص‪(۵۸‬‬
> ‫وﻟﯽ ﻣﺴﻠّﻤ ًﺎ ﻣﻌﻨﺎی ﻋﺪل وﺳﯿﻊﺗﺮ از آن اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺤﺪود ﺑﻪ ﺣﻔﻆ ﻣﻤﻠﮑﺖداری و‬
> ‫ﺳﯿﺎﺳﺖ ﺷﻮد‪ .‬ﻣﯽﺗﻮان اﺣﺘﻤﺎل داد ﮐﻪ ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ ﻋﺪل را در ﻣﻮاﺿﻊ ﻣﺘﻌﺪّد‬
> ‫در ﻣﻌﻨﺎی اﻋﺘﺪال ﺑﻪ ﮐﺎر ﻣﯽﺑﺮﻧﺪ‪ .‬در ﻫﻤﺎن ﻟﻮح ﻣﻘﺼﻮد ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ "در ﺟﻤﯿﻊ اﻣﻮر‬
> ‫ﺑﺎﯾﺪ رؤﺳﺎء ﺑﻪ اﻋﺘﺪال ﻧﺎﻇﺮ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬ﭼﻪ ﻫﺮ اﻣﺮی ﮐﻪ از اﻋﺘﺪال ﺗﺠﺎوز ﻧﻤﺎﯾﺪ‪ ،‬از ﻃﺮاز‬
> ‫اﺛﺮ ﻣﺤﺮوم ﻣﺸﺎﻫﺪه ﺷﻮد‪ .‬ﻣﺜﻼً ﺣ ّﺮﯾّﺖ و ﺗﻤﺪّن و اﻣﺜﺎل آن ﻣﻊ آن ﮐﻪ ﺑﻪ ﻗﺒﻮل اﻫﻞ‬
> ‫ﻣﻌﺮﻓﺖ ﻓﺎﺋﺰ اﺳﺖ‪ ،‬اﮔﺮ از ﺣﺪّ اﻋﺘﺪال ﺗﺠﺎوز ﻧﻤﺎﯾﺪ ﺳﺒﺐ و ﻋﻠّﺖ ﺿﺮر ﮔﺮدد‪ ".‬در‬
> 
> ‫‪192‬‬
> ‫ﻣﻔﻬﻮم ﻋﺪل در آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﻛﺔ ﺑﻬﺎﺋﻲ‬                                 ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪١٠‬‬
> 
> ‫ﺗﻌﺎرﯾﻒ ﮐﺘﺐ ﻟﻐﺖ ﻫﻢ دﯾﺪﯾﻢ ﮐﻪ از ﺟﻤﻠﻪ ﻣﻌﺎﻧﯽ ﻋﺪل رﻋﺎﯾﺖ اﻧﺪازه و ﺣﺪّ اﻋﺘﺪال‬
> ‫‪۶‬‬
> ‫اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫و اﻟﺒﺘﻪ ﻋﺪل در ﻋﺮﺻﮥ اﺧﻼق ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﯾﮑﯽ از ﻓﻀﺎﺋﻞ ﺑﻨﯿﺎدی ﻧﯿﺰ ﻣﻄﺮح اﺳﺖ ﮐﻪ‬
> ‫در آن ﺟﺎ ﻫﻢ رﻋﺎﯾﺖ ﺣﺪّ وﺳﻂ ﻣﯿﺎن اﻓﺮاط و ﺗﻔﺮﯾﻂ ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ اﺳﺖ و از ﺟﻠﻮهﻫﺎی‬
> ‫ﻋﺪل ﺑﺪﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ اﻧﺼﺎف اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ ﻫﻨﮕﺎم ﻗﻀﺎوت در ﻓﮑﺮ و ﻋﻘﯿﺪه و اﻗﻮال‬
> ‫دﯾﮕﺮان ﻣﻄﺮح ﻣﯽﺷﻮد و در ﺑﺴﯿﺎر ﻣﻮارد ﻋﺪل و اﻧﺼﺎف ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺗﻘﺮﯾﺒ ًﺎ ﻣﺘﺮادف‬
> ‫در ﻧﺼﻮص ﻣﺒﺎرﮐﻪ ﺑﻪ ﮐﺎر رﻓﺘﻪ و ﺣﻀﺮت وﻟﯽ اﻣﺮاﻟﻠّﻪ ﻧﯿﺰ در ﺗﺮﺟﻤﮥ ﻋﺒﺎرت "اﺣﺐّ‬
> ‫اﻻﺷﯿﺎء ﻋﻨﺪی اﻻﻧﺼﺎف" ﮐﻪ در ﮐﻠﻤﺎت ﻣﮑﻨﻮﻧﻪ آﻣﺪه‪ ،‬اﻧﺼﺎف را ﺑﻪ ‪ justice‬ﺗﺮﺟﻤﻪ‬
> ‫ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ‪ .‬در ﻟﻮح رﺋﯿﺲ آﻣﺪه اﺳﺖ ﮐﻪ "ﺑﺮ ﻫﺮ ﻧﻔﺴﯽ ﻻزم اﺳﺖ ﮐﻪ اﯾﻦ اﯾﺎم ﻗﻠﯿﻠﻪ‬
> ‫ﻼ ﺑﻪ ﻗﺪم ﻋﻘﻞ و‬  ‫را ﺑﻪ ﺻﺪق و اﻧﺼﺎف ﻃﯽ ﻧﻤﺎﯾﺪ‪ .‬اﮔﺮ ﺑﻪ ﻋﺮﻓﺎن ﺣﻖّ ﻣﻮﻓّﻖ ﻧَﺸﺪ‪ ،‬اﻗ ً‬
> ‫ﻋﺪل رﻓﺘﺎر ﻧﻤﺎﯾﺪ‪ ".‬در ﻟﻮح دﻧﯿﺎ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ "اﻣﺮوز ﻧﺎﻟﮥ ﻋﺪل ﺑﻠﻨﺪ و ﺣﻨﯿﻦ اﻧﺼﺎف‬
> ‫ﻣﺮﺗﻔﻊ‪ .‬دود ﺗﯿﺮۀ ﺳﺘﻢ ﻋﺎﻟﻢ و اﻣﻢ را اﺣﺎﻃﻪ ﻧﻤﻮده‪ ".‬در ﺑﯿﺎن ﻣﺒﺎرک دﯾﮕﺮی ﮐﻪ در‬
> ‫رﺳﺎﻟﮥ ﻇﻬﻮر ﻋﺪل اﻟﻬﯽ ﻧﻘﻞ ﺷﺪه ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ "ﻋﺪل و اﻧﺼﺎف دو ﺣﺎرﺳﻨﺪ از ﺑﺮای‬
> ‫ﺣﻔﻆ ﻋﺒﺎد و از اﯾﻦ دو ﮐﻠﻤﺎت ﻣﺤﮑﻤﮥ ﻣﺒﺎرﮐﻪ ﮐﻪ ﻋﻠّﺖ ﺻﻼح ﻋﺎﻟﻢ و ﺣﻔﻆ اﻣﻢ‬
> ‫اﺳﺖ ﻇﺎﻫﺮ ﮔﺮدد‪".‬‬
> ‫ﭘﺲ از اﯾﻦ ﺧﻮاﻫﯿﻢ دﯾﺪ ﮐﻪ ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ ﻋﺪل را در رواﺑﻂ ﺑﯿﻦ اﻧﺴﺎنﻫﺎ ﻧﯿﺰ‬
> ‫ﻣﻄﺮح ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪ ،‬ﭼﻨﺎن ﮐﻪ در ﮐﻠﻤﺎت ﻓﺮدوﺳﯿﻪ ﻋﺒﺎرﺗﯽ ﺑﻪ ﻋﺮﺑﯽ آﻣﺪه ﮐﻪ ﻣﺎﺣﺼﻠﺶ‬
> ‫اﯾﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ اﮔﺮ ﻧﺎﻇﺮ ﺑﻪ ﻋﺪل ﻫﺴﺘﯽ ﺑﺮای دﯾﮕﺮان ﻫﻤﺎن را اﺧﺘﯿﺎر ﮐﻦ ﮐﻪ ﺑﺮای‬
> ‫ﺧﻮد اﺧﺘﯿﺎر ﻣﯽﮐﻨﯽ‪ ،‬و ﻧﯿﺰ در ﻣﻮﺿﻌﯽ اﺟﺮای ﻋﺪاﻟﺖ را ﺣﺘﯽ در ﺣﻖ ﺧﻮد ﺗﻮﺟﯿﻪ‬
> ‫ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ‪.‬‬
> ‫ﻋﺪل در دو ﺗﻮﻗﯿﻊ ﺣﻀﺮت وﻟﯽ اﻣﺮاﻟﻠّﻪ‬
> ‫ﺑﺤﺜﯽ ﻣﺠﻤﻞ و ﺳﺮﯾﻊ در ﻇﻬﻮر ﻋﺪل اﻟﻬﯽ‪ ،‬رﺳﺎﻟﻪای ﮐﻪ ﻣﺒﯿّﻦ ﻣﻨﺼﻮص در ﺳﺎل‬
> ‫‪ ۱۹۳۸‬ﻣﺮﻗﻮم ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ‪ ،‬در روﺷﻦﮐﺮدن آﻧﭽﻪ ﻣﺬﮐﻮر اﻓﺘﺎد ﺳﻮدﻣﻨﺪ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪.‬‬
> ‫ﺑﺎﯾﺪ ﻣﺘﺬﮐّﺮ ﺑﻮد ﮐﻪ ﻣﻮﺿﻮع ﻋﺪل ﻓﻘﻂ در ‪ ۲‬ﯾﺎ ‪ ۳‬ﺻﻔﺤﻪ در ارﺗﺒﺎط ﺑﺎ ﺳﺠﺎﯾﺎی‬
> ‫اﺧﻼﻗﯽ ﮐﻪ ﺑﺮای ﺧﺎدﻣﺎن اﻣﺮ اﻟﻬﯽ ﺿﺮور اﺳﺖ ﻣﻄﺮح ﺷﺪه )ﺻﺺ ‪ ۴۸‬و ‪ ۴۹‬در‬
> ‫ﺗﺮﺟﻤﮥ ﻓﺎرﺳﯽ(‪ .‬ﻣﻌﺬﻟﮏ در ﻫﻤﺎن رﺳﺎﻟﻪ ﺣﻀﺮت وﻟﯽ اﻣﺮاﻟﻠّﻪ ﺑﻪ اﻫ ّﻤﯿّﺖ ﻋﺪل ﮐﻪ‬
> ‫اﻋﻠﲐ ﻣﺆﺳّﺴﮥ ﺑﻬﺎﺋﯽ ﺑﻪ ﻣﻨﺎﺳﺒﺖ آن ﺑﻪ ﺑﯿﺖاﻟﻌﺪل ﺗﺴﻤﯿﻪ ﺷﺪه اﺷﺎره ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‬
> 
> ‫‪193‬‬
> ‫ﻣﻔﻬﻮم ﻋﺪل در آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﻛﺔ ﺑﻬﺎﺋﻲ‬                                 ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪١٠‬‬
> 
> ‫)ص‪ (۴۹‬و ﻧﯿﺰ در ﻣﻮﺿﻌﯽ ﻋﺪل در ارﺗﺒﺎط ﺑﻪ ﯾﻮم ﻣﻮﻋﻮد‪ ،‬ﮐﻪ در ﻋﯿﻦ ﺣﺎل روز‬
> ‫ﺟﺰاﺳﺖ‪ ،‬ﻋﻨﻮان ﺷﺪه اﺳﺖ )ص‪.(۱۶۶‬‬
> ‫ﺣﻀﺮت وﻟﯽ ﻋﺰﯾﺰ اﻣﺮاﻟﻠّﻪ ﺗﻌﺪادی از ﻧﺼﻮص ﺟﻤﺎل اﺑﻬﲐ و ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء را‬
> ‫ذﮐﺮ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﮐﻪ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد ﺑﻪ ﺗﺠﺰﯾﻪ و ﺗﺤﻠﯿﻞ آﻧﻬﺎ ﭘﺮدازﯾﻢ‪.‬‬
> ‫ﺑﻪ ﻧﻈﺮ ﻣﯽرﺳﺪ ﮐﻪ ﯾﮑﯽ از ﻣﻔﺎﻫﯿﻢ ﻋﺪل ﻫﻤﺎن ﻗﺎﻧﻮن اﻟﻬﯽ ﯾﺎ ﻧﻈﻢ اﻟﻬﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ‬
> ‫ﻣﯿﺰان و ﻣِﻼک ﻫﺮ ﮐﺎر درﺳﺘﯽ اﺳﺖ‪ ،‬ﭼﻨﺎن ﮐﻪ وﻗﺘﯽ ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‬
> ‫ﻼ ﻣﺮادﺷﺎن‬   ‫"اﯾﻦ ﻇﻠﻢﻫﺎی واردۀ ﻋﻈﯿﻤﻪ ﺗﺪارک ﻋﺪل اﻋﻈﻢ اﻟﻬﯽ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ" ﻣﺤﺘﻤ ً‬
> ‫اﺳﺘﻘﺮار ﺷﺮﯾﻌﺖ ﯾﺎ ﻗﺎﻧﻮن و ﻧﻈﺎم ﺧﻮد آن ﺣﻀﺮت اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺼﺪاق اﯾﻦ ﺑﯿﺎن ﻣﺒﺎرک‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء اﺳﺖ ﮐﻪ ﺗﮑﺮار ًا آورده ﻣﯽﺷﻮد "در اﻟﻮاح ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ اﺳﺎس ﻋﺪﻟﯽ‬
> ‫ﻣﻮﺟﻮد ﮐﻪ از اول اﺑﺪاع ﺗﺎ ﺣﺎل ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮی ﺧﻄﻮر ﻧﻨﻤﻮده‪".‬‬
> ‫ﻗﺒﻼً در ﺑﺎرۀ دو رﮐﻦ ﻋﺪاﻟﺖ ﮐﻪ ﻣﺠﺎزات و ﻣﮑﺎﻓﺎت ﺑﺎﺷﺪ اﺷﺎراﺗﯽ رﻓﺖ‪ .‬ﻣﻌﻨﯽ‬
> ‫دﯾﮕﺮ ﻋﺪل روز ﺟﺰاﺳﺖ ﮐﻪ در ﮐﺘﺐ آﺳﻤﺎﻧﯽ وﻋﺪه داده ﺷﺪه‪ ،‬ﯾﻌﻨﯽ روزی ﮐﻪ‬
> ‫اﻋﻤﺎل اﻓﺮاد و ﺟﻮاﻣﻊ در ﺗﺮازوی ﺳﻨﺠﺶ ﻗﺮار ﻣﯽﮔﯿﺮد‪ ،‬ﭼﻨﺎن ﮐﻪ ﺟﻤﺎل اﻗﺪس اﺑﻬﲐ‬
> ‫ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ "ان ارﺗﻘﺒﻮا اﯾﺎم اﻟﻌﺪل و اﻧّﻬﺎ ﻗﺪ اﺗﺖ ﺑﺎﻟﺤﻖ‪ ".‬ﺣﻀﺮت وﻟﯽ ﻋﺰﯾﺰ اﻣﺮاﻟﻠّﻪ‬
> ‫در ﻣﻮﺿﻌﯽ در آﺛﺎر ﺧﻮد ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﮐﻪ ﻫﻤﮥ ﻣﺬاﻫﺐ و ﻣﺴﺎﻟﮏ و ﻧﻈﺎمﻫﺎی ﮔﺬﺷﺘﻪ‬
> ‫اﻣﺮوز‪ ،‬ﯾﻌﻨﯽ در اﯾﻦ ﻇﻬﻮر‪ ،‬ﺑﻪ ﻣﺤﮏ آزﻣﺎﯾﺶ ﮔﺬاﺷﺘﻪ ﻣﯽﺷﻮﻧﺪ‪ ،‬ﺗﺎ ﻋﯿﺎر آﻧﻬﺎ و‬
> ‫ارزش ﯾﺎ ﻋﺪم اﻋﺘﺒﺎر آﻧﻬﺎ ﺳﻨﺠﯿﺪه ﺷﻮد‪ ،‬و ﺑﻨﺎﺑﺮ اﯾﻦ‪ ،‬اﯾﻦ اﯾﺎم را اﯾﺎم ﻇﻬﻮر ﻋﺪل‬
> ‫اﻟﻬﯽ ﺑﺎﯾﺪ داﻧﺴﺖ‪.‬‬
> ‫ﻫﻨﮕﺎﻣﯽ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺗﻮﻗﯿﻊ ﻣﻨﯿﻊ ﻗﺪ ﻇﻬﺮ ﯾﻮم اﻟﻤﯿﻌﺎد ﻣﺮاﺟﻌﻪ ﺷﻮد ﺗﻮﺟّﻪ ﭘﮋوﻫﻨﺪه ﺑﻪ اﯾﻦ‬
> ‫ﻧﮑﺘﻪ ﺟﻠﺐ ﻣﯽﺷﻮد ﮐﻪ ﺑﺮ اﺳﺎس ﻓﻬﺮﺳﺖ ﻣﻮﺿﻮﻋﯽ ﮐﻪ ﺑﺮای ﮐﺘﺎب اﻓﺰوده ﺷﺪه‬
> ‫ﻋﺪاﻟﺖ را ﺑﻪ اﻋﺘﺒﺎر ﻓﺎﻋﻞ آن ﻣﯽﺗﻮان ﺑﻪ ﻋﺪاﻟﺖ ﺧﺪا‪ ،‬ﻋﺪاﻟﺖ ﺳﻼﻃﯿﻦ و اﻣﺮاء‪،‬‬
> ‫ﻋﺪاﻟﺖ اﺻﺤﺎب دﯾﻦ‪ ،‬و ﻣﺴﻠّﻤ َﺎ ﻋﺪاﻟﺖ ﻋﺎﻣّﮥ ﻣﺮدم دﺳﺘﻪﺑﻨﺪی ﮐﺮد‪.‬‬
> ‫ﻋﺪاﻟﺖ ﺧﺪا ﺑﺤﺜﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ در اﻟﻬﯿﺎت ﻣﻄﺮح اﺳﺖ و ﻣﺜﻼً در اﻟﻬﯿﺎت ﺷﯿﻌﻪ ﻣﻨﺰﻟﺘﯽ‬
> ‫ﺑﺲ ﻣﻬ ّﻢ دارد‪ ،‬در ﺣﺎﻟﯽ ﮐﻪ ﻋﺪاﻟﺖ ﺳﻼﻃﯿﻦ و اﻣﺮاء در ﺟﻬﺎن ﺳﯿﺎﺳﺖ و اﺟﺘﻤﺎع‬
> ‫ﻣﻄﺮح ﻣﯽﺷﻮد‪.‬‬
> ‫ﻧﮑﺘﻪای ﮐﻪ ﺟﺎﻟﺐ ﺗﻮﺟّﻪ اﺳﺖ اﯾﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺣﻀﺮت وﻟﯽ اﻣﺮاﻟﻠّﻪ ﻋﺒﺎرت ﺣﻀﺮت‬
> ‫ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ "اﯾﻦ ﻇﻠﻢﻫﺎی واردۀ ﻋﻈﯿﻤﻪ ﺗﺪارک ﻋﺪل اﻋﻈﻢ اﻟﻬﯽ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ" را در ﺗﻮﻗﯿﻊ‬
> 
> ‫‪194‬‬
> ‫ﻣﻔﻬﻮم ﻋﺪل در آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﻛﺔ ﺑﻬﺎﺋﻲ‬                                 ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪١٠‬‬
> 
> ‫ﺧﻮد ﭼﻨﯿﻦ ﺗﻔﺴﯿﺮ و ﺗﺒﯿﯿﻦ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﮐﻪ اﯾﻦ ﻋﺪل اﻋﻈﻢ ﻫﻤﺎن ﻋﺪاﻟﺘﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻨﺎی‬
> ‫ﺻﻠﺢ اﻋﻈﻢ ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ ﻓﻘﻂ ﺑﺮ آن ﻣﺘّﮑﯽ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬در ﺣﺎﻟﯽ ﮐﻪ ﺧﻮد ﺻﻠﺢ اﻋﻈﻢ ﺑﻪ‬
> ‫ﺗﻤﺪّن ﺟﻬﺎﻧﯽ اﺳﻢ اﻋﻈﻢ ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ رﻫﻨﻤﻮن ﻣﯽﮔﺮدد )ص‪.(۵‬‬
> ‫در ﻣﻮرد اﺻﺤﺎب دﯾﻦ‪ ،‬ﯾﻌﻨﯽ ﻋﻠﻤﺎء‪ ،‬روﺣﺎﻧﯿﻮن‪ ،‬و رؤﺳﺎی ﻣﺬاﻫﺐ و ﺷﺮاﯾﻊ ﻣﺨﺘﻠﻔﻪ‪،‬‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ در ﺑﯿﺎﻧﯽ ﺗﺠﻠﯿﻞ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ از روﺣﺎﻧﯿﻮﻧﯽ ﮐﻪ رأس آﻧﻬﺎ ﺑﻪ اﮐﻠﯿﻞ‬
> ‫ﻋﺪل ﻣﺘﻮّج اﺳﺖ و ﻫﯿﮑﻞ آﻧﺎن ﺑﻪ ﻃﺮاز اﻧﺼﺎف ﻣﺰﯾّﻦ‪ ،‬و ﻣﺤﺘﻤﻞ اﺳﺖ ﮐﻪ اﯾﻦ ﺟﺎ‬
> ‫ﻋﺪل ﺑﻪ ﻣﻌﻨﯽ ﻗﻀﺎوت ﺻﺤﯿﺢ و ﺑﯿﻨﺶ درﺳﺖ در ﻣﻌﺮﻓﺖ ﻣﻈﻬﺮ ﻇﻬﻮر ﺟﺪﯾﺪ ﻣﻄﻤﺢ‬
> ‫ﻧﻈﺮ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻫﻤﺎن ﻃﻮر ﮐﻪ در ﻣﻮﺿﻌﯽ دﻋﺎ ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ ﮐﻪ ﺣﻖ اﻣﺮاء را ﻋﺪل ﻣﺮﺣﻤﺖ‬
> ‫ﻓﺮﻣﺎﯾﺪ و ﻋﻠﻤﺎء را اﻧﺼﺎف‪.‬‬
> ‫در ﺗﻮﻗﯿﻊ ﻗﺪ ﻇﻬﺮ ﯾﻮم اﻟﻤﯿﻌﺎد ﺣﻀﺮت وﻟﯽ اﻣﺮاﻟﻠّﻪ ﻋﺒﺎرات ﻣﺘﻌﺪّدی را از ﺣﻀﺮت‬
> ‫ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ ﻧﻘﻞ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﮐﻪ در آن ﻣﻈﻬﺮ ﮐﻠّﯽ اﻟﻬﯽ ﻧﻔﻮس را ﺑﻪ ﻋﺪاﻟﺖ ﺗﺸﻮﯾﻖ و‬
> ‫دﻋﻮت ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ‪ ،‬از ﺟﻤﻠﻪ ﺳﻼﻃﯿﻦ و رؤﺳﺎی دُوَل را و ﻧﻤﺎﯾﻨﺪﮔﺎن ادﯾﺎن را و‬
> ‫ﺑﺎﻻﺧﺮه ﻋﺎﻣّﮥ ﻣﺮدم را‪ ،‬آن ﺟﺎ ﮐﻪ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﺟﺴﻢ ﻋﺎﻟﻢ ﻣﺤﺘﺎج ﺟﺎﻣﻪای اﺳﺖ‪ ،‬و آن‬
> ‫‪۷‬‬
> ‫ﺟﺎﻣﻪ‪ ،‬ﺟﺎﻣﮥ ﻋﺪاﻟﺖ و ﺣﮑﻤﺖ اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫از ﻧﮑﺎت ﻟﻄﯿﻔﯽ ﮐﻪ در رﺳﺎﻟﮥ ﻇﻬﻮر ﻋﺪل اﻟﻬﯽ ﻣﻄﺮح اﺳﺖ ﯾﮑﯽ ﻫﻢ ﻋﻠّﺖ ﺗﺴﻤﯿﻪ‬
> ‫اﻋﻠﲐ ﻣﺆﺳّﺴﮥ ﺑﻬﺎﺋﯽ ﺑﻪ ﻧﺎم ﺑﯿﺖاﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ ﯾﺎ ﻋﻤﻮﻣﯽ اﺳﺖ‪ .‬ﺣﻀﺮت وﻟﯽ اﻣﺮاﻟﻠّﻪ‬
> ‫اﺷﺎره ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﮐﻪ ﺑﯿﺖاﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ ﻣﻈﻬﺮ ﻋﺪاﻟﺖ ﮐ ّﻠﯿّﮥ اﻟﻬﯿﻪ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد و اﻟﺒﺘﻪ ﺑﻪ‬
> ‫ﻃﻮر ﺿﻤﻨﯽ ﻣﺘﺬﮐّﺮ ﻣﯽﺷﻮﻧﺪ ﮐﻪ ﻣﺤﺎﻓﻞ ﻣﺤﻠّﯽ و ﻣﻠّﯽ ﮐﻪ ارﮐﺎن و ﻗﻮاﺋﻢ دﯾﻮان ﻋﺪل‬
> ‫اﻟﻬﯽ ﻫﺴﺘﻨﺪ )ص‪ (۵۵‬ﻫﻢ ﺑﺎﯾﺪ در ﺗﺼﻤﯿﻤﺎت ﺧﻮد ﻧﺎﻇﺮ ﺑﻪ ﻋﺪل ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬ﭼﻨﺎن ﭼﻪ‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ ﺧﯿﻤﮥ وﺟﻮد ﺑﺮ ﺳﺘﻮن ﻋﺪل ﻗﺎﺋﻢ‪ ،‬ﻧﻪ ﻋﻔﻮ‪ .‬ﺷﺎرع‬
> ‫ﻣﻘﺪّس اﻣﺮ اﻟﻬﯽ‪ ،‬ﺑﯿﺖاﻟﻌﺪل‪ ،‬اﮐﻠﯿﻞ ﺟﻠﯿﻞ ﻣﺆﺳّﺴﺎت ﻧﻈﻢ ﺑﺪﯾﻊ ﺟﻬﺎنآرای ﺧﻮد را‬
> ‫ﺑﻪ ﺻﻔّﺖ ﻓﻀﻞ و ﻋﻔﻮ ﻣﻮﺻﻮف ﻧﻔﺮﻣﻮده‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﺑﯿﺖ ﻋﺪل اﻟﻬﯽ ﻧﺎﻣﯿﺪه اﺳﺖ‬
> ‫)ص‪.(۶۰‬‬
> ‫ﻣﯽﺗﻮان ﻓﺮض ﮐﺮد ﮐﻪ ﮐﻠﻤﮥ ﻋﺪل در ﻋﻨﻮان ﺑﯿﺖاﻟﻌﺪل ﻣﻌﺎﻧﯽ دﯾﮕﺮی را ﻫﻢ ﺿﻤﻨ ًﺎ‬
> ‫اﻓﺎده ﻣﯽﮐﻨﺪ‪ ،‬ﭼﻮن ﻣﻄﺎﺑﻘﺖ آراء ﺑﯿﺖاﻟﻌﺪل ﺑﺎ ﻗﻮاﻧﯿﻦ ﻣﻨﺼﻮﺻﻪ و روح ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ و‬
> ‫اﺣﮑﺎم ﻣﺒﺎرﮐﻪ ﮐﻪ ﻣﯿﺰان و ﻣﻘﯿﺎس ﻋﺪاﻟﺖ ﺣﻘﯿﻘﯽ اﺳﺖ و ﯾﺎ ﺗﻄﺎﺑﻖ آن آراء و‬
> ‫ﺗﺼﻤﯿﻤﺎت ﺑﺎ ﻧﯿﺎزﻫﺎ و ﺷﺮاﺋﻂ زﻣﺎن و ﻣﮑﺎن )در ﻟﻮح ﺑﺸﺎرات اﺳﺖ ﮐﻪ "ﭼﻮن ﻫﺮ‬
> 
> ‫‪195‬‬
> ‫ﻣﻔﻬﻮم ﻋﺪل در آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﻛﺔ ﺑﻬﺎﺋﻲ‬                             ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪١٠‬‬
> 
> ‫روز را اﻣﺮی و ﻫﺮ ﺣﯿﻦ را ﺣﮑﻤﯽ ﻣﻘﺘﻀﯽ‪ ،‬ﻟﺬا اﻣﻮر ﺑﻪ وزرای ﺑﯿﺖ ﻋﺪل راﺟﻊ ﺗﺎ‬
> ‫آﻧﭽﻪ را ﻣﺼﻠﺤﺖ وﻗﺖ داﻧﻨﺪ ﻣﻌﻤﻮل دارﻧﺪ‪.(".‬‬
> ‫از ﺟﻤﻠﻪ وﻇﺎﺋﻒ ﺑﯿﺖاﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ اﺟﺮای ﺻﻠﺢ اﮐﺒﺮ )ﻟﻮح دﻧﯿﺎ( و ﻣﺸﺎرﮐﺖ در‬
> ‫اﻧﺘﺨﺎب ﺧﻂ و زﺑﺎن ﺑﯿﻦاﻟﻤﻠﻠﯽ )ﻟﻮح اﺷﺮاﻗﺎت( اﺳﺖ‪ ،‬و در ﻫﻤﮥ اﯾﻦ ﻣﻮارد رﻋﺎﯾﺖ‬
> ‫ﮐﻤﺎل ﻋﺪاﻟﺖ ﺿﺮورت دارد و ﺑﺎ ﺛﻤﺮ رﺳﯿﺪن ﭼﻨﯿﻦ وﻇﺎﺋﻔﯽ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد ﮐﻪ اﯾﻦ‬
> ‫اﺷﺎرات ﺟﻤﺎل اﺑﻬﲐ وﻗﻮع ﺧﻮاﻫﺪ ﯾﺎﻓﺖ‪" :‬ﻋﻨﻘﺮﯾﺐ ﯾﻮﻣﯽ ﺧﻮاﻫﺪ رﺳﯿﺪ ﮐﻪ ﻣﺆﻣﻨﯿﻦ‬
> ‫آﻓﺘﺎب ﻋﺪل را در اﺷﺪّ اﺷﺮاق از ﻣﻄﻠﻊ ﺟﻼل ﻣﺸﺎﻫﺪه ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﻧﻤﻮد‪) ".‬ﻣﻨﻘﻮل در‬
> ‫ﻇﻬﻮر ﻋﺪل اﻟﻬﯽ(‬
> ‫ﻋﺪاﻟﺖ در ﺣﻖ ﺧﻮد‬
> ‫آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﮐﻪ ﻣُﺸﻌﺮ ﺑﺮ آن اﺳﺖ ﮐﻪ ﺗﻨﻬﺎ در ﺑﺎرۀ دﯾﮕﺮان ﻧﺒﺎﯾﺪ ﻋﺪاﻟﺖ را ﻣﺮﻋﯽ داﺷﺖ‪،‬‬
> ‫ﺑﻠﮑﻪ آدﻣﯽ ﺑﺎﯾﺪ در ﺣﻖ ﺧﻮد ﻧﯿﺰ ﺑﻪ ﻋﺪل رﻓﺘﺎر ﮐﻨﺪ‪ .‬ﻋﯿﻦ ﺑﯿﺎن ﻣﺒﺎرک ﭼﻨﯿﻦ اﺳﺖ‪:‬‬
> ‫"ان اﻋﺪﻟﻮا ﻋﻠﯽ اﻧﻔﺴﮑﻢ ﺛﻢ ﻋﻠﯽ اﻟﻨﺎس ﻟﯿﻈﻬﺮ آﺛﺎر اﻟﻌﺪل ﻣﻦ اﻓﻌﺎﻟﮑﻢ ﺑﯿﻦ ﻋﺒﺎدﻧﺎ‬
> ‫اﻟﻤﺨﻠﺼﯿﻦ‪ ".‬ﯾﮏ ﻣﻌﻨﯽ ﻋﺪاﻟﺖ در ﺣﻖ ﺧﻮد ﻫﻤﺎن اﺳﺖ ﮐﻪ ﺟﻤﺎل ﻣﺒﺎرک‬
> ‫ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ "ﺣﺎﺳﺐ ﻧﻔﺴﮏ ﻓﯽ ﮐﻞّ ﯾﻮم ﻣﻦ ﻗﺒﻞ ان ﺗﺤﺎﺳﺐ‪) ".‬ﮐﻠﻤﺎت ﻣﮑﻨﻮﻧﻪ( و‬
> ‫در ﺑﺎرۀ اوﻟﯿﺎی اﻣﻮر اﯾﻦ ﺑﯿﺎﻧﺎت از ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ ﻧﺎزل ﺷﺪه )درﯾﺎی داﻧﺶ‪ ،‬ﺻﺺ ‪ ۱۸‬و‬
> ‫ﻞ آﻣﺮ ان ﯾﺰن ﻧﻔﺴﻪ ﻓﯽ ﮐﻞّ ﯾﻮم ﺑﻤﯿﺰان اﻟﻘﺴﻂ و اﻟﻌﺪل ﺛ ّﻢ ﯾﺤﮑﻢ‬
> ‫‪" :(۱۹‬ﯾﻨﺒﻐﯽ ﻟﮑ ّ‬
> ‫ﺑﯿﻦ اﻟﻨّﺎس و ﯾﺄﻣﺮﻫﻢ ﺑﻤﺎ ﯾﻬﺪﯾﻬﻢ اِﻟﯽ ﺻﺮاط اﻟﺤﮑﻤﺔ و اﻟﻌﻘﻞ‪) ".‬ﻟﻮح ﻣﻘﺼﻮد(‬
> ‫اﯾﻦ ﮐﻪ در ﻧﺼﻮص ﻣﺒﺎرﮐﻪ اﯾﻦ ﻫﻤﻪ در اﻫ ّﻤﯿّﺖ ﻣﻌﺮﻓﺖ ﻧﻔﺲ ﺗﺄ ﮐﯿﺪ ﺷﺪه ﺑﺪﯾﻦ ﮔﻮﻧﻪ‬
> ‫ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﯿﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺷﺨﺺ ﻗﺎﺑﻠﯿﺎت ﻣﮑﻨﻮﻧﮥ ﺧﻮد را ﺑﺸﻨﺎﺳﺪ و در ﺗﺤﻘّﻖ ﻋﯿﻨﯽ آﻧﻬﺎ‬
> ‫اﻫﺘﻤﺎم ورزد و ﻣﻮاﻫﺐ اﻟﻬﯽ را ﮐﻪ در وﺟﻮد اوﺳﺖ ﺑﻪ ﻫﺪر ﻧﺪﻫﺪ‪ .‬ﮔﺮاﯾﺶ ﺑﻪ‬
> ‫ﻋﺎدات ﻣﻀﺮّه و آن ﭼﻪ ﺳﺒﺐ ﺗﻀﯿﯿﻊ ﻗﻮای ﺑﺪﻧﯽ و ﻓﮑﺮی ﺷﻮد ﻧﻮﻋﯽ ﺑﯽﻋﺪاﻟﺘﯽ‬
> ‫اﺳﺖ‪ ،‬ﭼﻨﺎن ﮐﻪ ﺿﺎﯾﻊ و ﺑﺎﻃﻞ ﻧﻬﺎدن اﺳﺘﻌﺪادات ﻫﻢ ﺧﺮوج از ﺻﺮاط ﻋﺪاﻟﺖ اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫ذﮐﺮ ﻋﺪل در آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‬
> ‫ﯾﮑﯽ از ﻧﺨﺴﺘﯿﻦ آﺛﺎر دوران ﺟﻮاﻧﯽ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء رﺳﺎﻟﮥ ﻣﺪﻧﯿﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ‬
> ‫دﺳﺘﻮر ﺟﻤﺎل ﻣﺒﺎرک در ﺳﺎل ‪ ۱۸۷۵‬ﻣﯿﻼدی ﻧﮕﺎﺷﺘﻪ ﺷﺪ و ﻣﺒﺎﺣﺚ ﻣﻬﻤّﯽ ﭼﻮن‬
> ‫ﺗﺠﺪّد‪ ،‬ﺗﻤﺪّن‪ ،‬ﺗﺮﻗّﯽ‪ ،‬و ﺗﻮﺳﻌﻪ را در ﺑﺮ دارد‪ .‬اﯾﻦ رﺳﺎﻟﮥ ذیﻗﯿﻤﺖ در ﺑﺤﺚ از‬
> 
> ‫‪196‬‬
> ‫ﻣﻔﻬﻮم ﻋﺪل در آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﻛﺔ ﺑﻬﺎﺋﻲ‬                              ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪١٠‬‬
> 
> ‫ﺗﺠﺪّد ﻧﺎﭼﺎر ﻗﻀﯿﮥ ﻋﻘﻼﻧﯿﺖ را ﻣﻄﺮح ﻣﯽﮐﻨﺪ و ﺑﻪ ﻃﻮر ﺿﻤﻨﯽ ﻟﺰوم ﺗﻮأمﮐﺮدن ﻋﻘﻞ‬
> ‫و ﻋﺪل را در ادارۀ اﻣﻮر ﻣﺮدم ﯾﺎدآور ﻣﯽﺷﻮد‪.‬‬
> ‫ﭘﯿﺸﻨﻬﺎد ﺗﺸﮑﯿﻞ ﻣﺠﻠﺲ ﺷﻮر در اﯾﺮان ﺧﻮد ﮔﺎﻣﯽ ﺑﻠﻨﺪ در راه دﻣﻮﮐﺮاﺳﯽ و ﺑﺮﻗﺮاری‬
> ‫ﺣﮑﻮﻣﺖ ﻋﺪل اﺳﺖ و ﺧﻮد ﺗﺼﺮﯾﺢ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﮐﻪ "ﻣﻘﺼﺪ از ﺗﺄﺳﯿﺲ اﯾﻦ ﻣﺠﻠﺲ‬
> ‫ﻋﺪل و ﺣﻘّﺎﻧﯿّﺖ اﺳﺖ‪) ".‬ص‪ (۲۹‬و ﻫﻨﮕﺎﻣﯽ ﮐﻪ ﺑﻪ دﻓﺎع از ﻟﺰوم اﻗﺘﺒﺎس ﻋﻠﻢ و‬
> ‫ﺻﻨﻌﺖ و ﺗﺠﺪّد از ﻣﻐﺮبزﻣﯿﻦ ﻣﯽﭘﺮدازﻧﺪ‪ ،‬ﯾﺎدآور ﻣﯽﺷﻮﻧﺪ ﮐﻪ "اﮐﺘﺴﺎب اﺻﻮل و‬
> ‫ﻗﻮاﻧﯿﻦ ﻣﺪﻧﯿﻪ و اﻗﺘﺒﺎس ﻣﻌﺎرف و ﺻﻨﺎﯾﻊ ﻋﻤﻮﻣﯿﻪ ﻣُﺤﺘﻀﺮاً ﻣﺎ ﯾﻨﺘﻔﻊ ﺑﻪ اﻟﻌﻤﻮم از‬
> ‫ﻣﻤﺎﻟﮏ ﺳﺎﺋﺮه ﺟﺎﺋﺰ‪) ".‬ص‪ ،(۳۹‬ﺑﯿﺎﻧﯽ ﮐﻪ ﯾﺎدآور ﻓﺮﻣﺎﯾﺶ ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ‬
> ‫ﺣﮑﻮﻣﺖ ﺑﺎﯾﺪ ﺑﻪ ﻣﺎ ﯾﻨﺘﻔﻊ ﺑﻪ اﻟﻌﻤﻮم اﻧﺪﯾﺸﺪ و رﺳﺎﻧﺪن ﻧﻔﻊ و ﺧﯿﺮ ﺑﻪ ﻫﻤﮕﺎن ﺟﻠﻮهای‬
> ‫از ﺟﻠﻮهﻫﺎی ﻋﺪل اﺳﺖ‪ ،‬و وﻗﺘﯽ ذﮐﺮ ﺻﻔﺎت ﻋﻠﻤﺎی ﺣﻘﯿﻘﯽ را ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ در رأس‬
> ‫اﯾﻦ ﺻﻔﺎت ﻋﺪل و ﺣﻘﺎﻧﯿﺖ را ﻗﺮار ﻣﯽدﻫﻨﺪ و آن را ﺑﺪﯾﻦ ﮔﻮﻧﻪ ﺗﻌﺮﯾﻒ ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ‪" :‬و‬
> ‫آن ﻋﺪم اﻟﺘﻔﺎت و اﻟﺘﺰام ذاﺗﯿﻪ و ﻗﻮاﺋﺪ ﺷﺨﺼﯿﮥ ﺧﻮد و ﺑﺪون ﻣﻼﺣﻈﻪ و ﻣﺮاﻋﺎت‬
> ‫ﺟﻬﺘﯽ از ﺟﻬﺎت‪ ،‬ﺑﯿﻦ ﺧﻠﻖ اﺟﺮاء اﺣﮑﺎم ﺣﻖ ﻧﻤﻮدن و ﻧﻔﺲ ﺧﻮد را ﭼﻮن اﻓﺮا‬
> ‫ﺑﻨﺪﮔﺎن ﻏﻨﯽ ﻣﻄﻠﻖ ﺷﻤﺮدن و ﺟﺰ اﻣﺘﯿﺎز ﻣﻌﻨﻮی در اﻣﺮی از اﻣﻮر ﺗﻔﺮّد از ﺟﻤﻬﻮر‬
> ‫ﻧﺠﺴﺘﻦ و ﺧﯿﺮ ﻋﻤﻮم را ﺧﯿﺮ ﺧﻮﯾﺶ داﻧﺴﺘﻦ ‪) "...‬ﺻﺺ ‪ ۴۶‬و ‪ ،(۴۷‬ﮐﻪ ﻋﺪل در اﯾﻦ‬
> ‫ﻣﻌﻨﯽ ﺑﯽﮔﻤﺎن در ﺣﻖّ ﻓﺮﻣﺎﻧﺮواﯾﺎن ﻋﺎﻟﻢ ﻫﻢ ﺻﺪق ﻣﯽﮐﻨﺪ‪ .‬و از اﯾﻦ رو ﺷﮕﻔﺖ‬
> ‫ﻧﯿﺴﺖ ﮐﻪ در ﺻﻔﺤﺎت ‪ ۸۰‬و ‪ ۸۱‬ﺑﻪ ﺳﺘﺎﯾﺶ ﻋﺪل اﻧﻮﺷﯿﺮواﻧﯽ ﻣﯽﭘﺮدازﻧﺪ و ﺣﺪﯾﺚ‬
> ‫ﻣﻌﺮوف ﺣﻀﺮت ﻣﺤﻤّﺪ را در ﺣﻖّ او ﯾﺎدآور ﻣﯽﺷﻮﻧﺪ ﮐﻪ "اﻇﻬﺎر ﻣﺴﺮّت از وﻻدت‬
> ‫در زﻣﺎن ﺣﮑﻮﻣﺖ او ﻓﺮﻣﻮدﻧﺪ‪) ".‬ص‪ (۸۱‬و اﮔﺮ ﻋﺪل را ﺑﻪ ﺷﯿﻮۀ ﻓﻼﺳﻔﮥ اﻗﺪم ﯾﻮﻧﺎن‬
> ‫ﺣﮑﻮﻣﺖ ﻗﺎﻧﻮن داﻧﯿﻢ‪ ،‬ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﻗﻮﯾﺎً از ﺿﺮورت داﺷﺘﻦ ﻗﺎﻧﻮن دﻓﺎع‬
> ‫ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ و ﺑﻪ ﺷﯿﻮۀ اﺳﺘﻔﻬﺎم اﻧﮑﺎری ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ "آﯾﺎ ‪ ...‬ﺧﻮد ﺗﺄﺳﯿﺲ ﻗﻮاﻧﯿﻦ ﻋﺎدﻟﮥ‬
> ‫ﻣﻮاﻓﻖ اﺣﮑﺎم اﻟﻬﯿﻪ ﮐﻪ ﮐﺎﻓﻞ ﺳﻌﺎدت ﺑﺸﺮﯾﻪ اﺳﺖ و ﺣﻘﻮق ﻫﯿﺌﺖ ﻋﻤﻮﻣﯿﻪ را در‬
> ‫ﺗﺤﺖ ﺻﯿﺎﻧﺖ ﻗﻮﯾﻪ ﻣﺤﻔﻮظ داﺷﺘﻪ ‪ ...‬ﻣﻐﺎﯾﺮ ﻓﻼح و ﻧﺠﺎح اﺳﺖ؟" )ﺻﺺ ‪ ۱۸‬و ‪(۱۹‬‬
> ‫از آﺛﺎر دﯾﮕﺮ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﮐﻪ در آن ﻗﻀﯿﮥ ﻋﺪل ﻣﻄﺮح ﺷﺪه ﻣﻔﺎوﺿﺎت ﻣﺒﺎرﮐﻪ‬
> ‫اﺳﺖ ﮐﻪ در آن ﺑﻪ ﯾﮑﯽ از دﺷﻮارﺗﺮﯾﻦ ﻣﺴﺎﺋﻞ ﮐﻼﻣﯽ ﭘﺎﺳﺦ دادهاﻧﺪ‪ .‬در ﺑﺤﺚ از‬
> ‫ﻗﻀﺎ و ﻗﺪر ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ ﺷﺨﺺ ﺑﭙﺮﺳﺪ "ﭼﻮن ﻋﻠﻢ اﻟﻬﯽ ﺗﻌﻠّﻖ ﺑﻪ ﻋﻤﻠﯽ از ﺷﺨﺺ‬
> ‫ﯾﺎﻓﺖ و در ﻟﻮح ﻣﺤﻔﻮظ ﻗﺪر ﻣﺜﺒﻮت ﮔﺸﺖ‪ ،‬آﯾﺎ ﻣﺨﺎﻟﻔﺖ آن ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ؟" ﺣﻀﺮت‬
> 
> ‫‪197‬‬
> ‫ﻣﻔﻬﻮم ﻋﺪل در آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﻛﺔ ﺑﻬﺎﺋﻲ‬                             ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪١٠‬‬
> 
> ‫ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء در ﺟﻮاب ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ "ﻋﻠﻢ ﺑﻪ ﺷﯽء ﺳﺒﺐ ﺣﺼﻮل ﺷﯽء ﻧﯿﺴﺖ‪ ،‬زﯾﺮا ﻋﻠﻢ‬
> ‫ذاﺗﯽ ﺣﻖّ ﻣﺤﯿﻂ ﺑﺮ ﺣﻘﺎﯾﻖ اﺷﯿﺎء ﻗﺒﻞ از وﺟﻮد اﺷﯿﺎء و ﺑﻌﺪ وﺟﻮد اﺷﯿﺎء ﯾﮑﺴﺎن‬
> ‫اﺳﺖ‪ ،‬ﺳﺒﺐ وﺟﻮد ﺷﯽء ﻧﮕﺮدد‪) ".‬ص‪ (۱۰۰‬ﺑﻪ ﻫﻤﯿﻦ ﻗﯿﺎس ﺿﻤﻦ ﺗﺼﺪﯾﻖ آن ﮐﻪ‬
> ‫"ﺳﮑﻮن و ﺣﺮﮐﺖ اﻧﺴﺎن ﻣﻮﻗﻮف ﺑﻪ ﺗﺄﯾﯿﺪ ﺣﻀﺮت ﯾﺰدان اﺳﺖ‪ .‬اﮔﺮ ﻣﺪد ﻧﺮﺳﺪ ﻧﻪ‬
> ‫ﺑﺮ ﺧﯿﺮ ﻣﻘﺘﺪر‪ ،‬ﻧﻪ ﺑﺮ ﺷ ّﺮ ﺗﻮاﻧﺎ" )ص‪ ،(۱۷۵‬اﻣﻮری ﭼﻮن ﻋﺪل و اﻧﺼﺎف و ﻇﻠﻢ و‬
> ‫اﻋﺘﺴﺎف را در ﺗﺤﺖ اﺧﺘﯿﺎر اﻧﺴﺎن ﻣﯽداﻧﻨﺪ )ص‪ .(۱۷۴‬اﻧﺪﯾﺸﮥ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‬
> ‫ﻣﻨﻄﺒﻖ اﺳﺖ ﺑﺎ ﺗﻌﻠﯿﻤﺎت ﺣﻀﺮت زردﺷﺖ در ﮔﺎﺗﻬﺎ‪ ،‬اﻗﺪم ﮐﺘﺐ اوﺳﺘﺎﺋﯽ‪ .‬ﺣﺎل اﮔﺮ‬
> ‫ﮐﺴﯽ در ﺟﻬﺎن ﻇﻠﻢ ﺑﯿﻨﺪ ﻧﺒﺎﯾﺪ آن را ﺑﻪ ﺣﻖّ ﻣﻨﺴﻮب دارد‪ ،‬ﭼﻮن ﺣﻖّ ﻋﺎدل اﺳﺖ‪،‬‬
> ‫وﻟﯽ اﻧﺴﺎن را ﺑﻪ اﺧﺘﯿﺎر ﺧﯿﺮ و ﺷﺮّ‪ ،‬ﻋﺪل و ﻇﻠﻢ ﻣﺨﯿّﺮ ﮐﺮده اﺳﺖ ﺗﺎ ﻣﺴﺌﻮل ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬در‬
> ‫ﺑﯿﺎﻧﯽ ﻣﻨﻘﻮل در ﻣﻨﺘﺨﺒﺎﺗﯽ از ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ )ج‪ ،۲‬ص‪ ،(۹۵‬ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﮐﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻪ‬
> ‫اﻧﺴﺎن ﻋﻘﻞ داده اﺳﺖ "ﮐﻪ در ﻣﺒﺎدی و ﻋﻮاﻗﺐ اﻣﻮر ﺑﻪ ﻓﮑﺮ ﺛﺎﻗﺐ ﺗﻌﻤّﻖ ﻧﻤﺎﯾﺪ و‬
> ‫ﺗﺄﻣّﻞ ﮐﻨﺪ‪ ،‬ﺗﺎ اﻋﻤﺎل و اﻓﻌﺎل ﺻﺤﯿﺢ و ﺳﻘﯿﻢ را اﻣﺘﯿﺎز دﻫﺪ و ﻣﻀﺮّ و ﻧﺎﻓﻊ را ادراک‬
> ‫ﮐﻨﺪ و ﺑﻪ ﻋﺪل و اﻧﺼﺎف ﺣﺮﮐﺖ ﻧﻤﺎﯾﺪ و ﻣﻈﻬﺮ ﻟﻄﻒ رﺣﻤﻦ ﺷﻮد‪ ".‬ﺑﻪ ﻋﺒﺎرت‬
> ‫دﯾﮕﺮ‪ ،‬ﻣﺴﺌﻮﻟﯿﺖ ﻋﺪل ﯾﺎ ﻇﻠﻢ ﯾﺎ ﺧﯿﺮ ﯾﺎ ﺷ ّﺮ ﺑﺎ اﻧﺴﺎن اﺳﺖ‪ .‬در ﻫﻤﯿﻦ ﻣﮑﺘﻮب ﻣﺒﺎرک‬
> ‫اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ "ﻋﻘﻞ و ﻋﺪل دو آﯾﺖ ﮐﺒﺮای ربّ ﻣﻨﺎن اﺳﺖ‪) ".‬ص‪(۹۵‬‬
> ‫ﻓﺼﻠﯽ ﮐﻪ در ﻣﻔﺎوﺿﺎت ﻣﺒﺎرﮐﻪ ﺑﻪ ﻣﻮﺿﻮع اﺛﺒﺎت آن ﮐﻪ در وﺟﻮد ﺷ ّﺮ ﻧﯿﺴﺖ‪ ،‬ﯾﻌﻨﯽ‬
> ‫ﺷ ّﺮ ﻣﻄﻠﻖ ﻧﯿﺴﺖ‪ ،‬اﺧﺘﺼﺎص ﯾﺎﻓﺘﻪ )ص‪ (۱۸۳‬ﻣﺘﻤّﻢ ﻫﻤﯿﻦ ﺑﺤﺚ اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﺿﻤﻦ ﺧﻄﺎﺑﺎت ﻣﺒﺎرﮐﮥ ﺧﻮد ﻧﻄﻘﯽ ﺑﻪ ﺗﺎرﯾﺦ ‪ ۲۶‬ذیﻗﻌﺪه ‪۱۳۲۹‬‬
> ‫در ﻣﻨﺰل ﻣﺴﺘﺮ درﯾﻔﻮس در ﭘﺎرﯾﺲ ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ ﮐﻪ در آن ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ "اﻧﺴﺎن ﺑﺎﯾﺪ در‬
> ‫ﻋﺎﻟﻢ وﺟﻮد اﻣﯿﺪ ﺑﻪ ﻣﮑﺎﻓﺎت و ﺧﻮف از ﻣﺠﺎزات داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻋﻠﯽاﻟﺨﺼﻮص‬
> ‫ﻧﻔﻮﺳﯽ ﮐﻪ ﻣﺴﺘﺨﺪم در ﺣﮑﻮﻣﺘﻨﺪ و اﻣﻮر دوﻟﺖ و ﻣﻠّﺖ در دﺳﺖ آﻧﻬﺎﺳﺖ‪ .‬ﻣﺄﻣﻮرﯾﻦ‬
> ‫ﺣﮑﻮﻣﺖ اﮔﺮ ﭼﻨﺎن ﭼﻪ اﻣﯿﺪ ﺑﻪ ﻣﮑﺎﻓﺎت و ﺧﻮف از ﻣﺠﺎزات ﻧﺪاﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬اﻟﺒﺘﻪ‬
> ‫ﻋﺪاﻟﺖ ﻧﻤﯽﮐﻨﻨﺪ‪ .‬ﻣﮑﺎﻓﺎت و ﻣﺠﺎزات ﻣﺎﻧﻨﺪ دو ﻋﻤﻮد ﻣﯽﻣﺎﻧﻨﺪ ﮐﻪ ﺧﯿﻤﮥ ﻋﺎﻟﻢ ﺑﺮ‬
> ‫آن ﺑﻠﻨﺪ اﺳﺖ‪ ".‬ﺑﻌﺪ اﻇﻬﺎر اﻣﯿﺪواری ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﮐﻪ ﺟﻤﻊ اﺣﺒّﺎی اﻟﻬﯽ در ﻫﺮ ﺷﻐﻞ و‬
> ‫ﻣﻘﺎﻣﯽ ﻫﺴﺘﻨﺪ ﻣﻈﺎﻫﺮ ﻋﺪل ﺑﺎﺷﻨﺪ‪" .‬ﺟﻤﯿﻊ ﺑﺸﺮ از ﮐﻮﭼﮏ و ﺑﺰرگ ﺑﺎﯾﺪ ﺑﻪ ﻋﺪل و‬
> ‫اﻧﺼﺎف ﺑﭙﺮدازﻧﺪ‪ .‬ﻋﺪل اﯾﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺎﯾﺪ از ﺣﻘﻮق ﺧﻮد ﺗﺠﺎوز ﻧﮑﻨﻨﺪ و ﺑﺮای ﻫﺮ‬
> ‫ﻧﻔﺴﯽ آن را ﺑﺨﻮاﻫﻨﺪ ﮐﻪ ﺑﺮای ﺧﻮﯾﺶ ﺧﻮاﺳﺘﻪاﻧﺪ‪ .‬اﯾﻦ اﺳﺖ ﻋﺪل اﻟﻬﯽ‪ ".‬در‬
> 
> ‫‪198‬‬
> ‫ﻣﻔﻬﻮم ﻋﺪل در آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﻛﺔ ﺑﻬﺎﺋﻲ‬                               ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪١٠‬‬
> 
> ‫ﻫﻤﯿﻦ ﺧﻄﺎﺑﻪ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﯾﺎدآور ﻣﯽﺷﻮﻧﺪ ﮐﻪ در اﻟﻮاح ﺟﻤﺎل ﻣﺒﺎرک اﺳﺎس‬
> ‫ﻋﺪﻟﯽ ﻧﻬﺎده ﺷﺪه ﮐﻪ در ﺗﺎرﯾﺦ ﺑﯽﺳﺎﺑﻘﻪ اﺳﺖ‪ ،‬زﯾﺮا "از ﺑﺮای ﺟﻤﯿﻊ اﺻﻨﺎف ﺑﺸﺮ‬
> ‫ﻣﻘﺎﻣﯽ ﻣﻘﺮر ﮐﻪ ﺑﺎﯾﺪ از آن ﺗﺠﺎوز ﻧﮑﻨﻨﺪ‪".‬‬
> ‫ﺑﻪ اﯾﻦ ﺗﺮﺗﯿﺐ‪ ،‬ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﻋﺪل را ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﯾﮏ ﻓﻀﯿﻠﺖ اﺧﻼﻗﯽ ﮐﻪ‬
> ‫اﺧﺘﺼﺎص ﺑﻪ ﻫﯿﭻ ﺻﻨﻒ و ﮔﺮوﻫﯽ ﻧﺪارد ﻣﻄﺮح ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ و آن را ﺑﻪ ﻧﺤﻮی ﮐﻪ‬
> ‫ﻣﺬﮐﻮر آﻣﺪ و ﻗﺎﻧﻮن ﻃﻼﺋﯽ اﺧﻼق اﺳﺖ ﺗﻌﺮﯾﻒ ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ‪ .‬و از ﺗﻌﺮﯾﻒ ﻣﺘﻌﺎرف‬
> ‫ﻋﺪل ﮐﻪ اﻋﻄﺎء ﮐﻞّ ذی ﺣﻖ ﺣﻘّﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﻓﺮاﺗﺮ ﻣﯽروﻧﺪ‪ ،‬ﭼﻮن ﻧﻪ ﻓﻘﻂ ﺑﺎﯾﺪ ﺣﻘﻮق‬
> ‫دﯾﮕﺮان را رﻋﺎﯾﺖ ﮐﺮد‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ آﻧﭽﻪ ﺑﺮای ﺧﻮد از ﺧﯿﺮ و ﺑﺮﮐﺖ و ﺳﻌﺎدت و ﻫﺮ‬
> ‫ﻣﻮﻓّﻘﯿّﺖ و ﻣﺰﯾّﺖ دﯾﮕﺮ ﻣﯽﺧﻮاﻫﻨﺪ ﺑﺎﯾﺪ ﺑﺮای دﯾﮕﺮان ﻫﻢ ﺑﺨﻮاﻫﻨﺪ‪.‬‬
> ‫ﻧﺘﯿﺠﻪﮔﯿﺮی‬
> ‫ﻫﻤﺎن ﻃﻮر ﮐﻪ ﺟﻤﺎل اﻗﺪس اﺑﻬﲐ در ﻟﻮح رﺿﻮاناﻟﻌﺪل ﺑﯿﺎن ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ‪ ،‬اﺻﻞ ﻋﺪل‬
> ‫و ﻣﺒﺪء آن ﻫﻤﺎن اواﻣﺮ ﻣﻈﻬﺮ اﻟﻬﯽ در ﻇﻬﻮر اوﺳﺖ )"ﻓﺎﻋﻠﻤﻮا ﺑﺎن اﺻﻞ اﻟﻌﺪل و‬
> ‫ﻣﺒﺪﺋﻪ ﻫﻮ ﻣﺎ ﯾﺎﻣﺮ ﺑﻪ ﻣﻈﻬﺮ ﻧﻔﺲ اﻟﻠّﻪ ﻓﯽ ﯾﻮم ﻇﻬﻮره ‪ ...‬ﻗﻞ اﻧّﻪ ﻟﻤﯿﺰان اﻟﻌﺪل ﺑﯿﻦ‬
> ‫اﻟﺴﻤﻮات و اﻻرض‪ ،(".‬وﻟﯽ ﺧﺼﻮﺻﺎً در ﻇﻬﻮر ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻋﺪل در‬
> ‫ﮐﺎﻣﻞﺗﺮﯾﻦ و ﺟﺎﻣﻊﺗﺮﯾﻦ وﺟﻮه آن از ﻣﻈﻬﺮ ﻏﯿﺒﯽ ﺗﺠﻠّﯽ ﮐﺮده‪ ،‬ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ‪" :‬اَن‬
> ‫ﯾﺎ ﻫﺬا اﻻﺳﻢ‪ ،‬اﻧّﺎ ﺟﻌﻠﻨﺎک ﻣﺒﺪءَ ﻋَﺪﻟِﻨﺎ و ﻣﺮﺟﻌﻪ ﺑﯿﻦ ﻋﺒﺎدﻧﺎ اﻟﻤﻘﺮﺑﯿﻦ و ﺑﮏ ﯾﻈﻬﺮ‬
> ‫ن اﻓﺘﺨﺮ ﻓﯽ ﻧﻔﺴﮏ ﺑﻤﺎ ﺟﻌﻠﻨﺎک ﻣﺸﺮق ﻋﺪﻟﻨﺎ‬      ‫ﻞ ﻋﺎدل ‪ ...‬اَن ﻫﺬا اﻻﺳﻢ َا ِ‬
> ‫ﻋﺪل ﮐ ِّ‬
> ‫ﺑﯿﻦ اﻟﻌﺎﻟﻤﯿﻦ" و ﺑﻪ ﻫﻤﯿﻦ ﻣﻨﺎﺳﺒﺖ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء در ﺧﻄﺎﺑﮥ ﭘﺎرﯾﺲ‬
> ‫ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ "در اﻟﻮاح ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ اﺳﺎس ﻋﺪﻟﯽ ﻣﻮﺟﻮد ﮐﻪ از اول اﺑﺪاع ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮی‬
> ‫ﺧﻄﻮر ﻧﻨﻤﻮده‪ ".‬در ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺣﻘﻮق و وﻇﺎﺋﻒ و ﻣﻘﺎم‬
> ‫)‪ (status‬ﻫﺮ ﯾﮏ از ﻃﺒﻘﺎت ﺧﻠﻖ ﻣﻌﯿّﻦ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ ،‬ﮐﻪ ﻋﻤﻞ ﺑﻪ ﻣﻮﺟﺐ آن ﻋﻤﻞ‬
> ‫ﻋﺎدﻻﻧﻪ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪ .‬در اﯾﻦ ﺗﻌﻠﯿﻤﺎت اﺳﺖ ﮐﻪ ﺣﻘﻮق ﺑﺸﺮ‪ ،‬ﺣﻘﻮق زﻧﺎن‪ ،‬ﺣﻘﻮق‬
> ‫ﮐﻮدﮐﺎن‪ ،‬ﺣﻘﻮق ﺻﻨﻒ زارع و ﺻﻨﻒ ﮐﺎرﮔﺮ‪ ،‬ﺣﻘﻮق ﮐﺎرﻓﺮﻣﺎﯾﺎن و اﻏﻨﯿﺎء‪ ،‬در ﻋﯿﻦ‬
> ‫ﺑﯿﺎن وﻇﺎﺋﻒ آﻧﺎن آﻣﺪه‪ .‬ﺣﻘﻮق و وﻇﺎﺋﻒ ﻣﻠﻮک و ﺳﻼﻃﯿﻦ‪ ،‬ﻓﺮﻣﺎﻧﺪﻫﺎن و رؤﺳﺎء‪،‬‬
> ‫ﻣﺴﺘﺨﺪﻣﯿﻦ و ﻋﻤّﺎل دوﻟﺖ‪ ،‬ﻋﻠﻤﺎ و روﺣﺎﻧﯿﻮن‪ ،‬وﮐﻼ‪ ،‬ﻗﻀﺎة‪ ،‬ﺑﺎﻟﺠﻤﻠﮥ ﻫﻤﻪ ﮔﺮوهﻫﺎ و‬
> ‫ﻗﺸﺮﻫﺎی دﯾﮕﺮ دﻗﯿﻘﺎً ﻣﺸﺨّﺺ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬و ﻋﻠﯽﻫﺬا ﺻﺤﯿﺢ اﺳﺖ ﮐﻪ دو ﻫﺪف‬
> ‫اﺻﻠﯽ اﯾﻦ دﯾﺎﻧﺖ را ﺑﺮﻗﺮاری ﺻﻠﺢ و وﺣﺪت از ﯾﮏ ﻃﺮف و ﻋﺪل و ﻣﻌﺪﻟﺖ از‬
> 
> ‫‪199‬‬
> ‫ﻣﻔﻬﻮم ﻋﺪل در آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﻛﺔ ﺑﻬﺎﺋﻲ‬                                 ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪١٠‬‬
> 
> ‫ﺳﻮی دﯾﮕﺮ ﺑﺪاﻧﯿﻢ‪ ،‬و در ﻋﯿﻦ ﺣﺎل ﻗﺎﺋﻞ ﺑﻪ آن ﺑﺎﺷﯿﻢ ﮐﻪ اﺳﺘﻘﺮار ﻋﺪل در ﺟﻬﺎن‬
> ‫وﺳﯿﻠﮥ ﺑﺴﯿﺎر ﻣﺆﺛّﺮ در اﻣﮑﺎن ﺗﺤﻘّﻖ وﺣﺪت و ﺻﻠﺢ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪ ،‬و ﺣﺘﯽ آن را ﺑﺎﯾﺪ‬
> ‫ﺷﺮط ﻻزم ﻣﺤﺴﻮب ﮐﺮد‪ ،‬ﭼﻨﺎن ﮐﻪ ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ در ﮐﻠﻤﺎت ﻓﺮدوﺳﯿﻪ ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ‪:‬‬
> ‫"ﺳﺮاج ﻋﺒﺎد داد اﺳﺖ‪ ،‬او را ﺑﻪ ﺑﺎدﻫﺎی ﻣﺨﺎﻟﻒ ﻇﻠﻢ و اﻋﺘﺴﺎف ﺧﺎﻣﻮش ﻣﻨﻤﺎﺋﯿﺪ‪ ،‬و‬
> ‫ﻣﻘﺼﻮد از آن ﻇﻬﻮر اﺗّﺤﺎد اﺳﺖ ﺑﯿﻦ ﻋﺒﺎد‪ .‬در اﯾﻦ ﮐﻠﻤﮥ ﻋﻠﯿﺎ ﺑﺤﺮ ﺣﮑﻤﺖ اﻟﻬﯽ‬
> ‫ﻣﻮّاج‪".‬‬
> 
> ‫ﻳﺎدداﺷﺖﻫﺎ‬
> ‫‪ .۱‬ﻳﻤﻼء اﻻرض ﻗﺴﻄﺎ و ﻋﺪﻻ ﮐﻤﺎ ﻣﻠﺌﺖ ﻇﻠﻤﺎ و ﺟﻮراً‪.‬‬
> ‫‪ .۲‬رﺟﻮع ﺷﻮد ﺑﻪ ﮐﺘﺎب ‪ ،Dictionnaire des Concepts Philosophiques‬ﻓﺮﻫﻨﮓ‬
> ‫ﻣﻔﺎﻫﯿﻢ ﻓﻠﺴﻔﯽ )ﺑﻪ ﻓﺮاﻧﺴﻪ(‪.‬‬
> ‫‪ .۳‬آراء ﻓﻼﺳﻔﮥ دﯾﮕﺮ ﭼﻮن ﻻﯾﺒﻨﯿﺰ و ﻫﮕﻞ در ﻣﻮرد ﻋﺪاﻟﺖ را در ﻫﻤﺎن ﮐﺘﺎب‬
> ‫ﻓﺮﻫﻨﮓ ﻣﻔﺎﻫﯿﻢ ﻓﻠﺴﻔﯽ ﻣﯽﺗﻮان ﯾﺎﻓﺖ‪.‬‬
> ‫‪ .۴‬ﯾﻌﻨﯽ وﻗﺘﯽ ﻣﺎ ﺑﺮ ﻋﺮش ﻋﺪل ﻣﺴﺘﻘﺮ ﺷﺪﯾﻢ ﻣﻤﮑﻨﺎت را ﺑﻪ ﮐﻠﻤﻪای از ﻧﺰد ﺧﻮﯾﺶ‬
> ‫ﺧﻠﻖ ﮐﺮدﯾﻢ‪.‬‬
> ‫‪ .۵‬ﻣﻔﻬﻮم اﯾﻦ ﺑﯿﺎن ﻣﺒﺎرک ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ ﭼﻨﯿﻦ ﺑﺎﺷﺪ ﮐﻪ دﯾﻦ ﺑﺎ ﺗﺄ ﮐﯿﺪ ﺑﺮ ﻣﺠﺎزات و‬
> ‫ﻣﮑﺎﻓﺎت اﺧﺮوی "ﺣﺼﻨﯽ ﻣﺘﯿﻦ از ﺑﺮای ﺣﻔﻆ و آﺳﺎﯾﺶ اﻫﻞ ﻋﺎﻟﻢ" اﺳﺖ‪ ،‬و "اﮔﺮ‬
> ‫ﺳﺮاج دﯾﻦ ﻣﺴﺘﻮر ﻣﺎﻧﺪ ﻫﺮج و ﻣﺮج راه ﯾﺎﺑﺪ‪ ،‬ﻧﯿّﺮ ﻋﺪل و اﻧﺼﺎف و آﻓﺘﺎب اﻣﻦ و‬
> ‫اﻃﻤﯿﻨﺎن از ﻧﻮر ﺑﺎز ﻣﺎﻧﺪ‪) ".‬ر‪.‬ک‪ .‬ﻟﻮح اﺷﺮاﻗﺎت(‬
> ‫‪ .۶‬آﻧﭽﻪ اﯾﻦ ﺗﻔﺴﯿﺮ را ﺗﺄﯾﯿﺪ ﻣﯽﮐﻨﺪ در ﻫﻤﺎن ﻟﻮح ﻣﺒﺎرک ﺑﯿﺎﻧﯽ از ﺟﻤﺎل ﻗﺪم اﺳﺖ‬
> ‫ﮐﻪ در آن ﻣﻘﺼﻮد از اﺗّﺤﺎد و اﺗّﻔﺎق را ﺗﻮﺿﯿﺢ داده‪ ،‬ﺑﻪ دﻧﺒﺎل آن ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ "اﯾﻦ‬
> ‫ﻣﻘﺎم اﻧﺪازه و ﻣﻘﺪار اﺳﺖ و ﻣﻘﺎم اﻋﻄﺎء ﮐﻞّ ذی ﺣﻖ ﺣﻘﻪ اﺳﺖ‪".‬‬
> ‫‪ .۷‬اﺻﻄﻼح ﻗﻤﯿﺺ و ﯾﺎ ﺟﺎﻣﻪ در آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ ﺑﻪ ﻓﺮاواﻧﯽ ﻣﯽآﯾﺪ و ﺑﻌﯿﺪ‬
> ‫ﻧﯿﺴﺖ ﮐﻪ ﺳَﻤﺒﻮﻟﯿﺴﻢ ﭘﯿﺮﻫﻦ و ﭘﯿﺮﻫﻦ ﯾﻮﺳﻒ در ﻗﺮآن ﻣﻮرد ﻋﻨﺎﯾﺖ ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ‬
> ‫ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺣﺘﯽ ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ ﮐﯿﺶ ﯾﺰدان را ﺟﺎﻣﻪای ﺑﺮ ﺗﻦ ﺑﺸﺮﯾّﺖ داﻧﺴﺘﻪاﻧﺪ ﮐﻪ‬
> ‫ﻫﺮﮔﺎه ﮐﻬﻨﻪ ﺷﻮد ﺑﺎﯾﺪ او را ﺑﻪ ﺟﺎﻣﮥ ﺗﺎزه آراﺳﺖ‪.‬‬
> 
> ‫‪200‬‬
> ‫ﻣﻔﻬﻮم ﻋﺪل در آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﻛﺔ ﺑﻬﺎﺋﻲ‬                          ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪١٠‬‬
> 
> ‫ﻣﻨﺎﺑﻊ و ﻣﺂﺧﺬ‬
> ‫ﻋﻼوه ﺑﺮ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﺬﮐﻮر در ﺧﻮد ﻣﺘﻦ ﻣﯽﺗﻮان ﺑﻪ ﮐﺘﺎب ﺻﺮﯾﺮات‪ ،‬ﺗﺄﻟﯿﻒ آﻗﺎی ﺻﺎدق‬
> ‫ﻋﺮﻓﺎﻧﯿﺎن‪ ،‬از اﻧﺘﺸﺎرات اﯾﻤﺠﺰ اﯾﻨﺘﺮﻧﺸﻨﺎل )‪ ،(Images International‬ﺳﺎل ‪،۲۰۰۱‬‬
> ‫ﺻﻔﺤﺎت ‪ ۱۳۴–۱۱۹‬ﮐﻪ ﻧﻮﻋﯽ راﻫﻨﻤﺎی ﻓﺸﺮدۀ ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ و ﺗﺤﻘﯿﻖ اﺳﺖ ﻣﺮاﺟﻌﻪ ﮐﺮد‪.‬‬
> 
> ‫‪201‬‬
> ‫دﺳﺘﻮر ﺗﻌﺪﻳﻞ ﻣﻌﻴﺸﺖ در آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‬                 ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫دﺳﺘﻮر ﺗﻌﺪﻳﻞ ﻣﻌﻴﺸﺖ در آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‬
> 
> ‫ﺷﺎﭘﻮر راﺳﺦ‬
> ‫ﻣﻘﺪّﻣﻪ‬
> ‫در ﻓﺮﻫﻨﮓ ﻓﺎرﺳﯽ دﮐﺘﺮ ﻣﻌﯿﻦ ﻟﻐﺖ ﺗﻌﺪﯾﻞ ﭼﻨﯿﻦ ﻣﻌﻨﯽ ﺷﺪه اﺳﺖ‪" :‬راﺳﺖ‬
> ‫ﮐﺮدن‪ ،‬ﻣﻌﺘﺪل ﮐﺮدن‪ ،‬ﺑﻪ ﺣﺪّ وﺳﻂ آوردن‪ ،‬ﺗﻘﺴﯿﻢ ﮐﺮدن از روی ﻋﺪاﻟﺖ‪،‬‬
> ‫راﺳﺘﮑﺎر ﺧﻮاﻧﺪن‪ ،‬ﯾﺎری داﺷﺘﻦ‪ ".‬از ﻣﻌﺎﻧﯽ ﻣﺬﮐﻮر آﻧﭽﻪ در ﺗﻌﻠﯿﻢ ﺣﻀﺮت‬
> ‫ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‪ ،‬ﯾﻌﻨﯽ ﺗﻌﺪﯾﻞ ﻣﻌﯿﺸﺖ‪ ،‬ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ اﺳﺖ ﻫﻤﺎن ﻋﺎدﻻﻧﻪﮐﺮدن ﻣﻌﯿﺸﺖ‬
> ‫ﻫﻤﮕﺎن اﺳﺖ‪ .‬ﻣﻌﺎش ﯾﺎ ﻣﻌﯿﺸﺖ ﺑﻪ ﻣﻌﻨﺎی "آﻧﭽﻪ ﺑﻪ وﺳﯿﻠﮥ آن اﻣﺮار ﻣﻌﺎش‬
> ‫ﮐﻨﻨﺪ" ﺛﺒﺖ ﺷﺪه‪ .‬ﭘﺲ ﺗﻌﺪﯾﻞ ﻣﻌﯿﺸﺖ ﺑﺪﯾﻦ ﻣﻌﻨﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻫﻤﮥ ﻣﺮدم از‬
> ‫اﻣﮑﺎﻧﺎت ﻣﺎﻟﯽ و اﻗﺘﺼﺎدی ﻋﺎدﻻﻧﻪای ﺑﺮﺧﻮردار ﺷﻮﻧﺪ و در ﻧﺘﯿﺠﻪ زﻧﺪﮔﯽ ﺧﻮد‬
> ‫را ﺑﺎ آﺳﻮدﮔﯽ ﮔﺬراﻧﻨﺪ‪ .‬در زﺑﺎﻧﻬﺎی ﻏﺮﺑﯽ اﯾﻦ ﺗﻌﻠﯿﻢ ﻣﺒﺎرک ﺑﻪ اﯾﻦ ﺻﻮرت‬
> ‫ﺗﺮﺟﻤﻪ ﺷﺪه‪" :‬اﻟﻐﺎء و ﺣﺬف ﻓﻘﺮ ﻣﻔﺮط و ﺛﺮوت ﻣﻔﺮط‪ ،‬ﯾﻌﻨﯽ ﺑﻪ ﺣﺪّ وﺳﻂ‬
> ‫آوردن ﻣﻌﯿﺸﺖ ﻣﺮدم‪ "،‬ﮐﻪ ﺑﺎ ﻣﻌﻨﺎی دﯾﮕﺮی ﮐﻪ از ﺗﻌﺪﯾﻞ ﻣﻌﯿﺸﺖ ﮔﻔﺘﯿﻢ دﻗﯿﻘﺎً‬
> ‫ﻣﻨﻄﺒﻖ ﻧﯿﺴﺖ و ﺗﻨﻬﺎ ﯾﮑﯽ از اﻗﺪاﻣﺎﺗﯽ را ﮐﻪ در ﺟﻬﺖ ﺗﻌﺪﯾﻞ ﻣﻌﯿﺸﺖ ﺑﺎﯾﺪ‬
> ‫اﻧﺠﺎم داد‪ ،‬ﯾﻌﻨﯽ رﯾﺸﻪﮐﻨﯽ ﻓﻘﺮ و ﮐﺎﺳﺘﻦ از ﺗﻤﺮﮐﺰ ﺛﺮوت در دﺳﺖﻫﺎی ﻣﻌﺪود‬
> ‫را ﺑﯿﺎن ﻣﯽﮐﻨﺪ‪.‬‬
> ‫درﺳﺖ اﺳﺖ ﮐﻪ دﯾﺎﻧﺖ ﺑﻬﺎﺋﯽ ﯾﮏ ﻧﺤﻠﮥ اﻗﺘﺼﺎدی ﻧﯿﺴﺖ‪ ،‬اﻣّﺎ ﺑﻪ اﻋﺘﻘﺎد‬
> ‫ﻧﮕﺎرﻧﺪۀ اﯾﻦ ﺳﻄﻮر ﭼﻪ در ﺳﻄﺢ ﮐﻼن و ﭼﻪ در ﺳﻄﺢ ﺧُﺮد و ﺟُﺰء ﺣﺎوی‬
> ‫راﻫﻨﻤﺎﺋﯽﻫﺎﺋﯽ در زﻣﯿﻨﮥ ﺗﻮزﯾﻊ ﺛﺮوت و درآﻣﺪ و ﺗﻌﺪﯾﻞ ﻣﻌﯿﺸﺖ اﺳﺖ ﮐﻪ‬
> ‫‪۱‬‬
> ‫ﺑﯽﮔﻤﺎن آن را در ﺣﻮزۀ ﻣﻘﺎﯾﺴﻪ ﺑﺎ ﻫﺮ ﻓﻠﺴﻔﻪای در ﻋﺎﻟﻢ اﻗﺘﺼﺎد ﻗﺮار ﻣﯽدﻫﺪ‪.‬‬
> 
> ‫دﯾﺎﻧﺖ و اﻗﺘﺼﺎد‬
> ‫ﺳﺆاﻟﯽ ﮐﻪ ﻧﺎﭼﺎر ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ ﻫﺮ ﻣﺘﻔﮑّﺮی ﻣﯽرﺳﺪ اﯾﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ دﯾﻦ ﺑﺎ اﻣﻮر‬
> ‫روﺣﺎﻧﯽ ﺳﺮ و ﮐﺎر دارد و ارﺗﺒﺎط آن ﺑﺎ دﻧﯿﺎی ﻣﺎدّی و اﻗﺘﺼﺎدی ﭼﯿﺴﺖ و ﭼﻪ‬
> 
> ‫‪202‬‬
> ‫دﺳﺘﻮر ﺗﻌﺪﻳﻞ ﻣﻌﻴﺸﺖ در آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‬               ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ ﺑﺎﺷﺪ؟ ﭘﺎﺳﺦ اﺟﻤﺎﻟﯽ اﯾﻦ ﺳﺆال آن اﺳﺖ ﮐﻪ اﺻﻮﻻً ﻣﻮﺿﻮع اﻗﺘﺼﺎد‬
> ‫– ﻫﺮﭼﻨﺪ ﻫﻤﮥ ادﯾﺎن ﺗﺄﺛﯿﺮات ﻣﻬﻤّﯽ ﺑﺮ ﺗﻮﻟﯿﺪ ﯾﺎ ﺗﻮزﯾﻊ ﯾﺎ ﻣﺼﺮف ﺛﺮوت‬
> ‫داﺷﺘﻪاﻧﺪ – اﻣّﺎ ﮐﻤﺘﺮ ﻣﻮرد ﺑﺤﺚ و ﻓﺤﺺ ﮐﺘﺐ ﻣﻘﺪّﺳﻪ ﺑﻮده و در ﻣﺠﻤﻮع‬
> ‫ﻣﯽﺗﻮان ﮔﻔﺖ ﺟﺰ آﺋﯿﻦ زردﺷﺘﯽ ﮐﻪ ﺑﻪ آﺑﺎداﻧﯽ ﺟﻬﺎن ﻧﻈﺮ ﻣﺜﺒﺘﯽ دارد‪ ،‬اﻏﻠﺐ‬
> ‫ادﯾﺎن‪ ،‬از ﺑﻮداﺋﯽ و ﻣﺴﯿﺤﯽ و ﻏﯿﺮ آن‪ ،‬ﺑﯿﺸﺘﺮ ﺗﻮﺟّﻪ ﺑﻪ ﺟﻬﺎن روﺣﺎﻧﯿﺖ را ﺗﺸﻮﯾﻖ‬
> ‫ﮐﺮدهاﻧﺪ‪ .‬ﺣﺪﯾﺚ ﻣﺤﻤّﺪی "اﻟﻔﻘﺮ ﻓﺨﺮی" زﻣﯿﻨﻪﺳﺎز ﻇﻬﻮر ﻋﺮﻓﺎن در اﺳﻼم ﺑﻪ‬
> ‫ﺻﻮرت زُﻫﺪ و ﺗﺮک دﻧﯿﺎ در ﻗﺮن دوم ﻫﺠﺮی ﺷﺪ‪ .‬ﺣﻀﺮت ﻣﺴﯿﺢ ورود اﻏﻨﯿﺎء‬
> ‫ﺑﻪ ﻣﻠﮑﻮت ﺧﺪا را ﭼﻮن ﮔﺬﺷﺘﻦ ﺷﺘﺮ از ﺳﻮراخ ﺳﻮزن دﺷﻮار ﻣﯽدﯾﺪﻧﺪ‪ .‬اﻣّﺎ در‬
> ‫آﺋﯿﻦ ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺮای اوّل ﺑﺎر در ﺗﺎرﯾﺦ اوّﻻً ﮐﺴﺐ و ﺗﺤﺼﯿﻞ‬
> ‫ﺛﺮوت‪ ،‬از ﻃُﺮُق ﻣﺸﺮوع‪ ،‬ﺗﻮﺻﯿﻪ و ﺣﺘﯽ ﺗﺠﻠﯿﻞ ﺷﺪه اﺳﺖ؛ ﺛﺎﻧﯿ ًﺎ اﺻﻮل و‬
> ‫رﻫﻨﻤﻮدﻫﺎﺋﯽ در ﻣﻮرد ﺗﻮﻟﯿﺪ‪ ،‬ﺗﻮزﯾﻊ‪ ،‬و ﺣﺘﯽ ﺟﺮﯾﺎن و ﻣﺼﺮف ﺛﺮوت در آﺛﺎر‬
> ‫ﻣﺒﺎرﮐﻪ ﻣﺬﮐﻮر آﻣﺪه؛ و ﺛﺎﻟﺜ ًﺎ ﺟﻬﺎن آﯾﻨﺪه ﺑﻪ ﺻﻮرت دﻧﯿﺎﺋﯽ ﺑﻬﺮهﻣﻨﺪ از رﻓﺎه‬
> ‫ﻣﺎدی و آﺳﻮده از ﺗﻔﺎوت ﻓﺎﺣﺶ ﻣﯿﺎن ﻓﻘﺮا و اﻏﻨﯿﺎء )ر‪.‬ک‪ .‬ﺗﻮﻗﯿﻊ ‪ ۱۹۳۶‬ﺗﻮﻟّﺪ‬
> ‫ﻣﺪﻧﯿّﺖ ﺟﻬﺎﻧﯽ( ﺗﻮﺻﯿﻒ و ﺗﺼﻮﯾﺮ ﺷﺪه اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫اﻋﻼم اﺻﻞ ﺗﻌﺪﯾﻞ ﻣﻌﯿﺸﺖ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﯾﮑﯽ از ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ اﺳﺎﺳﯽ ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ‬
> ‫ﺑﺴﯿﺎر ﻣﺪﯾﻮن ﺷﺨﺺ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء اﺳﺖ‪ ،‬و در اﯾﻦ ﻣﻮرد ﺑﯿﺎن ﺣﻀﺮت‬
> ‫وﻟﯽ اﻣﺮاﻟﻠّﻪ در ﺗﻮﻗﯿﻊ دور ﺑﻬﺎﺋﯽ ﺻﺎدق اﺳﺖ ﮐﻪ ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ در ﻣﻮاردی ﺣﻀﺮت‬
> ‫ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء در راﺑﻄﮥ روﺣﺎﻧﯽ ﺑﺎ ﻣﻈﻬﺮ وﺣﯽ از ﻣﻘﺎم ﺗﺒﯿﯿﻦ ﺻﺮف ﻓﺮاﺗﺮ رﻓﺘﻪاﻧﺪ‪،‬‬
> ‫زﯾﺮا ﻫﺮﭼﻨﺪ ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ ﺑﻪ ﻟﺰوم ﺗﻮﺟّﻪ ﺑﻪ ﻓﻘﺮا و ﺻﺮف ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﺨﺼﻮص‬
> ‫ﺟﻨﮓ ﺑﻪ رﻓﺎه ﻣﺮدم و ﻧﻈﺎﺋﺮ آن ﺗﻮﺟّﻪ ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ‪ ،‬اﻣّﺎ ﺗﺸﺮﯾﺢ اﺻﻞ ﺗﻌﺪﯾﻞ‬
> ‫ﻣﻌﯿﺸﺖ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﯾﮑﯽ از ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ اﺳﺎﺳﯿّﮥ اﻣﺮ ﻣﺒﺎرک رﻫﯿﻦ ﮐﻼم ﻣﻠﻬﻢ ﺣﻀﺮت‬
> ‫ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫ﻗﺒﻼً ﺑﺎﯾﺪ ﻣﺘﺬﮐّﺮ ﺷﺪ ﮐﻪ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء در ﻣﻮاردی ذﮐﺮ "ﺣﻞ ﻣﺴﺎﺋﻞ ﯾﺎ‬
> ‫ﻣﺸﺎﮐﻞ اﻗﺘﺼﺎدی" را ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ‪ ،‬وﻟﯽ ﺗﻮﺟّﻪ ﺑﯿﺸﺘﺮ ﺑﻪ ﻗﻀﯿﮥ ﺗﻮزﯾﻊ ﺛﺮوت ﺑﻮده‬
> ‫اﺳﺖ‪ ،‬ﭼﻨﺎن ﮐﻪ ﺧﻮاﻫﯿﻢ دﯾﺪ‪ ،‬و ﻣﺒﺎﺣﺚ دﯾﮕﺮ اﻗﺘﺼﺎد در ﻣﺮﺗﺒﮥ دوم ﻣﻮرد ﺗﺄ ﮐﯿﺪ‬
> ‫ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ‪ .‬ﻣﺜﻼً در ﻣﺒﺤﺚ ﺗﻮﻟﯿﺪ‪ ،‬وﺟﻮب ﮐﺎر‪ ،‬ﻣﻨﻊ ﺗﮑﺪّی‪ ،‬اﻫ ّﻤﯿّﺖ اﺧﺘﺼﺎص‬
> ‫ﻋﻠﻢ و ﺗﺤﻘﯿﻖ ﺑﻪ ﺑﻬﺒﻮد ﺣﯿﺎت ﺑﺸﺮ‪ ،‬اوﻟﻮﯾﺖ ﮐﺸﺎورزی‪ ،‬ﻋﻨﻮان ﺷﺪه و در ﻣﺒﺤﺚ‬
> 
> ‫‪203‬‬
> ‫دﺳﺘﻮر ﺗﻌﺪﻳﻞ ﻣﻌﻴﺸﺖ در آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‬                 ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺟﺮﯾﺎن ﺛﺮوت‪ ،‬ﺟﻮاز رﺑﺢ ﻋﺎدﻻﻧﻪ و اﺗّﺨﺎذ ﭘﻮل ﺑﯿﻦاﻟﻤﻠﻠﯽ ﺗﺼﺮﯾﺢ ﺷﺪه و در‬
> ‫ﻣﻘﻮﻟﮥ ﻣﺼﺮف ﺛﺮوت ﺑﻪ اﺻﻮل اﺧﻼﻗﯽ ﭼﻮن ﺳﺎدﮔﯽ زﻧﺪﮔﯽ و ﻗﺒﻮل اﺻﻞ‬
> ‫ﻗﻨﺎﻋﺖ و اﺣﺘﺮاز از ﻣﺼﺎرف زﯾﺎنﺧﯿﺰ اﻋﺘﻨﺎ ﺷﺪه‪ .‬اﻣّﺎ ﺑﯿﺸﺘﺮ ﺗﻌﻠﯿﻤﺎت اﻗﺘﺼﺎدی‬
> ‫اﻣﺮ ﻣﺒﺎرک ﮔِﺮ ِد ﻗﻀﯿﮥ ﺗﻮزﯾﻊ ﻋﺎدﻻﻧﮥ ﺛﺮوت‪ ،‬ﮐﻪ اﻫ ّﻢ ﻣﺒﺎﺣﺚ اﺳﺖ‪ ،‬ﻣﯽﮔﺮدد‪ ،‬و‬
> ‫در ﻧﺘﯿﺠﻪ ﻧﻤﯽﺗﻮان اﻣﺮ ﻣﺒﺎرک را ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﯾﮏ ﺳﯿﺴﺘﻢ اﻗﺘﺼﺎدی در ﻣﻘﺎﺑﻞ‬
> ‫ﺳﯿﺴﺘﻢﻫﺎی دﯾﮕﺮ ﻧﻈﺮی در اﯾﻦ ﻋﺼﺮ ﻋﻨﻮان ﮐﺮد‪.‬‬
> ‫ﻣﻌﺬﻟﮏ ﺑﺎﯾﺪ ﺗﻮﺟّﻪ ﮐﺮد ﮐﻪ اﻣﺮ ﻣﺒﺎرک ﻫﻢ اﺷﺎرات و ﻫﺪاﯾﺖﻫﺎﺋﯽ در زﻣﯿﻨﮥ‬
> ‫ﻣﯿﮑﺮواﮐﻮﻧﻮﻣﯽ )اﻗﺘﺼﺎد ﺧُﺮد( دارد و ﻫﻢ ﺣﺎوی ﻧﻈﺮﮔﺎﻫﯽ در ﻣﻮرد‬
> ‫ﻣﺎﮐﺮواﮐﻮﻧﻮﻣﯽ )اﻗﺘﺼﺎد ﮐﻼن( اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫ﻼ ﯾﺎدآوری ﻣﯽﺷﻮد‪:‬‬‫رﺋﻮس ﻣﺒﺎﺣﺜﯽ ﮐﻪ در اﯾﻦ ﮔﻔﺘﺎر ﻋﻨﻮان ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ ذﯾ ً‬
> ‫‪ -۱‬ﺗﻌﺪﯾﻞ ﻣﻌﯿﺸﺖ‪ ،‬ﺟﻠﻮهای از ﺟﻠﻮهﻫﺎی ﻇﻬﻮر ﻋﺪل اﻟﻬﯽ‪.‬‬
> ‫‪ -۲‬راهﻫﺎی ﺣﺼﻮل ﺗﻌﺪﯾﻞ ﻣﻌﯿﺸﺖ از ﻣﻨﻈﺮ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء و ﺳﻮاﺑﻖ آن در‬
> ‫آﺛﺎر ﺟﻤﺎل اﺑﻬﲐ‪.‬‬
> ‫‪ -۳‬ﺗﻔﺎوتﻫﺎی اﻣﺮ ﻣﺒﺎرک ﺑﺎ ﻣﮑﺎﺗﺐ ﻋﻤﺪۀ اﻗﺘﺼﺎدی ﻋﺼﺮ ﺣﺎﺿﺮ‪ ،‬ﭼﻮن‬
> ‫ﺳﻮﺳﯿﺎﻟﯿﺴﻢ و ﻟﯿﺒﺮاﻟﯿﺴﻢ‪.‬‬
> ‫‪ -۴‬ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺑﻬﺎﺋﯽ ﭘﺎﯾﻪﮔﺬار ﯾﮏ اﻗﺘﺼﺎد ﺟﻬﺎﻧﯽ اﺳﺖ‪.‬‬
> 
> ‫ﺗﻌﺪﯾﻞ ﻣﻌﯿﺸﺖ‪ ،‬ﺟﻠﻮهای از ﺟﻠﻮهﻫﺎی ﻇﻬﻮر ﻋﺪل اﻟﻬﯽ‬
> ‫ﺑﯽﮔﻤﺎن اﻣﺮ ﻣﺒﺎرک دو ﻫﺪف اﺻﻠﯽ دارد‪ ،‬ﯾﮑﯽ اﺗّﺤﺎد ﻋﺎﻟﻢ و دﯾﮕﺮی ﺗﺤﻘّﻖ‬
> ‫ﻋﺪل و ﻋﺪاﻟﺖ در ﺣﯿﺎت ﺑﺸﺮ‪ .‬در ﻟﻮﺣﯽ ﻣﺼﺪّر ﺑﻪ "ﯾﺎ ﻋﺒﺪاﻟﻠّﻪ ﻣﻈﻠﻮم ﻋﺎﻟﻢ‬
> ‫ﺟﻤﯿﻊ اﻣﻢ را در ﮐﻞّ اوان و اﺣﯿﺎن ﺑﻪ ﺣﻖّ دﻋﻮت ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ ‪ "...‬ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪" :‬و‬
> ‫ﻣﻘﺼﻮد از اﯾﻦ ﻇﻬﻮر آن ﮐﻪ ﺳﺤﺎب ﻇﻠﻢ ﻣﺮﺗﻔﻊ ﺷﻮد و آﻓﺘﺎب ﻋﺪل از ﺧﻠﻒ‬
> ‫ﺣﺠﺎب اﺷﺮاق ﻧﻤﺎﯾﺪ ﺗﺎ ﺟﻤﯿﻊ اﻫﻞ ﻋﺎﻟﻢ در ﻣﻬﺪ اﻣﻦ و اﻣﺎن ﺳﺎﮐﻦ و ﻣﺴﺘﺮﯾﺢ‬
> ‫ﺷﻮﻧﺪ‪) ".‬درﯾﺎی داﻧﺶ‪ ،‬ص‪ (۱۰۸‬و ﻧﯿﺰ ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ "ﻗﻞ اﻧّﻪ ﻇﻬﺮ ﺑﻌﺪل ﺗﺰﯾّﻦ ﺑﻪ‬
> ‫اﻟﻌﺎﻟﻢ و اﻟﻘﻮم اﮐﺜﺮﻫﻢ ﻣﻦ اﻟﻨﺎﺋﻤﯿﻦ" )از ﺗﻮﻗﯿﻊ ﻇﻬﻮر ﻋﺪل اﻟﻬﯽ(‬
> ‫ﻓﯽاﻟﺤﻘﯿﻘﻪ وﻋﺪۀ آن ﺣﻀﺮت ﺗﺤﻘّﻖ ﻋﺪل در ﻫﻤﮥ زﻣﯿﻨﻪﻫﺎی ﺣﯿﺎت ﺑﺸﺮی‬
> ‫اﺳﺖ‪ ،‬از اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ–ﺳﯿﺎﺳﯽ–ﺣﻘﻮﻗﯽ–اﺧﻼﻗﯽ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺗﺎ زﻣﯿﻨﮥ زﻧﺪﮔﯽ ﻣﺎدّی و‬
> ‫اﻗﺘﺼﺎدی‪ .‬و ﻣﻌﻨﯽ ﺗﺤﻘّﻖ ﻋﺪل در زﻣﯿﻨﮥ ﻣﺎدی و اﻗﺘﺼﺎدی ﻫﻤﺎن ﺗﻌﺪﯾﻞ‬
> 
> ‫‪204‬‬
> ‫دﺳﺘﻮر ﺗﻌﺪﻳﻞ ﻣﻌﻴﺸﺖ در آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‬                     ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﻣﻌﯿﺸﺖ اﺳﺖ ﮐﻪ در ﺗﺸﺮﯾﺢ و ﺗﻮﺿﯿﺢ آن ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﭼﻨﯿﻦ ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ‬
> ‫)ر‪.‬ک‪ .‬ﭘﯿﺎم ﻣﻠﮑﻮت‪ .‬ﺻﻔﺤﺎت ‪ ۱۲۴‬ﺗﺎ ‪ ۱۵۱‬ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺗﻌﺪﯾﻞ ﻣﻌﯿﺸﺖ اﺳﺖ‪:(.‬‬
> ‫اﻟﻒ – ﻣﻌﻨﯽ ﺗﻌﺪﯾﻞ ﻣﻌﯿﺸﺖ‬
> ‫"از ﺟﻤﻠﻪ اﺳﺎس ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ ﺗﻌﺪﯾﻞ ﻣﻌﯿﺸﺖ اﺳﺖ‪ .‬ﻃﺒﻘﺎت ﻧﺎس ﻣﺨﺘﻠﻔﻨﺪ‪ ،‬ﺑﻌﻀﯽ‬
> ‫در ﻧﻬﺎﯾﺖ ﻏﻨﺎ ﻫﺴﺘﻨﺪ‪ ،‬ﺑﻌﻀﯽ در ﻧﻬﺎﯾﺖ ﻓﻘﺮ ‪ ...‬ﻟﺬا اﺻﻼح ﻣﻌﯿﺸﺖ از ﺑﺮای‬
> ‫ﺑﺸﺮ ﻻزم‪ ،‬ﻧﻪ آن ﮐﻪ ﻣﺴﺎوات ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ اﺻﻼح ﻻزم اﺳﺖ و اﻻّ ﻣﺴﺎوات‬
> ‫ﻣﻤﮑﻦ ﻧﯿﺴﺖ‪ ،‬ﻧﻈﺎم ﻋﺎﻟﻢ ﺑﻬﻢ ﻣﯽﺧﻮرد‪ .‬ﻧﻈﻢ ﻋﺎﻟﻢ ﭼﻨﯿﻦ اﻗﺘﻀﺎ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ ﮐﻪ‬
> ‫ﻃﺒﻘﺎت ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻧﻤﯽﺷﻮد ﺑﺸﺮ ﯾﮑﺴﺎن ﺑﺎﺷﺪ ‪...‬‬
> ‫ﺟﺎﺋﺰ ﻧﯿﺴﺖ ﮐﻪ ﺑﻌﻀﯽ در ﻧﻬﺎﯾﺖ ﻏﻨﺎ ﺑﺎﺷﻨﺪ و ﺑﻌﻀﯽ در ﻧﻬﺎﯾﺖ ﻓﻘﺮ‪ .‬ﺑﺎﯾﺪ‬
> ‫اﺻﻼح ﮐﺮد و ﭼﻨﺎن ﻗﺎﻧﻮﻧﯽ ﮔﺬاﺷﺖ ﮐﻪ از ﺑﺮای ﮐﻞّ وﺳﻌﺖ و رﻓﺎﻫﯿّﺖ ﺑﺎﺷﺪ‪،‬‬
> ‫ﻧﻪ ﯾﮑﯽ ﺑﻪ ﻓﻘﺮ ﻣﺒﺘﻼ‪ ،‬و ﻧﻪ ﯾﮑﯽ ﻧﻬﺎﯾﺖ ﻏﻨﺎ را داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪".‬‬
> ‫ب – وﺳﺎﺋﻞ ﺗﻌﺪﯾﻞ ﻣﻌﯿﺸﺖ‬
> ‫"اﯾﻦ را ﺑﺎﯾﺪ ﺑﻪ ﻗﻮاﻧﯿﻦ اﺟﺮا ﮐﺮد‪ :‬ﻧﻔﻮس اﻏﻨﯿﺎء ﺑﺎﯾﺪ ﺧﻮدﺷﺎن زﯾﺎدی ﻣﺎل ﺧﻮد‬
> ‫را ﺑﻪ ﻓﻘﺮا اﻧﻔﺎق ﮐﻨﻨﺪ و ﻫﻢ ﭼﻨﯿﻦ ﻗﻮاﻧﯿﻦ ﻣﻤﻠﮑﺖ ﺑﺎﯾﺪ ﻧﻮﻋﯽ ﺑﺎﺷﺪ ﮐﻪ ﺑﻪ‬
> ‫ﻣﻮﺟﺐ ﺷﺮﯾﻌﺖاﻟﻠّﻪ‪ ،‬ﻫﺮ ﮔﻮﻧﻪ آﺳﺎﯾﺶ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪) ".‬ص‪(۱۳۵‬‬
> ‫ج – ﻫﺪف‬
> ‫"ﺑﺎﯾﺪ ﮐﻮﺷﯿﺪ ﺗﺎ ﻧﻮع اﻧﺴﺎن ﺳﻌﺎدت اﺑﺪی ﯾﺎﺑﺪ‪ .‬ﻗﻮاﻋﺪی در اﯾﻦ ﺧﺼﻮص ﻻزم‬
> ‫ﮐﻪ ﻫﻢ ﻣﺮاﺗﺐ درﺟﺎت و ﻃﺒﻘﺎت ﺑﺎﻗﯽ ﻣﺎﻧﺪ و ﻫﻢ اﻓﺮاد ﻫﯿﺌﺖ اﺟﺘﻤﺎﻋﯿﻪ در‬
> ‫ﮐﻤﺎل آﺳﺎﯾﺶ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪".‬‬
> 
> ‫راهﻫﺎی ﺣﺼﻮل ﺗﻌﺪﯾﻞ ﻣﻌﯿﺸﺖ‬
> ‫در اﯾﻦ ﻣﻮرد ﺑﺎز ﺑﯿﺎﻧﺎت ﻣﺒﺎرﮐﮥ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء راﻫﻨﻤﺎی ﻣﺎﺳﺖ‪ .‬ﻧﮑﺎت‬
> ‫ﻣﻬﻤّﻪ را ﺑﻪ ﻧﻘﻞ ﻣﻨﺘﺨﺒﺎﺗﯽ از ﺳﺨﻨﺎن آن ﺣﻀﺮت ﯾﺎدآور ﻣﯽﺷﻮﯾﻢ‪.‬‬
> ‫)‪ (۱‬ﯾﮑﯽ از ﻣﻬﻤّﺘﺮﯾﻦ اﻟﻮاح ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء در اﯾﻦ ﻣﻮرد ﻫﻤﺎن اﺳﺖ ﮐﻪ در‬
> ‫ﺳﻔﺮﻧﺎﻣﮥ ﺟﻠﺪ اوّل‪ ،‬ص‪ ،۱۸۹‬و در ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ ﭘﯿﺎم ﻣﻠﮑﻮت‪ ،‬آﻣﺪه ﮐﻪ ﺗﺄﻣﯿﻦ ﺣﺪّ‬
> ‫اﻗﻞ ﻣﻌﯿﺸﺖ ﺑﺮای ﻫﻤﮕﺎن اﺳﺖ‪ .‬اﯾﻦ ﻟﻮح ﺑﻪ ﻣﯿﺴﯿﺰ ﭘﺎرﺳﻨﺰ در دوﺑﻠﯿﻦ ﺧﻄﺎب‬
> ‫ﺷﺪه و در آن‪ ،‬ﺑﺎ ﺗﻮﺟّﻪ ﺑﻪ آﻧﭽﻪ ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ در ﺑﺎرۀ زراﻋﺖ و زارﻋﺎن در‬
> ‫‪205‬‬
> ‫دﺳﺘﻮر ﺗﻌﺪﻳﻞ ﻣﻌﻴﺸﺖ در آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‬                 ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﻟﻮح دﻧﯿﺎ ﻓﺮﻣﻮده ﺑﻮدﻧﺪ‪ ۲،‬ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪" :‬اﯾﻦ ﻣﺴﺄﻟﮥ اﻗﺘﺼﺎدی ﺟﺰ ﺑﻪ ﻣﻮﺟﺐ اﯾﻦ‬
> ‫ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺣﻞّ ﺗﺎم ﻧﯿﺎﺑﺪ ‪ ...‬و آن اﯾﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ اﯾﻦ ﻣﺴﺄﻟﮥ اﻗﺘﺼﺎد را ﺑﺎﯾﺪ از دﻫﻘﺎن‬
> ‫اﺑﺘﺪا ﻧﻤﻮد ﺗﺎ ﻣﻨﺘﻬﯽ ﺑﻪ اﺻﻨﺎف دﯾﮕﺮ ﮔﺮدد‪ ،‬زﯾﺮا ﻋﺪد دﻫﻘﺎن ﺑﺮ ﺟﻤﯿﻊ اﺻﻨﺎف‬
> ‫ﻣﻀﺎﻋﻒ اﺳﺖ ‪ ...‬و دﻫﻘﺎن اوّل ﻋﺎﻣﻞ اﺳﺖ در ﻫﯿﺌﺖ اﺟﺘﻤﺎﻋﯿﻪ‪ ".‬ﺑﻪ ﻣﻮﺟﺐ‬
> ‫ﻟﻮح ﻣﺬﮐﻮر ﺑﺎﯾﺪ در ﻫﺮ ﻗﺮﯾﻪای اﻧﺠﻤﻨﯽ و ﻣﺨﺰن ﯾﺎ ﺻﻨﺪوﻗﯽ ﻋﻤﻮﻣﯽ ﺗﺄﺳﯿﺲ‬
> ‫ﺑﺸﻮد ﺑﺎ ﻫﻔﺖ ﻧﻮع واردات و ﻫﻔﺖ ﻧﻮع ﻣﺼﺎرف‪ ،‬و از ﺟﻤﻠﻪ واردات‪،‬‬
> ‫واردات ﻋﺸﺮﯾﻪ‪ ،‬ﯾﻌﻨﯽ ﻣﺎﻟﯿﺎت ﺗﺼﺎﻋﺪی ﺑﺮ اﺿﺎﻓﮥ درآﻣﺪ اﺳﺖ )اﺿﺎﻓﮥ درآﻣﺪ‬
> ‫اﻏﻨﯿﺎء‪ ،‬ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر اﮐﻤﺎل ﻣﻌﯿﺸﺖ ﺿﺮورﯾﮥ ﻓﻘﺮا( و از ﺟﻤﻠﻪ ﻣﺼﺎرف ﻫﻤﺎن رﻓﻊ‬
> ‫اﺣﺘﯿﺎﺟﺎت ﺿﺮورﯾﮥ ﻋﺎﻣﮥ ﻣﺮدم اﺳﺖ‪ ،‬ﮐﻪ اﮔﺮ ﺷﺨﺼﯽ ﮐﺎر ﮐﺮد و در ﮐﺎر ﻗﺼﻮر‬
> ‫ﻧﻨﻤﻮد‪ ،‬ﻣﻌﺬﻟﮏ ﮐِﺸﺘَﺶ ﺑﺮﮐﺘﯽ ﻧﯿﺎﻓﺖ و اﺣﺘﯿﺎﺟﺎت ﺿﺮورﯾﻪاش ﺗﺄﻣﯿﻦ ﻧﺸﺪ‪ ،‬اﯾﻦ‬
> ‫ﺷﺨﺺ را ﺑﺎﯾﺪ از ﻣﺨﺰن ﻋﻤﻮﻣﯽ ﻣﻌﺎوﻧﺖ )اﻋﺎﻧﺖ( ﻧﻤﻮد "ﺗﺎ ﻣﺤﺘﺎج ﻧﻤﺎﻧﺪ و ﺑﻪ‬
> ‫راﺣﺖ زﻧﺪﮔﺎﻧﯽ ﻧﻤﺎﯾﺪ‪ ".‬ﻫﻤﺎن ﺻﻨﺪوق ﺑﻪ ﺗﺄﻣﯿﻦ ﻣﻌﺎش ازﮐﺎراﻓﺘﺎدﮔﺎن‪ ،‬ﻋﺠﺰه‪،‬‬
> ‫اﯾﺘﺎم و اﻣﺜﺎﻟﻬﻢ ﺧﻮاﻫﺪ رﺳﯿﺪ‪ .‬و اﮔﺮ ﺻﻨﺪوق ﻗﺮﯾﻪ زاﺋﺪ ﺑﺮ ﻣﺼﺎرف داﺷﺖ ﺑﻪ‬
> ‫ﺻﻨﺪوق ﻋﻤﻮﻣﯽ ﻧﻘﻞ ﻣﯽﺷﻮد‪ ،‬و در ﺻﻮرت ﻣﻌﮑﻮس از ﺻﻨﺪوق ﻋﻤﻮﻣﯽ ﻣﺪد‬
> ‫ﻣﯽﮔﯿﺮد‪.‬‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﺗﺄ ﮐﯿﺪ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﮐﻪ ﺑﺎ زور ﻧﺒﺎﯾﺪ ﺗﻌﺪﯾﻞ ﻣﻌﯿﺸﺖ را اﺟﺮا‬
> ‫ﮐﺮد‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﺑﺎ اﻋﺘﺪال و ﺑﻪ ﻣﻮﺟﺐ ﻗﺎﻧﻮن‪ .‬ﻋﯿﻦ ﺑﯿﺎن ﻣﺒﺎرک ﭼﻨﯿﻦ اﺳﺖ‪:‬‬
> ‫اﻟﻒ – ﺑﺎ زور ﻧﺒﺎﯾﺪ ﺗﻌﺪﯾﻞ ﻣﻌﯿﺸﺖ را اﺟﺮا ﮐﺮد‬
> ‫"اﻋﻈﻢ از اﺳﺎس اﺷﺘﺮاﮐﯿﻮن در ادﯾﺎن اﻟﻬﯽ ﻣﻮﺟﻮد‪ .‬ﻣﺜﻼً در ﺣﮑﻢ اﻟﻬﯽ »و‬
> ‫ﯾﻮﺛﺮون ﻋﻠﯽ اﻧﻔﺴﻬﻢ وﻟﻮ ﮐﺎن ﺑﻬﻢ ﺧﺼﺎﺻﻪ« اﺳﺖ‪ .‬ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ ﮐﻪ از ﺧﺼﺎﺋﺺ‬
> ‫و ﻣﺎﯾﺤﺘﺎج اﻣﻮال ﺧﻮد‪ ،‬اﻧﻔﺎق ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ و دﯾﮕﺮان را ﺑﺮ ﺧﻮد ﺗﺮﺟﯿﺢ دﻫﻨﺪ‪ ،‬وﻟﯽ ﺑﻪ‬
> ‫رﺿﺎﯾﺖ و ﻧﻬﺎﯾﺖ روﺣﺎﻧﯿﺖ‪ .‬اﻣّﺎ اﺷﺘﺮاﮐﯿﻮن ﻣﯽﺧﻮاﻫﻨﺪ اﺷﺘﺮاک و ﻣﺴﺎوات‬
> ‫]را[ ﺑﻪ زور ﺟﺎری ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‪".‬‬
> ‫ب – ﺑﻠﮑﻪ ﺑﺎ اﻋﺘﺪال‬
> ‫"و اﻋﺘﺪال اﯾﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻗﻮاﻧﯿﻦ و ﻧﻈﺎﻣﺎﺗﯽ وﺿﻊ ﺷﻮد ﮐﻪ ﻣﺎﻧﻊ ﺛﺮوت ﻣﻔﺮط‬
> ‫ﺑﯽﻟﺰوم ﺑﻌﻀﯽ ﻧﻔﻮس ﺷﻮد و داﻓﻊ اﺣﺘﯿﺎج ﺿﺮورﯾﮥ ﺟﻤﻬﻮر ﮔﺮدد" )ص‪(۱۴۲‬‬
> 
> ‫‪206‬‬
> ‫دﺳﺘﻮر ﺗﻌﺪﻳﻞ ﻣﻌﻴﺸﺖ در آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‬              ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫)‪ (۲‬در راﺑﻄﮥ ﮐﺎرﮔﺮ و ﮐﺎرﻓﺮﻣﺎ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﻣﺸﺎرﮐﺖ ﮐﺎرﮔﺮ را در ﺳﻮد‬
> ‫وﯾﮋۀ ﮐﺎرﺧﺎﻧﻪﻫﺎ ﺗﻮﺟﯿﻪ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪ .‬و در ﻣﻮرد وﻇﯿﻔﮥ ﮐﺎرﮔﺮان و ﺟﻮاز ﯾﺎ ﻋﺪم‬
> ‫ﺟﻮاز ﻣﺪاﺧﻠﮥ دوﻟﺖ در اﺧﺘﻼﻓﺎت ﮐﺎرﮔﺮ و ﮐﺎرﻓﺮﻣﺎ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪:‬‬
> ‫اﻟﻒ( وﻇﯿﻔﮥ ﮐﺎرﮔﺮان‬
> ‫"ﻫﻢ ﭼﻨﯿﻦ ﺑﺎﯾﺪ ﻋﻤﻠﻪ ﻏﻠﻮ و ﺗﻤﺮّد ﻧﻨﻤﺎﯾﺪ و ﺑﯿﺶ از اﺳﺘﺤﻘﺎق ﻧﻄﻠﺒﺪ و اﻋﺘﺼﺎب‬
> ‫ﻧﻨﻤﺎﯾﺪ و اﻃﺎﻋﺖ و اﻧﻘﯿﺎد ﮐﻨﺪ و اﺟﺮت ﻓﺎﺣﺶ ﻧﺨﻮاﻫﺪ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﺣﻘﻮق ﻣﻌﺘﺪﻟﮥ‬
> ‫ﻣﺸﺘﺮﮐﮥ ﻃﺮﻓﯿﻦ ]اﺷﺘﺮاک ﮐﺎرﮔﺮان در ﻣﻨﺎﻓﻊ ﮐﺎرﺧﺎﻧﻪﻫﺎ[ ﺑﻪ ﻗﺎﻧﻮن ﻋﺪل و‬
> ‫ﺣﻘﺎﻧﯿﺖ رﺳﻤ ًﺎ ﻣﺤﻘّﻖ و ﻣﺴﻠّﻢ ﺷﻮد‪ ،‬و ﻫﺮ ﮐﺲ ﺗﺠﺎوز ﻧﻤﺎﯾﺪ ﺑﻌﺪاﻟﻤﺤﺎﮐﻤﻪ‬
> ‫ﻣﺤﮑﻮم ﮔﺮدد ‪"...‬‬
> ‫ب( ﻣﺪاﺧﻠﮥ دوﻟﺖ‬
> ‫"و ﻣﺪاﺧﻠﮥ ﻗﻀﺎ و ﺣﮑﻮﻣﺖ در ﻣﺸﮑﻼت ﺣﺎﺻﻠﻪ ﺑﯿﻦ اﺻﺤﺎب ﻓﺒﺮﯾﻖ ‪fabrique‬‬
> ‫و ﻋﻤﻠﻪ ﻣﺪاﺧﻠﮥ ﻣﺸﺮوﻋﻪ اﺳﺖ‪ ،‬ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﻌﺎﻣﻠﮥ ﻋﺎدی ﺑﯿﻦ ﻋﻤﻠﻪ و ﺻﺎﺣﺒﺎن ﮐﺎر‬
> ‫ﺟﺰﺋﯽ ﻧﯿﺴﺖ ﮐﻪ ﺧﺼﻮﺻﯽ اﺳﺖ و دﺧﻠﯽ ﺑﻪ ﺣﮑﻮﻣﺖ ﻧﺪارد و ﺣﮑﻮﻣﺖ را ﺣﻖ‬
> ‫ﻣﺪاﺧﻠﻪ ﻧﯿﺴﺖ‪ ،‬زﯾﺮا ]راﺑﻄﮥ[ ﻓﺒﺮﯾﻖ و ﻋﻤﻠﻪ ﻫﺮﭼﻨﺪ ﺧﺼﻮﺻﯽ ﺑﻪ ﻧﻈﺮ آﯾﺪ وﻟﯽ از‬
> ‫ﻣﺸﮑﻼت ﺣﺎﺻﻠﻪ در ﻣﺎﺑﯿﻦ ﻣﻀﺮّت ﻋﻤﻮﻣﯽ ﺣﺎﺻﻞ ﮔﺮدد‪".‬‬
> ‫)‪ (۳‬در ﻣﻮرد ﮐﺎرﻣﻨﺪان دوﻟﺖ در ﻟﻮح اﺷﺮاﻗﺎت آﻣﺪه‪:‬‬
> ‫"اﺷﺮاق ﭘﻨﺠﻢ ﻣﻌﺮﻓﺖ دول ﺑﺮ اﺣﻮال ﻣﺄﻣﻮرﯾﻦ و اﻋﻄﺎء ﻣﻨﺎﺻﺐ ﺑﻪ اﻧﺪازه و‬
> ‫ﻣﻘﺪار‪ .‬اﻟﺘﻔﺎت ﺑﻪ اﯾﻦ ﻓﻘﺮه ﺑﺮ ﻫﺮ رﺋﯿﺲ و ﺳﻠﻄﺎﻧﯽ ﻻزم و واﺟﺐ‪ .‬ﺷﺎﯾﺪ ﺧﺎﺋﻦ‬
> ‫ﻣﻘﺎم اﻣﯿﻦ را ﻏﺼﺐ ﻧﻨﻤﺎﯾﺪ و ﻧﺎﻫﺐ ﻣﻘﺮ ﺣﺎرس را‪".‬‬
> ‫)‪ (۴‬ﺑﯽﮔﻤﺎن اﻣﺮ ﻣﺒﺎرک ﮐﻪ ﯾﮑﯽ از ﻣﺒﺎﻧﯽ اﺳﺎﺳﯽ ﻓﮑﺮﯾﺶ ﺗﺤﺮّی ﻣﺴﺘﻘﻞ و‬
> ‫آزاد ﺣﻘﯿﻘﺖ اﺳﺖ ﻣﺮوّج ﻋﻠﻢ و ﺗﺤﻘﯿﻖ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد و ﻋﻠﻢ و ﺗﺤﻘﯿﻖ ﺑﻪ ﺗﻮﺳﻌﮥ‬
> ‫ﭘﯿﺸﺮﻓﺖ اﻗﺘﺼﺎدی ﻣﺪد ﺧﻮاﻫﺪ ﮐﺮد‪ .‬در ﻃﺮازات ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪" :‬ﻃﺮاز ﺷﺸﻢ‬
> ‫داﻧﺎﺋﯽ از ﻧﻌﻤﺖﻫﺎی ﺑﺰرگ اﻟﻬﯽ اﺳﺖ‪ .‬ﺗﺤﺼﯿﻞ آن ﺑﺮ ﮐﻞّ ﻻزم‪ .‬اﯾﻦ ﺻﻨﺎﯾﻊ‬
> ‫ﻣﺸﻬﻮده و اﺳﺒﺎب ﻣﻮﺟﻮده از ﻧﺘﺎﺋﺞ ﻋﻠﻢ و ﺣﮑﻤﺖ اوﺳﺖ‪".‬‬
> 
> ‫‪207‬‬
> ‫دﺳﺘﻮر ﺗﻌﺪﻳﻞ ﻣﻌﻴﺸﺖ در آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‬                       ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫و در ﻟﻮح ﺗﺠﻠّﯿﺎت آﻣﺪه‪" :‬ﺻﺎﺣﺒﺎن ﻋﻠﻮم و ﺻﻨﺎﯾﻊ را ﺣﻖ ﻋﻈﯿﻢ اﺳﺖ ﺑﺮ اﻫﻞ‬
> ‫ﻋﺎﻟﻢ ‪ ...‬ﻓﯽاﻟﺤﻘﯿﻘﻪ ﮐﻨﺰ ﺣﻘﯿﻘﯽ از ﺑﺮای اﻧﺴﺎن ﻋﻠﻢ اوﺳﺖ و اوﺳﺖ ﻋﻠّﺖ‬
> ‫ﻋﺰّت و ﻧﻌﻤﺖ و ﻓﺮح و ﻧﺸﺎط و ﺑﻬﺠﺖ و اﻧﺒﺴﺎط‪".‬‬
> 
> ‫ﻣﺒﺎرزه ﺑﺎ ﻓﻘﺮ – ﻧﻈﺮﮔﺎه ﺑﻬﺎﺋﯽ‬
> ‫داﻣﻨﮥ ﻓﻘﺮ‬
> ‫ﺗﺎزهﺗﺮﯾﻦ آﻣﺎرﻫﺎی ﺑﯿﻦاﻟﻤﻠﻠﯽ ﺣﮑﺎﯾﺖ از آن ﻣﯽﮐﻨﺪ ﮐﻪ ﯾﮏﺷﺸﻢ ﺟﻤﻌﯿّﺖ‬
> ‫ﺟﻬﺎن‪ ،‬ﯾﻌﻨﯽ ﻓﺰون از ﯾﮏﻣﯿﻠﯿﺎرد ﻧﻔﺮ‪ ،‬در ﺷﻤﺎر ﻓﻘﯿﺮان ﻣﻄﻠﻖ ﻣﺤﺴﻮب‬
> ‫ﻣﯽﺷﻮﻧﺪ‪ ،‬ﺑﺎ درآﻣﺪ ﺳﺮاﻧﻪای ﮐﻤﺘﺮ از ﯾﮏ دﻻر در روز‪ ،‬و ﻫﺮ ﺳﺎل ﺣﺪود ‪۸‬‬
> ‫ﻣﯿﻠﯿﻮن ﻧﻔﺮ از آﻧﺎن از ﻓﻘﺮ ﻣﻄﻠﻖ ﺟﺎن ﻣﯽﺳﭙﺮﻧﺪ‪ .‬اﮔﺮ ﺻﻔﺖ ﻣﻄﻠﻖ را ﺑﻪ ﮐﺎر‬
> ‫ﻧﺒﺮﯾﻢ‪ ،‬ﺑﻪ ﺟﻤﻌﯿﺘﯽ در ﺣﺪود ﺳﻪﻣﯿﻠﯿﺎرد ﻓﻘﯿﺮ ﻣﯽرﺳﯿﻢ )آﻣﺎر ﺑﺎﻧﮏ ﺑﯿﻦاﻟﻤﻠﻠﯽ(‪،‬‬
> ‫ﮐﻪ ﻧﺰدﯾﮏ ﺑﻪ ﻧﺼﻒ ﺟﻤﻌﯿّﺖ ‪ ۵/۶‬ﻣﯿﻠﯿﺎردی اﻣﺮوز ﺟﻬﺎن اﺳﺖ‪ .‬ﻓﻘﺮ ﻣﻄﻠﻖ‬
> ‫ﺿﻤﻨﺎً‪ ،‬در ﻏﺎﻟﺐ ﻣﻮارد‪ ،‬ﺷﺎﻣﻞ ﻣﺤﺮوﻣﯿﺖ از ﺣﻘﻮق اﺳﺎﺳﯽ اﻧﺴﺎﻧﯽ اﺳﺖ‪ ،‬ﭼﻮن‬
> ‫ﻋﺪم دﺳﺘﺮس ﺑﻪ آﻣﻮزش و ﭘﺮورش و ﺑﻬﺪاﺷﺖ و دﯾﮕﺮ ﻣﺎﯾﺤﺘﺎج آدﻣﯿﺎن‪ .‬ﺑﻪ‬
> ‫ﻋﻨﻮان ﻧﻤﻮﻧﻪ‪ ۸۰۰ ،‬ﻣﯿﻠﯿﻮن ﻧﻔﻮس ﻫﻤﻪ روزه در ﮔﺮﺳﻨﮕﯽ ﺑﻪ ﺳﺮ ﻣﯽﺑﺮﻧﺪ‪.‬‬
> ‫ﻧﻪ رژﯾﻢﻫﺎی اﺷﺘﺮاﮐﯽ و ﻧﻪ ﻧﻈﺎمﻫﺎی ﺳﺮﻣﺎﯾﻪداری ﺗﺎﮐﻨﻮن ﻧﺘﻮاﻧﺴﺘﻪاﻧﺪ ﻣﺸﮑﻞ‬
> ‫رﯾﺸﻪدار ﻓﻘﺮ را ﭼﺎرهﺟﻮﺋﯽ ﮐﻨﻨﺪ‪ ،‬و ﻫﺪفﻫﺎی ﺗﺎزهای ﮐﻪ ﺳﺎزﻣﺎن ﻣﻠﻞ ﻣﺘّﺤﺪ‬
> ‫ﭘﺬﯾﺮﻓﺖ‪ ،‬و از ﺟﻤﻠﻪ آن ﮐﻪ ﺗﺎ ﺳﺎل ‪ ۲۰۱۵‬ﻓﻘﺮ را ﺑﻪ ﻧﺼﻒ ﺗﻘﻠﯿﻞ دﻫﺪ‪ ،‬ﮐﺎﻣﻼً‬
> ‫ﻏﯿﺮواﻗﻊ ﺑﻪ ﻧﻈﺮ ﻣﯽرﺳﺪ‪.‬‬
> ‫ﻧﻈﺎمﻫﺎی اﺷﺘﺮاﮐﯽ ﻓﻘﺮ را ﺗﻌﻤﯿﻢ دادهاﻧﺪ و ﻧﻈﺎمﻫﺎی ﺳﺮﻣﺎﯾﻪداری ﺷﮑﺎف‬
> ‫درآﻣﺪ ﺑﯿﻦ اﻧﺴﺎنﻫﺎ را ﺑﻪ ﻣﯿﺰاﻧﯽ ﻏﯿﺮ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﺼﻮّر اﻓﺰون ﮐﺮدهاﻧﺪ‪ .‬ﮐﺸﻮرﻫﺎﺋﯽ‬
> ‫ﭼﻮن ﭼﯿﻦ و ﻫﻨﺪ ﺑﺎ رﺷﺪ اﻗﺘﺼﺎدی ‪ ۸‬ﺗﺎ ‪ ۱۰‬درﺻﺪ در ﺳﺎل ﻧﺘﻮاﻧﺴﺘﻪاﻧﺪ ﺗﺎﮐﻨﻮن‬
> ‫ﺳﻄﺢ ﻣﻌﯿﺸﺖ ﻋﺎﻣﮥ ﻣﺮدم را ﺑﺎﻻ ﺑﺒﺮﻧﺪ‪ .‬اﻟﺒﺘﻪ‪ ،‬ﮐﺎرﻫﺎی ﻋﺎماﻟﻤﻨﻔﻌﻪ در اﯾﻦ دو‬
> ‫ﮐﺸﻮر ﺑﺴﯿﺎر ﺷﺪه‪ .‬آﺳﻤﺎنﺧﺮاشﻫﺎ ﺳﺮ ﺑﺮﮐﺸﯿﺪه‪ ،‬اﻣﺎ ﻫﻨﻮز ﻣﯿﻠﯿﻮنﻫﺎ ﻣﺮدم ﻓﻘﻂ‬
> ‫ﺑﻪ ﺣﺪّ اﻗﻞ ﻣﻌﯿﺸﺖ دﺳﺘﺮس دارﻧﺪ‪.‬‬
> ‫رﯾﺸﻪﮐﻨﯽ ﻓﻘﺮ ﺑﺎ ﺣﺮف و ﺷﻌﺎر ﻋﻤﻠﯽ ﻧﯿﺴﺖ‪ .‬ﺗﻐﯿﯿﺮی ﺑﻨﯿﺎدی در اﺣﻮال و‬
> ‫رواﺑﻂ ﺑﯿﻦاﻟﻤﻠﻠﯽ ﺿﺮور اﺳﺖ‪ ،‬از اﻟﻐﺎء ﺟﻨﮓ و اﺳﺘﻌﻤﺎر آﺷﮑﺎر و ﭘﻮﺷﯿﺪه و‬
> ‫اﺳﺘﺘﺜﻤﺎر ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺗﺎ ﺗﻌﺪﯾﻞ درآﻣﺪﻫﺎی ﺑﺎﻻ در ﺟﺎﻣﻌﻪ و ﺗﺄﻣﯿﻦ ﺣﺪّ اﻗﻞ ﻣﻌﯿﺸﺖ‬
> 
> ‫‪208‬‬
> ‫دﺳﺘﻮر ﺗﻌﺪﻳﻞ ﻣﻌﻴﺸﺖ در آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‬                       ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺑﺮای ﻫﻤﮕﺎن و ﺷﮑﺴﺘﻦ ﺑﺖ ﻣﺎ ّدﯾّﺖ و ﻣﺼﺮفﮔﺮاﺋﯽ ﻣﻔﺮط و ﺗﺮوﯾﺞ ﻧﻮعدوﺳﺘﯽ‬
> ‫و ﺧﯿﺮﺧﻮاﻫﯽ ﻋﻤﻮﻣﯽ و ﻧﻈﺎﺋﺮ آن ﮐﻪ ﻫﻤﻪ در ﺑﺮﻧﺎﻣﮥ ﯾﮕﺎﻧﮥ آﺋﯿﻦ ﺑﻬﺎﺋﯽ ﻣﻮﺟﻮد و‬
> ‫ﻣﻨﺪرج اﺳﺖ‪.‬‬
> 
> ‫ﻣﺒﺎرزه ﺑﺎ ﻓﻘﺮ در دﯾﺎﻧﺖ ﺑﻬﺎﺋﯽ‬
> ‫ﯾﮑﯽ از اﻋﻈﻢ ﻣﺴﺎﺋﻞ دﻧﯿﺎی ﻣﻌﺎﺻﺮ ﻣﺸﮑﻞ ﻓﻘﺮ اﺳﺖ‪ .‬ﻓﻘﺮ ﻣﺸﮑﻠﯽ ﻧﯿﺴﺖ ﮐﻪ‬
> ‫ﻓﻘﻂ ﺧﻮد ﺑﻪ ﺟﺎﻣﻌﮥ ﺑﺸﺮی زﯾﺎن ﻣﯽرﺳﺎﻧﺪ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﻧﺘﺎﺋﺞ و ﻋﻮاﻗﺐ ﻓﻘﺮ ﻣﺎﻧﻨﺪ‬
> ‫ﻣﺤﺮوﻣﯿﺖ از ﺑﻬﺪاﺷﺖ و درﻣﺎن‪ ،‬ﺑﯽﺳﻮادی ﯾﺎ ﺑﻬﺮهﻣﻨﺪی ﻗﻠﯿﻞ از ﺳﻮاد و‬
> ‫داﻧﺶ‪ ،‬اﺣﺴﺎس ﺑﯽارزﺷﯽ و ﻧﯿﺎز ﺑﻪ واﺑﺴﺘﮕﯽ و ﻧﻈﺎﺋﺮ آن ﻧﯿﺰ ﻟﻄﻤﮥ ﻓﺮاوان ﺑﻪ‬
> ‫اﻧﺴﺎن و اﻧﺴﺎﻧﯿﺖ ﻣﯽزﻧﺪ‪.‬‬
> ‫اﻣﺮ ﺑﻬﺎﺋﯽ اوّل دﯾﺎﻧﺘﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺮ ﻓﻘﺮ ﺧﻂ ﺑﻄﻼن ﻣﯽﮐﺸﺪ و ﮐﺴﺐ ﺛﺮوت را ﻧﻪ‬
> ‫ﻓﻘﻂ ﮐﺎری ﺑﻪ ﺟﺎ ﻣﯽداﻧﺪ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ از ﺛﺮوت در ﺻﻮرﺗﯽ ﮐﻪ از راه درﺳﺖ ﺑﻪ دﺳﺖ‬
> ‫آﯾﺪ و در ﺧﺪﻣﺖ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺑﻪ ﮐﺎر اﻓﺘﺪ ﺗﻤﺠﯿﺪ ﻣﯽﮐﻨﺪ و ﺑﯿﮑﺎری و ﺑﯿﮑﺎرﮔﯽ و‬
> ‫ﮔﺪاﺋﯽ را ﻣﺮدود ﻣﯽداﻧﺪ‪ .‬و ﺑﻪ اﯾﻦ اﮐﺘﻔﺎ ﻧﻤﯽﮐﻨﺪ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﻧﻘﺸﻪای ﺟﺎﻣﻊ در‬
> ‫ﻣﻮرد ﺗﻌﺪﯾﻞ ﻣﻌﯿﺸﺖ‪ ،‬ﺑﻪ ﻃﻮری ﮐﻪ ﻧﻪ ﻓﻘﺮ ﻣﻄﻠﻖ ﻣﺎﻧﺪ و ﻧﻪ ﺛﺮوت ﺑﯽﺣﺴﺎب‪ ،‬ﺑﻪ‬
> ‫ﺑﺸﺮﯾﺖ اراﺋﻪ ﻣﯽﮐﻨﺪ‪.‬‬
> ‫ﻣﺒﺎرزه ﺑﺎ ﻓﻘﺮ در دﯾﺎﻧﺖ ﺑﻬﺎﺋﯽ از ﻣﺪرﺳﻪ آﻏﺎز ﻣﯽﺷﻮد‪ .‬اوﻻً‪ ،‬ﻫﻤﮥ اﻃﻔﺎل‬
> ‫ﺷﺮﻋ ًﺎ ﻣﻠﺰم ﺑﻪ ﺗﺤﺼﯿﻞ ﻋﻠﻢ و ﺳﻮاد ﻫﺴﺘﻨﺪ‪ ،‬و اﮔﺮ اوﻟﯿﺎء از ﻋﻬﺪۀ ﻣﺨﺎرج‬
> ‫ﺑﺮﻧﻤﯽآﯾﻨﺪ ﺑﺮ ﺟﺎﻣﻌﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ اﯾﻦ اﻟﺰام ﻣﻬ ّﻢ را ﺑﻪ ﻋﻤﻞ ﺑﺮﺳﺎﻧﺪ‪ .‬ﺛﺎﻧﯿﺎً‪ ،‬در ﺟﻮار‬
> ‫ﺗﻌﻠﯿﻤﺎت ﻧﻈﺮی‪ ،‬ﺑﻪ آﻣﻮﺧﺘﻦ ﺣِﺮَف و ﻓﻨﻮن اﻫ ّﻤﯿّﺖ ﻣﺨﺼﻮص داده ﻣﯽﺷﻮد‪.‬‬
> ‫ﺛﺎﻟﺜﺎً‪ ،‬ﺷﻮق ﮐﺎر ﺟﺪّی و ﻋﻼﻗﻪ ﺑﻪ ﺧﺪﻣﺖ ﺟﺎﻣﻌﻪ و ﺳﻮدﻣﻨﺪ ﺑﻮدن ﺑﺮای ﻫﻤﻨﻮع‬
> ‫ﻫﻢ از اﺑﺘﺪا در اﻃﻔﺎل اﻟﻘﺎء ﻣﯽﺷﻮد‪ .‬راﺑﻌﺎً‪ ،‬از راه "ﻓﺮزﻧﺪﭘﺬﯾﺮی‪ "،‬ﮐﻪ اﯾﻦ ﻫﻢ‬
> ‫در ﮐﺘﺎب ﻣﺴﺘﻄﺎب اﻗﺪس ﺗﻘﺪﯾﺮ و ﺗﺤﺴﯿﻦ ﺷﺪه‪ ،‬اﻃﻔﺎل ﯾﺘﯿﻢ و ﺑﯽﮐﺲ ﻫﻢ از‬
> ‫ﮐﺴﺐ داﻧﺶ و آﻣﻮزش ﺑﻬﺮهﻣﻨﺪ ﻣﯽﺷﻮﻧﺪ‪.‬‬
> ‫ﺗﺮک ﻋﺎدات ﻣﻀﺮه‬
> ‫در ﻣﺪارس ﻏﺮب دﯾﺪه ﻣﯽﺷﻮد ﮐﻪ ﻣﺘﺄﺳﻔﺎﻧﻪ از ﻫﻤﺎن دورۀ ﻣﺪرﺳﮥ ﻣﺘﻮﺳﻄﻪ‬
> ‫ﺑﺮﺧﯽ از ﺟﻮاﻧﺎن ﺑﻪ ﻣﺼﺮف دﺧﺎن آﻟﻮده ﻣﯽﺷﻮﻧﺪ‪ .‬اﮔﺮ ﻣﺒﺎﻟﻐﯽ را ﮐﻪ ﻫﺮ ﺟﺎﻣﻌﻪ‬
> ‫از ﺑﺎﺑﺖ ﻣﺼﺮف ﺳﯿﮕﺎر و ﺳﯿﮕﺎرت ﺑﻪ ﺑﺎد ﻣﯽدﻫﺪ ﺑﻪ ﺣﺴﺎب آرﯾﻢ‪ ،‬آن وﻗﺖ‬
> 
> ‫‪209‬‬
> ‫دﺳﺘﻮر ﺗﻌﺪﻳﻞ ﻣﻌﻴﺸﺖ در آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‬               ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫درﻣﯽﯾﺎﺑﯿﻢ ﮐﻪ دوری از ﭼﻨﯿﻦ آﻟﻮدﮔﯽ در ﺟﻮان ﺑﻬﺎﺋﯽ ﺗﺎ ﭼﻪ ﺣﺪّ ﺑﻪ اﻗﺘﺼﺎد‬
> ‫ﺧﺎﻧﻮادﮔﯽ ﻣﺪد ﻣﯽرﺳﺎﻧﺪ‪ .‬از ﻣﻮاد ﻣﺨﺪّر ذﮐﺮی ﻧﻤﯽﮐﻨﻢ‪ ،‬ﭼﻮن در ﻣﻮاردی‬
> ‫ﻫﻤﮥ زﻧﺪﮔﯽ ﺧﺎﻧﻮاده را ﺑﻪ ﻧﯿﺴﺘﯽ ﻣﯽﮐﺸﺎﻧﺪ‪.‬‬
> ‫ارزشدادن ﺑﻪ ﮐﺸﺎورزی‬
> ‫از ﺑﺨﺶﻫﺎی اﻗﺘﺼﺎد ﮐﻪ ﺣﺘﯽ ﺟﺎﻣﻌﮥ ﻣﻌﺎﺻﺮ ﻗﺪر آن را ﺑﻪ درﺳﺘﯽ ﻧﻤﯽداﻧﺪ‬
> ‫ﮐﺸﺎورزی اﺳﺖ‪ .‬ﻗﺪرت ﺧﺮﯾﺪ ﮐﺸﺎورزان در اﮐﺜﺮ ﻧﻘﺎط دﻧﯿﺎ ﻗﻠﯿﻞ اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫اﻫﻤّﯿّﺘﯽ ﮐﻪ ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ در ﻟﻮح دﻧﯿﺎ ﺑﻪ ﮐﺸﺎورزی ﻣﯽدﻫﻨﺪ ﺣﺎوی اﯾﻦ ﻧﻮﯾﺪ‬
> ‫اﺳﺖ ﮐﻪ در آﯾﻨﺪه راﺑﻄﮥ ﻣﯿﺎن ﮐﺸﺎورزی و ﺻﻨﻌﺖ‪ ،‬ﮐﻪ ﺑﻪ زﯾﺎن ﺑﺨﺶ ﻧﺨﺴﺖ‬
> ‫در ﺑﺮاﺑﺮ ﺑﺨﺶ ﺛﺎﻧﯽ اﺳﺖ‪ ،‬ﺗﻐﯿﯿﺮ ﮐﻨﺪ و ﻋﺪاﻟﺖ ﺑﯿﺸﺘﺮی در ﻣﺒﺎدﻟﮥ ﮐﺎﻻﻫﺎی‬
> ‫ﮐﺸﺎورزی و ﮐﺎﻻﻫﺎی ﺻﻨﻌﺘﯽ ﻣﻨﻈﻮر ﮔﺮدد‪ .‬اﺟﺮای ﻋﺪاﻟﺖ ﻣﯿﺎن ﻣﻤﺎﻟﮏ‬
> ‫ﺻﻨﻌﺘﯽ و ﻣﻤﺎﻟﮑﯽ ﮐﻪ اﻗﺘﺼﺎد آﻧﻬﺎ ﺑﺮ ﮐﺸﺎورزی ﻣﺒﺘﻨﯽ اﺳﺖ ﻧﯿﺰ از ﺿﺮورﯾﺎت‬
> ‫اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫ﺪ اﻗﻞ ﻣﻌﺎش‬ ‫ﺗﺄﻣﯿﻦ ﺣ ّ‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء در ﻟﻮح اﻗﺘﺼﺎد ﺗﺄﻣﯿﻦ ﺣﺪّ اﻗﻞ‪ ،‬ﯾﺎ درﺳﺖﺗﺮ ﮔﻮﺋﯿﻢ‪ ،‬ﺣﺪّ‬
> ‫ﻣﻨﺎﺳﺐ‪ ،‬ﻣﻌﯿﺸﺖ را ﺑﺮای ﻫﺮ ﺧﺎﻧﻮادهای‪ ،‬از ﺟﻤﻠﻪ در روﺳﺘﺎﻫﺎ‪ ،‬ﺿﺮور‬
> ‫داﻧﺴﺘﻪاﻧﺪ‪ ،‬و از ﺻﻨﺪوق ﻣﺤﻠﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺎﯾﺪ ﮐﺴﺮ ﻣﻌﯿﺸﺖ ﺧﺎﻧﻮادهای ﮐﻪ‬
> ‫زﺣﻤﺖ ﮐﺸﯿﺪه وﻟﯽ ﺑﻪ ﺣﺪّ اﻗﻞ ﯾﺎ ﺣﺪّ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﻧﺮﺳﯿﺪه ﭘﺮداﺧﺖ ﺷﻮد‪.‬‬
> ‫ﺻﻨﺪوقﻫﺎی ﺧﯿﺮﯾﻪ‬
> ‫ﺑﺎﯾﺪ ﻣﺘﺬﮐّﺮ ﺑﻮد ﮐﻪ ﺣﺘﯽ ﻗﺒﻞ از آن ﮐﻪ ﻗﻮاﻧﯿﻦ ﺑﻬﺎﺋﯽ در ﺳﻄﺢ دﻫﺎت‪ ،‬ﺷﻬﺮﻫﺎ‪ ،‬و‬
> ‫ﻣﻤﺎﻟﮏ ﺑﻪ ﻣﻮﻗﻊ اﺟﺮاء درآﯾﺪ‪ ،‬ﯾﻌﻨﯽ از اﺑﺘﺪای ﺗﺎرﯾﺦ اﻣﺮ ﻣﺒﺎرک‪ ،‬اﺣﺒّﺎء از‬
> ‫ﻃﺮﯾﻖ ﺻﻨﺪوقﻫﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺧﯿﺮﯾﻪ ﺗﺒﺮّﻋﺎﺗﯽ از ﺑﺎب ﺗﻌﺎون و ﺗﻌﺎﺿﺪ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ‬
> ‫اﻓﺮاد ﻧﯿﺎزﻣﻨﺪ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺗﺄدﯾﻪ ﮐﺮده و ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ‪ ،‬و در ﻣﻮاﻗﻊ اﺿﻄﺮار ﺻﻨﺪوق‬
> ‫ﻣﻠﻬﻮﻓﯿﻦ و ﻧﻈﺎﺋﺮ آن ﺑﻪ ﮐﻤﮏ آﺳﯿﺐدﯾﺪﮔﺎن ﺑﻪ وﺟﻮد آﻣﺪه اﺳﺖ‪ ،‬و از ﻫﻤﻪ‬
> ‫ﻣﻬ ّﻢﺗﺮ ﺗﮑﻠﯿﻒ روﺣﺎﻧﯽ ﭘﺮداﺧﺖ ﺣﻘﻮقاﻟﻠّﻪ اﺳﺖ‪ ،‬ﯾﻌﻨﯽ ‪ ۱۹‬درﺻﺪ ﻋﻮاﺋﺪ زاﺋﺪ‬
> ‫ﺑﺮ ﻣﺨﺎرج و اﺣﺘﯿﺎج ﮐﻪ ﺗﺤﺖ ﻧﻈﺮ ﺑﯿﺖاﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ اﻟﻬﯽ ﺑﻪ ﻣﺼﺎرف ﻣﺨﺘﻠﻔﻪ‬
> ‫ﻣﯽرﺳﺪ‪ ،‬از ﺟﻤﻠﻪ ﺑﺮای ﮐﻤﮏ ﺑﻪ ﻣﻠﻬﻮﻓﯿﻦ و ﻧﯿﺎزﻣﻨﺪان ﺑﻪ ﺗﺸﺨﯿﺺ ﻣﻌﻬﺪ اﻋﻠﲐ‬
> ‫ﮐﻪ واﻗﻒ ﺑﻪ اوﺿﺎع و اﺣﻮال ﻫﻤﮥ ﺟﻮاﻣﻊ ﺑﻬﺎﺋﯽ در ﺳﺮاﺳﺮ ﺟﻬﺎن اﺳﺖ‪ .‬ﺧﻮد‬
> 
> ‫‪210‬‬
> ‫دﺳﺘﻮر ﺗﻌﺪﻳﻞ ﻣﻌﻴﺸﺖ در آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‬                ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫اﺣﺒّﺎء ﻧﯿﺰ از ﺳﺎلﻫﺎ ﻗﺒﻞ ﺑﺎ ﺗﺄﺳﯿﺲ ﺑﻨﯿﺎدﻫﺎ و ﺻﻨﺪوقﻫﺎﺋﯽ ﺧﯿﺮﯾﻪ ﺑﻪ ﺻﻮر‬
> ‫ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺑﻪ ﻧﻔﻮس ﻣﺤﺘﺎج ﯾﺎری ﮐﺮده و ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ و اﺣﯿﺎﻧ ًﺎ اﺟﺮای ﺑﺮﺧﯽ‬
> ‫ﻃﺮحﻫﺎی ﺗﻮﺳﻌﮥ اﻗﺘﺼﺎدی و اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﺗﻮﺳﻂ ﻫﻤﯿﻦ ﺑﻨﯿﺎدﻫﺎ و ﺻﻨﺪوقﻫﺎ ﺗﺄﻣﯿﻦ‬
> ‫و ﺗﻀﻤﯿﻦ ﻣﯽﺷﻮد‪.‬‬
> ‫ﺗﺤﮑﯿﻢ رواﺑﻂ ﺧﺎﻧﻮاده‬
> ‫ﺧﻮد ﺑﻪ ﺗﺠﺮﺑﻪ ﺛﺎﺑﺖ ﺷﺪه ﮐﻪ ﺗﺤﮑﯿﻢ رواﺑﻂ اﻟﻔﺖ درون ﺧﺎﻧﻮادهﻫﺎ ﻣﻮﺟﺐ‬
> ‫اﻓﺰاﯾﺶ ﻫﻤﺒﺴﺘﮕﯽ و ﺣﺘﯽ ﺳﺒﺐ ﮐﻤﮏ اﻓﺮاد ﻣﺴﺘﻄﯿﻊ ﺑﻪ اﻓﺮاد ﻣﺤﺘﺎج در داﺧﻞ‬
> ‫ﺧﺎﻧﻮاده ﺷﺪه و ﻣﯽﺷﻮد‪.‬‬
> ‫اﻗﺘﺼﺎد ﮐﻼن‬
> ‫در ﺳﻄﺢ اﻗﺘﺼﺎد ﮐﻼن ﺑﺎﯾﺪ ﻣﺘﺬﮐّﺮ ﺷﺪ ﮐﻪ از ﺑﺰرﮔﺘﺮﯾﻦ ﻫﺰﯾﻨﻪﻫﺎﺋﯽ ﮐﻪ ﺑﺮ ﺑﻮدﺟﮥ‬
> ‫ﻫﻤﮥ دوﻟﺖﻫﺎ ﺳﻨﮕﯿﻨﯽ ﻣﯽﮐﻨﺪ و در ﻧﺘﯿﺠﻪ ﺑﻪ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪﻫﺎی ﺗﺄﻣﯿﻦ و رﻓﺎه اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ‬
> ‫ﺻﺪﻣﻪ ﻣﯽزﻧﺪ ﻫﺰﯾﻨﻪﻫﺎی ﻧﻈﺎﻣﯽ و ﺗﺴﻠﯿﺤﺎﺗﯽ اﺳﺖ‪ .‬ﻣﮑﺮّراً آﻣﺎرﺷﻨﺎﺳﺎن‬
> ‫ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﮐﺮدهاﻧﺪ ﮐﻪ ﺑﺎ ﻫﺰﯾﻨﮥ ﯾﮏ ﺗﻮپ ﯾﺎ ﯾﮏ ﺗﺎﻧﮏ ﯾﺎ ﯾﮏ ﻃﯿﺎرۀ ﺟﻨﮕﯽ ﭼﻨﺪ‬
> ‫ﻫﺰار ﺷﮑﻢ را ﻣﯽﺗﻮان ﺳﯿﺮ ﮐﺮد و ﭼﻨﺪ ﻣﺪرﺳﻪ و درﻣﺎﻧﮕﺎه ﺳﺎﺧﺖ و ﺑﺮای ﺗﻠﻘﯿﺢ‬
> ‫ﮐﻮدﮐﺎن در ﺑﺮاﺑﺮ ﺑﯿﻤﺎریﻫﺎی ﻣﺴﺮی ﭼﻪ اﻗﺪاﻣﺎت وﺳﯿﻌﯽ ﺑﻪ اﻧﺠﺎم رﺳﺎﻧﺪ‪.‬‬
> ‫ﯾﺎدآور ﻣﯽﺷﻮد ﮐﻪ ﻫﺮﭼﻨﺪ ﻫﺰﯾﻨﻪﻫﺎی ﻧﻈﺎﻣﯽ در دﻫﮥ آﺧﺮ ﻗﺮن ﭘﯿﺶ رو ﺑﻪ ﮐﺎﻫﺶ‬
> ‫ﻧﻬﺎده ﺑﻮد‪ ،‬وﻟﯽ در ﺳﺎﻟﻬﺎی ﺑﻌﺪ از ‪ ۱۱‬ﺳﭙﺘﺎﻣﺒﺮ ‪ ۲۰۰۱‬ﺑﺎز اﻓﺰاﯾﺶ ﯾﺎﻓﺖ و از‬
> ‫ﯾﮏﻫﺰار ﻣﯿﻠﯿﺎرد دﻻر ﺗﺠﺎوز ﮐﺮد‪.‬‬
> ‫ﺑﯽﮔﻤﺎن ﭘﺲ از زﻣﺎﻧﯽ‪ ،‬از ﺗﻘﻠﯿﻞ ﯾﺎ ﺣﺬف ﻫﺰﯾﻨﻪﻫﺎی ﻧﻈﺎﻣﯽ ﻫﻤﮥ ﺑﺨﺶﻫﺎی‬
> ‫اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﻣﻨﺘﻔﻊ ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﺷﺪ و ﻣﻐﺰﻫﺎی درﺧﺸﺎﻧﯽ ﮐﻪ ﺑﻪ ﮐﺎر ﺗﺤﻘﯿﻖ در‬
> ‫ﺗﺴﻠﯿﺤﺎت ﮔﻤﺎﺷﺘﻪ ﺷﺪهاﻧﺪ اوﻟﻮﯾﺖ را ﺑﻪ اﻣﻮر ﺻﺤّﯽ و ﻋﺎماﻟﻤﻨﻔﻌﻪ ﻗﺎﺋﻞ ﺧﻮاﻫﻨﺪ‬
> ‫ﺷﺪ‪ ،‬ﭼﻨﺎن ﮐﻪ ﺣﻀﺮت وﻟﯽ ﻋﺰﯾﺰ اﻣﺮاﻟﻠّﻪ در ﺗﻮﻗﯿﻊ ‪ ۱۹۳۶‬ﻇﻬﻮر ﻣﺪﻧﯿّﺖ ﺟﻬﺎﻧﯽ‬
> ‫ﭘﯿﺶﺑﯿﻨﯽ ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ‪.‬‬
> ‫دﻧﯿﺎ ﺑﯿﺶ از ﭘﯿﺶ ﺑﺎ ﺳﻮاﻧﺢ ﺑﺰرگ اﮐﻮﻟﻮژﯾﮏ ﻧﺎﺷﯽ از ﮔﺮﻣﺎی ﻣﺘﺰاﯾﺪ ﺟﻮّ‬
> ‫زﻣﯿﻦ‪ ،‬اﻧﻬﺪام ﺟﻨﮕﻞﻫﺎ‪ ،‬ﭘﯿﺸﺮوی ﺷﻮرهزارﻫﺎ و ﺻﺤﺎری‪ ،‬ﺗﻘﻠﯿﻞ آب آﺷﺎﻣﯿﺪﻧﯽ و‬
> ‫آﻟﻮدﮔﯽ ﻫﻮا و آب و ﺧﺎک ﻣﻮاﺟﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻫﺰﯾﻨﻪﻫﺎی ﻣﻮاﺟﻬﻪ ﺑﺎ آن ﺳﻮاﻧﺢ‬
> ‫ارﻗﺎﻣﯽ ﻧﺠﻮﻣﯽ را ﺗﺸﮑﯿﻞ ﻣﯽدﻫﺪ‪ .‬دﮔﺮﮔﻮﻧﯽ ﺑﻨﯿﺎدی ﻓﻠﺴﻔﮥ زﻧﺪﮔﯽ و ﺗﺮﺟﯿﺢ‬
> 
> ‫‪211‬‬
> ‫دﺳﺘﻮر ﺗﻌﺪﻳﻞ ﻣﻌﻴﺸﺖ در آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‬                    ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﻏﻨﺎی ﻫﺴﺘﯽ ﺑﺮ داراﺋﯽ و ﺛﺮوت ﻣﺎدی و ﺳﺎدهﺗﺮ ﺷﺪن ﺷﯿﻮۀ ﺣﯿﺎت ﺑﺪون ﺗﺮدﯾﺪ‬
> ‫ﻣﻮﺟﺐ ﮐﺎﻫﺶ آﺳﯿﺐﻫﺎ ﺑﻪ ﻣﺤﯿﻂ زﯾﺴﺖ و ﻃﺒﯿﻌﺖ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد و ﮐﺎﻫﺶ اﯾﻦ‬
> ‫آﺳﯿﺐﻫﺎ ﻣﻨﺸﺄ ﺻﺮﻓﻪﺟﻮﺋﯽ ﻋﻈﯿﻤﯽ در ﻫﺰﯾﻨﻪﻫﺎی دول و ﻣﻠﻞ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪.‬‬
> 
> ‫ﺗﻔﺎوتﻫﺎ ﺑﺎ ﻣﮑﺎﺗﺐ ﻋﻤﺪۀ اﻗﺘﺼﺎدی‬
> ‫ﮔﻔﺘﯿﻢ ﮐﻪ اﻣﺮ ﺑﻬﺎﺋﯽ در دﺟﮥ اول ﯾﮏ ﺟﺮﯾﺎن روﺣﺎﻧﯽ و در ﻧﺘﯿﺠﻪ ﻣﺘﻤﺎﯾﺰ از ﻫﻤﮥ‬
> ‫ﻣﮑﺎﺗﺐ ﻣﺎدی–اﻗﺘﺼﺎدی اﺳﺖ‪ .‬اﻣّﺎ اﯾﻦ اﻣﺮ ﻣﺎﻧﻊ از آن ﻧﻤﯽﺷﻮد ﮐﻪ دﯾﺎﻧﺖ‬
> ‫ﺑﻬﺎﺋﯽ وﺟﻮه اﻣﺘﯿﺎز و ﺗﻔﺎوتﻫﺎی ﺧﻮد را ﺑﺎ اﯾﻦ ﻧﻮع ﻣﮑﺎﺗﺐ ﻣﻄﺮح ﮐﻨﺪ‪ ،‬ﭼﻨﺎن‬
> ‫ﮐﻪ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء در ﻣﻮرد ﻣﺮام اﺷﺘﺮاﮐﯽ ﻃﺮح ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ‪.‬‬
> ‫در ﮐﺘﺎب "اﻗﺘﺼﺎد ﯾﮏ ﺟﻬﺎن ﻣﺘّﺤﺪ" ﻫﺎدﻟﺴﺘﻮن ﺟﻨﺒﻪﻫﺎی ﻣﺜﺒﺖ و ﻣﻨﻔﯽ‬
> ‫ﻧﻈﺎمﻫﺎی ﻋﻤﺪۀ اﻗﺘﺼﺎدی‪ ،‬ﺧﺎﺻﻪ ﺳﺮﻣﺎﯾﻪداری و ﮐﻤﻮﻧﯿﺴﻢ‪ ،‬را ﭼﻨﯿﻦ ﺑﯿﺎن‬
> ‫ﻣﯽﮐﻨﺪ ﮐﻪ ﺑﻪ رﻋﺎﯾﺖ اﺧﺘﺼﺎر ﻓﻘﻂ ﺑﻪ ﺷﻤﺎرش آﻧﻬﺎ اﺷﺎره ﻣﯽﺷﻮد‪:‬‬
> ‫)‪ (۱‬ﺟﻨﺒﻪﻫﺎی ﻣﺜﺒﺖ ﻧﻈﺎم ﺳﺮﻣﺎﯾﻪداری‬
> ‫‪ .۱‬ﮐﺎرآﺋﯽ‬
> ‫‪ .۲‬ﻧﻮآوری‬
> ‫‪ .۳‬ﺧﺪﻣﺖ ﺑﻪ ﻣﺸﺘﺮی‬
> ‫‪ .۴‬اﻣﮑﺎن ﺑﺮﺧﻮرداری ﺑﯿﺸﺘﺮ از ﺗﺴﺎوی درآﻣﺪ‬
> ‫‪ .۵‬دﻣﻮﮐﺮاﺳﯽ ﺑﺎزار‬
> ‫)‪ (۲‬ﺟﻨﺒﻪﻫﺎی ﻣﻨﻔﯽ ﻧﻈﺎم ﺳﺮﻣﺎﯾﻪداری‬
> ‫‪ .۱‬ﻗﺎﻧﻮن ﺟﻨﮕﻞ‬
> ‫‪ .۲‬ﮔﺮاﯾﺶ ﺑﻪ اﻧﺤﺼﺎر ﻗﺪرت‬
> ‫‪ .۳‬ﺑﺎﻻ و ﭘﺎﯾﯿﻦ رﻓﺘﻦ ادواری اﻗﺘﺼﺎد‬
> ‫‪ .۴‬ﻧﻮﺳﺎن ﺑﺎزار ارز‬
> ‫‪ .۵‬ﻧﺎرﺳﺎﺋﯽ ﻗﯿﻤﺖﻫﺎی ﺑﺎزار از ﺑﺮآورد‬
> ‫‪ .۶‬ﮔﺎﻫﯽ ﭘﯽآﻣﺪﻫﺎی ﻣﺤﯿﻂ زﯾﺴﺖ‬
> ‫‪ .۷‬ﯾﮏ ﻧﻈﺎم ارزشﻫﺎی ﻣﺎدی ﺳﻮدﮔﺮاﺋﯽ‬
> 
> ‫‪212‬‬
> ‫دﺳﺘﻮر ﺗﻌﺪﻳﻞ ﻣﻌﻴﺸﺖ در آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‬                 ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫)‪ (۳‬ﺟﻨﺒﻪﻫﺎی ﻣﺜﺒﺖ ﻧﻈﺎم ﺳﻮﺳﯿﺎﻟﯿﺴﺘﯽ‬
> ‫‪ .۱‬ﻧﻘﺶ ﻣﻬﻢّ دوﻟﺖ در ارﮐﺎن اﺻﻠﯽ اﻗﺘﺼﺎد و اﺑﺰار اﺻﻠﯽ ﺗﻮﻟﯿﺪ‬
> ‫ﺛﺮوت‪ ،‬ﯾﻌﻨﯽ در ﺗﻮﻟﯿﺪ و ﺗﻮزﯾﻊ و اﻣﻮر ﻣﺎﻟﯽ‬
> ‫‪ .۲‬وﺟﻮد ﻣﻘﺮّرات رﻓﺎه اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﺑﻪ ﻧﻔﻊ ﻣﺮدم‬
> ‫‪ .۳‬ﺗﺄﻣﯿﻦ ﻫﺰﯾﻨﮥ ﺳﯿﺎﺳﺖﻫﺎی رﻓﺎه از ﻃﺮﯾﻖ ﻣﺎﻟﯿﺎتﻫﺎی ﺗﺼﺎﻋﺪی‬
> ‫‪ .۴‬ﻃﺮح ﻧﻘﺸﻪ ﺑﺮای اراﺋﮥ ﮐﺎﻻﻫﺎ ﺑﻪ ﻗﯿﻤﺖ ﻣﻨﻄﻘﯽ و ﻋﺎدﻻﻧﻪ و ﺗﻘﻠﯿﻞ‬
> ‫ﺑﯿﮑﺎری )ﺑﺮﻧﺎﻣﻪرﯾﺰی(‬
> ‫‪ .۵‬ﺟﻬﺎنﮔﺮاﺋﯽ ﻧﻬﻀﺖﻫﺎی ﺳﻮﺳﯿﺎﻟﯿﺴﺘﯽ‬
> ‫)‪ (۴‬ﺟﻨﺒﻪﻫﺎی ﻣﻨﻔﯽ ﻧﻈﺎم ﺳﻮﺳﯿﺎﻟﯿﺴﺘﯽ‬
> ‫‪ .۱‬ﺗﺄﻣّﻞ ﺑﻌﻀﯽ ﺳﻮﺳﯿﺎﻟﯿﺴﺖﻫﺎ در ﻣﻮرد اﺗّﺨﺎذ روشﻫﺎی‬
> ‫دﻣﻮﮐﺮاﺗﯿﮏ‬
> ‫‪ .۲‬ﻣﺪاﺧﻠﮥ دوﻟﺖ در اﻗﺘﺼﺎد ﻣﻮﺟﺐ ﻋﺪم ﮐﺎرآﺋﯽ و اﻧﻌﻄﺎفﻧﺎﭘﺬﯾﺮی‬
> ‫ﺑﻮده‬
> ‫‪ .۳‬اﯾﺠﺎد روﺣﯿﮥ واﺑﺴﺘﮕﯽ در ﻣﺮدم‬
> ‫‪ .۴‬اﯾﺪۀ ﻗﺎﺑﻞ اﻧﺘﻘﺎد ﺗﻤﻠّﮏ ارﮐﺎن اﺻﻠﯽ اﻗﺘﺼﺎد‬
> ‫‪ .۵‬ﺗﺄ ﮐﯿﺪ زﯾﺎد ﺑﺮ ﻗﺪرت دوﻟﺖ )ﺣﮑﻮﻣﺖ(‬
> ‫‪ .۶‬ﻋﺪم ﺗﻮﺟّﻪ ﺑﻪ ﺟﻨﺒﻪﻫﺎی روﺣﺎﻧﯽ‬
> ‫ﺑﺎ ﺗﻮﺟّﻪ ﺑﻪ آﻧﭽﻪ ﺑﻪ اﺟﻤﺎل در ﻣﻮرد ﻣﮑﺎﺗﺐ ﻋﻤﺪۀ اﻗﺘﺼﺎدی ﮔﻔﺘﻪاﻧﺪ‪ ،‬ﺣﺎل‬
> ‫ﻣﯽﺗﻮان ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻓﺸﺮده ﺟﻬﺎت ﻣﻤﯿّﺰۀ ﻃﺮح اﻗﺘﺼﺎد ﺑﻬﺎﺋﯽ را ﻋﻨﻮان ﮐﺮد‪:‬‬
> ‫‪ -۱‬در اﻣﺮ ﺑﻬﺎﺋﯽ ﺗﻮﺟّﻪ اﺻﻠﯽ ﺑﻪ ﺟﻨﺒﻪﻫﺎی روﺣﺎﻧﯽ و اﺧﻼﻗﯽ اﺳﺖ‪ ،‬از ﺟﻤﻠﻪ‬
> ‫اﻋﺎﻧﺖ اﻏﻨﯿﺎء ﺑﻪ ﻓﻘﺮا‪ ،‬ﻋﺪم دﻟﺒﺴﺘﮕﯽ ﺑﻪ ﻣﺎدﯾﺎت‪ ،‬ﭘﺬﯾﺮش ﯾﮏ زﻧﺪﮔﯽ ﺳﺎده و‬
> ‫ﺑﻪ دور از ﺗﺠﻤّﻼت‪ ،‬اﺣﺘﺮاز از ﺣﺮص و آز‪.‬‬
> ‫‪ -۲‬ﺗﺄ ﮐﯿﺪ دﯾﺎﻧﺖ ﺑﻬﺎﺋﯽ ﺑﺮ ﺗﻌﺎون و ﺗﻌﺎﺿﺪ و ﻫﻤﺒﺴﺘﮕﯽ ﻣﯿﺎن ﻗﺸﺮﻫﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ‬
> ‫ﺟﺎﻣﻌﻪ اﺳﺖ‪ .‬در ﻧﺘﯿﺠﻪ ﻓﻠﺴﻔﮥ ﺗﻨﺎزع ﺑﻘﺎی داروﯾﻨﯿﺴﺖﻫﺎی اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ و ﻓﻠﺴﻔﮥ‬
> ‫ﻧﺰاع ﻃﺒﻘﺎت ﻣﺎرﮐﺲ ﻣﻮرد ﻗﺒﻮل او ﻧﯿﺴﺖ‪.‬‬
> ‫‪ -۳‬ﻣﺒﺎرزه ﺑﺎ ﻓﻘﺮ از ﻃﺮﯾﻖ ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ ﺑﺎ اﻏﻨﯿﺎء ﻧﯿﺴﺖ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ از راه ﻗﻮاﻧﯿﻨﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ‬
> ‫ﺗﻌﺪﯾﻞ ﻣﻌﯿﺸﺖ را در ﺟﺎﻣﻌﻪ اﺟﺮا ﮐﻨﺪ‪.‬‬
> 
> ‫‪213‬‬
> ‫دﺳﺘﻮر ﺗﻌﺪﻳﻞ ﻣﻌﻴﺸﺖ در آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‬                ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫‪ -۴‬دﯾﺎﻧﺖ ﺑﻬﺎﺋﯽ ﻣﺮوّج ﻓﺮﻫﻨﮓ ﺻﻠﺢ اﺳﺖ‪ ،‬و در ﻧﺘﯿﺠﻪ ﻫﺰﯾﻨﻪﻫﺎی ﻧﻈﺎﻣﯽ و‬
> ‫ﻣﺴﺎﺑﻘﮥ ﺗﺴﻠﯿﺤﺎﺗﯽ ﺟﺎی ﺧﻮد را ﺑﻪ اﻣﻮر ﻋﺎماﻟﻤﻨﻔﻌﻪ ﺧﻮاﻫﻨﺪ داد‪.‬‬
> ‫‪ -۵‬دﯾﺎﻧﺖ ﺑﻬﺎﺋﯽ ﺑﻪ ﮐﯿﻔﯿّﺖ زﻧﺪﮔﯽ و ﺣﻔﻆ ﻣﺤﯿﻂ زﯾﺴﺖ اﻫ ّﻤﯿّﺖ ﻣﯽدﻫﺪ‪.‬‬
> ‫‪ -۶‬دﯾﺎﻧﺖ ﺑﻬﺎﺋﯽ ﺑﺎ ﺛﺮوت و ﺗﻮاﻧﮕﺮی ﻣﺨﺎﻟﻒ ﻧﯿﺴﺖ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﻣﻌﺘﻘﺪ اﺳﺖ ﮐﻪ‬
> ‫ﺛﺮوتﻫﺎ در دﺳﺖﻫﺎی ﻣﻌﺪود ﻧﺒﺎﯾﺪ ﻣﺘﺮاﮐﻢ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬و از راه ﻣﺎﻟﯿﺎت ﺗﺼﺎﻋﺪی‪،‬‬
> ‫ﺣﻘﻮقاﻟﻠّﻪ‪ ،‬ﻗﺎﻧﻮن ﺻﺤﯿﺢ ارث و ﻣﺎﻧﻨﺪ آن ﺑﺎﯾﺪ ﺛﺮوت ﻫﺮﭼﻪ ﺑﯿﺸﺘﺮ ﺗﻮزﯾﻊ ﺷﻮد‪.‬‬
> ‫‪ -۷‬دﯾﺎﻧﺖ ﺑﻬﺎﺋﯽ ﺑﻪ ﮐﺎر اﻫ ّﻤﯿّﺖ ﺑﺴﯿﺎر ﻣﯽدﻫﺪ‪ ،‬و ﮐﺎر ﮐﻪ ﺑﺎ ﺻﺪاﻗﺖ و روح‬
> ‫ﺧﺪﻣﺖ اﻧﺠﺎم ﺷﻮد در ﺣﮑﻢ ﻋﺒﺎدت ﻣﺤﺴﻮب ﻣﯽﺷﻮد‪ ،‬و اﺑﺘﮑﺎر و ﺧﻼﻗﯿﺖ در‬
> ‫ﮐﺎر را ﻗﺪر ﻣﯽﻧﻬﺪ‪ .‬ﺿﻤﻨﺎً‪ ،‬ﺗﮑﺪّی در دﯾﺎﻧﺖ ﺑﻬﺎﺋﯽ ﺗﺤﺮﯾﻢ ﺷﺪه اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫‪ -۸‬اﻗﺘﺼﺎد ﺧُﺮد در اﻣﺮ ﺑﻬﺎﺋﯽ ﺑﺎ اﻗﺘﺼﺎد ﮐﻼن ارﺗﺒﺎط ﻣﺘﻘﺎﺑﻞ دارد‪ ،‬ﮐﻤﺎ اﯾﻦ ﮐﻪ‬
> ‫ﺻﺮﻓﻪﺟﻮﺋﯽ در ﻫﺰﯾﻨﻪﻫﺎی ﺟﻨﮓ اﺟﺎزۀ ﺗﺄﻣﯿﻦ ﺣﺪّ اﻗﻞ ﻣﻌﯿﺸﺖ ﻫﻤﮕﺎن را‬
> ‫ﻣﯽدﻫﺪ‪ .‬ﻫﻤﺒﺴﺘﮕﯽ ﺳﺮﻧﻮﺷﺖ اﺑﻨﺎء اﻧﺴﺎن ﺗﻮﺳﻌﻪ و ﻫﻤﮑﺎریﻫﺎی ﺧﯿﺮاﻧﺪﯾﺸﺎﻧﻪ‬
> ‫ﻣﯿﺎن ﻣﻤﺎﻟﮏ ﻏﻨﯽ و ﻣﻤﺎﻟﮏ ﻓﻘﯿﺮ را اﯾﺠﺎب ﻣﯽﮐﻨﺪ‪.‬‬
> ‫‪ -۹‬در آﺛﺎر ﺣﻀﺮت وﻟﯽ اﻣﺮاﻟﻠّﻪ‪ ،‬ﺧﺼﻮﺻﺎً ﺗﻮﻗﯿﻊ ‪ ،۱۹۳۶‬ﭘﯿﺶﺑﯿﻨﯽ ﻗﺒﻮل ﭘﻮل‬
> ‫ﺟﻬﺎﻧﯽ و اﺗّﺤﺎد ﻣﻘﯿﺎسﻫﺎ و اوزان ﺷﺪه اﺳﺖ‪ ،‬ﮐﻪ در ﻧﺘﯿﺠﻪ ﻣﺸﮑﻞ ﻧﻮﺳﺎﻧﺎت‬
> ‫ارزﻫﺎ ﺣﻞّ ﻣﯽﺷﻮد‪.‬‬
> ‫‪ -۱۰‬ﻓﺴﺎد در دﺳﺘﮕﺎهﻫﺎی اداری‪ ،‬ﻣﺎﻟﯽ‪ ،‬و ﺗﺠﺎری را دﯾﺎﻧﺖ ﺑﻬﺎﺋﯽ ﺑﻪ ﻃﻮر‬
> ‫ﺟﺪّی ﻣﺤﮑﻮم و ﻣﺮﺗﻔﻊ ﻣﯽﮐﻨﺪ‪.‬‬
> ‫‪ -۱۱‬دﯾﺎﻧﺖ ﺑﻬﺎﺋﯽ ﺑﻪ ﻃﺮحﻫﺎی ﻋﻤﺪۀ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ‪ ،‬ﭼﻮن ﺗﻌﻠﯿﻢ و ﺗﺮﺑﯿﺖ‪ ،‬ﺑﻬﺪاﺷﺖ‬
> ‫و درﻣﺎن‪ ،‬ﻧﮕﻬﺪاری ﺳﺎﻟﺨﻮردﮔﺎن و اﯾﺘﺎم‪ ،‬و ﻣﺎﻧﻨﺪ آن اوﻟﻮﯾﺖ ﻣﯽدﻫﺪ‪.‬‬
> ‫‪ -۱۲‬از اﺻﻮل ﻣﻬﻤّﮥ اﻣﺮ ﺑﻬﺎﺋﯽ ارﺗﺒﺎط ﻧﺰدﯾﮏ ﻣﯿﺎن روﺣﺎﻧﯿﺎت و ﺟﺴﻤﺎﻧﯿﺎت ﺑﻪ‬
> ‫ﻃﻮر ﮐﻠّﯽ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮ اﯾﻦ‪ ،‬ﻣﯿﺎن اﻣﻮر اﻗﺘﺼﺎدی از ﯾﮏ ﻃﺮف و اﻣﻮر روﺣﺎﻧﯽ–‬
> ‫اﺧﻼﻗﯽ از ﻃﺮف دﯾﮕﺮ ﻧﯿﺰ ﺑﺴﺘﮕﯽ ﻗﻮی وﺟﻮد دارد‪ ،‬و ﭼﻨﺎن ﮐﻪ اﻗﺘﺼﺎد ﺑﺪون‬
> ‫اﺧﻼق در ﻣﻌﺮض ﻓﺴﺎد‪ ،‬ﺗﻌﺪّی ﺑﻪ ﺣﻘﻮق دﯾﮕﺮی‪ ،‬ﺑﻬﺮهﮐﺸﯽ‪ ،‬و ﻧﻈﺎﺋﺮ آن‬
> ‫اﺳﺖ‪ ،‬اﺧﻼق ﻣﻨﺘﺰع از رواﺑﻂ و ﻋﻼﯾﻖ ﻣﺎدی ﺣﺎﻟﺘﯽ ﻣﺘﺎﻓﯿﺰﯾﮑﯽ‪ ،‬ﯾﻌﻨﯽ ﻣﺎوراء‬
> ‫ﻃﺒﯿﻌﯽ‪ ،‬دارد‪ ،‬ﻧﻈﯿﺮ زﻧﺪﮔﯽ زاﻫﺪان ﻋﺰﻟﺖﮔﺰﯾﻦ ﮐﻪ اﻣﮑﺎن ﺗﺤﻘّﻖ ﻋﯿﻨﯽ ﻗﻀﺎﯾﺎﺋﯽ‬
> ‫ﭼﻮن ﺗﻘﻮﱝ‪ ،‬اﻣﺎﻧﺖ‪ ،‬اﺣﺴﺎن و اﯾﺜﺎر در دﺳﺘﺮﺷﺎن ﻧﯿﺴﺖ‪ .‬اﻣﺮ ﺑﻬﺎﺋﯽ ﺑﯿﮑﺎری و‬
> 
> ‫‪214‬‬
> ‫دﺳﺘﻮر ﺗﻌﺪﻳﻞ ﻣﻌﻴﺸﺖ در آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‬               ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺑﯿﮑﺎرﮔﯽ را از ﯾﮏ ﺳﻮی و اﻋﺘﺰال و ﮔﻮﺷﻪﮔﯿﺮی از ﺧﻠﻖ را از ﺳﻮی دﯾﮕﺮ‬
> ‫ﻣﺮدود ﻣﯽداﻧﺪ و ﺑﺮ آن اﺳﺖ ﮐﻪ "ﺑﻬﺘﺮﯾﻦ ﻧﺎس آﻧﺎﻧﻨﺪ ﮐﻪ ﺑﻪ اﻗﺘﺮاف ﺗﺤﺼﯿﻞ‬
> ‫ب اﻟﻌﺎﻟﻤﯿﻦ‪) ".‬ﮐﻠﻤﺎت‬
> ‫ﮐﻨﻨﺪ و ﺻﺮف ﺧﻮد و ذویاﻟﻘﺮﺑﯽ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‪ .‬ﺣﺒﺎً ﻟﻠّﻪ ر ّ‬
> ‫ﻣﮑﻨﻮﻧﻪ( ﺑﻨﺎﺑﺮ اﯾﻦ ﺛﺮوتاﻧﺪوﺧﺘﻦ از راه ﺻﺤﯿﺢ ﻧﻪ ﻓﻘﻂ ﻧﻨﮓ ﻧﯿﺴﺖ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ‬
> ‫اﻓﺘﺨﺎر اﺳﺖ‪ ،‬ﭼﻮن ﻓﺮﺻﺖ و اﻣﮑﺎن ﺧﺪﻣﺎت اﻧﺴﺎﻧﯽ ﺑﺴﯿﺎر را در ﻣﻘﺎﺑﻞ‬
> ‫ﺷﺨﺺ ﻗﺮار ﻣﯽدﻫﺪ‪.‬‬
> 
> ‫اﻣﺮ ﺑﻬﺎﺋﯽ ﭘﺎﯾﻪﮔﺬار ﯾﮏ اﻗﺘﺼﺎد ﺟﻬﺎﻧﯽ اﺳﺖ‬
> ‫ﺟﻤﺎل اﺑﻬﲐ ﻫﻢ از اﺑﺘﺪای ﻇﻬﻮر ﺧﻮد ﺟﻨﺒﮥ ﺟﻬﺎنﺷﻤﻮل آﺋﯿﻦ ﺧﻮد را ﺑﺮﻣﻼ‬
> ‫ﮐﺮدﻧﺪ و ﺑﺎ ﻧﺰول ﮐﺘﺎب ﻣﺴﺘﻄﺎب اﻗﺪس و اﻟﻮاح ﻧﺎزﻟﮥ ﺑﻌﺪ از آن اﺻﻮل و ارﮐﺎن‬
> ‫ﻧﻈﻢ ﺟﻬﺎنآراﺋﯽ را ﮐﻪ ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ آن ﺣﻀﺮت اﺳﺖ اراﺋﻪ ﻓﺮﻣﻮدﻧﺪ‪ .‬ﻋﺎﻟﻢ از‬
> ‫دﯾﺪﮔﺎه آن ﺣﻀﺮت ﯾﮏ وﻃﻦ ﻣﺤﺴﻮب اﺳﺖ و ﻣﻦ ﻋﻠﯽاﻻرض اﻫﻞ آن ﻫﺴﺘﻨﺪ‬
> ‫و راﺣﺖ ﻫﺮ ﯾﮏ در راﺣﺖ دﯾﮕﺮی اﺳﺖ و "آﺳﺎﯾﺶ ﻫﻨﮕﺎﻣﯽ دﺳﺖ دﻫﺪ ﮐﻪ‬
> ‫ﻫﺮ ﮐﺲ ﺧﻮد را ﻧﯿﮏﺧﻮاه ﻫﻤﮥ روی زﻣﯿﻦ ﻧﻤﺎﯾﺪ‪) ".‬درﯾﺎی داﻧﺶ‪ ،‬ص‪" (۵‬ﮐﻞّ‬
> ‫از ﺑﺮای اﺗّﺤﺎد و اﺗّﻔﺎق ﺧﻠﻖ ﺷﺪهاﻧﺪ‪) ".‬درﯾﺎی داﻧﺶ‪ ،‬ص‪ (۱۴‬و در ﻧﺘﯿﺠﻪ‬
> ‫ﺟﻨﮓ ﻣﺤﻤﻠﯽ ﻧﺪارد و ﺑﺎﯾﺪ ﺑﺎﻟﮑﻞّ ﻣﻠﻐﯽ و ﻣﻨﺴﻮخ ﮔﺮدد و آن ﭼﻪ ﺻﺮف ﺟﻨﮓ‬
> ‫ﻣﯽﺷﻮد ﺑﻤﺎ ﯾﻨﺘﻔﻊ ﺑﻪ ﻣﻦ ﻋﻠﯽاﻻرض اﺧﺘﺼﺎص ﯾﺎﺑﺪ‪.‬‬
> ‫ﻋﺎﻟﻢ ﺑﺎﯾﺪ ﺑﻪ ﯾﮏ ﻟﺴﺎن و ﯾﮏ ﺧﻂ روی آورد‪" .‬در اﯾﻦ ﺻﻮرت ﻫﺮ ﻧﻔﺴﯽ ﺑﻪ‬
> ‫ﻫﺮ ﺑﻠﺪی ﺗﻮﺟّﻪ ﻧﻤﺎﯾﺪ ﻣﺜﻞ آن اﺳﺖ ﮐﻪ در ﺑﯿﺖ ﺧﻮد وارد ﺷﺪه‪) ".‬درﯾﺎی‬
> ‫داﻧﺶ‪ ،‬ص‪ (۱۷‬و ﺣﺘﯽ در ﺗﻌﺮﯾﻒ اﻧﺴﺎن ﺣﻘﯿﻘﯽ ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ "اﻣﺮوز اﻧﺴﺎن ﮐﺴﯽ‬
> ‫اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺧﺪﻣﺖ ﺟﻤﯿﻊ ﻣﻦ ﻋﻠﯽاﻻرض ﻗﯿﺎم ﻧﻤﺎﯾﺪ‪".‬‬
> ‫در ﻧﺘﯿﺠﻪ ﻧﻈﺎم ﺟﻬﺎنآرای ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ ﺑﻪ اﺳﺘﻌﻤﺎر و اﺳﺘﺜﻤﺎر ﻣﻠّﺘﯽ ﺗﻮﺳّﻂ‬
> ‫ﻣﻠّﺖ دﯾﮕﺮ و ﻣﻈﺎﻟﻤﯽ از اﯾﻦ ﮔﻮﻧﻪ ﭘﺎﯾﺎن ﻣﯽدﻫﺪ‪ .‬ﺟﻤﺎل ﻣﺒﺎرک ﺑﻪ اﯾﻦ‬
> ‫ﺻﺮاﺣﺖ ﻇﻠﻢ و اﺳﺘﺜﻤﺎر را ﻣﺤﮑﻮم ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪" :‬ﻇﺎﻟﻢﻫﺎی ﻋﺎﻟﻢ ﺣﻘﻮق اﻣﻢ را‬
> ‫ﻏﺼﺐ ﻧﻤﻮدهاﻧﺪ و ﺑﻪ ﺗﻤﺎم ﻗﺪرت و ﻗﻮت ﺑﻪ ﻣﺸﺘﻬﯿﺎت ﻧﻔﻮس ﺧﻮد ﻣﺸﻐﻮل ﺑﻮده‬
> ‫و ﻫﺴﺘﻨﺪ‪) ".‬ﻟﻮح دﻧﯿﺎ( و ﺑﯽﮔﻤﺎن اﻣﺮ ﻣﺒﺎرک در ﺗﻌﺪﯾﻞ ﻣﻌﯿﺸﺖ در ﺳﻄﺢ‬
> ‫ﺟﻬﺎﻧﯽ ﺧﻮاﻫﺪ ﮐﻮﺷﯿﺪ‪ ،‬و ﺗﻀﺎدّ ﻣﯿﺎن "ﺗﻮﺳﻌﻪﯾﺎﻓﺘﻪ" و "در ﺣﺎل ﺗﻮﺳﻌﻪ" ﺑﺮای‬
> ‫ﻫﻤﯿﺸﻪ از ﻣﯿﺎن ﺧﻮاﻫﺪ رﻓﺖ‪ .‬ﻧﯿﺮوی ﺑﺸﺮ ﺑﺮای اﺑﺪ از ﺧﺸﻮﻧﺖ و ﻗﻬﺮ‬
> 
> ‫‪215‬‬
> ‫دﺳﺘﻮر ﺗﻌﺪﻳﻞ ﻣﻌﻴﺸﺖ در آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‬                 ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫رویﮔﺮدان ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ و ﻣﺼﺪاق اﯾﻦ ﺑﯿﺎن ﻣﺒﺎرک را ﻣﺤﻘّﻖ ﺧﻮاﻫﺪ ﻧﻤﻮد ﮐﻪ‬
> ‫"در ﺟﻤﯿﻊ اﺣﻮال اﻧﺴﺎن ﺑﺎﯾﺪ ﻣﺘﺸﺒّﺚ ﺷﻮد ﺑﻪ اﺳﺒﺎﺑﯽ ﮐﻪ ﺳﺒﺐ و ﻋﻠّﺖ اﻣﻨﯿّﺖ و‬
> ‫آﺳﺎﯾﺶ ﻋﺎﻟﻢ اﺳﺖ‪) ".‬درﯾﺎی داﻧﺶ‪ ،‬ص‪(۲۵‬‬
> ‫اﺷﺎرۀ ﺣﻀﺮت وﻟﯽ اﻣﺮاﻟﻠّﻪ ﺑﻪ آن ﮐﻪ دﻧﯿﺎ ﭘﻮل واﺣﺪ اﺧﺘﯿﺎر ﺧﻮاﻫﺪ ﮐﺮد )‪(۱۹۳۶‬‬
> ‫و ﯾﺎ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﮐﺮۀ ارض ﻣﻠﮏ ﺟﻤﯿﻊ ﺑﺸﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد )‪ (۱۹۳۶‬ﻧﻪ ﻣﺨﺼﻮص‬
> ‫ﮐﺸﻮری ﮐﻪ آن ﻣﻨﺎﺑﻊ در آن واﻗﻊ اﺳﺖ‪ ،‬و ﯾﺎ ﻋﻠﻢ در ﺧﺪﻣﺖ ﻫﻤﮥ اﺑﻨﺎء ﺑﺸﺮ ﺑﻪ‬
> ‫ﮐﺎر ﺧﻮاﻫﺪ رﻓﺖ‪ ،‬و ﯾﺎدآوری ﺑﯿﺎﻧﺎت ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ در اﻟﻐﺎء ﺟﻨﮓ و ﻣﺴﺎﺑﻘﮥ‬
> ‫ﺗﺴﻠﯿﺤﺎﺗﯽ‪ ،‬ﻫﻤﻪ از ﭘﺪﯾﺪ آﻣﺪن ﯾﮏ اﻗﺘﺼﺎد ﺟﻬﺎﻧﯽ ﺑﺎ اﻫﺪاف اﻧﺴﺎﻧﯽ در آﯾﻨﺪۀ‬
> ‫اﯾﺎم ﺣﮑﺎﯾﺖ ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ‪.‬‬
> ‫دو ﺷﺎﺧﺺ ﻋﻤﺪۀ دﻧﯿﺎی اﻣﺮوز ﯾﮑﯽ ﻣﺴﺎﺑﻘﮥ ﺳﺨﺖ و رﻗﺎﺑﺖ ﺷﺪﯾﺪ اﻗﺘﺼﺎدی‬
> ‫ﻣﯿﺎن ﻣﻤﺎﻟﮏ ﺗﻮﺳﻌﻪﯾﺎﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪ ،‬و دﯾﮕﺮی اﺳﺘﺜﻤﺎر ﻣﻤﺎﻟﮏ در ﺣﺎل ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺑﻪ‬
> ‫ﺻﻮرتﻫﺎی آﺷﮑﺎر و ﭘﻨﻬﺎن‪ ،‬ﮐﻪ اﺳﺘﻘﺮار ﻧﻈﺎم ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ ﺑﻪ اﯾﻦ ﻫﺮ دو‬
> ‫ﺧﺎﺗﻤﻪ ﺧﻮاﻫﺪ داد و ﺗﻘﺴﯿﻢ ﮐﺎر در ﻋﺮﺻﮥ ﺑﯿﻦاﻟﻤﻠﻠﯽ ﺻﻮرت ﻧﻮی ﺧﻮاﻫﺪ‬
> ‫ﯾﺎﻓﺖ‪ ،‬ﻧﻪ آﻧﮑﻪ ﺑﻌﻀﯽ ﻣﻤﺎﻟﮏ ﻓﻘﻂ ﻣﺤﮑﻮم ﺑﻪ ﺗﻮﻟﯿﺪ ﻣﻮاد ﺧﺎم و ﻣﺤﺼﻮﻻت‬
> ‫ﮐﺸﺎورزی ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬ﮐﻪ ﻗﯿﻤﺖ آﻧﻬﺎ در ﺑﺎزارﻫﺎی ﺑﯿﻦاﻟﻤﻠﻠﯽ داﺋﻤﺎً در ﻧﻮﺳﺎن اﺳﺖ‪،‬‬
> ‫و ﻣﻤﺎﻟﮑﯽ دﯾﮕﺮ ﺗﻮﻟﯿﺪات ﺻﻨﻌﺘﯽ را ﮐﻪ داﺋﻤﺎً ﮔﺮانﺗﺮ و ﮔﺮانﺗﺮ ﻣﯽﺷﻮد در‬
> ‫اﺧﺘﯿﺎر ﺧﻮد ﮔﯿﺮﻧﺪ‪.‬‬
> ‫از ﺟﻤﻠﻪ ﺗﺤﻮّﻻﺗﯽ ﮐﻪ در ﺳﺎﻟﻬﺎی اﺧﯿﺮ روی داده آن ﺑﻮده ﮐﻪ ﺛﺮوﺗﻤﻨﺪان ﺑﺰرگ‬
> ‫ﺟﻬﺎن‪ ،‬ﭼﻮن دﯾﻮﯾﺪ وارﻧﺮ‪ ،‬ﺑﯿﻞ ﮔﯿﺘﺰ‪ ،‬ﻣﺎﻓﯿﺖ‪ ،‬ﺳﻮروز‪ ،‬و ﺳﺎﯾﺮﯾﻦ ﺑﺨﺶ ﻗﺎﺑﻞ‬
> ‫ﻣﻼﺣﻈﻪای از ﺛﺮوت ﺧﻮد را ﺑﻪ ﺗﺄﺳﯿﺲ ﺑﻨﯿﺎدﻫﺎی ﺧﯿﺮﯾﻪ ﺟﻬﺖ ﮐﻤﮏ ﺑﻪ ﻓﻘﯿﺮان‬
> ‫ﺟﻬﺎن در ﻣﻤﺎﻟﮏ دﻧﯿﺎی ﺳﻮم اﺧﺘﺼﺎص دادهاﻧﺪ‪ .‬ﻓﯽاﻟﺤﻘﯿﻘﻪ ﭼﻨﯿﻦ ﻋﻤﻠﯽ‬
> ‫ﻼ ﻣﻨﻄﺒﻖ ﺑﺎ ﻧﯿّﺖ و ﻣﺸﯿّﺖ ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ‪:‬‬
> ‫ﮐﺎﻣ ً‬
> ‫"ای ﭘﺴﺮان ﺗﺮاب – اﻏﻨﯿﺎء را از ﻧﺎﻟﮥ ﺳﺤﺮﮔﺎﻫﯽ ﻓﻘﺮا اﺧﺒﺎر ﮐﻨﯿﺪ‪ ،‬ﮐﻪ ﻣﺒﺎدا از‬
> ‫ﻏﻔﻠﺖ ﺑﻪ ﻫﻼﮐﺖ اﻓﺘﻨﺪ و از ﺳﺪرۀ دوﻟﺖ ﺑﯽﻧﺼﯿﺐ ﻣﺎﻧﻨﺪ‪) ".‬ﮐﻠﻤﺎت ﻣﮑﻨﻮﻧﻪ(‬
> ‫"ای اﻏﻨﯿﺎی ارض – ﻓﻘﺮا اﻣﺎﻧﺖ ﻣﻨﻨﺪ ﻣﯿﺎن ﺷﻤﺎ‪ .‬ﭘﺲ اﻣﺎﻧﺖ ﻣﺮا درﺳﺖ ﺣﻔﻆ‬
> ‫ﻧﻤﺎﺋﯿﺪ و ﺑﻪ راﺣﺖ ﻧﻔﺲ ﺧﻮد ﺗﻤﺎم ﻧﭙﺮدازﯾﺪ‪) ".‬ﮐﻠﻤﺎت ﻣﮑﻨﻮﻧﻪ(‬
> 
> ‫‪216‬‬
> ‫دﺳﺘﻮر ﺗﻌﺪﻳﻞ ﻣﻌﻴﺸﺖ در آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‬                 ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫"ای ﻣﻐﺮوران ﺑﻪ اﻣﻮال ﻓﺎﻧﯿﻪ ‪ ...‬ﻧﯿﮑﻮﺳﺖ ﺣﺎل آن ﻏﻨﯽ ﮐﻪ ﻏﻨﺎ از ﻣﻠﮑﻮت‬
> ‫ﺟﺎوداﻧﯽ ﻣﻨﻌﺶ ﻧﻨﻤﺎﯾﺪ و از دوﻟﺖ اﺑﺪی ﻣﺤﺮوﻣﺶ ﻧﮕﺮداﻧﺪ‪ .‬ﻗﺴﻢ ﺑﻪ اﺳﻢ‬
> ‫اﻋﻈﻢ ﮐﻪ ﻧﻮر آن ﻏﻨﯽ اﻫﻞ آﺳﻤﺎن را روﺷﻨﯽ ﺑﺨﺸﺪ ﭼﻨﺎن ﭼﻪ ﺷﻤﺲ اﻫﻞ زﻣﯿﻦ‬
> ‫را‪) ".‬ﮐﻠﻤﺎت ﻣﮑﻨﻮﻧﻪ(‬
> 
> ‫ﻳﺎدداﺷﺖﻫﺎ‬
> ‫‪ .۱‬ﺑﺮای دوﺳﺘﺎﻧﯽ ﮐﻪ ﻣﺎﯾﻞ ﺑﻪ ﺗﺤﻘﯿﻖ ﻋﻤﯿﻖ در اﯾﻦ زﻣﯿﻨﻪ ﻫﺴﺘﻨﺪ ﻧﺨﺴﺖ ﻣﻄﺎﻟﻌﮥ‬
> ‫ﺧﻄﺎﺑﺎت ﻣﺒﺎرﮐﮥ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء )در ‪ ۳‬ﺟﻠﺪ( و ﻣﻨﺘﺨﺒﺎﺗﯽ ﮐﻪ ﺟﻨﺎب‬
> ‫اﺷﺮاقﺧﺎوری ﺗﺤﺖ ﻋﻨﻮان ﭘﯿﺎم ﻣﻠﮑﻮت ﺗﺮﺗﯿﺐ دادهاﻧﺪ )ﻓﺼﻞ ﻣﺨﺼﻮص اﯾﻦ‬
> ‫ﻣﻮﺿﻮع در ﺻﻔﺤﺎت ‪ ۱۵۱–۱۲۴‬ﭼﺎپ ﻫﻨﺪ در ﺳﺎل ‪ ۱۹۸۵‬ﯾﺎﻓﺖ ﻣﯽﺷﻮد( و ﻧﯿﺰ‬
> ‫ﺑﺨﺸﯽ از ﮐﺘﺎب ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ و ﻋﺼﺮ ﺟﺪﯾﺪ دﮐﺘﺮ اﺳﻠﻤﻮﻧﺖ ﮐﻪ ﺣﺎوی ﻧﺼﻮص‬
> ‫ﻣﺒﺎرﮐﻪ در اﯾﻦ زﻣﯿﻨﻪ اﺳﺖ‪ ،‬ﻣﻔﯿﺪ اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫ﻼ ذﮐﺮ ﻣﯽﺷﻮد و از ﻧﻮﯾﺴﻨﺪﮔﺎن‬  ‫در ﻣﺮﺗﺒﮥ دوم ﻣﯽﺗﻮان ﺑﻪ آﺛﺎری از ﻗﺒﯿﻞ آﻧﭽﻪ ذﯾ ً‬
> ‫ﺑﻬﺎﺋﯽ اﺳﺖ ﻣﺮاﺟﻌﻪ ﮐﺮد‪:‬‬
> ‫اﻟﻒ‪ -‬ﺟﺎن ﻫﺎدﻟﺴﺘﻮن‪ :‬اﻗﺘﺼﺎد ﯾﮏ ﺟﻬﺎن ﻣﺘّﺤﺪ‪ ،‬ﺗﺮﺟﻤﮥ ﺣﻮرﯾﻮش رﺣﻤﺎﻧﯽ‪،‬‬
> ‫ﻧﺸﺮ ﺳﻨﭽﺮی ﭘﺮس‪.۲۰۰۴ ،‬‬
> ‫ب‪ -‬ﺟﺎن ﻫﺎدﻟﺴﺘﻮن‪ :‬در ﺟﺴﺘﺠﻮی ﻋﺪاﻟﺖ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ‪ ،‬ﺗﺮﺟﻤﮥ ﺣﻮرﯾﻮش‬
> ‫رﺣﻤﺎﻧﯽ‪ ،‬ﻧﺸﺮ ﺳﻨﭽﺮی ﭘﺮس‪ ،‬اﺳﺘﺮاﻟﯿﺎ‪.۱۹۹۸ ،‬‬
> ‫پ‪ -‬دﮐﺘﺮ ﻧﺎدر ﺳﻌﯿﺪی‪ :‬ﻣﺎرﮐﺴﯿﺰم و دﯾﺎﻧﺖ ﺑﻬﺎﺋﯽ‪ ،‬ﻣﺠﻠﮥ ﭘﯿﺎم ﺑﻬﺎﺋﯽ‪ ،‬ﺳﺎل‬
> ‫‪.۲۰۰۶‬‬
> ‫ت‪ -‬ﻧﻮارﻫﺎی ﺻﻮﺗﯽ ﻧﮕﺎرﻧﺪۀ اﯾﻦ ﺳﻄﻮر در ﺑﺎرۀ اﻗﺘﺼﺎد ﺑﻬﺎﺋﯽ ﮐﻪ ﺳﺎلﻫﺎ ﻗﺒﻞ‬
> ‫ﺗﻮﺳّﻂ ﺟﻨﺎب ﻫﻮﺷﻨﮓ ﻣﺤﻤﻮدی در اﯾﺮان ﺗﻬﯿﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫ث‪ -‬ﭼﻨﺪ ﻧﻮﯾﺴﻨﺪۀ ﺑﻬﺎﺋﯽ ﭼﻮن ﮔﯿﺰپ روﺑﯿﺎﺗﯽ )اﯾﻄﺎﻟﯿﺎ( و ﮔﺮﮔﻮری دال‬
> ‫)آﻣﺮﯾﮑﺎ( ﻫﻢ در اﯾﻦ ﻣﻮﺿﻮع ﺗﺤﻘﯿﻘﺎﺗﯽ دارﻧﺪ )ﺑﻪ اﯾﻄﺎﻟﯿﺎﺋﯽ و اﻧﮕﻠﯿﺴﯽ(‪.‬‬
> ‫ج‪Guiseppe Robiati : Economia per un nuovo ordine mondiale, -‬‬
> ‫‪ 1998, 89 p.‬ﮐﻪ ﮔﻮﯾﺎ زﯾﺮ ﻋﻨﻮان ﺧﺪا و اﻗﺘﺼﺎد ﺑﻪ زﺑﺎﻧﻬﺎی دﯾﮕﺮ ﺗﺮﺟﻤﻪ‬
> ‫ﺷﺪه‪.‬‬
> 
> ‫‪217‬‬
> ‫دﺳﺘﻮر ﺗﻌﺪﻳﻞ ﻣﻌﻴﺸﺖ در آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‬           ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫‪" .۲‬ﭘﻨﺠﻢ‪ ،‬ﺗﻮﺟّﻪ ﮐﺎﻣﻞ اﺳﺖ در اﻣﺮ زراﻋﺖ‪ .‬اﯾﻦ ﻓﻘﺮه اﮔﺮﭼﻪ در ﭘﻨﺠﻢ ذﮐﺮ‬
> ‫ﺷﺪ‪ ،‬وﻟﮑﻦ ﻓﯽاﻟﺤﻘﯿﻘﻪ دارای ﻣﻘﺎم اوّل اﺳﺖ‪".‬‬
> 
> ‫‪218‬‬
> ‫آﻳﺎت‪ :‬ﻣﻌﻴﺎر ﺳﻨﺠﺶ ﺣﻘّﺎﻧﻴ‪‬ﺖ ﻇﻬﻮر اﻟﻬﻲ‬                          ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫آﻳﺎت‪ :‬ﻣﻌﻴﺎر ﺳﻨﺠﺶ ﺣﻘّﺎﻧﻴ‪‬ﺖ ﻇﻬﻮر اﻟﻬﻲ‬
> 
> ‫ﻣﺤﻤّﺪ اﻓﻨﺎن‬
> 
> ‫در ﺑﺤﺚ ﺿﺮورت دﯾﻦ و اﺻﺎﻟﺖ ادﯾﺎن ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت و ﻧﻈﺮات ﻓﺮاواﻧﯽ اﻇﻬﺎر ﺷﺪه ﮐﻪ‬
> ‫ﻏﺎﻟﺒﺎً ﺑﺮ اﯾﻦ ﻧﮑﺘﻪ اﺳﺘﻮار اﺳﺖ ﮐﻪ دﯾﻦ وﺳﯿﻠﮥ ﺗﺮﺑﯿﺖ و ﺗﺮﻗّﯽ اﻧﺴﺎن اﺳﺖ و ﺳﺎﺑﻘﮥ آن‬
> ‫ﺑﻪ اﺑﺘﺪای ﺣﯿﺎت ﺑﺸﺮی در ﻋﺎﻟﻢ وﺟﻮد ﺑﺮﻣﯽﮔﺮدد‪ .‬ﺑﺎ اﯾﻨﮑﻪ ﺑﻌﻀﯽ اﯾﻦ ﺗﺼﻮّر را‬
> ‫ﻣﻄﺮح ﺳﺎﺧﺘﻪاﻧﺪ ﮐﻪ دﯾﻦ در ﻋﻬﺪ ﺗﮑﺎﻣﻞ ﻋﻘﻞ و ﻓﻬﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﻻزم ﻧﯿﺴﺖ و اﻣﺮوز‬
> ‫رﺷﺪ ﻧﻈﺮی و ﻋﻠﻤﯽ ﺑﺸﺮ ﺑﻪ ﺟﺎﺋﯽ رﺳﯿﺪه ﮐﻪ اﻧﺴﺎن را از ﭘﯿﺮوی دﯾﻦ و راﻫﻨﻤﺎﺋﯽ‬
> ‫ﻧﻔﻮس ﺑﺮﮔﺰﯾﺪۀ اﻟﻬﯽ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان رﺳﻮل و ﭘﯿﺎﻣﺒﺮ ﺑﯽﻧﯿﺎز ﺳﺎﺧﺘﻪ اﺳﺖ‪ ،‬وﻟﯽ ﺑﺮ اﻫﻞ‬
> ‫ﺗﻌﻘّﻞ و اﻧﺼﺎف ﭘﻮﺷﯿﺪه ﻧﯿﺴﺖ ﮐﻪ اﻧﺴﺎن ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻫﺮ ﻣﻮﺟﻮد دﯾﮕﺮی ﻫﻤﻮاره در ﺣﺎل‬
> ‫ﺗﺒﺪّل و ﺗﮑﺎﻣﻞ اﺳﺖ و ﻧﻤﯿﺘﻮان ﻣﺪّﻋﯽ ﺑﻮد ﮐﻪ ﺑﻪ ﮐﻤﺎل ﻣﻄﻠﻖ رﺳﯿﺪه ﯾﺎ ﺣﺘﯽ روزی‬
> ‫ﺗﻮاﻧﺪ رﺳﯿﺪ و ﻟﺬا ﻣﺤﺘﺎج اداﻣﮥ ﺗﺮﺑﯿﺖ و اﺳﺘﻤﺮار ﻓﯿﻮﺿﺎت ﺗﺮﺑﯿﺘﯽ اﻟﻬﯽ اﺳﺖ و اﮔﺮ‬
> ‫اﯾﻦ ﺣﻘﯿﻘﺖ ﺑﻪ ﻧﻈﺮ ﻋﻠﻤﺎی ﺟﺪﯾﺪ دﯾﻨﯽ ﺑﻌﯿﺪ ﺑﻪ ﻧﻈﺮ رﺳﺪ‪ ،‬اﻣّﺎ ﻣﻘﺎﯾﺴﻪ و ﺑﺮرﺳﯽ‬
> ‫ﺗﻄﺒﯿﻘﯽ ﺗﺤﻮّﻻت ﺣﯿﺎت اﻧﺴﺎﻧﯽ ﺑﺮ اﺳﺎس اﺻﻞ ﺗﺮﻗّﯽ ﻧﻮع آن را ﺗﺄﯾﯿﺪ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ‪،‬‬
> ‫ﻋﻠﯽاﻟﺨﺼﻮص ﮐﻪ ﺗﺄﺛﯿﺮ ﺗﻮﺳﻌﮥ ﻋﻠﻮم و ﺻﻨﺎﯾﻊ ﻧﯿﺰ ﻫﻤﻮاره ﻣﺸﻬﻮد ﺑﻮده و ﻫﺴﺖ و‬
> ‫ﺑﯽﺷﮏ ﺗﺮﻗّﯿّﺎت و ﺗﺤﻮّﻻت ﻋﻠﻤﯽ و اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ ﻣﺤﺘﺎج اﺳﺘﻔﺎﺿﻪ از ﺗﺮﺑﯿﺖ و ﻫﺪاﯾﺖ‬
> ‫اﺧﻼﻗﯽ و روﺣﺎﻧﯽ اﺳﺖ ﺗﺎ از اﻧﺠﻤﺎد اﻓﮑﺎر ﺑﺮ اﺳﺎس ﻋﻠﻮم ﻣﺎدّی ﺟﻠﻮﮔﯿﺮی ﻧﻤﺎﯾﺪ‪.‬‬
> ‫ﺗﺼﻮّر ﻧﻤﯽرود اﯾﻦ ﻣﻘﺪّﻣﻪ ﻣﻮرد ﺗﺮدﯾﺪ ﯾﺎ ﻋﺪم ﻗﺒﻮل ﻫﯿﭻ ﯾﮏ از ﻣﺘﺪﯾّﻨﺎن ﺻﺎﺣﺐ‬
> ‫ﻧﻈﺮ و اﻧﺼﺎف ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬اﻣّﺎ ﻣﺘﺄﺳﻔﺎﻧﻪ اﮐﺜﺮﯾﺖ اﻫﻞ ادﯾﺎن ﺑﻪ ﻧﻮﻋﯽ ﺗﮑﺎﻣﻞ ﻣﻄﻠﻖ در ﺑﺎرۀ‬
> ‫ﻋﻘﺎﯾﺪ و ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ و ﻣﻌﺘﻘﺪات ﺧﻮد )‪ (absolutism‬ﻣﻌﺘﻘﺪﻧﺪ و ﺑﺮ اﯾﻦ اﺳﺎس اﺳﺖ ﮐﻪ‬
> ‫دﯾﺎﻧﺖ ﺧﻮد را آﺧﺮﯾﻦ دﯾﺎﻧﺘﻬﺎ و ﮐﺎﻓﻞ ﺳﻌﺎدت ﻋﻤﻮم ﺑﺸﺮ در ﻫﻤﮥ ادوار ﻣﯽداﻧﻨﺪ‪ ،‬در‬
> ‫ﺣﺎﻟﯽ ﮐﻪ اﻣﺮ ﺑﻬﺎﺋﯽ ﻫﯿﭻ اﻣﺮی را در ﻋﺎﻟﻢ ﻣﻤﮑﻨﺎت ﻣﻄﻠﻖ ﻧﻤﯽداﻧﺪ و دﻗﯿﻘ ًﺎ ﺑﻪ‬
> ‫ﻧﺴﺒﯽﺑﻮدن ﻫﻤﮥ ﻣﻄﺎﻟﺐ و ﺣﻘﺎﺋﻖ در ﻋﺎﻟﻢ وﺟﻮد ﻣﻌﺘﻘﺪ اﺳﺖ‪ ،‬و ﭼﻨﯿﻦ ﺗﻌﻠﯿﻢ ﻣﯽدﻫﺪ‬
> ‫ﮐﻪ ﭼﻮن ﺗﺮﻗّﯽ و ﺗﮑﺎﻣﻞ ﻧﻮع اﻧﺴﺎن ﺗﺪرﯾﺠﯽ اﺳﺖ‪ ،‬ادﯾﺎن ﻧﯿﺰ ﻫﻤﻮاره در ﻣﻌﺮض‬
> 
> ‫‪219‬‬
> ‫آﻳﺎت‪ :‬ﻣﻌﻴﺎر ﺳﻨﺠﺶ ﺣﻘّﺎﻧﻴ‪‬ﺖ ﻇﻬﻮر اﻟﻬﻲ‬                          ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺗﻐﯿﯿﺮ و ﺗﺮﻗّﯽ ﻫﺴﺘﻨﺪ‪ ،‬زﯾﺮا ادﯾﺎن ﺑﺮای ﻫﺪاﯾﺖ و ﺗﺮﺑﯿﺖ ﺑﺸﺮ ﺗﺄﺳﯿﺲ ﺷﺪه و ﻣﯽﺷﻮﻧﺪ‬
> ‫و ﻟﺬا ﺑﺎﯾﺪ ﻣﺘﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎ ﺗﺤﻮّﻻت زﻧﺪﮔﺎﻧﯽ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ و روﺣﺎﻧﯽ ﺑﺸﺮ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬و اﯾﻦ‬
> ‫ﻫﻤﺎن ﻧﮑﺘﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ در ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺑﻬﺎﺋﯽ ﺗﺤﺖ ﻋﻨﻮان "ﻋﺎﻟﻢ ﻣﺤﺘﺎج ﺑﻪ ﻧﻔﺜﺎت‬
> ‫روحاﻟﻘﺪس اﺳﺖ" ﻣﻮرد ﺗﻮﺟّﻪ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫ﻣﺴﺘﻘﻞ از ﻣﺒﺎﻧﯽ ﻧﻈﺮی ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ دﯾﻦ ﮐﻪ در ﻣﻘﺪّﻣﻪ ذﮐﺮ ﺷﺪ ﻣﺴﺌﻠﮥ اﺛﺒﺎت ﺣﻘّﺎﻧﯿّﺖ‬
> ‫ﻇﻬﻮرات اﻟﻬﯽ و آﺳﻤﺎﻧﯽ ﻣﺴﺌﻠﻪای اﺳﺖ ﮐﻪ ﻫﻤﻮاره ذﻫﻦ اﻫﻞ ادﯾﺎن را ﺑﻪ ﺧﻮد‬
> ‫ﻣﺸﻐﻮل داﺷﺘﻪ و ﻣﯽدارد‪ .‬ﻋﻤﻮﻣﺎً ﻋﻠﻤﺎی ادﯾﺎن اﺛﺒﺎت ﻋﻘﯿﺪۀ ﺧﻮد را ﺑﺮ اﺳﺎس‬
> ‫ﺧﻮارق ﻋﺎدات و اﻟﺰام ﻣﺮدم در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﻣﻌﺠﺰات ﻣﻌﺮّﻓﯽ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‪ ،‬و ﺑﻌﻀﺎً ﻧﯿﺰ‬
> ‫اﺳﺘﺸﻬﺎد از ﮐﺘﺐ دﯾﻨﯽ ﻗﺒﻞ را ﮐﻪ ﻧﻮﻋﯽ ﺗﻮﺟﯿﻪ و ﺗﻔﺴﯿﺮ ﺑﺸﺎرات ﻣﻨﺪرج در ﮐﺘﺐ‬
> ‫ﻣﺰﺑﻮر اﺳﺖ ﻧﯿﺰ ﻣﻠﺤﻮظ ﻣﯽدارﻧﺪ‪ .‬اﻣﺮ ﺑﻬﺎﺋﯽ در اﯾﻦ ﺧﺼﻮص دﯾﺪﮔﺎﻫﯽ ﻣﺨﺼﻮص‬
> ‫دارد ﮐﻪ ذﯾﻼً ﮐﻮﺷﺶ ﻣﯽﺷﻮد ﺗﺎ ﻣﻔﻬﻮم دﻗﯿﻖ آن ﺗﻮﺿﯿﺢ داده ﺷﻮد‪.‬‬
> ‫ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪ اﻫﻞ ادﯾﺎن اﺻﺎﻟﺖ اﻋﺘﻘﺎد ﺧﻮد را در ﮔﺮو ﻣﻌﺠﺰات و ﺧﻮارق‬
> ‫ﻋﺎدات ﻣﻌﺮّﻓﯽ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﻨﺪ و اﻟﺰام و ﺗﺴﻠﯿﻢ ﻣﺮدم را ﻣﻨﻮط ﺑﻪ ﻋﺠﺰ ﻫﻤﮕﺎن از ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ ﺑﺎ‬
> ‫ﻻ ﮐﺘﺐ دﺳﺖ دوم ادﯾﺎن ﺳﺮاﺳﺮ ﻣﻌﺠﺰاﺗﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻧﻪ‬       ‫ﻣﻌﺠﺰات ﻣﯽﺷﻤﺎرﻧﺪ و ﻣﻌﻤﻮ ً‬
> ‫در اﻋﺼﺎر ﺑﻌﺪ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﮑﺮار اﺳﺖ و ﻧﻪ ﻣﺪارﮐﯽ ﺗﺎرﯾﺨﯽ ﯾﺎ ﺷﻮاﻫﺪی ﻋﻤﻠﯽ و ﻣﻄﻤﺌﻦ‬
> ‫از آن ﺑﺮ ﺟﺎی ﻣﺎﻧﺪه اﺳﺖ ﺗﺎ ﻋﻘﻞ اﺳﺘﺪﻻﻟﯽ ﺑﺘﻮاﻧﺪ آن را ﺑﭙﺬﯾﺮد‪ ،‬ﮔﺮﭼﻪ ﻋﻤﻮﻣﺎً‬
> ‫ﻣﻌﺠﺰات ﺑﺮ ﺣﺴﺐ رواﯾﺎت ﻣﺘﻮاﻟﯿﻪ ﻫﻤﻪ ﺟﻨﺒﮥ ﻣﺎدی و ﻣﺤﺴﻮس داﺷﺘﻪاﻧﺪ‪.‬‬
> ‫از آﻧﺠﺎ ﮐﻪ ﻫﺮ ﭘﺪﯾﺪهای در ﻋﺎﻟﻢ وﺟﻮد ﺑﺎ ﺗﻮﺟّﻪ ﺑﻪ ﮐﯿﻔﯿّﺎت ﻣﺤﺴﻮس و ﻏﯿﺮﻣﺤﺴﻮس‪،‬‬
> ‫ﯾﺎ ﺑﻪ ﻋﺒﺎرت دﯾﮕﺮ ﺧﺼﻮﺻﯿﺎت ﻣﺎدّی ﯾﺎ ﻣﻌﻨﻮی ﻋﻘﻼً و ﻋﻠﻤ ًﺎ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻘﻠﯿﺪ و ﺗﮑﺮار‬
> ‫اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﻪ ﻫﻤﯿﻦ ﺟﻬﺖ وﻗﺎﯾﻊ و اﺗّﻔﺎﻗﺎﺗﯽ را ﮐﻪ در ﮔﺬﺷﺘﻪ‪ ،‬ﺣﺎل‪ ،‬و ﯾﺎ آﯾﻨﺪه ﻗﺎﺑﻞ‬
> ‫ﺗﺠﺪﯾﺪ و ﺗﻘﻠﯿﺪ ﻧﺒﺎﺷﺪ اﺻﻄﻼﺣﺎً ﻣﯽﺗﻮان ﻣﻌﺠﺰه ﻧﺎﻣﯿﺪ‪ ،‬ﭼﻪ ﮐﻪ ﻟﻔﻆ ﻣﻌﺠﺰه ﺣﮑﺎﯾﺖ‬
> ‫از آن دارد ﮐﻪ در ﺳﺎﯾﺮ زﻣﺎنﻫﺎ و ﻣﮑﺎنﻫﺎ اﺷﺨﺎص و اﻓﺮاد از اراﺋﮥ ﻫﻤﺎﻧﻨﺪ آن ﻋﺎﺟﺰ‬
> ‫ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬ﻋﻠﻢ ﺑﻪ ﺗﺠﺮﺑﻪ درﯾﺎﻓﺘﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻫﺮ ﭼﻪ در ﻋﺎﻟﻢ وﺟﻮد ﻣﺎدی دﯾﺪه ﻣﯽﺷﻮد‬
> ‫ﻫﻤﻪ ﺑﻪ ﻧﺤﻮی ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻘﻠﯿﺪ ﺑﻄﻮر ﻋﺎدی در ﻃﺒﯿﻌﺖ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ و ﺑﻄﻮر ﻣﺼﻨﻮﻋﯽ ﻧﯿﺰ در‬
> ‫ﺣﯿﻄﮥ ﻋﻠﻢ و ﺗﺠﺮﺑﻪ و ﻓﻦّ ﺗﺠﺪﯾﺪ آن ﻣﯿﺴّﺮ اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫ص ﺧﻮد ﭘﺬﯾﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪه و ﻓﻘﻂ در ﺳﺎﯾﮥ ارادۀ‬ ‫در ﻋﺎﻟﻢ روﺣﺎﻧﯿﺎت ﻣﻌﺠﺰه ﺑﻪ ﻣﻔﻬﻮم ﺧﺎ ّ‬
> ‫اﻟﻬﯽ و ﻣﻨﺤﺼﺮ ًا ﺗﻮﺳّﻂ ﺑﺮﮔﺰﯾﺪﮔﺎن ﺣﻖّ اﻇﻬﺎرﭘﺬﯾﺮ اﺳﺖ و ﮐﺘﺐ اﺻﯿﻞ دﯾﻨﯽ ﻧﯿﺰ ﺑﻪ‬
> 
> ‫‪220‬‬
> ‫آﻳﺎت‪ :‬ﻣﻌﻴﺎر ﺳﻨﺠﺶ ﺣﻘّﺎﻧﻴ‪‬ﺖ ﻇﻬﻮر اﻟﻬﻲ‬                            ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫اﻧﻮاع آن اﺷﺎره دارد‪ .‬ﺑﺤﺚ ﻣﻌﺠﺰه ﺑﻪ ﻣﻔﻬﻮم ﻣﺘﺪاول در آﺛﺎر ﺛﺎﻧﻮی ادﯾﺎن ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ‬
> ‫در اﯾﻦ ﮔﻔﺘﺎر ﻧﯿﺴﺖ‪ ،‬ﭼﻪ ﮐﻪ ﮐﺘﺐ ﻣﻘﺪّﺳﻪ ﻫﻢ آن را ﺗﺄﯾﯿﺪ ﻧﮑﺮدهاﻧﺪ و ﻣﺨﺼﻮﺻ ًﺎ در‬
> ‫اﯾﻦ ﺑﺎره از ﮐﺘﺐ ﻗﺒﻞ ﻣﯿﺘﻮان ﺑﻪ ﻣﻮارد ﻣﺘﻌﺪّدی از ﻗﺮآن اﺳﺘﺸﻬﺎد ﻧﻤﻮد‪ ،‬اﻣّﺎ ﻇﻬﻮرات‬
> ‫اﻟﻬﯽ ﻫﻤﻮاره اﻋﺠﺎز ﺧﻮد را در ﻣﺘﻦ ﮐﺘﺐ ﻣﻘﺪّﺳﮥ آﺳﻤﺎﻧﯽ آﺷﮑﺎر ﻧﻤﻮده‪ ،‬ﯾﻌﻨﯽ‬
> ‫ﻼ آن‬  ‫دﯾﮕﺮان را از آوردن ﺷﺒﯿﻪ آﻧﭽﻪ آﻧﺎن آوردهاﻧﺪ ﻋﺎﺟﺰ و ﻧﺎﺗﻮان داﻧﺴﺘﻪاﻧﺪ و ﻋﻤ ً‬
> ‫را ﺑﻪ اﺛﺒﺎت رﺳﺎﻧﺪهاﻧﺪ‪ .‬ﻣﻮردی از ﻣﻌﺠﺰۀ ﭘﺎﯾﻨﺪهای ﮐﻪ ﻋﺎﻟﻢ ادﯾﺎن اﻟﻬﯽ ﻋﺮﺿﻪ‬
> ‫داﺷﺘﻪ اﺳﺖ ﻗﺮآن ﻣﺠﯿﺪ اﺳﺖ ﮐﻪ در ﻣﺘﻦ ﮐﺘﺎب ﻧﯿﺰ ﺑﻪ اﻋﺠﺎز آن ﺗﺄ ﮐﯿﺪ ﺷﺪه اﺳﺖ‪،‬‬
> ‫ﯾﻌﻨﯽ اﻣﮑﺎن اﺗﯿﺎن ﺑﻪ ﻣﺜﻞ آن در ﻗﺮآن از ﻫﻤﮥ ﻋﺎﻟﻤﯿﺎن ﺳﻠﺐ ﺷﺪه اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫اﻧّﺎ ﻧﻨﺼﺮک ﺑﮏ و ﺑﻘﻠﻤﮏ )ﻟﻮح ﺷﯿﺦ(‬
> ‫ﻣﺘﻘﺪّﻣﯿﻦ ﻋﻠﻤﺎء ﻓﯽ اﻟﺒﻬﺎء‪ ،‬ﻣﺴﺘﻨﺪ ﺑﻪ آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ و ﺣﻀﺮت ﻧﻘﻄﮥ اوﻟﲐ‬
> ‫ﻋﻨﺎوﯾﻦ زﯾﺮ را ﺑﺮای اﺛﺒﺎت اﺻﺎﻟﺖ و ﺣ ّﻘﯿّﺖ ﻣﻈﺎﻫﺮ اﻣﺮ اﻟﻬﯽ ﻣﺬﮐﻮر داﺷﺘﻪ و ﻣﻮرد‬
> ‫اﺳﺘﻨﺎد ﺷﻤﺮدهاﻧﺪ‪ .‬ﻣﺒﺎﻧﯽ اوّﻟﯿﮥ اﯾﻦ ﺗﻘﺴﯿﻢ ﻣﺒﺘﻨﯽ ﺑﺮ آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﮐﮥ ﻇﻬﻮر ﺑﺪﯾﻊ‪ ،‬ﯾﻌﻨﯽ‬
> ‫اﯾﻘﺎن ﺷﺮﯾﻒ و رﺳﺎﻟﮥ دﻻﺋﻞ ﺳﺒﻌﻪ و ﺑﺴﯿﺎری آﺛﺎر ﺗﻨﺰﯾﻠﯽ دﯾﮕﺮ اﺳﺖ‪:‬‬
> ‫‪ -‬ادﻋﺎی ﻣﻈﻬﺮﯾّﺖ و اﺑﻼغ ﮐﻠﻤﻪ‪ ،‬ﯾﻌﻨﯽ ﻧﺰول آﯾﺎت ﻓﻄﺮی؛‬
> ‫‪ -‬ﺗﺄﺛﯿﺮ ﮐﻠﻤﺔاﻟﻠّﻪ و اﯾﺠﺎد ﺧﻠﻖ ﺟﺪﯾﺪ؛‬
> ‫‪ -‬اﺳﺘﻘﺎﻣﺖ و ﭘﺎﯾﺪاری؛‬
> ‫‪ -‬اﺳﺘﻤﺮار دوام و ﺗﺮﻗّﯽ‪.‬‬
> ‫ﻧﮑﺘﮥ اﺻﻠﯽ ﮐﻪ در اﯾﻦ ﺑﺎره ﻣﯿﺘﻮان ﮔﻔﺖ اﯾﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ اﯾﻦ ﮐﯿﻔﯿّﺖﻫﺎ در ﻣﺒﺎﻧﯽ ﺑﻨﯿﺎدی‬
> ‫و اوّﻟﯿﮥ ﻫﻤﮥ ادﯾﺎن ﮐﻪ اﻣﺮوز در ﻋﺎﻟﻢ ﻣﻮﺟﻮدﻧﺪ دﯾﺪه ﻣﯽﺷﻮد‪ ،‬اﮔﺮﭼﻪ اﮐﺜﺮﯾّﺖ‬
> ‫ﻣﺘﺪﯾّﻨﯿﻦ اﻣﺮوزه از ﺳ ّﺮ اﺻﻠﯽ و اﺳﺎس آن ﻏﺎﻓﻠﻨﺪ‪ ،‬زﯾﺮا از ﺳﺮﭼﺸﻤﮥ ﻓﯿﺾ‪ ،‬ﯾﻌﻨﯽ‬
> ‫ﺣﻘﯿﻘﺖ ﮐﺘﺐ آﺳﻤﺎﻧﯽ ﺧﻮد‪ ،‬اﺳﺘﻔﺎﺿﻪ ﻧﻤﯽﻧﻤﺎﯾﻨﺪ و ﻓﻘﻂ ﺑﻪ ﻣﻄﺎﻟﺐ ﮐﻠّﯽ و ﻣﻌﺘﻘﺪات‬
> ‫ﺛﺎﻧﻮی ﻣﺸﻐﻮل و دلﺧﻮشاﻧﺪ‪ .‬اﯾﻦ ﻧﮑﺘﮥ ﻣﺸﺎﺑﻬﺖ و ﻣﻨﺎﺳﺒﺖ ﺧﻮد دﻟﯿﻞ ﮐﺎﻓﯽ ﺑﺮ‬
> ‫وﺣﺪت اﺳﺎس و ﺣﻘﯿﻘﺖ ادﯾﺎن و اﺻﻮل ﺑﻨﯿﺎدی آﻧﻬﺎﺳﺖ و ﻧﻤﻮداری از ﻧﻘﺸﮥ ازﻟﯽ‬
> ‫اﺑﺪی اﻟﻬﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺣﻖّ ﺟﻞّ ﺟﻼﻟﻪ ﺑﺮای ﺗﺮﺑﯿﺖ و ﺗﺮﻗّﯽ اﺷﺮف ﻣﺨﻠﻮﻗﺎت ﺧﻮد‬
> ‫ﻣﻌﯿّﻦ ﻓﺮﻣﻮده اﺳﺖ‪ ،‬و در ﺿﻤﻦ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ ﺑﻬﺎﺋﯽ ﺗﺤﺖ ﻋﻨﻮان وﺣﺪت اﺳﺎس ادﯾﺎن‬
> ‫ﻼ در ﺑﺎرۀ ﻣﻄﺎﻟﺐ ﻓﻮق از آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﮐﻪ ﺷﻮاﻫﺪی ﻧﻘﻞ ﺷﺪه‬     ‫ﺗﺼﺮﯾﺢ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬ذﯾ ً‬
> ‫اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺤﺚ ﻣﻄﺎﻟﺐ ﻣﻘﺎﻟﻪ ﻋﻤﻮﻣ ًﺎ ﻧﺎﻇﺮ ﺑﻪ ﻇﻬﻮر اﻣﺮ ﺣﻀﺮت ﻧﻘﻄﮥ اوﻟﲐ اﺳﺖ‪.‬‬
> 
> ‫‪221‬‬
> ‫آﻳﺎت‪ :‬ﻣﻌﻴﺎر ﺳﻨﺠﺶ ﺣﻘّﺎﻧﻴ‪‬ﺖ ﻇﻬﻮر اﻟﻬﻲ‬                                                                            ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫‪ -۱‬اﻧﺰال آﯾﺎت ﺗﻨﻬﺎ ﺑﺮﻫﺎﻧﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ اﺧﺘﺼﺎص ﺑﻪ ﻧﻔﺲ ﻣﻈﻬﺮ ﻇﻬﻮر اﻟﻬﯽ دارد و ﺑﻪ‬
> ‫ﻣﺨﺘﺼّﺎت زﯾﺮ ﻣﻤﺘﺎز اﺳﺖ‪:‬‬
> ‫از ﺟﻤﺎل اﻗﺪس اﺑﻬﲐ در اﯾﻘﺎن ﺷﺮﯾﻒ اﺳﺖ "ﭼﺸﻢ اﻣﮑﺎن ﭼﻨﯿﻦ ﻓﻀﻠﯽ ﻧﺪﯾﺪه و ﻗﻮۀ‬
> ‫ﺳﻤﻊ اﮐﻮان ﭼﻨﯿﻦ ﻋﻨﺎﯾﺘﯽ ﻧﺸﻨﯿﺪه ﮐﻪ آﯾﺎت ﺑﻪ ﻣﺜﺎﺑﻪ ﻏﯿﺚ ﻧﯿﺴﺎﻧﯽ از ﻏﻤﺎم رﺣﻤﺖ‬
> ‫رﺣﻤﺎﻧﯽ ﺟﺎری و ﻧﺎزل ﺷﻮد‪ ،‬ﭼﻪ ﮐﻪ اﻧﺒﯿﺎی او ﻟﻮ اﻟﻌﺰم ﮐﻪ ﻋﻈﻤﺖ ﻗﺪر و رﻓﻌﺖ‬
> ‫ﻣﻘﺎﻣﺸﺎن ﭼﻮن ﺷﻤﺲ واﺿﺢ و ﻻﺋﺢ اﺳﺖ ﻣﻔﺘﺨﺮ ﺷﺪﻧﺪ ﻫﺮ ﮐﺪام ﺑﻪ ﮐﺘﺎﺑﯽ ﮐﻪ در‬
> ‫دﺳﺖ ﻫﺴﺖ و ﻣﺸﺎﻫﺪه ﺷﺪه و آﯾﺎت آن اﺣﺼﺎء ﮔﺸﺘﻪ و از اﯾﻦ ﻏﻤﺎم رﺣﻤﺖ‬
> ‫رﺣﻤﺎﻧﯽ اﯾﻦ ﻗﺪر ﻧﺎزل ﺷﺪه ﮐﻪ ﻫﻨﻮز اﺣﺪی اﺣﺼﺎء ﻧﻨﻤﻮده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﺑﯿﺴﺖ ﻣﺠﻠّﺪ‬
> ‫اﻵن ﺑﻪ دﺳﺖ ﻣﯽآﯾﺪ و ﭼﻪ ﻣﻘﺪار ﮐﻪ ﻫﻨﻮز ﺑﻪ دﺳﺖ ﻧﯿﺎﻣﺪه و ﭼﻪ ﻣﻘﺪار ﻫﻢ ﮐﻪ ﺗﺎراج‬
> ‫ﺷﺪه و ﺑﻪ دﺳﺖ ﻣﺸﺮﮐﯿﻦ اﻓﺘﺎده و ﻣﻌﻠﻮم ﻧﯿﺴﺖ ﭼﻪ ﮐﺮدهاﻧﺪ‪)".‬اﯾﻘﺎن‪ ،‬ﺑﻨﺪ ‪(۲۴۰‬‬
> ‫ﻏﯿﺮ از ﻣﻈﻬﺮ اﻟﻬﯽ ﮐﺴﯽ ﻗﺎدر ﺑﻪ اﻧﺰال آﯾﺎت ﻧﯿﺴﺖ – اﯾﻦ ﺣﻘﯿﻘﺖ در آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﮐﻪ‬
> ‫ﻋﻠَﻰ ﻋَ ْﺒ ِﺪﻧَﺎ‬   ‫ﺐ ِّﻣﻤﱠﺎ ﻧَﺰﱠﻟْﻨَﺎ َ‬   ‫ﻣﮑﺮّر آﻣﺪه اﺳﺖ‪ .‬در ﻗﺮآن ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ‪َ " :‬وإِن ﻛُﻨﺘُﻢْ ﻓِﻲ َر ْﻳ ٍ‬
> ‫ﺷ َﻬﺪَاءﻛُﻢ ﻣِّﻦ دُونِ اﻟ ّﻠ ِﻪ إِنْ ﻛُﻨْﺘُﻢْ ﺻَﺎ ِدﻗِﻴﻦَ‪ .‬ﻓَﺎِٕن ﻟﱟﻢْ َﺗ ْﻔ َﻌﻠُﻮ ْا‬  ‫ﻓَﺎْٔﺗُﻮاْ ِﺑﺴُﻮرَةٍ ﻣِّﻦ ِّﻣ ْﺜ ِﻠ ِﻪ وَا ْدﻋُﻮ ْا ُ‬
> ‫ﻦ" )ﺳﻮرۀ ﺑﻘﺮه‬             ‫ﺤﺠَﺎرَةُ أُﻋِﺪﱠتْ ِﻟ ْﻠﻜَﺎ ِﻓﺮِﻳ َ‬ ‫س وَا ْﻟ ِ‬
> ‫وَﻟَﻦ ﺗَﻔْﻌَﻠُﻮاْ ﻓَﺎ ﱠﺗﻘُﻮ ْا اﻟﻨﱠﺎ َر ا ﱟﻟﺘِﻲ وَﻗُﻮ ُدﻫَﺎ اﻟﻨﱠﺎ ُ‬
> ‫)‪ ،(۲‬آﯾﺎت ‪ ۲۳‬و ‪ .۲۴‬ﻣﻔﻬﻮم اﯾﻦ آﯾﻪ در ﻗﺮآن ﻣﮑﺮّر اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﺷﺎﻫﺪ‪ ،‬ﺑﻪ‬
> ‫ﯾﮑﯽ اﮐﺘﻔﺎء ﺷﺪ‪(.‬‬
> ‫در ﮐﺘﺎب ﻣﺒﺎرک ﻗﯿﻮماﻻﺳﻤﺎء اﺳﺖ "و اﻧّﺎ ﻧﺤﻦ ﻗﺪ ﺟﻌﻠﻨﺎ اﻵﯾﺎت ﺣﺠﺔ ﻟﮑﻠﻤﺘﻨﺎ‬
> ‫ﻋﻠﯿﮑﻢ اﻓﺘﻘﺪرون ﻋﻠﯽ ﺣﺮف ﺑﻤﺜﻠﻬﺎ ﻓﺂﺗﻮا ﺑﺮﻫﺎﻧﮑﻢ ان ﮐﻨﺘﻢ ﺑﺎﻟﻠّﻪ اﻟﺤﻖّ ﺑﺼﯿﺮا ﺗﺎﻟﻠّﻪ ﻟﻮ‬
> ‫اﺟﺘﻤﻌﺖ اﻻﻧﺲ و اﻟﺠﻦّ ﻋﻠﯽ ان ﯾﺄﺗﻮا ﺑﻤﺜﻞ ﺳﻮرة ﻣﻦ ﻫﺬا اﻟﮑﺘﺎب ﻟﻦ ﯾﺴﺘﻄﯿﻌﻮا وﻟﻮ‬
> ‫ﮐﺎن ﺑﻌﻀﻬﻢ ﻟﺒﻌﺾ ﻋﻠﯽ اﻟﺤﻖ ﻇﻬﯿﺮا" )ﻗﯿﻮماﻻﺳﻤﺎء – ﺳﻮرةاﻟﻌﻠﻤﺎء )‪ – (۲‬ﻣﻨﺘﺨﺒﺎت‬
> ‫آﯾﺎت از آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﻧﻘﻄﮥ اوﻟﲐ ﻋ ّﺰ اﺳﻤﻪ اﻻﻋﻠﲐ – ص‪(۲۸‬‬
> ‫"و ان ﮐﻨﺘﻢ ﻓﯽ رﯾﺐ ﻣﻤّﺎ ﻗﺪ اﻧﺰل اﻟﻠّﻪ ﻋﻠﯽ ﻋﺒﺪﻧﺎ ﻫﺬا ﻓﺄﺗﻮا ﺑﺎ ﺣﺮف ﻣﻦ ﻣﺜﻠﻪ و ادﻋﻮا‬
> ‫اﻟﺬﯾﻦ ﻗﺪ زﻋﻤﺘﻢ ﻣﻦ دون ذﮐﺮاﻟﻠّﻪ ﻣﻦ ﻋﻠﻤﺎﺋﮑﻢ اﻗﺘﻄﻤﻌﻮن ﺑﻬﻢ ﻣﻦ دون ذﮐﺮاﻟﻠّﻪ‬
> ‫اﻟﻌﻠﯽ و ﻫﻮ اﻟّﺬی ﻗﺪ ﮐﺎن ﻓﯽ امّاﻟﮑﺘﺎب ﺷﻬﯿﺪا‪) ".‬ﻗﯿﻮماﻻﺳﻤﺎء‪ ،‬ﺳﻮرۀ اﻟﻔﻀﻞ )‪((۵۲‬‬
> ‫در ﺗﻔﺴﯿﺮ ﺳﻮرۀ ﮐﻮﺛﺮ ﮐﻪ از آﺛﺎر اوّﻟﯿﻪ و ﺻﺎدر در ﺷﯿﺮاز اﺳﺖ ﺣﻀﺮت ﻧﻘﻄﻪ ﺑﻪ‬
> ‫ﺻﺮاﺣﺖ ﺿﻤﻦ ﻟﺰوم ﺗﻮﺟّﻪ ﺑﻪ ﻣﯿﺰان و ﻗﺴﻄﺎس ﮐﻪ وﺳﯿﻠﮥ ﺗﻤﺎﯾﺰ ﺣﻖّ از ﺑﺎﻃﻞ اﺳﺖ‬
> ‫ﺗﺼﺮﯾﺢ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﮐﻪ ﺟﺰ ﻣﻈﻬﺮ ﺣﻖّ ﮐﺴﯽ ﻗﺎدر ﺑﻪ اﻇﻬﺎر آﯾﺎت ﻧﯿﺴﺖ و در ﺿﻤﻦ آن‬
> 
> ‫‪222‬‬
> ‫آﻳﺎت‪ :‬ﻣﻌﻴﺎر ﺳﻨﺠﺶ ﺣﻘّﺎﻧﻴ‪‬ﺖ ﻇﻬﻮر اﻟﻬﻲ‬                                ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺻﺮﯾﺤ ًﺎ اﯾﻦ ﻣﻘﺎم را ﻣﻨﺤﺼﺮ ﺑﻪ وﺟﻮد ﻣﺒﺎرک ﺧﻮد ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ و ﺟﻨﺎب ﺳﯿﺪ ﯾﺤﯿﲐ‬
> ‫وﺣﯿﺪ را ﺑﻪ ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ دﻋﻮت ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﺗﺎ اﮔﺮ ﻣﺸﺎرٌاﻟﯿﻪ ﯾﺎ ﻫﺮ ﮐﺴﯽ دﯾﮕﺮ ﮐﻪ ﺑﺘﻮاﻧﺪ در‬
> ‫ﻣﻘﺎﺑﻞ ﺣﻀﺮﺗﺶ ﻗﯿﺎم ﮐﻨﺪ‪ ،‬و اﮔﺮ ﻧﻪ ﭼﺎرهای ﺟﺰ ﺗﺴﻠﯿﻢ و ﺗﻤﮑﯿﻦ و اﻃﺎﻋﺖ ﻧﺪارد‪،‬‬
> ‫زﯾﺮا اﯾﻦ دﻟﯿﻞ در ﺣﻘﯿﻘﺖ ﺣﺠّﺖ رﺳﻮل اﮐﺮم ﻧﯿﺰ ﺑﻮده و در ﻗﺮآن ﻫﻢ ﺑﻪ آن اﺳﺘﺸﻬﺎد‬
> ‫ﺷﺪه اﺳﺖ و ﻣﻔﺮّی ﺑﺮای ﮐﺴﯽ ﻧﯿﺴﺖ‪ ،‬ﯾﺎ ﺑﺎﯾﺴﺘﯽ اﯾﻤﺎن آورد و ﺑﻪ ﺟﻨّﺖ وارد ﺷﻮد‪،‬‬
> ‫و ﯾﺎ اﻧﮑﺎر ﮐﻨﺪ و ﺑﻪ ﺟﻬﻨﻢ واﺻﻞ ﮔﺮدد‪.‬‬
> ‫"ﻓﯿﺎ اﯾّﻬﺎ اﻻﻣﯿﻦ ﻓﺎﺟﻌﻞ ﻣﺤﻀﺮک ﯾﻮم اﻟﻘﯿﻤﺔ ﺑﯿﻦ ﯾﺪیاﻟﻠّﻪ ﺛﻢ اﻧﺼﻒ و اﻟﻄﻒ‬
> ‫ن اﻟّﺬی‬ ‫ن اﻣﺮاﻟﻠّﻪ اﻟﺤﻖ ﻻﯾﺜﺒﺖ اﻻّ ﺑﻘﺴﻄﺎس ﻋﺪل ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ﻣﻦ ﺷﺄن اﻟﺨﻠﻖ ﻻ ّ‬         ‫ﻧﻈﺮک ا ّ‬
> ‫ادّﻋﲐ ﮐﻠﻤﺔ اﻟﺮﺑﻂ ﺑﯿﻦ اﻟﺨﺎﻟﻖ و اﻟﺨﻠﻖ ﯾﺜﺒﺖ ﺣﮑﻤﻪ ﺑﺎﻵﯾﺎت و اﻻﺧﺒﺎر و آﯾﺎت‬
> ‫اﻻﻧﻔﺲ و اﻵﻓﺎق و ان اﻟّﺬی ﯾﺒﻄﻞ ﺣﮑﻤﻪ ﻓﮑﺎن ﺑﻤﺜﻠﻪ ﻓﯽ ذﮐﺮ اﻟﺪﻻﺋﻞ ‪ ...‬و ﻻ‬
> ‫ﯾﺜﺒﺖ اﻟﺤﻖّ اﻻّ ﺑﺎﻟﻤﯿﺰان و ﻣﻦ ﻟﻢ ﯾﮑﻦ ﻋﻨﺪه ﻗﺴﻄﺎس ﻣﺎ ﮐﺎن ﻋﻠﯽ ﺣﻖّ ﻣﺤﺾ ﻣﻦ‬
> ‫ﻋﻨﺪاﻟﻠّﻪ و اﻧﺖ اﻟﯿﻮم اﻧﺖ ﺗﺠﺎدل ﻓﯽ اﻟﻤﯿﺰان ﻓﺎن اﺳﺘﻄﻌﺖ ان ﺗﺒﻄﻠﻪ ﺑﺤﺠّﺔ ﺣﻖ ﻣﻦ‬
> ‫ﻋﻨﺪ ﻧﻔﺴﮏ او اﺣﺪ ﻣﻦ اﻟﺨﻠﻖ ﻓﻼ ﺗﻠﺘﻔﺖ ﺑﻌﻠﻤﯽ و ﻻ ﻋﻤﻠﯽ و اﻻّ ﻻ ﻣﻔ ّﺮ ﻟﮏ ان‬
> ‫ب اﻟﺴﻤﻮات و اﻻرض اﻻّ ان ﺗﺼﺪّق او ﺗﻌﺮض ﻋﻨﻬﺎ و ﺗﻮﻗﻦ ﻓﯽ ﺳﺮک‬               ‫اردتاﻟﻠّﻪ ر ّ‬
> ‫ن اﻟﯿﻮم‬‫ﺑﺤﺠﯿّﺘﻪ ﺛﻢ ﺗﺠﺤﺪ او ﺗﮑﻮن ﺑﻼدﯾﻦ ‪َ ...‬ﻓ َﻮ رﺑّﮏ رب اﻟﺴﻤﻮات و اﻻرض ا ّ‬
> ‫ن اﻟﻠّﻪ ﻗﺪ اﻇﻬﺮ اﻣﺮه ﺑﺸﺄن ﻟَﻦ ﯾﻘﺪر اﺣﺪ‬
> ‫ﻖ ﻟﯿﮑﻮن ﻻﺣﺪ ﺣﺠﺔ اﻻّ ﻧﻔﺴﯽ و ا ّ‬        ‫ﻟﯿﺲ اﻟﺤ ّ‬
> ‫ﮏ ﻻن اﻟﻠّﻪ ﻗﺪ اﺧﺘﺎر ﻟﺤﻔﻆ دﯾﻦ رﺳﻮﻟﻪ و اوﻟﯿﺂﺋﻪ ﻋﺒﺪاً ﻣﻦ‬      ‫ﺸ ﱠ‬  ‫ان ﯾﺘﺄﻣّﻞ ﻓﯿﻪ او َﯾ ُ‬
> ‫اﻻﻋﺠﻤﯿﯿﻦ و اﻋﻄﺎه ﻣﺎ ﻟﻢ ﯾﺆت اﺣﺪ ًا ﻣﻦ اﻟﻌﺎﻟﻤﯿﻦ‪ .‬اﻧﺼﻒ ﺑﺎﻟﻠّﻪ ﺣﺠﺮ ًا ﯾﻨﻄﻖ‬
> ‫ﻞ ﻓﯿﻬﺎ و ﻟﻘﺪ اﻋﻄﺎء‬ ‫ﺑﺎﻟﺸﻬﺎدة اﻋﻈﻢ او ﯾﻨﻄﻖ ﻓﺘﯽ ﻋﺠﻤﯽ ﺑﮑﻠﻤﺎت اﻟﺘﯽ ذﻫﻠﺖ اﻟﮑ ّ‬
> ‫اﻟﻠّﻪ ﺣﺠّﺔ ﻟﻮ اﺟﺘﻤﻊ ﻣﻦ ﻓﯽ اﻟﺴﻤﻮات و اﻻرض ﻋﻠﯽ ان ﯾﺄﺗﻮا ﺑﻤﺜﻠﻬﺎ ﻟﻢ ﯾﻘﺪروا و ان‬
> ‫ﺗﺄﻣﻞ اﻟﻨﺎس ﻓﯿﻬﺎ ﻟﯿﺨﺮﺟﻮن ﻣﻦ اﻟﺪّﯾﻦ ﻻنّ ﺗﻠﮏ اﻟﺤﺠّﺔ ﺣﺠّﺔ ﻣﺤﻤّﺪ رﺳﻮل اﻟﻠّﻪ ﺻﻠﯽ‬
> ‫ن اﻟﻠّﻪ ﻗﺪ‬‫اﻟﻠّﻪ ﻋﻠﯿﻪ و آﻟﻪ ﻣﻦ ﻗﺒﻞ و ان ارادوا ان ﯾﺄﺗﻮا ﺑﻤﺜﻠﻪ ﻓﻔﯽ اﻟﺤﯿﻦ ﻟﯿﺸﺮﮐﻮن ﻻ ّ‬
> ‫ن اﻟﯿﻮم ﮐﻞ اﻟﻨﺎس ﺑﺎﻟﻘﺮآن ﯾﺤﺘﺠّﻮن و ﺑﻪ ﯾﺆﻣﻨﻮن و‬  ‫ﺛﺒﺖ ﺑﺘﻠﮏ اﻟﺤﺠّﺔ ﻧﺒﻮّة ﺣﺒﯿﺒﻪ و ا ّ‬
> ‫ب اﻟﺴﻤﻮات و اﻻرض ﻻ ﻣﻔﺮّ اﻟﯿﻮم ﻻﺣﺪ اﻻّ ان ﯾﺆﻣﻦ و ﯾﺪﺧﻞ‬           ‫ﻋﻨﻪ ﯾﺤﮑﻤﻮن ﻓﻮ ر ّ‬
> ‫ﻞ‬
> ‫اﻟﺠﻨﺔ او ﯾﮑﻔﺮ و ﯾﺪﺧﻞ اﻟﻨﺎر‪ .‬ﺳﺒﺤﺎناﻟﻠّﻪ ﻣﻦ ﻋﻤﻞ ﻫﻮﻵء اﻟﺠﻬّﺎل ﮐﺎنّ اﻟﯿﻮم ﮐ ّ‬
> ‫ب ﻋﻦ اﻟﺨﻠﻖ‪ .‬ﻫﻞ ﺟﺎء اﺣﺪ ﺑﻤﺜﻞ ﺗﻠﮏ‬      ‫اﻟﻨﺎس ﮐﺎﻻﻣﻮات ﺣﯿﺚ ﻻﯾﻌﺮﻓﻮن ﺻﻨﻊ اﻟﺮ ّ‬
> 
> ‫‪223‬‬
> ‫آﻳﺎت‪ :‬ﻣﻌﻴﺎر ﺳﻨﺠﺶ ﺣﻘّﺎﻧﻴ‪‬ﺖ ﻇﻬﻮر اﻟﻬﻲ‬                                ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫اﻵﯾﺎت و ﯾﻘﻮل ذو روح ان ﻫﺬا ﺻﻨﻊ اﻟﺨﻠﻖ اﻧﺼﻒ ﺑﺎﻟﻠّﻪ ﻫﻞ ﺳﻤﻌﺖ ﻣﻦ اﺣﺪ دﻋﺎءً‬
> ‫او ﺻﺤﯿﻔﺔ و ﻫﻞ ﺟﺎء ﺑﺘﻠﮏ اﻟﺤﺠّﺔ دون آل اﻟﻠّﻪ ﺳﻼم اﻟﻠّﻪ ﻋﻠﯿﻬﻢ‪) ".‬ﺗﻔﺴﯿﺮ ﮐﻮﺛﺮ(‬
> ‫ﺳﭙﺲ در دﻧﺒﺎﻟﮥ ﻣﻄﻠﺐ ﻣﺠﺪّداً ﺗﺄ ﮐﯿﺪ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ و ﺟﻨﺎب وﺣﯿﺪ را ﺑﻪ ﻗﺴﻢ ﻣﺆﮐّﺪ‬
> ‫ﻣﻘﯿّﺪ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﮐﻪ اﮔﺮ ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ ﺣﺠّﺖ آﯾﺎت را ﺷﺨﺼﺎً‪ ،‬ﯾﺎ ﺑﻪ ﮐﻤﮏ دﯾﮕﺮان‪ ،‬ردّ‬
> ‫ﻧﻤﺎﯾﺪ و ﺑﺮای ﺗﺄ ﮐﯿﺪ ﻣﻄﻠﺐ آﯾﺎﺗﯽ ﻣﺨﺼﻮص ﻧﺎزل ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ و آن را ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻣﯿﺰان‬
> ‫ﺑﯿﺎن ﻣﻌﺮّﻓﯽ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‪.‬‬
> ‫"ﻓﯿﺎ اﯾﻬﺎ اﻟﺴﺂﺋﻞ اﻗﺴﻤﮏ ﺑﺎﻟﻠّﻪ اﻟﺬی ﻻ اﻟﻪ اﻻّ ﻫﻮ ان ﺗﻘﺪر ان ﺗﺪﺣﺾ اﻟﺤﺠّﺔ ﻣﻦ‬
> ‫ﻋﻨﺪ ﻧﻔﺴﮏ او ﻣﻦ ﻋﻨﺪ اﺣﺪ ﻣﻦ اﻟﻨﺎس ﺗﻔﺮغ ﺑﻬﺎ ﻓﺆادی و ﺧﻠّﺺ اﻟﻨّﺎس ﮐﻠﻬﻢ و اﻟّﺎ‬
> ‫ﻻﻣﺮاﻟﻠّﻪ ﻻوﺿﺢ ﻣﻦ ﻫﺬه اﻟﺸﻤﺲ ﻓﯽ وﺳﻂ اﻟﺴﻤﺂء و اﻧﺎ اذﮐﺮ ﻓﯽ ﻣﻘﺎم اﻟﻘﺴﻄﺎس‬
> ‫آﯾﺎﺗ ًﺎ ﻗﺒﻞ ذﮐﺮ اﻟﺸﺮح ﻟﯿﺜﺒﺖ اﻟﻤﯿﺰان ﻓﺎذا ﺛﺒﺖ اﻟﻘﺴﻄﺎس ﯾﺒﻄﻞ ﮐﻞّ اﻟﺘﻌﺎرﺿﺎت ﻣﻦ‬
> ‫ﻋﻨﺪ ﮐﻞّ اﻟﻨﺎس و ﮐﻞ ﻣﺎ راﯾﺖ ﻣﻦ آﯾﺎﺗﯽ ﻗﺪ اﻓﺘﺮی اﻟﻤﻔﺘﺮون ﻓﯿﻬﺎ و ﺑﻌﺾ ﻣﻨﻬﺎ ﻟﻢ‬
> ‫ﯾﻘﺪروا اﻟﮑﺎﺗﺒﻮن ان ﯾﺴﺘﻨﺴﺨﻮا ﺻﻮر اﻟﻮاﻗﻊ و ﻟﺬا ﯾﻘﻮل اﻟﻨﺎس ﻓﯿﻪ ﻟﺤﻦ و ﺑﻌﺾ ﯾﻘﻮل‬
> ‫ﻟﯿﺲ ﻓﯿﻬﺎ رﺑﻂ ﻓﺎﻋﻮذ ﺑﺎﻟﻠّﻪ ﻣﻦ ﻋﻤﻠﻬﻢ و اﻓﺘﺮاﺋﻬﻢ و ﮐﻠﻤﺎ ﺗﺮی ﻣﻦ اﻵﯾﺎت ﺑﻐﯿﺮ ذﻟﮏ‬
> ‫اﻟﻨﻬﺞ اﻟﻌﺪل ﻓﺎﻧﯽ ﺑﺮئ ﻣﻦ اﻟﻤﺸﺮﮐﯿﻦ و ﻫﺎ اﻧﺎ ذا اذﮐﺮ ﻣﯿﺰان اﻟﺒﯿﺎن ﻟﯿﮑﻮن ﺣﺠﺔ‬
> ‫ﻟﻠﻌﺎﻟﻤﯿﻦ ﺟﻤﯿﻌ ًﺎ‪ .‬ﺑﺴﻢ اﻟﻠّﻪ اﻟﺮﺣﻤﻦ اﻟﺮﺣﯿﻢ‪ .‬ﺳﺒﺤﺎن اﻟّﺬی ﻧﺰل اﻟﮑﺘﺎب ﻓﯿﻪ ذﮐﺮ ﻓﯿﻪ‬
> ‫ن اﻟﻠّﻪ رﺑّﮏ ﯾﻌﻠﻢ ﻣﺎ ﻓﯽ اﻟﺴﻤﻮات و ﻣﺎ ﻓﯽ اﻻرض و‬    ‫ﺣﮑﻢ ﻣﻦ ﻟﺪﻧّﺎ ﻟﻘﻮم ﯾﻌﻘﻠﻮن و ا ّ‬
> ‫ﻣﺎ ﮐﺎن اﻟﻨﺎس اﻟﯿﻮم ﻓﯽ ﺣﮑﻢ اﻟﻠّﻪ ﯾﺨﺘﻠﻔﻮن‪ .‬و ﻟﻘﺪ ﻧﺰل اﻟﻠّﻪ ﻓﯽ اﻟﻘﺮآن ﻣﻦ ﻗﺒﻞ‬
> ‫ﺣﮑﻢ ﮐﻞّ ﺷﺌﯽ و ﻟﮑﻦ اﻟﻨﺎس ﻻﯾﻌﻠﻤﻮن و ﻻﯾﻌﻘﻠﻮن و ﻻﯾﺘﻔﮑﺮون‪ .‬و ﻟﻘﺪ ﻧﺰل ﻓﯽ‬
> ‫اﻟﻘﺮآن ﺗﻠﮏ اﻵﯾﺔ اﺗّﻘﻮا اﻟﻠّﻪ ﯾﺠﻌﻞ ﻟﮑﻢ ﻓﺮﻗﺎﻧﺎً و ان ﺑﻤﺜﻞ ذﻟﮏ ﻓﻠﯿﺠﺰی اﻟﻠّﻪ رﺑّﮏ‬
> ‫ﻋﺒﺎده اﻟﻤﺘﻘﯿﻦ و ﻟﻘﺪ ﻧﺰل اﻟﻠّﻪ رﺑّﮏ ﻓﯽ اﻟﻘﺮآن ﻣﻦ ﻗﺒﻞ ﻫﺬا و اوﺣﯿﻨﺎ اﻟﯽ ام ﻣﻮﺳﯽ و‬
> ‫ﻣﻦ ﻣﻌﻪ اﺟﻤﻌﯿﻦ ﻗﻞ اﻧّﯽ ﺣﺪّﺛﺖ اﻟﮑﻞ ﺑﻨﻌﻤﺔ رﺑّﯽ و ﻻ اﺧﺎف ﻣﻦ اﺣﺪ ﻣﻨﮑﻢ ان اﻧﺘﻢ‬
> ‫ﺑﺂﯾﺎتاﻟﻠّﻪ ﺗﮑﺬﺑﻮن و ﻟﻘﺪ ﺑﻠﻎ ﺣﮑﻢاﻟﻠّﻪ ﺷﺮقاﻻرض و ﻏﺮﺑﻬﺎ و اﻧﺎ ﻧﺤﻦ ﻟﮑﻞ ﺷﺎﻫﺪون‬
> ‫ن اﻟّﺬﯾﻦ ﮐﻔﺮوا و‬‫ن اﻟﺬﯾﻦ اﺗﺒّﻌﻮا آﯾﺎت اﻟﻠّﻪ ﻣﻦ ﻗﺒﻞ ﻓﺎوﻟﺌﮏ ﻫﻢ اﻟﻤﻬﺘﺪون و ا ّ‬   ‫ﻗﻞ ا ّ‬
> ‫اﺗﺒّﻌﻮا اﻫﻮآﻧﻬﻢ ﻟﻢ ﯾﮑﻦ اﻟﻠّﻪ ﻟﯿﻐﻔﺮ ﻟﻬﻢ و ﻻ ﻟﯿﻬﺪﯾﻬﻢ و اوﻟﺌﮏ ﻫﻢ اﻟﺨﺎﺳﺮون اﻧﻤﺎ‬
> ‫اﻟﺪّﯾﻦ ﻓﯽ ﮐﺘﺎب اﻟﻠّﻪ ﻫﺬا اﻟﺪﯾﻦ اﻟﻘﯿّﻢ ان ﮐﻨﺘﻢ ﺑﺂﯾﺎت اﻟﻠّﻪ ﻟﺘﻮﻗﻨﻮن ﻗﻞ ﻟﻮ ﺗﻌﻠﻤﻮن ﻣﺎ‬
> ‫اﻋﻠﻢ ﻟﺘﻨﺼﺮون اﻟﻠّﻪ ﺑﺎﻧﻔﺴﮑﻢ و اﻣﻮاﻟﮑﻢ رﺟﺂء ﻟﯿﻮم ﮐﻞ ﻋﻠﯽ اﻟﻠّﻪ ﯾﻌﺮﺿﻮن و ﻟﻘﺪ ﮐﻔﺮ‬
> ‫ن ذﮐﺮ اﺳﻢ رﺑﮏ ادّﻋﯽ اﻟﻮﺣﯽ و اﻟﻘﺮآن و اﻧﺘﻢ ﻟﺘﻔﺘﺮون اﻟﯿﻮم ﻓﯽ‬  ‫اﻟﺬﯾﻦ ﻗﺎﻟﻮا ا ّ‬
> 
> ‫‪224‬‬
> ‫آﻳﺎت‪ :‬ﻣﻌﻴﺎر ﺳﻨﺠﺶ ﺣﻘّﺎﻧﻴ‪‬ﺖ ﻇﻬﻮر اﻟﻬﻲ‬                                 ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﯽ ﻋﺒﺪاﻟﻠّﻪ ﻣﺼﺪّق ﻟﻤﺎ ﻣﻌﮑﻢ ﻣﻦ ﺣﮑﻢ اﻟﻘﺮآن‬      ‫دﯾﻦاﻟﻠّﻪ ﺑﻤﺎ ﻻﺗﻌﻠﻤﻮن و ﻻﺗﻌﻘﻠﻮن ﻗﻞ اﻧ ّ‬
> ‫ﻓﮑﯿﻒ اﻧﺘﻢ ﺗﮑﺬّﺑﻮن ﺑﺂﯾﺎت اﻟﻠّﻪ و ﻻﺗﺸﻌﺮون و ﻟﻘﺪ ﻓﺘّﻨﺎ اﻟﺨﻠﻖ ﺑﻤﺜﻞ اﻟﺬﯾﻦ ﮐﻔّﺮوا ﻣﻦ‬
> ‫ﻗﺒﻞ و اﻧّﺎ ﻟﻨﻌﻠﻢ ﮐﻠّﻤﺎ ﮐﺎن اﻟﻨﺎس ﻻﯾﻌﻠﻤﻮن و ﻻﯾﻌﻘﻠﻮن‪ .‬و ﻟﻌﻤﺮک ﮐﻔﺮ اﻟﻨﺎس ﮐﻠّﻬﻢ‬
> ‫ﯽ ﺑﺸﺌﯽ ﻓﺎوﻟﺌﮏ ﻫﻢ اﻟﻤﻔﻠﺤﻮن‪.‬‬      ‫اﻻّ اﻟّﺬﯾﻦ اﺗﺒّﻌﻮا اﺣﮑﺎﻣﻨﺎ ﻣﻦ ﻗﺒﻞ و ﻟﻢ ﺗﺠﺤﺪوا ﻋﻠ ّ‬
> ‫و ﻟﻘﺪ ﮐﻔﺮ اﻟﻨﺎس ﻣﻦ اﻟﺬﯾﻦ ﻟﻢ ﯾﺨﻄﺮوا ﺑﺎﻧﻔﺴﻬﻢ ان ﯾﮑﻔﺮوا ﺑﺎﻟﺮﺣﻤﻦ ﻣﻦ ﺣﯿﺚ اﻧﻬﻢ‬
> ‫ن ذﮐﺮ اﺳﻢ رﺑﮏ ﻗﺎل اﻧّﻨﯽ اﻧﺎ ﺑﺎب‬     ‫ﯾﺤﺴﺒﻮن اﻧﻬﻢ ﻣﻬﺘﺪون و ﻟﻘﺪ ﮐﻔﺮ اﻟّﺬﯾﻦ ﻗﺎﻟﻮا ا ّ‬
> ‫ﺑﻘﯿﺔاﻟﻠّﻪ ﺑﺤﮑﻢ ﻣﻦ ﻗﺒﻞ ﻣﻦ ﺣﯿﺚ ﻻﯾﻌﻠﻤﻮن و ان ﻣﺜﻞ ﮐﻞ ﻣﺎ ﻗﺎل اﻟﻨﺎس ﻓﯽ ﺣﻘّﯽ‬
> ‫ﻓﮑﺎن ﺑﻤﺜﻞ ﻣﺎ ﻗﺎﻟﺖ اﻟﻨﺼﺎری ﺑﺎن اﻟﻠّﻪ رﺑّﮏ اﻧّﻪ ﻫﻮ ﺛﺎﻟﺚ ﺛﻠﺜﺔ او ﻗﺎﻟﺖ اﻟﯿﻬﻮد ان‬
> ‫ن اﻟﻠّﻪ ﻓﻘﯿﺮ و ﻧﺤﻦ اﻏﻨﯿﺂء ﺳﻨﮑﺘﺐ ﻣﺎ ﻗﺎﻟﻮا و ﻧﺤﮑﻢ‬     ‫اﻟﻌﺰﯾﺰ اﺑﻦاﻟﻠّﻪ او ﻗﺎﻟﺖ اﻻﻋﺮاب ا ّ‬
> ‫ﺑﯿﻨﻬﻢ ﻓﯽ اﻟﺤﯿﻮة اﻟﺪﻧﯿﺎ و اﻧﻬﻢ ﻓﯽ اﻵﺧﺮة ﻫﻢ اﻟﺨﺎﺳﺮون ﻓﻮ رﺑّﮏ ان اﻋﺮاب اﻟﺬﯾﻦ‬
> ‫ن اﻟﯿﻮم ﻣﺒﻠﻎ ﻋﻠﻢ‬ ‫ﮐﻔﺮوا ﻣﻦ اﻫﻞ اﻟﻘﺮی ﻟﻤﺎ ﻧﺰل اﻟﻘﺮآن اﺗﻮا ﺑﮑﻠﻤﺎت ﻋﺪل ﮐﺒﺮی و ا ّ‬
> ‫اﻟﻌﻠﻤﺂء ﻟﯿﻈﻬﺮ اذا اراد اﻟﻠّﻪ رﺑّﮏ ﻓﯽ اﻟﮑﺘﺎب و اﻧﻬﻢ ﻟﻬﻢ اﻟﮑﺎﻓﺮون‪ .‬و ان اﻟﺬﯾﻦ‬
> ‫اﻣﻨﻮا ﺑﺎﻟﻠّﻪ و آﯾﺎﺗﻪ و ﻫﺎﺟﺮوا ﻓﯽ ﺳﺒﯿﻠﻪ ﻟﻤّﺎ اراد اﻟﻠّﻪ رﺑّﮏ ان ﯾﻀﻠّﻬﻢ ﻟﯿﻌﻠﻦ ﺑﻮاﻃﻨﻬﻢ و‬
> ‫اﻧﻬﻢ ﮐﺬﺑﻮا و ﮐﻔﺮوا ﻣﻦ ﺣﯿﺚ ﯾﻮﻗﻨﻮن و ﻻﯾﻌﻠﻤﻮن ﻗﻞ اﻧّﯽ اﻧﺎ ﻗﻠﺖ ﻟﻬﻢ ﻓﺎﺗﻮا ﺑﺂﯾﺔ ان‬
> ‫ﮐﻨﺖ ﻣﻦ اﻟﮑﺎذﺑﯿﻦ‪ .‬ﻓﻮ رﺑّﮏ ﻻ اری ﻣﻦ اﺣﺪ اﻟﯽ ﯾﻮﻣﮏ ﻫﺬا ﺑﻌﺾ ﺣﺮف ﻗﻞ ﻓﺎﺗﻮا‬
> ‫ن ﻓﺮﻋﻮن ﻣﻦ ﻗﺒﻞ ﻷت‬      ‫ﺑﻤﺜﻞ ذﻟﮏ اﻟﮑﺘﺎب ان ﮐﻨﺘﻢ ﻓﯽ دﻋﻮﯾﮑﻢ ﺑﺎﻟﻠّﻪ ﺻﺎدﻗﯿﻦ‪ .‬و ا ّ‬
> ‫ﺑﺸﺌﯽ ﻣﻦ اﻟﺴﺤﺮ و اﻧﻬﻢ ﻗﺪ ﺟﻌﻠﻮا اﻧﻔﺴﻬﻢ ﻓﯽ اﻻﯾﻤﺎن ادﻧﯽ ﻣﻦ ﮐﻔﺮه ﻟﻌﻨﻬﻢ اﻟﻠّﻪ ﺑﻤﺎ‬
> ‫ﻋﻤﻠﺖ اﯾﺪﯾﻬﻢ ﺿﺮﺑﺖ ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟﺬّﻟﺔ ﻓﯽ اﻟﺤﯿﻮة اﻟﺪﻧﯿﺎ و اوﻟﺌﮏ ﻫﻢ ﯾﻮم اﻟﻘﯿﻤﺔ ﻓﯽ‬
> ‫ن اﻟﺬی ﻧﺼﺮﻫﻢ ﺑﺎﻟﻐﯿﺐ اﻟﻠّﻪ رﺑّﮏ ﯾﻠﻌﻨﻪ ﺛﻢ ﻣﻠﺌﮑﺔ اﻟﺴﻤﻮات و‬         ‫اﻟﻨﺎر ﻟﯿﺤﻀﺮون و ا ّ‬
> ‫اﻻرض ﺛﻢ ﻣﻦ ﻋﺒﺎد اﻟﻠّﻪ ﻣﻦ اﺗّﺒﻊ اﻟﺤﻖّ ﺑﺎﻟﺤﻖّ و ﮐﺎﻧﻪ ﻋﻠﯽ ﯾﻘﯿﻦ ﻣﺒﯿﻦ‪ .‬ﻗﻞ ان اﻟﯿﻮم‬
> ‫ﻧﺎر ﺟﻬﻨﻢ ﻗﺪ اﺣﺎﻃﺖ ﻋﻠﯽ اﻧﻔﺴﮑﻢ و اﻧﺘﻢ ﻟﺘﻌﺬﺑﻮن ﻓﯿﻬﺎ و ﻻﺗﺸﻌﺮون‪ .‬ﻗﻞ ارﺣﻤﻮا‬
> ‫ن اﻟﺬی‬  ‫اﻧﻔﺴﮑﻢ ﻓﺎنّ ﺣﯿﻮة اﻟﺪﻧﯿﺎ ﺑﺎﻃﻠﺔ و اﻧﺘﻢ اذا ﻣﺘّﻢ ﻟﺘﻌﺬﺑﻮن و ﻻﺗﺮﺣﻤﻮن‪ .‬ﻗﻞ ا ّ‬
> ‫اﺧﺬ اﻟﮑﺘﺎب ﺑﻐﯿﺮ ﺣﻖ ﻓﮑﺎﻧّﻤﺎ اﺧﺬ ﻣﻦ اﻟﻨﺒﯿﯿﻦ و اﻟﻤﺮﺳﻠﯿﻦ و اﻟﺼﺪﯾﻘﯿﻦ و اﻟﺼﺎﻟﺤﯿﻦ‬
> ‫ﺑﺎﻧّﮑﻢ ادّﻋﯿﺘﻢ ﮐﻠﻤﺔ اﻟﺒﺎﻃﻞ و اﻟﻠّﻪ ﯾﺤﮑﻢ ﺑﯿﻦ اﻟﮑﻞ ﺑﺎﻟﻘﺴﻂ و اﻧﻪ ﻟﯿﺸﻬﺪ ﻋﻠﯽ اﻟﻨﺎس‬
> ‫ﺑﻤﺎﻫﻢ ﮐﺎﻧﻮا ﯾﮑﺘﻤﻮن ﻗﻞ ان اﻟﺤﺠﺔ ﻣﻦ ﺑﻘﯿﺔ اﻟﻠّﻪ ﺗﻠﮏ اﻵﯾﺎت ﺑﯿّﻨﺎت ﻟﻘﻮم ﯾﻌﻘﻠﻮن و‬
> ‫ان اﻟﺬﯾﻦ ﻗﺎﻟﻮا اﻧّﺎ ﻧﺤﻦ ﻧﺄت ﺑﻤﺜﻞ ﺗﻠﮏ اﻵﯾﺎت ﻓﺎﻧﺖ ﻓﺎﺣﻀﺮﻫﻢ ﺑﯿﻦ ﯾﺪی اﻟﻠّﻪ ﻓﺎن‬
> ‫ﻗﺮﺋﻮا ﻣﻦ دون ان ﯾﺘﻔﮑّﺮوا اوﮐﺘﺒﻮا ﻣﻦ دون ان ﯾﺘﻌﻄّﻠﻮا ﻓﻘﺪ وﻗﻊ اﻟﻘﻮل ﻋﻠﯿﻬﻢ ﺑﺎﻧﻬﻢ‬
> 
> ‫‪225‬‬
> ‫آﻳﺎت‪ :‬ﻣﻌﻴﺎر ﺳﻨﺠﺶ ﺣﻘّﺎﻧﻴ‪‬ﺖ ﻇﻬﻮر اﻟﻬﻲ‬                               ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﻟﻤﺎ ﻟﻢ ﯾﻘﺪروا ﻣﻦ ﺣﯿﺚ ﻻ ﯾﻌﻠﻤﻮن ﻓﻮ رﺑّﮏ رب اﻟﺴﻤﻮات و اﻻرض ﻟﻮ اﺟﺘﻤﻊ اﻟﺠﻦّ‬
> ‫و اﻻﻧﺲ ﻋﻠﯽ ان ﺑﺎﺗﻮا ﺑﻤﺜﻞ ﺗﻠﮏ اﻵﯾﺎت اﻟﺘﯽ ﻧﺰﻟﻨﺎ ﻫﺎ ﻓﯽ ذﻟﮏ اﻟﮑﺘﺎب ﺑﺎذن اﻟﻠّﻪ‬
> ‫ﻟﻦ ﯾﺴﺘﻄﯿﻌﻮا و ﻟﻦ ﯾﻘﺪروا وﻟﻮ ﮐﺎﻧﻮا ﻋﻠﯽ اﻻرض ﻟﻘﺎدرﯾﻦ‪ .‬ﻗﻞ ان ﻗﻠﻮﺑﻬﻢ ﻣﯿﺘﺔ ﻧﺠﺴﺔ‬
> ‫ﺣﯿﺚ ﯾﻘﺮاون آﯾﺎتاﻟﻠّﻪ و ﻻﯾﺨﺸﻌﻮن ﻗﻞ ان ﺻﻨﻊ اﻟﺮب ﺑﻨﻔﺴﻪ ﯾﻔﺼﻞ ﺑﯿﻦ ﺻﻨﻊ اﻟﻨﺎس‬
> ‫ﻓﻮﯾﻞ ﻟﮑﻢ ﻋﻤﺎ ﮐﻨﺘﻢ ﺗﻔﺘﺮون و ﻻﺗﻌﻘﻠﻮن‪ .‬ﻗﻞ اذا ﺗﺎﺑﻮا و اﻧﺎﺑﻮا ﺿﺮﺑﺖ ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟﺬﻟﺔ‬
> ‫ﻓﯽ اﻟﺤﯿﻮة اﻟﺪﻧﯿﺎ ﺑﻤﺎ اﮐﺘﺴﺒﺖ اﯾﺪﯾﻬﻢ ﻓﯽ دﯾﻦاﻟﻠّﻪ و ﺳﺎء ﻣﺎ ﻫﻢ ﯾﺤﮑﻤﻮن‪ .‬ﻗﻞ ﮐﻠﻤﺎ‬
> ‫ﻗﺎل اﻟﺬﯾﻦ ﮐﻔﺮوا ﻓﯽ ﺗﻠﮏ اﻵﯾﺎت ﻻﻧّﻨﯽ اﻧﺎ اﻗﻮل ﮐﯿﻒ اﻧﺘﻢ ﺗﺆﻣﻨﻮن ﺑﺎﻟﻘﺮآن و‬
> ‫ﻻﺗﻌﻘﻠﻮن ﻗﻞ ﻟﻮ ﻧﺰّل اﻟﻠّﻪ ﻋﻠﯿﮑﻢ ﺣﺠﺔ دون ﺗﻠﮏ اﻵﯾﺎت ﻟﯿﻘﻮﻟﻮن ﻣﺎ ﻻﯾﻌﻘﻠﻮن وﻟﮑﻦ‬
> ‫اﻟﯿﻮم ﻟﻦ ﯾﻘﺪروا ﺑﺒﻌﺾ ﺣﺮف اﻻّ ان ﯾﮑﻔﺮوا ﺑﺎﻟﻘﺮآن ﻣﻦ ﻗﺒﻞ او ﯾﺆﻣﻨﻮا ﺑﺘﻠﮏ اﻵﯾﺎت‬
> ‫اﻟﺒﯿّﻨﺎت ﻣﻦ ﮐﺘﺎب اﻟﻠّﻪ ﻟﻘﻮم ﯾﺆﻣﻨﻮن‪} .‬ﻗﻞ اﻟﻠّﻪ ﯾﻤﺤﻮ ﻣﻦ ﯾﺸﺂء و ﯾﻨﺰل ﻣﺎ ﯾﺸﺂء و ﮐﺎن‬
> ‫اﻟﻠّﻪ ﻟﻐﻨﯿﺎً ﻋﻤﺎ اﻧﺘﻢ ﺗﻌﻤﻠﻮن‪ .‬ﻗﻞ ﻓﻮﯾﻞ ﻟﮑﻢ ان ﺷﺠﺮة اﻟﻄﻮر ﻗﺪ ﻧﺒﺘﺖ ﻓﯽ ﺻﺪری‬
> ‫ﻓﮑﯿﻒ اﻧﺘﻢ ﺗﺴﻤﻌﻮن ﺑﺂﯾﺎت اﻟﻠّﻪ و ﻻﺗﺸﻌﺮون‪ .‬ﻗﻞ ﻟﻮ ﺗﻔﺪوا ﻣﻦ ﻓﯽ اﻟﺴﻤﻮات و‬
> ‫اﻻرض ﻟﻦ ﯾﻘﺒﻞ اﻟﻠّﻪ ﻣﻦ ﻋﻤﻠﮑﻢ ﺑﻌﺾ ﺣﺮف و اﻧﺘﻢ اذا ﻣﺘﻢ ﻟﺘﺪﺧﻠﻮن ﻧﺎر ﺟﻬﻨﻢ‬
> ‫ن ﺣﺮﻓ ًﺎ ﻣﻦ ﺗﻠﮏ اﻵﯾﺎت ﻟﻢ ﯾﻌﺪل ﮐﻞّ ﻣﺎ ﻓﯽ اﻻرض ﻓﯿﻤﺎ اﻧﺘﻢ‬             ‫داﺧﺮﯾﻦ‪ .‬ﻗﻞ ا ّ‬
> ‫ﺗﺮﯾﺪون و ﺗﺴﺌﻠﻮن و ﻻﺗﻌﻘﻠﻮن‪ .‬ﻗﻞ ان اول ﮐﺎﻓﺮ ﺑﺬﮐﺮ اﺳﻢ رﺑّﮏ ﺛﻢ ﺛﺎﻧﯿﻬﻢ ﺛﻢ ﺛﺎﻟﺜﻬﻢ‬
> ‫ﺛﻢ راﺑﻌﻬﻢ ﺛﻢ اﻟﺬﯾﻦ اﺗّﺒﻌﻮﻫﻢ ان ﻟﻢ ﯾﺘﻮﺑﻮا ﻟﻦ ﯾﻐﻔﺮ اﻟﻠّﻪ ﻟﻬﻢ و ﻻ ﻟﯿﻨﻈﺮ اﻟﯿﻬﻢ و ﻻ‬
> ‫ﯾﮑﻠّﻤﻬﻢ و ان ﻟﻬﻢ ﻗﺪ اﻋﺪّت ﻋﺬاب اﻟﯿﻢ‪ .‬ﻗﻞ ﮐﻠﻤﺎ ﯾﻠﻘﯿﮑﻢ اﻟﺸﯿﻄﺎن ﯾﻨﺴﺦ ﺑﺤﮑﻢ‬
> ‫ﺗﻠﮏ اﻵﯾﺎت ان اﺗّﻘﻮا اﻟﻠّﻪ و ارﺣﻤﻮا اﻧﻔﺴﮑﻢ ان ﮐﻨﺘﻢ اﯾّﺎه ﺗﻌﺒﺪون اﻟﻠّﻪ اﺷﮑﻮا اﻟﯿﮏ‬
> ‫ﻣﺎ ﻧﺰل ﺑﯽ ﻓﯽ اﻟﺤﯿﻮة اﻟﺪﻧﯿﺎ رب اﻓﺮغ ﻋﻠﯽّ ﺻﺒﺮا و اﻧﺼﺮﻧﯽ ﻋﻠﯽ اﻟﻘﻮم اﻟﻔﺎﺳﻘﯿﻦ ﻗﻞ‬
> ‫ﻟﻮ اﺟﺘﻤﻊ ﻣﻦ ﻓﯽ اﻟﺴﻤﻮات و اﻻرض ﻋﻠﯽ ﺟﺤﺪی ﻟﺪی ﺑﻤﺜﻞ ﮐﻒّ ﺗﺮاب و اﻟﻠّﻪ ﯾﻌﻠﻢ‬
> ‫ﺣﮑﻤﯽ و اﻧﺘﻢ اﻟﯿﻮم ﻻﺗﺘﻔﮑﺮون و ﻻﺗﺘﻔﻘﻬﻮن و ﻻﺗﻬﺘﺪون‪ .‬ﻗﻞ اذا ﻣﺘّﻢ ﻟﺘﺪﺧﻠﻮن ﻧﺎر‬
> ‫ﺟﻬﻨﻢ و ﺗﺴﺘﻐﯿﺜﻮن ﻓﯿﻪ و ﻻﯾﺸﻔﻊ ﻟﮑﻢ اﻟﯿﻮم اﺣﺪ اﻻّ ﺑﺎذناﻟﻠّﻪ ﻓﺎﻧﯿﺒﻮا اﻟﯽ اﻟﻠّﻪ ﯾﺎ اﯾﻬﺎ‬
> ‫اﻟﻤﻸ ﻟﻌﻠﮑﻢ ﺗﺮﺣﻤﻮن‪ .‬ﻗﻞ ﮐﯿﻒ ﺗﻔﺘﺮون ﻋﻠﯽ اﻟﻠّﻪ ﺑﺎن ﺗﻠﮏ اﻵﯾﺎت ﻟﻢ ﺗﮏ ﺣﺠّﺔ اﻻّ‬
> ‫ﺑﻌﺪ اﻟﺒﯿﺎن ﮐﺒﺮت ﮐﻠﻤﺔ ﺗﺨﺮج ﻣﻦ اﻓﻮاﻫﮑﻢ ﻣﺎ ﺗﻘﻮﻟﻮن اﻻّ ﮐﺬﺑﺎ و ان اﻟﯿﻮم ﻋﻠﯽ‬
> ‫ﮐﻔﺮﮐﻢ ﻻ ﺣﮑﻢ ﻟﻠﻘﺮآن ﺑﯿﻦ اﻟﻨﺎس ﻓﻮﯾﻞ ﻟﮑﻢ و ﻋﻤﺎ اﮐﺘﺴﺒﺖ اﯾﺪﯾﮑﻢ ﻓﯽ دﯾﻦ اﻟﻠّﻪ و‬
> ‫ﺳﺎء ﻣﺎ اﻧﺘﻢ ﺗﺤﮑﻤﻮن‪ .‬ﻗﻞ ﻟﻌﻦ اﻟﻠّﻪ اﻟﺬﯾﻦ اﻓﺘﺮوا ﻣﻦ ﻗﺒﻞ و ان ﻓﯽ ﮐﻞّ ﺷﺄن ﯾﻀﺎﻋﻒ‬
> ‫اﻟﻠّﻪ ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟﻌﺬاب ﻓﯽ اﻟﺤﯿﻮة اﻟﺪﻧﯿﺎ و اﻧﻬﻢ ﻓﯽ اﻵﺧﺮة ﻫﻢ ﻣﻦ اﻟﻤﻘﺒﻮﺣﯿﻦ‪ .‬ﯾﺎ ﯾﺤﯿﲐ‬
> 
> ‫‪226‬‬
> ‫آﻳﺎت‪ :‬ﻣﻌﻴﺎر ﺳﻨﺠﺶ ﺣﻘّﺎﻧﻴ‪‬ﺖ ﻇﻬﻮر اﻟﻬﻲ‬                             ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﻗﺎت ﺑﺂﯾﺔ ﻣﺜﻞ ﺗﻠﮏ اﻵﯾﺎت ﺑﺎﻟﻔﻄﺮة ان ﮐﻨﺖ ذی ﻋﻠﻢ رﺷﯿﺪ‪ .‬ﻗﻞ ﯾﺎ اﯾﻬﺎ اﻟﻨﺎس‬
> ‫ﻻﺗﻔﻀﺤﻮا اﻧﻔﺴﮑﻢ ﻓﺎن اﻟﯿﻮم ﻻﯾﻘﺪر اﺣﺪ ان ﯾﺄﺗﯽ ﺑﺂﯾﺔ ﻣﻦ ﮐﺘﺎب اﻟﻠّﻪ و اﻧﺎ ﺑﺬاﻟﮏ‬
> ‫اﻟﻘﺴﻄﺎس اﻋﻠﻢ ﻋﻤﺎ ﮐﻨﺘﻢ ﺗﺠﻬﻠﻮن‪ .‬ﺗﻠﮏ آﯾﺎت ﺑﯿّﻨﺎت ﻣﻦ ﮐﺘﺎب اﻟﻠّﻪ ﻟﻘﻮّم ﻣﺆﻣﻨﻮن و‬
> ‫ﻟﻘﺪ ﻧﺰﻟﻨﺎ ﻓﯽ ذﻟﮏ اﻟﮑﺘﺎب ﮐﻠﻤﺎ اﻧﺘﻢ ﺗﺮﯾﺪون و ﻣﺎ اﻧﺘﻢ ﻣﻦ ﺑﻌﺪ ﺳﺘﺴﺌﻠﻮن‪ .‬و انّ‬
> ‫اﻟﺬﯾﻦ ﯾﮑﻔﺮون ﺑﺂﯾﺎت اﻟﻠّﻪ ﺑﻌﺪ ﻣﺎ آﻣﻨﻮا ﻟﻢ ﯾﮑﻦ اﻟﻠّﻪ ﻟﯿﻐﻔﺮ ﻟﻬﻢ و ﻻ ﻟﯿﻬﺪﯾﻬﻢ ﺿﺮﺑﺖ‬
> ‫ﻋﻠﯿﻬﻢ اﻟﺬّﻟﺔ ﻓﯽ اﻟﺤﯿﻮة اﻟﺪﻧﯿﺎ و اوﻟﺌﮏ ﻫﻢ ﯾﻮم اﻟﻘﯿﻤﺔ ﻓﯽ اﻟﻨﺎر ﻟﯿﺤﻀﺮون‪ .‬ﺗﻠﮏ‬
> ‫آﯾﺎت ﻣﻦ ﮐﺘﺎب اﻟﻌﺪل ﻧﺰﻟﻨﺎﻫﺎ ﻓﯽ ذﻟﮏ اﻟﮑﺘﺎب ﯾﻌﻠﻢ اﻟﮑﻞ ﺣﮑﻢ اﻟﻘﺴﻄﺎس ﻣﻦ‬
> ‫ﯽ ﺣﮑﯿﻢ و ﮐﻔﯽ ﻓﯿﻤﺎ ارﺷﺤﻨﺎک ﻣﻦ ﮐﺘﺎب اﻟﻼﻫﻮت و ﺣﺠّﺔ اﻟﺠﺒﺮوت و‬              ‫ﻟﺪن ﻋﻠ ّ‬
> ‫آﯾﺎت اﻟﻤﻠﮑﻮت و ﺳﻄﻮات اﻟﻨﺎﺳﻮت ﻟﻤﻦ اراد ان ﯾﻮزن ﺑﺎﻟﻘﺴﻄﺎس ذﻟﮏ اﻟﻘﺴﻄﺎس‬
> ‫اﻟﻘﯿّﻢ و ﺳﺒﺤﺎناﻟﻠّﻪ ﻋﻤﺎ ﯾﺸﺮﮐﻮن{"‬
> ‫ﻣﻄﺎﻟﺐ اﯾﻦ آﯾﺎت ﺑﺴﯿﺎر ﻗﺎﻃﻊ و ﺻﺮﯾﺢ اﺳﺖ‪ ،‬از ﺟﻤﻠﻪ ﺑﯿﺎن اﯾﻦ ﺣﻘﯿﻘﺖ ﮐﻪ اﮔﺮ ﺟﻦ‬
> ‫و اﻧﺲ ﺑﮑﻮﺷﻨﺪ ﮐﻪ ﻣﺸﺎﺑﮥ اﯾﻦ آﯾﺎت ﺑﯿﺎورﻧﺪ ﻫﺮﮔﺰ ﻧﺨﻮاﻫﻨﺪ ﺗﻮاﻧﺴﺖ و اﮔﺮ ﺣﻖّ ﺗﻌﺎﻟﯽ‬
> ‫ﺣﺠّﺘﯽ ﻏﯿﺮ از آﯾﺎت ﻧﺎزل ﻣﯽﻓﺮﻣﻮد ﺷﺎﯾﺪ ﺣﺮف ﻧﺎﺳﻨﺠﯿﺪهای ﻣﯽﺗﻮاﻧﺴﺘﻨﺪ ﮔﻔﺖ‪ ،‬اﻣّﺎ‬
> ‫ﻻ ﺑﺎﯾﺪ ﺑﻪ اﯾﻦ‬‫ﺑﺎ ﻧﺰول آﯾﺎت ﻣﻤﮑﻦ ﻧﯿﺴﺖ‪ ،‬ﻣﮕﺮ آﻧﮑﻪ ﺑﻪ ﻗﺮآن ﻣﺠﯿﺪ ﮐﻔﺮ ورزﻧﺪ‪ ،‬وا ّ‬
> ‫آﯾﺎت ﻣﺒﺎرﮐﻪ اﯾﻤﺎن آرﻧﺪ‪ .‬ﺳﭙﺲ ﻫﺸﺪار ﻣﯽدﻫﻨﺪ ﮐﻪ ﺷﺠﺮۀ ﻃﻮر در ﺻﺪر ﻣﻦ روﺋﯿﺪه‪،‬‬
> ‫ﭼﮕﻮﻧﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺷﻤﺎ آﯾﺎت اﻟﻬﯽ را ﻣﯽﺷﻨﻮﯾﺪ‪ ،‬اﻣّﺎ ﺑﻪ ﺣﻘﯿﻘﺖ آن ﺷﺎﻋﺮ و ﻣﺘﺬﮐّﺮ‬
> ‫ﻧﯿﺴﺘﯿﺪ‪ .‬در ﺣﻘﯿﻘﺖ ﺑﺎ ﺟﺰﺋﯽ از اﯾﻦ آﯾﺎت ﻫﺮ آﻧﭽﻪ در روی زﻣﯿﻦ اﺳﺖ ﺑﺮاﺑﺮی‬
> ‫ﻧﺘﻮاﻧﺪ ﮐﺮد و ﺑﺎﻻﺧﺮه در آﺧﺮ اﯾﻦ ﺧﻄﺎب ﺑﻪ ﺟﻨﺎب وﺣﯿﺪ اﺗﻤﺎم ﺣﺠّﺖ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‬
> ‫ﮐﻪ ای ﯾﺤﯿﲐ آﯾﻪای ﻣﺎﻧﻨﺪ اﯾﻦ آﯾﺎت ﺑﻪ ﻟﺤﻦ ﻓﻄﺮت‪ ،‬ﯾﻌﻨﯽ وﺣﯽ و اﻟﻬﺎم‪ ،‬ﺑﯿﺎور اﮔﺮ‬
> ‫ﺻﺎﺣﺐ ﻋﻠﻢ و ﮐﻤﺎﻟﯽ و ﻣﺘﻌﺎﻗﺒﺎً ﺑﻪ او ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﮐﻪ ﺑﻪ ﻣﺮدم ﺑﮕﻮ ﮐﻪ آﺑﺮوی ﺧﻮد‬
> ‫ﻧﺒﺮﯾﺪ‪ ،‬زﯾﺮا اﺣﺪی ﻗﺎدر ﻧﯿﺴﺖ ﮐﻪ آﯾﻪای ﺑﯿﺎورد و ﺗﻨﻬﺎ ﺣﻀﺮﺗﺶ ﺑﻪ اﯾﻦ ﻗﺴﻄﺎس و‬
> ‫ﻣﯿﺰان داﻧﺎﺳﺖ‪.‬‬
> ‫اﯾﻦ ﻣﻔﺎﻫﯿﻢ در امّاﻟﮑﺘﺎب ﺑﯿﺎن ﻧﯿﺰ آﻣﺪه اﺳﺖ و ﺣﻀﺮﺗﺶ ﺑﻪ آﯾﺎت ﺗﺤﺪّی ﻓﺮﻣﻮده‬
> ‫"در اﯾﻦ ﮐﻮر ﺧﺪاوﻧﺪ ﻋﺎﻟﻢ ﺑﻪ ﻧﻘﻄﮥ ﺑﯿﺎن آﯾﺎت و ﺑﯿﻨﺎت ﺧﻮد را ﻋﻄﺎ ﻓﺮﻣﻮده و او را‬
> ‫ﺣﺠّﺖ ﻣﻤﺘﻨﻌﻪ ﺑﺮ ﮐﻞّ ﺷﯽء ﻗﺮار داده و اﮔﺮ ﮐﻞّ ﻣﺎ ﻋﻠﯽاﻻرض ﺟﻤﻊ ﺷﻮﻧﺪ ﻧﻤﯽﺗﻮاﻧﻨﺪ‬
> ‫آﯾﻪ ﺑﻪ ﻣﺜﻞ آﯾﺎﺗﯽ ﮐﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ از ﻟﺴﺎن او ﺟﺎری ﻓﺮﻣﻮده اﺗﯿﺎن ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ ‪ ...‬و ﺟﺎری‬
> ‫ﻧﻔﺮﻣﻮده و ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﻓﺮﻣﻮد اﻻّ از ﻧﻘﻄﮥ ﻣﺸﯿّﺖ ‪ ...‬و ﻫﺮﮔﺎه اﯾﻦ اﻣﺮی ﺑﻮد ﮐﻪ از ﻗﻮۀ‬
> 
> ‫‪227‬‬
> ‫آﻳﺎت‪ :‬ﻣﻌﻴﺎر ﺳﻨﺠﺶ ﺣﻘّﺎﻧﻴ‪‬ﺖ ﻇﻬﻮر اﻟﻬﻲ‬                                   ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺑﺸﺮ ﻇﺎﻫﺮ ﻣﯽﺷﺪ از ﺣﯿﻦ ﻧﺰول ﻗﺮآن ﺗﺎ ﺣﯿﻦ ﻧﺰول ﺑﯿﺎن ﮐﻪ ﻫﺰار و دوﯾﺴﺖ و ﻫﻔﺘﺎد‬
> ‫ﺳﺎل ﮔﺬﺷﺖ ﺑﺎﯾﺪ ﮐﺴﯽ ﺑﻪ آﯾﻪای اﺗﯿﺎن ﮐﺮده ﺑﺎﺷﺪ ‪ ...‬ﺷﺒﻬﻪ ﻧﯿﺴﺖ ﮐﻪ آﺧﺮاﻻﻣﺮ‬
> ‫ﺧﺪاوﻧﺪ ﺣﻖّ را ﺑﺮ ﮐﻞّ ﻇﺎﻫﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﻓﺮﻣﻮد ﺑﻪ ﺣﺠﯿّﺖ او‪ ،‬ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ اﻣﺮوز ﻫﻢ ﺑﺨﻮاﻫﺪ‬
> ‫ﮐﺴﯽ ﮐﻪ ﺧﻮد را ﻣﻨﺴﻮب ﺑﻪ اﺳﻼم ﻣﯽداﻧﺪ‪ ،‬ﭼﻪ از ﺻﺎﺣﺒﺎن ﺣﮑﻢ و ﭼﻪ از ﺻﺎﺣﺒﺎن‬
> ‫ﻋﻠﻢ اﺛﺒﺎت ﺣﺠﯿّﺖ آﯾﺎت را ﻧﻤﺎﯾﺪ اﻗﺮب از ﻟﻤﺢ ﺑﺼﺮ ﻣﯽﺷﻮد ‪ ...‬ﮐﺘﺎب و آﯾﺎت او‬
> ‫ﺣﺎﺿﺮ اﺳﺖ و اﮔﺮ ﻧﯿﺴﺖ اﯾﻦ آﯾﻪ ﮐﻪ در اﯾﻨﺠﺎ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪه ﮐﺎﻓﯽ اﺳﺖ }ﺳﺒﺤﺎﻧﻚ‬
> ‫ﻦ اﻟﺴّﻠﻄﻨﺔ ﻣﻦ ﺗﺸﺎء وﻟﺘﻨﺰﻋﻨّﻬﺎ ﻋﻤّﻦ ﺗﺸﺎء‬  ‫اﻟ ّﻠﻬﻢ اﻧّﻚ اﻧﺖ ﺳﻠﻄﺎن اﻟﺴّﻼﻃﻴﻦ ﻟﺘﺆﺗﻴ ّ‬
> ‫ﻦ ﻣﻦ‬ ‫ن ﻣﻦ ﺗﺸﺎء وﻟﺘﺨﺬﻟﻦّ ﻣﻦ ﺗﺸﺎء وﻟﺘﻐﻨﻴ ّ‬‫ﻦ ﻣﻦ ﺗﺸﺎء وﻟﺘﻨﺼﺮ ّ‬‫ن ﻣﻦ ﺗﺸﺎء وﻟﺘﺬ ّﻟ ّ‬  ‫وﻟﺘﻌ ّﺰ ّ‬
> ‫ن ﻣﻦ ﺗﺸﺎء ﻋﻠﻰ ﻣﻦ ﺗﺸﺎء ﻓﯽ ﻗﺒﻀﺘﻚ ﻣﻠﻜﻮت ﻛﻞّ‬           ‫ﺗﺸﺎء وﻟﺘﻔﻘﺮنّ ﻣﻦ ﺗﺸﺎء وﻟﺘﻈﻬﺮ ّ‬
> ‫ﻼﻣًﺎ ﻣﻘﺘﺪرًا ﻗﺪﻳﺮا{ ﺗﮑﻠّﻢ ﻧﻤﺎﺋﯿﺪ ﺑﻪ ﻣﺜﻞ‬‫ﺷﯽء ﺗﺨﻠﻖ ﻣﺎ ﺗﺸﺎء ﺑﺎﻣﺮك اﻧّﻚ ﻛﻨﺖ ﻋ ّ‬
> ‫آﻧﭽﻪ او ﺗﮑﻠّﻢ ﻧﻤﻮده ﺑﺮ ﻓﻄﺮت و ﺑﻨﻮﯾﺴﯿﺪ ﺑﻪ ﻣﺜﻞ آﻧﭽﻪ او ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺑﻼ ﺗﺄﻣّﻞ و ﺳﮑﻮن‬
> ‫ﻗﻠﻢ‪) ".‬ﺑﯿﺎن ﻣﺒﺎرک ﻓﺎرﺳﯽ‪ ،‬واﺣﺪ دوم‪ ،‬ﺑﺎب اول(‬
> ‫در آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﮐﻪ ﻣﮑﺮّر ًا ﺑﻪ ﺻﺪور آﯾﺎت و ﻣﻨﺎﺟﺎت ﺑﻪ ﻣﯿﺰان ﻫﺰار ﺑﯿﺖ )ﻫﺮ ﺑﯿﺖ ﻣﻌﺎدل‬
> ‫ﯾﮏ ﺳﻄﺮ‪ ،‬ﺑﻪ ﻃﻮر ﺗﻘﺮﯾﺐ( در ﻣﺪّت ﭘﻨﺞ ﯾﺎ ﺷﺶ ﺳﺎﻋﺖ ﺗﺼﺮﯾﺢ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ و ﻋﺪم‬
> ‫اﻣﮑﺎن اﻇﻬﺎر ﭼﻨﯿﻦ اﻋﺠﺎزی را از دﯾﮕﺮان ﺑﯿﺎن ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ و ﺿﻤﻨ ًﺎ ﺑﻪ اﯾﻦ ﻣﻄﻠﺐ‬
> ‫اﺷﺎره ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﮐﻪ ﻣﻘﺼﻮدﺷﺎن ﺗﺮﮐﯿﺐ ﮐﻠﻤﺎت و ﺗﺮﺗﯿﺐ آﯾﺎت ﻧﯿﺴﺖ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﻫﺪف‬
> ‫از اﻋﺠﺎز روح آﯾﺎت اﺳﺖ ﮐﻪ آن ﺳ ّﺮ رﺑّﺎﻧﯽ و ﻇﻬﻮر ﺻﻤﺪاﻧﯽ اﺳﺖ و اﮔﺮ ﮐﺴﯽ آﺛﺎر‬
> ‫ﺣﻀﺮﺗﺶ را ﺑﺎ ﮐﻠﻤﺎت دﯾﮕﺮان ﻣﻘﺎﯾﺴﻪ ﻧﻤﺎﯾﺪ ﻣﻼﺣﻈﻪ ﻣﯽﮐﻨﺪ ﮐﻪ آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﮐﻪاش‬
> ‫ﻼ ﺟﺴﺪاً ﻟﻪ‬  ‫ﺣﯿﺎتﺑﺨﺶ اﺳﺖ و ﻏﯿﺮ از آن از آﺛﺎر ﻋﻠﻤﺎء و ﻓﻘﻬﺎء ﺑﻪ ﻣﺎﻧﻨﺪ "ﻋﺠ ً‬
> ‫ﺧﻮار" ﻋﺎری از ﺑﺮوزات روﺣﺎﻧﯽ و ﺗﺄﺛﯿﺮات ﻣﻌﻨﻮی اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫"ﻓﯿﺎ ﻟﻠﻪ اﻧﯽ ﻟﻮ اردت ﻣﻦ ﺑﻌﺪ ﮐﻤﺎ ﺑﯿﻨّﺖ اﻟﻤﯿﺰان ﻓﯽ ﺑﯿﻦ ﯾﺪی اﻻﺷﻬﺎد ﻣﻦ ﻗﺒﻞ ﺑﻪ ﻻ‬
> ‫ﮐﺘﺐ ﻓﯽ ﺳﺘﺔ ﺳﺎﻋﺎت اﻟﻒ ﺑﯿﺖ ﻣﻨﺎﺟﺎت ﻓﻤﻦ اﻟﯿﻮم ﯾﻘﺪر ﺑﺬﻟﮏ ﻓﺎﻋﻮذ ﺑﺎﻟﻠّﻪ ﻣﻦ‬
> ‫ن اﻟﻤﺠﻠﺴﯽ ﻗﺪ ﺣﻘﻖ ﻓﯽ ﮐﺘﺎﺑﻪ ﺣﻖّ اﻟﯿﻘﯿﻦ ﺑﺎنّ ﺻﺤﯿﻔﺔ اﻟﺴﺠّﺎدﯾﺔ ﻓﯽ‬         ‫ﻋﻤﻞ اﻟﻨﺎس ا ّ‬
> ‫اﻟﻔﺼﺎﺣﺔ ﺗﻌﺪل ﺻﺤﻒ اﻟﺴﻤﺎوﯾﺔ وﻫﯽ زﺑﻮر آل ﻣﺤﻤّﺪً و ﯾﮑﻔﯽ ﻟﺪی اﻟﻤﻌﺠﺰة ﻟﻠﺬﯾﻦ‬
> ‫ﻻﯾﺮوﻧﻬﻢ ﻓﮑﯿﻒ ﺗﺜﺒﺖ اﻟﻮﻻﯾﺔ ﺑﺼﺤﯿﻔﺔ و ﻻ ﯾﺜﺒﺖ اﻟﺤﻘﯿّﺔ ﺑﺼﺤﺎﺋﻒ ﻣﻌﺪودة اﻟﺘﯽ‬
> ‫ی ﻋﻄﯿﺔ اﻋﻈﻢ ﻣﻦ‬    ‫ﻣﻠﺌﺖ ﺷﺮق اﻻرض و ﻏﺮﺑﻬﺎ ﻓﺎیّ ﺣﺠﺔ اﮐﺒﺮ ﻣﻦ ﻫﺬه اﻟﻨﻌﻤﺔ و ا ّ‬
> ‫ن اﻟﻌﻠﻤﺂء ﻟﻮ ارادوا ان ﯾﻨﺸﺎؤا ورﻗﺔ ﻟﯿﺘﻔﮑﺮوا ﺛﻢ ﺑﻌﺪ ذﻟﮏ ﻟﻤﺎ اﻧﺖ‬  ‫ﻫﺬه اﻟﻘﺪرة ا ّ‬
> 
> ‫‪228‬‬
> ‫آﻳﺎت‪ :‬ﻣﻌﻴﺎر ﺳﻨﺠﺶ ﺣﻘّﺎﻧﻴ‪‬ﺖ ﻇﻬﻮر اﻟﻬﻲ‬                                  ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ن ﺑﺎﻟﺤﻘﯿﻘﺔ ﻟﯿﺲ‬   ‫ی ﺑﻤﺜﻞ ﻗﻮل ﺻﺒﯽ ﯾﻘﻮل ﺑﺎﻟﻔﺎرﺳﯿﺔ ﺑﻪ ﺑﻪ و ا ّ‬    ‫ﺗﺬﮐّﺮ ﮐﻠﻤﺎﺗﻬﻢ ﻟﯿﮑﻮن ﻟﺪ ّ‬
> ‫ن اﻟّﺬی اﺻﻞ اﻟﺮوح ﻓﯿﻬﺎ ﻫﻮ ﺳﺮ‬      ‫اﻟﺸﺮف ﻓﯽ ذﮐﺮ اﻟﮑﻠﻤﺎت و ﻻ ﺑﺘﺮﺗﯿﺐ اﻵﯾﺎت ﺑﻞ ا ّ‬
> ‫اﻟﺮﺑّﺎﻧﯿﺔ و ﻇﻬﻮر اﻟﺼﻤﺪاﻧﯿّﺔ اﻟﺘﯽ ﻫﯽ اﺻﻞ ﮐﻞ ﻓﻀﻞ و ﻋﻠﯿﻬﺎ ﯾﺤﻮل ﮐﻞ ﻋﺪل ﻓﺰن ﻣﻦ‬
> ‫اﺣﺪی ﺻﺤﯿﻔﺘﯽ ﺑﮑﻞ ﮐﺘﺐ اﻟﻘﻮم ﻟﻢ ﯾﻌﺪل ﺣﺮﻓ ًﺎ ﻣﻨﻬﺎ ﮐﻞ ﻣﻦ ﻓﯽ اﻟﺴﻤﻮات و‬
> ‫اﻻرض ﻻﻧﻬﺎ ﺣﯿﻮان ﻣﻦ ﻇﻬﻮر اﻟﻮﺣﺪاﻧﯿﺔ و ﺳﺮ اﻟﺮﺣﻤﺎﻧﯿّﺔ و ﻣﺎدوﻧﻬﺎ ﺑﻤﺜﻞ ﻋﺠﻞ ﺟﺴﺪ‬
> ‫ﻟﻪ ﺧﻮار ﻓﻮ رﺑّﮏ ﻟﻮ ﯾﻌﻠﻤﻮن اﻟﻨﺎس ﺑﻤﺎ اﮐﺘﺴﺒﺖ اﯾﺪﯾﻬﻢ ﻓﯽ دﯾﻦ اﻟﻠّﻪ ﻟﯿﺪﺧﻠﻮن‬
> ‫اﻟﻤﻘﺎﺑﺮ ﺛﻢ ﻟﯿﺼﻌﻘﻮن ‪"...‬‬
> ‫و ﺑﺎﻻﺧﺮه ﺑﻪ "دﻟﯿﻞ ﺗﻘﺮﯾﺮ" ﻋﺪم ﻗﯿﺎم ﻧﻔﺴﯽ از ﺟﺎﻧﺐ ﺧﺪا را ﻣﺆﯾّﺪ ﺣﻘﯿﻘﺖ ﻇﻬﻮر‬
> ‫ﺧﻮد و ﺗﺄﯾﯿﺪ ارادۀ ﺣﻖّ ﺑﺮ ﻗﯿﺎم و دﻋﻮت ﺣﻀﺮﺗﺶ ﻣﻌﺮّﻓﯽ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪:‬‬
> ‫"ﻓﯿﺎ اﯾّﻬﺎ اﻟﺴﺎﺋﻞ اﻟﺠﻠﯿﻞ انّ اﻟﻨّﺎس ﻻ ﯾﻨﻈﺮون اﻟﯽ اﻟﻮاﻗﻊ ان اﻟﻠّﻪ ﯾﻌﻠﻢ ﺷﺄﻧﯽ و ﯾﻄّﻠﻊ‬
> ‫ﯽ ﻗﺎدر ﻋﺎﻟﻢ ﻟﻮ اﻧّﯽ اﻓﺘﺮﯾﺖ ﻋﻠﯿﻪ ﻓﺮض ﻋﻠﯿﻪ ﺑﺎن ﯾﺨﻠﻖ ﺑﺸﺮ ًا ﻟﯿﻘﯿﻢ‬     ‫ﺑﻤﻘﺎﻣﯽ و اﻧﻪ ﻫﻮ ﺣ ّ‬
> ‫ﻣﻌﯽ و ﯾﻘﺮء ﻣﺜﻞ آﯾﺎﺗﯽ ﺣﺘﯽ ﯾﺒﻄﻞ ﺣﺠّﺘﯽ و ﻟﻤﺎ ﻋﻠﻢ و ﮐﺎن ﻣﻘﺘﺪرا و ﻟﻢ ﯾﻈﻬﺮ ﺑﻤﺜﻞ‬
> ‫ذﻟﮏ اﻟﺼﻨﻊ ﻣﻦ ﻋﻨﺪ اﺣﺪ ﻟﯿﺜﺒﺖ اﻧّﻪ اراد ﺑﺬﻟﮏ اﻻﻣﺮ و ﯾﺒﻐﺾ ﻣﻦ ﺟﺤﺪه اﻟﻠّﻪ ﯾﻌﻠﻢ‬
> ‫ب اﻟﺴﻤﺂء و اﻻرض ان‬      ‫ﮐﻠﻤﺎ ﮐﺎن اﻟﻨﺎس ﻻ ﯾﻌﻠﻤﻮن و ﻻ ﯾﺸﻌﺮون و ﻻ ﯾﻌﻘﻠﻮن ﻓﻮ ر ّ‬
> ‫ن ﻣﻦ ﻋﻠﯽ اﻻرض ﮐﻠّﻬﻢ‬       ‫اﻟﺤﻖ ﻻری ﻓﯽ ﻧﻔﺴﯽ ﺑﻤﺜﻞ ﻣﺎ اﻧﺘﻢ ﻓﯽ ﻋﻠﻢ اﻟﻠّﻪ ﻟﺘﻮﻗﻨﻮن و ا ّ‬
> ‫ی ﺣﺠّﺘﻬﻢ ﻻ ﻫﻮن ﻣﻦ ﺑﯿﺖ اﻟﻌﻨﮑﺒﻮت و اﻧّﯽ ﻟﻌﻠﯽ ﯾﻘﯿﻦ ﻣﺒﯿﻦ‪".‬‬                ‫ﻟﻮ ﯾﺠﺤﺪوﻧﯽ ﻟﺪ ّ‬
> ‫)ﺗﻔﺴﯿﺮ ﮐﻮﺛﺮ(‬
> ‫ﻣﻔﻬﻮم ﻋﺪم اﻣﮑﺎن ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ ﺑﻪ ﻣﺜﻞ و اﺗﯿﺎن آﯾﺎت در آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﻧﻘﻄﻪ ﻣﮑﺮّر آﻣﺪه‬
> ‫اﺳﺖ‪:‬‬
> ‫ﻦ ﻣﻦ ﻓﯽ ﻣﻠﮑﻮت اﻟﺴّﻤﻮات و اﻻرض و ﻣﺎ ﺑﯿﻨﻬﻤﺎ ان ﯾﺄﺗﯿﻦّ ﺑﻤﺜﻞ ذﻟﮏ‬                ‫"ﻟﻮ اﺟﺘﻤﻌ ّ‬
> ‫ن وﻟﻮ اﻧّﺎ ﺟﻌﻠﻨﺎ ﻫﻢ ﻋﻠﯽ اﻻرض ﻓﺼﺤﺎء ﺑﺎﻟﻐﯿﻦ"‬           ‫ﻦ و ﻟﻦ ﯾﻘﺪر ّ‬  ‫اﻟﮑﺘﺎب ﻟﻦ ﯾﺴﺘﻄﯿﻌ ّ‬
> ‫)ﻣﻨﺘﺨﺒﺎت آﯾﺎت‪ ،‬ص‪(۲۲‬‬
> ‫"ﻫﺮ ﮔﺎه ﮐﺴﯽ ﺗﺼﻮّر در ﻇﻬﻮر اﯾﻦ ﺷﺠﺮه ﻧﻤﺎﯾﺪ ﺑﻼ رﯾﺐ ﺗﺼﺪﯾﻖ در ﻋﻠ ّﻮ اﻣﺮاﻟﻠّﻪ‬
> ‫ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ‪ ،‬زﯾﺮا ﮐﻪ از ﻧﻔﺴﯽ ﮐﻪ ﺑﯿﺴﺖ و ﭼﻬﺎر ﺳﺎل از ﻋﻤﺮ او ﮔﺬﺷﺘﻪ و از ﻋﻠﻮﻣﯽ ﮐﻪ‬
> ‫ﮐﻞّ ﺑﻪ آﻧﻬﺎ ﻣﺘﻌﻠّﻢ ﻣﯽﮔﺸﺘﻪ ﻣﺘﻌﺮّی ﺑﻮده و ﺣﺎل ﺑﻪ اﯾﻦ ﻧﻮع ﮐﻪ ﺗﻼوت آﯾﺎت ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ‬
> ‫ﺑﺪون ﻓﮑﺮ و ﺗﺄﻣّﻞ و در ﻋﺮض ﭘﻨﺞ ﺳﺎﻋﺖ ﻫﺰار ﺑﯿﺖ در ﻣﻨﺎﺟﺎت ﻣﯽﻧﻮﯾﺴﺪ ﺑﺪون‬
> ‫ﺳﮑﻮن ﻗﻠﻢ و ﺗﻔﺎﺳﯿﺮ و ﺷﺌﻮن ﻋﻠﻤﯿّﻪ در ﻋﻠ ّﻮ ﻣﻘﺎﻣﺎت ﻣﻌﺮﻓﺖ و ﺗﻮﺣﯿﺪ ﻇﺎﻫﺮ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ‬
> 
> ‫‪229‬‬
> ‫آﻳﺎت‪ :‬ﻣﻌﻴﺎر ﺳﻨﺠﺶ ﺣﻘّﺎﻧﻴ‪‬ﺖ ﻇﻬﻮر اﻟﻬﻲ‬                                     ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﮐﻪ ﮐﻞّ ﻋﻠﻤﺎء و ﺣﮑﻤﺎء در آن ﻣﻮارد اﻋﺘﺮاف ﺑﻪ ﻋﺠﺰ از ادراک آﻧﻬﺎ ﻧﻤﻮده ﺷﺒﻬﻪ‬
> ‫ﻧﯿﺴﺖ ﮐﻪ ﮐﻞّ ذﻟﮏ ﻣﻦ ﻋﻨﺪ اﻟﻠّﻪ ﻫﺴﺖ‪) ".‬ﻣﻨﺘﺨﺒﺎت آﯾﺎت‪ ،‬ص‪(۷۷‬‬
> ‫ﻋﯿﻦ ﻫﻤﯿﻦ ﻣﻄﻠﺐ ﻣﺘﻌﺎﻟﯽ را در دﻻﺋﻞ ﺳﺒﻌﻪ ﻧﯿﺰ ﻣﯿﺘﻮان زﯾﺎرت ﮐﺮد‪) .‬ﻣﻨﺘﺨﺒﺎت‬
> ‫آﯾﺎت‪ ،‬ص‪(۸۴‬‬
> ‫در ﮐﺘﺎباﻻﺳﻤﺎء ﻧﯿﺰ اﯾﻦ آﯾﺎت ﻧﺎزل‪:‬‬
> ‫ﯽ ﻓﯽ ﯾﻮﻣﯿﻦ و‬   ‫"و ان ﻣﺎ ﻧﺰل اﻟﻠّﻪ ﻋﻠﯽ ﻣﺤﻤّﺪ ﻓﯽ ﺛﻼث و ﻋﺸﺮﯾﻦ ﺳﻨﻪ ﻟﯿﻨﺰﻟﻦ اﻟﻠّﻪ ﻋﻠ ّ‬
> ‫ﻟﯿﻠﺘﯿﻦ اذا ﻟﻢ ﯾﻔﺼﻞ ﺑﯿﻨﻬﻤﺎ اﻣﺮاً ﻣﻦ ﻋﻨﺪه اﻧّﻪ ﮐﺎن ﻋﻠﯽ ﮐﻞّ ﺷﺌﯽ ﻗﺪﯾﺮا و ﻟﻌﻤﺮ‬
> ‫ن ﻇﻬﻮری اﻋﺠﺐ ﻣﻦ ﻇﻬﻮر ﻣﺤﻤّﺪ رﺳﻮلاﻟﻠّﻪ ان ﮐﻨﺖ ﻓﯽ اﯾّﺎم اﻟﻠّﻪ ﻣﻦ‬           ‫ﻣﻦﯾﻈﻬﺮهاﻟﻠّﻪ ا ّ‬
> ‫اﻟﻤﺘﻔﮑّﺮﯾﻦ اﻧﻈﺮﻣﻦ رﺑّﯽ ﻓﯽ اﻻﻋﺠﻤﯿﯿﻦ ﮐﯿﻒ ﯾﻨﻄﻘﻪ اﻟﻠّﻪ ﺑﺎﻵﯾﺎت اﻟﺒﯿّﻨﺎت ﯾﻌﺠﺰ ﻋﻨﻬﺎ‬
> ‫ﮐﻞّ اﻟﻌﺎﻟﻤﻮن" )ﻣﻨﺘﺨﺒﺎت آﯾﺎت‪ ،‬ص‪(۹۹‬‬
> ‫ﮐﻪ ﻣﻀﻤﻮن ﻣﺒﺎرﮐﺶ اﯾﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ آﻧﭽﻪ در ﻃﯽ ﺑﯿﺴﺖ و ﺳﻪ ﺳﺎل ﺑﺮ ﭘﯿﻐﻤﺒﺮ اﮐﺮم‬
> ‫ﻧﺎزل ﺷﺪ در دو روز و دو ﺷﺐ از ﻗﻠﻢ ﺣﻀﺮﺗﺶ ﻧﺎزل ﻣﯽﺷﻮد و ﻗﺴﻢ ﺑﻪ ﻣﻦﯾﻈﻬﺮهاﻟﻠّﻪ‬
> ‫ﮐﻪ اﻣﺮ ﺣﻀﺮﺗﺶ )ﺣﻀﺮت ﻧﻘﻄﻪ( از ﻇﻬﻮر ﺣﻀﺮت رﺳﻮل اﮐﺮم ﺷﮕﻔﺖاﻧﮕﯿﺰﺗﺮ‬
> ‫اﺳﺖ‪ ،‬ﭼﻪ ﮐﻪ ﺣﻀﺮﺗﺶ در ﺑﯿﻦ ﻏﯿﺮاﻋﺮاب ﻇﻬﻮر ﻓﺮﻣﻮده و ﭘﺮورﯾﺪه ﺷﺪه اﺳﺖ‪ ،‬و در‬
> ‫ﺑﯿﺎﻧﯽ دﯾﮕﺮ ﺗﺼﺮﯾﺢ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﮐﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺗﻌﺎﻟﯽ رﺳﻮل ﻣﮑﺮم را در ﺳﻦّ‬
> ‫ﭼﻬﻞﺳﺎﻟﮕﯽ از ﺑﯿﻦ اﻋﺮاب ﻣﺒﻌﻮث ﻓﺮﻣﻮد‪ ،‬اﻣﺎ ﺣﻀﺮﺗﺶ را در ﺑﯿﺴﺖ و ﭼﻬﺎر‬
> ‫ﺳﺎﻟﮕﯽ از ﺑﯿﻦ آﻧﺎن ﮐﻪ ﮐﻠﻤﻪای ﻋﺮﺑﯽ ﻧﻤﯽداﻧﻨﺪ اﻧﺘﺨﺎب و اﺧﺘﯿﺎر ﻓﺮﻣﻮده اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫ن اﻣﺮاﻟﻠّﻪ ﻓﯽ ﻇﻬﻮر ﻣﻬﺪﯾﮑﻢ اﻋﺠﺐ ﻣﻦ اﻣﺮ ﻣﺤﻤّﺪ رﺳﻮلاﻟﻠّﻪ ان اﻧﺘﻢ ﻓﯿﻪ‬                   ‫"و ا ّ‬
> ‫ﺗﺘﻔﮑّﺮون و ﻗﺪ اﺑﻌﺚ اﻟ ّﻠﻪ ﻣﺤﻤّﺪاً رﺳﻮلاﻟﻠّﻪ ﻣﻦ اﻻﻋﺮاب ﺑﻌﺪ ﻣﺎ ﻗﺪ ﻗﻀﯽ ﻣﻦ ﻋﻤﺮه‬
> ‫ارﺑﻌﯿﻦ ﺳﻨﺔ اﻧﺘﻢ ﮐﻠّﮑﻢ ﺑﻪ ﻣﺆﻣﻨﻮن و ﻣﻮﻗﻨﻮن و ﻗﺪ اﻇﻬﺮ اﻟﻠّﻪ ﻫﺎدﯾﮑﻢ ﺑﻌﺪ ﻣﺎ ﻗﺪ ﻗﻀﯽ‬
> ‫ﻣﻦ ﻋﻤﺮه ارﺑﻊ و ﻋﺸﺮﯾﻦ ﺳﻨﺔ ﻣﻦ اﻟّﺬﯾﻨﻬﻢ ﮐﻠﻤﺔ ﻣﻦ اﻻﻋﺮاب ﻻ ﯾﺴﺘﻄﯿﻌﻮن ان ﯾﻨﻄﻘﻮن‬
> ‫ی ﻣﻘﺘﺪر‬ ‫ﺑﻬﺎ و ﻻ ﻫﻢ ﯾﻌﻠﻤﻮن ﮐﺬﻟﮏ ﻟﯿﻈﻬﺮّن اﻟﻠّﻪ اﻣﺮه و ﻟﯿﺤﻘّﻘﻦ اﻟﺤﻖّ ﺑﺂﯾﺎﺗﻪ اﻧّﻪ ﻟﻘﻮ ّ‬
> ‫ﻣﻬﯿﻤﻦ ﻣﺤﺒﻮب" )ﻣﻨﺘﺨﺒﺎت آﯾﺎت‪ ،‬ص‪(۱۰۴‬‬
> ‫ﻣﻔﻬﻮم اﯾﻦ ﺑﯿﺎﻧﺎت ﻣﺒﺎرﮐﻪ در ﺗﻤﺎم اﯾﺎم ﺣﻀﺮﺗﺶ و در ﺟﻤﯿﻊ آﺛﺎر ﻧﺎزﻟﻪ ﻣﻨﻌﮑﺲ‬
> ‫اﺳﺖ‪ .‬در ﺻﺤﯿﻔﮥ ﻋﺪﻟﯿﻪ ﮐﻪ از آﺛﺎر اوّﻟﯿﻪ و ﺻﺎدر ﭘﺲ از ﻣﺮاﺟﻌﺖ از ﺣﺞّ اﺳﺖ‬
> ‫ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ "ﺑﻌﺪ از آﻧﮑﻪ در اﯾﺎم ﻏﯿﺒﺖ اﺧﺘﻼف ﺑﻪ ﻣﻨﺘﻬﺎی رﺗﺒﻪ رﺳﯿﺪ و ﻗﻮاﺑﻞ ﺑﻪ‬
> ‫ﺻﻔﺎی ﻣﺸﻌﺮ ﺗﻮﺣﯿﺪ ﻧﺰدﯾﮏ ﮔﺸﺘﻪ ﻓﺮض اﺳﺖ ﺑﺮ ﻣﻘﺎم رﺣﻤﺖ ﺧﺪاوﻧﺪ ﻋﺎﻟﻢ ﮐﻪ از‬
> 
> ‫‪230‬‬
> ‫آﻳﺎت‪ :‬ﻣﻌﻴﺎر ﺳﻨﺠﺶ ﺣﻘّﺎﻧﻴ‪‬ﺖ ﻇﻬﻮر اﻟﻬﻲ‬                            ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺟﺎﻧﺐ ﺣﺠّﺔ ﺧﻮد ﻋﺒﺪی را ﺑﺎ ﺣﺠّﺖ واﻓﯿﻪ ﻣﻨﺘﺨﺐ و اﻇﻬﺎر ﻓﺮﻣﺎﯾﺪ ﺗﺎ آﻧﮑﻪ ﺳﺒﻞ‬
> ‫اﺧﺘﻼﻓﺎت را ﺑﻪ ﻧﻘﻄﮥ وﺣﺪت ﺑﺮﺳﺎﻧﺪ و ﻫﻤﯿﻦ ﻗﺴﻢ ﮐﻪ اﺻﻞ دﯾﻦ و اﻫﻞ آن از ﻋﺎﻟﻢ‬
> ‫ﺟﺴﻢ ﺗﺮﻗّﯽ ﻧﻤﻮده ﺑﻪ ﻫﻤﯿﻦ ﻗﺴﻢ آﯾﺎت ﺧﺪاوﻧﺪی ﻫﻢ از ﻣﻘﺎم ﺣﺪّ ﺑﻼ ﻧﻬﺎﯾﻪ ﺗﺮﻗّﯽ‬
> ‫ﻧﻤﻮده ﻓﺮض اﺳﺖ ﮐﻪ ﺣﺠّﺖ آن ﻋﺒﺪ از ﻓﻮق ﻋﺎﻟﻢ ﻋﻘﻮل ﮐﻪ ﻣﻘﺎﻣﺎت ﻣﻌﺮﻓﺖ و‬
> ‫ﺗﺠﺮﯾﺪ اﺳﺖ ﺑﻮده ﺑﺎﺷﺪ و از آﻧﺠﺎﺋﯽ ﮐﻪ ﺗﺼﺪﯾﻖ اﯾﻦ اﻣﺮ ﺑﺮ اﻏﻠﺐ ﻧﺎس ﺻﻌﺐ ﺑﻮده‬
> ‫اﯾﻦ ﻣﻘﺎﻣﺎت ﻋﻈﯿﻤﻪ را ﺑﻪ ﻣﻘﺎم ﺟﺴﺪ ﮐﻠﻤﺎت آورده ﺑﻪ ﺷﺄﻧﯽ ﮐﻪ اﺣﺪی ﻗﺎدر ﺑﻪ ﻣﺜﻞ‬
> ‫آن ﻧﺒﺎﺷﺪ و ﺣﺪّی از ﺑﺮای آن ﻗﺮار ﻧﺪاده ﺗﺎ آﻧﮑﻪ ﺑﺮ ﮐﻞّ ﻣﻮﺟﻮدات ﺣﺠﺔ ﻣﺜﻞ ﺷﻤﺲ‬
> ‫ب اﻟﻌﺰّة و ﭼﻪ ﺑﺴﯿﺎر ﺗﺎمّ اﺳﺖ‬ ‫در وﺳﻂ اﻟﺴﻤﺎء ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﭼﻪ ﺑﺴﯿﺎر ﻋﺠﯿﺐ اﺳﺖ ﺻﻨﻊ ر ّ‬
> ‫ﻗﺪرت او ﮐﻪ در ﺑﺤﺒﻮﺣﮥ اﺧﺘﻼف دﯾﻦ ﻋﺒﺪی را از اﻋﺠﻤﯿﯿﻦ ﻣﻨﺘﺨﺐ ﻓﺮﻣﻮده و ﻟﺴﺎن‬
> ‫او را ﺑﻪ آﯾﺎت ﻣﻔﺘﻮح ﻓﺮﻣﻮده ﺑﻪ ﺷﺄﻧﯽ ﮐﻪ اﺣﺪی ﻗﺒﻞ از آن ﺳﺒﻘﺖ ﺑﻪ ﻣﺜﻞ آن ﻧﮕﺮﻓﺘﻪ‬
> ‫و در ﻫﺮ ﭼﻪ ﺑﺨﻮاﻫﺪ و ﻫﺮ وﻗﺖ ﺗﮑﻠّﻢ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ ﺑﻼ ﺗﺄﻣّﻞ و ﻣﺴﻄﻮر ﻣﯽﮔﺮداﻧﺪ‬
> ‫ﺑﻼﺳﮑﻮن ﻗﻠﻢ‪ .‬از ﺷﺪّت ﺗﺸﺎﺑﻪ آن ﺑﻪ آﯾﺎتاﻟﻠّﻪ اﺣﺪی ﻓﺮق ﻧﻤﯽﻧﻤﺎﯾﺪ و ﻧﯿﺴﺖ ﺣﮑﻢ‬
> ‫آن ﻣﺜﻞ آﯾﺎت ﻗﺮآن‪ ،‬ﺑﻞ آﯾﺎﺗﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺣﺠّﺔ دارد ﺑﺮ ﮐﻞّ اﻫﻞ ارض ‪ ...‬و ﺑﺪان ﮐﻪ‬
> ‫ﺧﺪاوﻧﺪ ﻋﺎﻟﻢ ﮐﺴﯽ را ﻣﻨﺘﺨﺐ از ﺑﺮای ﺣﻔﻆ دﯾﻦ ﺣﺠّﺔ ﺧﻮد ﻓﺮﻣﻮده و ﺣﺠّﺘﻬﺎی‬
> ‫واﻓﯿﻪ و ﺑﺮاﻫﯿﻦ ﻗﺎﻃﻌﻪ ﺑﺮ ﯾﺪ او ﺟﺎری ﻓﺮﻣﻮده ﮐﻪ در اﻋﺠﻤﯿﯿﻦ ﻧﺸﻮ و ﻧﻤﺎ ﻧﻤﻮده و در‬
> ‫اﯾﻦ آﺛﺎر ﺣﻘّﻪ ﻧﺰد اﺣﺪی ﺗﻌﻠﯿﻢ ﻧﮕﺮﻓﺘﻪ ﺑﻞ اﻣّﯽ ﺻﺮف ﺑﻮده در ﻣﺜﻞ اﯾﻦ آﺛﺎر ‪ ...‬و‬
> ‫ﺣﺎل آﻧﮑﻪ ﺣﺮوف ﺑﯿﺴﺖوﻧﻪﮔﺎﻧﻪ ﺑﻪ ﯾﺪ ﻋﻠﻤﺎء ﺑﻮده و ﻫﺴﺖ و اﯾﻦ ﻧﻬﺞ ﺑﺪﯾﻊ ﺑﻪ ﯾﺪ‬
> ‫اﺣﺪی ﺟﺎری ﻧﮕﺸﺘﻪ و ﻣﻤﮑﻦ ﻧﯿﺴﺖ ﻫﺮ ﮔﺎه ﻋﺎﻟﻤﯽ ﻗﻠﻢ دﺳﺖ ﮔﺮﻓﺖ و ﺑﺪون اﺧﺬ از‬
> ‫ﮐﺘﺎباﻟﻠّﻪ ﺑﺮ ﻓﻄﺮت آﯾﺎﺗﯽ ﻧﻮﺷﺖ ﻇﺎﻫﺮ ﻣﯽﺷﻮد ﮐﻪ اﻣﺮ ﺑﻐﺎﯾﺖ‪ ،‬ﻋﻈﯿﻢ و ﺻﻌﺐ اﺳﺖ‪،‬‬
> ‫و در ﺣﻖّ اﺣﺪی ﻣﻤﮑﻦ ﻧﯿﺴﺖ اﻻ ﻣﻦﺷﺎءاﻟﻠّﻪ‪ .‬از آﻧﺠﺎﺋﯽ ﮐﻪ ﻗﺪرت ﮐﺎﻣﻠﮥ‬
> ‫ﺧﺪاوﻧﺪی ﺗﺎمّ اﺳﺖ‪ ،‬ﺳﻮای اﯾﻦ آﯾﮥ ﻋﻈﻤﲐ و ﺣﺠّﺖ ﮐﺒﺮﱝ ﺷﺌﻮن ﻻﻫﻮﺗﯿﮥ ﻋﺠﯿﺒﻪ ﺑﻪ‬
> ‫ﺻﺎﺣﺐ اﯾﻦ اﻣﺮ ﻋﻄﺎ ﻓﺮﻣﻮده ﮐﻪ ﻫﺮ ذیروﺣﯽ ﯾﻘﯿﻦ ﻧﻤﺎﯾﺪ ﮐﻪ اﯾﻦ آﯾﺎت ﺑﻪ ﻏﯿﺮ اذن‬
> ‫ﺧﺪاوﻧﺪی در ﺣﻖّ اﺣﺪی ﻣﻤﮑﻦ ﻧﯿﺴﺖ ﻣﺜﻞ آﻧﮑﻪ در ﻋﺮض دوازده ﺳﺎﻋﺖ ﯾﮏ‬
> ‫ﺻﺤﯿﻔﮥ ﻣﺤﮑﻤﻪ ﺑﻼﺗﺄﻣّﻞ از ﻗﻠﻢ آن ﺟﺎری ﻣﯽﮔﺮدد و ﮐﺪام ﺣﺠّﺖ از اﯾﻦ ﻋﻈﯿﻢﺗﺮ‬
> ‫اﺳﺖ ﮐﻪ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﺑﻪ ﻣﻘﺎم روح ﻣﻨﺎﺟﺎت ﮐﻪ ﻣﻘﻌﺪ اﻧﺲ ﺑﺎ ﻣﺤﺒﻮب اﺳﺖ رﺳﯿﺪه‬
> ‫ﺑﺎﺷﺪ‪) ".‬رﺳﺎﻟﮥ ﻋﺪﻟﯿﻪ‪ ،‬ﺑﺎباﻟﺜﺎﻧﯽ ﻓﯽ ﺑﯿﺎن اﻟﻘﺴﻄﺎس ﺑﺎﻣﺮاﻟﻠّﻪ ﻋ ّﺰ و ﺟﻞّ(‬
> 
> ‫‪231‬‬
> ‫آﻳﺎت‪ :‬ﻣﻌﻴﺎر ﺳﻨﺠﺶ ﺣﻘّﺎﻧﻴ‪‬ﺖ ﻇﻬﻮر اﻟﻬﻲ‬                                                        ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫و در ﺗﻮﻗﯿﻌﯽ ﺑﻪ ﺧﺎل اﺗﻤﺎم ﺣﺠّﺖ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ ﮐﻪ "ﺣﺎل ﻣﺮدم از ﮐﺴﯽ ﮐﻪ ﻣﺪّﻋﯽ‬
> ‫اﻣﺮی اﺳﺖ ﺣﺠّﺖ ﻣﯽﺧﻮاﻫﻨﺪ‪ .‬ﭼﻪ ﺣﺠّﺖ از اﯾﻦ ﻋﻈﯿﻢﺗﺮ اﺳﺖ ﮐﻪ در ﻋﺠﻢ‬
> ‫ﺧﺪاوﻧﺪ ﻋﺎﻟﻢ ﮐﺴﯽ ﻇﺎﻫﺮ ﻓﺮﻣﺎﯾﺪ ﺑﻪ ﻟﺴﺎن ﻗﺮآن ﮐﻪ اﮔﺮ ﺟﻤﯿﻊ اﻫﻞ ارض ﺟﻤﻊ ﺷﻮﻧﺪ‬
> ‫ﻧﺘﻮاﻧﻨﺪ ﺣﺮﻓﯽ از ﮐﻠﻤﺎت او را ﺑﻔﻬﻤﻨﺪ‪ ،‬ﭼﻪ ﺟﺎی اﯾﻨﮑﻪ ﺑﺘﻮاﻧﻨﺪ اﺗﯿﺎن ﺑﻪ ﻣﺜﻞ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‬
> ‫‪ ...‬ﺑﻪ ﺣﻖّ ﺧﺪاوﻧﺪی ﮐﻪ ﺟﺎﻧﻢ ﺑﺮ ﯾﺪ اوﺳﺖ ﮐﻪ اﮔﺮ ﺟﻤﯿﻊ اﻫﻞ ارض ﺟﻤﻊ ﺷﻮﻧﺪ ﺑﻪ‬
> ‫اﯾﻨﮑﻪ ﯾﮏ آﯾﻪ ﺑﯿﺎورﻧﺪ ﻋﺎﺟﺰ ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﺷﺪ‪ .‬اﮔﺮ ﻫﻢ ﺑﯿﺎورﻧﺪ ﮐﻠﻤﺎت ﻣﺴﺮوﻗﻪ ﺧﻮاﻫﺪ‬
> ‫ﺑﻮد‪ ،‬ﻧﻪ اﯾﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﺮ ﻟﺴﺎن اﯾﺸﺎن ﺑﺮ ﻓﻄﺮت ﺟﺎری ﺷﻮد‪ .‬از روزی ﮐﻪ اﯾﻦ اﻣﺮ‬
> ‫ﻇﺎﻫﺮ ﺷﺪه ﻋﻤﻞ ﮐﻞّ ﺧﻠﻖ ﺑﺎﻃﻞ اﺳﺖ اﻻّ ﺑﻌﺪ از ﺗﺼﺪﯾﻖ و اﯾﻦ ﺣﮑﻢ ﺧﺪاوﻧﺪ اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫ﻫﺮ ﮐﺲ ﻣﯽﺧﻮاﻫﺪ ﺗﺼﺪﯾﻖ ﮐﻨﺪ از ﺑﺮای ﺧﻮدش اﺳﺖ‪ .‬ﻫﺮ ﮐﺲ ﻫﻢ ﺗﮑﺬﯾﺐ ﮐﻨﺪ‬
> ‫ﻋﻘﻮﺑﺖ ﺑﻪ ﺧﻮدش ﻣﯽرﺳﺪ ‪ ...‬ﺑﻪ ﺣﻖّ ﺧﺪاوﻧﺪی ﮐﻪ ﻟﺴﺎن ﻣﺮا ﺑﻪ اﯾﻦ ﻋﻠ ّﻮ ﺣﺠّﺔ‬
> ‫ﻓﺮﻣﻮده ﮐﻪ ﮐﻞّ ﺧﻠﻖ اﻣﺮوز در ﻋﻠﻢ ﻧﺰد ﻣﻦ ﻣﺜﻞ اﯾﻦ ﻗﻠﻢ ﺟﻤﺎدی اﺳﺖ ﮐﻪ در ﯾﺪ ﻣﻦ‬
> ‫ﻫﺴﺖ ‪ ...‬ﺣﺠّﺖ ﻧﺰد ﻫﺮ ﮐﺴﯽ ﻫﺴﺖ‪ .‬ﮐﺴﯽ ﻫﻢ ﻗﺎدر ﺑﺮ ﻓﻬﻤﯿﺪن ﮐﻠﻤﺎت ﺣﻘﯿﺮ‬
> ‫ﻆ ﻋﻠﻤﺎء ﻋﺠﺰ‬     ‫ﻧﯿﺴﺖ ﮐﻪ ﻣﻘﺼﻮد ﺗﺪرﯾﺲ و ﺣﮑﻢ ﻣﯿﺎن ﺧﻠﻖ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻫﻤﯿﻦ ﻗﺪر ﺣ ّ‬
> ‫ﻆ ﻋﻮام ﺗﺼﺪﯾﻖ! آﻧﮑﻪ اﺷﺎره ﻧﻤﻮدهاﯾﺪ ﮐﻪ ﻣﺮدم ﮐﻠﻤﺎت ﺑﺎﻃﻞ ﻣﯽﮔﻮﯾﻨﺪ‬                                           ‫اﺳﺖ و ﺣ ّ‬
> ‫ﺿﺮری ﻧﻤﯽرﺳﺎﻧﺪ‪ .‬اوّل در ﺣﻖّ ﺧﺪاوﻧﺪ ﮔﻔﺘﻨﺪ ﻋﺰﯾﺮ اﺑﻦ اﻟﻠّﻪ )اﺷﺎره ﺑﻪ ﺳﻮرۀ ﺗﻮﺑﻪ‪،‬‬
> ‫آﯾﮥ ‪ ،(۳۰‬دوّم در ﺣﻖّ رﺳﻮلاﻟﻠّﻪ ﮔﻔﺘﻨﺪ ﻣﺜﻞ آﻧﭽﻪ در ﺣﻖّ ﻣﻦ ﮔﻔﺘﻨﺪ‪ ،‬اﻧّﻪ ﻟﻤﺠﻨﻮن‪ ،‬و‬
> ‫ﺧﺪاوﻧﺪ ﻋﺎﻟﻢ ﺑﺮدّ اﯾﺸﺎن ﻧﺎزل ﻓﺮﻣﻮده و ﻣﺎ ﻫﻮ اﻻّ ذﮐﺮ ﻟﻠﻌﺎﻟﻤﯿﻦ ‪ ...‬ﺗﺼﻮّر ﻧﻔﺮﻣﺎﺋﯿﺪ‬
> ‫ﮐﻪ اﺣﺘﯿﺎﺟﯽ ﺑﻪ ﺗﺼﺪﯾﻖ اﻫﻞ ﺑﻠﺪ ﯾﺎ ﻧﺼﺮت اﻫﻞ ارض داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻢ‪ .‬ﻣﻨﺘﻬﯽ اﻣﺮ اﯾﻦ‬
> ‫اﺳﺖ ﮐﻪ ﻫﻤﮕﯽ ﺗﮑﺬﯾﺐ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‪ .‬ﻫﻤﯿﻦ ﻗﺪر ﮐﻪ زﻣﺎﻧﯽ ﮔﺬﺷﺖ ﮐﻞّ آﯾﺎت ﻧﺎزﻟﻪ از ﯾﺪ‬
> ‫ﺣﻘﯿﺮ ﻣﺜﻞ ﻗﺮآن ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ و ﻫﻤﮥ ﺧﻠﻖ ﺗﻼوت ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﻧﻤﻮد و اﻣﺮوز ﻧﺰد ﻣﻦ ﺣﮑﻢ‬
> ‫ﺲ رﻋﯿﺖ در ﯾﮏ ﺻﻘﻊ اﺳﺖ‪ .‬اﻣﺮ‬                         ‫اﻓﻀﻞ و ادﻧﯽ اﯾﺸﺎن ﺳﻮاﺳﺖ‪ .‬ﺳﻠﻄﺎن ﺑﺎ اﺧ ّ‬
> ‫ﺣﻖّ ﺑﺨﯿﻪﺑﺮدار ﻧﯿﺴﺖ‪ .‬ﻫﺮ ﮐﺲ ﺳﺒﻘﺖ ﮔﺮﻓﺖ ﻓﺎﺋﺰ ﺷﺪ و ﻫﺮ ﮐﺲ واﻗﻒ ﻣﺎﻧﺪ ﻣﺆﺧّﺮ‬
> ‫ﻣﺎﻧﺪ اﻟﯽ ﯾﻮم اﻟﻘﯿﺎﻣﻪ ‪) "...‬ﻣﺤﻔﻈﮥ ﻣﻠّﯽ آﺛﺎر اﻣﺮی‪ ،‬ﺷﻤﺎرۀ ‪ ،۹۱‬ﺻﺺ‪(۱۷۷–۱۷۳‬‬
> ‫ﮐﯿﻔﯿﺖ اﺳﺘﺪﻻل ﺑﻪ آﯾﺎت‬
> ‫ﺑﺎ ﺗﻮﺟّﻪ ﺑﻪ آﻧﭽﻪ از آﯾﺎت ﻧﻘﻞ ﺷﺪ اﯾﻦ ﻣﺴﺌﻠﻪ ﻣﻄﺮح اﺳﺖ ﮐﻪ ﮐﯿﻔﯿّﺖ اﺳﺘﺪﻻل اﻟﺰاﻣﯽ‬
> ‫ﺑﻪ ﺣﺠﯿّﺖ آﯾﺎت ﭼﯿﺴﺖ‪ .‬ﺣﻀﺮت ﻧﻘﻄﮥ اوﻟﲐ اﺳﺎس ﻋﺮﻓﺎن اﻣﺮ اﻟﻬﯽ را ﺑﺮ آﯾﮥ‬
> ‫ﻲ‬
> ‫ﻫ َ‬
> ‫ﻚ ﺑِﺎﻟْﺤِﻜْﻤَﺔِ وَاﻟْﻤَﻮْﻋِﻈَﺔِ اﻟْﺤَﺴَﻨَﺔِ َوﺟَﺎ ِد ْﻟﻬُﻢ ﺑِﺎﻟﱟﺘِﻲ ِ‬
> ‫ﻞ َر ِّﺑ َ‬
> ‫ﺳﺒِﻴ ِ‬
> ‫ﻣﺒﺎرﮐﮥ ﻗﺮآﻧﯽ "ادْعُ ِٕاﻟِﻰ َ‬
> 
> ‫‪232‬‬
> ‫آﻳﺎت‪ :‬ﻣﻌﻴﺎر ﺳﻨﺠﺶ ﺣﻘّﺎﻧﻴ‪‬ﺖ ﻇﻬﻮر اﻟﻬﻲ‬                                      ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﻦ" )ﺳﻮرۀ اﻟﻨﺤﻞ)‪ ،(۱۶‬آﯾﮥ ‪ (۱۲۵‬اﺳﺘﻮار ﻓﺮﻣﻮده و ﺣﮑﻤﺖ را ﻫﻤﺎن ﮐﻼم اﻟﻬﯽ‬              ‫ﺴ ُ‬‫ﺣ َ‬ ‫َٔا ْ‬
> ‫و ﻣﻮﻋﻈﮥ ﺣﺴﻨﻪ را ﺑﻪ ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ و اﺣﮑﺎم ﺗﻮﺟﯿﻪ ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ‪ .‬ﻋﻘﺎﯾﺪ ﻋﻠﻤﺎی ﺗﻔﺴﯿﺮ‪ ،‬اﻋﻢ‬
> ‫از ﺷﯿﻌﯽ و ﺳﻨّﯽ ﻧﯿﺰ ﺣﮑﻤﺖ را ﻗﺮآن و ﯾﺎ اراﺋﮥ دﻻﺋﻞ ﻣﻨﻄﻘﯽ و ﻣﻮﻋﻈﮥ ﺣﺴﻨﻪ را‬
> ‫اﺧﺒﺎر اﻧﺒﯿﺎی ﻗﺒﻞ و اﻣﻢ ﮔﺬﺷﺘﻪ و ﯾﺎ اﺣﮑﺎم و اواﻣﺮ ﻗﺮآﻧﯽ ﻣﻌﺮّﻓﯽ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‪ ،‬وﻟﯽ‬
> ‫ﻦ را ﻫﻤﺎن ﻣﻔﻬﻮم ﻣﺠﺎدﻟﻪ و ﺟﺪال ﻣﺘﺪاول در ﻋﻠﻢ ﻣﻨﻄﻖ‬      ‫ﺴ ُ‬
> ‫ﺣ َ‬
> ‫ﻲ َٔا ْ‬
> ‫ﻫ َ‬
> ‫ﺟَﺎ ِد ْﻟﻬُﻢ ﺑِﺎ ﱟﻟﺘِﻲ ِ‬
> ‫ﺻﻮری ﻣﯽداﻧﻨﺪ ﮐﻪ ﻧﻮﻋﯽ ردّ و ﺟﺤﺪ و ﻣﮑﺎﺑﺮه و ﻣﺒﺎﺣﺜﮥ ﻟﻔﻈﯽ و اﺳﺘﺪﻻﻻت‬
> ‫ﮐﻼﻣﯽ اﺳﺖ و ﻋﻤﻮﻣﺎً ﺑﻪ اﯾﺠﺎد ﯾﻘﯿﻦ و ﻗﺒﻮل ﻧﻤﯽاﻧﺠﺎﻣﺪ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ در ﺑﺴﯿﺎری ﻣﻮارد ﺑﻪ‬
> ‫ﻣﻨﺎزﻋﻪ و ﺗﮑﻔﯿﺮ و ﺣﺘﯽ ﻣﻀﺎرﺑﮥ ﻃﺮﻓﯿﻦ ﻣﻨﺘﻬﯽ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬اﻣّﺎ در ﻣﻮرد ﺟَﺎ ِدﻟْﻬُﻢ‬
> ‫ﻲ أَﺣْﺴَﻦُ ﺑﯿﺎن ﺣﻀﺮت ﻧﻘﻄﻪ ﺑﺪﻋﯿّﺘﯽ دارد ﮐﻪ ﺑﯽﺳﺎﺑﻘﻪ اﺳﺖ‪ .‬در ﺟﻮاب‬            ‫ﻫ َ‬‫ﺑِﺎﻟﱟﺘِﻲ ِ‬
> ‫ﯾﮑﯽ از ﻣﻌﺘﺮﺿﺎن ﮐﻪ اﺣﺘﻤﺎﻻً ﯾﮑﯽ از ﺳﻪ ﻧﻔﺮ ﻣﺨﺎﻟﻔﯿﻦ اﯾﺎم ﺷﯿﺮاز )ﻣﻼ ﺟﻮاد ﺧﻮار و‬
> ‫ﻫﻤﺪﺳﺘﺎﻧﺶ( ﺻﺎدر ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ ﺑﻪ ﻟﺤﻦ ﻣﻨﺎﺟﺎت ﭼﻨﯿﻦ ﻧﺎزل "و اﻧﺎ ﺑﻌﺰّة ذاﺗﮏ و‬
> ‫ﻋﻈﻤﺔ اﺳﻤﺎﺋﮏ ﮐﻨﺖ ﻣﻌﺘﺮﻓ ًﺎ ﺑﺎﻟﻌﺒﻮدﯾﺔ و اﻟﺘﻘﺼﯿﺮ ﻓﯽ ﮐﻞّ ﺷﺄن ﻟﺪﯾﮏ و اﺳﺘﻐﻔﺮک‬
> ‫ﻋﻤﺎ ﺗﮑﺮه ﻓﯽ ﺳﺒﯿﻞ رﺿﺎک و اﺗﻮب اﻟﯿﮏ ﮐﻤﺎ اﻧﺖ اﻫﻠﻪ و ﻣﺴﺘﺤﻘﻪ و اﺷﻬﺪک‬
> ‫ﺑﺎﻧﮏ ﻗﺪ ﻗﻠﺖ ﺳﺒﻞ اﻟﺪﻟﯿﻞ ﻻﻫﻞ اﻟﻤﺠﺎدﻟﺔ ﻓﯽ ﮐﺘﺎﺑﮏ ﻗﻠﺖ و ﻗﻮﻟﮏ اﻟﺤﻖ ﻓﺄﺗﻮا‬
> ‫ﺑﺤﺪﯾﺚ ﻣﺜﻠﻪ ان ﮐﻨﺘﻢ ﺻﺎدﻗﯿﻦ" )ﻣﺤﻔﻈﮥ ﻣﻠّﯽ آﺛﺎر اﻣﺮی‪ ،‬ﺷﻤﺎرۀ ‪ ،۹۱‬ص‪ (۱۸۷‬ﻣﻔﻬﻮم‬
> ‫ﺑﯿﺎن ﻣﺒﺎرک در ﺣﻘﯿﻘﺖ اﻟﺰام ﻣﻨﮑﺮﯾﻦ و ﻣﺨﺎﻟﻔﯿﻦ ﺑﻪ اﺳﺘﻨﺎد آﯾﮥ ﻗﺮآﻧﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ اﮔﺮ‬
> ‫راﺳﺘﮕﻮﯾﺎﻧﯿﺪ ﻣﺎﻧﻨﺪ اﯾﻦ آﯾﺎت و ﮐﻠﻤﺎت ﺑﯿﺎورﯾﺪ و اﯾﻦ ﻧﮑﺘﻪ ﻣﺘﻀﻤّﻦ اﯾﻦ ﻣﻄﻠﺐ دﻗﯿﻖ‬
> ‫اﺳﺖ ﮐﻪ اﮔﺮ ﮐﺴﯽ ﻣﺪّﻋﯽ ﺷﻮد ﮐﻪ اﯾﻦ آﺛﺎر آﯾﺎت اﻟﻬﯽ ﻧﯿﺴﺖ ﺑﺎﯾﺪ ﺑﺮای اﺑﻄﺎل‬
> ‫ادّﻋﺎی ﺣﻀﺮﺗﺶ ﺑﺘﻮاﻧﺪ ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ ﺑﻪ ﻣﺜﻞ ﻧﻤﺎﯾﺪ و ﮐﻠﻤﺎت و آﯾﺎﺗﯽ ﺑﺮ ﻫﻤﯿﻦ ﺳﯿﺎق و‬
> ‫ﻫﻤﯿﻦ ﺗﺄﺛﯿﺮ و ﺧﺼﻮﺻﯿّﺖ اراﺋﻪ ﮐﻨﺪ‪ ،‬ﯾﻌﻨﯽ اﺗﯿﺎن ﺑﻪ ﻣﺜﻞ ﻧﻤﺎﯾﺪ‪ .‬اﯾﻦ دﻋﻮت ﺑﻪ‬
> ‫ﻣﺠﺎدﻟﻪ ﺑﻪ ﻃﺮﯾﻘﯽ ﮐﻪ ﺣﻀﺮﺗﺶ ﺑﺮ آن ﺗﺄ ﮐﯿﺪ ﻓﺮﻣﻮده ﻧﻪ در دور ﻗﺮآن و ﻧﻪ در ﻇﻬﻮر‬
> ‫ﺑﺪﯾﻊ اﻣﮑﺎن آن را ﮐﺴﯽ ﻧﺪاﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫ن اﻟﯿﻮم اﺣﺪ‬   ‫"اﻧﺼﻒ ﺑﺎﻟﻠّﻪ و زن ﺑﺎﻟﻘﺴﻄﺎس ﻋﻤﻞ اﻟﻤﻨﮑﺮﯾﻦ ﻣﻦ اﻫﻞ اﻻﺳﻼم ﻟﻮ ا ّ‬
> ‫ادّﻋﯽ ﻧﻌﻤﺔ ﻣﻦ ﻋﻨﺪاﻟﻠّﻪ و ﮐﺎن ﻣﺼﺪّﻗﺎً ﻟﻤﺎ ﻧﺰل اﻟﻠّﻪ ﻓﯽ اﻟﻘﺮآن و ﮐﺎﻧﺖ ﻧﻌﻤﺘﻪ ﺣﺠﺔ‬
> ‫ﯾﺜﺒﺖ ﺑﻬﺎ ذﻟﮏ اﻟّﺪﯾﻦ اﻟﻘﯿّﻢ ﻫﻞ ﯾﻐﻨﯽ اﺣﺪ ان ﯾﻨﮑﺮه ﻻو رﺑّﮏ اﻻّ اﻟﻘﻮم اﻟﮑﺎﻓﺮﯾﻦ‬
> ‫ن اﻋﺮاب اﻟﺠﺎﻫﻠﯿّﻪ ﻟﻤﺎ ﻧﺰﻟﺖ آﯾﺎت اﻟﻘﺮآن‬ ‫اﻧﻈﺮ اﻟﯽ ﻣﺒﻠﻎ اﯾﻤﺎﻧﻬﻢ و وزن اﯾﻤﺎﻧﻬﻢ ا ّ‬
> ‫اﺗﻮا ﺑﻘﺼﺎﺋﺪ ﺣﻮل اﻟﺒﯿﺖ و اﻧﻬﻢ ﻓﻮ رﺑّﮏ ﻓﯽ اﻻﯾﻤﺎن ﻻ ﺑﻌﺪ ﻣﻦ ﮐﻔﺮ اﻋﺮاب‬
> 
> ‫‪233‬‬
> ‫آﻳﺎت‪ :‬ﻣﻌﻴﺎر ﺳﻨﺠﺶ ﺣﻘّﺎﻧﻴ‪‬ﺖ ﻇﻬﻮر اﻟﻬﻲ‬                               ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ن ﻣﺪﻋﯽ ﻫﺬا اﻻﻣﺮ ﻟﻮ اﺣﺪ ﻣﻦ اﻫﻞ وراء‬     ‫اﻟﺠﺎﻫﻠﯿّﻪ و ﻟﮑﻨﻬﻢ ﻗﻮم ﻻﯾﻌﻘﻠﻮن و ﺑﺎﻟﻔﺮض ا ّ‬
> ‫ﺟﺒﻞ اﻟﻘﺎف ﻓﺮض ﻋﻠﯽ اﻟﻌﻠﻤﺂء ان ﯾﺠﯿﺒﻮه او ﯾﺠﻌﻠﻮن اﻧﻔﺴﻬﻢ ﺑﻤﺜﻞ اﻟﺬی ﺑﻬﺖ و‬
> ‫ﮐﻔﺮ ﻓﯿﺎﻟﻠّﻪ ﺑﻌﻀﺎ ﻣﻦ اﻟﻨﺎس آﻣﻨﻮا و ﺑﻠﻐﻮا و ﻫﺎﺟﺮواﺗّﻢ ﮐﻔﺮوا و اﻋﺮﺿﻮا و اﺷﺮﮐﻮا و‬
> ‫اﻧّﯽ ﻃﻠﺒﺖ ﻣﻨﻬﻢ اﺗﯿﺎن ﺣﺪﯾﺚ وﺣﺪه و اﻧﻬﻢ ﻻ ﯾﺄﺗﻮن و ﯾﺴﺘﮑﺒﺮون و اﻋﺎﻧﻬﻢ رﺟﻞ ﻣﻦ‬
> ‫ﺣﯿﺚ اﻧّﻬﻢ ﻣﻬﺘﺪون اﻧﺼﻒ ﺑﺎﻟﻠّﻪ ان اﻟﺬی ﻟﻮ اردت ﻣﻨﻬﻢ ﻫﻮ اﻟّﺬی ﺣﺎجّ اﻟﻠّﻪ ﻓﯽ‬
> ‫ن ﻓﺮﻋﻮن ﻟﻤﺎ ارادان ﺑﮑﻔﺮ ﺑﺤﺠّﻪ‬  ‫اﻟﻘﺮآن ﻣﻦ ﻗﺒﻞ ﺑﺎﻫﻞ اﻟﮑﻔﺮ اﻧﻈﺮ اﻟﯽ دﻧﺎﺋﺔ ﻣﻘﺎﻣﻬﻢ ا ّ‬
> ‫رﺑّﮏ ﻓﺄﺗﯽ ﺑﺸﺌﯽ ﻣﻦ اﻟﺴﺤﺮ و اﻧﻬﻢ ﻓﻮ رﺑّﮏ ﻻ ﯾﺄﺗﻮن ﺑﺤﺮف و ﯾﻔﻌﻠﻮن ﻣﺎ ﻻ‬
> ‫ن اﻟﯿﻮم ﻧﺎر ﺟﻬﻨﻢ ﻟﻤﺤﯿﻄﺔ ﺑﺎﻟﮑﺎﻓﺮﯾﻦ و اﻧّﯽ ان اﻗﻮل ﮐﻠﻤﺔ ﻓﯿﺜﺒﺖ‬    ‫ﯾﺪرﮐﻮن ﻓﻮ رﺑّﮏ ا ّ‬
> ‫ﺑﻬﺎ ﻗﺴﻄﺎس اﻟﻌﺪل ﻓﯽ ﯾﺪی و ان اﻟﻨﺎس ﻟﯿﮑﺬﺑﻮن و ﯾﻔﺘﺮون ﻣﻦ ﺣﯿﺚ ﻻ ﯾﻌﻠﻤﻮن"‬
> ‫)ﺗﻔﺴﯿﺮ ﮐﻮﺛﺮ(‬
> ‫ﻗﺎﻃﻌﯿﺖ و اﻫﻤّﯿّﺖ اﯾﻦ دﻟﯿﻞ ﻣﺤﺘﺎج ﺑﻪ ﻫﯿﭻ ﺑﺤﺚ و اﺳﺘﺪﻻﻟﯽ ﻧﯿﺴﺖ‪ .‬ﺣﻀﺮﺗﺶ ﺑﻪ‬
> ‫ﻧﺰول و اﻧﺰال آﯾﺎت و ﮐﻠﻤﺎت اﻟﻬﺎﻣﯽ و ﻟﺪﻧّﯽ اﺳﺘﺸﻬﺎد ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ و ﻫﻤﮕﺎن را از‬
> ‫ﻗﺪرت اﺗﯿﺎن ﺑﻪ ﻣﺜﻞ ﻋﺎﺟﺰ ﻣﯽداﻧﺪ و ﺑﺎﻟﺼﺮاﺣﻪ ﺑﻪ اﺳﺘﻨﺎد آﯾﮥ ﻗﺮآﻧﯽ ﺗﺼﺮﯾﺢ‬
> ‫ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ ﮐﻪ ﻣﺨﺎﻟﻔﺎن اﮔﺮ ﺻﺎدﻗﺎﻧﻨﺪ ﺑﺎﯾﺪ ﺑﻪ اراﺋﮥ ﮐﻠﻤﺎﺗﯽ ﻫﻤﺎﻧﻨﺪ آﯾﺎت ﺣﻀﺮﺗﺶ‬
> ‫ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‪ ،‬و ﮔﺮﻧﻪ ﺳﺮ ﺗﺴﻠﯿﻢ و اﻃﺎﻋﺖ ﻓﺮود آورﻧﺪ‪ .‬ﻓﯽاﻟﺤﻘﯿﻘﻪ ﺣﺠّﯿّﺖ آﯾﺎت ﺑﻪ‬
> ‫اﯾﻦ اﺳﺘﺪﻻل ﺛﺎﺑﺖ و ﻣﺴﻠﻢ اﺳﺖ‪ ،‬ﮔﺮﭼﻪ اﻫﻞ ﺧﻼف ﺑﻪ ﺟﺎی آﻧﮑﻪ ﺑﻪ اﯾﻦ روﯾﻪ‬
> ‫ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ ﻫﻤﻮاره ﺑﻪ اﻟﻔﺎظ اﻋﺘﺮاض ﻧﻤﻮدهاﻧﺪ‪ ،‬ﻫﻤﭽﻨﺎﻧﮑﻪ اﺳﻼف ﻓﮑﺮی آﻧﺎن‬
> ‫در ﺑﺎرۀ ﻗﺮآن ﺟﺴﺎرت ورزﯾﺪﻧﺪ‪.‬‬
> ‫ن اﻟﯿﻮم اﻧّﯽ اری ﻣﻘﺎم ﺑﻌﺾ‬ ‫اﯾﻦ اﺳﺘﺪﻻل ﺑﻌﯿﻨﻪ در رﺳﺎﻟﮥ ﻣﺒﺎرﮐﮥ ذﻫﺒﯿﻪ ﻧﯿﺰ آﻣﺪه‪" :‬و ا ّ‬
> ‫اﻟﻤﺸﺮﮐﯿﻦ ﻓﯽ اﻻﯾﻤﺎن ادﻧﯽ ﻣﻦ ﻣﺒﻠﻊ ﮐﻔﺮ ﻓﺮﻋﻮن ﻻﻧّﻪ ﻟﻤﺎ اراد ان ﯾﺠﺤﺪ ﺣﺠﺔ رﺑّﻪ‬
> ‫اﺗﯽ ﺑﺸﺌﯽ ﻣﻦ اﻟﺴﺤﺮ و اﻧّﻬﻢ ﻣﻊ اﻧّﻬﻢ ﻟﻢ ﯾﻘﺪروا ان ﯾﺄﺗﻮا ﻓﮑﺬّﺑﻮا اﻟﺤﻖ و ﺟﻌﻠﻮا‬
> ‫اﻧﻔﺴﻬﻢ ﻣﻦ ﻗﻮم ﺑﻮر ﺟﺎﻫﻠﯿﻦ ‪ ...‬اﻟﯿﻮم ﻫﻞ ﯾﺜﺒﺖ اﻟﺤﻖ ﺑﻐﯿﺮ ﻣﯿﺰان ام ﻻ ﻓﻼ ﺷﮏ‬
> ‫ن اﻣﺮ‬‫ن اﻣﺮ اﻟﺤﻖ ﻟﻪ ﻣﯿﺰان ﻣﻦ ﻋﻨﺪ اﻟﻠّﻪ و اﻻ ﻟﻢ ﯾﻐﻠﺐ اﻟﺤﻖ ﻋﻠﯽ اﻟﺒﺎﻃﻞ و ا ّ‬   ‫ﺑﺬﻟﮏ ا ّ‬
> ‫اﻟﺬی ﮐﺎن ﻣﻦ ﻋﻨﺪ اﻟﻠّﻪ ﻗﺪ ﻧﺰل اﻟﻠّﻪ ﻣﻌﻪ ﻋﻼﻣﺎت ﻻ ﺗﺸﺘﺒﻪ ﺑﻐﯿﺮه و ﻻ ﯾﻘﺪر ان ﯾﮑﺴﺒﻪ‬
> ‫اﺣﺪ ﻣﻦ ﻋﺒﺎده ﻓﺎن ﮐﺎن ﺷﺄن آﯾﺎت اﻟّﺘﯽ اﮐﺮﻣﻨﯽ اﻟﻠّﻪ و ﺟﻌﻠﻬﺎ ﺣﺠّﺘﯽ ﺷﺎﻧﺎً ﯾﻤﮑﻦ‬
> ‫ﺑﺎﻟﺘﮑﺴّﺐ ﻓﺎن اﻵن ﻗﺪ ﻣﻀﺖ ﺛﻼﺛﻪ ﺳﻨﺔ ﮐﯿﻒ ﻟﻢ ﯾﮑﺴﺐ اﺣﺪ ﺑﺎن ﯾﻘﺪر ان ﯾﻘﺮء آﯾﺔ‬
> ‫ن ﺣﺮوف اﻟﻬﺠﺎﺋﯿﺔ ﯾﮑﻮن ﺑﯿﺪ اﻟﮑﻞ و ان‬    ‫ﺑﺎﻟﻔﻄﺮة و اﻧّﮏ ﯾﺎ اﯾّﻬﺎاﻹﻧﺴﺎن ﻓﮑّﺮ ﻟﻤﺤﺔ ا ّ‬
> 
> ‫‪234‬‬
> ‫آﻳﺎت‪ :‬ﻣﻌﻴﺎر ﺳﻨﺠﺶ ﺣﻘّﺎﻧﻴ‪‬ﺖ ﻇﻬﻮر اﻟﻬﻲ‬                                                                                  ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫اﻟّﺬی ﯾﮑ ّﻠﻢ و ﯾﻘﻮل ﻟﻮ اﺟﺘﻤﻊ اﻟﮑﻞ ﻋﻠﯽ ان ﯾﺄﺗﻮا ﺑﻤﺜﻞ ﮐﻠﻤﺎﺗﻪ ﻟﻦ ﯾﻘﺪروا ان ﯾﺄﺗﻮا و‬
> ‫ان ﯾﻘﺪروا ﻓﮑﯿﻒ ﻟﻦ ﯾﺄﺗﻮا و ﻟﻢ ﯾﺄﺗﻮا ﻓﮑﯿﻒ ﻟﻢ ﯾﺼﺪّﻗﻮا اﻣﺮاﻟﻠّﻪ ﻓﺴﺒﺤﺎن اﻟﻠّﻪ ﻋﻤﺎ‬
> ‫ﯾﺸﺮﮐﻮن" )ﻣﺤﻔﻈﮥ ﻣﻠّﯽ آﺛﺎر اﻣﺮی‪ ،‬ﺷﻤﺎرۀ ‪ ،۵۳‬ص‪(۱۶۶‬‬
> ‫و در ﺑﯿﺎن ﻓﺎرﺳﯽ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﺪ "ﻧﻈﺮ ﮐﻨﯿﺪ در ﻗﺮآن‪ .‬ﻫﺮ ﮔﺎه ﺧﺪاوﻧﺪ در ﻣﻘﺎم اﺛﺒﺎت‬
> ‫ﻧﺒﻮّت رﺳﻮل ﺧﺪا )ص( ﺑﻪ ﻏﯿﺮ آﯾﺎت اﺣﺘﺠﺎج ﻓﺮﻣﻮده ﺷﻤﺎ ﻫﻢ ﺗﺄﻣّﻞ ﻧﻤﺎﺋﯿﺪ ‪ ...‬و در‬
> ‫ن‬‫ب ُﻳ ْﺘﻠَﻰ ﻋَﻠَﻴْﻬِﻢْ ِٕا ﱠ‬
> ‫ﻜﺘَﺎ َ‬
> ‫ﻚ ا ْﻟ ِ‬‫ﻋ َﻠ ْﻴ َ‬
> ‫ﻜ ِﻔ ِﻬ ْﻢ أَﻧﱠﺎ أَﻧ َﺰ ْﻟﻨَﺎ َ‬
> ‫ﻣﻘﺎم ﮐﻔﺎﯾﺖ ﮐﺘﺎب ﻧﺎزل ﻓﺮﻣﻮده أَوَﻟَﻢْ َﻳ ْ‬
> ‫ن )ﺳﻮرۀ ﻋﻨﮑﺒﻮت‪ ،‬آﯾﮥ ‪ (۵۱‬و ﺟﺎﺋﯿﮑﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ‬                                              ‫ﻛﺮَى ِﻟ َﻘ ْﻮ ٍم ُﻳ ْٔﻮ ِﻣﻨُﻮ َ‬
> ‫ﺣ َﻤ ًﺔ َو ِذ ْ‬
> ‫ﻚ َﻟ َﺮ ْ‬
> ‫ﻓِﻲ َذ ِﻟ َ‬
> ‫ﺷﻬﺎدت داده ﺑﻪ ﮐﻔﺎﯾﺖ ﮐﺘﺎب ﺑﻪ ﻧﻔﺲ آﯾﺎت ﭼﮕﻮﻧﻪ ﮐﺴﯽ ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ ﺑﮕﻮﯾﺪ ﮐﻔﺎﯾﺖ‬
> ‫ﺠﯿّﺖ ﮐﺘﺎب ﺑﻨﻔﺴﻪ‪) ".‬ﺑﯿﺎن ﻣﺠﯿﺪ‪ ،‬واﺣﺪ دوم‪ ،‬ﺑﺎب اول‪ ،‬ﻣﻨﺘﺨﺒﺎت‪،‬‬                                                                         ‫ﻧﻤﯽﮐﻨﺪ ﺣ ّ‬
> ‫ص‪(۵۶‬‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﻧﻘﻄﮥ اوﻟﲐ در رﺳﺎﻟﮥ ﻋﺪﻟﯿﻪ ﻧﯿﺰ ﺣﺠﺖ را ﺗﺎم و ﺗﻤﺎم ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ "ﻫﺮ ادﯾﺐ‬
> ‫ذیﻧﻈﺮی ﮐﻪ در ﻓﺼﺎﺣﺖ آﯾﺎت ﻣﺸﺎﻫﺪه ﺑﻪ ﻃﺮف اﻫﻞ ﺑﯿﺎن ﻧﻤﺎﯾﺪ اﻣﺮ را در ﻣﻘﺎم‬
> ‫ﺣﻖّاﻟﯿﻘﯿﻦ‪ ،‬ﺑﻞ ﻋﯿﻦاﻟﯿﻘﯿﻦ ﻣﯽﺑﯿﻨﺪ ‪ ...‬و ﻫﻤﯿﻦ اﺳﺖ دﯾﻦ ﺧﺎﻟﺺ ﺧﺪاوﻧﺪ اﺣﺪ‪ .‬ﻫﺮ‬
> ‫ﮐﺲ ﻣﯽﺧﻮاﻫﺪ ﺗﺼﺪﯾﻖ ﻧﻤﺎﯾﺪ از ﺑﺮای ﻧﻔﺲ ﺧﻮد ﺗﺼﺪﯾﻖ ﻧﻤﻮده و ﻫﺮ ﮐﺲ ﻫﻢ‬
> ‫ﻣﯽﺧﻮاﻫﺪ ﺗﮑﺬﯾﺐ ﻧﻤﺎﯾﺪ از ﺑﺮای ﻧﻔﺲ ﺧﻮد ﺗﮑﺬﯾﺐ ﻧﻤﻮده و ﺣﺠّﺖ ﺧﺪاوﻧﺪی ﺑﺎﻟﻎ‬
> ‫اﺳﺖ ﺑﺮ ﮐﻞّ ﻋﺎﻟﻢ‪ .‬اﻻ ﯾﺎ اﯾّﻬﺎ اﻟﻨﺎس ﻣﻦ ﻋﺮﻓﻨﯽ ﻓﻘﺪ ﻋﺮﻓﻨﯽ و ﻣﻦ ﻟَﻢ ﯾﻌﺮﻓﻨﯽ ﻓﺎﻧﺎذا‬
> ‫اﻋﺮّﻓﻪ ﺑﻨﻔﺴﯽ ﻣﻦ اﺣﺒّﻨﯽ ﻓﻘﺪ اﺣﺐ اﻟﻠّﻪ و رﺳﻮﻟﻪ و اوﻟﯿﺎﺋﻪ و ﻣﻦ ﺟﻬﻠﻨﯽ ﻓﻘﺪ ﺟﻬﻞ‬
> ‫ﯽ ﺷﻬﯿﺪا‪) ".‬رﺳﺎﻟﮥ‬            ‫اﻟﻠّﻪ و رﺳﻮﻟﻪ و اوﻟﯿﺎﺋﻪ و ﮐﻔﯽ ﺑﺬﻟﮏ ﻟﻨﻔﺴﯽ ﻓﺨﺮا و ﮐﻔﯽ ﺑﺎﻟﻠّﻪ ﻋﻠ ّ‬
> ‫ﻣﺒﺎرﮐﮥ ﻋﺪﻟﯿﻪ‪ ،‬ﻣﺤﻔﻈﮥ ﻣﻠّﯽ آﺛﺎر اﻣﺮی‪ ،‬ﺷﻤﺎرۀ ‪ ،۸۲‬ص‪(۱۵۹‬‬
> ‫ن اﻟﻠّﻪ ﻗﺪ ﺟﻌﻞ ﮐﻞّ ﺧﯿﺮٍ‬                ‫در ﺧﻄﺎب ﺑﻪ ﻣﺤﻤّﺪﺷﺎه از ﻗﻠﻌﮥ ﻣﺎﮐﻮ ﭼﻨﯿﻦ ﻧﺎزل "‪ ...‬ﻻ ّ‬
> ‫اﺣﺎط ﺑﻪ ﻋﻠﻤﻪ ﻓﯽ ﻃﺎﻋﺘﯽ و ﮐﻞّ ﻧﺎرﯾﺤﺼﯿﻬﺎ ﮐﺘﺎﺑﻪ ﻓﯽ ﻣﻌﺼﯿّﺘﯽ ‪ ...‬ﻗﺪ ﺟﻌﻞ اﻟﻠّﻪ ﮐﻞّ‬
> ‫ﻣﻔﺎﺗﯿﺢ اﻟﺮّﺿﻮان ﻓﯽ ﯾﻤﯿﻨﯽ و ﮐﻞّ ﻣﻔﺎﺗﯿﺢ اﻟﻨﯿﺮان ﻓﯽ ﺷﻤﺎﻟﯽ ‪ ...‬اﻧﺎ اﻟﻨّﻘﻄﺔ اﻟّﺘﯽ ذوّت‬
> ‫ﺑﻬﺎ ﻣﻦ ذوّت و اﻧّﻨﯽ اﻧﺎ وﺟﻪ اﻟﻠّﻪ اﻟّﺬی ﻻﯾﻤﻮت و ﻧﻮره اﻟّﺬی ﻻﯾﻔﻮت ﻣﻦ ﻋﺮﻓﻨﯽ‬
> ‫وراﺋﻪ اﻟﯿﻘﯿﻦ و ﮐﻞّ ﺧﯿﺮٍ و ﻣﻦ ﺟﻬﻠﻨﯽ وراﺋﻪ اﻟﺴﺠّﯿﻦ و ﮐﻞّ ﺷ ٍّﺮ ‪) "...‬ﻣﻨﺘﺨﺒﺎت‪ ،‬ﺻﺺ‬
> ‫‪ ۱۳‬و ‪ (۱۴‬ﺳﺒﺤﺎناﻟﻠّﻪ! ﺳﻄﻮت و ﻗﺪرت و ﻋﻈﻤﺖ ﺣﻀﺮﺗﺶ از اﯾﻦ آﯾﺎت ﺑﻪ ﺧﻮﺑﯽ‬
> ‫ﻣﺴﺘﻔﺎد ﻣﯽﺷﻮد‪.‬‬
> 
> ‫‪235‬‬
> ‫آﻳﺎت‪ :‬ﻣﻌﻴﺎر ﺳﻨﺠﺶ ﺣﻘّﺎﻧﻴ‪‬ﺖ ﻇﻬﻮر اﻟﻬﻲ‬                         ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫‪ -۲‬ﺗﺄﺛﯿﺮ آﯾﺎت در ﻗﻠﻮب اﻫﻞ ﺣﻘﯿﻘﺖ و اﻧﺼﺎف – دﻻﻟﺖ ﺑﺮ ﺣﻘﯿّﺖ دﻋﻮت ﻣﻈﻬﺮ‬
> ‫ﻇﻬﻮر دارد "از ﺟﻤﻠﻪ دﻻﺋﻞ ﻇﻬﻮر ﻏﻠﺒﻪ و ﻗﺪرت و اﺣﺎﻃﻪ ﮐﻪ ﺑﻨﻔﺴﻪ از آن ﻣﻈﻬﺮ‬
> ‫وﺟﻮد و ﻣﻈﻬﺮ ﻣﻌﺒﻮد در اﮐﻨﺎف و اﻗﻄﺎر ﻋﺎﻟﻢ ﻇﺎﻫﺮ ﺷﺪ ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ آن ﺟﻤﺎل ازﻟﯽ از‬
> ‫ﺷﯿﺮاز در ﺳﻨﮥ ﺳﺘﯿﻦ ﻇﺎﻫﺮ ﺷﺪﻧﺪ و ﮐﺸﻒ ﻏﻄﺎ ﻓﺮﻣﻮدﻧﺪ‪ ،‬ﻣﻊ ذﻟﮏ ﺑﻪ اﻧﺪک زﻣﺎﻧﯽ‬
> ‫آﺛﺎر ﻏﻠﺒﻪ و ﻗﺪرت و ﺳﻠﻄﻨﺖ و اﻗﺘﺪار از آن ﺟﻮﻫﺮ اﻟﺠﻮاﻫﺮ و ﺑﺤﺮ اﻟﺒﺤﻮر در ﺟﻤﯿﻊ‬
> ‫ﺑﻼد ﻇﺎﻫﺮ ﺷﺪ‪ ،‬ﺑﻪ ﻗﺴﻤﯽ ﮐﻪ از ﻫﺮ ﺑﻠﺪی آﺛﺎر و اﺷﺎرات و دﻻﻻت و ﻋﻼﻣﺎت آن‬
> ‫ﺷﻤﺲ ﻻﻫﻮﺗﯽ ﻫﻮﯾﺪا ﮔﺸﺖ و ﭼﻪ ﻣﻘﺪار ﻗﻠﻮب ﺻﺎﻓﯿﮥ رﻗﯿﻘﻪ ﮐﻪ از آن ﺷﻤﺲ ازﻟﯿﻪ‬
> ‫ﺣﮑﺎﯾﺖ ﻧﻤﻮدﻧﺪ و ﭼﻪ ﻗﺪر رﺷﺤﺎت ﻋﻠﻤﯽ از آن ﺑﺤﺮ ﻋﻠﻢ ﻟﺪﻧّﯽ ﮐﻪ اﺣﺎﻃﻪ ﻧﻤﻮد‬
> ‫ﺟﻤﯿﻊ ﻣﻤﮑﻨﺎت را‪) ".‬اﯾﻘﺎن‪ ،‬ﻗﻄﻌﮥ ‪(۲۶۳‬‬
> ‫"و ﭼﻪ ﻧﻔﻮس ﻗﺪﺳﻴّﻪ را ﮐﻪ ﺟﻮاﻫﺮ ﻋﺪل ﺑﻮدﻧﺪ ﺑﻪ ﻧﺴﺒﺖ ﻇﻠﻢ ﮐﺸﺘﻨﺪ و ﭼﻪ ﻫﻴﺎﮐﻞ‬
> ‫روح را ﮐﻪ ﺻﺮف ﻋﻠﻢ و ﻋﻤﻞ از اﻳﺸﺎن ﻇﺎﻫﺮ ﺑﻮد ﺑﻪ ﺑﺪﺗﺮﻳﻦ ﻋﺬاب ﻫﻼک ﻧﻤﻮدﻧﺪ‪.‬‬
> ‫ﻣﻊ ﮐﻞّ ذﻟﮏ ﻫﺮ ﻳﮏ از آن وﺟﻮدات ﺗﺎ دم ﻣﺮگ ﺑﻪ ذﮐﺮاﻟﻠّﻪ ﻣﺸﻐﻮل ﺑﻮدﻧﺪ و در‬
> ‫ﻫﻮای ﺗﺴﻠﻴﻢ و رﺿﺎ ﻃﺎﺋﺮ‪ .‬و ﺑﻪ ﻗﺴﻤﯽ اﻳﻦ وﺟﻮدات را ﺗﻘﻠﻴﺐ ﻧﻤﻮدﻧﺪ و ﺗﺼﺮّف‬
> ‫ﻓﺮﻣﻮدﻧﺪ ﮐﻪ ﺑﺠﺰ ارادهاش ﻣﺮادی ﻧﺠﺴﺘﻨﺪ و ﺑﺠﺰ اﻣﺮش اﻣﺮی ﻧﮕﺰﻳﺪﻧﺪ‪ ،‬رﺿﺎ ﺑﻪ‬
> ‫رﺿﺎﻳﺶ دادﻧﺪ و دل ﺑﻪ ﺧﻴﺎﻟﺶ ﺑﺴﺘﻨﺪ‪ .‬ﺣﺎل ﻗﺪری ﺗﻔﮑّﺮ ﻧﻤﺎﺋﻴﺪ‪ ،‬آﻳﺎ ﭼﻨﻴﻦ ﺗﺼﺮّف‬
> ‫و اﺣﺎﻃﻪ از اﺣﺪی در اﻣﮑﺎن ﻇﺎﻫﺮ ﺷﺪه؟ و ﺟﻤﻴﻊ اﻳﻦ ﻗﻠﻮب ﻣﻨﺰّﻫﻪ و ﻧﻔﻮس ﻣﻘﺪّﺳﻪ‬
> ‫ﺑﻪ ﮐﻤﺎل رﺿﺎ در ﻣﻮارد ﻗﻀﺎ ﺷﺘﺎﻓﺘﻨﺪ و در ﻣﻮاﻗﻊ ﺷﮑﺎﻳﺖ‪ ،‬ﺟﺰ ﺷُﮑﺮ از اﻳﺸﺎن ﻇﺎﻫﺮ‬
> ‫ﻧﻪ و در ﻣﻮاﻃﻦ ﺑﻼ‪ ،‬ﺟﺰ رﺿﺎ از اﻳﺸﺎن ﻣﺸﻬﻮد ﻧﻪ‪ .‬و اﻳﻦ رﺗﺒﻪ ﻫﻢ ﻣﻌﻠﻮم اﺳﺖ ﮐﻪ ﮐﻞّ‬
> ‫اﻫﻞ ارض ﭼﻪ ﻣﻘﺪار ﻏﻞّ و ﺑﻐﺾ و ﻋﺪاوت ﺑﻪ اﻳﻦ اﺻﺤﺎب داﺷﺘﻨﺪ‪ .‬ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ اذﻳّﺖ‬
> ‫و اﻳﺬای آن ﻃﻠﻌﺎت ﻗﺪﺳﯽ ﻣﻌﻨﻮی را ﻋﻠّﺖ ﻓﻮز و رﺳﺘﮕﺎری و ﺳﺒﺐ ﻓﻼح و ﻧﺠﺎح‬
> ‫اﺑﺪی ﻣﯽداﻧﺴﺘﻨﺪ‪ .‬آﻳﺎ ﻫﺮﮔﺰ در ﻫﻴﭻ ﺗﺎرﻳﺨﯽ از ﻋﻬﺪ آدم ﺗﺎ ﺣﺎل ﭼﻨﻴﻦ ﻏﻮﻏﺎﺋﯽ در‬
> ‫ﺑﻼد واﻗﻊ ﺷﺪ و آﻳﺎ ﭼﻨﻴﻦ ﺿﻮﺿﺎﺋﯽ در ﻣﻴﺎن ﻋﺒﺎد ﻇﺎﻫﺮ ﮔﺸﺖ؟ و ﺑﺎ اﻳﻦ ﻫﻤﻪ اﻳﺬاء‬
> ‫ﻞ ﻟﻌﻦ ﺟﻤﻴﻊ ﻧﺎس ﺷﺪﻧﺪ و ﻣﺤﻞّ ﻣﻼﻣﺖ ﺟﻤﻴﻊ ﻋﺒﺎد‪ .‬و ﮔﻮﻳﺎ ﺻﺒﺮ در‬       ‫و اذﻳّﺖ‪ ،‬ﻣﺤ ّ‬
> ‫ﻋﺎﻟﻢ ﮐﻮن از اﺻﻄﺒﺎرﺷﺎن ﻇﺎﻫﺮ ﺷﺪ و وﻓﺎ در ارﮐﺎن ﻋﺎﻟﻢ از ﻓﻌﻠﺸﺎن ﻣﻮﺟﻮد ﮔﺸﺖ‪.‬‬
> ‫ﺑﺎری‪ ،‬در ﺟﻤﻴﻊ اﻳﻦ وﻗﺎﻳﻊ ﺣﺎدﺛﻪ و ﺣﮑﺎﻳﺎت وارده ﺗﻔﮑّﺮ ﻓﺮﻣﺎﺋﻴﺪ ﺗﺎ ﺑﺮ ﻋﻈﻤﺖ اﻣﺮ و‬
> ‫ﺑﺰرﮔﯽ آن ﻣﻄّﻠﻊ ﮔﺮدﻳﺪ ﺗﺎ ﺑﻪ ﻋﻨﺎﻳﺖ رﺣﻤﺎن‪ ،‬روح اﻃﻤﻴﻨﺎن در وﺟﻮد دﻣﻴﺪه ﺷﻮد و ﺑﺮ‬
> ‫ﺳﺮﻳﺮ اﻳﻘﺎن ﻣﺴﺘﺮﻳﺢ و ﺟﺎﻟﺲ ﺷﻮﻳﺪ‪ .‬ﺧﺪای واﺣﺪ ﺷﺎﻫﺪ اﺳﺖ ﮐﻪ اﮔﺮ ﻓﯽ اﻟﺠﻤﻠﻪ‬
> 
> ‫‪236‬‬
> ‫آﻳﺎت‪ :‬ﻣﻌﻴﺎر ﺳﻨﺠﺶ ﺣﻘّﺎﻧﻴ‪‬ﺖ ﻇﻬﻮر اﻟﻬﻲ‬                                                                ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺐو‬‫ﺗﻔﮑّﺮ ﻧﻤﺎﺋﻴﺪ ﻋﻼوه ﺑﺮ ﻫﻤﻪ اﻳﻦ ﻣﻄﺎﻟﺐ ﻣﻘﺮّره و دﻻﺋﻞ ﻣﺬﮐﻮره‪ ،‬ﻫﻤﻴﻦ ردّ و ﺳ ّ‬
> ‫ﻟﻌﻦ اﻫﻞ ارض ﺑﺮ اﻳﻦ ﻓﻮارس ﻣﻴﺪان ﺗﺴﻠﻴﻢ و اﻧﻘﻄﺎع اﻋﻈﻢ دﻟﻴﻞ و اﮐﺒﺮ ﺣﺠّﺖ ﺑﺮ‬
> ‫ﺣﻘّﻴّﺖ اﻳﺸﺎن اﺳﺖ‪ .‬و در ﻫﺮ آن ﮐﻪ ﺗﻔﮑّﺮ در اﻋﺘﺮاﺿﺎت ﺟﻤﻴﻊ ﻣﺮدم از ﻋﻠﻤﺎء و‬
> ‫ﻓﻀﻼء و ﺟﻬّﺎل ﻓﺮﻣﺎﺋﯽ در اﻳﻦ اﻣﺮ ﻣﺤﮑﻢﺗﺮ و راﺳﺦﺗﺮ و ﺛﺎﺑﺖﺗﺮ ﻣﯽﺷﻮی‪) ".‬اﯾﻘﺎن‪،‬‬
> ‫ﻗﻄﻌﺎت ‪ ۲۶۳‬و ‪ ۲۶۴‬و ‪(۲۶۵‬‬
> ‫‪ -۳‬اﺳﺘﻘﺎﻣﺖ و ﭘﺎﯾﺪاری اﻫﻞ اﯾﻤﺎن ﮐﻪ ﺧﻮد ﻣﺴﺘﻔﯿﺾ و ﻣﺘﺄﺛّﺮ از ﻗﺪرت اﺳﺘﻘﺎﻣﺖ‬
> ‫ﻣﻈﻬﺮ ﻇﻬﻮر اﺳﺖ از دﻻﺋﻞ ﺑﺴﯿﺎر ﻣﺆﺛّﺮ اﺳﺖ و در ﮐﺘﺎب ﻣﺴﺘﻄﺎب اﯾﻘﺎن در اﯾﻦ‬
> ‫ﺧﺼﻮص ﭼﻨﯿﻦ ﻧﺎزل‪:‬‬
> ‫"و دﻟﻴﻞ و ﺑﺮﻫﺎن دﻳﮕﺮ ﮐﻪ ﭼﻮن ﺷﻤﺲ ﺑﻴﻦ دﻻﺋﻞ ﻣُﺸﺮق اﺳﺖ اﺳﺘﻘﺎﻣﺖ آن ﺟﻤﺎل‬
> ‫ﻞ اﻫﻞ‬    ‫ازﻟﯽ اﺳﺖ ﺑﺮ اﻣﺮ اﻟﻬﯽ ﮐﻪ ﺑﺎ اﻳﻨﮑﻪ در ﺳﻦّ ﺷﺒﺎب ﺑﻮدﻧﺪ و اﻣﺮی ﮐﻪ ﻣﺨﺎﻟﻒ ﮐ ّ‬
> ‫ارض از وﺿﻴﻊ و ﺷﺮﻳﻒ و ﻏﻨﯽ و ﻓﻘﻴﺮ و ﻋﺰﻳﺰ و ذﻟﻴﻞ و ﺳﻠﻄﺎن و رﻋﻴّﺖ ﺑﻮد ﺑﺎ‬
> ‫وﺟﻮد اﻳﻦ ﻗﻴﺎم ﺑﺮ آن اﻣﺮ ﻓﺮﻣﻮد ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﮐﻞّ اﺳﺘﻤﺎع ﻧﻤﻮدﻧﺪ و از ﻫﻴﭻ ﮐﺲ و ﻫﻴﭻ‬
> ‫ﻧﻔﺲ ﺧﻮف ﻧﻨﻤﻮدﻧﺪ و اﻋﺘﻨﺎ ﻧﻔﺮﻣﻮدﻧﺪ‪ .‬آﻳﺎ ﻣﯽﺷﻮد اﻳﻦ‪ ،‬ﺑﻪ ﻏﻴﺮ اﻣﺮ اﻟﻬﯽ و ﻣﺸﻴّﺖ‬
> ‫ﻣﺜﺒﺘﮥ رﺑّﺎﻧﯽ؟ ﻗﺴﻢ ﺑﻪ ﺧﺪا ﮐﻪ اﮔﺮ ﮐﺴﯽ ﻓﮑﺮ و ﺧﻴﺎل ﭼﻨﻴﻦ اﻣﺮی ﻧﻤﺎﻳﺪ ﻓﯽاﻟﻔﻮر‬
> ‫ﻫﻼک ﺷﻮد‪ .‬و اﮔﺮ ﻗﻠﺐﻫﺎی ﻋﺎﻟﻢ را در ﻗﻠﺒﺶ ﺟﺎ دﻫﯽ ﺑﺎز ﺟﺴﺎرت ﺑﺮ ﭼﻨﻴﻦ اﻣﺮ‬
> ‫ﻣﻬ ّﻢ ﻧﻨﻤﺎﻳﺪ‪ ،‬ﻣﮕﺮ ﺑﻪ اذن اﻟﻬﯽ ﺑﺎﺷﺪ و ﻗﻠﺒﺶ ﻣﺘّﺼﻞ ﺑﻪ ﻓﻴﻮﺿﺎت رﺣﻤﺎﻧﯽ و ﻧﻔﺴﺶ‬
> ‫ﻦ ﺑﻪ ﻋﻨﺎﻳﺎت رﺑّﺎﻧﯽ‪ .‬آﻳﺎ اﻳﻦ را ﺑﻪ ﭼﻪ ﺣﻤﻞ ﻣﯽﮐﻨﻨﺪ؟ آﻳﺎ ﺑﻪ ﺟﻨﻮن ﻧﺴﺒﺖ‬                                               ‫ﻣﻄﻤﺌ ّ‬
> ‫ﻣﯽدﻫﻨﺪ ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﺑﻪ اﻧﺒﻴﺎی ﻗﺒﻞ دادﻧﺪ و ﻳﺎ ﻣﯽﮔﻮﻳﻨﺪ ﺑﺮای رﻳﺎﺳﺖ ﻇﺎﻫﺮه و ﺟﻤﻊ‬
> ‫زﺧﺎرف دﻧﻴﺎی ﻓﺎﻧﻴﻪ اﻳﻦ اﻣﻮر را ﻣﺘﻌﺮّض ﺷﺪهاﻧﺪ؟ ﺳﺒﺤﺎناﻟﻠّﻪ‪ ،‬در اوّل از ﮐﺘﺐ ﺧﻮد‬
> ‫ﮐﻪ آن را ﻗﻴّﻮماﺳﻤﺎء ﻧﺎﻣﻴﺪه و اوّل و اﻋﻈﻢ و اﮐﺒﺮ ﺟﻤﻴﻊ ﮐﺘﺐ اﺳﺖ اﺧﺒﺎر از ﺷﻬﺎدت‬
> ‫ﮑﻠّﯽ‬ ‫ﺖ ِﺑ ُ‬‫ﺧﻮد ﻣﯽدﻫﻨﺪ و در ﻣﻘﺎﻣﯽ اﻳﻦ آﻳﻪ را ذﮐﺮ ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ‪" :‬ﻳﺎ ﺑَﻘ ﱠﻴﺔَاﻟ ّﻠﻪِ‪ ،‬ﻗَﺪْ َﻓ َﺪ ْﻳ ُ‬
> ‫ﮐﻔَﯽ ﺑﺎﻟﻠّﻪ‬   ‫ﺖ إﻟّﺎ اﻟﻘَﺘْﻞَ ﻓﯽ ﻣَﺤﺒﱠﺘِﮏَ َو َ‬        ‫ﮏ و ﻣﺎ َﺗ َﻤ ﱠﻨ ْﻴ ُ‬
> ‫ﺐ ﻓﯽ ﺳَﺒﻴ ِﻠ َ‬‫ﺴ ﱠ‬ ‫ﮏ و رَﺿِﻴْﺖُ اﻟ ﱠ‬        ‫َﻟ َ‬
> ‫‪:‬‬
> ‫ﻲ ُﻣ ْﻌ َﺘﺼِﻤ ًﺎ ﻗَﺪﻳﻤﺎً‪ ".‬و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ در ﺗﻔﺴﻴﺮ ﻫﺎء ﺗﻤﻨّﺎی ﺷﻬﺎدت ﺧﻮد را ﻧﻤﻮدهاﻧﺪ‬                                   ‫اﻟ َﻌ ِﻠ ِّ‬
> ‫ﻞ اﻟﻠّﻪ ﮐَﻤﺎ‬   ‫ﮏ ﻓﯽ ﺳَﺒﻴ ِ‬       ‫ﺐ اﻻَﺷﻴﺎء إﻟَﻴ َ‬    ‫ﺣ ﱠ‬‫ﮐ َﺎﻧّﯽ ﺳَﻤِﻌْﺖُ ﻣُﻨﺎدِﻳﺎً ﻳُﻨﺎدِی ﻓﯽ ﺳِﺮّی إ ْﻓ ِﺪ َا َ‬           ‫" َ‬
> ‫ﺴ ِّﺮ اﻟﻮاﻗﻊ َﻓ َﻮ اﻟﱟﺬی‬    ‫ﻋﻠَﻴ ِﻪ اﻟﺴّﻼ ُم ﻓﯽ ﺳَﺒﻴﻠﯽ َو ﻟَﻮﻻ ﮐُﻨﺖُ ﻧﺎﻇِﺮ ًا ﺑِﺬﻟِﮏَ اﻟ ِّ‬      ‫َﻓﺪَی اﻟْﺤُﺴَﻴﻦُ َ‬
> ‫ﻒ اﻟﻌَﺒﻴ ُﺪ‬ ‫ﮑ ْﻴ َ‬‫ک اﻻَرضِ ﻟَﻦ ﻳَﻘ ِﺪرُوا اَن ﻳَﺄﺧُﺬُوا ﻣِﻨّﯽ ﺣﺮﻓ ًﺎ َﻓ َ‬       ‫ﻧَﻔﺴِﯽ ِﺑ َﻴﺪِه ﻟَﻮِ اﺟْﺘَﻤَﻌُﻮا ﻣُﻠﻮ ُ‬
> ‫ﻞ ﻣﻘﺎمَ ﺻَﺒﺮی‬       ‫ﮑ ﱡ‬‫اﻟﱟﺬﻳﻦَ ﻟَﻴﺲ َﻟﻬُﻢ ﺷﺄنٌ ِﺑﺬﻟِﮏَ و إ ﱠﻧﻬُﻢ ﻣَﻄﺮُودون‪ "،‬إﻟﯽ ان ﻗﺎل "ﻟِﻴَﻌﻠَﻢَ اﻟ ُ‬
> 
> ‫‪237‬‬
> ‫آﻳﺎت‪ :‬ﻣﻌﻴﺎر ﺳﻨﺠﺶ ﺣﻘّﺎﻧﻴ‪‬ﺖ ﻇﻬﻮر اﻟﻬﻲ‬                                                             ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﻞ اﻟ ّﻠ ِﻪ‪ ".‬آﻳﺎ ﺻﺎﺣﺐ اﻳﻦ ﺑﻴﺎن را ﻣﯽﺗﻮان ﻧﺴﺒﺖ داد ﮐﻪ در‬                     ‫و رِﺿﺎﺋﯽ و ﻓِﺪاﺋﯽ ﻓﯽ ﺳَﺒﻴ ِ‬
> ‫ﻏﻴﺮ ﺻﺮاط اﻟﻬﯽ ﻣﺸﯽ ﻣﯽﻧﻤﺎﻳﺪ و ﻳﺎ ﺑﻪ ﻏﻴﺮ رﺿﺎی او اﻣﺮی ﻃﻠﺐ ﻧﻤﻮده؟ در ﻫﻤﻴﻦ‬
> ‫آﻳﻪ ﻧﺴﻴﻢ اﻧﻘﻄﺎﻋﯽ ﻣﮑﻨﻮن ﺷﺪه ﮐﻪ ا ﮔﺮ ﺑﻮزد ﺟﻤﻴﻊ ﻫﻴﺎﮐﻞ وﺟﻮد ﺟﺎن را اﻧﻔﺎق‬
> ‫ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ و از روان درﮔﺬرﻧﺪ‪) ".‬اﯾﻘﺎن‪ ،‬ﻗﻄﻌﺎت ‪ ۲۵۷‬و ‪ ۲۵۸‬و ‪ ۲۵۹‬و ‪(۲۶۰‬‬
> ‫"آﻳﺎ ﻧﺒﻮد ﮐﻪ از ﻗﺒﻞ اﻣﺮ ﺳﻴّﺪ اﻟﺸّﻬﺪاء را اﻋﻈﻢ اﻣﻮر و اﮐﺒﺮ دﻟﻴﻞ ﺑﺮ ﺣﻘّﻴّﺖ آن‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﻣﯽﺷﻤﺮدﻧﺪ و ﻣﯽﮔﻔﺘﻨﺪ در ﻋﺎﻟﻢ ﭼﻨﻴﻦ اﻣﺮی اﺗّﻔﺎق ﻧﻴﻔﺘﺎد و ﺣﻘّﯽ ﺑﻪ اﻳﻦ‬
> ‫اﺳﺘﻘﺎﻣﺖ و ﻇﻬﻮر ﻇﺎﻫﺮ ﻧﺸﺪ؟ ﺑﺎ اﻳﻨﮑﻪ اﻣﺮ آن ﺣﻀﺮت از ﺻﺒﺢ ﺗﺎ ﻇﻬﺮ ﺑﻴﺸﺘﺮ اﻣﺘﺪاد‬
> ‫ﻧﻴﺎﻓﺖ و ﻟﻴﮑﻦ اﻳﻦ اﻧﻮار ﻣﻘﺪّﺳﻪ ﻫﻴﺠﺪه ﺳﻨﻪ ﻣﯽﮔﺬرد ﮐﻪ ﺑﻼﻳﺎ از ﺟﻤﻴﻊ ﺟﻬﺎت ﻣﺜﻞ‬
> ‫ﺐ و ﻣﺤﺒّﺖ و ذوق ﮐﻪ ﺟﺎن راﻳﮕﺎن در‬                      ‫ﺑﺎران ﺑﺮ آﻧﻬﺎ ﺑﺎرﻳﺪ‪ .‬و ﺑﻪ ﭼﻪ ﻋﺸﻖ و ﺣ ّ‬
> ‫ﺳﺒﻴﻞ ﺳﺒﺤﺎن اﻧﻔﺎق ﻧﻤﻮدﻧﺪ ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﺑﺮ ﻫﻤﻪ واﺿﺢ و ﻣﺒﺮﻫﻦ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺎ وﺟﻮد اﻳﻦ‬
> ‫ﭼﮕﻮﻧﻪ اﻳﻦ اﻣﺮ را ﺳﻬﻞ ﺷﻤﺮﻧﺪ؟ آﻳﺎ در ﻫﻴﭻ ﻋﺼﺮ ﭼﻨﻴﻦ اﻣﺮ ﺧﻄﻴﺮی ﻇﺎﻫﺮ ﺷﺪه و‬
> ‫آﻳﺎ اﮔﺮ اﻳﻦ اﺻﺤﺎب ﻣﺠﺎﻫﺪ ﻓﯽ اﻟﻠّﻪ ﻧﺒﺎﺷﻨﺪ دﻳﮕﺮ ﮐﻪ ﻣﺠﺎﻫﺪ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد؟ و آﻳﺎ‬
> ‫اﻳﻨﻬﺎ ﻃﺎﻟﺐ ﻋﺰّت و ﻣﮑﻨﺖ و ﺛﺮوت ﺑﻮدﻧﺪ؟ و آﻳﺎ ﻣﻘﺼﻮدی ﺟﺰ رﺿﺎی ﺣﻖّ‬
> ‫داﺷﺘﻨﺪ؟ و اﮔﺮ اﻳﻦ ﻫﻤﻪ اﺻﺤﺎب ﺑﺎ اﻳﻦ آﺛﺎر ﻋﺠﻴﺒﻪ و اﻓﻌﺎل ﻏﺮﻳﺒﻪ ﺑﺎﻃﻞ ﺑﺎﺷﻨﺪ‬
> ‫دﻳﮕﺮ ﮐﻪ ﺳﺰاوار اﺳﺖ ﮐﻪ دﻋﻮی ﺣﻖّ ﻧﻤﺎﻳﺪ؟ ﻗﺴﻢ ﺑﻪ ﺧﺪا ﮐﻪ ﻫﻤﻴﻦ ﻓﻌﻠﺸﺎن ﺑﺮای‬
> ‫ﺟﻤﻴﻊ ﻣﻦ ﻋﻠﯽ اﻻرض ﺣﺠّﺖ ﮐﺎﻓﯽ و دﻟﻴﻞ واﻓﯽ اﺳﺖ ﻟﻮ ﮐﺎنَ اﻟﻨّﺎسُ ﻓﯽ َاﺳْﺮا ِر‬
> ‫ن‪ «.‬و از ﻫﻤﻪ ﮔﺬﺷﺘﻪ‪،‬‬       ‫ﺐ ﻳَﻨ َﻘ ِﻠﺒُﻮ َ‬
> ‫ي ﻣُﻨْ َﻘ َﻠ ٍ‬‫ﻇ َﻠﻤُﻮا َا ﱠ‬
> ‫ﺳ َﻴ ْﻌ َﻠ ُﻢ اﻟﱟﺬﻳﻦَ َ‬
> ‫ن‪َ » .‬و َ‬  ‫ﮑﺮُو َ‬
> ‫اﻻَﻣﺮ َﻳ َﺘ َﻔ ﱠ‬
> ‫ﻋﻼﻣﺖ ﺻﺪق و ﮐﺬب در ﮐﺘﺎب ﻣﻌﻠﻮم و ﻣﻘﺮّر ﺷﺪه‪ .‬ﺑﺎﻳﺪ ادّﻋﺎ و دﻋﺎوی ﮐﻞّ ﻋﺒﺎد‬
> ‫ﺑﻪ اﻳﻦ ﻣﺤﮏ اﻟﻬﯽ زده ﺷﻮد ﺗﺎ ﺻﺎدق را از ﮐﺎذب ﺗﻤﻴﺰ دﻫﺪ‪ .‬اﻳﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ‬
> ‫ن ﮐُﻨﺘُﻢْ ﺻَﺎدِﻗﻴﻦَ‪ «.‬ﺣﺎل ﻣﻼﺣﻈﻪ ﻓﺮﻣﺎﺋﻴﺪ ﺑﺎ اﻳﻦ‬                        ‫ت إ ْ‬
> ‫ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﺪ‪َ » :‬ﻓ َﺘ َﻤ ﱠﻨﻮُا اﻟ َﻤ ْﻮ َ‬
> ‫ﺷﻬﺪای ﺻﺎدق ﮐﻪ ﻧﺺّ ﮐﺘﺎب ﺷﺎﻫﺪ ﺑﺮ ﺻﺪق ﻗﻮل اﻳﺸﺎن اﺳﺖ‪ ،‬ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ دﻳﺪهاﻳﺪ ﮐﻪ‬
> ‫ﻫﻤﻪ ﺟﺎن و ﻣﺎل و زن و ﻓﺮزﻧﺪ و ﮐﻞّ ﻣﺎ ﻳﻤﻠﮏ را اﻧﻔﺎق ﻧﻤﻮدهاﻧﺪ و ﺑﻪ اﻋﻠﲐ ﻏﺮف‬
> ‫رﺿﻮان ﻋﺮوج ﻓﺮﻣﻮدﻧﺪ‪) ".‬اﯾﻘﺎن‪ ،‬ﻗﻄﻌﺎت ‪ ۲۵۱‬و ‪(۲۵۲‬‬
> ‫‪ -۴‬آﺧﺮﯾﻦ ﻧﮑﺘﻪای ﮐﻪ در اﯾﻦ ﺧﺼﻮص ﺑﺎﯾﺪ ﮔﻔﺖ اﺳﺘﻤﺮار و دوام و ﺗﺮﻗّﯽ ﻧﻔﻮذ‬
> ‫ﮐﻠﻤﮥ اﻟﻬﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻗﻠﻮب ﻣﺮدم را ﻣﻨﻘﻠﺐ ﻣﯽﺳﺎزد و اﯾﻦ اﻧﻘﻼب و ﺗﻘﻠﯿﺐ‬
> ‫روﺣﺎﻧﯽ ﻧﺴﻞ ﺑﻪ ﻧﺴﻞ اﺳﺘﻤﺮار ﻣﯽﯾﺎﺑﺪ و روز ﺑﻪ روز ﺑﺮ داﻣﻨﻪ و وﺳﻌﺖ اﻧﺘﺸﺎر آن‬
> ‫ﻣﯽاﻓﺰاﯾﺪ‪ .‬ﺑﻪ ﺷﻬﺎدت ﺗﺎرﯾﺦ‪ ،‬ﻏﻠﺒﮥ ﻣﻈﺎﻫﺮ اﻟﻬﯽ ﻫﻤﻮاره از اﺑﺘﺪای ﻇﻬﻮر ﻣﻨﺤﺼﺮ ًا‬
> 
> ‫‪238‬‬
> ‫آﻳﺎت‪ :‬ﻣﻌﻴﺎر ﺳﻨﺠﺶ ﺣﻘّﺎﻧﻴ‪‬ﺖ ﻇﻬﻮر اﻟﻬﻲ‬                            ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﻣﺘّﮑﯽ ﺑﺮ ﻗﺪرت ﮐﻠﻤﺔاﻟﻠّﻪ ﺑﻮده و ﺑﺎ ﻓﻘﺪان ﻫﻤﮥ اﺳﺒﺎب زر و زور و اﺳﺒﺎب و‬
> ‫اﻣﮑﺎﻧﺎت ﻓﺮدی و ﺟﻤﻌﯽ ﻗﯿﺎم ﻓﺮﻣﻮده و در ﻧﻬﺎﯾﺖ ﺑﻪ ﺗﺄﺳﯿﺲ ﺟﺎﻣﻌﻪ و ﻣﺪﻧﯿّﺘﯽ ﺗﻮﻓﯿﻖ‬
> ‫و ﺗﺄﯾﯿﺪ ﯾﺎﻓﺘﻪاﻧﺪ ﮐﻪ اﯾﺠﺎد و اداﻣﮥ آن از اﻣﮑﺎﻧﺎت ﺑﺸﺮی ﺧﺎرج اﺳﺖ‪ .‬ﺣﻀﺮت‬
> ‫ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء در اﯾﻦ ﺧﺼﻮص ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪" :‬از ﺧﺼﺎﺋﺺ ﺣﻘّﯿّﺖ ﻣﻈﺎﻫﺮ ﻣﻘﺪّﺳﻪ اﯾﻨﺴﺖ‬
> ‫ﮐﻪ ﺷﺠﺮۀ ﻣﺒﺎرﮐﻪ روز ﺑﺮوز ﻧﺸﻮ و ﻧﻤﺎ ﻧﻤﺎﯾﺪ و رﯾﺸﻪ ﺑﻪ ﻫﯿﭻ ﺗﯿﺸﻪ ﻣﻨﻘﻄﻊ ﻧﮕﺮدد‪ .‬اﮔﺮ‬
> ‫ﺟﻤﯿﻊ آﻓﺎق ﻫﺠﻮم ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ ﮐﺎری ﻧﺘﻮاﻧﻨﺪ‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ درﺧﺖ ﺑﻬﺸﺘﯽ روز ﺑﺮوز رﯾﺸﻪ ﻣﺤﮑﻢ‬
> ‫ﻧﻤﺎﯾﺪ و ﻓﺮوع ﺑﺮوﯾﺎﻧﺪ و ﺷﮑﻮﻓﻪ ﺑﻨﻤﺎﯾﺪ و ﺛﻤﺮات ﻃﯿّﺒﻪ ﺑﻪ ﺑﺎر آرد‪ ،‬ﻣﺜﻞ ﮐﻠﻤﮥ ﻃﯿّﺒﻪ ﮐﻪ‬
> ‫ﺷﺠﺮۀ ﻃﯿّﺒﮥ اﺻﻠﻬﺎ ﺛﺎﺑﺖ و ﻓﺮﻋﻬﺎ ﻓﯽ اﻟﺴّﻤﺂء و ﺗﺆﺗﯽ اﮐﻠﻬﺎ ﻓﯽ ﮐﻞّ ﺣﯿﻦ‪ .‬ﻣﻼﺣﻈﻪ‬
> ‫ﮐﻦ ﮐﻪ اﯾﻦ ﺳﺪرۀ ﻃﻮﺑﯽ ﭼﮕﻮﻧﻪ ﻣﻌﺮض ﮐﻠﻨﮓ و ﺗﯿﺸﮥ اﻋﺪاء ﮔﺸﺖ‪ .‬اﻟﺒﺘّﻪ ﺑﯿﺶ از‬
> ‫ﺑﯿﺴﺖﻫﺰار ﺷﺎﺧﻪ و ﺑﺮﮔﺶ ﺑﻪ ﺗﯿﻎ ﻇﻠﻢ و ﺳﺘﻢ ﻣﻘﻄﻮع ﮔﺮدﯾﺪ‪ .‬ﺑﺎ وﺟﻮد اﯾﻦ ﻫﺰاران‪،‬‬
> ‫ﺑﻠﮑﻪ ﮐﺮورﻫﺎ‪ ،‬اوراق و ﻓﺮوع ﺟﺪﯾﺪ اﻧﺒﺎت ﻧﻤﻮد‪ ،‬ﺗﺎ آﻧﮑﻪ در اﯾﻦ اﯾّﺎم ﺳﺎﯾﻪ ﺑﺮ ﺟﻤﯿﻊ‬
> ‫آﻓﺎق اﻓﮑﻨﺪه‪ .‬ﺷﺎخ ﺧﺮّﻣﺶ ﺑﻪ ﮐﺎخ اﻣﺮﯾﮏ ﺳﺎﯾﻪ اﻧﺪاﺧﺖ و ﺑﻮی ﻣﻌﻄّﺮش ﺑﻪ آﺳﯿﺎ و‬
> ‫اﻓﺮﯾﮏ رﺳﯿﺪه و ﻋﻦﻗﺮﯾﺐ ﺳﺎﯾﻪاش ﺑﺮ اﺳﺘﺮاﻟﯿﺎ و اروپ اﻓﮑﻨﺪه ﮔﺮدد‪ .‬اﯾﻦ ﻗﻮّۀ اﻟﻬﯿّﻪ‬
> ‫را ﭼﻪ ﻗﻮّﺗﯽ ﻣﻘﺎوﻣﺖ ﺗﻮاﻧﺪ و اﯾﻦ اﺷﻌﮥ ﺷﻤﺲ ﺣﻘﯿﻘﺖ را ﭼﻪ اﺑﺮی ﭘﻨﻬﺎن ﮐﻨﺪ‪".‬‬
> ‫)ﻣﻨﺘﺨﺒﺎﺗﯽ از ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‪ ،‬ﺟﻠﺪ ‪ ،۶‬ﺷﻤﺎرۀ ‪(۲۲۷‬‬
> ‫در اﺑﺘﺪای ﺑﺤﺚ ذﮐﺮ اﯾﻤﺎن و اﻋﺘﻘﺎد ﺑﻪ ﻣﻌﺠﺰه ﺷﺪ‪ .‬ﮐﺪام ﻣﻌﺠﺰه ﭼﻨﯿﻦ اﻫ ّﻤﯿّﺖ و‬
> ‫ﻋﻈﻤﺖ و ﺣﻘﯿﻘﺘﯽ دارد ﮐﻪ ﻧﻔﺴﯽ ﺑﺪون ﮐﻮﭼﮑﺘﺮﯾﻦ وﺳﯿﻠﮥ اﺑﺮاز ﻗﺪرت ﺑﺘﻮاﻧﺪ در‬
> ‫زﻣﺎنﻫﺎی ﻃﻮﻻﻧﯽ و ﺳﺮزﻣﯿﻦﻫﺎی ﻣﺘﻌﺪّد ﺑﻪ ﻣﺪد آﯾﺎت و ﮐﻠﻤﺎت ﺻﺎدره از ﻗﻠﻤﺶ‬
> ‫ﻫﺰاران ﻫﺰار از ﻣﺮدم و ﻧﺴﻞﻫﺎ را ﺑﻪ ﺗﻤﮑﯿﻦ و اﻃﺎﻋﺖ از ﺣﻘﺎﺋﻘﯽ وادارد ﮐﻪ ﻫﻤﻮاره‬
> ‫ﺑﺎﯾﺪ ﺑﺎ ﮔﺬﺷﺖ و ﻓﺪاﮐﺎری و اﯾﺜﺎر ﺟﺎن و ﻣﺎل و راﺣﺖ و آﺳﺎﯾﺶ آن را ﺑﭙﺬﯾﺮﻧﺪ و‬
> ‫ﻋﻤﻞ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‪ .‬از اﯾﻦ رو‪ ،‬آﯾﺎت ﻣﻌﺠﺰۀ ﭘﺎﯾﻨﺪهای اﺳﺖ ﮐﻪ ﻫﻤﻮاره اﻓﺮاد ﺣﻘﯿﻘﺖﺟﻮ‬
> ‫را راﻫﻨﻤﺎ و راﻫﺒﺮ ﺗﻮاﻧﺪ ﺑﻮد‪ ،‬و اﯾﻦ ﻧﮑﺘﻪ ﺑﻪ ﺗﺨﺼﯿﺺ ﺑﺎ اﺻﻞ "ﺗﺤﺮّی ﺣﻘﯿﻘﺖ" ﮐﻪ‬
> ‫اوّﻟﯿﻦ ﺗﻌﻠﯿﻢ از ﺗﻌﺎﻟﯿﻢ روﺣﺎﻧﯽ اﻣﺮ ﺑﻬﺎﺋﯽ اﺳﺖ ارﺗﺒﺎط دارد‪ ،‬ﺑﻠﮑﻪ ﺗﻨﻬﺎ راه ﺗﺤﻘﯿﻖ و‬
> ‫ﺗﺠﺴّﺲ ﺣﻘﺎﻧﯿّﺖ اﻣﺮ اﻟﻬﯽ اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫ﻣﻔﻬﻮم ﺣﻘﯿﻘﯽ ﻣﻌﺠﺰه ﺑﺮ اﻫﻞ اﯾﻤﺎن در ﺳﺎﯾﺮ ادﯾﺎن ﻧﯿﺰ ﭘﻮﺷﯿﺪه ﻧﺒﻮده‪ .‬ﻋﺎرف ﻣﻌﻨﻮی‬
> ‫ﺣﻘﯿﻘﯽ‪ ،‬ﻣﻮﻟﻮی‪ ،‬ﻧﯿﺰ ﺑﻪ اﯾﻦ ﺣﻘﯿﺖ ﭼﻨﯿﻦ اﺷﺎره ﻓﺮﻣﻮده اﺳﺖ‪:‬‬
> ‫روی و آواز ﭘﯿﻤﺒﺮ ﻣﻌﺠﺰه اﺳﺖ‬                ‫در دل ﻫﺮ اﻣّﺘﯽ ﮐﺰ ﺣﻖ ﻣﺰه اﺳﺖ‬
> 
> ‫‪239‬‬
> ‫آﻳﺎت‪ :‬ﻣﻌﻴﺎر ﺳﻨﺠﺶ ﺣﻘّﺎﻧﻴ‪‬ﺖ ﻇﻬﻮر اﻟﻬﻲ‬                              ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫در آﺧﺮ اﯾﻦ ﮔﻔﺘﺎر ﻫﺪاﯾﺖ و ﺗﺮﺑﯿﺖ ﺣﻀﺮﺗﺶ ﺑﺮای اﻫﻞ ﺑﯿﺎن در دور ﻇﻬﻮر ﻣﻮﻋﻮد‬
> ‫اﻋﻈﻢ‪ ،‬ﺟﻤﺎل ﻗﺪم‪ ،‬ﯾﻌﻨﯽ ﻣﻦﯾﻈﻬﺮهاﻟﻠّﻪ‪ ،‬ﻧﻘﻞ ﻣﯽﺷﻮد ﺗﺎ ﮐﯿﻔﯿﺖ اﻧﺤﺼﺎر اﺳﺘﺪﻻل ﺑﻪ‬
> ‫آﯾﺎت ﺑﻬﺘﺮ ﻣﻔﻬﻮم ﮔﺮدد‪ .‬در ﺑﯿﺎن ﻓﺎرﺳﯽ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ‪:‬‬
> ‫"اﮔﺮ ﮐﺴﯽ ﺑﻐﯿﺮ آﯾﺎتاﻟﻠّﻪ اﺣﺘﺠﺎج ﮐﻨﺪ ﺑﺮ ﺣﻘﯿّﺖ ﻧﻘﻄﮥ ﺑﯿﺎن ﻣﺤﺘﺠﺐ ﻣﺎﻧﺪه از اﻋﻈﻢ‬
> ‫دﻟﯿﻞ و ارﻓﻊ ﺳﺒﯿﻞ اﮔﺮﭼﻪ در ﻫﺮ ﻇﻬﻮر ﮐﻞّ ﺷﺌﻮن ﺷﺠﺮۀ ﺣﻘﯿﻘﺖ ﻣﻘﻄّﻊ ﻏﯿﺮ اوﺳﺖ از‬
> ‫ﻣﺜﻞ و ﻗﺮﯾﻦ و ﺷﺒﻪ و ﻋﺪل و ﮐﻔﻮ‪ ،‬وﻟﯽ ﭼﻮن اﮐﺜﺮ ﭼﺸﻢ ﻗﻠﻮب اﯾﺸﺎن ﻧﻤﯽﺑﯿﻨﺪ ﻋﻠ ّﻮ‬
> ‫آن را و در آﯾﺎت ﺑﻨﺤﻮی اﺳﺖ ﮐﻪ اﮔﺮ ﮐﻞّ ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﺑﻔﻬﻤﻨﺪ ﺑﺘﻮاﻧﻨﺪ‪ ،‬ﻟﻬﺬا ﺣﺠّﺖ را‬
> ‫واﺣﺪ ﻗﺮار داده ﻟﻌﻞ ﻇﻬﻮر ﯾﻮم ﻣﻦﯾﻈﻬﺮهاﻟﻠّﻪ در ﺣﻖّ او ﻟﻢ و ﯾﻢ ﮔﻔﺘﻪ ﻧﺸﻮد ‪ ...‬ﻟﻌﻞّ‬
> ‫در ﻇﻬﻮر ﻣﻦﯾﻈﻬﺮهاﻟﻠّﻪ ﻣﺤﺘﺠﺐ ﻧﺸﻮﻧﺪ ﺑﺸﺌﻮﻧﯽ دون ﺷﺌﻮن آﯾﺎت ﮐﻪ اﻋﻈﻢ ﺣﺠﺞ و‬
> ‫ﺑﺮاﻫﯿﻦ ﺑﻮده و ﻫﺴﺖ ‪ ...‬و ﻇﺎﻫﺮ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻌﺪ از ﻏﺮوب ﺷﺠﺮۀ ﺣﻘﯿﻘﺖ اﺣﺪی‬
> ‫ﻧﺘﻮاﻧﺪ ﻣﺜﻞ آﯾﺎت او اﺗﯿﺎن ﻧﻤﻮد‪) ".‬ﺑﯿﺎن ﻓﺎرﺳﯽ‪ ،‬واﺣﺪ ‪ ،۶‬ﺑﺎب ‪(۸‬‬
> ‫در ﮐﺘﺎباﻻﺳﻤﺎء ﻧﯿﺰ ﭼﻨﯿﻦ ﻧﺎزل‪" :‬ﻣﻦ ﯾﺪّﻋﯽ اﻣﺮ و ﻟﯿﺄﯾﺘﻦّ ﺑﺤﺠّﺔٍ‪ ،‬ﻋﻠﯽ اﻟّﺬﯾﻨﻬﻢ‬
> ‫ﯾﺮﯾﺪون ان ﻻﯾﺼ ّﺪ ﻗﻮه ان ﯾﺄﺗﻮن ﺑﻤﺜﻞ ﺣﺠّﺘﻪ ﻓﺎن اﺗﻮا ﻓﺎذاً ﯾﺮﻓﻊ ﮐﻼﻣﻪ و ﻫﻢ ﯾﻐﻠﺒﻮن و‬
> ‫اﻻّ ﺑﺪون ذﻟﮏ ﻟﻢ ﯾﻘﻄﻊ ﮐﻼﻣﻪ و ﻻﺗﺮﻓﻊ ﺣﺠّﺔ ﻣﺎ ﻋﻨﺪه ﻓﻼوﺻﯿﮑﻢ ﯾﺎ اوﻟﯽ اﻟﺒﯿﺎن ان‬
> ‫ﻻ ﺗﻘﺎﺑﻠﻦّ اﺣﺪاً اﻻّ ﺑﻤﺜﻞ ﻣﺎ ﻋﻨﺪه ان اﻧﺘﻢ ﺗﺮﯾﺪون ان ﺗﻐﻠﺒﻮن و اﻻّ ﺑﻐﯿﺮ ذﻟﮏ ﯾﺜﺒﺖ‬
> ‫اﻟﺤﻖّ و ﯾﻔﻨﯽ دون اﻟﺤﻖّ‪) ".‬ﻣﻨﺘﺨﺒﺎت آﯾﺎت‪ ،‬ﻣﺴﺘﺨﺮﺟﺎﺗﯽ از ﮐﺘﺎباﻻﺳﻤﺎء‪ ،‬ص‪(۹۳‬‬
> ‫ﺗﺒﺎرکاﻟﻠّﻪ از اﯾﻦ ﺗﻌﻠﯿﻢ ﮐﻪ راه ﻫﺮ ﮔﻮﻧﻪ ﻣﺠﺎدﻟﮥ ﻣﺬﻫﺒﯽ و ﻋﺪم ﺗﺤﻤّﻞ و ﺗﺠﺎوز را ﺳﺪّ‬
> ‫ﻧﻤﻮده و روش ﺻﺤﯿﺢ ﺑﺤﺚ و ﺟﺪل را ﺗﻌﯿﯿﻦ ﻓﺮﻣﻮده اﺳﺖ‪.‬‬
> 
> ‫ﻳﺎدداﺷﺖ‬
> ‫ﻣﺴﺘﺨﺮﺟﺎت ﺗﻔﺴﯿﺮ ﻣﺒﺎرک ﮐﻮﺛﺮ‪ ،‬ﺑﻪ ﻋﻠّﺖ در دﺳﺖ ﻧﺒﻮدن ﻧﺴﺨﻪای ﮐﻪ در دﺳﺘﺮس‬
> ‫ﻋﻤﻮم ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬از ﺗﺼﺮﯾﺢ ﺑﻪ ﺟﺰﺋﯿﺎت ﻧﺴﺨﻪ ﺻﺮف ﻧﻈﺮ ﺷﺪ‪.‬‬
> 
> ‫‪240‬‬
> ‫ﻣﺠﻤﻮﻋﺔ اﺳﻨﺎد روزن در آرﺷﻴﻮ ﻓﺮﻫﻨﮕﺴﺘﺎن ﻋﻠﻮم روﺳﻴﻪ در ﺳﻦﭘﺘﺮزﺑﻮرگ‬   ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﻣﺠﻤﻮﻋﺔ اﺳﻨﺎد روزِن در آرﺷﻴﻮ ﻓﺮﻫﻨﮕﺴﺘﺎن‬
> ‫ﻋﻠﻮم روﺳﻴﻪ در ﺳﻦﭘﺘﺮزﺑﻮرگ‬
> 
> ‫ﯾﻮﻟﯽ اﯾﻮاﻧﺴﯿﺎن‬
> 
> ‫آرﺷﯿﻮ آﮐﺎدﻣﯿﺴﯿﻦ وﯾﮑﺘﻮر روﻣﺎﻧﻮوﯾﭻ روزن ﺑﺮای ﺗﺤﻘﯿﻘﺎت ﻋﻠﻤﯽ ﭘﯿﺮاﻣﻮن اﻣﺮ ﺑﺎﺑﯽ‬
> ‫و ﺑﻬﺎﺋﯽ و ﻣﻄﺎﻟﻌﮥ ﺗﺎرﯾﺦ اﯾﻦ ﺗﺤﻘﯿﻘﺎت در اروﭘﺎ ﺣﺎﺋﺰ اﻫﻤﯿﺖ ﺷﺎﯾﺎن اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺎرن‬
> ‫روزن ﮐﻪ در ﺳﺎل ‪ ۱۸۴۹‬در ﯾﮏ ﺧﺎﻧﻮادۂ آﻟﻤﺎﻧﯽﺗﺒﺎر ﺑﻪ دﻧﯿﺎ آﻣﺪه ﺑﻮد ﻋﻀﻮ‬
> ‫ﻓﺮﻫﻨﮕﺴﺘﺎن ﻋﻠﻮم روﺴﯿﮥ ﺗﺰازی ﺑﻮد و در ﭘﺎﯾﺘﺨﺖ روﺳﯿﻪ‪ ،‬ﺳﻦﭘﺘﺮزﺑﻮرگ ﺑﺴﺮ ﻣﯿﺒﺮد‪.‬‬
> ‫ﺑﺎرون روزن ﻋﻼوه ﺑﺮ آﻧﮑﻪ ﻋﺮبﺷﻨﺎس ﻣﻌﺮوﻓﯽ در اﻣﭙراﺗﻮری روﺳﯿﻪ ﺑﻮد‪ ،‬رﺋﯿﺲ‬
> ‫ﺑﺨﺶ ﺧﺎوری اﻧﺠﻤﻦ ﺑﺎﺳﺘﺎنﺷﻨﺎﺳﯽ و ﻣﺆﺳﺲ ﻣﺠﻠﮥ ﯾﺎدداﺷﺖﻫﺎی ﻋﻠﻤﯽ ﺑﺨﺶ‬
> ‫ﺧﺎوری اﻧﺠﻤﻦ ﺑﺎﺳﺘﺎنﺷﻨﺎﺳﯽ روﺳﯿﻪ و ﻧﯿﺰ رﺋﯿﺲ و اﺳﺘﺎد داﻧﺸﮑﺪۂ ﺧﺎورﺷﻨﺎﺳﯽ‬
> ‫داﻧﺸﮕﺎه ﺳﻦﭘﺘﺮزﺑﻮرگ ﺑﻮد‪ .‬ﺑﺎرون روزن در زﻣﯿﻨﻪﻫﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻓﻌﺎﻟﯿﺖ ﻣﯿﮑﺮد و در‬
> ‫ﺿﻤﻦ در ﺗﺤﻘﯿﻘﺎت ﺑﺎﺑﯽ و ﺑﻬﺎﺋﯽ ﻧﻘﺶ اﺳﺎﺳﯽ داﺷﺖ‪.‬‬
> ‫ﻗﺮن ﻧﻮزدﻫﻢ زﻣﺎﻧﯽ ﺑﻮد ﮐﻪ روﺳﯿﻪ ﮐﻮﺷﺶ ﻣﯿﮑﺮد ﻧﻔﻮذ ﺳﯿﺎﺳﯽ ﺧﻮد را در اﯾﺮان‬
> ‫اﻓﺰاﯾﺶ ﺑﺪﻫﺪ و ﺑﺪﯾﻦ دﻟﯿﻞ دﯾﭙﻠﻤﺎﺗﻬﺎی روﺳﯽ در اﯾﺮان ﺧﯿﻠﯽ ﻓﻌﺎل ﺑﻮدﻧﺪ‪ .‬ﺑﻌﻀﯽ‬
> ‫از آﻧﻬﺎ ﻋﻼوه ﺑﺮ ﮐﺎر دﯾﭙﻠﻤﺎﺗﯿﮏ ﺑﻪ ﺟﻤﻊآوری آﺛﺎر ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺗﺎرﯾﺨﯽ از ﺟﻤﻠﻪ آﺛﺎر‬
> ‫ﺑﺎﺑﯽ و ﺑﻬﺎﺋﯽ ﭘﺮداﺧﺘﻪ ﺑﻮدﻧﺪ‪ .‬آﺛﺎر ﻣﺬﮐﻮر ﮐﻪ ﺑﯿﺸﺘﺮ آن ﺑﺼﻮرت ﻧﺴﺦ ﺧﻄﯽ ﯾﺎ ﮐﺘﺐ‬
> ‫ﭼﺎپ ﺳﻨﮕﯽ ﺑﻮد ﺑﻪ ﺳﻦﭘﺘﺮزﺑﻮرگ ﻓﺮﺳﺘﺎده ﻣﯿﺸﺪ و ﺑﺎﻟﻤﺂل ﮐﻠﮑﺴﯿﻮﻧﯽ را ﺗﺸﮑﯿﻞ داد‬
> ‫ﮐﻪ ﺑﻌﺪاً ﺑﯿﻦ اﻧﺴﺘﯿﺘﻮی ﺧﺎورﺷﻨﺎﺳﯽ ﻓﺮﻫﻨﮕﺴﺘﺎن ﻋﻠﻮم و داﻧﺸﮕﺎه ﺳﻦﭘﺘﺮزﺑﻮرگ‬
> ‫ﺗﻘﺴﯿﻢ ﺷﺪ‪ .‬ﻧﺎﮔﻔﺘﻪ ﻧﻤﺎﻧﺪ ﮐﻪ ﻗﺴﻤﺖ اﻋﻈﻢ آن ﮐﻠﮑﺴﯿﻮن ﻏﻨﯽ ﺑﻪ اﻧﺴﺘﯿﺘﻮی ﻣﺬﮐﻮر‬
> ‫ﺗﻌﻠﻖ ﮔﺮﻓﺖ و ﺑﻪ اﯾﻦ ﺳﺒﺐ اﯾﻦ اﻧﺴﺘﯿﺘﻮ ﻓﻌﻼً دارای ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ ﺑﯽﻧﻈﯿﺮی از اﺳﻨﺎد و‬
> ‫از آن ﺟﻤﻠﻪ آﺛﺎر ﺑﺎﺑﯽ و ﺑﻬﺎﺋﯽ و ﺷﯿﺨﯽ ﻣﯽﺑﺎﺷﺪ ﮐﻪ واﻗﻌﺎً ﮔﻨﺠﯿﻨﮥ ﺷﮕﻔﺖآوری‬
> ‫اﺳﺖ‪.‬‬
> 
> ‫‪241‬‬
> ‫ﻣﺠﻤﻮﻋﺔ اﺳﻨﺎد روزن در آرﺷﻴﻮ ﻓﺮﻫﻨﮕﺴﺘﺎن ﻋﻠﻮم روﺳﻴﻪ در ﺳﻦﭘﺘﺮزﺑﻮرگ‬   ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﻣﻮﻗﻌﯽ ﮐﻪ ﻧﺴﺦ ﺧﻄﯽ از اﯾﺮان ﺑﻪ ﻓﺮﻫﻨﮕﺴﺘﺎن ﻋﻠﻮم روﺳﯿﻪ ﻣﯽآﻣﺪ ﺑﻪ دﺳﺖ روزن‬
> ‫ﻣﯽرﺳﯿﺪ و او آﻧﻬﺎ را در ﮐﺎﺗﺎﻟﻮگ ﺛﺒﺖ و ﺗﻮﺻﯿﻒ و ﺻﻮرتﺑﺮداری و ﺗﺸﺮﯾﺢ ﻣﯿﮑﺮد‪.‬‬
> ‫ﺑﺎرن روزن در ﺷﻨﺎﺧﺖ و ﺗﺸﺨﯿﺺ درﺳﺖ آﺛﺎر ﺑﺎﺑﯽ و ﺑﻬﺎﺋﯽ و از آن ﺟﻤﻠﻪ ﺳﻮرۂ‬
> ‫ﻣﻠﻮک ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ ﻧﻘﺶ ﻋﻤﺪهای اﯾﻔﺎ ﮐﺮد و ﺧﯿﻠﯽ زود ﺑﻪ اﻫﻤﯿﺖ آﺛﺎر ﺑﺎﺑﯽ و‬
> ‫ﺑﻬﺎﺋﯽ ﭘﯽ ﺑﺮد‪ .‬ﺑﺎ آﻧﮑﻪ ﺧﻮدش ﻫﯿﭻ وﻗﺖ ﺑﻪ ﺧﺎور ﻣﯿﺎﻧﻪ ﺳﻔﺮ ﻧﮑﺮده ﺑﻮد ﻫﻤﻮاره‬
> ‫ﺷﺎﮔﺮدان ﺧﻮد را ﮐﻪ دارای ﺳﻤّﺘﻬﺎی ﺑﻠﻨﺪ دﯾﭙﻠﻤﺎﺗﯿﮏ ﯾﺎ ﻧﻈﺎﻣﯽ ﺑﻮدﻧﺪ و در اﯾﺮان و‬
> ‫ﺗﺮﮐﺴﺘﺎن ﺧﺪﻣﺖ ﻣﯿﮑﺮدﻧﺪ ﺑﺮای ﺟﻤﻊآوری آﺛﺎر ﻣﺬﮐﻮر ﺗﺸﻮﯾﻖ ﻣﯿﮑﺮد‪ .‬روزن ﺗﺼﻤﯿﻢ‬
> ‫ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺑﻮد ﮐﻪ ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ اﻟﻮاح ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ را ﺑﻪ ﭼﺎپ ﺑﺮﺳﺎﻧﺪ و ﺷﺮوع ﺑﻪ ﮐﺎر‬
> ‫ﮐﺮده ﺑﻮد‪ .‬اﻣّﺎ ﻋﻤﺮش وﻓﺎ ﻧﮑﺮد ﮐﻪ اﯾﻦ ﮐﺎر را ﺑﻪ اﺗﻤﺎم ﺑﺮﺳﺎﻧﺪ‪ .‬ﺑﺎرن روزن در ﺳﺎل‬
> ‫‪ ۱۹۰۸‬وﻓﺎت ﯾﺎﻓﺖ و اﻧﺘﺸﺎر آن ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ اﻟﻮاح ﺑﻪ دﺳﺖ ﮐﺎرﻣﻨﺪ ﺟﻮان او ﺑﻌﺪ از‬
> ‫وﻓﺎت آن ﺧﺎورﺷﻨﺎس ﺑﺰرگ اﻧﺠﺎم ﭘﺬﯾﺮﻓﺖ‪.‬‬
> ‫ﺑﺎرن روزن ﻋﻼوه ﺑﺮ ﻣﻘﺎﻻت زﯾﺎدی ﮐﻪ ﻣﻨﺘﺸﺮ ﮐﺮده ﺑﻮد و ﭼﻨﺪ ﺟﻠﺪ ﮐﺎﺗﺎﻟﻮگ‬
> ‫ﺗﺸﺮﯾﺤﯽ ﻧﺴﺦ ﺧﻄﯽ ﻓﺎرﺳﯽ و ﻋﺮﺑﯽ ﻣﯿﺮاث ﺑﺰرﮔﯽ از اﺳﻨﺎد و ﻣﺨﻄﻮﻃﺎت از ﺧﻮد‬
> ‫ﺑﺠﺎی ﮔﺬاﺷﺖ ﮐﻪ آرﺷﯿﻮ روزن ﻧﺎﻣﯿﺪه ﻣﯿﺸﻮد‪ .‬اﯾﻦ آرﺷﯿﻮ ﻋﺒﺎرت از ﻧﺎﻣﻪﻫﺎی‬
> ‫اﺷﺨﺎص ﻣﺨﺘﻠﻒ و اﺳﻨﺎد و آﺛﺎر ﻣﺘﻨﻮع اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺘﻌﻠﻖ ﺑﻪ ﺧﻮد روزن ﺑﻮد‪ .‬ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ‬
> ‫ﺑﺰرگ اﯾﻦ ﻧﺎﻣﻪﻫﺎ و اﺳﻨﺎد ﺑﻌﺪ از ﻣﺮگ روزن ﺑﻪ آرﺷﯿﻮ ﻓﺮﻫﻨﮕﺴﺘﺎن ﻋﻠﻮم روﺳﯿﻪ واﻗﻊ‬
> ‫در ﺳﻦﭘﺘﺮزﺑﻮرگ ﺗﺤﻮﯾﻞ داده ﺷﺪ و از آن زﻣﺎن ﺑﻪ ﺑﻌﺪ در آرﺷﯿﻮ ﻣﺬﮐﻮر ﺣﻔﻆ و‬
> ‫ﻧﮕﻬﺪاری ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﻗﺴﻤﺖ ﻗﺎﺑﻞ ﻣﻼﺣﻈﻪای از اﯾﻦ اﺳﻨﺎد ﭘﺮارزش ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ‬
> ‫دﯾﺎﻧﺖ ﺑﺎﺑﯽ و ﺑﻬﺎﺋﯽ و ﺣﺎوی ﻣﻄﺎﻟﺐ ﺧﯿﻠﯽ ﻣﻔﯿﺪ اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫ﻣﮑﺎﺗﺒﺎت روزن ﮐﻪ ﺟﺰو آرﺷﯿﻮ آن ﺷﺨﺺ ﺑﺰرﮔﻮار اﺳﺖ ﺷﺎﻣﻞ ﻧﺎﻣﻪﻫﺎی اﺷﺨﺎض‬
> ‫ﻣﺨﺘﻠﻒ اﺳﺖ و از آن ﺟﻤﻠﻪ ﺗﻮﻣﺎﻧﺴﮑﯽ و ﺑﺎﺗﯿﻮﺷﮑﻮف و اﯾﮕﻨﺎﺗﯿﻒ و اوﻟﺪﻧﺒﻮرگ و‬
> ‫ادوارد ﺑﺮاون و ﺳﺒﺴﺘﯿﺎن ووآرو و ﺧﯿﺮاﻟ ّﻠﻪ‪.‬‬
> ‫ﺑﯽﻣﻨﺎﺳﺒﺖ ﻧﯿﺴﺖ ﮐﻠﻤﻪای ﭼﻨﺪ راﺟﻊ ﺑﻪ اﯾﻦ اﺷﺨﺎص ذﮐﺮ ﺷﻮد‪.‬‬
> ‫اﻟﮑﺴﺎﻧﺪر ﮔﺮﯾﮕﻮرﯾﻮﯾﭻ ﺗﻮﻣﺎﻧﺴﮑﯽ ﮐﻪ ﻣﺘﻮﻟﺪ ﺳﺎل ‪ ۱۸٦۱‬ﺑﻮد از ﺟﻤﻠﻪ ﺷﺎﮔﺮدان روزن‬
> ‫و ﺳﺮوان ارﺗﺶ اﻣﭙﺮاﺗﻮری روس ﺑﻮد ﮐﻪ در ﻋﺸﻖآﺑﺎد ﺧﺪﻣﺖ ﻣﯿﮑﺮد‪ .‬ﺗﻮﻣﺎﻧﺴﮑﯽ ﺑﺎ‬
> ‫ﺟﺎﻣﻌﮥ ﻧﻮزاد ﺑﻬﺎﺋﯽ آﻧﺠﺎ ﺗﻤﺎس ﻣﺴﺘﻤﺮ ﭘﯿﺪا ﮐﺮده ﻋﻼﻗﻪﻣﻨﺪ ﺷﺪه ﺑﻮد در ﺑﺎرۀ اﯾﻦ‬
> ‫ﻧﻬﻀﺖ دﯾﻨﯽ ﮐﺴﺐ اﻃﻼع ﮐﻨﺪ‪ .‬ﺗﻮﻣﺎﻧﺴﮑﯽ ﺣﺘﯽ ﺑﺮای ﺟﻤﻊآوری اﻃﻼﻋﺎت ﺑﯿﺸﺘﺮ‬
> 
> ‫‪242‬‬
> ‫ﻣﺠﻤﻮﻋﺔ اﺳﻨﺎد روزن در آرﺷﻴﻮ ﻓﺮﻫﻨﮕﺴﺘﺎن ﻋﻠﻮم روﺳﻴﻪ در ﺳﻦﭘﺘﺮزﺑﻮرگ‬   ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫راﺟﻊ ﺑﻪ دﯾﺎﻧﺖ ﺑﻬﺎﺋﯽ ﺑﻪ اﯾﺮان ﺳﻔﺮ ﮐﺮده ﺑﻮد‪ .‬از ﺟﻤﻠﻪ دوﺳﺘﺎن ﻧﺰدﯾﮏ ﺳﺮوان‬
> ‫ﺗﻮﻣﺎﻧﺴﮑﯽ داﻧﺸﻤﻨﺪ ﺑﺰرگ ﺑﻬﺎﺋﯽ اﺑﻮاﻟﻔﻀﺎﺋﻞ ﮔﻠﭙﺎﯾﮕﺎﻧﯽ ﺑﻮد‪ .‬ﺗﻮﻣﺎﻧﺴﮑﯽ ﺷﺨﺼﯽ‬
> ‫ﺑﻮد ﮐﻪ ﮐﺘﺎب اﻗﺪس ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ را از ﻋﺮﺑﯽ ﺑﻪ روﺳﯽ ﺗﺮﺟﻤﻪ ﮐﺮد و ﺗﺮﺟﻤﮥ‬
> ‫ﻣﺬﮐﻮر ﺑﻪ ﮐﻤﮏ روزن ﺑﻪ ﭼﺎپ رﺳﯿﺪ‪ .‬اﻟﺒﺘﻪ در اﻧﺠﺎم اﯾﻦ ﺗﺮﺟﻤﻪ ﺑﻪ ﻃﻮری ﮐﻪ از‬
> ‫ﻣﮑﺎﺗﺒﮥ او ﺑﺎ روزن ﺑﺮ ﻣﯽآﯾﺪ ﺟﻨﺎب اﺑﻮاﻟﻔﻀﺎﺋﻞ ﮔﻠﭙﺎﯾﮕﺎﻧﯽ ﺑﻪ ﺗﻮﻣﺎﻧﺴﮑﯽ ﻣﺴﺎﻋﺪت و‬
> ‫ﻣﻌﺎوﻧﺖ ﮐﺮده ﺑﻮد‪ .‬ﻗﺎﺑﻞ ﺗﺬﮐّﺮ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻣﺴﺎﺋﻞ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺗﻬﯿﮥ ﺗﺮﺟﻤﮥ ﻣﺬﮐﻮر در‬
> ‫ﻣﮑﺎﺗﺒﮥ ﺗﻮﻣﺎﻧﺴﮑﯽ ﺑﺎ روزن ﺑﻄﻮر ﻣﺸﺮوﺣﯽ ﻣﻮرد ﺑﺤﺚ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬از ﺟﻤﻠﻪ‬
> ‫ﻣﻄﺎﻟﺐ دﯾﮕﺮی ﮐﻪ در ﻧﺎﻣﻪﻫﺎی ﺗﻮﻣﺎﻧﺴﮑﯽ ﺑﻪ روزن ﻣﻮﺟﻮد اﺳﺖ ﺑﻌﻀﯽ اﻃﻼﻋﺎﺗﯽ‬
> ‫اﺳﺖ ﮐﻪ ﺗﻮﻣﺎﻧﺴﮑﯽ آن را در ﺟﺮﯾﺎن ﺳﻔﺮ اﯾﺮان ﺟﻤﻊآوری ﮐﺮده ﺑﻮد و ﻣﻘﺎﻟﻪای‬
> ‫اﺳﺖ راﺟﻊ ﺑﻪ اﻣﺮ ﺑﻬﺎﺋﯽ ﮐﻪ از ﻃﺮف ﺗﻮﻣﺎﻧﺴﮑﯽ ﺑﻪ ﻣﻨﺎﺳﺒﺖ ﺻﻌﻮد ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ‬
> ‫ﻧﻮﺷﺘﻪ و در روزﻧﺎﻣﮥ "ﻗﻔﻘﺎز" ﭼﺎپ ﺷﺪه ﺑﻮد‪ .‬ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻪ اﺳﺖ ﮐﻪ در ﺿﻤﻦ اﯾﻨﮑﻪ از‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ در آن ﻣﻘﺎﻟﻪ ﺑﻪ ﺧﻮﺑﯽ ذﮐﺮ ﺷﺪه اﺳﺖ ﺟﻤﺎل ﻣﺒﺎرک در آن ﺑﻪ‬
> ‫ﻋﻨﻮان "ﭘﯿﻐﺒﺮ ﺑﺎﺑﯽﻫﺎ" ﻣﻌﺮﻓﯽ ﺷﺪهاﻧﺪ‪ ۱.‬ﻣﺴﺎﺋﻞ دﯾﮕﺮ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ اﻣﺮ ﺑﻬﺎﺋﯽ ﻧﯿﺰ در‬
> ‫ﻧﺎﻣﻪﻫﺎی ﺗﻮﻣﺎﻧﺴﮑﯽ ﻣﻄﺮح ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﻣﺘﺄﺳﻔﺎﻧﻪ ﻣﺠﺎل ﻧﯿﺴﺖ ﮐﻪ در ﺑﺎرۀ اﯾﻦ ﻣﺴﺎﺋﻞ‬
> ‫ﺷﺮح ﻣﻔﺼﻠﯽ ﺑﺪﻫﻢ‪ .‬ﺑﻪ اﯾﻦ دﻟﯿﻞ ﺑﺎﯾﺪ ﺑﻪ ﺗﻮﺿﯿﺢ ﺧﯿﻠﯽ ﻣﺨﺘﺼﺮی ﻗﻨﺎﻋﺖ ﮐﺮد‪.‬‬
> ‫ﺑﻄﻮر ﮐﻠّﯽ در آرﺷﯿﻮ روزن ﺑﯿﺶ از ‪ ۲۳‬ﻧﺎﻣﮥ ﺗﻮﻣﺎﻧﺴﮑﯽ ﺑﻪ زﺑﺎن روﺳﯽ ﻣﻮﺟﻮد اﺳﺖ‬
> ‫ﮐﻪ ﮬﻤﮥ آﻧﻬﺎ ﮐﻢ و ﺑﯿﺶ ﺑﻪ اﻣﺮ ﺑﻬﺎﺋﯽ ارﺗﺒﺎط دارد‪ .‬ﻧﺎﻣﻪﻫﺎی ﻣﺬﮐﻮر دورهای از ﺳﺎل‬
> ‫‪ ۱۸۹۲‬ﺗﺎ ﺳﺎل ‪ ۱۸۹۹‬را در ﺑﺮ ﻣﯿﮕﯿﺮد‪.‬‬
> ‫ﺷﺨﺺ دﯾﮕﺮ روﺳﯽ ﮐﻪ ﻣﮑﺎﺗﺒﮥ او ﺑﺎ روزن در آرﺷﯿﻮ روزن ﻣﻮﺟﻮد اﺳﺖ و از ﻣﺴﺎﺋﻞ‬
> ‫اﻣﺮی ﺑﺤﺚ ﻣﯿﮑﻨﺪ وﻻدﯾﻤﯿﺮ اﯾﻮاﻧﻮوﯾﭻ اﯾﮕﻨﺎﺗﯿﻒ ﻣﯿﺒﺎﺷﺪ ﮐﻪ او ﻫﻢ ﺷﺎﮔﺮد روزن ﺑﻮد‪.‬‬
> ‫اﯾﮕﻨﺎﺗﯿﻒ دﯾﭙﻠﻤﺎت روﺳﯽ ﺑﻮد ﮐﻪ در ﻃﻬﺮان و ﻋﺸﻖآﺑﺎد و ﺑﺨﺎرا ﺧﺪﻣﺖ ﻣﯿﮑﺮده‪.‬‬
> ‫ﻧﺎﻣﻪﻫﺎی ﺷﺨﺺ ﻣﺬﮐﻮر ﻫﺮﭼﻨﺪ ﮐﻪ در آرﺷﯿﻮ زﯾﺎد ﻧﯿﺴﺖ وﻟﯿﮑﻦ ﺟﺎﻟﺐ و ﻣﻔﯿﺪ‬
> ‫اﺳﺖ‪ ،‬زﯾﺮا ﮐﻪ آن ﻧﺎﻣﻪﻫﺎ ﺑﯿﺎﻧﮕﺮ ﺳﯿﺎﺳﺖ ﻣﻘﺎﻣﺎت رﺳﻤﯽ روﺳﯿﻪ در آن زﻣﺎن ﻧﺴﺒﺖ‬
> ‫ﺑﻪ دﯾﺎﻧﺖ ﺑﻬﺎﺋﯽ اﺳﺖ‪ .‬ﻣﺜﻼً از آن ﻣﮑﺎﺗﺒﺎت ﺑﺮﻣﯿﺂﯾﺪ ﮐﻪ ﺳﯿﺎﺳﺖ ﻣﺬﮐﻮر ﯾﮏ‬
> ‫ﺳﯿﺎﺳﺖ واﺣﺪ و ﺛﺎﺑﺖ ﻧﺒﻮده اﺳﺖ و اﺧﺘﻼف ﻧﻈﺮی ﮐﻪ ﺑﯿﻦ ﮔﺮوهﻫﺎی ﻣﺨﺘﻠﻒ‬
> ‫ﻣﺤﺎﻓﻞ ﺣﺎﮐﻢ روﺳﯿﻪ در ﻣﻮرد اﻣﺮ ﺑﻬﺎﺋﯽ ﻣﻮﺟﻮد ﺑﻮد در آن ﺳﯿﺎﺳﺖ ﺗﺄﺛﯿﺮ ﮐﺮده ﺑﻮد‪.‬‬
> ‫در آرﺷﯿﻮ روزن ‪ ۳‬ﻧﺎﻣﮥ اﯾﮕﻨﺎﺗﯿﻒ ﺑﻪ زﺑﺎن روﺳﯽ ﻣﻮﺟﻮد اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻪ ﻗﻮل اﯾﻦ‬
> 
> ‫‪243‬‬
> ‫ﻣﺠﻤﻮﻋﺔ اﺳﻨﺎد روزن در آرﺷﻴﻮ ﻓﺮﻫﻨﮕﺴﺘﺎن ﻋﻠﻮم روﺳﻴﻪ در ﺳﻦﭘﺘﺮزﺑﻮرگ‬   ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫دﯾﭙﻠﻤﺎت ﻋﺎﻟﯽرﺗﺒﮥ روﺳﯽ‪ ،‬اﻧﮕﻠﺴﺘﺎن و روﺳﯿﻪ ﺑﺮای ﺣﻤﺎﯾﺖ از ﺑﻬﺎﯾﯿﺎن در اﯾﺮان ﻫﯿﭻ‬
> ‫دﻟﯿﻠﯽ ﻧﺪارﻧﺪ و در آﯾﻨﺪه ﻧﯿﺰ ﺧﯿﻠﯽ ﺑﻌﯿﺪ اﺳﺖ ﮐﻪ دﻟﯿﻠﯽ ﺑﺮای اﯾﻦ اﻣﺮ ﭘﯿﺪا ﺷﻮد‪ ،‬زﯾﺮا‬
> ‫ﮐﻪ ﭼﻨﯿﻦ ﭘﺸﺘﯿﺒﺎﻧﯽ از "ﺑﺎﺑﯽﻫﺎ" ﺳﺒﺐ ﻏﻀﺐ روﺣﺎﻧﯿﻮن و ﻣﺘﻌﺼﺒﺎن ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ و‬
> ‫ﮐﺸﻮرﻫﺎی اورﭘﺎﺋﯽ ﻫﻤﯿﺸﻪ رواﺑﻂ ﺧﻮب ﺑﺎ ﺣﮑﻮﻣﺖ اﯾﺮان و روﺣﺎﻧﯿﻮن را ﺑﻪ ﺣﻤﺎﯾﺖ‬
> ‫از ﺑﻬﺎﺋﯿﺎن ﺗﺮﺟﯿﺢ ﻣﯿﺪﻫﻨﺪ‪ .‬آﯾﮕﻨﺎﺗﯿﻮ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﺜﺎل ﺑﻪ وﻗﺎﯾﻊ اﺧﯿﺮ ﯾﺰد اﺷﺎره ﮐﺮده اﺳﺖ‬
> ‫ﮐﻪ ﻋﺒﺎرت از ﮐﺸﺘﺎر ﻋﺪۂ زﯾﺎدی از ﭘﯿﺮوان اﻣﺮ ﺑﻬﺎﺋﯽ در آن ﺷﻬﺮ ﺑﻮد‪ .‬ﺑﻘﻮل او‬
> ‫ﻣﺄﻣﻮران دﯾﭙﻠﻤﺎﺗﯿﮏ ﺧﺎرﺟﯽ ﻫﯿﭻ ﻧﻮع ﻋﮑﺲاﻟﻌﻤﻠﯽ در ﺟﺮﯾﺎن آن وﻗﺎﯾﻊ از ﺧﻮد‬
> ‫ﻧﺸﺎن ﻧﺪاده و ﻫﯿﭻ دﺧﺎﻟﺘﯽ ﯾﺎ اﻗﺪاﻣﯽ ﺑﺮای ﻧﺠﺎت آن ﻣﻈﻠﻮﻣﺎن از ﭼﻨﮓ ﻇﺎﻟﻤﺎن‬
> ‫ﻧﮑﺮده ﺑﻮدﻧﺪ‪ .‬ﭘﺲ ادﻋﺎی ﻣﺨﺎﻟﻔﺎن اﻣﺮ ﺑﻬﺎﺋﯽ در اﯾﺮان ﮐﻪ "دﯾﺎﻧﺖ ﺑﻬﺎﺋﯽ ﻫﻤﯿﺸﻪ از‬
> ‫ﻃﺮف ﮐﺸﻮرﻫﺎی ﻏﺮﺑﯽ ﺑﺮای ﻣﻘﺎﺻﺪ ﺳﯿﺎﺳﯽ آﻧﻬﺎ ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده و ﭘﺸﺘﯿﺒﺎﻧﯽ ﻗﺮار‬
> ‫ﻣﯿﮕﺮﻓﺖ" ﺑﻨﺎ ﺑﺮ اﯾﻦ اﻋﺘﺮاف دﯾﭙﻠﻤﺎت ﺑﻠﻨﺪ ﭘﺎﯾﮥ روﺳﯽ ﮐﺎﻣﻼً ﺑﯽاﺳﺎس اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫ﺷﺨﺺ دﯾﮕﺮی ﮐﻪ ﻣﮑﺎﺗﺒﻪاش ﺑﺎ روزن در آرﺷﯿﻮ ﻣﻮرد ﺑﺤﺚ ﻣﻮﺟﻮد اﺳﺖ‬
> ‫ﺑﺎﺗﯿﻮﺷﮑﻮف اﺳﺖ ﮐﻪ اﯾﺮانﺷﻨﺎس و ﻋﺮبﺷﻨﺎس و در ﺿﻤﻦ دﯾﭙﻠﻤﺎت روﺳﯽ در‬
> ‫ﺗﻬﺮان از ﺳﺎل ‪ ۱۸۹۳‬ﺗﺎ ﺳﺎل ‪ ۱۸۹۹‬ﺑﻮده اﺳﺖ‪ .‬ﻧﺎﻣﻪﻫﺎی ﺷﺨﺺ ﻣﺬﮐﻮر ﻧﺸﺎن‬
> ‫ﻣﯿﺪﻫﺪ ﮐﻪ او ﺑﻪ اﻣﺮ ﺑﻬﺎﺋﯽ ﯾﮏ ارادت ﺻﻤﯿﻤﺎﻧﻪای ورزﯾﺪه ﺑﻮد‪ .‬ﺳﻪ ﻧﺎﻣﮥ‬
> ‫ﺑﺎﺗﯿﻮﺷﮑﻮف ﺑﻪ زﺑﺎن روﺳﯽ در آرﺷﯿﻮ روزن ﻧﮕﻬﺪاری ﺷﺪه اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫ﻗﺴﻤﺖ اﻋﻈﻢ ﻣﮑﺎﺗﺒﺎت را در آرﺷﯿﻮ روزن ﻧﺎﻣﻪﻫﺎی ﺧﺎورﺷﻨﺎس ﻣﺸﻬﻮر اﻧﮕﻠﯿﺴﯽ‬
> ‫ادوارد ﺑﺮاون ﺗﺸﮑﯿﻞ ﻣﯿﺪﻫﺪ‪ ،‬ﮐﻪ ﺷﺨﺺ ﻣﺬﮐﻮر ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ ﺷﻬﺮت او اﻟﺒﺘﻪ ﻧﯿﺎزی ﺑﻪ‬
> ‫ﻣﻌﺮﻓﯽ ﻧﺪارد‪ ۷۲ .‬ﻧﺎﻣﮥ او در آرﺷﯿﻮ ﺣﻔﻆ ﺷﺪه اﺳﺖ ﮐﻪ ﺟﺰ ﻧﺎﻣﮥ اول ﺑﺮاون ﺑﻪ‬
> ‫روزن ﮐﻪ ﺑﻪ زﺑﺎن ﻓﺎرﺳﯽ اﺳﺖ ﻫﻤﻪ ﺑﻪ زﺑﺎن اﻧﮕﻠﯿﺴﯽ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ و ﺑﻪ اﺳﺘﺜﻨﺎی‬
> ‫ﯾﮑﯽ دو ﻧﺎﻣﻪ ﺗﻤﺎم آﻧﻬﺎ ﮐﻢ و ﺑﯿﺶ از دﯾﺎﻧﺖ ﺑﺎﺑﯽ و ﺑﻬﺎﺋﯽ ﺑﺤﺚ ﻣﯿﮑﻨﺪ‪ .‬ﻣﮑﺎﺗﺒﮥ‬
> ‫ﺑﺮاون ﺑﺎ روزن دورهای از ﺳﺎل ‪ ۱۸۸۹‬ﺗﺎ ﺳﺎل ‪ ۱۹۰۲‬را در ﺑﺮ ﻣﯿﮕﯿﺮد‪ .‬ﺧﺎورﺷﻨﺎس‬
> ‫اﻧﮕﻠﯿﺴﯽ در ﻧﺎﻣﻪای ﺧﺎﻃﺮات ﺳﻔﺮش را ﺑﻪ ﻗﺒﺮس و ﻓﻠﺴﻄﯿﻦ ﮐﻪ ﻃﯽ آن ﺟﻤﺎل‬
> ‫ﻣﺒﺎرک و ﻣﯿﺮزا ﯾﺤﯿﯽ را دﯾﺪه ﺑﻮد ﺑﺎ روزن در ﻣﯿﺎن ﮔﺬاﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟّﻪ اﺳﺖ‬
> ‫ﮐﻪ آﻧﭽﻪ ﺑﺮاون در اﯾﻦ ﻧﺎﻣﻪﻫﺎ در ﺑﺎرۀ اﯾﻦ ﻣﻼﻗﺎتﻫﺎ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺑﺎ ﺧﺎﻃﺮاﺗﯽ ﮐﻪ در آﺛﺎر‬
> ‫ﻣﻨﺘﺸﺮۂ وی درج ﺷﺪه ﺗﻔﺎوت دارد‪ .‬ﻣﺴﺌﻠﮥ اﻧﺘﺸﺎر اﺣﺘﻤﺎﻟﯽ ﺑﯿﺎن ﻓﺎرﺳﯽ ﺣﻀﺮت‬
> ‫ﺑﺎب و ﺗﺮﺟﻤﮥ اﻧﮕﻠﯿﺴﯽ آن ﮐﻪ ﺑﺮاون ﻃﺮﺣﺶ را رﯾﺨﺘﻪ و ﮔﺎمﻫﺎی ﺟﺪی در اﯾﻦ زﻣﯿﻨﻪ‬
> 
> ‫‪244‬‬
> ‫ﻣﺠﻤﻮﻋﺔ اﺳﻨﺎد روزن در آرﺷﻴﻮ ﻓﺮﻫﻨﮕﺴﺘﺎن ﻋﻠﻮم روﺳﻴﻪ در ﺳﻦﭘﺘﺮزﺑﻮرگ‬   ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺑﺮداﺷﺘﻪ ﺑﻮد ﻫﻢ در ﻣﮑﺎﺗﺒﮥ او ﺑﺎ روزن ﺑﻄﻮر ﻣﺸﺮوﺣﯽ ﻣﻮرد ﺑﺤﺚ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫از ﻧﺎﻣﻪﻫﺎی ﺑﺮاون ﺑﺮﻣﯿﺂﯾﺪ ﮐﻪ او ﻋﻼوه ﺑﺮ ﭼﻨﺪ ﻧﺴﺨﮥ ﺧﻄﯽ از ﮐﺘﺎب ﺑﯿﺎن ﮐﻪ در‬
> ‫اﺧﺘﯿﺎرش ﺑﻮد از دو ﻧﺴﺨﮥ ﺧﻄﯽ ﺑﯿﺎن ﻓﺎرﺳﯽ ﻣﺘﻌﻠﻖ ﺑﻪ ﻓﺮﻫﻨﮕﺴﺘﺎن ﻋﻠﻮم روﺳﯿﻪ ﻫﻢ‬
> ‫اﺳﺘﻔﺎده ﮐﺮده ﺑﻮد‪ .‬و اﯾﻦ ﻧﺴﺦ ﺧﻄﯽ ﻣﺘﻌﻠﻖ ﺑﻪ روﺳﯿﻪ ﺑﻮده و ﺑﻮﺳﯿﻠﮥ روزن و ﺑﻪ‬
> ‫ﮐﻤﮏ او در اﺧﺘﯿﺎر ﺑﺮاون ﮔﺬاﺷﺘﻪ ﺷﺪه ﺑﻮد‪ .‬ﺑﺮاون در ﻣﺮﺣﻠﮥ اول ﮬﻤﮥ اﯾﻦ ﻧﺴﺦ‬
> ‫ﺧﻄﯽ را ﺑﺎ ﻫﻢ ﻣﻘﺎﯾﺴﻪ و ﺗﻄﺒﯿﻖ ﻣﯿﮑﺮده اﺳﺖ‪ .‬از ﻧﺎﻣﻪﻫﺎﯾﺶ ﻣﻌﻠﻮم ﻣﯿﺸﻮد ﮐﻪ ﭼﺮا‬
> ‫ﺑﺎ وﺟﻮد زﺣﻤﺎﺗﯽ ﮐﻪ ﺑﺮاون ﮐﺸﯿﺪه ﺑﻮد ﻃﺮﺣﺶ ﺑﺎﻻﺧﺮه ﺟﺎﻣﮥ ﻋﻤﻞ ﻧﭙﻮﺷﯿﺪه ﺑﻮد‪.‬‬
> ‫ﺳﺒﺴﺘﯿﺎن ووآرو‪ ،‬ﮐﻪ ﯾﮏ ﻧﺎﻣﮥ ﮐﻮﺗﺎه او ﺑﻪ زﺑﺎن ﻓﺮاﻧﺴﻪ ﻫﻢ در ﻣﮑﺎﺗﺒﺎت روزن ﻣﻮﺟﻮد‬
> ‫اﺳﺖ‪ ،‬ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ از ﻣﻀﻤﻮن آن ﻧﺎﻣﻪ ﺑﺮﻣﯿﺂﯾﺪ‪ ،‬ﯾﮏ ﺑﻬﺎﺋﯽ ﻓﺮاﻧﺴﻮی ﺑﻮده اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫آرﺷﯿﻮ ﻣﻮرد ﺑﺤﺚ ﻋﻼوه ﺑﺮ ﻣﮑﺎﺗﺒﺎت ﺷﺨﺼﯽ روزن ﺷﺎﻣﻞ اﺳﻨﺎد و آﺛﺎر دﯾﮕﺮ ﻫﻢ‬
> ‫ﻫﺴﺖ ﮐﻪ ﺑﻄﻮر ﺧﯿﻠﯽ ﻣﺨﺘﺼﺮی از آن اﺳﻨﺎد ﯾﺎد ﻣﯿﮑﻨﻢ‪ .‬اﺳﻨﺎد ﻣﺰﺑﻮر ﺑﻘﯿﮥ ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ‬
> ‫اﺳﻨﺎد ﻣﻮرد ﺑﺤﺚ را در ﺑﺮ ﻣﯿﮕﯿﺮد‪:‬‬
> ‫‪ (۱‬ﮔﺰارشﻫﺎی رﺳﻤﯽ دﯾﭙﻠﻤﺎتﻫﺎی روﺳﯽ در اﯾﺮان در ﺑﺎرۂ ﺑﻬﺎﺋﯿﺎن از ﺳﺎل ‪۱۸۵۵‬‬
> ‫ﺗﺎ ﺳﺎل ‪ .۱۸۷۹‬ﯾﮑﯽ از آﻧﻬﺎ ﺑﻪ زﺑﺎن ﻓﺮاﻧﺴﻪ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻘﯿﮥ آﻧﻬﺎ ﺑﻪ زﺑﺎن روﺳﯽ‪ ،‬اﻣﺎ ﺑﻪ‬
> ‫ﺧﻂ ﻣﺨﺼﻮص ﻧﺎﺧﻮاﻧﺎی روﺳﯽ‪ ،‬ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ آﺳﺎﻧﯽ ﻧﻤﯿﺘﻮان ﺧﻮاﻧﺪ‪.‬‬
> ‫‪ (۲‬ﮔﺰارش رﺋﯿﺲ ﮐﻨﺴﻮﻟﮕﺮی روس در ادرﻧﻪ راﺟﻊ ﺑﻪ اﻗﺎﻣﺖ ﺑﻬﺎﺋﯿﺎن در آن ﺷﻬﺮ در‬
> ‫زﻣﺎن ﺗﺒﻌﯿﺪ ﺟﻤﺎل ﻣﺒﺎرک ﺑﻪ آﻧﺠﺎ‪ .‬اﯾﻦ ﮔﺰارش ﻣﺘﺸﮑﻞ از ﺧﺎﻃﺮات اﺷﺨﺎص‬
> ‫ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻏﯿﺮﺑﻬﺎﺋﯽ‪ ،‬از آن ﺟﻤﻠﻪ ﺷﯿﻮخ ﺑﻌﻀﯽ ﺗﮑﯿﻪﻫﺎی اﻫﻞ ﺗﺼﻮف در ادرﻧﻪ‬
> ‫اﺳﺖ‪ .‬ﯾﮑﯽ از اﯾﻦ اﺳﻨﺎد ﮔﺰارﺷﯽ ﺗﺤﺖ ﻋﻨﻮان "ﭼﺮﮐﻨﻮﯾﺲ ﺗﺮﺟﻤﮥ ﭘﯿﺎم ﺷﯿﺦ ﺑﺎﺑﯽﻫﺎ‬
> ‫ﺑﻪ ﮐﻨﺴﻮﻟﮕﺮی اﺗﺮﯾﺶ در ادرﻧﻪ" اﺳﺖ‪ .‬ﺗﻤﺎم اﺳﻨﺎد ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ اﯾﻦ ﮔﺰارش ﺑﻪ زﺑﺎن‬
> ‫روﺳﯽ اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫‪ (۳‬ﻧﺴﺦ ﺧﻄﯽ ﺑﻪ زﺑﺎنﻫﺎی ﻓﺎرﺳﯽ و ﻋﺮﺑﯽ‪ .‬اﯾﻦ ﻧﺴﺦ ﺧﻄﯽ ﻋﺒﺎرﺗﻨﺪ از ﻟﻮح‬
> ‫ﺳﺎﻣﺴﻮن )ﻟﻮح ﻫﻮدج( و ﻟﻮح ﺟﻮاد از آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ‪ ،‬ﺑﺎب ﯾﻮﺳﻒ از‬
> ‫ﻗﯿﻮماﻻﺳﻤﺎء ﺣﻀﺮت ﻧﻘﻄﮥ اوﻟﲐ‪ ،‬ﭼﻨﺪ دﻋﺎ و ﻣﻨﺎﺟﺎت‪ ،‬و ﺗﺎرﯾﺦ ﺣﺎﺟﯽ ﻣﺤﻤﺪرﺿﺎی‬
> ‫اﺻﻔﻬﺎﻧﯽ ﮐﻪ در ﻋﺸﻖآﺑﺎد ﺑﻪ ﺷﻬﺎدت رﺳﯿﺪه ﺑﻮد‪ .‬ﺗﺎرﯾﺦ ﻣﺰﺑﻮر ﺑﻪ دﺳﺘﺨﻂ داﻧﺸﻤﻨﺪ‬
> ‫ﻣﺸﻬﻮر اﺑﻮاﻟﻔﻀﺎﺋﻞ ﮔﻠﭙﺎﯾﮕﺎﻧﯽ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪه ﮐﻪ ﺧﻮد ﺷﺎﻫﺪ اﯾﻦ واﻗﻌﻪ ﺑﻮده‪ .‬ﺑﺪﯾﻦ‬
> ‫ﺳﺒﺐ ﻧﺴﺨﮥ ﺧﻄﯽ ﻣﺬﮐﻮر دﺳﺘﺨﻂ آن ﺷﺨﺺ ﺑﺰرﮔﻮار اﺳﺖ‪ .‬ﻗﺎﺑﻞ ﺗﺬﮐﺮ اﺳﺖ ﮐﻪ‬
> ‫‪245‬‬
> ‫ﻣﺠﻤﻮﻋﺔ اﺳﻨﺎد روزن در آرﺷﻴﻮ ﻓﺮﻫﻨﮕﺴﺘﺎن ﻋﻠﻮم روﺳﻴﻪ در ﺳﻦﭘﺘﺮزﺑﻮرگ‬   ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺗﻤﺎم ﻧﺴﺦ ﻓﻮقاﻟﺬﮐﺮ ﭼﻮن دﺳﺖﻧﺨﻮرده ﻣﺎﻧﺪه ﺑﻪ ﺣﺎﻟﺖ ﺧﯿﻠﯽ ﺧﻮﺑﯽ ﺣﻔﻆ ﺷﺪه‬
> ‫اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫‪ (۴‬داﺳﺘﺎن ﺑﻌﻀﯽ ﺣﻮادﺛﯽ ﮐﻪ ﺑﺮای ﺑﻬﺎﺋﯿﺎن ﯾﻬﻮدیﺗﺒﺎر در اﯾﺮان روی داده ﺑﻮد‪.‬‬
> ‫اﯾﻦ داﺳﺘﺎن در دو ﻧﺎﻣﻪ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬در ﻧﺎﻣﻪﻫﺎی ﻓﻮقاﻟﺬﮐﺮ ﺑﻪ ﻟﻬﺠﮥ‬
> ‫ﻣﺨﺼﻮص ﯾﻬﻮدﯾﺎن ﻓﺎرﺳﯽزﺑﺎن ﮐﻪ ﺑﺮای ﻧﻮﺷﺘﻦ از ﺣﺮوف ﻋﺒﺮی اﺳﺘﻔﺎده ﻣﯿﮑﺮدﻧﺪ‬
> ‫ﺷﺮح داده ﺷﺪه اﺳﺖ ﮐﻪ آن ﻣﻈﻠﻮﻣﺎن ﭼﻪ ﻇﻠﻢ و ﺳﺘﻤﯽ ﺑﻪ ﺧﺎﻃﺮ ﭘﯿﺮوی از دﯾﺎﻧﺖ‬
> ‫ﺑﻬﺎﺋﯽ دﯾﺪه ﺑﻮدﻧﺪ‪ .‬ﺗﺮﺟﻤﮥ اﯾﻦ داﺳﺘﺎن ﺑﻪ ﻓﺎرﺳﯽ ﻋﺎدی ﻧﯿﺰ ﺿﻤﯿﻤﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫در ﭘﺎﯾﺎن ﺗﺬﮐﺮ ﺑﺪﻫﯿﻢ ﮐﻪ ﺑﻪ اﺳﺘﺜﻨﺎی ﻟﻮح ﺟﻮاد ﮐﻪ ﺟﺰو ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ اﻟﻮاح ﺣﻀﺮت‬
> ‫ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ ﭼﺎپ ﺷﺪه ﺑﻘﯿﮥ ﻧﺴﺦ ﺧﻄﯽ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺳﺎﺋﺮ اﺳﻨﺎد از آرﺷﯿﻮ روزن ﺣﺘﯽ در ﻫﯿﭻ‬
> ‫ﮐﺎﺗﺎﻟﻮگ ﺗﻮﺻﯿﻔﯽ ﻣﻌﺮﻓﯽ ﻧﺸﺪه و در ﻣﻌﺮض ﺗﻤﺎﺷﺎی ﻋﻤﻮم ﮔﺬاﺷﺘﻪ ﻧﺸﺪه اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫ﺑﺪﯾﻦ دﻟﯿﻞ ﺑﺮای اﯾﻨﮑﻪ اﯾﻦ ﮔﻨﺠﯿﻨﮥ ﮔﺮانﺑﻬﺎ در اﺧﺘﯿﺎر داﻧﺸﻤﻨﺪان و ﻋﻼﻗﻪﻣﻨﺪان ﻗﺮار‬
> ‫ﺑﮕﯿﺮد ﭼﺎپ ﻫﺮﭼﻪ زودﺗﺮ آن ﻣﻔﯿﺪ و ﻻزم ﺑﻪ ﻧﻈﺮ ﻣﯿﺮﺳﺪ‪.‬‬
> 
> ‫ﻳﺎدداﺷﺖ‬
> ‫‪ .۱‬ﺗﻮﻣﺎﻧﺴﮑﯽ در اﯾﻦ ﻣﻘﺎﻟﻪ ﺗﻌﻠﯿﻢ ﺑﻬﺎﺋﯽ را ﭼﻨﯿﻦ ﺗﻮﺻﯿﻒ ﮐﺮده اﺳﺖ‪" :‬اﯾﻦ ﺗﻌﻠﯿﻢ‬
> ‫اﯾﺮاﻧﯽ ﺷﯿﻌﮥ ﻣﻐﺮوری را ﮐﻪ دوﺳﺘﯽ را ﻓﻘﻂ ﺑﺎ ﻫﻤﮑﯿﺸﺎن ﺧﻮد ﻗﺒﻮل ﻣﯿﮑﻨﺪ و از‬
> ‫ﭘﯿﺮوان ادﯾﺎن دﯾﮕﺮ ﺗﺒﺮا و ﺗﻮﻟﯽ ﻣﯿﮑﻨﺪ ﺑﻪ ﺷﺨﺼﯽ ﻓﺮوﺗﻦ‪ ،‬ﯾﻌﻨﯽ ﺑﺎﺑﯽ‪ ،‬ﻣﺒﺪّل ﮐﺮده‬
> ‫اﺳﺖ ﮐﻪ ﻫﻤﻪ را ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﺑﺮادر ﺧﻮد ﻣﯿﺸﻨﺎﺳﺪ‪".‬‬
> 
> ‫‪246‬‬
> ‫ﺣﻔﻆ اﺳﺘﻘﻼل اﻃﻔﺎل در ﺗﺤﺮّي ﺣﻘﻴﻘﺖ و ﺗﺮﺑﻴﺖ ﺑﻬﺎﺋﻲ‬                 ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺣﻔﻆ اﺳﺘﻘﻼل اﻃﻔﺎل‬
> ‫در ﺗﺤﺮي ﺣﻘﻴﻘﺖ و ﺗﺮﺑﻴﺖ ﺑﻬﺎﺋﻲ‬
> 
> ‫ﺷﺮاره ذﺑﯿﺤﯿﺎن‬
> 
> ‫ﻣﻘﺪﻣﻪ‬
> ‫در دﻳﺎﻧﺖ ﺑﻬﺎﺋﯽ ﺗﺄ ﻛﻴﺪ ﺷﺪه اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﺎﻳﺪ اﻃﻔﺎل را از ﺑﺪو ﺗﻮﻟّﺪ ﺗﺮﺑﻴﺖ ﺑﻬﺎﺋﯽ ﻧﻤﻮد‬
> ‫ﺐ اﻟﻬﯽ را در ﻗﻠﻮب اﻳﺸﺎن اﻟﻘﺎء ﻛﺮد و اﻳﺸﺎن را ﻣﺆﻣﻦ و ﻣﺘﺪ ّﻳﻦ ﺑﻪ ﺑﺎر آورد‪.‬‬  ‫وﺣ ّ‬
> ‫اﻳﻦ ﺣﻜﻢ ﻣﺤﻜﻢ ﺑﺎ ﺗﻌﻠﻴﻢ اﺳﺎﺳﯽ دﻳﮕﺮی در دﻳﺎﻧﺖ ﺑﻬﺎﺋﯽ‪ ،‬ﻳﻌﻨﯽ ﺗﻌﻠﻴﻢ ﺗﺤﺮی‬
> ‫ﺣﻘﻴﻘﺖ‪ ،‬ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﻣﻐﺎﻳﺮ ﺑﻪ ﻧﻈﺮ ﺑﺮﺳﺪ‪ ،‬زﻳﺮا ﭼﻨﺎﻧﻜﻪ در ﻧﺼﻮص ﻣﺒﺎرﻛﻪ ﻧﻴﺰ‬
> ‫ﺗﺼﺮﻳﺢ ﮔﺸﺘﻪ اﺳﺖ ﺷﺮط ﺗﺤﺮی ﺣﻘﻴﻘﺖ اﻧﺼﺎف اﺳﺖ و ﺑﻪ ﭼﺸﻢ ﺧﻮد دﻳﺪن و ﺑﻪ‬
> ‫ﮔﻮش ﺧﻮد ﺷﻨﻴﺪن‪ .‬ﭘﺲ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ اﻳﻦ ﺷﺒﻬﻪ ﭘﻴﺶ آﻳﺪ ﻛﻪ اﮔﺮ واﻟﺪﻳﻦ ﻓﺮزﻧﺪ ﺧﻮد‬
> ‫را ﺗﺮﺑﻴﺖ ﺑﻬﺎﺋﯽ ﻛﻨﻨﺪ ﺗﺄﺛﻴﺮ ﭘﺎﻳﺪاری در اﻧﺪﻳﺸﮥ او ﺑﻪ وﺟﻮد ﻣﯽآورﻧﺪ ﻛﻪ ﻣﺎﻧﻊ ﺧﻮاﻫﺪ‬
> ‫ﺷﺪ ﺑﯽﻃﺮﻓﺎﻧﻪ در ﻣﻮرد ﻫﻤﮥ ادﻳﺎن و ﻋﻘﺎﻳﺪ ﺑﻴﻨﺪﻳﺸﺪ و داوری ﻛﻨﺪ‪.‬‬
> ‫در اﻳﻦ ﻣﻘﺎﻟﻪ ﺳﻌﯽ ﺑﺮ آن اﺳﺖ ﻛﻪ ﻧﺸﺎن داده ﺷﻮد ﺑﻴﻦ ﻣﻔﺎﻫﻴﻢ ﺗﺤﺮی ﺣﻘﻴﻘﺖ و‬
> ‫ﺗﺮﺑﻴﺖ دﻳﻨﯽ از دﻳﺪﮔﺎه ﺑﻬﺎﺋﯽ ﻣﻐﺎﻳﺮﺗﯽ وﺟﻮد ﻧﺪارد‪ ،‬ﺳﭙﺲ روﺷﻬﺎی ﺗﺮﺑﻴﺘﯽ ﻛﻪ اﻃﻔﺎل‬
> ‫را ﺑﻪ ﺗﺤﺮی ﺣﻘﻴﻘﺖ ﻗﺎدر و ﻣﺸﺘﺎق ﻣﯽﺳﺎزد ﺑﺮرﺳﯽ ﻣﯽ ﺷﻮد‪ .‬اﻳﻦ ﺑﺮرﺳﯽ ﺻﺮﻓﺎً ﺑﺮ‬
> ‫اﺳﺎس آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﻛﻪ ﺻﻮرت ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ و ﻫﺪف آن درك ﺑﻬﺘﺮ اﻳﻦ ﺗﻌﺎﻟﻴﻢ ﻣﺒﺎرﻛﻪ‬
> ‫اﺳﺖ‪ ،‬ﻧﻪ اﺛﺒﺎت آن ﺑﻪ ﻏﻴﺮﺑﻬﺎﺋﻴﺎن‪.‬‬
> ‫در اﻳﻨﺠﺎ ﻟﺰوﻣﯽ دﻳﺪه ﻧﻤﯽﺷﻮد ﻛﻪ ﺿﺮورت ﺗﺮﺑﻴﺖ اﺛﺒﺎت ﮔﺮدد‪ ،‬زﻳﺮا اﻧﺪﻳﺸﻤﻨﺪان‬
> ‫ﺟﻬﺎن ﺑﻪ آن ﻣﻌﺘﻘﺪﻧﺪ و ﺣﺘﯽ اﻣﺮوز در ﺳﻄﺢ ﺟﻬﺎﻧﯽ از ﻟﺰوم ﺗﺮﺑﻴﺖ اﺧﻼﻗﯽ‪ ،‬ﻛﻪ‬
> ‫ﺑﺴﻴﺎر ﻧﺰدﻳﻚ ﺑﻪ ﺗﺮﺑﻴﺖ دﻳﻨﯽ اﺳﺖ‪ ،‬ﺻﺤﺒﺖ ﻣﯽﺷﻮد‪ .‬اﻣﺎ ﺳﺆال اﻳﻨﺠﺎﺳﺖ ﻛﻪ آﻳﺎ در‬
> ‫ﺗﺮﺑﻴﺖ اﺧﻼﻗﯽ ﺑﺎﻳﺪ ﻋﻨﺼﺮ دﻳﻦ را وارد ﻧﻤﻮد ﻳﺎ ﻣﯽﺗﻮان از آن ﺻﺮف ﻧﻈﺮ ﻛﺮد؛ زﻳﺮا‬
> ‫از آﻧﺠﺎ ﻛﻪ ﺑﻪ ﺗﺠﺮﺑﻪ ﺛﺎﺑﺖ ﺷﺪه اﺳﺖ ﻛﻪ اﻓﺮاد ﺑﺸﺮ اﻛﺜﺮ دﺳﺘﺨﻮش ﺗﻘﺎﻟﻴﺪﻧﺪ و ﭘﻴﺮو‬
> ‫ﻣﺬﻫﺐ واﻟﺪﻳﻦ ﺧﻮد ﻫﺴﺘﻨﺪ )ﭘﻴﺎم ﻣﻠﻜﻮت‪ ،‬ص‪ (۱۰‬و در ﻧﺘﻴﺠﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﭘﺬﻳﺮﻓﺖ ﻛﻪ‬
> 
> ‫‪247‬‬
> ‫ﺣﻔﻆ اﺳﺘﻘﻼل اﻃﻔﺎل در ﺗﺤﺮّي ﺣﻘﻴﻘﺖ و ﺗﺮﺑﻴﺖ ﺑﻬﺎﺋﻲ‬                           ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺗﺮﺑﻴﺖ دﻳﻨﯽ ﺗﺎﻛﻨﻮن ﻣﺎﻧﻊ ﺗﺤﺮی ﺣﻘﻴﻘﺖ ﺑﻮده اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﺴﻴﺎری از اﻧﺪﻳﺸﻤﻨﺪان ﺑﻪ اﻳﻦ‬
> ‫ﻧﺘﻴﺠﻪ رﺳﻴﺪهاﻧﺪ ﻛﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﻋﻨﺼﺮ دﻳﻦ را از ﺗﺮﺑﻴﺖ ﺣﺬف ﻛﺮد ﺗﺎ آزادی اﻧﺪﻳﺸﻪ ﺗﺤﻘﻖ‬
> ‫ﻳﺎﺑﺪ‪ .‬ﭘﺲ ﺑﺎﻳﺪ دﻳﺪ ﭼﺮا دﻳﺎﻧﺖ ﺑﻬﺎﺋﯽ ﻋﻠﲐرﻏﻢ اﻫﻤﻴﺘﯽ ﻛﻪ ﺑﺮای ﺗﺤﺮی ﺣﻘﻴﻘﺖ و‬
> ‫آزادی اﻧﺪﻳﺸﻪ ﻗﺎﺋﻞ اﺳﺖ ﺑﺮ ﺗﺮﺑﻴﺖ دﻳﻨﯽ و روﺣﺎﻧﯽ اﻃﻔﺎل ﺗﺄ ﻛﻴﺪ ﻧﻤﻮده اﺳﺖ‪.‬‬
> 
> ‫ﺗﻌﻠﻴﻢ دﻳﻦ ﺑﻪ اﻃﻔﺎل‬
> ‫ﺿﺮورت و ﻟﺰوم‬
> ‫درآﺛﺎر ﻣﺒﺎرﻛﻪ ﺑﻪ ﺻﺮاﺣﺖ ﺗﺄ ﻛﻴﺪ ﺷﺪه اﺳﺖ ﻛﻪ ﺗﺮﺑﻴﺖ دﻳﻨﯽ ﻣﻘﺪم ﺑﺮ ﺗﻌﻠﻴﻢ ﻋﻠﻮم‬
> ‫اﺳﺖ‪ ،‬ﭼﻨﺎﻧﻜﻪ ﺟﻤﺎل ﻗﺪم ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪" :‬اﻣﺎ اﻻﻃﻔﺎل اﻣﺮ ﻧﻤﻮدﻳﻢ در اﺑﺘﺪا ﺑﻪ آداب و‬
> ‫اﺣﻜﺎم دﻳﻦ ﺗﺮﺑﻴﺖ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ و ﺑﻌﺪ ﺑﺎﻟﻌﻠﻮمِ اﻟﻨﺎﻓﻌﺔِ و اﻟﺘﺠﺎر ِة اﻟﻤﺰﻳّﻨ ِﺔ ﺑﻄِﺮا ِز اﻻﻣﺎﻧﺔِ ‪"...‬‬
> ‫)ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ ﺗﺮﺑﻴﺖ‪ ،‬ص‪ (۱۶‬و ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪" :‬اﻣﺎ ﺑﺎﻳﺪ در ﻣﺪارس‬
> ‫اﺑﺘﺪا ﺑﻪ ﺗﻌﻠﻴﻢ دﻳﻦ ﮔﺮدد‪ .‬ﺑﻌﺪ از ﺗﻌﻠﻴﻢ دﻳﺎﻧﺖ و اﻧﻌﻘﺎد ﻗﻠﻮب اﻃﻔﺎل ﺑﺮ ﻣﺤ ّﺒﺖ‬
> ‫ﺣﻀﺮت اﺣﺪﻳﺖ ﺑﻪ ﺗﻌﻠﻴﻢ ﺳﺎﻳﺮ ﻋﻠﻮم ﭘﺮداﺧﺖ‪) ".‬ﻫﻤﺎن‪ ،‬ص‪ (۵۳‬اﻳﻦ وﻇﻴﻔﻪ ﻗﺒﻞ از‬
> ‫ﻣﺪارس ﺑﻪ ﻋﻬﺪۀ ﻣﺎدران ﮔﺬاﺷﺘﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ ،‬ﭼﻨﺎﻧﻜﻪ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪:‬‬
> ‫"اﻳﻦ اﻃﻔﺎل را ﺑﺎﻳﺪ اﻣﻬﺎت از ﺑﺪاﻳﺖ ﺑﻪ ﺗﺮﺑﻴﺖ اﻟﻬﻴﻪ ﺗﺮﺑﻴﺖ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ ﻳﻌﻨﯽ ﻫﻤﻮاره ذﻛﺮ‬
> ‫ﺣﻖ ﻛﻨﻨﺪ و از ﺑﺰرﮔﻮاری ﺣﻖ ﺳﺨﻦ راﻧﻨﺪ و اﻟﻘﺎی ﺧﺸﻴﺔاﻟ ّﻠﻪ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ و در ﻧﻬﺎﻳﺖ‬
> ‫ﻟﻄﺎﻓﺖ و ﻧﻈﺎﻓﺖ و ﻣﻬﺮﺑﺎﻧﯽ ﻃﻔﻞ را ﭘﺮورش دﻫﻨﺪ ﺗﺎ آﻧﻜﻪ ﻫﺮ ﻛﻮدﻛﯽ از ﺑﺪو ﺣﻴﺎت‬
> ‫ﻧﺴﻴﻢ ﻣﺤﺒﺖاﻟ ّﻠﻪ اﺳﺘﻨﺸﺎق ﻧﻤﺎﻳﺪ و از راﺋﺤﮥ ﻫﺪاﻳﺖاﻟ ّﻠﻪ ﺑﻪ اﻫﺘﺰاز آﻳﺪ‪) ".‬ﻫﻤﺎن‪،‬‬
> ‫ص‪(۶۰‬‬
> ‫آﻧﭽﻪ در اﻳﻦ ﻣﻮرد ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ اﻃﻔﺎل آﻣﻮزش داده ﺷﻮد‪ ،‬ﻋﻼوه ﺑﺮ "آداب و اﺣﻜﺎم دﻳﻦ"‬
> ‫و "ذﻛﺮ ﺣﻖ" و "ﺧﺸﻴﺔاﻟ ّﻠﻪ" ﻛﻪ در ﺑﻴﺎﻧﺎت ﻣﺒﺎرﻛﮥ ﻓﻮق ﻣﺬﻛﻮرﻧﺪ‪ ،‬از ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ آﺛﺎر‬
> ‫ﻣﺒﺎرﻛﻪ در ﺑﺎرۀ ﺗﺮﺑﻴﺖ ﺑﻬﺎﺋﯽ اﺳﺘﺨﺮاج ﮔﺮدﻳﺪه اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﺮای ﺟﻠﻮﮔﻴﺮی از ﺗﻄﻮﻳﻞ‬
> ‫ﮐﻼم از ذﻛﺮ ﻋﻴﻦ ﻧﺼﻮص ﻣﺒﺎرﻛﻪ ﺧﻮدداری ﻣﯽﮔﺮدد‪:‬‬
> ‫ﺗﻌﻠﯿﻢ ﺗﻮﺣﻴﺪ و ﺷﺮاﻳﻊ اﻟﻬﻴﻪ‪ ،‬وﻋﺪ و وﻋﻴﺪ ﻣﺬﻛﻮر در ﻛﺘﺐ اﻟﻬﯽ )ص‪ ،(۱۴‬ﻣﺎ ﻧُﺰِّلَ ﻣِﻦ‬
> ‫ﺳﻤﺎءِاﻟﻌﻈﻤ ِﺔ و اﻻﻗﺘﺪار )ص‪ ،(۱۵‬ﺗﻬﺬﻳﺐ و ﺗﻌﺪﻳﻞ اﺧﻼق )ص‪ ،(۳۷‬اﻟﻘﺎء‬
> ‫ﻣﺤﺒﺖاﻟ ّﻠﻪ )ص‪ ،(۳۹‬اﻧﺘﻘﺎل ﻋﻠﻮم و ﻣﻌﺎرف روﺣﺎﻧﯽ و ﺗﻔﻬﻴﻢ اﻳﻦ اﺻﻞ ﻛﻪ ﺑﺎ ﻗﻠﻮب‬
> ‫ﻣﺘﻀﺮع و ﭘﺮاﺑﺘﻬﺎل ﺗﻮﺟّﻪ ﺑﻪ ﻣﻠﻜﻮت ﺣﻀﺮت ذواﻟﺠﻼل ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ )ص‪ ،(۴۱‬ﺗﻌﻠﯿﻢ‬
> 
> ‫‪248‬‬
> ‫ﺣﻔﻆ اﺳﺘﻘﻼل اﻃﻔﺎل در ﺗﺤﺮّي ﺣﻘﻴﻘﺖ و ﺗﺮﺑﻴﺖ ﺑﻬﺎﺋﻲ‬              ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﻣﻨﺎﺟﺎت )ص‪ ،(۴۳‬ﺗﻌﻠﯿﻢ ﻋﻘﺎﻳﺪ دﻳﻨﻴﻪ )ص‪ ،(۶۱‬ﺗﺸﻮﻳﻖ ﺑﺮ اﻛﺘﺴﺎب ﻛﻤﺎﻻت و‬
> ‫ﺗﺤﺮﻳﺺ ﺑﺮ ﺗﻤﺴﻚ ﺑﻪ دﻳﻦاﻟ ّﻠﻪ و ﺛﺒﻮت ﺑﺮ ﺷﺮﻳﻌﺖاﻟ ّﻠﻪ ‪ ،‬ﺧﻴﺮﺧﻮاﻫﯽ ﻋﻤﻮم اﻫﻞ ﻋﺎﻟﻢ و‬
> ‫ﻣﻬﺮﺑﺎﻧﯽ ﺑﺎ ﻛﻞ اﻣﻢ‪ ،‬ﺣﺴﻦ ﺳﻠﻮك و ﻣﺪاوﻣﺖ ادﻋﻴﮥ ﺧﻴﺮﻳﻪ در ﺣﻖ ﻣﻠﻮك و ﻣﻤﻠﻮك‬
> ‫)ص‪ ،(۶۴‬ﭘﺮورش ﺑﻠﻨﺪی ﻫﻤﺖ )ص‪ ،(۶۵‬ﻋﺼﻤﺖ و ﻋﻔﺖ و ﺣﺴﻦ اﺧﻼق و آداب‬
> ‫)ص‪ ،(۶۸‬ﺧﻀﻮع و ﺧﺸﻮع‪ ،‬اﻃﺎﻋﺖ و اﻧﻘﻴﺎد ﺑﻪ آﺑﺎء و اﺟﺪاد )ص‪ ،(۷۱‬ﺣﺠﺞ و‬
> ‫ﺑﺮاﻫﻴﻦ اﺷﺮاق اﺳﻢ اﻋﻈﻢ )ص‪ ،(۷۹‬ﺗﻌﻠﻴﻢ اﺻﻮل ﺗﺒﻠﻴﻎ و ﺗﻼوت آﻳﺎت ﺑﻴﻨﺎت و‬
> ‫ﺗﺤﺼﻴﻞ ﺗﺎرﻳﺦ اﻣﺮ )ﺻﺺ‪ ،(۸۴–۸۳‬ﺑﺨﺎﻃﺮ ﺳﭙﺮدن اﻟﻮاح ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟ ّﻠﻪ و‬
> ‫ﺣﻀﺮت اﻋﻠﲐ )ص‪ ،(۹۲‬ﺣﻜﺎﻳﺎت و ﺳﺮﮔﺬﺷﺘﻬﺎی ﺟﺎﻟﺐ و ﻣﻔﻴﺪ در ﺑﺎب اﻳﺎم اوﻟﻴﻪ‬
> ‫اﻣﺮ‪ ،‬ﻗﺼﺺ و رواﻳﺎﺗﯽ از ﺣﻴﺎت ﺣﻀﺮت ﻣﺴﻴﺢ و ﺣﻀﺮت ﻣﺤﻤﺪ و ﺳﺎﻳﺮ اﻧﺒﻴﺎی‬
> ‫اﻟﻬﻲ‪ ،‬ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺑﻴﺎﻧﺎت اﻳﺸﺎن )ص‪ ،(۹۳‬ﺗﻌﻠﯿﻢ ﺷﺌﻮن و آداب ﻛﺎﻣﻞ ﺑﻬﺎﺋﯽ )ص‪،(۹۵‬‬
> ‫ﮐﻤﮏ ﺑﻪ ﻣﻌﺮﻓﺖ و ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﯽ ﻛﺎﻣﻞ اﻣﺮاﻟ ّﻠﻪ‪ ،‬ﻋﺸﻖ و ﻣﺤﺒﺖ ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟ ّﻠﻪ‬
> ‫)ص‪.(۹۹‬‬
> ‫ﺑﺎ دﻗﺖ در اﻳﻦ ﻓﻬﺮﺳﺖ ﻣﻌﻠﻮم ﻣﯽﺷﻮد ﻛﻪ ﺗﺮﺑﻴﺖ روﺣﺎﻧﯽ ﻳﺎ دﻳﻨﯽ ﻛﻪ ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ اﻣﺮ‬
> ‫ﻣﺒﺎرك اﺳﺖ ﺗﻨﻬﺎ ﺗﺮﺑﻴﺖ اﺧﻼﻗﯽ را ﺷﺎﻣﻞ ﻧﻤﯽﺷﻮد‪ ،‬ﺑﻠﻜﻪ ﻋﻼوه ﺑﺮ آن دو ﺟﻨﺒﮥ‬
> ‫ﻣﺤﺒﺖ و ﻣﻌﺮﻓﺖ دارد‪ ،‬ﻳﻌﻨﯽ ﻫﻢ ﻋﻘﻞ و ﻫﻢ ﻋﻮاﻃﻒ اﻃﻔﺎل را ﺑﺎﻳﺪ در ﺟﻬﺖ اﻳﻤﺎن‬
> ‫ﺑﻪ دﻳﺎﻧﺖ ﺑﻬﺎﺋﯽ ﭘﺮورش داد‪ ،‬ﭼﻨﺎﻧﻜﻪ ﺣﻀﺮت وﻟﯽاﻣﺮاﻟ ّﻠﻪ ﺧﻄﺎب ﺑﻪ ﻳﻚ ﺧﺎﻧﻢ ﺑﻬﺎﺋﯽ‬
> ‫ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪" :‬ﻳﻘﻴﻦ اﺳﺖ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻳﻚ ﻣﺎدر ﺑﻬﺎﺋﯽ ﻣﺴﺌﻮﻟﻴﺖ ﻣﻘﺪس و ﺳﻨﮕﻴﻨﯽ ﺑﺮای‬
> ‫رﺷﺪ و ﻧﻤﻮ روﺣﺎﻧﯽ آﻧﺎن در اﻣﺮ اﻟﻬﯽ ﻣﺘﻮﺟﻪ ﺷﻤﺎﺳﺖ و از اﻳﻦ ﺗﺎرﻳﺦ ﺑﺎﻳﺪ ﺳﻌﯽ ﺑﻠﻴﻎ‬
> ‫ﻣﺒﺬول دارﻳﺪ ﻛﻪ در ﻗﻠﻮب اﻳﺸﺎن ﻋﺸﻖ و ﻣﺤ ّﺒﺖ ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟ ّﻠﻪ را اﻟﻘﺎء ﻧﻤﺎﻳﻴﺪ و‬
> ‫آﻧﺎن را ﺑﺮای ﻋﺮﻓﺎن و ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﯽ ﻛﺎﻣﻞ ﻣﻘﺎم ﻣﻘﺪس ﻫﻨﮕﺎﻣﯽ ﻛﻪ اﺳﺘﻌﺪاد و ﻣﻮﻗﻌﻴﺖ‬
> ‫ﺳﻨﻴﺸﺎن ﺗﺤﻘﻖ اﻳﻦ اﻣﺮ را اﻗﺘﻀﺎء ﻧﻤﺎﻳﺪ ﻣﺴﺘﻌﺪ و آﻣﺎده ﺳﺎزﻳﺪ‪) ".‬ﻫﻤﺎن‪ ،‬ص‪ (۹۹‬اﻣﺎ‬
> ‫ﭼﺮا ﭼﻨﻴﻦ اﺳﺖ؟‬
> 
> ‫دﻻﺋﻞ آن‬
> ‫ﺑﺮ اﺳﺎس ﺑﻴﺎﻧﺎت ﻣﺒﺎرﻛﮥ ﻣﻨﺪرﺟﻪ در ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ ﺗﺮﺑﻴﺖ ﻣﯽﺗﻮان دﻻﺋﻞ ذﻳﻞ را ﺑﺮای‬
> ‫ﻟﺰوم ﺗﺮﺑﻴﺖ دﻳﻨﯽ اﻃﻔﺎل ذﻛﺮ ﻛﺮد‪:‬‬
> 
> ‫‪249‬‬
> ‫ﺣﻔﻆ اﺳﺘﻘﻼل اﻃﻔﺎل در ﺗﺤﺮّي ﺣﻘﻴﻘﺖ و ﺗﺮﺑﻴﺖ ﺑﻬﺎﺋﻲ‬                      ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫‪ –۱‬اﻟﻘﺎء ﺧﺸﻴﺔاﻟﻠّﻪ و ﻣﺤﺒﺔاﻟﻠّﻪ در ﻗﻠﻮب اﻃﻔﺎل ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر اﻃﺎﻋﺖ از واﻟﺪﻳﻦ و‬
> ‫ﻋﻤﻞ ﺑﻪ اواﻣﺮ و ﭘﺮﻫﻴﺰ از ﻣﻨﺎﻫﯽ‪ .‬ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟ ّﻠﻪ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪" :‬آﺑﺎء ﺑﺎﻳﺪ در دﻳﻦ‬
> ‫اﺑﻨﺎء و اﺗﻘﺎن آن ﺟﻬﺪ ﺑﻠﻴﻎ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ ﭼﻪ ﻫﺮ ﻓﺮزﻧﺪی از دﻳﻦ اﻟﻬﯽ ﺧﺎرج ﺷﻮد اﻟﺒﺘﻪ ﺑﻪ‬
> ‫رﺿﺎی واﻟﺪﻳﻦ و ﺣﻖ ﺟﻞ ﺟﻼﻟﻪ ﻋﻤﻞ ﻧﻨﻤﺎﻳﺪ‪ .‬ﺟﻤﻴﻊ اﻋﻤﺎل ﺣﺴﻨﻪ ﺑﻪ ﻧﻮر اﻳﻤﺎن‬
> ‫ﻇﺎﻫﺮ و ﻣﺸﻬﻮد و در ﻓﻘﺪان اﻳﻦ ﻋﻄﻴﮥ ﻛﺒﺮﱝ از ﻫﻴﭻ ﻣﻨﻜﺮی اﺟﺘﻨﺎب ﻧﻜﻨﺪ و ﺑﻪ ﻫﻴﭻ‬
> ‫ﻣﻌﺮوﻓﯽ اﻗﺒﺎل ﻧﻨﻤﺎﻳﺪ‪) ".‬ﻫﻤﺎن‪ ،‬ص‪ (۱۱‬و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪" :‬آﻧﭽﻪ از ﺑﺮای اﻃﻔﺎل‬
> ‫در ﻣﻘﺎم اول و رﺗﺒﮥ اوﻟﻴﻪ واﺟﺐ و ﻻزم اﺳﺖ ﺗﻌﻠﻴﻢ ﻛﻠﻤﮥ ﺗﻮﺣﻴﺪ و ﺷﺮاﻳﻊ اﻟﻬﻴﻪ اﺳﺖ‬
> ‫ﭼﻪ ﻛﻪ ﻣﻦ دون آن ﺧﺸﻴﺔاﻟ ّﻠﻪ ﺣﺎﺻﻞ ﻧﻤﯽﺷﻮد و در ﻓﻘﺪان آن ﺻﺪ ﻫﺰار اﻋﻤﺎل‬
> ‫ﻣﻜﺮوﻫﮥ ﻏﻴﺮﻣﻌﺮوﻓﻪ و اﻗﻮال ﻏﻴﺮﻃﻴﺒﻪ ﻇﺎﻫﺮ ﻣﯽﮔﺮدد ‪ ...‬آﺑﺎء ﺑﺎﻳﺪ ﻛﻤﺎل ﺳﻌﯽ را در‬
> ‫ﺗﺪﻳّﻦ اوﻻد ﻣﺒﺬول دارﻧﺪ ﭼﻪ اﮔﺮ اوﻻد ﺑﻪ اﻳﻦ ﻃﺮاز اول ﻓﺎﺋﺰ ﻧﮕﺮدد از اﻃﺎﻋﺖ اﺑﻮﻳﻦ‬
> ‫ﻛﻪ در ﻣﻘﺎﻣﯽ اﻃﺎﻋﺔاﻟ ّﻠﻪ اﺳﺖ ﻏﺎﻓﻞ ﮔﺮدد‪ .‬دﻳﮕﺮ ﭼﻨﻴﻦ اوﻻد ﻣﺒﺎﻻت ﻧﺪاﺷﺘﻪ و‬
> ‫ﻞ ِﺑ َﺎﻫﻮاﺋِﻪ ﻣﺎﻳَﺸﺎء" )ﻫﻤﺎن‪ ،‬ص‪(۱۲‬‬
> ‫ﻧﺪارد‪َ .‬ﻳﻔﻌَ ُ‬
> ‫ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ اﻳﻦ ﺑﻴﺎﻧﺎت ﻣﺒﺎرﻛﻪ ﻣﻌﻠﻮم ﻣﯽﺷﻮد ﻛﻪ ﺑﻪ اﻋﺘﻘﺎد ﺑﻬﺎﺋﯽ ﺗﺮﺑﻴﺖ اﺧﻼﻗﯽ‬
> ‫ﺑﺪون ﻋﻨﺼﺮ دﻳﻦ و ﺧﺸﻴﺔاﻟ ّﻠﻪ ﻛﺎﻣﻞ ﻧﻤﯽﮔﺮدد‪ .‬ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء در ﺗﻮﺿﻴﺢ اﻳﻦ‬
> ‫ﻣﻮﺿﻮع ﭼﻨﻴﻦ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪" :‬ﺑﻌﻀﯽ ﻧﻔﻮس ﭼﻨﺎن ﮔﻤﺎن ﻛﻨﻨﺪ ﻛﻪ ﻧﺎﻣﻮس ﻃﺒﻴﻌﯽ اﻧﺴﺎن‬
> ‫ﻣﺎﻧﻊ ارﺗﻜﺎب اﻋﻤﺎل ﻗﺒﻴﺤﻪ و ﺿﺎﺑﻂ ﻛﻤﺎﻻت ﻣﻌﻨﻮﻳﻪ و ﺻﻮرﻳﻪ اﺳﺖ‪ ،‬ﻳﻌﻨﯽ ﺷﺨﺼﯽ‬
> ‫ﻛﻪ ﻣﺘﺼﻒ ﺑﻪ ﺧﺮد ﻃﺒﻴﻌﯽ و ﻏﻴﺮت ﻓﻄﺮﻳﻪ و ﺣﻤﻴﺖ ذاﺗﻴﻪ اﺳﺖ ﺑﺪون ﻣﻼﺣﻈﮥ‬
> ‫ﻋﻘﻮﺑﺎت ﺷﺪﻳﺪۀ ﻣﺮﺗﺒﻪ ﺑﺮ اﻋﻤﺎل ﺷﺮﻳﻪ و ﻣﺜﻮﺑﺎت ﻋﻈﻴﻤﮥ اﻓﻌﺎل ﺧﻴﺮﻳﻪ ﺑﺮی از اﺿﺮار‬
> ‫ﻋﺒﺎد و ﺣﺮﻳﺺ ﺑﺮ اﻋﻤﺎل ﺧﻴﺮﻳﻪ اﺳﺖ‪ .‬اوﻻً آﻧﻜﻪ در ﺗﻮارﻳﺦ ﻋﻤﻮﻣﻴﻪ دﻗﺖ ﻧﻤﺎﻳﻴﻢ‬
> ‫واﺿﺢ و ﻣﺒﺮﻫﻦ ﺷﻮد ﻛﻪ ﻧﺎﻣﻮس ﻃﺒﻴﻌﯽ از ﻓﻴﻮﺿﺎت ﺗﻌﺎﻟﻴﻢ اﻧﺒﻴﺎی اﻟﻬﯽ اﺳﺖ و‬
> ‫ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻣﻼﺣﻈﻪ ﻣﯽﻧﻤﺎﻳﻴﻢ ﻛﻪ از اﻃﻔﺎل در ﺻﻐﺮ ﺳﻦ آﺛﺎر ﺗﻌﺪی و ﺗﺠﺎوز ﻇﺎﻫﺮ و‬
> ‫اﮔﺮ از ﺗﺮﺑﻴﺖ ﻣﺮﺑﯽ ﻣﺤﺮوم ﻣﺎﻧﺪ آﻧﺎً ﻓﺂﻧﺎً ﺷﻴﻢ ﻏﻴﺮﻣﺮﺿﻴﻪاش ﺗﺰاﻳﺪ ﻳﺎﺑﺪ‪ .‬ﭘﺲ ﻣﻌﻠﻮم‬
> ‫ﺷﺪ ﻛﻪ ﻇﻬﻮر ﻧﺎﻣﻮس ﻃﺒﻴﻌﯽ ﻧﻴﺰ از ﻧﺘﺎﻳﺞ ﺗﻌﻠﻴﻢ اﺳﺖ و ﺛﺎﻧﻴﺎً آﻧﻜﻪ ﺑﺮ ﻓﺮض ﺗﺼﻮر‬
> ‫اﻳﻨﻜﻪ ﺧﺮد ﻃﺒﻴﻌﯽ و ﻧﺎﻣﻮس ﻓﻄﺮی ﻣﺎﻧﻊ ﺷﺮ و ﻣﺪل ﺑﺮ ﺧﻴﺮ اﺳﺖ اﻳﻦ ﻣﻌﻠﻮم و واﺿﺢ‬
> ‫اﺳﺖ ﻛﻪ ﻫﻤﭽﻮ ﻧﻔﻮس ﭼﻮن اﻛﺴﻴﺮ اﻋﻈﻢ اﺳﺖ ﭼﻪ ﻛﻪ اﻳﻦ ادﻋﺎ ﺑﻪ ﻗﻮل ﺗﻤﺎم ﻧﺸﻮد‬
> ‫ﺑﻠﻜﻪ ﻋﻤﻞ ﻻزم‪ .‬ﺣﺎل ﭼﻪ اﻣﺮی در وﺟﻮد ﺟﻤﻬﻮر را ﺑﺮ ﻧﻴﺎت ﺣﺴﻨﻪ و اﻋﻤﺎل ﺻﺎﻟﺤﻪ‬
> ‫ﻣﻠﺠﺄ و ﻣﻀﻄﺮ ﻣﯽﻧﻤﺎﻳﺪ و از اﻳﻦ ﮔﺬﺷﺘﻪ آن ﺷﺨﺼﻲ ﻛﻪ ﻣﺼﺪر ﻧﺎﻣﻮس ﻃﺒﻴﻌﯽ اﺳﺖ‬
> 
> ‫‪250‬‬
> ‫ﺣﻔﻆ اﺳﺘﻘﻼل اﻃﻔﺎل در ﺗﺤﺮّي ﺣﻘﻴﻘﺖ و ﺗﺮﺑﻴﺖ ﺑﻬﺎﺋﻲ‬               ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫اﮔﺮ ﻣﻈﻬﺮ ﺧﺸﻴﺔاﻟ ّﻠﻪ ﮔﺮدد اﻟﺒﺘﻪ در ﻧﻮاﻳﺎی ﺧﻴﺮﻳﻪاش ﺛﺎﺑﺖﺗﺮ و راﺳﺦﺗﺮ ﮔﺮدد‪".‬‬
> ‫)ﻫﻤﺎن‪ ،‬ص‪(۲۵‬‬
> ‫ﻫﺪف دﻳﮕﺮ ﺗﺮﺑﻴﺖ ﺑﻬﺎﺋﯽ اﻟﻘﺎء ﻣﺤﺒﺖاﻟ ّﻠﻪ در ﻗﻠﻮب اﻃﻔﺎل اﺳﺖ‪ .‬ﺣﻀﺮت‬
> ‫ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء در ﺑﺎرۀ اﻳﻦ ﻫﺪف ﺗﺮﺑﻴﺖ ﺑﻬﺎﺋﯽ ﭼﻨﻴﻦ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪" :‬ﺑﺎﻳﺪ از ﺑﺪاﻳﺖ اﻃﻔﺎل‬
> ‫را ﺑﻪ ﺗﺮﺑﻴﺖ اﻟﻬﯽ ﭘﺮورش داد و ﻫﻤﻮاره ﺑﻪ ذﻛﺮ ﺣﻖ ﻣﺘﺬﻛﺮ ﻧﻤﻮد ﺗﺎ ﻣﺤﺒﺖاﻟ ّﻠﻪ در‬
> ‫ﻃﻴﻨﺖ آﻧﺎن ﺛﺒﻮت و ﻗﺮار ﻳﺎﺑﺪ و ﺑﺎ ﺷﻴﺮ اﻣﺘﺰاج ﻧﻤﺎﻳﺪ‪) ".‬ﻫﻤﺎن‪ ،‬ص‪(۳۹‬‬
> ‫ﺣﻀﺮت وﻟﯽاﻣﺮاﻟ ّﻠﻪ ﻧﻴﺰ در اﻳﻦ ﺑﺎره ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪" :‬ﻧﻔﻮس اﻧﺴﺎﻧﯽ ﺑﺮای ﺣﻔﻆ اﻧﺘﻈﺎم‬
> ‫در رﻓﺘﺎر و ﻛﺮدار ﺧﻮﻳﺶ اﻛﺜﺮ ﺑﻪ ﺧﺸﻴﺔاﻟ ّﻠﻪ ﻧﻴﺎزﻣﻨﺪﻧﺪ ﻣﮕﺮ ﻣﻌﺪودی ﻗﻠﻴﻞ ﻛﻪ ﺻﺎﺣﺐ‬
> ‫ﺗﺮﻗﻴﺎت روﺣﯽ ﻋﻈﻴﻢ ﺑﻮده و ﺻﺮﻓ ًﺎ ﻋﺸﻖ و ﻣﺤﺒﺖ ﻳﺰداﻧﯽ ﻣﺤﺮك اﻋﻤﺎل و اﻓﻌﺎل‬
> ‫اﻳﺸﺎن اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻴﻢ ﻣﺠﺎزات و ﺧﻮف از ﻋﻘﻮﺑﺖ اﻟﻬﯽ در ﺻﻮرت ارﺗﻜﺎب ﻣﻌﺎﺻﯽ‬
> ‫ﺑﺮای ﺗﺜﺒﻴﺖ اﻗﺪام ﻧﻔﻮس در ﺻﺮاط ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ ﻻزم و ﺿﺮوری اﺳﺖ‪) ".‬ﻫﻤﺎن‪ ،‬ص‪(۱۰۹‬‬
> ‫‪ –۲‬ﻣﺤﺎﻓﻈﺖ در ﺑﺮاﺑﺮ ﻓﺴﺎد اﺧﻼق ﻋﻤﻮﻣﯽ و ﻣﺼﻮﻧﻴﺖ از اﻣﺘﺤﺎﻧﺎت‪.‬‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪" :‬در آﻳﻨﺪه اﺧﻼق ﻋﻤﻮﻣﯽ ﺑﺴﻴﺎر ﻓﺎﺳﺪ ﮔﺮدد‪ .‬ﺑﺎﻳﺪ‬
> ‫اﻃﻔﺎل را ﺗﺮﺑﻴﺖ ﺑﻬﺎﺋﯽ ﻧﻤﻮد ﺗﺎ ﺳﻌﺎدت دو ﺟﻬﺎن ﻳﺎﺑﻨﺪ و اﻻ در زﺣﻤﺖ و ﻣﺸﻘﺎت‬
> ‫اﻓﺘﻨﺪ زﻳﺮا ﺳﻌﺎدت ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﺑﻪ اﺧﻼق رﺣﻤﺎﻧﯽ اﺳﺖ‪) ".‬ﻫﻤﺎن‪ ،‬ص‪ (۳۹‬و ﻧﻴﺰ‬
> ‫ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪" :‬اﻃﻔﺎل را ﺑﺎﻳﺪ از ﺻﻐﺮ ﺳﻦ ﺑﻬﺎﺋﯽ روﺣﺎﻧﯽ رﺑﺎﻧﯽ ﺗﺮﺑﻴﺖ ﻛﺮد‪ .‬اﮔﺮ‬
> ‫ﭼﻨﻴﻦ ﺗﺮﺑﻴﺖ ﺷﻮﻧﺪ از ﻫﺮ اﻣﺘﺤﺎﻧﯽ ﻣﺤﻔﻮظ و ﻣﺼﻮن ﻣﺎﻧﻨﺪ‪) ".‬ﻫﻤﺎن‪ ،‬ص‪(۵۲‬‬
> ‫ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ اﻳﻦ ﺑﻴﺎﻧﺎت ﻣﺒﺎرك ﻣﻌﻠﻮم ﻣﯽﺷﻮد ﻛﻪ ﻛﻮدﻛﺎن ﺗﺤﺖ ﺗﺄﺛﻴﺮ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﻗﺮار‬
> ‫دارﻧﺪ‪ .‬اﮔﺮ ﺑﻪ آﻧﺎن دﻳﻦ و اﺧﻼق ﺣﺴﻨﻪ آﻣﻮﺧﺘﻪ ﻧﺸﻮد‪ ،‬ﺑﯽدﻳﻨﯽ و اﺧﻼق ﺳﻮء را از‬
> ‫ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺧﻮاﻫﻨﺪ آﻣﻮﺧﺖ‪ .‬ﭘﺲ ﺗﺮﺑﻴﺖ ﺑﻬﺎﺋﯽ ﻫﻤﭽﻮن ﭘﺎدزﻫﺮی ﺑﺮای ﻣﻘﺎﺑﻠﻪ ﺑﺎ ﺳﻤﻮم‬
> ‫ﺟﺎﻣﻌﻪ ﻻزم اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫اﻛﻨﻮن ﻛﻪ آﺷﻨﺎﻳﯽ ﻣﺨﺘﺼﺮی ﺑﺎ دﻳﺪﮔﺎه ﺑﻬﺎﺋﯽ در ﻣﻮرد ﺗﺮﺑﻴﺖ دﻳﻨﯽ ﺣﺎﺻﻞ ﺷﺪ‪ ،‬وﻗﺖ‬
> ‫آن اﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﻔﻬﻮم ﺗﺤﺮی ﺣﻘﻴﻘﺖ ﻧﻴﺰ از اﻳﻦ دﻳﺪﮔﺎه ﻣﻄﺮح ﮔﺮدد ﺗﺎ ﺑﻌﺪ از آن ﺑﺘﻮان‬
> ‫در ﻣﻮرد اﻣﻜﺎن ﺗﻠﻔﻴﻖ اﻳﻦ دو ﺗﻌﻠﻴﻢ ﻣﺒﺎرك در ﻋﻤﻞ ﺑﻬﺘﺮ ﻗﻀﺎوت ﻛﺮد‪.‬‬
> 
> ‫‪251‬‬
> ‫ﺣﻔﻆ اﺳﺘﻘﻼل اﻃﻔﺎل در ﺗﺤﺮّي ﺣﻘﻴﻘﺖ و ﺗﺮﺑﻴﺖ ﺑﻬﺎﺋﻲ‬                 ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺗﺤﺮی ﺣﻘﻴﻘﺖ‬
> ‫ﻟﺰوم ﺗﺤﺮی ﺣﻘﻴﻘﺖ‬
> ‫ﻫﺪف اﺻﻠﯽ از ﺗﺤﺮی ﺣﻘﻴﻘﺖ وﺣﺪت ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ اﺳﺖ‪ ،‬ﭼﻨﺎﻧﻜﻪ ﺣﻀﺮت‬
> ‫ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪" :‬اﮔﺮ اﻳﻦ اﻣﻢ ﻣﺨﺘﻠﻔﻪ ﺗﺤﺮی ﺣﻘﻴﻘﺖ ﻛﻨﻨﺪ ﻻﺑﺪ ﺑﺮ اﻳﻦ اﺳﺖ‬
> ‫ﻛﻪ ﺑﺮ ﺣﻘﻴﻘﺖ ﭘﯽ ﺑﺮﻧﺪ و ﭼﻮن ﺣﻘﻴﻘﺖ را ﻳﺎﻓﺘﻨﺪ ﺟﻤﻴﻊ ﻣﻠﻞ ﻳﻚ ﻣﻠﺖ ﮔﺮدﻧﺪ اﻣﺎ‬
> ‫ﻣﺎدام ﻣﺘﻤﺴﻚ ﺑﻪ ﺗﻘﺎﻟﻴﺪﻧﺪ و از ﺣﻘﻴﻘﺖ ﻣﺤﺮوم و اﻳﻦ ﺗﻘﺎﻟﻴﺪ ﻣﺨﺘﻠﻒ اﺳﺖ ﻟﻬﺬا‬
> ‫ﻧﺰاع و ﺟﺪال در ﻣﻴﺎن اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﻐﺾ و ﻋﺪاوت ﺑﻴﻦ ﻣﻠﻞ ﺷﺪﻳﺪ اﺳﺖ‪ .‬اﻣﺎ اﮔﺮ ﺗﺤﺮی‬
> ‫ﺣﻘﻴﻘﺖ ﺑﻜﻨﻨﺪ اﺑﺪاً ﻋﺪاوﺗﯽ ﻧﻤﺎﻧﺪ‪ ،‬ﺑﻐﻀﯽ ﻧﻤﺎﻧﺪ‪ ،‬ﺟﻨﮓ و ﺟﺪاﻟﯽ ﻧﻤﺎﻧﺪ‪ ،‬ﺑﺎ‬
> ‫ﻳﻜﺪﻳﮕﺮ ﻧﻬﺎﻳﺖ اﻟﺘﻴﺎم را ﺣﺎﺻﻞ ﻛﻨﻨﺪ‪) ".‬ﭘﻴﺎم ﻣﻠﻜﻮت‪ ،‬ﺻﺺ‪(۱۱-۱۰‬‬
> ‫و ﻧﻴﺰ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪" :‬ﺟﻤﻴﻊ ﻣﻠﻞ ﺑﻪ ﺗﻘﺎﻟﻴﺪی ﻋﺎﻣﻴﺎﻧﻪ ﺗﺸﺒّﺚ ﻧﻤﻮدهاﻧﺪ و از اﻳﻦ ﺟﻬﺖ ﺑﺎ‬
> ‫ﻳﻜﺪﻳﮕﺮ در ﻧﻬﺎﻳﺖ اﺧﺘﻼف و ﻏﺎﻳﺖ ﻧﺰاع و ﺟﺪاﻟﻨﺪ اﻣﺎ ﻇﻬﻮر ﺣﻘﻴﻘﺖ ﻛﺎﺷﻒ اﻳﻦ‬
> ‫ﻇﻠﻤﺎت اﺳﺖ و ﺳﺒﺐ وﺣﺪت اﻋﺘﻘﺎد زﻳﺮا ﺣﻘﻴﻘﺖ ﺗﻌﺪد ﻗﺒﻮل ﻧﻜﻨﺪ‪) ".‬ﻫﻤﺎن‪،‬‬
> ‫ص‪(۱۱‬‬
> ‫ﭘﺲ ﺗﺤﺮی ﺣﻘﻴﻘﺖ از ﻃﺮﻳﻖ وﺣﺪت اﻋﺘﻘﺎد ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ وﺣﺪت ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﻣﯽﺷﻮد‪.‬‬
> ‫ﺑﺮ اﺳﺎس ﭼﻨﻴﻦ ﺑﻴﺎﻧﺎت ﻣﺒﺎرﻛﻪای ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ اﻳﻦ ﺗﺼﻮر ﺣﺎﺻﻞ ﺷﻮد ﻛﻪ ﺗﺤﺮی‬
> ‫ﺣﻘﻴﻘﺖ وﻇﻴﻔﮥ اﻓﺮاد ﻏﻴﺮﺑﻬﺎﺋﯽ اﺳﺖ‪ ،‬ﻧﻪ ﺑﻬﺎﺋﯽ‪ ،‬زﻳﺮا ﺑﻬﺎﺋﻴﺎن ﺣﻘﻴﻘﺖ را در اﺧﺘﻴﺎر‬
> ‫دارﻧﺪ و ﻻزم ﻧﻴﺴﺖ در ﺟﺴﺘﺠﻮی آن ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬اﮔﺮﭼﻪ ﺑﻄﻼن اﻳﻦ ﺗﺼﻮر ﺑﺪﻳﻬﯽ اﺳﺖ‬
> ‫)زﻳﺮا ﺗﻌﺎﻟﻴﻢ ﻫﺮ دﻳﻨﯽ را در درﺟﮥ اول ﭘﻴﺮوان آﻧﻨﺪ ﻛﻪ ﺑﺎﻳﺪ اﺟﺮا ﻛﻨﻨﺪ‪ ،‬ﻧﻪ ﻛﺴﺎﻧﯽ ﻛﻪ‬
> ‫آن را ﻧﭙﺬﻳﺮﻓﺘﻪاﻧﺪ( ﺑﺮای رﻓﻊ ﻫﺮ ﮔﻮﻧﻪ ﺷﺒﻬﻪای اﻳﻦ ﻣﻮﺿﻮع در اﻳﻦ ﻗﺴﻤﺖ ﻣﻮرد‬
> ‫ﺑﺮرﺳﯽ ﻣﺨﺘﺼﺮ ﻗﺮار ﻣﯽﮔﻴﺮد‪.‬‬
> ‫ﺣﻀﺮت وﻟﯽاﻣﺮاﻟ ّﻠﻪ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪" :‬ﭼﻮن ﻃﻔﻞ ﺑﻪ ﻣﺮﺣﻠﮥ ﺑﻠﻮغ واﺻﻞ ﮔﺮدد ﺑﺎﻳﺪ آزادی‬
> ‫ﻛﺎﻣﻞ ﺑﻪ وی اﻋﻄﺎء ﺷﻮد ﺗﺎ دﻳﺎﻧﺖ ﺧﻮﻳﺶ را ﺑﺪون ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ آﻣﺎل و اﺣﺴﺎﺳﺎت‬
> ‫واﻟﺪﻳﻦ اﺧﺘﻴﺎر ﻧﻤﺎﻳﺪ‪) ".‬ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ ﺗﺮﺑﻴﺖ‪ ،‬ص‪ (۱۰۶‬ﭘﺲ اﻃﻔﺎل ﺑﻬﺎﺋﯽ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﺤﺮی‬
> ‫ﺣﻘﻴﻘﺖ ﻛﻨﻨﺪ و ﻣﯽﺗﻮاﻧﻨﺪ ﻫﺮ دﻳﻨﯽ را ﻛﻪ ﻣﺎﻳﻠﻨﺪ اﻧﺘﺨﺎب ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ‪.‬‬
> ‫ﻧﻜﺘﮥ ﻣﻬﻢ دﻳﮕﺮ آن اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﻬﺎﺋﻴﺎن ﻧﺒﺎﻳﺪ ﺗﺼﻮر ﻛﻨﻨﺪ ﻛﻪ ﺣﻘﻴﻘﺖ را درﻳﺎﻓﺘﻪاﻧﺪ‪ ،‬زﻳﺮا‬
> ‫ﻫﺮ ﻛﺪام ﺑﺮداﺷﺘﯽ ﻣﺤﺪود از اﻣﺮ اﻟﻬﯽ دارﻧﺪ‪ ،‬ﭼﻨﺎﻧﻜﻪ ﺑﻴﺖاﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪:‬‬
> ‫"ﺑﺪﻳﻬﯽ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻛﺴﯽ ﻧﻤﯽﺗﻮاﻧﺪ ادﻋﺎ ﻧﻤﺎﻳﺪ ﻛﻪ اﻳﻦ ﻇﻬﻮر اﻋﺰ اﻋﻠﲐ را ﺑﺘﻤﺎﻣﻬﺎ و‬
> 
> ‫‪252‬‬
> ‫ﺣﻔﻆ اﺳﺘﻘﻼل اﻃﻔﺎل در ﺗﺤﺮّي ﺣﻘﻴﻘﺖ و ﺗﺮﺑﻴﺖ ﺑﻬﺎﺋﻲ‬                   ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫اﻛﻤﻠﻬﺎ ادراك ﻧﻤﻮده اﺳﺖ‪) ".‬ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ ﺗﺤﻘﻴﻖ و ﺗﺘﺒﻊ‪ ،‬ش‪ (۶۳‬ﺑﺮداﺷﺖ ﻫﺮ ﻓﺮد از‬
> ‫ﺗﻌﺎﻟﻴﻢ ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﻣﺤﺪود اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﻠﻜﻪ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ اﺷﺘﺒﺎه ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬زﻳﺮا ﺑﻪ ﻓﺮﻣﻮدۀ‬
> ‫ﺑﻴﺖاﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ "ﻓﻬﻢ اﻧﺴﺎن ﻣﺤﺪود اﺳﺖ و ﻫﺮﺟﺎ ﻣﺤﺪودﻳﺖ ﺑﺎﺷﺪ اﻣﻜﺎن ﺧﻄﺎ‬
> ‫ﻫﺴﺖ‪) ".‬ﻫﻤﺎن‪ ،‬ﺷﻤﺎرۀ ‪ (۴۸‬ﭘﺲ ﻫﺮ ﻓﺮد ﺑﻬﺎﺋﯽ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻜﻮﺷﺪ ﻛﻪ ﻫﻤﻮاره درك ﺧﻮد‬
> ‫را از اﻣﺮ ﻣﺒﺎرك اﺻﻼح ﻛﻨﺪ و وﺳﻌﺖ ﺑﺨﺸﺪ‪ .‬ﺣﻀﺮت وﻟﯽاﻣﺮاﻟ ّﻠﻪ در اﻳﻦ ﺑﺎره‬
> ‫ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪" :‬اﻳﻦ ﺗﻌﺎﻟﻴﻢ ﺑﻤﺜﺎﺑﻪ ﻋﺎﻟﻢ ﻧﻮﻳﻨﯽ از اﻓﻜﺎر و ﺣﻘﺎﻳﻖ ﺷﮕﻔﺖاﻧﮕﻴﺰ اﺳﺖ ﻛﻪ‬
> ‫ﺣﺎل آﻏﺎز ﻇﻬﻮر و ﺑﺮوز و اﺳﺘﻔﺎده از ﻣﺰاﻳﺎی آن اﺳﺖ‪ .‬ﭼﻮن ﺑﻪ اﻳﻦ اﺻﻞ ﺗﻮﺟّﻪ‬
> ‫ﻧﻤﺎﻳﻴﻢ ﻛﻪ ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ اﺣﻜﺎم و ﺗﻌﺎﻟﻴﻢ ﺧﻮﻳﺶ را ﺑﺮای ﻣﺪت اﻟﻒ ﺳﻨﻪ ﻣﻘﺮر‬
> ‫ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ ﺑﻪ ﺧﻮﺑﯽ درك ﺧﻮاﻫﻴﻢ ﻧﻤﻮد ﻛﻪ ﻫﺮ ﻧﺴﻞ ﻧﻮﻳﻨﯽ از آﺛﺎر و ﺑﻴﺎﻧﺎت ﻣﺒﺎرﻛﻪ‬
> ‫ﺣﻘﻴﻘﺖ و ﻣﻔﻬﻮﻣﯽ ﺑﻪ دﺳﺖ ﺧﻮاﻫﺪ آورد ﻛﻪ از آﻧﭽﻪ ﻧﺴﻠﻬﺎی ﮔﺬﺷﺘﻪ ادراك‬
> ‫ﻧﻤﻮدهاﻧﺪ ﺑﻪ ﻣﺮاﺗﺐ وﺳﻴﻊﺗﺮ و ﻋﻈﻴﻢﺗﺮ اﺳﺖ‪) ".‬ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ ﺗﺮﺑﻴﺖ‪ ،‬ص‪(۱۰۸‬‬
> ‫در اﻳﻨﺠﺎ ﻣﯽﺗﻮان ﺑﻪ ﺗﺄﺛﻴﺮ ﺗﺤﺮی ﺣﻘﻴﻘﺖ در ﺗﺒﻠﻴﻎ اﻣﺮاﻟ ّﻠﻪ ﻫﻢ اﺷﺎره ﻛﺮد‪ ،‬زﻳﺮا‬
> ‫ﺣﻀﺮت وﻟﯽاﻣﺮاﻟ ّﻠﻪ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪" :‬ﻣﺎ ﺷﺪﻳﺪاً ﻃﺎﻟﺐ ﻧﺤﻮۀ ﺗﻔﻜﺮی ﻋﻤﻴﻖ و ﻣﻌﻘﻮل‬
> ‫ﻫﺴﺘﻴﻢ ﻛﻪ ﺛﻤﺮۀ ذﻫﻨﯽ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻧﺤﻮی ﻋﻠﻤﯽ ﺟﻬﺖ و ﭘﺮورش ﻳﺎﻓﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
> ‫ﻫﻨﮕﺎﻣﯽ ﻛﻪ اﻳﻦ ﻧﻴﺮوﻫﺎی ﻋﻘﻼﻧﯽ ﺑﺎ اﻳﻤﺎن ﻋﻤﻴﻖ رﺑﻂ ﻳﺎﺑﺪ اﺳﺘﻌﺪادی ﺷﺪﻳﺪ در‬
> ‫ﺗﺒﻠﻴﻎ ﺣﺎﺻﻞ ﮔﺮدد‪) ".‬ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ ﺗﺤﻘﻴﻖ و ﺗﺘﺒﻊ‪ ،‬ش‪(۵۰‬‬
> ‫ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪" :‬اﮔﺮ اﺣﺒّﺎء ﺑﺨﻮاﻫﻨﺪ واﻗﻌ ًﺎ در ﺗﺒﻠﻴﻎ اﻣﺮاﻟ ّﻠﻪ ﺗﻮﻓﻴﻖ ﻳﺎﺑﻨﺪ ﺑﺎﻳﺪ‬
> ‫ﺑﺴﻴﺎر ﻣﻄﻠﻊ ﺑﻮده ﻗﺎدر ﺑﻪ ﺑﺤﺚ و ﻣﺸﻮرت ﻋﺎﻟﻤﺎﻧﻪ و ﻋﺎﻗﻼﻧﻪ در ﻣﻮرد وﺿﻊ ﻛﻨﻮﻧﯽ‬
> ‫ﻋﺎﻟﻢ و ﻣﺸﺎﻛﻞ آن ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬ﻣﺎ ﻧﻴﺎزﻣﻨﺪ ﻣﺤﻘﻘﻴﻦ ﺑﻬﺎﺋﯽ ﻫﺴﺘﻴﻢ ﻛﻪ ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﺣﻘﻴﻘﺘ ًﺎ از‬
> ‫ﺗﻌﺎﻟﻴﻢ اﻟﻬﯽ اﻃّﻼع ﻛﺎﻣﻞ ﻳﺎﺑﻨﺪ‪ ،‬ﺑﻠﻜﻪ دارای ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ و ﻣﻌﺮﻓﺖ ﻛﺎﻓﯽ و واﻓﯽ ﺑﻮده‬
> ‫ﻗﺎدر ﺑﻪ رﺑﻂ ﺗﻌﺎﻟﻴﻢ ﻣﻘﺪﺳﮥ ﺑﻬﺎﺋﯽ ﺑﻪ اﻓﻜﺎر ﺟﺎری رﻫﺒﺮان ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪) ".‬ﻫﻤﺎن‪،‬‬
> ‫ش‪(۳۴‬‬
> ‫ﭘﺲ ﺗﺤﺮی ﺣﻘﻴﻘﺖ ﻫﻢ ﻧﺘﺎﻳﺞ ﻓﺮدی دارد و ﻫﻢ ﻧﺘﺎﻳﺞ اﺟﺘﻤﺎﻋﯽ‪ ،‬ﻫﻢ ﺑﻪ ﺗﻜﺎﻣﻞ ﺧﻮد‬
> ‫ﻓﺮد ﻣﻨﺠﺮ ﻣﯽﺷﻮد و ﻫﻢ ﺑﻪ ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ اﻣﺮ ﻣﺒﺎرك و ﺑﺮﻗﺮاری وﺣﺪت ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ‪.‬‬
> ‫ﻣﻌﻨﺎی ﺗﺤﺮی ﺣﻘﻴﻘﺖ‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﺗﺤﺮی ﺣﻘﻴﻘﺖ را ﭼﻨﻴﻦ ﺗﻌﺮﻳﻒ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪" :‬اول اﺳﺎس ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ‬
> ‫ﺗﺤﺮی ﺣﻘﻴﻘﺖ اﺳﺖ‪ ،‬ﻳﻌﻨﯽ ﺑﺎﻳﺪ ﻧﻔﻮس از ﺗﻘﺎﻟﻴﺪی ﻛﻪ از آﺑﺎء و اﺟﺪاد ﻣﻮروث‬
> 
> ‫‪253‬‬
> ‫ﺣﻔﻆ اﺳﺘﻘﻼل اﻃﻔﺎل در ﺗﺤﺮّي ﺣﻘﻴﻘﺖ و ﺗﺮﺑﻴﺖ ﺑﻬﺎﺋﻲ‬                  ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﻣﺎﻧﺪه ﻣﻨﺰّه و ﻣﻘﺪّس ﮔﺮدﻧﺪ ‪ ...‬ﺟﻤﻴﻊ ﻣﻠﻞ ﻋﺎﻟﻢ ﺑﺎﻳﺪ آﻧﭽﻪ ﺷﻨﻴﺪهاﻧﺪ ﺑﮕﺬارﻧﺪ‪ .‬ﻧﻪ ﺑﻪ‬
> ‫ﻫﻴﭻ ﻣﻠﺘﯽ ﻣﺘﻤﺴﻚ و ﻧﻪ از ﻣﻠﺘﯽ ﻣﺘﻨﻔﺮ ‪ ...‬وﻗﺘﯽ ﻛﻪ آﻧﻬﺎ را ﺗﺮك ﻛﺮد‪ ،‬ﻧﻪ ﻣﻠﺘﯽ را‬
> ‫ﻣﺘﻤﺴﻚ‪ ،‬ﻧﻪ ﻣﻠﺘﯽ را ﻣﺘﻨﻔﺮ‪ ،‬آن وﻗﺖ ﺗﺤﺮی ﺣﻘﻴﻘﺖ ﻣﯽﻛﻨﺪ و ﻋﺎﻗﺒﺖ ﻣﻼﺣﻈﻪ‬
> ‫ﻣﯽﻧﻤﺎﻳﺪ ﻛﻪ ﺣﻘﻴﻘﺖ ادﻳﺎن اﻟﻬﯽ ﻳﻜﯽ اﺳﺖ ‪) "...‬ﭘﻴﺎم ﻣﻠﻜﻮت‪ ،‬ﺻﺺ‪(۱۹–۱۷‬‬
> ‫ﺑﻨﺎﺑﺮ اﻳﻦ ﻣﻨﻈﻮر از ﺗﺤﺮی ﺣﻘﻴﻘﺖ ﺗﺮك ﺗﻌﺼﺒﺎت و ﺗﻘﺎﻟﻴﺪ و ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ اﺳﺎس ادﻳﺎن‬
> ‫اﻟﻬﯽ و ﺑﻪ ﺑﻴﺎن دﻳﮕﺮ ﻓﺮاﺗﺮ رﻓﺘﻦ از ﺗﻤﺴﻚ ﻧﺎآﮔﺎﻫﺎﻧﻪ ﺑﻪ ﻇﻮاﻫﺮ ادﻳﺎن و ﺳﻌﯽ در درك‬
> ‫ﻣﻔﺎﻫﻴﻢ ﺑﺎﻃﻨﯽ آﻧﻬﺎﺳﺖ‪ ،‬ﭼﻨﺎﻧﻜﻪ ﺣﻀﺮت وﻟﯽاﻣﺮاﻟ ّﻠﻪ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪" :‬ﺟﻬﺪ ﻧﻤﺎﻳﻴﺪ‬
> ‫ﻣﻔﻬﻮم ﺣﻘﻴﻘﯽ ﺗﻌﺎﻟﻴﻢ اﻟﻬﻴﻪ را ادراك ﻛﻨﻴﺪ‪ ،‬ﻧﻪ آﻧﻜﻪ ﺻﺮﻓ ًﺎ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻣﻄﻠﺒﯽ ﻛﻪ ﺑﻪ ﺷﻤﺎ‬
> ‫ﺗﻌﻠﻴﻢ داده ﺷﺪه اﺳﺖ ﺑﭙﺬﻳﺮﻳﺪ‪) ".‬ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ ﺗﺮﺑﻴﺖ‪ ،‬ص‪(۱۰۸‬‬
> ‫از اﻳﻦ ﺑﻴﺎﻧﺎت ﻣﺒﺎرﻛﻪ ﻣﯽﺗﻮان اﺳﺘﻨﺒﺎط ﻛﺮد ﻛﻪ ﻣﻨﻈﻮر از ﺗﺤﺮی ﺣﻘﻴﻘﺖ در ﻣﺮﺗﺒﮥ‬
> ‫اوﻟﲐ اﻳﻦ ﻧﻴﺴﺖ ﻛﻪ ﺑﺒﻴﻨﻴﻢ ﻛﺪام دﻳﻦ ﻳﺎ ﻣﻜﺘﺐ ﺑﺮ ﺣﻖ اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﻠﻜﻪ آن اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﺒﻴﻨﻴﻢ‬
> ‫از ﻫﺮ دﻳﻦ و ﻣﻜﺘﺒﯽ ﭼﻪ ﺣﻘﻴﻘﺘﯽ ﻣﯽﺗﻮاﻧﻴﻢ ﺑﻴﺎﻣﻮزﻳﻢ‪ .‬ﺣﻀﺮت وﻟﯽاﻣﺮاﻟ ّﻠﻪ در اداﻣﮥ‬
> ‫ﺑﻴﺎن ﻣﺒﺎرك ﻓﻮق ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪" :‬ﻫﺮ ﻧﺴﻞ ﻧﻮﻳﻨﯽ از آﺛﺎر و ﺑﻴﺎﻧﺎت ﻣﺒﺎرﻛﻪ ﺣﻘﻴﻘﺖ و‬
> ‫ﻣﻔﻬﻮﻣﯽ ﺑﻪ دﺳﺖ ﺧﻮاﻫﺪ آورد ﻛﻪ از آﻧﭽﻪ ﻧﺴﻠﻬﺎی ﮔﺬﺷﺘﻪ ادراك ﻧﻤﻮدهاﻧﺪ ﺑﻪ‬
> ‫ﻣﺮاﺗﺐ وﺳﻴﻊﺗﺮ و ﻋﻈﻴﻢﺗﺮ اﺳﺖ‪ ".‬و در ﺑﻴﺎن دﻳﮕﺮی اﺳﺎس ﺗﺤﺮی ﺣﻘﻴﻘﺖ را ﭼﻨﻴﻦ‬
> ‫ﺗﻮﺿﻴﺢ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪" :‬اﻣﻴﺪ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻫﻤﮥ داﻧﺸﺠﻮﻳﺎن ﺑﻬﺎﺋﯽ ﺷﻤﺎ را ﻣﺜﻞ اﻋﻼی ﺧﻮد‬
> ‫ﻗﺮار دﻫﻨﺪ و ﺑﻪ ﺗﺤﻘﻴﻖ و ﺗﺤﻠﻴﻞ اﺻﻮل اﻣﺮ ﻣﺒﺎرك ﭘﺮدازﻧﺪ و آﻧﻬﺎ را ﺑﻪ ﺟﻨﺒﻪﻫﺎی‬
> ‫ﺟﺪﻳﺪ ﻓﻠﺴﻔﻪ و ﻋﻠﻢ رﺑﻂ دﻫﻨﺪ‪ .‬ﻫﻤﮥ ﺟﻮاﻧﺎن ﻫﻮﺷﻤﻨﺪ و ﻣﺘﻔﻜﺮ ﺑﻬﺎﺋﯽ ﭘﻴﻮﺳﺘﻪ ﺑﺎﻳﺪ‬
> ‫اﻳﻦ ﮔﻮﻧﻪ ﺑﻪ اﻣﺮ ﻣﺒﺎرك ﻧﻈﺮ ﻛﻨﻨﺪ‪ ،‬ﭼﻮن در اﻳﻨﺠﺎﺳﺖ ﻛﻪ اﺳﺎس ﺗﺤﺮی ﺣﻘﻴﻘﺖ ﻧﻬﻔﺘﻪ‬
> ‫اﺳﺖ‪) ".‬ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ ﺗﺤﻘﻴﻖ و ﺗﺘﺒﻊ‪ ،‬ش‪(۵۰‬‬
> ‫اﻛﻨﻮن ﺟﺎ دارد ﻛﻪ در ﻗﺴﻤﺖ ﭘﺎﻳﺎﻧﯽ اﻳﻦ ﻓﺼﻞ ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت ﻓﺮد ﻣﺘﺤﺮی ﺣﻘﻴﻘﺖ‬
> ‫ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﯽ ﻗﺮار ﮔﻴﺮد ﺗﺎ ﻣﻌﻠﻮم ﺷﻮد آﻳﺎ ﺑﺎ ﺗﺮﺑﻴﺖ ﺑﻬﺎﺋﯽ ﻣﻐﺎﻳﺮﺗﯽ دارد ﻳﺎ ﺧﻴﺮ‪.‬‬
> ‫ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﺘﺤﺮی ﺣﻘﻴﻘﺖ‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟ ّﻠﻪ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪":‬اﻧﺴﺎن ﭼﻮن ﺑﻪ ﻣﻘﺎم ﺑﻠﻮغ ﻓﺎﺋﺰ ﺷﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻔﺤﺺ ﻧﻤﺎﻳﺪ‬
> ‫ﻼ ﻋﻠﯽاﻟ ّﻠﻪ و ﻣﻘﺪّﺳﺎً ﻋﻦ ِاﻟﺤﺐ ِو اﻟﺒﻐﺾ در اﻣﺮی ﻛﻪ ﻋﺒﺎد ﺑﻪ آن ﻣﺘﻤﺴﻜﻨﺪ‬
> ‫و ﻣﺘﻮﻛ ً‬
> ‫ﻜﺮ ﻛﻨﺪ و ﺑﻪ ﺳﻤﻊ و ﺑﺼﺮ ﺧﻮد ﺑﺸﻨﻮد و ﺑﺒﻴﻨﺪ‪) ".‬ﭘﻴﺎم ﻣﻠﻜﻮت‪ ،‬ص‪(۱۱‬‬  ‫ﺗﻔ ّ‬
> 
> ‫‪254‬‬
> ‫ﺣﻔﻆ اﺳﺘﻘﻼل اﻃﻔﺎل در ﺗﺤﺮّي ﺣﻘﻴﻘﺖ و ﺗﺮﺑﻴﺖ ﺑﻬﺎﺋﻲ‬                ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺑﻴﺎﻧﺎت ﻣﺒﺎرﻛﻪ در ﻣﻮرد ﺷﺮاﻳﻂ ﻃﺎﻟﺐ ﺣﻘﻴﻘﺖ ﺑﺴﻴﺎر اﺳﺖ‪ ،‬اﻣﺎ در ﻫﻤﻴﻦ ﺑﻴﺎن ﻛﻮﺗﺎه‪،‬‬
> ‫ﺟﻤﺎل ﻗﺪم اﻫﻢ ﺷﺮاﻳﻂ را ﺑﻴﺎن ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ‪:‬‬
> ‫‪ –۱‬ﺑﻠﻮغ‪ :‬از آﻧﺠﺎ ﻛﻪ ﺗﺤﺮی ﺣﻘﻴﻘﺖ ﺟﻨﺒﻪای ذﻫﻨﯽ و ﺷﻨﺎﺧﺘﯽ دارد‪ ،‬ﺗﺎ وﻗﺘﯽ ﻛﻪ ﻓﺮد‬
> ‫ﺑﻪ ﺑﻠﻮغ ﻓﻜﺮی و ﻋﺎﻃﻔﯽ ﻧﺮﺳﻴﺪه ﺑﺎﺷﺪ و ﻧﻘﺼﯽ در ﻗﻮای ذﻫﻨﯽ او ﻣﻮﺟﻮد ﺑﺎﺷﺪ‬
> ‫ﻧﻤﯽﺗﻮاﻧﺪ ﺑﻪ درﺳﺘﯽ اﻳﻦ ﻛﺎر را اﻧﺠﺎم دﻫﺪ‪ .‬ﭘﺲ اﻃﻔﺎل‪ ،‬ﻛﻪ ﻫﻨﻮز ﺗﻮاﻧﺎﺋﯽﻫﺎی‬
> ‫ذﻫﻨﯽ آﻧﺎن ﺑﻪ ﻃﻮر ﻛﺎﻣﻞ ﺷﻜﻞ ﻧﮕﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪ ،‬ﻧﻤﯽﺗﻮاﻧﻨﺪ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻛﺎﻣﻠﯽ ﺗﺤﺮی‬
> ‫ﺣﻘﻴﻘﺖ ﻛﻨﻨﺪ‪ ،‬اﮔﺮﭼﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﺗﺪرﻳﺞ ﺑﺮای اﻧﺠﺎم اﻳﻦ ﻣﺴﺌﻮﻟﻴﺖ آﻣﺎده ﺷﻮﻧﺪ‪.‬‬
> ‫‪ –۲‬ﺗﻮﻛﻞ ﻋﻠﯽاﻟ ّﻠﻪ‪ :‬ﺑﻪ اﻋﺘﻘﺎد ﺑﻬﺎﺋﯽ اﻧﺴﺎن در ﻫﺮ ﻛﺎری ﻣﺤﺘﺎج ﺑﻪ ﺗﺄﻳﻴﺪات اﻟﻬﻴﻪ‬
> ‫اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﻪ ﺧﺼﻮص در ﭼﻨﻴﻦ ﻣﻮرد ﺣﺴﺎﺳﯽ ﻛﻪ ﺳﺮﻧﻮﺷﺖ اﻧﺴﺎن ﺗﺎ اﺑﺪ ﺑﻪ آن واﺑﺴﺘﻪ‬
> ‫اﺳﺖ‪ .‬ﭘﺲ در ﺗﺤﺮی ﺣﻘﻴﻘﺖ ﻧﻴﺰ ﺑﺎﻳﺪ ﻃﻠﺐ ﺗﺄﻳﻴﺪ ﻛﺮد‪.‬‬
> ‫ﺐ و ﺑﻐﺾ‪ :‬اﺳﺎﺳﯽﺗﺮﻳﻦ ﺷﺮط ﺗﺤﺮی ﺣﻘﻴﻘﺖ ﺗﺮك ﺗﻘﺎﻟﻴﺪ و‬            ‫‪ –۳‬دوری از ﺣ ّ‬
> ‫ﺐ و ﺑﻐﺾ ﻣﺎﻧﻊ از اﻧﺼﺎف اﺳﺖ‪ ،‬زﻳﺮا ﺑﻪ‬ ‫ﺗﻌﺼﺒﺎت اﺳﺖ و داﺷﺘﻦ اﻧﺼﺎف‪ ،‬و ﺣ ّ‬
> ‫ﺐ او را ﺑﻪ ﺟﻬﺘﯽ ﺑﯽدﻟﻴﻞ ﻣﻴﻞ دﻫﺪ و ﻳﺎ ﺑﻐﺾ او را‬
> ‫ﻓﺮﻣﻮدۀ ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟ ّﻠﻪ "آن ﺣ ّ‬
> ‫از ﺟﻬﺘﯽ ﻣﻨﻊ ﻧﻤﺎﻳﺪ‪) ".‬ﭘﻴﺎم ﻣﻠﻜﻮت‪ ،‬ص‪(۱۴‬‬
> ‫‪ –۴‬ﺑﻪ ﭼﺸﻢ وﮔﻮش ﺧﻮد دﻳﺪن و ﺷﻨﻴﺪن‪ :‬از ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﻬﻢ ﺗﺤﺮی ﺣﻘﻴﻘﺖ دﺳﺘﻴﺎﺑﯽ ﺑﻪ‬
> ‫اﻃّﻼﻋﺎت ﺻﺤﻴﺢ اﺳﺖ‪ ،‬ﻳﻌﻨﯽ ﻣﺘﺤﺮی ﺣﻘﻴﻘﺖ ﻧﺒﺎﻳﺪ ﻫﻴﭻ ﭼﻴﺰ را ﺑﺪون اﻃﻤﻴﻨﺎن ﺑﻪ‬
> ‫ﺻﺤﺖ آن ﺑﭙﺬﻳﺮد‪.‬‬
> ‫ﺷﺮاﻳﻂ دﻳﮕﺮی ﻛﻪ ﻣﯽﺗﻮان از ﺳﺎﻳﺮ ﺑﻴﺎﻧﺎت ﻣﺒﺎرﻛﻪ اﺳﺘﺨﺮاج ﻛﺮد از ﺟﻤﻠﻪ ﻋﺒﺎرﺗﻨﺪ از‪:‬‬
> ‫اﻧﻘﻄﺎع‪ ،‬ﺧﻀﻮع‪ ،‬ﺻﺒﺮ و اﺳﺘﻘﺎﻣﺖ‪ ،‬ﻗﻠﺐ ﭘﺎك‪ ،‬ﺗﻨﺰﻳﻪ و ﺗﻘﺪﻳﺲ‪ ،‬ﻗﻨﺎﻋﺖ‪) ... ،‬ﻫﻤﺎن‪،‬‬
> ‫ﺻﺺ‪(۱۶–۱۴‬‬
> ‫ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ اﻳﻦ ﺷﺮاﻳﻂ را ﻣﯽﺗﻮان ﺑﻪ دو دﺳﺘﻪ ﺗﻘﺴﻴﻢ ﻛﺮد‪ :‬ﻳﻜﯽ ﻋﻘﻼﻧﯽ و دﻳﮕﺮی‬
> ‫اﺧﻼﻗﯽ‪ ،‬ﻛﻪ اﻟﺒﺘﻪ ﻫﺮ دوی آﻧﻬﺎ ﻣﺤﺘﺎج ﺗﺮﺑﻴﺖ ﺻﺤﻴﺢ ﻫﺴﺘﻨﺪ‪ .‬ﻫﻤﺎﻧﻄﻮر ﻛﻪ ﻗﺒﻼً‬
> ‫ﻣﺬﻛﻮر ﺷﺪ از دﻳﺪﮔﺎه ﺑﻬﺎﺋﯽ ﺗﺮﺑﻴﺖ اﺧﻼﻗﯽ ﺑﺪون دﻳﻦ ﻣﻤﻜﻦ ﻧﻴﺴﺖ و ﺑﻨﺎﺑﺮ اﻳﻦ‬
> ‫ﺗﺮﺑﻴﺖ ﺻﺤﻴﺢ دﻳﻨﯽ ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﻣﺎﻧﻊ ﺗﺤﺮی ﺣﻘﻴﻘﺖ ﻧﻴﺴﺖ‪ ،‬ﺑﻠﻜﻪ از ﻟﻮازم ﺿﺮوری آن‬
> ‫اﺳﺖ‪.‬‬
> 
> ‫‪255‬‬
> ‫ﺣﻔﻆ اﺳﺘﻘﻼل اﻃﻔﺎل در ﺗﺤﺮّي ﺣﻘﻴﻘﺖ و ﺗﺮﺑﻴﺖ ﺑﻬﺎﺋﻲ‬                 ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫در ﻓﺼﻞ ﺑﻌﺪ ﺑﻪ اﻳﻦ ﻣﻮﺿﻮع ﭘﺮداﺧﺘﻪ ﻣﯽﺷﻮد ﻛﻪ ﺗﺮﺑﻴﺖ ﺻﺤﻴﺢ ﺑﺎﻳﺪ ﭼﻪ‬
> ‫ﺧﺼﻮﺻﻴﺎﺗﯽ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﺗﺎ اﻣﻜﺎن و اﺷﺘﻴﺎق ﺗﺤﺮی ﺣﻘﻴﻘﺖ را در اﻃﻔﺎل اﻳﺠﺎد‬
> ‫ﻧﻤﺎﻳﺪ‪.‬‬
> 
> ‫ﻧﻜﺎت ﺗﺮﺑﻴﺘﯽ ﺟﻬﺖ اﻳﺠﺎد ﺷﺮاﻳﻂ ﺗﺤﺮی ﺣﻘﻴﻘﺖ در اﻃﻔﺎل‬
> 
> ‫ﻫﻤﺎﻧﻄﻮر ﻛﻪ در ﻣﻘ ّﺪﻣﻪ ذﻛﺮ ﺷﺪ‪ ،‬ﻫﺪف اﻳﻦ ﻣﻘﺎﻟﻪ ﺑﺮرﺳﯽ اﻳﻦ ﻣﻮﺿﻮع ﺑﺮ اﺳﺎس آﺛﺎر‬
> ‫ﻣﺒﺎرﻛﻪ اﺳﺖ‪ ،‬ﻟﺬا در اﻳﻨﺠﺎ ﺑﺎز ﻫﻢ ﻧﻜﺎﺗﯽ از آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﻛﻪ اﺳﺘﺨﺮاج ﺷﺪه اﺳﺖ ﻛﻪ در‬
> ‫دو دﺳﺘﻪ ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﯽ ﻗﺮار ﻣﯽﮔﻴﺮﻧﺪ‪ :‬دﺳﺘﮥ اول ﻧﻜﺎت ﺗﺮﺑﻴﺘﯽ ﻛﻪ ﺑﻪ ﺗﺤﺮی ﺣﻘﻴﻘﺖ‬
> ‫ﺑﻪ ﻃﻮر ﻛﻠﯽ ﻣﺮﺑﻮﻃﻨﺪ و دﺳﺘﮥ دوم ﻧﻜﺎت ﺗﺮﺑﻴﺘﯽ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻣﻮﺿﻮع دﻳﻦ اﺧﺘﺼﺎص‬
> ‫دارﻧﺪ‪.‬‬
> 
> ‫ﻧﻜﺎت ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺗﺤﺮی ﺣﻘﻴﻘﺖ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻛﻠﯽ‬
> ‫‪ –۱‬ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪" :‬اﻃﻔﺎل را از ﺻﻐﺮ ﺳﻦ ﺑﻪ ﺗﺤﺼﻴﻞ ﻫﺮ ﻋﻠﻤﯽ‬
> ‫ﺗﺸﻮﻳﻖ ﻛﻨﻴﺪ و ﺑﻪ اﻛﺘﺴﺎب ﻫﺮ ﺻﻨﻌﺘﯽ ﺗﺤﺮﻳﺺ ﻧﻤﺎﻳﻴﺪ ﺗﺎ ﻗﻠﺐ ﻫﺮ ﻳﻚ ﺑﻪ ﻋﻮن و‬
> ‫ﻋﻨﺎﻳﺖ ﺣﻖ ﻣﺎﻧﻨﺪ آﻳﻨﻪ ﻛﺎﺷﻒ اﺳﺮار ﻛﺎﺋﻨﺎت ﮔﺮدد و ﺑﻪ ﺣﻘﻴﻘﺖ ﻫﺮ ﺷﯽء ﭘﯽ ﺑﺮد‪".‬‬
> ‫)ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ ﺗﺮﺑﻴﺖ‪ ،‬ﺻﺺ‪(۴۲–۴۱‬‬
> ‫ﭘﺲ ﺗﺤﺼﻴﻞ ﻋﻠﻮم و ﺻﻨﺎﻳﻊ ﻣﺘﻨﻮع و ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ ﻗﻮای ﻓﻜﺮی اﻃﻔﺎل را ﺑﺮای‬
> ‫ﻛﺸﻒ ﺣﻘﻴﻘﺖ ﭘﺮورش دﻫﺪ‪.‬‬
> ‫‪ –۲‬ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪":‬در ﺑﻠﻨﺪی ﻫﻤﺖ اﻃﻔﺎل ﺑﺴﻴﺎر ﻛﻮﺷﺶ ﻧﻤﺎﻳﻴﺪ ﻛﻪ‬
> ‫ﭼﻮن ﺑﻪ ﺑﻠﻮغ رﺳﻨﺪ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺷﻤﻊ ﺑﺮاﻓﺮوزﻧﺪ و ﺑﻪ ﻫﻮی و ﻫﻮس ﻛﻪ ﺷﻴﻮۀ ﺣﻴﻮان ﻧﺎدان‬
> ‫اﺳﺖ آﻟﻮده ﻧﮕﺮدﻧﺪ‪ ،‬ﺑﻠﻜﻪ در ﻓﻜﺮ ﻋﺰّت اﺑﺪﻳﻪ و ﺗﺤﺼﻴﻞ ﻓﻀﺎﺋﻞ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪".‬‬
> ‫)ﻫﻤﺎن‪ ،‬ص‪(۶۵‬‬
> ‫ﭘﺲ اﺷﺘﻴﺎق ﺑﻪ ﺗﺤﺮی ﺣﻘﻴﻘﺖ ﻣﺴﺘﻠﺰم ﺑﻠﻨﺪی ﻫﻤﺖ اﺳﺖ‪ ،‬ﻳﻌﻨﯽ اﻃﻔﺎل ﺑﺎﻳﺪ "در اﻣﻮر‬
> ‫ﻋﺰم ﺷﺪﻳﺪ و ﻧﻴﺖ ﻗﻮی ﺣﺎﺻﻞ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ‪ .‬از ﻫﺰل در ﻛﻨﺎر ﺑﺎﺷﻨﺪ و در ﻫﺮ ﻣﻘﺼﺪ ﻋﺰم‬
> ‫ﺻﻤﻴﻤﯽ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ ﺗﺎ در ﻫﺮ ﻣﻮردی ﺛﺒﺎت و اﺳﺘﻘﺎﻣﺖ ﻛﻨﻨﺪ‪) ".‬ﻫﻤﺎن(‬
> 
> ‫‪256‬‬
> ‫ﺣﻔﻆ اﺳﺘﻘﻼل اﻃﻔﺎل در ﺗﺤﺮّي ﺣﻘﻴﻘﺖ و ﺗﺮﺑﻴﺖ ﺑﻬﺎﺋﻲ‬                 ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫‪ –۳‬ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪" :‬اﻃﻔﺎل را ﺑﺎﻳﺪ از دوران ﻃﻔﻮﻟﻴﺖ ﺗﻌﻠﻴﻢ ﺻﺤﻴﺢ‬
> ‫ﻧﻤﻮد و ﺑﻪ ﻧﺤﻮ ﻣﻨﻈﻢ ﺗﺮﺑﻴﺖ ﻛﺮد ﺗﺎ روز ﺑﻪ روز ﺗﺮﻗﯽ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ و ﺑﺼﻴﺮت ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺣﺎﺻﻞ‬
> ‫ﻛﻨﻨﺪ و داﻳﺮۀ اﺳﺘﻌﺪاد روﺣﺎﻧﻴﺸﺎن وﺳﻴﻊﺗﺮ ﮔﺮدد‪ .‬از آﻏﺎز ﻃﻔﻮﻟﻴﺖ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻌﻠﻴﻢ ﮔﻴﺮﻧﺪ‪.‬‬
> ‫ﻧﻤﯽﺗﻮان آﻧﺎن را ﺑﻪ وﺳﻴﻠﻪ ﻛﺘﺎب ﭼﻴﺰی آﻣﻮﺧﺖ‪ .‬ﺑﺴﻴﺎری از ﻋﻠﻮم و ﻣﺒﺎدی‬
> ‫ﻣﻘﺪﻣﺎﺗﯽ ﺑﺎﻳﺪ در ﭘﺮورﺷﮕﺎهﻫﺎ ﺑﺮای اﻃﻔﺎل روﺷﻦ ﺷﻮد و ﺑﻪ وﺳﺎﺋﻞ ﺑﺎزی و ﺳﺮﮔﺮﻣﯽ‬
> ‫ﻣﺴﺎﺋﻠﯽ را ﺑﻴﺎﻣﻮزﻧﺪ‪ .‬اﻏﻠﺐ اﻓﻜﺎر و ﻣﻌﻠﻮﻣﺎت ﺑﺎﻳﺪ ﺿﻤﻦ ﺻﺤﺒﺖ و ﻣﺬاﻛﺮه ﺗﻔﻬﻴﻢ‬
> ‫ﮔﺮدد‪ ،‬ﻧﻪ از راه ﻛﺘﺎب‪ .‬ﻳﻚ ﻃﻔﻞ ﺑﺎﻳﺪ از ﻃﻔﻞ دﻳﮕﺮ در ﺑﺎرۀ اﻳﻦ ﻣﻮاﺿﻴﻊ ﭘﺮﺳﺶ ﻛﻨﺪ‬
> ‫و ﻃﻔﻞ ﺛﺎﻧﯽ ﭘﺎﺳﺦ ﮔﻮﻳﺪ‪ .‬ﺑﺪﻳﻦ ﻃﺮﻳﻖ ﺗﺮﻗﯽ ﻣﺤﺴﻮس ﺣﺎﺻﻞ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪ .‬ﻓﯽاﻟﻤﺜﻞ‬
> ‫ﻣﺴﺎﺋﻞ رﻳﺎﺿﯽ ﻧﻴﺰ ﺑﺎﻳﺴﺘﯽ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺳﺆال و ﺟﻮاب ﺗﻔﻬﻴﻢ ﮔﺮدد‪ .‬ﻳﻜﯽ از اﻃﻔﺎل‬
> ‫ﺳﺆاﻟﯽ ﻃﺮح ﻣﯽﻛﻨﺪ و ﻃﻔﻞ دﻳﮕﺮ ﺑﺎﻳﺪ ﺟﻮاﺑﮕﻮ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺑﻌﺪاً ﺧﻮد اﻃﻔﺎل ﺑﻪ ﻣﻴﻞ و‬
> ‫ارادۀ ﺧﻮﻳﺶ ﺑﺎ ﻳﻜﺪﻳﮕﺮ راﺟﻊ ﺑﻪ ﻫﻤﺎن ﻣﺴﺎﺋﻞ ﺑﺤﺚ ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﻧﻤﻮد‪ .‬اﻃﻔﺎﻟﯽ ﻛﻪ در‬
> ‫رأس ﻛﻼس ﺑﺎﺷﻨﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﺟﺎﻳﺰه و اﻧﻌﺎم درﻳﺎﻓﺖ دارﻧﺪ‪ .‬ﺑﺎﻳﺪ ﺗﺸﻮﻳﻖ ﺷﻮﻧﺪ و ﭼﻮن‬
> ‫ﻳﻜﯽ از اﻳﺸﺎن ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ ﻗﺎﺑﻞ ﻣﻼﺣﻈﻪای ﻇﺎﻫﺮ ﺳﺎﺧﺖ ﺑﺮای ﺣﺼﻮل ﺗﺮﻗﯽ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﻻزم‬
> ‫اﺳﺖ ﻣﻮرد ﺗﻤﺠﻴﺪ و ﺗﺮﻏﻴﺐ ﻗﺮار ﮔﻴﺮد‪ .‬ﺣﺘﯽ در ﻣﺴﺎﺋﻞ اﻟﻬﻴﻪ ﺳﺆاﻻت ﺑﺎﻳﺪ ﺷﻔﺎﻫﺎً‬
> ‫ﺑﻪ ﻋﻤﻞ آﻳﺪ و اﺟﻮﺑﻪ ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﻫﻤﺎن ﻗﺮار ﺷﻔﺎﻫﯽ داده ﺷﻮد‪ .‬اﻃﻔﺎل ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺪﻳﻦ ﻗﺮار ﺑﺎ‬
> ‫ﻳﻜﺪﻳﮕﺮ ﺑﻪ ﺑﺤﺚ و ﻣﺬاﻛﺮه ﭘﺮدازﻧﺪ‪) ".‬ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ ﺗﺮﺑﻴﺖ‪ ،‬ﺻﺺ‪(۱۱۸–۱۱۷‬‬
> ‫ﺑﻌﻀﯽ ﻧﻜﺎت ﻣﻬ ّﻤﻪ در اﻳﻦ ﺑﻴﺎن ﻣﺒﺎرك ﻛﻪ ﺑﻪ اﻓﺰاﻳﺶ "ﺑﺼﻴﺮت" و "اﺳﺘﻌﺪاد‬
> ‫روﺣﺎﻧﯽ" اﻃﻔﺎل و در ﻧﺘﻴﺠﻪ اﻓﺰاﻳﺶ ﺗﻮان ﺗﺤﺮی ﺣﻘﻴﻘﺖ در اﻳﺸﺎن ﻣﺮﺑﻮط اﺳﺖ‬
> ‫ﻋﺒﺎرﺗﻨﺪ از‪:‬‬
> ‫اﻟﻒ– ﻣﻨﻈﻢﺑﻮدن ﺗﺮﺑﻴﺖ‪ :‬ﻳﻌﻨﯽ در رﻓﺘﺎر ﺑﺎ اﻃﻔﺎل ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮ اﺳﺎس ﻳﻚ ﺑﺮﻧﺎﻣﮥ دﻗﻴﻖ‬
> ‫ﻋﻤﻞ ﻛﺮد و از ﻋﻤﻞ ﺑﺪون ﻓﻜﺮ و ﻧﺴﻨﺠﻴﺪه ﺧﻮدداری ﻛﺮد ﺗﺎ آﻧﺎن ﻧﻴﺰ ﻧﻈﻢ‬
> ‫ﻓﻜﺮی ﭘﻴﺪا ﻛﻨﻨﺪ‪.‬‬
> ‫ب– ﺗﻌﻠﻴﻢ از آﻏﺎز ﻃﻔﻮﻟﻴﺖ‪ :‬ﻳﻌﻨﯽ ﭘﺮورش ﻗﻮای ﻓﻜﺮی اﻃﻔﺎل و آﻣﻮزش ﻣﺒﺎﻧﯽ‬
> ‫ﻋﻠﻮم ﺑﻪ آﻧﺎن ﻗﺒﻞ از اﻳﻨﻜﻪ ﺣﺘﯽ ﺧﻮاﻧﺪن و ﻧﻮﺷﺘﻦ را ﻳﺎد ﺑﮕﻴﺮﻧﺪ ﺑﺎﻳﺪ آﻏﺎز‬
> ‫ﺷﻮد‪.‬‬
> ‫ج– آﻣﻮزش ﺑﻪ وﺳﻴﻠﮥ ﺑﺎزی و ﺳﺮﮔﺮﻣﯽ‪ :‬از ﻃﺮﻳﻖ ﺑﺎزی و ﺳﺮﮔﺮﻣﯽ ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ آﻣﻮزش‬
> ‫ﻼ ﺗﺤﺮی ﺣﻘﻴﻘﺖ‬   ‫ﺑﺮای اﻃﻔﺎل ﺟﺎﻟﺐ و دوﺳﺖداﺷﺘﻨﯽ ﻣﯽﺷﻮد‪ ،‬ﺑﻠﻜﻪ اﻳﺸﺎن ﻋﻤ ً‬
> 
> ‫‪257‬‬
> ‫ﺣﻔﻆ اﺳﺘﻘﻼل اﻃﻔﺎل در ﺗﺤﺮّي ﺣﻘﻴﻘﺖ و ﺗﺮﺑﻴﺖ ﺑﻬﺎﺋﻲ‬               ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫را در ﺳﻄﺤﯽ ﺑﺴﻴﺎر اﺑﺘﺪاﺋﯽ ﻣﯽآﻣﻮزﻧﺪ‪ ،‬زﻳﺮا ﺑﺎزی ﺑﺮای ﻛﻮدﻛﺎن ﻧﻮﻋﯽ ﺧﻮدآﻣﻮزی‬
> ‫ﻣﺤﺴﻮب ﻣﯽﺷﻮد‪.‬‬
> ‫ﻜﺮ ﻋﺒﺎرت اﺳﺖ از ﮔﻔﺘﮕﻮی ﺷﺨﺺ‬      ‫د– ﺗﻔﻬﻴﻢ اﻓﻜﺎر ﺿﻤﻦ ﺻﺤﺒﺖ و ﻣﺬاﻛﺮه‪ :‬ﺗﻔ ّ‬
> ‫ﻜﺮ ﺻﺤﻴﺢ را ﺑﻴﺎﻣﻮزﻧﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﮔﻔﺘﮕﻮی‬   ‫ﺑﺎ ﺧﻮد‪ .‬ﭘﺲ ﺑﺮای اﻳﻨﻜﻪ ﻛﻮدﻛﺎن ﺗﻔ ّ‬
> ‫ﺻﺤﻴﺢ را ﻳﺎد ﺑﮕﻴﺮﻧﺪ‪.‬‬
> ‫ﻫ– ﻣﺬاﻛﺮۀ اﻃﻔﺎل ﺑﺎ ﻳﻜﺪﻳﮕﺮ‪ :‬ﭼﻮن اﻃﻔﺎل ﺑﺎ ﻳﻜﺪﻳﮕﺮ ﻫﻢدﻟﯽ و ﻫﻢزﺑﺎﻧﯽ ﺑﻴﺸﺘﺮی‬
> ‫دارﻧﺪ ﺗﺎ ﺑﺎ ﺑﺰرﮔﺘﺮﻫﺎ‪ ،‬ﻣﯽﺗﻮاﻧﻨﺪ ﺗﺄﺛﻴﺮ زﻳﺎدی ﺑﺮ ﻳﻜﺪﻳﮕﺮ ﺑﮕﺬارﻧﺪ و ﻫﺮ ﻳﻚ‬
> ‫آﻧﭽﻪ را آﻣﻮﺧﺘﻪ اﺳﺖ ﺑﻪ راﺣﺘﯽ ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ ﺑﻪ دﻳﮕﺮان ﺗﻔﻬﻴﻢ ﻧﻤﺎﻳﺪ‪.‬‬
> ‫و– اﮔﺮ اﻃﻔﺎل ﺑﺮای ﺳﺆالﻛﺮدن و ﭘﺎﺳﺦدادن ﺗﺸﻮﻳﻖ ﺷﻮﻧﺪ‪ ،‬اﺷﺘﻴﺎق ﺑﻪ ﺗﺤﻘﻴﻖ و‬
> ‫ﺗﺤﺮی ﺣﻘﻴﻘﺖ در آﻧﺎن ﭘﺮورش ﻣﯽﻳﺎﺑﺪ‪.‬‬
> 
> ‫ﻧﻜﺎت ﻣﺨﺘﺺ ﺑﻪ دﻳﻦ‬
> ‫‪ –۱‬ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟ ّﻠﻪ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪" :‬داراﻟﺘﻌﻠﻴﻢ ﺑﺎﻳﺪ در اﺑﺘﺪا اوﻻد را ﺑﻪ ﺷﺮاﻳﻂ دﻳﻦ‬
> ‫ﺗﻌﻠﻴﻢ دﻫﻨﺪ ﺗﺎ وﻋﺪ و وﻋﻴﺪ ﻣﺬﻛﻮر در ﻛﺘﺐ اﻟﻬﯽ اﻳﺸﺎن را از ﻣﻨﺎﻫﯽ ﻣﻨﻊ ﻧﻤﺎﻳﺪ و ﺑﻪ‬
> ‫ﻃﺮاز اواﻣﺮ ﻣﺰﻳﻦ‪ ،‬وﻟﻜﻦ ﺑﻪ ﻗﺪری ﻛﻪ ﺑﻪ ﺗﻌﺼﺐ و ﺣﻤﻴﮥ ﺟﺎﻫﻠﻴﻪ ﻣﻨﺠﺮ و ﻣﻨﺘﻬﯽ‬
> ‫ﻧﮕﺮدد‪) ".‬ﻫﻤﺎن‪ ،‬ص‪(۱۲‬‬
> ‫ﭘﺲ ﻧﻜﺘﮥ ﻣﻬﻢ در ﺗﺮﺑﻴﺖ اﻋﺘﺪال اﺳﺖ‪ .‬اﮔﺮ ﺗﻨﻬﺎ ﭼﻴﺰی )ﻳﺎ ﺑﻴﺸﺘﺮﻳﻦ ﭼﻴﺰی( ﻛﻪ ﺑﻪ‬
> ‫اﻃﻔﺎل آﻣﻮﺧﺘﻪ ﻣﯽﺷﻮد دﻳﻦ‪ ،‬و آن ﻫﻢ دﻳﻦ ﺧﺎﺻﯽ‪ ،‬ﺑﺎﺷﺪ و در ﻛﻨﺎر آن آﻣﻮزشﻫﺎی‬
> ‫ﻋﻠﻤﯽ و ﻫﻨﺮی و ﻏﻴﺮه ﺑﻪ اﻧﺪازۀ ﻛﺎﻓﯽ وﺟﻮد ﻧﺪاﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺗﺮﺑﻴﺖ ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ ﺗﻌﺼﺐ و‬
> ‫ﻣﺎﻧﻊ ﺗﺤﺮی ﺣﻘﻴﻘﺖ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪.‬‬
> ‫‪ –۲‬ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪" :‬ﺑﺎﻳﺪ ﻃﻔﻞ ﺷﻴﺮﺧﻮار را ﺑﻪ ﺗﺮﺑﻴﺖ ﺑﻬﺎﺋﯽ ﺗﺮﺑﻴﺖ‬
> ‫ﻛﺮد و روح ﻣﺤﺒﺖ ﺣﻀﺮت ﻣﺴﻴﺢ و ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟ ّﻠﻪ را در او دﻣﻴﺪ ﺗﺎ ﺑﻪ ﻣﻮﺟﺐ‬
> ‫ﺗﻌﺎﻟﻴﻢ ﺣﻘﻴﻘﯽ اﻧﺠﻴﻞ و ﻛﺘﺎب اﻗﺪس اﻃﻔﺎل ﺗﺮﺑﻴﺖ ﻳﺎﺑﻨﺪ‪) ".‬ﻫﻤﺎن‪ ،‬ص‪(۴۰‬‬
> ‫و ﺣﻀﺮت وﻟﯽاﻣﺮاﻟ ّﻠﻪ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪" :‬ﻗﺼﺺ و رواﻳﺎﺗﯽ از ﺣﻴﺎت ﺣﻀﺮت ﻣﺴﻴﺢ و‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﻣﺤﻤﺪ و ﺳﺎﻳﺮ اﻧﺒﻴﺎی اﻟﻬﯽ ﻣﻮﺟﻮد اﺳﺖ ﻛﻪ اﮔﺮ ﺑﺮای اﻃﻔﺎل ﺑﻴﺎن ﺷﻮد ﻫﺮ‬
> ‫ﻧﻮع اوﻫﺎم و ﺗﻌﺼﺒﺎت ﻣﺬﻫﺒﯽ را زاﺋﻞ ﺧﻮاﻫﺪ ﻧﻤﻮد‪) ".‬ﻫﻤﺎن‪ ،‬ص‪(۹۳‬‬
> 
> ‫‪258‬‬
> ‫ﺣﻔﻆ اﺳﺘﻘﻼل اﻃﻔﺎل در ﺗﺤﺮّي ﺣﻘﻴﻘﺖ و ﺗﺮﺑﻴﺖ ﺑﻬﺎﺋﻲ‬                  ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﭘﺲ در آﻣﻮزش دﻳﻦ ﺑﻪ اﻃﻔﺎل ﺑﺎﻳﺪ ﻫﻤﮥ ادﻳﺎن اﻟﻬﯽ را در ﻧﻈﺮ داﺷﺖ ﺗﺎ اﻳﺸﺎن روح‬
> ‫و اﺳﺎس ادﻳﺎن را درك ﻛﻨﻨﺪ‪.‬‬
> ‫‪ –۳‬ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﺿﻤﻦ ﺗﻌﻠﻴﻤﺎت ﻣﻜﺘﺐ اﻃﻔﺎل ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪" :‬ﺧﻴﺮﺧﻮاﻫﯽ ﻋﻤﻮم‬
> ‫اﻫﻞ ﻋﺎﻟﻢ و ﻣﻬﺮﺑﺎﻧﯽ ﺑﺎ ﻛﻞ اﻣﻢ"‪) .‬ﻫﻤﺎن‪ ،‬ص‪ (۶۴‬وﻗﺘﯽ اﻃﻔﺎل ﺑﻴﺎﻣﻮزﻧﺪ ﻛﻪ ﻫﻤﻪ را‬
> ‫ﺐ و ﺑﻐﺾ‪ ،‬ﻛﻪ ﺑﺰرﮔﺘﺮﻳﻦ ﻣﺎﻧﻊ ﺗﺤﺮی‬  ‫ﺑﺪون ﺗﺒﻌﻴﺾ دوﺳﺖ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬ﻋﺎﻣﻞ ﺣ ّ‬
> ‫ﺣﻘﻴﻘﺖ ُﺑﻮَد‪ ،‬از ﻣﻴﺎن ﻣﯽرود‪.‬‬
> ‫‪ –۴‬ﺣﻀﺮت وﻟﯽاﻣﺮاﻟﻠّﻪ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﻳﻨﺪ‪" :‬در ﺑﺎب ﺗﻮﺿﻴﺢ ﺧﺸﻴﺔاﻟﻠّﻪ ﺑﻪ اﻃﻔﺎل اﺷﻜﺎﻟﯽ‬
> ‫ﻧﻴﺴﺖ ﻛﻪ آن را در ﻟﺒﺎس ﺗﻤﺜﻴﻞ‪ ،‬ﭼﻨﺎﻧﻜﻪ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﻏﺎﻟﺒﺎً در ﺑﻴﺎن ﺣﻘﺎﻳﻖ ﺑﻪ‬
> ‫ذﻛﺮ اﻣﺜﺎل ﻣﯽﭘﺮداﺧﺘﻨﺪ‪ ،‬ﺗﻌﻠﻴﻢ ﻧﻤﺎﻳﻴﻢ‪ .‬ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ اﻃﻔﺎل ﺗﻔﻬﻴﻢ ﻧﻤﻮد ﻛﻪ ﺗﺮس ﻣﺎ از‬
> ‫ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻪ ﻋﻠﺖ آن ﻧﻴﺴﺖ ﻛﻪ او را ﻇﺎﻟﻢ و ﻳﺎ ﺑﯽرﺣﻢ ﻣﯽﺷﻤﺎرﻳﻢ‪ ،‬ﺑﻠﻜﻪ ﺑﻴﻢ ﻣﺎ از‬
> ‫ﺟﻬﺖ ﻋﺪل و داد اﻟﻬﯽ اﺳﺖ‪) ".‬ﻫﻤﺎن‪ ،‬ﺻﺺ‪(۱۱۶–۱۱۵‬‬
> ‫از اﻳﻦ ﺑﻴﺎن ﻣﺒﺎرك اوﻻً در ﻣﯽﻳﺎﺑﻴﻢ ﻛﻪ ﺣﻘﺎﻳﻖ را ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ اﻃﻔﺎل ﺗﻔﻬﻴﻢ ﻛﺮد ﺗﺎ آﮔﺎﻫﺎﻧﻪ‬
> ‫ﺑﻴﺎﻣﻮزﻧﺪ‪ ،‬ﻧﻪ ﻛﻮرﻛﻮراﻧﻪ و ﻣﺘﻌﺼﺒﺎﻧﻪ؛ ﺛﺎﻧﻴﺎً ذﻛﺮ ﻣﺜﺎل روش ﻣﻨﺎﺳﺒﯽ ﺑﺮای ﺗﻔﻬﻴﻢ اﺳﺖ‪،‬‬
> ‫زﻳﺮا در ﺳﻨﻴﻦ ﭘﺎﻳﻴﻦ ﻛﻮدﻛﺎن ﻗﺎدر ﺑﻪ درك اﺳﺘﺪﻻﻟﻬﺎی اﻧﺘﺰاﻋﯽ ﻧﻴﺴﺘﻨﺪ‪.‬‬
> 
> ‫ﺗﻤﺜﻴﻞ و ﺧﺎﺗﻤﻪ‬
> 
> ‫ﻛﺴﺎﻧﯽ ﻛﻪ ﺗﺮﺑﻴﺖ دﻳﻨﯽ را ﻣﺎﻧﻊ ﺗﺤﺮی ﺣﻘﻴﻘﺖ ﻣﯽداﻧﻨﺪ ﻛﺴﺎﻧﯽ ﻫﺴﺘﻨﺪ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻋﻠﻢ و‬
> ‫روش ﻋﻠﻤﯽ ﺑﺴﻴﺎر ﭘﺎﻳﺒﻨﺪﻧﺪ و ﺑﻪ اﺣﺘﺮام روح ﺟﺴﺘﺠﻮﮔﺮ ﻋﻠﻤﯽ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺗﺮﺑﻴﺖ دﻳﻨﯽ‬
> ‫را ﻛﻨﺎر ﻣﯽﮔﺬارﻧﺪ‪ .‬ﭘﺲ ﺑﺮای درك ﺑﻬﺘﺮ ﻣﻮﺿﻮع‪ ،‬ﺑﻬﺘﺮ اﺳﺖ ﻣﺜﺎﻟﯽ از ﻗﻠﻤﺮو ﻋﻠﻢ‬
> ‫آورده ﺷﻮد‪ .‬ﺑﻪ اﻳﻦ ﻣﻨﻈﻮر ﻣﯽﺗﻮان از ﻛﺎر ﻓﻴﻠﺴﻮف ﻋﻠﻢ‪ ،‬ﺗﺎﻣﺲ ﻛﻮن ‪Thomas‬‬
> ‫‪ ،Kuhn‬در ﻣﻮرد ﺳﺎﺧﺘﺎر اﻧﻘﻼﺑﻬﺎی ﻋﻠﻤﯽ ﻛﻤﻚ ﮔﺮﻓﺖ‪.‬‬
> ‫آﻧﭽﻪ از ﻧﻈﺮﻳﮥ او ﺑﻪ ﻛﺎر اﻳﻦ ﻣﻘﺎﻟﻪ ﻣﯽآﻳﺪ‪ ،‬اﻟﺒﺘﻪ ﺑﻪ ﻃﻮر ﺑﺴﻴﺎر ﻣﺨﺘﺼﺮ و ﺳﺎده‪ ،‬اﻳﻦ‬
> ‫اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﻪ اﻋﺘﻘﺎد وی ﻋﻠﻢ دو ﻧﻮع ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ دارد‪ :‬ﻳﻜﯽ ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ ﻛﻨﺪ و آرام ﻛﻪ ﺑﻪ‬
> ‫ﺷﻴﻮۀ اﻧﺒﺎﺷﺘﯽ ﺻﻮرت ﻣﯽﮔﻴﺮد و ﻫﺮ ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ ﺑﺮ ﭘﺎﻳﮥ ﭘﻴﺸﺮﻓﺘﻬﺎی ﻗﺒﻠﯽ اﺳﺘﻮار اﺳﺖ‪ ،‬و‬
> ‫دﻳﮕﺮی ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ اﻧﻘﻼﺑﯽ ﻛﻪ ﻣﺴﺘﻠﺰم ﻧﻔﯽ ﺑﻌﻀﯽ از ﭘﻴﺸﺮﻓﺘﻬﺎ و ﻳﺎﻓﺘﻪﻫﺎی ﭘﻴﺸﻴﻦ اﺳﺖ‬
> ‫ﻼ در ﻧﺠﻮم‪ ،‬ﻗﺮنﻫﺎ ﻫﻴﺄت‬
> ‫)ﻧﻈﺮﻳﮥ ﺣﺎﻣﻌﻪﺷﻨﺎﺳﯽ در دوران ﻣﻌﺎﺻﺮ‪ ،‬ص‪ .(۶۳۰‬ﻣﺜ ً‬
> ‫‪259‬‬
> ‫ﺣﻔﻆ اﺳﺘﻘﻼل اﻃﻔﺎل در ﺗﺤﺮّي ﺣﻘﻴﻘﺖ و ﺗﺮﺑﻴﺖ ﺑﻬﺎﺋﻲ‬                 ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺑﻄﻠﻤﻴﻮﺳﯽ راﻳﺞ ﺑﻮد ﻛﻪ در آن ﻓﺮض ﺑﺮ ﻣﺮﻛﺰﻳﺖ زﻣﻴﻦ و ﮔﺮدش ﻫﻤﮥ اﺟﺮام ﺳﻤﺎوی‬
> ‫ﺑﻪ دور آن اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺎ ﻫﻤﻴﻦ ﻓﺮض ﭘﻴﺸﺮﻓﺘﻬﺎی زﻳﺎدی در ﻧﺠﻮم ﺣﺎﺻﻞ ﺷﺪ‪ ،‬اﻣﺎ‬
> ‫ﻣﺸﻜﻼﺗﯽ ﻫﻢ ﺑﻪ وﺟﻮد آﻣﺪ‪ .‬اﻣﺎ ﻛﭙﺮﻧﻴﻚ اﻧﻘﻼﺑﯽ در ﻧﺠﻮم اﻳﺠﺎد ﻛﺮد و ﻧﺸﺎن داد‬
> ‫ﻛﻪ ﺑﺴﻴﺎری از ﻣﺸﻜﻼت ﺣﺎﺻﻞ از ﻫﻴﺄت ﺑﻄﻠﻤﻴﻮﺳﯽ ﺑﺎ ﻓﺮض ﻣﺮﻛﺰﻳﺖ ﺧﻮرﺷﻴﺪ از‬
> ‫ﻣﻴﺎن ﻣﯽرود‪ .‬ﻫﻤﻴﻦ ﻧﻈﺮﻳﻪ را ﻣﯽﺗﻮان در ﻗﻠﻤﺮو ﻫﻨﺮ ﻳﺎ دﻳﻦ و ﻏﻴﺮه ﺑﻪ ﻛﺎر ﺑﺮد و‬
> ‫ﭘﻴﺸﺮﻓﺘﻬﺎی اﻧﺒﺎﺷﺘﯽ و اﻧﻘﻼﺑﯽ در آﻧﻬﺎ را ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﯽ ﻗﺮار داد‪.‬‬
> ‫ﻧﻜﺘﻪای ﻛﻪ در اﻳﻨﺠﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ آن ﺗﻮﺟّﻪ ﻛﺮد اﻳﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ اﻧﻘﻼﺑﯽ ﺑﺪون‬
> ‫ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ اﻧﺒﺎﺷﺘﯽ ﻣﻤﻜﻦ ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬اﮔﺮ ﻛﭙﺮﻧﻴﻚ در ﻧﺠﻮم اﻧﻘﻼب ﻛﺮد ﺑﻪ اﻳﻦ ﻋﻠﺖ ﻧﺒﻮد‬
> ‫ﻛﻪ ﻫﻴﺄت ﺑﻄﻠﻤﻴﻮﺳﯽ را ﻧﻴﺎﻣﻮﺧﺘﻪ ﺑﻮد )ﺑﺮﻋﻜﺲ‪ ،‬اﮔﺮ ﻫﻴﺄت ﺑﻄﻠﻤﻴﻮﺳﯽ را ﺑﻪ ﺧﻮﺑﯽ‬
> ‫ﻧﻴﺎﻣﻮﺧﺘﻪ ﺑﻮد ﺑﻌﻴﺪ ﺑﻮد ﺑﺘﻮاﻧﺪ ﺑﻄﻼن آن را ﺑﻔﻬﻤﺪ و ﻧﻈﺮﻳﮥ ﺟﺪﻳﺪش را ﻣﻄﺮح‬
> ‫ﺳﺎزد(‪ ،‬ﺑﻠﻜﻪ ﺑﻪ اﻳﻦ ﻋﻠﺖ ﺑﻮد ﻛﻪ ﻋﻼوه ﺑﺮ ﻋﻠﻢ‪ ،‬ذﻫﻨﯽ ﺟﺴﺘﺠﻮﮔﺮ و ﺧﻼق داﺷﺖ‬
> ‫ﻛﻪ او را از ﺗﻌﺼﺐ و ﺟﻤﻮد ﻓﻜﺮی ﺣﻔﻆ و ﺑﻪ ﻛﺸﻒ ﺣﻘﻴﻘﺖ ﻣﻮﻓﻖ ﻛﺮد‪.‬‬
> ‫ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ اﺳﺖ ﻛﻪ در ﻣﺪارس ﻋﻠﻮم راﻳﺞ را ﺑﻪ اﻃﻔﺎل آﻣﻮزش ﻣﯽدﻫﻨﺪ‪ ،‬اﮔﺮﭼﻪ‬
> ‫ﻣﯽداﻧﻨﺪ ﻛﻪ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﺑﻄﻼن ﺑﻌﻀﯽ از آﻧﻬﺎ در آﻳﻨﺪه ﺛﺎﺑﺖ ﺷﻮد‪ .‬ﭘﺲ ﻧﻜﺘﮥ ﻣﻬﻢ‬
> ‫در آﻣﻮزش ﻋﻠﻢ ﺑﻪ اﻃﻔﺎل اﻳﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﻳﺎﻓﺘﻪﻫﺎی ﻋﻠﻤﯽ را ﺑﻪ درﺳﺘﯽ ﺑﻪ آﻧﺎن‬
> ‫ﺗﻔﻬﻴﻢ ﻛﺮد و ﻛﻨﺠﻜﺎوی و ﻣﻴﻞ ﺑﻪ ﺗﺤﻘﻴﻖ را در آﻧﺎن ﺑﻪ وﺟﻮد آورد ﺗﺎ ﺑﺘﻮاﻧﻨﺪ ﻧﻮآوری‬
> ‫ﻛﻨﻨﺪ‪ .‬ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﻣﯽﺗﻮان ﮔﻔﺖ ﻛﻪ ﺑﺎﻳﺪ اﻃﻔﺎل را از ﺧﺮدﺳﺎﻟﯽ ﺑﺎ ﻣﻔﺎﻫﻴﻢ دﻳﻨﯽ‬
> ‫آﺷﻨﺎ ﻛﺮد و در ﻋﻴﻦ ﺣﺎل ﺧﻼﻗﻴﺖ و ﺣﻘﻴﻘﺖﺟﻮﻳﯽ را در آﻧﺎن ﺗﻘﻮﻳﺖ ﻛﺮد ﺗﺎ در دﻳﻦ‬
> ‫ﻣﻘﻠﺪ و ﻣﺘﻌﺼﺐ ﻧﺒﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬ﺑﻠﻜﻪ ﻫﻤﻮاره ﻣﺘﺤﺮی ﺣﻘﻴﻘﺖ ﺑﻮده‪ ،‬ﺧﻼﻗﻴﺖ و اﺑﺘﻜﺎر‬
> ‫داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪.‬‬
> 
> ‫‪260‬‬
> ‫رﺷﺤﺎت ﻋﺮﻓﺎن‬
> ‫رﺷﺤﺎت ﻋﺮﻓﺎن‬
> 
> ‫‪261‬‬
> ‫ﻣﻈﻬﺮ ﻇﻬﻮر اﻟﻬﻲ‬                                              ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪١٠‬‬
> 
> ‫ﻣﻈﻬﺮ ﻇﻬﻮر اﻟﻬﻲ‬
> 
> ‫ﻣﺤﻤّﺪ اﻓﻨﺎن‬
> 
> ‫اﺻﻄﻼح ﻣﻈﻬﺮ ﻇﻬﻮر ﮐﻪ از اﺑﺪاﻋﺎت ﺑﺪﯾﻌﻪ در آﺛﺎر ﺑﻬﺎﺋﯽ اﺳﺖ‪ ،‬ﻣﮑﺮّر ًا در اﻟﻮاح و‬
> ‫آﯾﺎت ﺻﺎدره از ﻃﻠﻌﺎت ﻣﻘﺪّﺳﮥ اﻣﺮ اﻟﻬﯽ زﯾﺎرت ﻣﯽﺷﻮد‪ .‬ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ در ﮐﺘﺎب‬
> ‫ﺑﺪﯾﻊ ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ "‪ ...‬ﺗﻮﺣﯿﺪ ذات ﻣﺤﻘّﻖ ﻧﺸﻮد ﻣﮕﺮ ﺑﻪ ﻣﻈﻬﺮ ﻇﻬﻮر و ﺗﻨﺰﯾﻪ اﻟﻬﯽ از‬
> ‫اﺷﺒﺎح و اﻣﺜﺎل ﻣﺒﺮﻫﻦ ﻧﮕﺮدد ﻣﮕﺮ ﺑﻪ ﻣﻈﻬﺮ ﻇﻬﻮر‪ ،‬و اﮔﺮ از ﺑﺮای ﻣﻈﻬﺮ ﻇﻬﻮر ﺷﺒﻪ و‬
> ‫ﻧﺪّ و ﻣﺜﻠﯽ ﻣﻠﺤﻮظ ﮔﺮدد ﺗﻨﺰﯾﻪ ذات ﻗﻮم از ﻣﺜﻠﯿّﺖ ﻣﻌﯿّﻦ ﻧﮕﺮدد‪ ،‬و ﺗﻘﺪﯾﺲ ﻧﻔﺲ از‬
> ‫ﻣﻨﯿّﺖ ﺗﺤﻘّﻖ ﻧﻨﻤﺎﯾﺪ‪) ".‬ﮐﺘﺎب ﺑﺪﯾﻊ‪ ،‬ﭼﺎپ آزردﮔﺎن‪ ،‬ص‪(۲۲۰‬‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﻧﻘﻄﮥ اوﻟﲐ در ﮐﺘﺎب ﺑﯿﺎن ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ "‪ ...‬زﯾﺮا ﮐﻪ ﺳﺒﯿﻠﯽ از ﺑﺮای اﻣﮑﺎن‬
> ‫ﺑﺴﻮی ذات ازل )ﻏﯿﺐ ﻣﻨﯿﻊ( ﻧﯿﺴﺖ اﻻ آﻧﮑﻪ آﻧﭽﻪ ﻧﺎزل ﻣﯽﺷﻮد از ﻣﻈﻬﺮ ﻇﻬﻮر‬
> ‫ﻣﯽﺷﻮد و آﻧﭽﻪ ﺻﺎﻋﺪ ﻣﯽﮔﺮدد اﻟﯽ ﻣﻈﻬﺮ ﻇﻬﻮر ﺑﻮد‪) ".‬ﮐﺘﺎب ﺑﯿﺎن‪ ،‬ﻣﻨﺘﺨﺒﺎت آﯾﺎت‬
> ‫از آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﻧﻘﻄﮥ اوﻟﲐ‪ ،‬ص‪ ،۵۵‬ﻣﺆﺳّﺴﮥ ﻣﻠّﯽ ﻣﻄﺒﻮﻋﺎت اﯾﺮان )ﺑﺎب ﻧﻮزدﻫﻢ از‬
> ‫واﺣﺪ ﻫﺸﺘﻢ((‬
> ‫و از ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء در ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ اﺳﺖ "ﭼﻮن ﻧﻔﻮس ﻣﻘﺪّﺳﻪ ﺣﺠﺒﺎت‬
> ‫ﮐﻞّ ﻋﻮاﻟﻢ و ﺳﺒﺤﺎت ﮐﻞّ ﻣﺮاﺗﺐ را ﺧﺮق ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ و ﺑﻪ ﻣﻘﺎم ﻣﺸﺎﻫﺪه و ﻟﻘﺎ ﺑﺸﺘﺎﺑﻨﺪ و‬
> ‫ﺑﻪ ﻋﺮﻓﺎن ﻣﻈﻬﺮ ﻇﻬﻮر ﻣﺸﺮّف آﯾﻨﺪ و ﺑﻄﻬﻮر آﯾﺔاﻟﻠّﻪاﻟﮑﺒﺮی ﻓﯽ اﻻﻓﺌﺪه ﻓﺎﺋﺰ ﺷﻮﻧﺪ‪ ،‬در‬
> ‫آن وﻗﺖ ﻋﻠّﺖ ﺧﻠﻖ ﻣﻤﮑﻨﺎت ﮐﻪ ﻋﺮﻓﺎن ﺣﻖّ اﺳﺖ ﻣﺸﻬﻮد ﮔﺮدد‪) ".‬ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ‬
> ‫ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ‪ ،‬ج‪ ،۲‬ص‪ ،۵۰‬ﭼﺎپ ﻣﺼﺮ )ﺗﻔﺴﯿﺮ ﺣﺪﯾﺚ ﮐﻨﺖ ﮐﻨﺰ((‬
> ‫ﺑﯿﺎن ﺣﻀﺮت وﻟﯽاﻣﺮاﻟﻠّﻪ در ﻟﻮح ﻗﺮن اﺣﺒّﺎء ﺷﺮق ﭼﻨﯿﻦ اﺳﺖ "‪ ...‬اﻋﻼن ﻗﺎﺋﻤﯿﺖ‬
> ‫ﺑﯽﭘﺮده و ﺣﺠﺎب در ﻋﺎﺻﻤﮥ اﯾﺎﻟﺖ آذرﺑﺎﯾﺠﺎن در ﻣﺠﻠﺲ ﺣﮑﻮﻣﺖ در ﻣﺤﻀﺮ‬
> ‫وﻟﯿﻌﻬﺪ و ﻋﻠﻤﺎی ﺷﯿﺨﯿﻪ و ﻓﻘﻬﺎء و ﻣﺠﺘﻬﺪﯾﻦ ﻋﻈﺎم ﺑﻮاﺳﻄﮥ ﻧﻔﺲ ﻣﻈﻬﺮ ﻇﻬﻮر‬
> ‫ﮔﺸﺖ‪) ".‬ﻟﻮح ﻣﺒﺎرک ﻗﺮن‪ ،‬ﻣﺆﺳّﺴﮥ ﻣﻄﺒﻮﻋﺎت اﯾﺮان‪ ،‬ص‪(۴۶‬‬
> ‫ﺗﺮﮐﯿﺐ ﻟﻔﻈﯽ ﻣﻈﻬﺮ ﻇﻬﻮر در ﺣﻘﯿﻘﺖ ﻧﻮﻋﯽ ﺑﯿﺎن ﺗﺄ ﮐﯿﺪ اﺳﺖ‪ ،‬زﯾﺮا ﻣﻈﻬﺮ اﺳﻢ ﻣﮑﺎن‬
> ‫و ﻇﻬﻮر ﻣﺼﺪر آن اﺳﺖ‪ ،‬و ﻫﻤﻮاره اﺳﺎﻣﯽ ﻣﺸﺘﻖ از ﻣﺼﺪر ارﺗﺒﺎط ﻧﺰدﯾﮏ ﺑﻪ ﻣﺼﺪر‬
> ‫‪262‬‬
> ‫ﻣﻈﻬﺮ ﻇﻬﻮر اﻟﻬﻲ‬                                               ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪١٠‬‬
> 
> ‫دارﻧﺪ‪ ،‬و ﺟﻤﯿﻊ آﻧﺎن ﮔﻮﯾﺎی ﺗﺄ ﮐﯿﺪ و ﺗﺤﮑﯿﻢ ﻣﻄﻠﺐ اﺳﺖ‪ .‬اﻣﺎ در اﯾﻦ ﻣﻮرد ﺑﻪ ﻋﻠّﺖ‬
> ‫ﺺ ﺑﻪ ﮐﯿﻔﯿّﺘﯽ‬
> ‫آﻧﮑﻪ ﻟﻔﻆ ﻇﻬﻮر ﺣﺎﮐﯽ از ﺗﻤﺎﻣﯿّﺖ و ﮐﻤﺎل ﺗﺠﻠّﯽ اﻟﻬﯽ اﺳﺖ‪ ،‬و ﻣﺨﺘ ّ‬
> ‫ﺧﺎصّ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻫﻤﮥ ﻣﺮاﺗﺐ ﺟﻼل و ﮐﻤﺎل و اﺳﻤﺎء و ﺻﻔﺎت را ﺑﯿﺎن ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ‬
> ‫اﺧﺘﺼﺎص ﺑﻪ ﻣﻈﺎﻫﺮ ﻣﺸﯿّﺖ اوﻟﯿﻪ و ﺗﺠﻠّﯽ ﮐﻠّﯽ اﻟﻬﯽ دارد‪ ،‬زﯾﺮا ﻫﻤﮥ اﯾﻦ ﻣﺨﺘﺼّﺎت‬
> ‫را ﺷﺎﻣﻞ و ﺟﺎﻣﻊ اﺳﺖ‪ .‬اﻣﺎ ﻣﻈﻬﺮﯾﺖ اﺳﻤﺎء و ﺻﻔﺎت اﮔﺮﭼﻪ در ﺑﺎرۀ ﻣﻈﺎﻫﺮ اﻟﻬﯽ‬
> ‫ﻧﯿﺰ ﺻﺎدق اﺳﺖ‪ ،‬وﻟﯽ در ﺑﻌﻀﯽ ﻣﻮارد در آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﮐﻪ اﯾﻦ ﮐﯿﻔﯿﺖ ﻣﻈﻬﺮﯾﺖ در ﺑﺎرۀ‬
> ‫اﻓﺮاد ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﺎمّ و ﺧﺎصّ ﻧﯿﺰ ﻣﺬﮐﻮر ﮔﺮدﯾﺪه اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫در ﺧﺼﻮص ﻇﻬﻮرات اﻟﻬﯽ اﺻﻄﻼح ﻣﻈﺎﻫﺮ ﺻﻔﺎت ﻏﯿﺒﯿﻪ ﺑﻪ اﯾﻦ ﮐﯿﻔﯿﺖ در ﮐﺘﺎب‬
> ‫ﻣﺴﺘﻄﺎب اﯾﻘﺎن ﻧﺎزل "‪ ...‬و در ﺣﻖّ ﺟﻤﯿﻊ آن ﻣﻈﺎﻫﺮ ﻗﺒﻞ و ﺑﻌﺪ ﺣﮑﻢ ﺳﻠﻄﻨﺖ ﺟﻤﯿﻊ‬
> ‫ﺻﻔّﺎت و اﺳﻤﺎء ﺛﺎﺑﺖ و ﻣﺤﻘّﻖ اﺳﺖ‪ ،‬زﯾﺮا ﮐﻪ ﻣﻈﺎﻫﺮ ﺻﻔﺎت ﻏﯿﺒﯿﻪ و ﻣﻄﺎﻟﻊ اﺳﺮار‬
> ‫اﻟﻬﯿﻪ اﻧﺪ‪) ".‬ﮐﺘﺎب اﯾﻘﺎن‪ ،‬ﭼﺎپ آﻟﻤﺎن‪ ،‬ﺑﻨﺪ ‪ (۱۱۳‬و در رﺳﺎﻟﮥ اﺑﻦ ذﺋﺐ ﭼﻨﯿﻦ ﻧﺎزل‬
> ‫"‪ ...‬و ﻣﻘﺼﻮد از اﯾﻦ ﻟﻘﺎء‪ ،‬ﻟﻘﺎء ﻣﺸﺮق آﯾﺎت و ﻣﻄﻠﻊ ﺑﯿﻨﺎت و ﻣﻈﻬﺮ اﺳﻤﺎء ﺣﺴﻨﯽ و‬
> ‫ﻣﺼﺪر ﺻﻔﺎت ﻋﻠﯿﺎی ﺣﻖّ ﺟﻞّ ﺟﻼﻟﻪ اﺳﺖ‪) ".‬ﻟﻮح ﺷﯿﺦ‪ ،‬ﭼﺎپ ﻣﺼﺮ‪ ،‬ص‪(۸۷‬‬
> ‫اﻃﻼق اﺻﻄﻼح ﻣﻈﻬﺮ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻋﺎ ّم را در ﻟﻮح رﺿﻮاناﻟﻌﺪل ﻣﯽﺗﻮان ﺑﻪ ﺷﺮح زﯾﺮ‬
> ‫زﯾﺎرت ﻧﻤﻮد "ان ﯾﺎ ﻣﻈﺎﻫﺮ ﻫﺬا اﻻﺳﻢ )ﻋﺪل( اﻧﺘﻢ ﺧﻠﻘﺘﻢ ﺑﺎﻣﺮی و ﺑﻌﺜﺘﻢ ﺑﺎرادﺗﯽ‬
> ‫اﯾﺎﮐﻢ ان ﯾﻤﻨﻌﮑﻢ ﻫﺬا اﻟﻤﻘﺎم ﻋﻦ اﻟﺨﻀﻮع ﺑﯿﻦ ﯾﺪی رﺑﮑﻢ اﻟﻌﺰﯾﺰ اﻟﻌﻼم ‪) "...‬آﺛﺎر‬
> ‫ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ‪ ،‬ج‪ ،۴‬ص‪ ،۲۵۲‬ﻣﺆﺳّﺴﮥ ﻣﻄﺒﻮﻋﺎت اﯾﺮان(‬
> ‫و ﺑﺎﻻﺧﺮه ﻣﻮاردی ﮐﻪ ﺧﻄﺎب ﺑﻪ اﻓﺮاد ﻣﻌﯿّﻦ و ﻣﺨﺼﻮص اﺳﺖ ﻧﯿﺰ در اﻟﻮاح زﯾﺎرت‬
> ‫ﻣﯽﺷﻮد‪ .‬در ﻟﻮﺣﯽ ﺧﻄﺎب ﺑﻪ ﺟﻨﺎب ﺣﺎﺟﯽ ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤّﺪﺗﻘﯽ اﻓﻨﺎن وﮐﯿﻞاﻟﺤﻖّ‬
> ‫ﭼﻨﯿﻦ ﻧﺎزل "ان ﯾﺎ ﻣﻄﻠﻊ ﺳﮑﻮﻧﯽ و ﻣﻈﻬﺮ وﻗﺎری ان اﺳﺘﻤﻊ اﻟﻠّﻪ اﻣﺮة ﺑﻌﺪ اﺧﺮی ﻣﻦ‬
> ‫اﻟﺴﺪرةاﻟﻤﻨﻬﯽ اﻧﻪ ﻻ اﻟﻪ اﻻّ ﻫﻮ اﻟﻮاﺣﺪ اﻟﻔﺮد اﻟﻤﻘﺘﺪر اﻟﻌﺰﯾﺰ اﻟﻤﺨﺘﺎر‪) ".‬آﺛﺎر ﻗﻠﻢ‬
> ‫اﻋﻠﲐ‪ ،‬ج‪ ،۶‬ص‪ ،۲۵۳‬ﻣﺆﺳّﺴﮥ ﻣﻄﺒﻮﻋﺎت اﯾﺮان(‬
> ‫ﺧﻼﺻﻪ ﻣﯽﺗﻮان ﮔﻔﺖ ﮐﻪ اﺻﻄﻼح ﻣﻈﻬﺮ ﻇﻬﻮر ﺣﺎﮐﯽ از ﺗﺠﻠّﯽ ﮐﺎﻣﻞ و ﺟﺎﻣﻊ اﻟﻬﯽ‬
> ‫در ﻫﺮ دور اﺳﺖ‪ ،‬وﻟﯽ ﻟﻔﻆ ﻣﻈﻬﺮ‪ ،‬ﺑﻪ ﺗﻨﻬﺎﺋﯽ‪ ،‬ﻣﯽﺗﻮاﻧﺪ ﻧﻤﻮدار ﯾﮑﯽ از ﺻﻔﺎت و ﯾﺎ‬
> ‫اﺳﻤﺎء اﻟﻬﯽ ﻗﺮار ﮔﯿﺮد‪ .‬ﺑﻪ ﻋﺒﺎرت دﯾﮕﺮ‪ ،‬ﻣﻈﻬﺮ ﻋﺎمّ و ﻏﯿﺮﻣﻘﯿّﺪ‪ ،‬و ﻣﻈﻬﺮ ﻇﻬﻮر ﺧﺎصّ‬
> ‫اﺳﺖ‪.‬‬
> 
> ‫‪263‬‬
> ‫ﺧﻠﻴﺞ اﺳﻤﺎء‬                                                 ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺧﻠﻴﺞ اﺳﻤﺎء‬
> 
> ‫ﻣﺤﻤّﺪ اﻓﻨﺎن‬
> 
> ‫"ﺗﺎ از ﺧﻠﯿﺞ اﺳﻤﺎء ﻧﮕﺬرﯾﺪ ﺑﻪ ﺑﺤﺮ ﻣﻌﺎﻧﯽ ﻓﺎﺋﺰ ﻧﺸﺪه و ﻧﺨﻮاﻫﯿﺪ ﺷﺪ‪ .‬ﻣﻠﮑﻮت اﺳﻤﺎء‬
> ‫ﻃﺎﺋﻒ ﺣﻮل اﺳﺖ و اﺻﺤﺎب ﻃﻮر ﺑﻪ ذﮐﺮ و ﺛﻨﺎ ﻣﺸﻐﻮل‪ .‬ﮐﺠﺎﯾﻨﺪ ﻧﻔﻮﺳﯽ ﮐﻪ ﻏﯿﺮاﻟﻠّﻪ‬
> ‫را ﻣﻌﺪوم و ﻣﻔﻘﻮد ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ؟ اﯾﺸﺎﻧﻨﺪ ﻧﻔﻮﺳﯽ ﮐﻪ از رﺣﯿﻖ ﻣﺨﺘﻮم‬
> ‫ﺳﺮُر اﻃﻤﯿﻨﺎن ﻣﺴﺘﻮی و ﺑﺮ‬  ‫آﺷﺎﻣﯿﺪهاﻧﺪ‪ ،‬ﻓﻮق ﻋﺎﻟﻢ ﺣﺮﮐﺖ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﻨﺪ‪ .‬اﯾﺸﺎن ﺑﺮ ُ‬
> ‫اﻋﺮاش ﯾﻘﯿﻦ ﻣﺘّﮑﯽ و ﺑﺮ ﻧَﻤﺎرِق ﺳﮑﻮن ﺟﺎﻟﺲ‪ .‬ﮐﺘﺐ اﻟﻬﯽ از ﻗﺒﻞ و ﺑﻌﺪ ﺑﻪ ذﮐﺮ آن‬
> ‫ﻃﻮﺑﯽ ﻟِﻠﺴّﺎﻣﻌﯿﻦ‪) ".‬آﯾﺎت اﻟﻬﯽ‪ ،‬ج‪ ،۲‬ص‪(۳۰۳‬‬
> ‫̍‬    ‫ﻧﻔﻮس ﻧﺎﻃﻖ‪.‬‬
> ‫"ﺧﻠﯿﺞ اﺳﻤﺎء" از اﺻﻄﻼﺣﺎت ﺑﺪﯾﻌﮥ ﻣﺘﺪاوﻟﻪ در ﻣﻌﺎرف ﺑﻬﺎﺋﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻓﻬﻢ‬
> ‫ﺣﻘﯿﻘﺖ آن ﻣﻮﮐﻮل ﺑﻪ داﻧﺴﺘﻦ ﮐﯿﻔﯿّﺖ ﺗﻤﺜﯿﻠﯽ "ﺧﻠﯿﺞ" و "اﺳﻤﺎء" در آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﮐﻪ‬
> ‫اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺮ اﻫﻞ ﮐﻤﺎل واﺿﺢ اﺳﺖ ﮐﻪ اﺻﻄﻼح ﺑﺤﺮ در آﺛﺎر ﺑﻬﺎﺋﯽ ﺑﻪ ﺳﺒﺐ آﻧﮑﻪ‬
> ‫ﺣﮑﺎﯾﺖ از وﺳﻌﺖ و ﻋﻈﻤﺖ و ﻋﻤﻖ ﮐﻠﻤﺔاﻟﻠّﻪ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ ﺑﺮ ﻣﻌﺎرف اﻣﺮ اﻃﻼق ﮔﺮدﯾﺪه‬
> ‫اﺳﺖ‪ .‬در ﮐﺘﺎب ﻣﺴﺘﻄﺎب اﻗﺪس ﭼﻨﯿﻦ ﻧﺎزل‪ " :‬اﻏﺘﻤﺴﻮا ﻓﯽ ﺑﺤﺮ ﺑﻴﺎﻧﯽ ﻟﻌﻞّ ﺗﻄّﻠﻌﻮن‬
> ‫ﺑﻤﺎ ﻓﻴﻪ ﻣﻦ ﻟﺌﺎﻟﯽ اﻟﺤﻜﻤﺔ و اﻻﺳﺮار‪) ".‬ﮐﺘﺎب ﻣﺴﺘﻄﺎب اﻗﺪس‪ ،‬ﺑﻨﺪ ‪ ،۱۸۲‬ﭼﺎپ ﻣﺮﮐﺰ‬
> ‫ﺟﻬﺎﻧﯽ ﺑﻬﺎﺋﯽ( اﯾﻦ ﻣﻔﻬﻮم و ﻣﻔﺎﻫﯿﻢ ﻣﺸﺎﺑﻪ در آﺛﺎر ﺟﻤﺎل اﻗﺪس اﺑﻬﲐ ﻣﮑﺮّر اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫اﺳﻢ و ﺻﻮرت ﺟﻤﻊ آن‪ ،‬اﺳﻤﺎء‪ ،‬اﺻﻄﻼﺣﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﺗﻔﮑﯿﮏ ﻣﻮﺟﻮدات‬
> ‫از ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ ﺑﺮ ذات اﺷﯿﺎء از اﻋﻠﲐ ﻣﺮاﺗﺐ روﺣﺎﻧﯽ ﺗﺎ ادﻧﯽ درﺟﺎت ﺟﺴﻤﺎﻧﯽ اﻃﻼق‬
> ‫ﻣﯽﺷﻮد‪ ،‬و ﺗﻨﻬﺎ ﻧﻤﻮداری از ﺣﻘﯿﻘﺖ ذاﺗﯽ ﻣﻮﺟﻮدات اﺳﺖ‪ ،‬و ﻟﺬا ﻫﻤﯿﺸﻪ ﺟﻨﺒﮥ‬
> ‫ﻗﺮاردادی دارد‪ ،‬و ﺑﻨﺎ ﺑﻪ ﻣﻨﺎﺳﺒﺖ ﺑﺎ ﻣﻮﺿﻮع‪ ،‬ﻣﺘﻌﺪّد‪ ،‬ﻣﺘﻨﻮع‪ ،‬و ﻣﺘﻐﯿّﺮ اﺳﺖ‪ ،‬و در‬
> ‫ﻋﺮَﺿﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﻓﻘﻂ ﻧﺸﺎﻧﻪای از ذات و ﺻﻔّﺎت آن اﺳﺖ‪.‬‬  ‫ﻫﻤﻪ ﺣﺎل َ‬
> ‫"ﺧﻠﯿﺞ" ﭼﻨﺎﻧﮑﻪ ﻣﺸﻬﻮد اﺳﺖ اﻧﺸﻌﺎﺑﯽ از درﯾﺎﺳﺖ ﮐﻪ اﮔﺮﭼﻪ ﺑﻪ درﯾﺎ ﻣﺘّﺼﻞ اﺳﺖ‬
> ‫ﻣﻊذﻟﮏ اﯾﻦ اﺗّﺼﺎل آﺑﺮاه ﺑﺎرﯾﮑﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ ﺳﺎدﮔﯽ ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ ﺑﺴﺘﻪ ﺷﻮد و در‬
> ‫ﻫﻤﻪ ﺣﺎل ﺣﯿﺎت و وﺟﻮد آن واﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﺑﺤﺮ و درﯾﺎﺳﺖ و ﺑﯽ ﺑﺮﮐﺖ درﯾﺎ وﺟﻮد و‬
> ‫ﻧﻤﻮدی ﻧﺪارد‪ .‬ﻧﺎﮔﻔﺘﻪ ﭘﯿﺪاﺳﺖ ﮐﻪ اﻃﻼق ﻟﻔﻆ ﺧﻠﯿﺞ ﺑﺮ اﺳﻤﺎء ﺣﮑﺎﯾﺖ از آن دارد‬
> ‫‪264‬‬
> ‫ﺧﻠﻴﺞ اﺳﻤﺎء‬                                                     ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﮐﻪ اﺳﻢ ﺗﻨﻬﺎ ﻧﻤﻮداری از ﺣﻘﯿﻘﺖ اﺳﺖ و ذات ﺣﻘﯿﻘﯽ ورای آن اﺳﻢ و ﻋﻨﻮان‬
> ‫اﺳﺖ‪ ،‬و ﻣﻘﺼﻮد از ﺑﯿﺎن ﻣﺒﺎرک اﯾﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺗﺎ اﻧﺴﺎن از ﺧﻠﯿﺞ اﺳﻢ‪ ،‬ﯾﻌﻨﯽ ﻋﻮاﻟﻢ‬
> ‫ﻧﺎم و ﻧﺸﺎن‪ ،‬ﻧﮕﺬرد‪ ،‬ﺑﻪ ﺑﺤﺮ ﺣﻘﯿﻘﺖ ﻧﺨﻮاﻫﺪ رﺳﯿﺪ‪ .‬در اﯾﻦ ﺧﺼﻮص در ﻟﻮﺣﯽ از‬
> ‫اﻟﻮاح از ﻗﻠﻢ ﺟﻤﺎل ﻗﺪم ﭼﻨﯿﻦ ﻧﺎزل ﺷﺪه‪:‬‬
> ‫"ﺛﻢ اﻋﻠﻢ ﺑﺎن ﻧﺼﺐ ﺑﯿﻨﻨﺎ و ﺑﯿﻦ اﻟﻌﺒﺎد ﺳﻠّﻢ و ﻟﻪ ﺛﻼث درﺟﺎت اﻻوﻟﲐ ﺗﺬﮐﺮ ﺑﺎﻟﺪﻧﯿﺎ و‬
> ‫زﺧﺮﻓﻬﺎ و اﻟﺜﺎﻧﯿﺔ ﺑﺎﻵﺧﺮة و ﻣﺎ ﻗﺪّر ﻓﯿﻬﺎ و اﻟﺜﺎﻟﺜﺔ ﺗﺬﮐﺮ ﺑﺎﻻﺳﻤﺎء و ﻣﻠﮑﻮﺗﻬﺎ و ﻣﻦ ﺟﺎز‬
> ‫ﻋﻦ ﻫﺬه اﻟﻤﻘﺎﻣﺎت ﯾﺼﻞ اﻟﯽ ﻣﻠﯿﮏ اﻻﺳﻤﺂء و اﻟﺼﻔﺎت اﻗﺮب ﻣﻦ ﺣﯿﻦ اﯾﺎﮐﻢ ﯾﺎ‬
> ‫اﻫﻞ اﻟﺒﻬﺎء ﻻﺗﻌﻄّﻠﻮا اﻧﻔﺴﮑﻢ ﻋﻠﯽ ﻫﺬه اﻟﻤﻮاﻗﻒ ﺛﻢ ﻣﺮّوا ﻋﻨﻬﺎ ﮐﻤ ّﺮ اﻟﺴﺤﺎب ﮐﺬﻟﮏ‬
> ‫ﯾﻨﺒﻐﯽ ﻟﻌﺒﺎدﻧﺎ اﻟﻤﻘﺮّﺑﯿﻦ‪) ".‬ﻣﺎﺋﺪۀ آﺳﻤﺎﻧﯽ‪ ،‬ج‪ ،۸‬ﺻﺺ‪(۱۲۱–۱۲۰‬‬
> ‫ﻣﻔﻬﻮم اﯾﻦ آﯾﺎت اﯾﻦ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﯿﻦ ﺣﻖ و ﺧﻠﻖ ﻧﺮدﺑﺎﻧﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺳﻪ درﺟﻪ ﯾﺎ ﺳﻪ ﭘﻠﻪ‬
> ‫دارد‪ .‬اوّﻟﯿﻦ آﻧﻬﺎ دﻧﯿﺎﺳﺖ و اﺷﯿﺎء ﻓﺮﯾﺒﻨﺪۀ آن‪ ،‬و دوﻣﯿﻦ ﭘﻠﻪ آﺧﺮت‪ ،‬ﯾﻌﻨﯽ دﻧﯿﺎی‬
> ‫ﺟﺎوداﻧﯽ ﭘﺲ از ﻣﺮگ ﺟﺴﻤﺎﻧﯽ اﺳﺖ‪ ،‬و ﺳﻮﻣﯿﻦ ﭘﻠﻪ ﻣﻘﺎﻣﺎت ﻣﻠﮑﻮت اﺳﻤﺎء اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫ﺷﺮط وﺻﻮل ﺑﻪ آﺳﺘﺎن ﻣﺎﻟﮏ اﺳﻤﺎء و ﺻﻔﺎت ﮔﺬﺷﺘﻦ از اﯾﻦ ﺳﻪ ﻣﺮﺣﻠﻪ اﺳﺖ‪ ،‬ﯾﻌﻨﯽ‬
> ‫اﻧﻘﻄﺎع ﮐﻠّﯽ از ﻫﺮ دﻟﺒﺴﺘﮕﯽ ﺑﻪ آﻧﭽﻪ ﻣﺤﺴﻮس و ﻣﻄﻠﻮب و ﻣﻘﺒﻮل اﺳﺖ‪ ،‬اﻋﻢ از‬
> ‫ﻧﻌﻤﺘﻬﺎی اﯾﻦﺟﻬﺎﻧﯽ ﯾﺎ ﭘﺎداﺷﻬﺎی ﺟﺎوداﻧﯽ و ﯾﺎ ﻧﺎم و ﻧﺸﺎن ﭘﺎﯾﺪار و اﺑﺪی‪.‬‬
> ‫ﺑﺎ اﯾﻨﻬﻤﻪ‪ ،‬ﺧﻠﯿﺞ اﺳﻤﺎء ورﻃﻪاش ﺑﺲ ﻋﻤﯿﻖ اﺳﺖ‪ .‬ﭼﻪ ﺑﺴﺎ ﮐﺴﺎن ﮐﻪ ﺑﻪ اﺳﻢ ﻋﻠﻢ و‬
> ‫ﺗﻘﻮی ﯾﺎ اﻧﺘﺴﺎب ﺑﻪ ﺣﻖ و ﻣﻈﺎﻫﺮ ﺣﻖ اﻧﺘﺴﺎب ﯾﺎﻓﺘﻨﺪ‪ ،‬وﻟﯽ در ﻣﺮاﺣﻞ اﻧﻘﻄﺎع و‬
> ‫اﻣﺘﺤﺎن ﻟﻐﺰﯾﺪﻧﺪ‪ .‬ﻇﺎﻫﺮاً اوﻟﯿﻦ آﻧﺎن ﮐﻪ ﺑﻪ ﭼﻨﯿﻦ ﺳﺮﻧﻮﺷﺘﯽ دﭼﺎر ﺷﺪ ﺷﺨﺼﯿﺖ‬
> ‫ﺗﻤﺜﯿﻠﯽ ﺷﯿﻄﺎن اﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻨﺎ ﺑﺮ ﮐﺘﺐ ﻣﻘﺪّﺳﻪ از ﻣﻼﺋﮑﮥ ﻣﻘﺮّﺑﯿﻦ ﺑﻮد‪ ،‬وﻟﯽ ﺑﻪ ﻋﻠﺖ‬
> ‫ﻏﺮور و ﻧﺎﻓﺮﻣﺎﻧﯽ ﻣﻄﺮود ﺷﺪ‪ .‬در اﻣﺮ ﻧﯿﺰ از اﯾﻦ دﺳﺖ ﻧﻔﻮس را ﻣﯿﺘﻮان ﯾﺎﻓﺖ‪ .‬ﯾﮑﯽ‬
> ‫از اﻟﻘﺎﺑﯽ ﮐﻪ در آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﮐﻪ ﺑﻪ ﺑﻌﻀﯽ ﻧﻔﻮس اﻃﻼق ﺷﺪه و ﺣﮑﺎﯾﺖ از اﻣﺘﯿﺎز ﻗﺒﻮل‬
> ‫آن ﻧﻔﻮس ﻣﯿﻨﻤﺎﯾﺪ‪ ،‬و ﺑﺎ اﺳﻢ راﺑﻄﻪای واﺿﺢ دارد‪ ،‬ﻋﻨﻮان "اﺳﻢاﻟﻠّﻪ" اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺴﯿﺎری‬
> ‫از آﻧﺎن ﻗﺪر اﯾﻦ ﻣﻨﺰﻟﺖ و ﻋﻨﺎﯾﺖ را داﻧﺴﺘﻨﺪ‪ ،‬و ﭘﺎ از ﮔﻠﯿﻢ ﺑﻨﺪﮔﯽ ﻓﺮاﺗﺮ ﻧﻨﻬﺎدﻧﺪ‪ .‬اﻣﺎ‬
> ‫ﮐﺴﺎﻧﯽ ﻧﯿﺰ در ﺗﺎرﯾﺦ اﻣﺮ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان "اﺳﻢاﻟﻠّﻪ" ﻣﺨﺎﻃﺐ ﮔﺸﺘﻨﺪ‪ ،‬وﻟﯽ ﺣﺪّ ﺧﻮد‬
> ‫ﻧﺸﻨﺎﺧﺘﻨﺪ‪ ،‬و ﺑﻪ ﺧﺴﺮان اﻓﺘﺎدﻧﺪ‪ .‬اﺳﻢاﻟﻠّﻪ اﻟﺠﻤﺎل ﺑﺮوﺟﺮدی و اﺳﻢاﻟﻠّﻪ اﻟﻤﻬﺪی‬
> ‫دﻫﺠﯽ از آن ﻣﺤﺮوﻣﺎﻧﻨﺪ‪.‬‬
> 
> ‫‪265‬‬
> ‫ﺧﻠﻴﺞ اﺳﻤﺎء‬                                                  ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﻣﻠﮑﻮت اﺳﻤﺎء در ﻫﻤﮥ ﻇﻬﻮرات ﺟﻠﻮه و ﺑﺮوزی داﺷﺘﻪ ﮐﻪ اﮔﺮ اﻫﻞ اﯾﻤﺎن ﺑﻪ ﺣﻘﯿﻘﺖ‬
> ‫آن ﻧﺎﻇﺮ ﺑﻮدﻧﺪ و ﺑﻪ ﻇﺎﻫﺮ اﺳﻤﺎء ﻣﺘﺸﺒّﺚ ﻧﻤﯽﺷﺪﻧﺪ از درک ﺣﻘﯿﻘﺖ ﻇﻬﻮر ﺟﺪﯾﺪ‬
> ‫ﻣﺤﺮوم ﻧﻤﯽﻣﺎﻧﺪﻧﺪ‪ .‬ﻣﺜﻼً ﻋﻨﻮان "ﺧﺎﺗﻤﯿّﺖ" در ادﯾﺎن ﮐﻪ ﺟﻠﻮهای از ﻣﺮاﺗﺐ ﺣﻘﯿﻘﺖ‬
> ‫در ﻋﺎﻟﻢ اﺳﻤﺎء اﺳﺖ ﻫﻤﻮاره ﺑﺎﻋﺚ ﺑﯽﻧﺼﯿﺒﯽ ﻣﺘﺪﯾّﻨﺎن ادﯾﺎن ﺳﺎﺑﻖ در ﻫﺮ ﻇﻬﻮر‬
> ‫ﺟﺪﯾﺪی ﺷﺪه اﺳﺖ‪ ،‬و ﻫﻤﮥ ادﯾﺎن ﮐﻠﯿﻤﯽ‪ ،‬ﻣﺴﯿﺤﯽ‪ ،‬و اﺳﻼم در ﺧﻠﯿﺞ اﺳﻢ "ﺧﺎﺗﻢ"‬
> ‫ﻣﺎﻧﺪه و از وﺻﻮل ﺑﻪ ﺑﺤﺮ اﻋﻈﻢ ﻣﺤﺮوم ﮔﺸﺘﻪاﻧﺪ‪ .‬ﻋﻨﺪﻟﯿﺐ ﻻﻫﯿﺠﺎﻧﯽ در اﯾﻦ ﺑﺎره‬
> ‫ﭼﻪ ﺷﯿﺮﯾﻦ ﺳﺮوده و ﻗﺪرت ﻣﻄﻠﻘﮥ اﻟﻬﯽ را ﺑﺮ ﻫﺮ اﺳﻢ و ﻋﻨﻮاﻧﯽ ﻓﺎﺋﻖ داﻧﺴﺘﻪ اﺳﺖ‬
> ‫آﻧﺠﺎ ﮐﻪ ﮔﻔﺘﻪ اﺳﺖ‪:‬‬
> ‫رﺣﻤﺘﺶ اﮔﺮ ﮐﻨﺪ ﺗﺮﺷّﺢ ﮐﻤﯽ‬          ‫ﺟﻬﺎن و ﻫﺮﭼﻪ اﻧﺪر او ز ﯾ ّﻢ ﻗﺪرﺗﺶ ﻧﻤﯽ ﺳﺤﺎب‬
> ‫دﮔﺮ ﭼﮕﻮﻧﻪ ﻣﺤﺘﺠﺐ از او ﺑﺬﮐﺮ ﺧﺎﺗﻤﯽ‬     ‫ﻫﺰار اﺣﻤﺪ از ﻋﺪم ﻋﯿﺎن ﮐﻨﺪ ﺑﻪ ﯾﮏ دﻣﯽ‬
> ‫ﮐﺴﯽ ﮐﻪ ﺧﻠﻖ ﻣﯽﮐﻨﺪ ﺑﻪ ﺟﻠﻮه ﺻﺪ ﭘﯿﻤﺒﺮا‬
> ‫ﺑﺮای ﺧﺮوج از ﺧﻠﯿﺞ اﺳﻤﺎء‪ ،‬ﮐﻪ اﻋﻈﻢ ﻣﺎﻧﻊ وﺻﻮل ﺑﻪ ﺑﺤﺮ ﺣﻘﯿﻘﺖ ﻻﯾﺰاﻟﯽ اﺳﺖ‪،‬‬
> ‫در آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﮐﻪ اﺷﺎرﺗﻬﺎ و دﻻﻟﺘﻬﺎی ﻣﺨﺼﻮص ﺑﻪ ﻓﺮاواﻧﯽ ﻧﺎزل‪ ،‬و ﻣﺨﺼﻮﺻﺎً از ﺗﻌﻠّﻖ‬
> ‫ﺑﻪ دﻧﯿﺎ‪ ،‬ﻏﯿﺒﺖ‪ ،‬ﺧﻮدﭘﺴﻨﺪی‪ ،‬و ﻏﺮور ﻧﻬﯽ ﮔﺮدﯾﺪه و ﺑﻪ اﻧﻘﻄﺎع از ﻏﯿﺮﺣﻖ و ﺗﺴﻠﯿﻢ و‬
> ‫‪۱‬‬
> ‫رﺿﺎی ﺑﻪ ارادۀ اﻟﻬﯽ و ﮐﺴﺐ ﻓﯿﺾ از ﻣﺼﺎﺣﺒﺖ اﺑﺮار و ﻧﯿﮑﺎن ﺗﻮﺻﯿﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫ﺑﺎﻻﺧﺮه‪ ،‬ﺷﺎﯾﺪ ﮔﺬﺷﺘﻦ از ﺧﻠﯿﺞ اﺳﻤﺎء را ﺑﺘﻮان ﺑﺎ ﻣﺮاﺣﻠﯽ از ﻃﯽ ﻫﻔﺖ وادی‬
> ‫ﺳﻠﻮک ﻣﻨﻄﺒﻖ داﻧﺴﺖ‪.‬‬
> 
> ‫ﻳﺎدداﺷﺖ‬
> ‫‪ –۱‬ﺑﺮای اﺳﺘﻔﺎده از ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻣﻄﻠﺐ در اﯾﻦ ﻣﺨﺘﺼﺮ ﻣﻨﺤﺼﺮ ًا ﺑﻪ "ﮐﻠﻤﺎت ﻣﮑﻨﻮﻧﮥ‬
> ‫ﻓﺎرﺳﯽ" اﺷﺎره ﻣﯿﺸﻮد‪ ،‬و ﻣﺨﺼﻮﺻﺎً ﺑﻪ ﻣﻮارد ‪،۵۳ ،۴۷ ،۴۳ ،۲۰ ،۱۲ ،۹ ،۷ ،۶ ،۵‬‬
> ‫‪ ،۵۶ ،۵۵‬و ‪ ۶۶‬اﺷﺎره ﻣﯽﮔﺮدد‪ .‬اﻟﺒﺘﻪ اﻫﻞ ﺗﺤﻘﯿﻖ و اﻃّﻼع در ﻣﺘﻮن آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﮐﻪ‬
> ‫ﻣﻮارد ﻣﺘﻌﺪّده ﺳﺮاغ دارﻧﺪ و زﯾﺎرت ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﮐﺮد‪.‬‬
> 
> ‫‪266‬‬
> ‫ﺑﺪاء‬                                                                                   ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺑﺪاء‬
> 
> ‫ﻣﺤﻤّﺪ اﻓﻨﺎن‬
> 
> ‫اﺻﻄﻼح ﺑﺪاء در اﻣﺮ ﻣﺒﺎرک در دور ﺑﻬﺎﺋﯽ و ﺑﺎﺑﯽ ﻫﺮ دو ﻣﻌﻤﻮل و ﻣﻘﺒﻮل اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫ﺳﺎﺑﻘﮥ اﯾﻦ ﻣﻄﻠﺐ از اﺳﻼم اﺳﺖ‪ ،‬وﻟﯽ ﺗﻨﻬﺎ از ﻣﻌﺘﻘﺪات ﺷﯿﻌﻪ ﺑﺸﻤﺎر ﻣﯽآﯾﺪ‪ ،‬و‬
> ‫ﻋﺎﻣّﻪ‪ ،‬ﯾﻌﻨﯽ اﻫﻞ ﺗﺴﻨّﻦ‪ ،‬آن را ﻧﭙﺬﯾﺮﻓﺘﻪاﻧﺪ‪ .‬ﻣﺒﺪأ آن اﮔﺮﭼﻪ در ﻗﺮآن ﺻﺮاﺣﺖ ﻧﺪارد‬
> ‫وﻟﯽ ﺑﻌﻀﯽ از ﻋﻠﻤﺎی اﺳﻼم در اﯾﻦ ﺧﺼﻮص ﺑﻪ آﯾﮥ ﻗﺮآﻧﯽ "ﻳَﻤْﺤُﻮ اﻟ ّﻠ ُﻪ ﻣَﺎ ﻳَﺸَﺎءُ‬
> ‫ب" )ﺳﻮرۀ اﻟﺮﻋﺪ )‪ ،(۱۳‬آﯾﮥ ‪ (۳۹‬اﺳﺘﻨﺎد ﻧﻤﻮدهاﻧﺪ‪.‬‬
> ‫ﻜﺘَﺎ ِ‬ ‫ﺖ َوﻋِﻨ َﺪ ُه ُٔا ﱡم ا ْﻟ ِ‬
> ‫َو ُﻳ ْﺜ ِﺒ ُ‬
> ‫در آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﮐﻪ ذﮐﺮ ﺑﺪاء ﻣﮑﺮّر اﺳﺖ و ﻣﻔﻬﻮم دﻗﯿﻖ آن اﯾﻨﺴﺖ ﮐﻪ ارادۀ ﺧﺪاوﻧﺪ‬
> ‫ﻣﺘﻌﺎل در ﻫﻤﻪ ﺣﺎل ﺑﻪ ﺗﻐﯿﯿﺮ و ﺗﺒﺪﯾﻞ آﻧﭽﻪ ﺗﻘﺪﯾﺮ ﻓﺮﻣﻮده ﻗﺎدر اﺳﺖ و ﺻِﺮف ﺗﻘﺪﯾﺮ‬
> ‫ﻣﺎﻧﻊ از ﺗﻐﯿﯿﺮ ﻧﯿﺴﺖ‪ .‬رﯾﺸﮥ زﺑﺎﻧﯽ ﮐﻠﻤﮥ ﺑﺪاء از " َﺑﺪَأ ﯾَﺒﺪو ﺑَﺪ̍اء" )ﻓﻌﻞ واوی( ﺑﻪ‬
> ‫ﻣﻌﻨﯽ آﺷﮑﺎر ﺷﺪن و ﺗﻐﯿﯿﺮ ﻧﻈﺮ دادن اﺳﺖ‪ ،‬و دﻻﻟﺖ ﺑﺮ اﯾﻦ دارد ﮐﻪ ﻧﻈﺮ و رأی‬
> ‫ﻧﺨﺴﺘﯿﻦ ﺟﺎی ﺧﻮد را ﺑﻪ ﻧﻈﺮی ﺧﻼف ﺧﻮد واﮔﺬارد‪ .‬ﺷﺎﯾﺪ ﺗﻮﺿﯿﺢ اﯾﻦ ﻣﻄﻠﺐ‬
> ‫ﺿﺮور ﺑﺎﺷﺪ ﮐﻪ َﺑﺪَأ ﯾَﺒﺪأُ‪ ،‬ﯾﺎ َﺑﺪَأ ﯾَﺒﺪیُ‪ ،‬ﺑَﺪءً َو ﺑﺪﯾﺎً‪ ،‬ﮐﻪ ﻫﺮ دو ﺑﻪ ﻣﻌﻨﯽ آﻏﺎز ﮐﺮدن و‬
> ‫آﻓﺮﯾﺪن اﺳﺖ‪ ،‬اﮔﺮﭼﻪ از ﻟﺤﺎظ ﻣﻌﺎﻧﯽ ﻗﺮاﺑﺖ و ﺷﺒﺎﻫﺘﯽ دارﻧﺪ‪ ،‬وﻟﯽ ﻣﺘﻤﺎﯾﺰ‬
> ‫ﻣﯽﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬اﻣّﺎ ﭼﻮن در ﺣﯿﻦ ﺗﻌﺮﯾﻒ ﻓﻌﻞ و ﺑﺎزﻧﻮﺷﺘﻦ ﺑﻪ ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ ﻧﺰدﯾﮏ ﻣﯽﺷﻮﻧﺪ‬
> ‫ﭼﻪ ﺑﺴﺎ ﮐﻪ در ﻣﺘﻮن آﺛﺎر ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ ﺧﻮاﻧﻨﺪه ﯾﮑﯽ را ﺑﻪ ﺟﺎی دﯾﮕﺮی ﺗﺼﻮّر ﮐﻨﺪ و‬
> ‫ﻣﻔﻬﻮم ﻣﻄﻠﺐ در ذﻫﻦ ﺑﻄﻮر ﺻﺤﯿﺢ ﻣﻔﻬﻮم ﻧﺸﻮد‪ .‬از ﺟﻤﻠﻪ ﻣﯿﺘﻮان ﺑﻪ آﯾﮥ زﯾﺎرﺗﻨﺎﻣﮥ‬
> ‫ﻣﺒﺎرک "ﻃﺒﻊ ﺟﻤﺎل اﻟﻐﯿﺐ ﻋﻦ اﻓﻖ اﻟﺒﺪاء" اﺳﺘﺸﻬﺎد ﻧﻤﻮد ﮐﻪ در اﯾﻦ ﻣﻘﺎم ﺑﺪاء ﺑﻪ‬
> ‫ﻣﻌﻨﯽ ﺧﻠﻖﮐﺮدن اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻪ ﻫﺮ ﺣﺎل‪ ،‬ﺑﺪاء )ﻓﻌﻞ ﻧﺎﻗﺺ واوی( را ﻏﺎﻟﺒﺎً ﺑﻪ ﻣﻌﻨﯽ‬
> ‫ﻇﻬﻮر و ﺑﺮوز ﻣﻄﻠﺒﯽ ﮐﻪ ﭘﻮﺷﯿﺪه ﺑﻮده و ﺑﻌﺪاً ﻣﻌﻠﻮم ﺷﺪه ﺗﻌﺒﯿﺮ ﮐﺮدهاﻧﺪ‪ ،‬و ﻋﻠﻤﺎی‬
> ‫ﺷﯿﻌﻪ ﺑﺮای رﻓﻊ اﯾﻦ ﺷﺒﻬﻪ ﮐﻪ اﻗﺘﻀﺎء ﺑﻪ ﺑﺪاء ﺑﺎ ﻗﺒﻮل ﻋﻠﻢ و اﺣﺎﻃﮥ اﻟﻬﯽ ﺳﺎزﮔﺎر‬
> ‫ﻧﻤﯽﺗﻮاﻧﺪ ُﺑﻮَد ﭼﻨﯿﻦ ﻣﻄﻠﺐ را ﺗﻮﺟﯿﻪ ﮐﺮدهاﻧﺪ ﮐﻪ ﺑﺴﯿﺎری ﻣﺴﺎﺋﻞ و اﺣﮑﺎم در ﻟﻮح‬
> ‫ﻣﺤﻔﻮظ اﻟﻬﯽ ﺑﻪ ﮐﯿﻔﯿﺘﯽ ﻣﻌﯿﻦ ﻣﻘﺮّر ﺷﺪه‪ ،‬وﻟﯽ ﻋﻤﻮم ﻣﺮدم ﻣﻤﮑﻦ اﺳﺖ ﺧﻼف آن‬
> ‫را از ﮐﻼم و اﺷﺎرات ﻗﺮآﻧﯽ و اﺣﺎدﯾﺚ درﯾﺎﺑﻨﺪ‪ ،‬وﻟﯽ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺗﻌﺎﻟﯽ در ﻫﻨﮕﺎم ﻣﻘﺮّر‬
> ‫‪267‬‬
> ‫ﺑﺪاء‬                                                         ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺣﻘﯿﻘﺖ آن را ﺑﺮ ﺧﻠﻖ ﻣﮑﺸﻮف ﻣﯽﺳﺎزد و اﯾﻦ ﻫﻤﺎن ﺑﺪاﺳﺖ ﮐﻪ ﺑﻪ آن در اﺣﺎدﯾﺚ‬
> ‫اﺷﺎره ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬اﮔﺮﭼﻪ اﯾﻦ ﻣﻄﻠﺐ ﺑﻪ اﻋﺘﺒﺎری ﺧﺎﻟﯽ از ﺣﻘﯿﻘﺖ ﻧﯿﺴﺖ‪ ،‬و ﭼﻪ ﺑﺴﺎ‬
> ‫ﻣﺴﺎﺋﻞ ﻫﺴﺖ ﮐﻪ ﺗﺎ زﻣﺎن آن ﻧﺮﺳﯿﺪه درک و ﻓﻬﻢ آن ﺑﺮای ﻫﻤﮕﺎن آﺳﺎن ﻧﯿﺴﺖ‪ ،‬و‬
> ‫اﻟﺒﺘﻪ در زﻣﺎن ﻣﻘﺮّر ﺑﯿﺎن آن ﻣﻔﻬﻮم ﻋﻤﻮم ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪ ،‬ﺑﺎ اﯾﻨﻬﻤﻪ ﺑﻪ ﻧﻈﺮ ﻣﯽرﺳﺪ اﯾﻦ‬
> ‫ﺗﻮﺟﯿﻪ ﺑﺎ ﺣﻘﯿﻘﺖ ﻣﻄﻠﺐ ﺑﺪاء ارﺗﺒﺎﻃﯽ ﻧﺪارد‪ ،‬زﯾﺮا ﻟﻄﻒ و ﻋﺪل اﻟﻬﯽ ﭼﻨﯿﻦ اﻗﺘﻀﺎء‬
> ‫دارد ﮐﻪ ﻫﺮ زﻣﺎن ﭼﻨﯿﻦ اﺷﺘﺒﺎﻫﯽ اﺗّﻔﺎق اﻓﺘﺪ ﺣﻖّ ﺟﻞ ﺟﻼﻟﻪ ﺑﺪون ﻫﯿﭻ ﺗﺄﺧﯿﺮی اﻫﻞ‬
> ‫اﯾﻤﺎن را آ ﮔﺎه ﻓﺮﻣﺎﯾﺪ ﺗﺎ در ﺷﺒﻬﺖ و ﺗﺰﻟﺰل ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ را ﮔﻤﺮاه ﻧﮑﻨﻨﺪ‪ .‬اﺻﻄﻼح ﺑﺪاء‬
> ‫در آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﮐﻪ ﺷﻮاﻫﺪ ﻓﺮاوان دارد‪ .‬از آن ﻫﻤﻪ‪ ،‬ﺑﻪ ﯾﮏ ﻣﻮرد اﮐﺘﻔﺎء ﻣﯿﺸﻮد ﮐﻪ‬
> ‫ﺣﻀﺮت وﻟﯽ اﻣﺮاﻟﻠّﻪ در ﺗﻮﻗﯿﻊ ﻣﻮرّخ ﺷﺒّﺎط ‪ ۱۹۲۷‬ﺧﻄﺎب ﺑﻪ اﺣﺒّﺎی ﻣﻤﺎﻟﮏ ﺷﺮق‬
> ‫ﺳﺪ‪ ،‬ﻧﻔﺲ اﯾﻦ ﺳﻼﻃﯿﻦ و رؤﺳﺎء ﺟﻤﻬﻮر‬      ‫ﻣﯽﻓﺮﻣﺎﯾﻨﺪ "ﻣﻦ ﺑﻌﺪ ﭼﻮن اﺟﻞ ﻣﻌﻠﻮم َدر ِر َ‬
> ‫ﺧﻮد اﻗﺘﺪاء ﺑﻪ اﯾﻦ ﻧﺼﺮتدﻫﻨﺪﮔﺎن اﻣﺮ اﻟﻬﯽ ﻧﻤﺎﯾﻨﺪ و ﭘﺎ ﺑﻪ ﻣﯿﺪان ﮔﺬارﻧﺪ و ﺗﺎج‬
> ‫ﺳﻠﻄﻨﺖ ﻓﺎﻧﯿﻪ را ﺑﺮ ﺧﺎک اﻧﺪازﻧﺪ و اﮐﻠﯿﻞ ﻣﺮﺻّﻊ ﻋﺒﻮدﯾّﺖ ﺻﺮﻓﮥ ﻣﺤﻀﮥ ﺑﺤﺘﻪ را ﺑﺮ‬
> ‫ﺳﺮ ﻧﻬﺎده و در ﺻﻒّ اول ﻣﺒﻠﻐﯿﻦ درآﻣﺪه ﺑﺎﻣﻮاﻟﻬﻢ و ارواﺣﻬﻢ و ﻣﺎ وﻫﺒﻬﻢ رﺑّﻬﻢ ﺑﻪ‬
> ‫ﺗﺒﺸﯿﺮ و ﻧﺼﺮت ﭘﺮدازﻧﺪ و ﺑﻌﺪ از اﺗﻤﺎم دورۀ ﺧﺪﻣﺎت ﺑﻪ اﯾﻦ اراﺿﯽ ﻣﻘﺪّﺳﻪ ﺷﺘﺎﺑﻨﺪ و‬
> ‫ﺧﺎﺿﻌﺎً ﺧﺎﺷﻌﺎً ﻣﺘﺬﻟﻼً ﻣﻨﮑﺴﺮ ًا ﻃﻮاف ﻣﻘﺎﻣﺎت ﻣﻘﺪّﺳﻪ ﮐﻨﻨﺪ و ﺻﻮت ﺗﻬﻠﯿﻞ و ﺗﺴﺒﯿﺢ‬
> ‫و ﺗﻤﺠﯿﺪ را ﺑﻪ ﻋﻨﺎن آﺳﻤﺎن رﺳﺎﻧﻨﺪ و ﺑﺰرﮔﻮاری اﯾﻦ اﻣﺮ ﻋﻈﯿﻢ را ﺑﺮ ﺟﻬﺎن و‬
> ‫ن ﻫﺬا اﻟﻮﻋﺪ ﻣﺤﺘﻮم ﻗﺪ رﻓﻊ اﻟﻠّﻪ ﻋﻨﺪٍ ﺣﮑﻢ‬   ‫ﺟﻬﺎﻧﯿﺎن ﻣﮑﺸﻮف و ﻣﺒﺮﻫﻦ ﺳﺎزﻧﺪ و ا ّ‬
> ‫اﻟﺒﺪاء و زﯾﻨّﻪ ﺑﻄﺮاز اﻻﺛﺒﺎت ﻓﯽ ﻟﻮح ﺣﻔﯿﻆ‪) ".‬ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ ﺗﻮﻗﯿﻌﺎت ﻣﺒﺎرﮐﻪ ‪–۱۹۲۷‬‬
> ‫‪ ،۱۹۳۹‬ﺻﺺ‪(۱۵–۱۴‬‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﻧﻘﻄﮥ اوﻟﲐ ﺑﺎب ﺳﻮم از واﺣﺪ ﭼﻬﺎرم ﮐﺘﺎب ﺑﯿﺎن ﻓﺎرﺳﯽ را ﺑﻪ ﻣﺒﺤﺚ ﺑﺪاء‬
> ‫ن اﻟﺒﺪاء ﻟﻠّﻪ ﺣﻖّ" اﺳﺖ ﺗﻠﺨﯿﺺ‬ ‫ﺗﺨﺼﯿﺺ ﻓﺮﻣﻮده و ﻣﻄﻠﺐ را در ﻋﻨﻮان آن ﮐﻪ "ا ّ‬
> ‫ﻓﺮﻣﻮدهاﻧﺪ‪ .‬ﺣﺎﺻﻞ آن اﯾﻨﺴﺖ ﮐﻪ ﻗﺒﻮل و ﺗﺴﻠﯿﻢ ﺑﻪ ﺑﺪاء اﺳﺎس ﺣﻘﯿﻘﺖ اﯾﻤﺎن اﺳﺖ‬
> ‫و ﭼﻮن ذات اﻟﻬﯽ ازﻟﯽ ﻫﻤﻮاره ﺑﺮ ﺣﺎﻟﺖ و ﮐﯿﻔﯿّﺖ واﺣﺪ ﺑﺎﻗﯽ و ﺗﻐﯿﯿﺮﻧﺎﭘﺬﯾﺮ اﺳﺖ و‬
> ‫وﺻﻮل ﺑﻪ او ﻣﻤﮑﻦ ﻧﯿﺴﺖ ﻟﺬا ﺑﺪاء ذات ﻏﯿﺐ در ﺑﺪای ﻣﺸﯿّﺖ اوﻟﯿﻪ و ﻣﻈﺎﻫﺮ ﻇﻬﻮر‬
> ‫او ﻇﺎﻫﺮ ﻣﯽﺷﻮد و در ﻫﺮ ﻇﻬﻮر ﺑﺪای ﺣﺎﺻﻞ از ﮐﻼم و رﻓﺘﺎر ﻣﻈﺎﻫﺮ اﻟﻬﯽ ﺗﺎ ﻇﻬﻮر‬
> ‫ﺑﻌﺪ ﺛﺎﺑﺖ و ﭘﺎﺑﺮﺟﺎﺳﺖ و ﮐﻤﺎل اﯾﻤﺎن در اﯾﻨﺴﺖ ﮐﻪ اﻓﺮاد از ﺧﻮف و رﺟﺎی ﺑﻪ‬
> 
> ‫‪268‬‬
> ‫ﺑﺪاء‬                                                           ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫آﺳﺘﺎن او ﻓﺎرغ ﻧﻤﺎﻧﻨﺪ‪ ،‬آﺳﺘﺎﻧﯽ ﮐﻪ ﻗﺎﺋﻢﻣﻘﺎم ﻣﺸﯿّﺖ اﻟﻬﯽ اﺳﺖ و در ﻫﺮ ﻇﻬﻮر ﺟﺪﯾﺪ‬
> ‫ﺗﺎزه و ﺑﺪﯾﻊ ﻣﯽﺷﻮد‪ .‬اﻟﺒﺘﻪ ﻣﻌﻠﻮم اﺳﺖ ﮐﻪ ﻓﯿﻮﺿﺎت روﺣﺎﻧﯽ در ﻫﻨﮕﺎم ﻃﻠﻮع ﻣﻈﻬﺮ‬
> ‫ﻇﻬﻮر اﻟﻬﯽ ﻣﻌﻠﻮم و ﻣﻌﯿّﻦ و ﮐﻼم ﻣﻈﻬﺮ ﻣﺸﯿّﺖاﻟﻠّﻪ ﻣﺼﺮح اﺳﺖ‪ ،‬وﻟﯽ در ﻫﻨﮕﺎم‬
> ‫ﻏﺮوب‪ ،‬ﯾﻌﻨﯽ ﺑﻌﺪ از اﻧﺘﻘﺎل ﻣﻄﺎﻟﻊ اﻧﻮار ازﻟﯽ ﺑﻪ ﻋﺎﻟﻢ ﺟﺎوداﻧﯽ‪ ،‬ﻣِﻼک و ﻣﻘﯿﺎس ﺑﺮ‬
> ‫اﺳﺎس اﺻﻮل و اﺳﺎﺳﯽ اﺳﺖ ﮐﻪ ﺷﺎرع اﻟﻬﯽ ﻣﻘﺪّر ﻓﺮﻣﻮده اﺳﺖ‪ .‬در ﺣﻘﯿﻘﺖ ﺑﺪاء‬
> ‫ﻣﺬﮐﻮر در ﺑﯿﺎن و ﺗﺒﯿﯿﻦ ﻣﻈﻬﺮ ﻇﻬﻮر ﻧﻬﻔﺘﻪ اﺳﺖ‪.‬‬
> ‫ﺑﺎ اﯾﻦ ﺗﻮﺿﯿﺤﺎت‪ ،‬ﻣﻌﻠﻮم ﻣﯽﺷﻮد ﮐﻪ ﺑﺪاء از ﻣﺴﺎﺋﻞ اﺻﻠﯽ اﻣﺮ اﻟﻬﯽ در ﻫﻤﮥ ادوار‬
> ‫اﺳﺖ‪ .‬ﻣﺨﺎﻟﻔﯿﻦ اﯾﻦ اﺻﻞ ﺑﻪ اﯾﻦ ﺷﺒﻬﻪ ﺗﻮﺳّﻞ ﺟﺴﺘﻪاﻧﺪ ﮐﻪ ﭼﮕﻮﻧﻪ ﻣﯽﺗﻮان ﭘﺬﯾﺮﻓﺖ‬
> ‫ﮐﻪ ﺣﻖّ ﺟﻞّ ﺟﻼﻟﻪ ﮐﻪ ﺑﺮ ﻫﻤﮥ ﻣﻮﺟﻮدات اﺣﺎﻃﻪ و اﻗﺘﺪار دارد‪ ،‬ﻧﮑﺘﻪای از ﺣﻀﺮﺗﺶ‬
> ‫ﭘﻨﻬﺎن ﻣﺎﻧﺪ‪ ،‬ﺗﺎ ﭼﻮن از آن آ ﮔﺎه ﺷﻮد ارادۀ ﺧﺪاوﻧﺪﯾﺶ ﺗﻐﯿﯿﺮ ﻧﻤﺎﯾﺪ‪ .‬اﻣّﺎ اﮔﺮ ﺑﻪ اﯾﻦ‬
> ‫ﻧﮑﺘﻪ ﺗﻮﺟّﻪ ﺷﻮد ﮐﻪ ﭼﻮن اﻧﺴﺎن ﺑﻪ ﺻﻔّﺖ اﺧﺘﯿﺎر ﻣﻤﺘﺎز اﺳﺖ‪ ،‬ﭼﻪ ﺑﺴﺎ ﮐﻪ ﺑﻤﺪد ﻗﻮای‬
> ‫ﺧﺪادادی ﺗﻌﻘّﻞ و ﺗﺬﮐّﺮ در آﻧﭽﻪ ﮐﺮده و ﺧﻮاﻫﺪ ﮐﺮد ﺗﻔﮑّﺮ و ﺗﺄﻣّﻞ ﻧﻤﺎﯾﺪ و ﺗﻐﯿﯿﺮ‬
> ‫روش دﻫﺪ اﻟﺒﺘﻪ ﺑﻪ ﻋﺪل و ﺑﻪ ﻓﻀﻞ و رﺣﻤﺖ ﺧﺪاوﻧﺪی اﻗﺘﻀﺎء دارد ﮐﻪ آﻧﭽﻪ را‬
> ‫ﻣﻘﺮّر و ﻣﻘﺪّر ﻓﺮﻣﻮده اﺳﺖ ﺗﻐﯿﯿﺮ ﻓﺮﻣﺎﯾﺪ و او را ﺑﻪ ﻋ ّﺰ ﻗﺒﻮل ﺑﯿﺎراﯾﺪ‪ ،‬و ﯾﺎ ﺑﻪ ﻋﻠّﺖ‬
> ‫ﻧﺎﻓﺮﻣﺎﻧﯽ و ﻋﺪم ﺗﺬﮐّﺮ ﺑﻪ اواﻣﺮ اﻟﻬﯽ ﻣﻮرد ﻋﺘﺎب و ﺧﻄﺎب ﻗﺮار دﻫﺪ‪ ،‬ﺑﻪ ﻋﺒﺎرت‬
> ‫ﻖ ﺗﻨﺒﯿﻪ‪ ،‬و ﯾﺎ ﻣﻘﺒﻮل‪ ،‬در‬ ‫دﯾﮕﺮ ﺑﺪاء ﺗﺤﻘّﻖ ﯾﺎﺑﺪ‪ .‬ﭼﻪ ﺑﺴﺎ ﮐﺴﺎن ﮐﻪ زﻣﺎﻧﯽ ﻣﺴﺘﺤ ّ‬
> ‫آﺳﺘﺎن ﺣﻖّ ﺑﻮدﻧﺪ‪ ،‬وﻟﯽ ﺑﻪ اﺧﺘﯿﺎر ﺧﺪادادی از ﻋﺘﺎب و ﻋﺬاب رﻫﺎﺋﯽ ﯾﺎﻓﺘﻨﺪ‪ ،‬و ﯾﺎ‬
> ‫ﺑﺎﻟﻌﮑﺲ ﻣﺸﻤﻮل ﻋﺪم رﺿﺎﯾﺖ و ﻋﻨﺎﯾﺖ اﻟﻬﯽ ﺷﺪﻧﺪ‪ .‬ﺑﻨﺎ ﺑﺮ اﯾﻦ ﻣﻘﺪّﻣﻪ‪ ،‬آﯾﺎ‬
> ‫ﻧﻤﯽﺗﻮان ﮔﻔﺖ ﮐﻪ ﺑﺪاء از ﻟﻮازم اﺧﺘﯿﺎر اﺳﺖ ﮐﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻪ ﺻﺮف ﺑﺨﺸﺶ و‬
> ‫ﻣﺮﺣﻤﺖ اﻧﺴﺎن را ﺑﻪ آن از ﺟﻤﯿﻊ ﻣﻤﮑﻨﺎت ﻣﻤﺘﺎز ﻓﺮﻣﻮده اﺳﺖ؟ اﻟﺒﺘﻪ ﻋﻠﻢ ﮐﻠّﯽ‬
> ‫اﻟﻬﯽ‪ ،‬ﮐﻪ ﻣﺤﺪود ﺷﺮاﯾﻂ ﻋﺎﻟﻢ وﺟﻮد از زﻣﺎن و ﻣﮑﺎن ﻧﯿﺴﺖ‪ ،‬و از ﺳﺮﻧﻮﺷﺖ ﻫﺮ‬
> ‫ﮐﺴﯽ آ ﮔﺎه اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﻪ ﻣﺎﻧﻨﺪ اﺳﺘﺎدی ﮐﻪ ﺳﺮﻧﻮﺷﺖ ﺷﺎﮔﺮداﻧﺶ را در ﻫﻨﮕﺎم اﻣﺘﺤﺎن‬
> ‫ﻣﯽداﻧﺪ وﻟﯽ ﻫﻤﻮاره ﺑﺎ ﺗﺸﻮﯾﻖ آﻧﺎن را ﺑﻪ اﺳﺘﻔﺎده از اﺧﺘﯿﺎر و اﺳﺘﻌﺪاد ﺧﺪادادی‬
> ‫وادار ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ‪ ،‬ﻣﺎ ﺑﻨﺪﮔﺎن ﻣﺴﺘﻤﻨﺪ را ﻫﺪاﯾﺖ ﻣﯽﻧﻤﺎﯾﺪ‪ ،‬دﯾﮕﺮ ﺗﺎ ﻣﺎ ﭼﻪ ﮐﻨﯿﻢ و‬
> ‫ﭼﮕﻮﻧﻪ از اﯾﻦ اﻣﺘﯿﺎز روﺣﺎﻧﯽ‪ ،‬ﯾﻌﻨﯽ اﺧﺘﯿﺎر ﻣﻮﻫﻮﺑﯽ‪ ،‬اﺳﺘﻔﺎده ﻧﻤﺎﺋﯿﻢ‪ .‬ﻟﺬا‪ ،‬در‬
> ‫ﺣﻘﯿﻘﺖ ﺑﺪاء در ﻋﺎﻟﻢ وﺟﻮد ﻣﺎدّی ﮐﻪ ﻣﻘﯿّﺪ ﺑﻪ زﻣﺎن و ﻣﮑﺎن اﺳﺖ ﻣﻔﻬﻮم دارد‪ ،‬و‬
> ‫اﮔﺮﭼﻪ ﭘﺎﯾﺎن ﻫﻤﻪ ﭼﯿﺰ در ﻋﻠﻢ اﻟﻬﯽ ﻣﻌﻠﻮم اﺳﺖ‪ ،‬وﻟﯽ ﺗﻐﯿﯿﺮ و ﺗﺤﻮّل اﻣﻮر و‬
> 
> ‫‪269‬‬
> ‫ﺑﺪاء‬                                                  ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺳﺮﻧﻮﺷﺖﻫﺎ در اﯾﻦ ﺟﻬﺎن ﺑﻪ ﻣﻨﺎﺳﺒﺖ اﺻﻞ اﺧﺘﯿﺎر ﮐﻪ ﺑﻪ اﻧﺴﺎن اﺧﺘﺼﺎص دارد در‬
> ‫ﻣﻔﻬﻮم ﺑﺪاء ﺧﻼﺻﻪ ﻣﯽﺷﻮد‪.‬‬
> 
> ‫‪270‬‬
> ‫ﺷﺎﺧﺴﺎر ﻋﺮﻓﺎن‬
> 
> ‫‪271‬‬
> ‫ﻓﻬﺮﺳﺖ ﻣﻘﺎﻻت ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻣﻌﺮّﻓﻲ آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﻛﻪ در ﻣﺠﻠﺪات "ﻋﻨﺪﻟﻴﺐ"‬       ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪١٠‬‬
> 
> ‫ﻓﻬﺮﺳﺖ ﻣﻘﺎﻻت ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻣﻌﺮّﻓﻲ آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﻛﻪ در ﻣﺠﻠﺪات "ﻋﻨﺪﻟﻴﺐ"‬
> 
> ‫اﻟﻒ – آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ‬
> ‫ﻧﻮﻳﺴﻨﺪه‬                                            ‫ﻋﻨﻮان‬           ‫ﺷﻤﺎره‬
> ‫ﻧﺼﺮتاﻟﻠّﻪ‬        ‫ﻣﻘﺪّﻣﺎت ﺗﺎرﯾﺨﯽ ﻧﺰول ﻟﻮح ﻣﺒﺎرک اﺣﻤﺪ‬                        ‫‪۶‬‬
> ‫ﻣﺤﻤّﺪﺣﺴﯿﻨﯽ‬
> ‫وﺣﯿﺪ رأﻓﺘﯽ‬                   ‫زﯾﺎرتﻧﺎﻣﮥ ﺟﻤﺎل ﻗﺪم ﺟﻞّ ﺟﻼﻟﻪ‬                    ‫‪۷‬‬
> ‫ﻣﺂﺧﺬ ﮐﺘﺎب "ﻣﻨﺘﺨﺒﺎﺗﯽ از آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ" وﺣﯿﺪ رأﻓﺘﯽ‬                     ‫‪۱۳‬‬
> ‫وﺣﯿﺪ رأﻓﺘﯽ‬                        ‫ﻟﻮح ﺣﮑﻤﺖ‪ :‬ارض زﻋﻔﺮان‬                     ‫‪۱۴‬‬
> ‫ﺧﺴﺮو ﺧﺴﺮوی‬             ‫ﺷﺮﺣﯽ در ﺑﺎرۀ ﻟﻮح ﻣﺒﺎرک ﻣﻼحاﻟﻘﺪس‬                        ‫‪۱۵‬‬
> ‫وﺣﯿﺪ رأﻓﺘﯽ‬                    ‫ﻟﻮح ﺣﮑﻤﺖ‪ :‬ﻓﺎﻋﻠﯿﻦ و ﻣﻨﻔﻌﻠﯿﻦ‬                   ‫‪۱۹‬‬
> ‫ﺧﺴﺮو ﺧﺴﺮوی‬                                  ‫ﻣﻌﺮّﻓﯽ ﺳﻮرةاﻟﻤﻠﻮک‬                 ‫‪۲۴‬‬
> ‫ﻣﺤﻤّﺪﻋﻠﯽ ﻓﯿﻀﯽ‬                     ‫ﺷﺮح ﻧﺰول ﮐﺘﺎب ﻣﺴﺘﻄﺎب اﯾﻘﺎن‬                    ‫‪۲۵‬‬
> ‫ﺧﺴﺮو ﺧﺴﺮوی‬             ‫ﻣﻮاﺿﯿﻌﯽ از ﮐﻠﻤﺎت ﻣُﺒﺎرﮐﮥ ﻣﮑﻨﻮﻧﮥ ﻋﺮﺑﯽ‬                   ‫‪۲۷‬‬
> ‫ﻧﺼﺮتاﻟﻠّﻪ‬                 ‫ﭼﻨﺪ ﻧﮑﺘﻪ در ﺑﺎب ﮐﻠﻤﺎت ﻣﮑﻨﻮﻧﻪ‬                   ‫‪۳۵‬‬
> ‫ﻣﺤﻤّﺪﺣﺴﯿﻨﯽ‬
> ‫ﮐﻠﻤﺎت ﻣﮑﻨﻮﻧﻪ‬                 ‫‪۳۵‬‬
> ‫ﺷﻤﻊ دﻟﺖ ﺑﺮاﻓﺮوﺧﺘﮥ دﺳﺖ ﻗﺪرت ﻣﻦ اﺳﺖ ‪...‬‬                         ‫‪۳۶‬‬
> ‫روحاﻟﻠّﻪ ﻧﺎﻃﻖ‬                                ‫)ﮐﻠﻤﺎت ﻣﮑﻨﻮﻧﻪ(‬
> ‫ﺷﺎﭘﻮر راﺳﺦ‬            ‫ﭘﯿﻤﺎن ﻃﻠﻌﺖ اﺑﻬﲐ ﺑﺎ ذات اﻗﺪس ﮐﺒﺮﯾﺎ‬              ‫‪ ۴۳‬و ‪۴۴‬‬
> ‫اﻧﺘﺸﺎر ﺗﺮﺟﻤﮥ اﻧﮕﻠﯿﺴﯽ ﮐﺘﺎب ﻣﺴﺘﻄﺎب اﻗﺪس ﻫﻮﺷﻨﮓ ﮔﻬﺮرﯾﺰ‬                            ‫‪۴۷‬‬
> ‫ﺧﺴﺮو ﺧﺴﺮوی‬                                    ‫ﻟﻮح اﺣﻤﺪ ﻓﺎرﺳﯽ‬                 ‫‪۴۷‬‬
> ‫ﻟﻮح ﮐﻞّاﻟﻄﻌﺎم )ﺗﺮﺟﻤﻪ از ﮐﺘﺎب ﻧﻔﺤﺎت ﻇﻬﻮر( ﻣﺘﺮﺟﻢ‪:‬‬                     ‫‪۵۱‬‬
> ‫ﻣﺮﺿﯿﻪ ﺟﺎﺑﺮی‬
> ‫رﺳﺘﻢ اﻫﻮراﺋﯿﺎن‬                                       ‫وادی ﻫﻔﺘﻢ‬                ‫‪۵۳‬‬
> ‫وﺣﯿﺪ رأﻓﺘﯽ‬                   ‫ﻟﻮح ﺣﮑﻤﺖ )ﻫﺮﻣﺲ – ادرﯾﺲ(‬                       ‫‪۵۹‬‬
> ‫‪272‬‬
> ‫ﻓﻬﺮﺳﺖ ﻣﻘﺎﻻت ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻣﻌﺮّﻓﻲ آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﻛﻪ در ﻣﺠﻠﺪات "ﻋﻨﺪﻟﻴﺐ"‬          ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪١٠‬‬
> 
> ‫ﻧﻮﻳﺴﻨﺪه‬                                               ‫ﻋﻨﻮان‬           ‫ﺷﻤﺎره‬
> ‫وﺣﯿﺪ رأﻓﺘﯽ‬                              ‫ﻟﻮح ﺣﮑﻤﺖ )ﻫﺮﻣﺲ(‬                       ‫‪۶۰‬‬
> ‫ﻣﻬﺮی اﻓﻨﺎن‬                                    ‫ﺟﻮاﻫﺮاﻻﺳﺮار‬                   ‫‪۶۹‬‬
> ‫ﻣﻬﺮی اﻓﻨﺎن‬                                        ‫ﻟﻮح ﻗﻨﺎع‬                  ‫‪۷۰‬‬
> ‫وﺣﯿﺪ رأﻓﺘﯽ‬               ‫ﻣﺼﺎدر ﻓﻘﺮات زﯾﺎرتﻧﺎﻣﮥ روﺿﮥ ﻣﺒﺎرﮐﻪ‬                   ‫‪۷۱‬‬
> ‫ﻫﻮﺷﻨﮓ ﮔﻬﺮرﯾﺰ‬                                          ‫ﮐﺘﺎب ﺑﺪﯾﻊ‬                  ‫‪۷۳‬‬
> ‫ﻣﻬﺮی اﻓﻨﺎن‬                                ‫در ﺑﺎرۀ ﻟﻮح اﻗﺪس‬                  ‫‪۷۵‬‬
> ‫ﻫﻮﺷﻨﮓ ﮔﻬﺮرﯾﺰ‬                                 ‫ﺷﺄن ﻧﺰول ﻟﻮح اﻗﺪس‬                   ‫‪۷۵‬‬
> ‫ﺟﺮج ﺗﺎوﻧﺰﻧﺪ‬                           ‫ﺑﺎزﺗﺎﺑﯽ از ﮐﻠﻤﺎت ﻣﮑﻨﻮﻧﻪ‬                 ‫‪۷۵‬‬
> ‫ﺗﺮﺟﻤﻪ‪:‬‬
> ‫ﭘﺮوﯾﺰ روﺣﺎﻧﯽ‬
> ‫وﺣﯿﺪ رأﻓﺘﯽ‬                             ‫ﻟﻮح ﺣﮑﻤﺖ )ﺑﻠﯿﻨﻮس(‬                     ‫‪۷۵‬‬
> ‫ادﯾﺐ ﻃﺎﻫﺮزاده‬               ‫ﻟﻮح ﮐﺮﻣﻞ – ﻣﻨﺸﻮر ﻣﺮﮐﺰ ﺟﻬﺎﻧﯽ ﺑﻬﺎﺋﯽ‬                   ‫‪۷۷‬‬
> ‫ﺗﺮﺟﻤﻪ‪:‬‬
> ‫ﺑﺎﻫﺮ ﻓﺮﻗﺎﻧﯽ‬
> ‫ﻣﺤﻤّﺪ اﻓﻨﺎن‬                  ‫]ﻣﻀﺎﻣﯿﻦ ﻟﻮﺣﯽ در ﻣﻮرد[ ﮐﺘﺎب ﻧﻮر‬                  ‫‪۷۷‬‬
> ‫ﻣﻠﯿﺢ ﺑﻬﺎر‬                                      ‫آﯾﺎت ﺑﯿّﻨﺎت‬                ‫‪۸۰‬‬
> ‫ﻣﺨﺎﻃﺐ ﺟﻮاﻫﺮاﻻﺳﺮار‬                   ‫‪۸۱‬‬
> ‫ﻣﺤﻤّﺪ اﻓﻨﺎن‬                    ‫)از آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﮐﮥ ﺟﻤﺎل اﻗﺪس اﺑﻬﲐ(‬
> ‫ادﯾﺐ ﻃﺎﻫﺮزاده‬                           ‫)در ﺑﺎرۀ( ﻟﻮح اﺣﻤﺪ ﻓﺎرﺳﯽ‬                 ‫‪۸۲‬‬
> ‫ﺗﺮﺟﻤﻪ‪:‬‬
> ‫ﺑﺎﻫﺮ ﻓﺮﻗﺎﻧﯽ‬
> ‫ﻧﯿﺴﺎن ﺻﻬﺒﺎ‬              ‫ﮐﺘﺎب اﯾﻘﺎن )ﻣﺼﺎﺣﺒﻪای ﺑﺎ ﻫﻮﭘﺮ داﻧﺒﺎر(‬                 ‫‪۸۲‬‬
> ‫ادﯾﺐ ﻃﺎﻫﺮزاده‬                            ‫)در ﺑﺎرۀ( ﻟﻮح ﻣﻼّحاﻟﻘﺪس‬                 ‫‪۸۳‬‬
> ‫ﺗﺮﺟﻤﻪ‪:‬‬
> ‫ﺑﺎﻫﺮ ﻓﺮﻗﺎﻧﯽ‬
> ‫ﻣﻬﺮی اﻓﻨﺎن‬                                             ‫ﺳﻮرةاﻟﺼﺒﺮ‬             ‫‪۸۴‬‬
> 
> ‫‪273‬‬
> ‫ﻓﻬﺮﺳﺖ ﻣﻘﺎﻻت ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻣﻌﺮّﻓﻲ آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﻛﻪ در ﻣﺠﻠﺪات "ﻋﻨﺪﻟﻴﺐ"‬            ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪١٠‬‬
> 
> ‫ﻧﻮﻳﺴﻨﺪه‬                                                  ‫ﻋﻨﻮان‬          ‫ﺷﻤﺎره‬
> ‫ادﯾﺐ ﻃﺎﻫﺮزاده‬                             ‫)در ﺑﺎرۀ( ﻟﻮح اﺣﻤﺪ ﻓﺎرﺳﯽ‬                 ‫‪۸۵‬‬
> ‫ﺗﺮﺟﻤﻪ‪:‬‬
> ‫ﺑﺎﻫﺮ ﻓﺮﻗﺎﻧﯽ‬
> ‫ﻧﺼﺮتاﻟﻠّﻪ‬             ‫ﺗﺎرﯾﺦ اردﺳﺘﺎن و اﻟﻮاح ﺣﻀﺮت ﻓﺘﺢِاَﻋﻈَﻢ‬                    ‫‪۸۶‬‬
> ‫ﻣﺤﻤّﺪﺣﺴﯿﻨﯽ‬
> ‫ادﯾﺐ ﻃﺎﻫﺮزاده‬                                ‫ﺷﮑَﻦ‬
> ‫ﺷﮑَﺮ ِ‬
> ‫)در ﺑﺎرۀ( ﻟﻮح ِ‬               ‫‪۸۷‬‬
> ‫ﺗﺮﺟﻤﻪ‪:‬‬
> ‫ﺑﺎﻫﺮ ﻓﺮﻗﺎﻧﻲ‬
> 
> ‫ب – آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﻧﻘﻄﮥ اوﻟﲐ‬
> ‫ﻧﻮﻳﺴﻨﺪه‬                                                  ‫ﻋﻨﻮان‬          ‫ﺷﻤﺎره‬
> ‫ﻫﻮﺷﻨﮓ ﮔُﻬﺮرﯾﺰ‬                              ‫آﯾﺎت و آﺛﺎر ﺣﻀﺮت اﻋﻠﲐ‬                  ‫‪۳۹‬‬
> ‫داراﻻﻧﺸﺎء‬                                  ‫ﻧﺴﺨﮥ ﻣﻮﺛّﻖ ﭘﻨﺞ ﮐﻨﺰ‬                ‫‪۴۰‬‬
> ‫ﺑﺸﺎرات ﺣﻀﺮت ﻧﻘﻄﮥ اوﻟﲐ‬               ‫‪ ۴۱‬و ‪۴۲‬‬
> ‫ﻣﺎﺷﺎءاﻟﻠّﻪ‬                          ‫در ﻣﻮرد ﺟﻤﺎل اﻗﺪس اﺑﻬﲐ‬
> ‫ﻣﺸﺮفزاده‬
> ‫ژﯾﻼ ﻧﯿﮑﻮﺋﯽ‬                                        ‫ﻧﮕﺎﻫﯽ ﺑﻪ ﭘﻨﺞ ﮐﻨﺰ‬               ‫‪۶۹‬‬
> ‫ﻣﺤﻤّﺪ اﻓﻨﺎن‬                       ‫ﺣﺮف ﺳﻮم ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻪ ﻣﻦﯾﻈﻬﺮهاﻟﻠّﻪ‬                  ‫‪۷۰‬‬
> ‫ﻓﺮﯾﺪاﻟﺪّﯾﻦ رادﻣﻬﺮ‬                             ‫رﺳﺎﺋﻞ ﺳﻠﻮک ﺣﻀﺮت ﺑﺎب‬                    ‫‪۸۹‬‬
> 
> ‫پ – آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‬
> ‫ﻧﻮﻳﺴﻨﺪه‬                                                  ‫ﻋﻨﻮان‬          ‫ﺷﻤﺎره‬
> ‫وﺣﯿﺪ رأﻓﺘﯽ‬                    ‫ﻣُﻌﺮّﻓﯽ ﻣﺂﺧﺬ و ﻣﺼﺎدر رﺳﺎﻟﮥ ﻣﺪﻧﯿّﻪ‬                  ‫‪۹‬‬
> ‫اﯾﺎدی اﻣﺮاﻟﻠّﻪ‬                                     ‫ﺛﺎﻟﻮُث ﯾﺎ ﺗﺜﻠﯿﺚ‬                ‫‪۱۸‬‬
> ‫ﺟﻨﺎب ﻋﻠﯽاﮐﺒﺮ‬
> ‫ﻓﺮوﺗﻦ‬
> ‫‪274‬‬
> ‫ﻓﻬﺮﺳﺖ ﻣﻘﺎﻻت ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻣﻌﺮّﻓﻲ آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﻛﻪ در ﻣﺠﻠﺪات "ﻋﻨﺪﻟﻴﺐ"‬           ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪١٠‬‬
> 
> ‫ﻧﻮﻳﺴﻨﺪه‬                                               ‫ﻋﻨﻮان‬            ‫ﺷﻤﺎره‬
> ‫ﺻﻨﺎﯾﻊ ﺑﺪﯾﻌﯽ اﻋﻢّ از ﻟﻔﻈﯽ و ﻣﻌﻨﻮی در آﺛﺎر‬                    ‫‪۳۲‬‬
> ‫ﺷﺎﭘﻮر راﺳﺦ‬       ‫ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ارواﺣﻨﺎ ﻟ ُﻪ اﻟﻔﺪا )ﻗﺴﻤﺖ ‪(۱‬‬
> ‫ﺻﻨﺎﯾﻊ ﺑﺪﯾﻌﯽ اﻋﻢّ از ﻟﻔﻈﯽ و ﻣﻌﻨﻮی در آﺛﺎر‬                   ‫‪۳۳‬‬
> ‫ﺷﺎﭘﻮر راﺳﺦ‬       ‫ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ارواﺣﻨﺎ ﻟ ُﻪ اﻟﻔﺪا )ﻗﺴﻤﺖ ‪(۲‬‬
> ‫ﺳﺨﻨﯽ در ﺑﺎرۀ اﻟﻮاح ﻣﺒﺎرﮐﮥ‬                 ‫‪۳۴‬‬
> ‫ﻣﺤﻤّﺪ اﻓﻨﺎن‬                          ‫وﺻﺎﯾﺎی ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‬
> ‫ﺑﻬﺘﺮﯾﻦ ﻃﺮﯾﻘﮥ ﺗﺒﻠﯿﻎ اﻣﺮ‬              ‫‪۳۴‬‬
> ‫ﻫﻮﺷﻨﮓ ﮔﻬﺮرﯾﺰ‬                              ‫ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ ﭼﯿﺴﺖ؟‬
> ‫ﺑﯿﺎن ﻣﺒﺎرک ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‬                 ‫‪ ۴۱‬و ‪۴۲‬‬
> ‫ﻣﺤﻤّﺪﻋﻠﯽ ﻓﯿﻀﯽ‬                             ‫در ﻣﺠﻤﻊ ﻣﺴﺎﻓﺮﯾﻦ در ﺣﯿﻔﺎ‬
> ‫ﻫﻮﺷﻨﮓ ﮔﻬﺮرﯾﺰ‬                                                ‫ﻗﻮۀ ﻣﯿﺜﺎق‬        ‫‪ ۴۳‬و ‪۴۴‬‬
> ‫ﻣﺎﺷﺎءاﻟﻠّﻪ‬                                          ‫دﻟﺒﺮ ﻣﯿﺜﺎق‬       ‫‪ ۴۳‬و ‪۴۴‬‬
> ‫ﻣﺸﺮفزاده‬
> ‫ﺳﯿﺮوس ﻋﻼﺋﯽ‬                     ‫ﮐﺘﺎب ﻣﻔﺎوﺿﺎت ﭼﮕﻮﻧﻪ ﺑﻮﺟﻮد آﻣﺪ؟‬                      ‫‪۵۸‬‬
> ‫ﻫﺪاﯾﺖاﻟﻠّﻪ ﺟﺎوﯾﺪ‬                                        ‫دﯾﻦ و آزادی‬                 ‫‪۷۸‬‬
> ‫ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ ﺑﻪ دو ﻧﻮع ﻣﺮﺑّﯽ و ﺿﺎﺑﻂ ﻧﯿﺎزﻣﻨﺪ‬                  ‫‪۷۹‬‬
> ‫اﺳﺖ )ﺷﺮﺣﯽ ﺑﺮ رﺳﺎﻟﮥ ﺳﯿﺎﺳﯿّﻪ ﺻﺎدر از ﻗﻠﻢ‬
> ‫ﻓﺮح دوﺳﺘﺪار‬                                 ‫ﺣﻀﺮت ﻣﻮﻟﯽاﻟﻮرﱝ(‬
> ‫ﻧﮑﺎﺗﯽ از ﺑﯿﺎﻧﺎت ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء در اﺳﻔﺎر‬                     ‫‪۸۰‬‬
> ‫ﮔﺮدآورﻧﺪه‪:‬‬
> ‫ِ‬                                               ‫ﻏﺮب‬
> ‫اﺑﺮاﻫﯿﻢ ﺧﻠﯿﻠﯽ‬
> ‫رﺳﺎﻟﮥ ﺳﯿﺎﺳﯿّﻪ و اﻣﯿﻦاﻟﺴﻠﻄﺎن )ﺑﺮﮔﯽ از ﺗﺎرﯾﺦ‬                  ‫‪۸۱‬‬
> ‫ﺷﺎﭘﻮر راﺳﺦ‬                                       ‫ﻋﺼﺮ ﺟﺪﯾﺪ(‬
> ‫ﺗﻮﺿﯿﺤﯽ در ﺑﺎرۀ ﻟﻮح ﻣﺒﺎرک ﺣﻀﺮت‬                        ‫‪۸۸‬‬
> ‫ﺣﺴﺎمآﻗﺎ ﻣﺘّﺤﺪ‬                                           ‫ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‬
> 
> ‫‪275‬‬
> ‫ﻓﻬﺮﺳﺖ ﻣﻘﺎﻻت ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻣﻌﺮّﻓﻲ آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﻛﻪ در ﻣﺠﻠﺪات "ﻋﻨﺪﻟﻴﺐ"‬              ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪١٠‬‬
> 
> ‫ت – آﺛﺎر ﺣﻀﺮت وﻟﯽ اﻣﺮاﻟﻠّﻪ‬
> ‫ﻧﻮﻳﺴﻨﺪه‬                                                   ‫ﻋﻨﻮان‬           ‫ﺷﻤﺎره‬
> ‫اﯾﺎدی اﻣﺮاﻟﻠّﻪ‬       ‫ﺑﯿﺖ ﻣﮑﺮّم ﺷﯿﺮاز و زﯾﺎرت ﻟﻮح ﻣﺒﺎرک ﻗﺮن‬                       ‫‪۷۸‬‬
> ‫ﺟﻨﺎب ذﮐﺮاﻟﻠّﻪ‬
> ‫ﺧﺎدم‬
> 
> ‫ث – ﻣﻘﺎﻻت ﻋﻤﻮﻣﯽ‬
> ‫ﻧﻮﻳﺴﻨﺪه‬                                                   ‫ﻋﻨﻮان‬           ‫ﺷﻤﺎره‬
> ‫)ﻫﯿﺄت ﺗﺤﺮﯾﺮﯾﻪ(‬                                  ‫وﺟﻮب ﻧﺸﺮ ﻧﻔﺤﺎت‬                           ‫‪۱‬‬
> ‫ﯾﻌﻘﻮب ﮐﺘﯿﺮاﺋﯽ‬                                 ‫ﺑﺸﺎرات ﮐﺘﺐ ﻣﻘﺪّﺳﻪ‬                        ‫‪۸‬‬
> ‫)ﻫﯿﺄت ﺗﺤﺮﯾﺮﯾﻪ(‬                ‫ﻋﻘﯿﺪۀ ﻣﺎ در ﺑﺎرۀ اﺳﻼم و ﻗﺮآن ﻣﺠﯿﺪ‬                         ‫‪۱۰‬‬
> ‫وﺣﯿﺪ رأﻓﺘﯽ‬                                  ‫ﻗﺼّﻪ در آﺛﺎر ﺑﻬﺎﺋﯽ‬                    ‫‪۱۸‬‬
> ‫ب در ﺟﺒﻞ ﻣﻘﺪّس ﮐﺮﻣﻞ‪:‬‬   ‫اﺳﺘﻘﺮار ﺧﯿﻤﮥ ﻣﺠﺪ ر ّ‬                      ‫‪۲۰‬‬
> ‫ﺧﻠﯿﻞ ﻧﺎﻣﯽ‬                ‫ﻣﻘﺎم ربّاﻟﺠﻨﻮد و ﻟﻮح ﻣُﺒﺎرک ﮐﺮﻣﻞ‬
> ‫ﻣﻮﻫﺒﺖاﻟﻠّﻪ ﻫﺎﺋﯽ‬          ‫ﻧﺤﻮۀ اﻇﻬﺎر اﻣﺮ ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ ﺟﻞّ ﺟﻼﻟﻪ‬                        ‫‪۲۰‬‬
> ‫وﺣﯿﺪ رأﻓﺘﯽ‬                                  ‫ﻗﺼّﻪ در آﺛﺎر ﺑﻬﺎﺋﯽ‬                   ‫‪۲۲‬‬
> ‫اﯾﺎدی اﻣﺮاﻟﻠّﻪ‬                          ‫ﻟُﻐﺖ ﻓﺼﺤﲐ و ﻟُﻐﺖ ﻧﻮرا‬                      ‫‪۲۳‬‬
> ‫ﺟﻨﺎب ﻋﻠﯽاﮐﺒﺮ‬
> ‫ﻓﺮوﺗﻦ‬
> ‫ﻣﺠﻤﻮﻋﻪای از ﻧﺼﻮص ﻣﺒﺎرﮐﻪ در ﺑﺎرۀ ﻋﻬﺪ‬                          ‫‪۲۶‬‬
> ‫داﺋﺮۀ ﻣﻄﺎﻟﻌﮥ‬                                         ‫و ﻣﯿﺜﺎق‬
> ‫ﻧﺼﻮص و اﻟﻮاح‬
> ‫)ﻣﺮﮐﺰ ﺟﻬﺎﻧﯽ‬
> ‫ﺑﻬﺎﺋﯽ(‬
> ‫وﺣﯿﺪ رأﻓﺘﯽ‬                                       ‫ﻗﺼّﻪ در آﺛﺎر ﺑﻬﺎﺋﯽ‬                ‫‪۲۶‬‬
> ‫اﯾﺮج روﺣﺎﻧﯽ‬                                            ‫ﮐﻠﻤﻪ و ﮐﻠﻤﺎت‬                  ‫‪۳۱‬‬
> 
> ‫‪276‬‬
> ‫ﻓﻬﺮﺳﺖ ﻣﻘﺎﻻت ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻣﻌﺮّﻓﻲ آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﻛﻪ در ﻣﺠﻠﺪات "ﻋﻨﺪﻟﻴﺐ"‬        ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪١٠‬‬
> 
> ‫ﻣﺠﻤﻮﻋﻪای از ﻧﺼﻮص ﻣﺒﺎرﮐﻪ در ﺑﺎرۀ ﺿﯿﺎﻓﺖ‬                  ‫‪۳۳‬‬
> ‫داﺋﺮۀ ﻣﻄﺎﻟﻌﮥ‬                                        ‫ﻧﻮزدهروزه‬
> ‫ﻧﺼﻮص و اﻟﻮاح‬
> ‫)ﻣﺮﮐﺰ ﺟﻬﺎﻧﯽ‬
> ‫ﺑﻬﺎﺋﯽ(‬
> ‫ﻣﺎﺷﺎءاﻟﻠّﻪ‬                     ‫اﺧﺘﺘﺎم وﻻﯾﺖ اﻣﺮاﻟﻠّﻪ )ﻗﺴﻤﺖ ‪(۱‬‬             ‫‪۳۳‬‬
> ‫ﻣﺸﺮفزاده‬
> ‫ﻣﺎﺷﺎءاﻟﻠّﻪ‬                     ‫اﺧﺘﺘﺎم وﻻﯾﺖ اﻣﺮاﻟﻠّﻪ )ﻗﺴﻤﺖ ‪(۲‬‬             ‫‪۳۴‬‬
> ‫ﻣﺸﺮفزاده‬
> ‫ﻣﺎﺷﺎءاﻟﻠّﻪ‬                    ‫اﺧﺘﺘﺎم وﻻﯾﺖ اﻣﺮاﻟﻠّﻪ )ﻗﺴﻤﺖ ‪(۳‬‬              ‫‪۳۵‬‬
> ‫ﻣﺸﺮفزاده‬
> ‫وﺣﯿﺪ رأﻓﺘﯽ‬                                   ‫ﻗﺼّﻪ در آﺛﺎر ﺑﻬﺎﺋﯽ‬             ‫‪۳۶‬‬
> ‫ﻣﺎﺷﺎءاﻟﻠّﻪ‬                    ‫اﺧﺘﺘﺎم وﻻﯾﺖ اﻣﺮاﻟﻠّﻪ )ﻗﺴﻤﺖ ‪(۴‬‬              ‫‪۳۶‬‬
> ‫ﻣﺸﺮفزاده‬
> ‫ﻣﺎﺷﺎءاﻟﻠّﻪ‬                  ‫اﺧﺘﺘﺎم وﻻﯾﺖ اﻣﺮاﻟﻠّﻪ )ﻗﺴﻤﺖ آﺧﺮ(‬              ‫‪۳۷‬‬
> ‫ﻣﺸﺮفزاده‬
> ‫ﮔﯿﻮ ﺧﺎوری‬                               ‫ﺗﺜﻠﯿﺚ و ﺣُﮑﻢ ﺗﺤﺮﯾﻒ‬                 ‫‪۳۹‬‬
> ‫ﺧﺴﺮو ﺧﺴﺮوی‬                                         ‫ﮐﻠﻤﻪ و ﮐﻠﻤﺎت‬               ‫‪۳۹‬‬
> ‫وﺣﯿﺪ رأﻓﺘﯽ‬                                  ‫ﻗﺼّﻪ در آﺛﺎر ﺑﻬﺎﺋﯽ‬         ‫‪ ۴۱‬و ‪۴۲‬‬
> ‫ﺳﺮﻋﺖ و ﮐﺜﺮت و ﮐﯿﻔﯿّﺖ آﯾﺎت ﻧﺎزﻟﻪ‬              ‫‪ ۴۱‬و ‪۴۲‬‬
> ‫ﻫﻮﺷﻨﮓ ﮔﻬﺮرﯾﺰ‬                                   ‫در اﯾﻦ دور ﻣﺒﺎرک‬
> ‫ﺑﺸﺎرات ﮐﺘﺐ ﻣﻘﺪّﺳﮥ ﻗﺒﻞ‬            ‫‪ ۴۳‬و ‪۴۴‬‬
> ‫ﯾﻌﻘﻮب ﮐﺘﯿﺮاﺋﯽ‬                          ‫در ﺑﺎرۀ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‬
> ‫وﺣﯿﺪ رأﻓﺘﯽ‬        ‫ﺳﯿﺮی در آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﮐﮥ ﺑﻬﺎﺋﯽ )ﭼﻨﺪ ﺿﺮباﻟﻤﺜﻞ(‬                   ‫‪۶۱‬‬
> ‫آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﮐﮥ ﺑﻬﺎﺋﯽ در ارﺗﺒﺎط ﺑﺎ‬               ‫‪۶۱‬‬
> ‫ﮔﯿﻮ ﺧﺎوری‬                          ‫ﻣﻌﺠﺰات و ﺧﻮارق ﻋﺎدات‬
> ‫وﺣﯿﺪ رأﻓﺘﯽ‬       ‫ﺳﯿﺮی در آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﮐﮥ ﺑﻬﺎﺋﯽ )ﭼﻨﺪ ﺿﺮباﻟﻤﺜﻞ(‬                  ‫‪۶۳‬‬
> 
> ‫‪277‬‬
> ‫ﻓﻬﺮﺳﺖ ﻣﻘﺎﻻت ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﻣﻌﺮّﻓﻲ آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﻛﻪ در ﻣﺠﻠﺪات "ﻋﻨﺪﻟﻴﺐ"‬   ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪١٠‬‬
> 
> ‫ﺳﯿﺮی در آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﮐﮥ ﺑﻬﺎﺋﯽ )ﭼﻨﺪ ﺿﺮباﻟﻤﺜﻞ( وﺣﯿﺪ رأﻓﺘﯽ‬                    ‫‪۶۸‬‬
> ‫اﯾﺮج اﯾﻤﻦ‬                     ‫ﻫﺪف آﻓﺮﯾﻨﺶ اﻧﺴﺎن‬                      ‫‪۷۱‬‬
> ‫ﭘﺮوﯾﺰ دادرﺳﺎن‬                         ‫اﻧﺴﺎن ﻃﻠﺴﻢ اﻋﻈﻢ‬                    ‫‪۷۱‬‬
> ‫روحاﻟﻠّﻪ‬                                ‫ﺟﺒﻞاﻟﺮبّ‬                  ‫‪۷۷‬‬
> ‫ﻣﺪﯾﺮﻣﺴﯿﺤﺎﺋﯽ‬
> ‫وﺣﯿﺪ رأﻓﺘﯽ‬                          ‫ﻗﺼّﻪ در آﺛﺎر ﺑﻬﺎﺋﯽ‬                 ‫‪۷۸‬‬
> ‫وﺣﯿﺪ رأﻓﺘﯽ‬                            ‫ﭼﻨﺪ ﺿﺮباﻟﻤﺜﻞ‬                     ‫‪۸۱‬‬
> ‫ﻋﻠﯽ ﺗﻮاﻧﮕﺮ‬                                 ‫ﺷﺠﺮ روح‬                    ‫‪۸۳‬‬
> ‫ﺗﺤﻘّﻖ وﻋﻮد و ﺑﺸﺎرات ﮐﺘﺐ ﻣﻘﺪّﺳﮥ زردﺷﺘﯿﺎن ﻋﻨﺎﯾﺖﺧﺪا‬                     ‫‪۸۳‬‬
> ‫ﺳﻔﯿﺪوش‬
> ‫ﻣﺪرﻧﯿﺘﻪ ﯾﺎ ﭼﺎﻟﺶ ﺳﻨّﺖ و ﺗﺠﺪّد‬                   ‫‪۸۵‬‬
> ‫ﻓﺮح دوﺳﺘﺪار‬                         ‫از دﯾﺪﮔﺎه اﻣﺮ ﺑﻬﺎﺋﯽ‬
> ‫وﺣﯿﺪ رأﻓﺘﯽ‬                            ‫ﭼﻨﺪ ﺿﺮباﻟﻤﺜﻞ‬                     ‫‪۸۹‬‬
> ‫ﻓﺮﯾﺪاﻟﺪّﯾﻦ رادﻣﻬﺮ‬                 ‫ﺟﻤﺎل اﺑﻬﲐ و ﺷﺄن ﺗﺮﺟﻤﻪ‬                     ‫‪۹۱‬‬
> ‫ﻫ‪ .‬ﻣﻬﺮﭘﻮر‬       ‫دﯾﺪﮔﺎه دﯾﺎﻧﺖ ﺑﻬﺎﺋﯽ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ اﺳﻼم‬                     ‫‪۹۱‬‬
> 
> ‫ﺗﻬﯿﻪﮐﻨﻨﺪه‪ :‬ﺳﯿﺎﻣﮏ ﺻﻬﺒﺎ‬
> 
> ‫‪278‬‬
> ‫ﺿﻤﺎﺋﻢ‬
> 
> ‫‪279‬‬
> ‫ﻛﺘﺎبﺷﻨﺎﺳﻲ و راﻫﻨﻤﺎي ﻋﻨﻮانﻫﺎي اﺧﺘﺼﺎري‬                     ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﻛﺘﺎبﺷﻨﺎﺳﻲ و راﻫﻨﻤﺎي ﻋﻨﻮانﻫﺎي اﺧﺘﺼﺎري‬
> 
> ‫آﺛﺎر اﻣﺮي‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ‪ ،‬آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ‪) ،‬ﻣﺆﺳّﺴﮥ ﻣﻌﺎرف ﺑﻬﺎﺋﯽ‪،‬‬      ‫آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﲐ‬
> ‫ﭼﺎپ ﺳﻮّم ‪ ۱۵۳‬ﺑﺪﯾﻊ‪ ۱۹۹۶ ،‬ﻣﯿﻼدی(‬
> ‫ادﻋﯿﮥ ﺣﻀﺮت ﻣﺤﺒﻮب ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠﻪ‪ ،‬ادﻋﯿﮥ ﺣﻀﺮت ﻣﺤﺒﻮب‪ ،‬ﭼﺎپ ﻣﺼﺮ‪ ،‬ﺳﻨﮥ‬
> ‫‪ ۱۳۳۹‬ﻫ‪.‬ق‪.‬‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ‪ ،‬ادﻋﯿﮥ ﻣﺒﺎرﮐﻪ )رﯾﻮدوژاﻧﯿﺮو‪ :‬داراﻟﻨﺸﺮ‬    ‫ادﻋﯿﮥ ﻣﺒﺎرﮐﻪ‬
> ‫اﻟﺒﻬﺎﺋﯿﻪ‪۲۰۰۳ ،‬م(‬
> ‫اﺳﺘﺪﻻﻟﯿﮥ ﻣﺨﺘﺼﺮ ﺻﺪراﻟﺼﺪور )اﺳﺘﺮاﻟﯿﺎ‪ :‬ﺳﻨﭽﻮریﭘﺮس‪،‬‬                ‫اﺳﺘﺪﻻﻟﯿﮥ‬
> ‫‪۲۰۰۴‬م(‬
> ‫اﺳﺪاﻟﻠّﻪ ﻓﺎﺿﻞ ﻣﺎزﻧﺪراﻧﯽ‪ ،‬اﺳﺮاراﻵﺛﺎر )ﻃﻬﺮان‪ :‬ﻣﺆﺳّﺴﮥ‬        ‫اﺳﺮاراﻵﺛﺎر‬
> ‫ﻣﻠّﯽ ﻣﻄﺒﻮﻋﺎت اﻣﺮی‪ ۱۲۹ ،‬ﺑﺪﯾﻊ(‬
> ‫اﺳﺪاﻟﻠّﻪ ﻓﺎﺿﻞ ﻣﺎزﻧﺪراﻧﯽ‪ ،‬اﻣﺮ و ﺧﻠﻖ‪ ،‬در ‪ ۴‬ﺟﻠﺪ )ﻣﺆﺳّﺴﮥ‬         ‫اﻣﺮ و ﺧﻠﻖ‬
> ‫ﻣ ّﻠﯽ ﻣﻄﺒﻮﻋﺎت اﻣﺮی‪ ۱۲۸ ،‬ﺑﺪﻳﻊ(‬
> ‫ﺗﺮﺟﻤﻪای از ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ ‪Lights of Guidance: A Bahá’í‬‬          ‫اﻧﻮار ﻫﺪاﯾﺖ‬
> ‫‪Reference File Compiled by Helen Bassett Hornby,‬‬
> ‫‪5th ed., 1997, Bahá’í Publishing Trust, India‬‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ‪ ،‬ﮐﺘﺎب اﯾﻘﺎن‪) ،‬ﻻﻧﮕﻨﻬﺎﯾﻦ‪ :‬ﻟﺠﻨﮥ ﻧﺸﺮ آﺛﺎر‪،‬‬                  ‫اﯾﻘﺎن‬
> ‫‪۱۹۹۸‬م(‬
> ‫وﯾﻠﯿﺎم ﻫﺎﭼﺮ و دوﮔﻼس ﻣﺎرﺗﯿﻦ )ﺗﺮﺟﻤﮥ ﭘﺮﯾﻮش ﺳﻤﻨﺪی‬               ‫آﯾﯿﻦ ﻓﺮاﮔﯿﺮ‬
> ‫ﺧﻮﺷﺒﯿﻦ و روحاﻟﻠّﻪ ﺧﻮﺷﺒﯿﻦ( دﯾﺎﻧﺖ ﺑﻬﺎﺋﯽ آﯾﯿﻦ ﻓﺮاﮔﯿﺮ‬
> ‫ﺟﻬﺎﻧﯽ )ﻣﺆﺳّﺴﮥ ﻣﻌﺎرف ﺑﻬﺎﺋﯽ ﺑﻠﺴﺎن ﻓﺎرﺳﯽ‪ ،‬ﮐﺎﻧﺎدا‪۱۴۶ ،‬‬
> ‫ﺑﺪﯾﻊ‪ ۱۹۸۹ ،‬ﻣﯿﻼدی(‬
> 
> ‫‪280‬‬
> ‫ﻛﺘﺎبﺷﻨﺎﺳﻲ و راﻫﻨﻤﺎي ﻋﻨﻮانﻫﺎي اﺧﺘﺼﺎري‬                            ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﻣﯿﺮزا ﻣﺤﻤﻮد زرﻗﺎﻧﯽ‪ ،‬ﺑﺪاﯾﻊاﻵﺛﺎر‪ ،‬در ‪ ۲‬ﺟﻠﺪ )ﭼﺎپ‬                       ‫ﺑﺪاﯾﻊاﻵﺛﺎر‬
> ‫ﻣﺠﺪّد‪ ،‬ﻻﻧﮕﻨﻬﺎﯾﻦ‪ ،‬آﻟﻤﺎن‪(۱۹۸۲ ،‬‬
> ‫ﺑﺸﺎرةاﻟﻨّﻮر )ﻻﻧﮕﻨﻬﺎﯾﻦ‪ ،‬ﻟﺠﻨﮥ ﻧﺸﺮ آﺛﺎر‪ ۱۴۰ ،‬ﺑﺪﯾﻊ(‬              ‫ﺑﺸﺎرةاﻟﻨّﻮر‬
> ‫ﭘﯿﺎم آﺳﻤﺎﻧﯽ‪ ،‬در ‪ ۲‬ﺟﻠﺪ )از اﻧﺘﺸﺎرات ﭘﯿﺎم ﺑﻬﺎﺋﯽ‪ ،‬ﻧﺸﺮﯾّﮥ‬              ‫ﭘﯿﺎم آﺳﻤﺎﻧﯽ‬
> ‫ﻣﺎﻫﺎﻧﮥ ﻣﺤﻔﻞ روﺣﺎﻧﯽ ﻣﻠّﯽ ﻓﺮاﻧﺴﻪ ﺑﺮای ﺑﻬﺎﺋﯿﺎن اﯾﺮاﻧﯽ‪،‬‬
> ‫‪ ۲۰۰۱‬م(‬
> ‫ﭘﯿﺎم ﺑﻬﺎﺋﯽ )ﻧﺸﺮﯾﮥ ﻣﺎﻫﺎﻧﮥ ﻣﺤﻔﻞ روﺣﺎﻧﯽ ﻣﻠّﯽ ﻓﺮاﻧﺴﻪ ﺑﺮای‬                  ‫ﭘﯿﺎم ﺑﻬﺎﺋﯽ‬
> ‫ﺑﻬﺎﺋﯿﺎن(‪ ،‬ﺷﻤﺎرۀ ‪۱۵۲‬‬
> ‫ﺳﺴﮥ ﻣﻄﺒﻮﻋﺎت‬  ‫ﻋﺒﺪاﻟﺤﻤﯿﺪ اﺷﺮاقﺧﺎوری‪ ،‬ﭘﯿﺎم ﻣﻠﮑﻮت )ﻣﺆ ّ‬                   ‫ﭘﻴﺎم ﻣﻠﮑﻮت‬
> ‫اﻣﺮی ﻫﻨﺪوﺳﺘﺎن‪(۱۹۸۵ ،‬‬
> ‫ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ ﺗﺤﻘﻴﻖ و ﺗﺘﺒﻊ )ﻃﺒﻊ و ﻧﺸﺮ ﻧﺸﺪه اﺳﺖ‪(.‬‬                 ‫ﺗﺤﻘﯿﻖ و ﺗﺘﺒّﻊ‬
> ‫ﺗﺬﮐﺮةاﻟﻮﻓﺎ‪ ،‬ﻓﯽ ﺗﺮﺟﻤﺔ ﺣﻴﺎة ﻗﺪﻣﺂء اﻷﺣﺒّﺎء )ﺣﯿﻔﺎ‪ ،‬ﻣﻄﺒﻌﺔ‬                   ‫ﺗﺬﮐﺮةاﻟﻮﻓﺎ‬
> ‫ﻋﺒّﺎﺳﻴّﻪ‪۱۹۲۴ ،‬م(‬
> ‫ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﻛﻪ در ﺑﺎرۀ ﺗﺮﺑﻴﺖ ﺑﻬﺎﺋﯽ )ﺗﻨﻈﻴﻢ ﺷﺪه از‬                ‫ﺗﺮﺑﻴﺖ ﺑﻬﺎﺋﯽ‬
> ‫ﻃﺮف داﺋﺮۀ ﻣﻄﺎﻟﻌﮥ ﻧﺼﻮص و اﻟﻮاح ﺑﻴﺖاﻟﻌﺪل اﻋﻈﻢ‬
> ‫اﻟﻬﯽ‪ ،‬ﻣﺮﻛﺰ ﺟﻬﺎﻧﯽ ﺑﻬﺎﺋﯽ‪ ،‬آ ﮔﻮﺳﺖ ‪ ،۱۹۷۶‬ﺗﺪوﻳﻦ و‬
> ‫ﺗﺮﺟﻤﮥ آﺛﺎر اﻧﮕﻠﻴﺴﯽ‪ :‬ﻧﺼﺮاﻟ ّﻠﻪ ﻣﻮدّت(‬
> ‫ﻋﺒﺪاﻟﺤﻤﯿﺪ اﺷﺮاقﺧﺎوری‪ ،‬رﺳﺎﻟﮥ ﺗﺴﺒﯿﺢ و ﺗﻬﻠﯿﻞ )ﻣﺆﺳّﺴﮥ‬                 ‫ﺗﺴﺒﯿﺢ و ﺗﻬﻠﯿﻞ‬
> ‫ﻣﻠّﯽ ﻣﻄﺒﻮﻋﺎت اﻣﺮی‪ ۱۲۹ ،‬ﺑﺪﯾﻊ(‬
> ‫ﺣﻀﺮت وﻟﯽ ﻋﺰﯾﺰ اﻣﺮاﻟﻠّﻪ‪ ،‬ﺗﻮﻗﯿﻌﺎت ﻣﺒﺎرﮐﻪ )ﻟﺠﻨﮥ ﻣﻠّﯽ ﻧﺸﺮ‬                     ‫ﺗﻮﻗﯿﻌﺎت‬
> ‫آﺛﺎر اﻣﺮی ﺑﻪ ﻟﺴﺎن ﻓﺎرﺳﯽ و ﻋﺮﺑﯽ‪ ،‬ﻻﻧﮕﻨﻬﺎﯾﻦ‪ ،‬آﻟﻤﺎن‪،‬‬
> ‫‪۱۹۹۲‬م(‬
> ‫ﺣﻀﺮت وﻟﯽ ﻋﺰﯾﺰ اﻣﺮاﻟﻠّﻪ‪ ،‬ﺗﻮﻟّﺪ ﻣﺪﻧﯿّﺖ ﺟﻬﺎﻧﯽ‬            ‫ﺗﻮﻟّﺪ ﻣﺪﻧﯿّﺖ ﺟﻬﺎﻧﯽ‬
> ‫)ﻣﻨﺪرج در ﺗﻮﻗﯿﻌﺎت(‬
> ‫ﺣﺪﯾﻘﮥ ﻋﺮﻓﺎن )ﮐﺎﻧﺎدا‪ ،‬از اﻧﺘﺸﺎرات ﻣﺠﻠﮥ ﻋﻨﺪﻟﯿﺐ‪ ،‬ﭼﺎپ‬                  ‫ﺣﺪﯾﻘﮥ ﻋﺮﻓﺎن‬
> ‫اوّل‪ ۱۵۲ ،‬ﺑﺪﯾﻊ(‬
> 
> ‫‪281‬‬
> ‫ﻛﺘﺎبﺷﻨﺎﺳﻲ و راﻫﻨﻤﺎي ﻋﻨﻮانﻫﺎي اﺧﺘﺼﺎري‬                          ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‪ ،‬ﻣﺠﻤﻮﻋﮥ ﺧﻄﺎﺑﺎت ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‬                          ‫ﺧﻄﺎﺑﺎت‬
> ‫)ﻟﺠﻨﮥ ﻣﻠّﯽ ﻧﺸﺮ آﺛﺎر اﻣﺮی ﺑﻪ زﺑﺎﻧﻬﺎی ﻓﺎرﺳﯽ و ﻋﺮﺑﯽ‪،‬‬
> ‫ﻻﻧﮕﻨﻬﺎﯾﻦ‪ ،‬آﻟﻤﺎن‪۱۹۸۴ ،‬م(‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﻧﻘﻄﮥ اوﻟﲐ‪ ،‬رﺳﺎﻟﮥ ﻋﺪﻟﯿﻪ )ﻣﺤﻔﻈﮥ ﻣﻠّﯽ آﺛﺎر اﻣﺮی‪،‬‬                 ‫رﺳﺎﻟﮥ ﻋﺪﻟﯿﻪ‬
> ‫ﺷﻤﺎرۀ ‪(۸۲‬‬
> ‫ﺑﻴﺎﻧﻴﮥ رﻓﺎه ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ‪ ،‬ﺗﺮﺟﻤﮥ ﺑﯿﺎﻧﯿّﮥ دﻓﺘﺮ رواﺑﻂ ﻋﻤﻮﻣﯽ‬      ‫رﻓﺎه ﻋﺎﻟﻢ اﻧﺴﺎﻧﯽ‬
> ‫ﺟﺎﻣﻌﮥ ﺑﯿﻦاﻟﻤﻠﻠﯽ ﺑﻬﺎﺋﯽ )از اﻧﺘﺸﺎرات ﻣﺤﻔﻞ روﺣﺎﻧﯽ ﻣﻠّﯽ‬
> ‫ﺑﻬﺎﺋﯿﺎن اﯾﺎﻻت ﻣﺘّﺤﺪۀ اﻣﺮﯾﮑﺎ‪ ،‬وﯾﻠﻤﺖ اﯾﻠﯿﻨﻮی‪۱۹۹۶ ،‬م(‬
> ‫ﺣﻀﺮت وﻟﯽّ اﻣﺮاﻟﻠّﻪ‪ ،‬ﻇﻬﻮر ﻋﺪل اﻟﻬﯽ )ﺗﺠﺪﯾﺪ ﭼﺎپ و‬                  ‫ﻇﻬﻮر ﻋﺪل اﻟﻬﯽ‬
> ‫ﺗﻐﯿﯿﺮات ﺗﻮﺳّﻂ ﻟﺠﻨﮥ اﻣﻮر اﺣﺒّﺎی اﯾﺮاﻧﯽ – اﻣﺮﯾﮑﺎﺋﯽ‪،‬‬
> ‫داراﻻﻧﺸﺎء ﻣﺤﻔﻞ روﺣﺎﻧﯽ ﻣﻠّﯽ ﺑﻬﺎﺋﯿﺎن اﯾﺎﻻت ﻣﺘّﺤﺪه‪،‬‬
> ‫وﯾﻠﻤﺖ اﯾﻠﯿﻨﻮی‪ ،‬ﭼﺎپ دوم‪۱۹۸۷ ،‬م(‬
> ‫اﺳﺪاﻟﻠّﻪ ﻓﺎﺿﻞ ﻣﺎزﻧﺪراﻧﯽ‪ ،‬ﺗﺎرﯾﺦ ﻇﻬﻮراﻟﺤﻖ‪ ،‬در ‪ ۹‬ﺟﻠﺪ‬                 ‫ﻇﻬﻮراﻟﺤﻖ‬
> ‫)ﺟﻠﺪ ﻫﺸﺘﻢ‪ ،‬ﻣﺆﺳّﺴﮥ ﻣﻠّﯽ ﻣﻄﺒﻮﻋﺎت اﻣﺮی‪ ،‬ﻃﻬﺮان‪۱۳۱ ،‬‬
> ‫ﺑﺪﯾﻊ(‬
> ‫دﮐﺘﺮ رﯾﺎض ﻗﺪﯾﻤﯽ‪ ،‬ﻓﺮﻫﻨﮓ ﻟﻐﺎت ﻣﻨﺘﺨﺒﻪ‪ ،‬ﭼﺎپ ‪۱۹۸۸‬م‪.‬‬             ‫ﻓﺮﻫﻨﮓ ﻟﻐﺎت ﻣﻨﺘﺨﺒﻪ‬
> ‫ﻋﺒﺪاﻟﺤﻤﯿﺪ اﺷﺮاقﺧﺎوری‪ ،‬ﻗﺎﻣﻮس اﯾﻘﺎن‪ ،‬در ‪ ۴‬ﺟﻠﺪ‬                 ‫ﻗﺎﻣﻮس اﯾﻘﺎن‬
> ‫)ﻃﻬﺮان‪ :‬ﻣﺆﺳّﺴﮥ ﻣﻠّﯽ ﻣﻄﺒﻮﻋﺎت اﻣﺮی‪ ۱۲۸ ،‬ﺑﺪﯾﻊ(‬
> ‫ﺗﺮﺟﻤﮥ ﺗﻮﻗﯿﻊ ‪The Promised Day is Come‬‬             ‫ﻗﺪ ﻇﻬﺮ ﯾﻮم اﻟﻤﯿﻌﺎد‬
> ‫ﺣﻀﺮت وﻟﯽ ﻋﺰﯾﺰ اﻣﺮاﻟﻠّﻪ )ﺗﺮﺟﻤﮥ ﺟﻨﺎب ﻧﺼﺮاﻟﻠّﻪ ﻣﻮدّت(‪،‬‬                   ‫ﻗﺮن ﺑﺪﯾﻊ‬
> ‫ﮐﺘﺎب "ﻗﺮن ﺑﺪﯾﻊ" )ﻣﺆﺳّﺴﮥ ﻣﻌﺎرف ﺑﻬﺎﺋﯽ‪ ،‬ﮐﺎﻧﺎدا‪۱۴۹ ،‬‬
> ‫ﺑﺪﯾﻊ(‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ‪ ،‬ﮐﺘﺎب اﻗﺪس‪) ،‬ﻣﺮﮐﺰ ﺟﻬﺎﻧﯽ ﺑﻬﺎﺋﯽ‪،‬‬                  ‫ﮐﺘﺎب اﻗﺪس‬
> ‫ﺣﯿﻔﺎ‪۱۹۹۵ ،‬م(‬
> ‫ﮐﺘﺎب ﺑﺪﯾﻊ‪ ،‬ﭼﺎپ ﻃﻬﺮان‪ ،‬آزردﮔﺎن‬                 ‫ﮐﺘﺎب ﺑﺪﯾﻊ‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ‪ ،‬ﮐﻠﻤﺎت ﻓﺮدوﺳﯿﻪ )ﻣﻨﺪرج در ﻣﺠﻤﻮﻋﻪای‬               ‫ﮐﻠﻤﺎت ﻓﺮدوﺳﯿﻪ‬
> ‫از اﻟﻮاح(‬
> 
> ‫‪282‬‬
> ‫ﻛﺘﺎبﺷﻨﺎﺳﻲ و راﻫﻨﻤﺎي ﻋﻨﻮانﻫﺎي اﺧﺘﺼﺎري‬                       ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫دﮐﺘﺮ دارﯾﻮش ﻣﻌﺎﻧﯽ‪ ،‬ﮐﻨﺰ اﺳﺮار‪ ،‬در ‪ ۲‬ﺟﻠﺪ‪ ،‬در ﺗﺸﺮﯾﺢ‬              ‫ﮐﻨﺰ اﺳﺮار‬
> ‫ﮐﻠﻤﺎت ﻣﮑﻨﻮﻧﮥ ﻓﺎرﺳﯽ‪) ،‬ﻟﺠﻨﮥ ﻣﻠّﯽ ﻧﺸﺮ آﺛﺎر اﻣﺮی ﺑﻪ ﻟﺴﺎن‬
> ‫ﻓﺎرﺳﯽ و ﻋﺮﺑﯽ‪ .‬ﺟﻠﺪ اوّل‪ ،‬ﻻﻧﮕﻨﻬﺎﯾﻦ‪ ،‬آﻟﻤﺎن‪۱۹۹۳ ،‬م‪.‬‬
> ‫ﺟﻠﺪ دوّم‪ ،‬ﻋﺼﺮ ﺟﺪﯾﺪ‪ ،‬دارﻣﺸﺘﺎت‪ ،‬آﻟﻤﺎن‪۱۹۹۹ ،‬م‪(.‬‬
> ‫ﻋﺒﺪاﻟﺤﻤﯿﺪ اﺷﺮاقﺧﺎوری‪ ،‬ﮔﻨﺞ ﺷﺎﯾﮕﺎن )ﻣﺆﺳّﺴﮥ ﻣﻠّﯽ‬             ‫ﮔﻨﺞ ﺷﺎﯾﮕﺎن‬
> ‫ﻣﻄﺒﻮﻋﺎت اﻣﺮی‪ ۱۲۴ ،‬ﺑﺪﯾﻊ(‬
> ‫ﻋﺒﺪاﻟﺤﻤﯿﺪ اﺷﺮاقﺧﺎوری‪ ،‬ﮔﻨﺠﯿﻨﮥ ﺣﺪود و اﺣﮑﺎم‪،‬‬                    ‫ﮔﻨﺠﯿﻨﻪ‬
> ‫)ﻣﺆﺳّﺴﮥ ﻣﻠّﯽ ﻣﻄﺒﻮﻋﺎت اﻣﺮی‪ ۱۲۸ ،‬ﺑﺪﯾﻊ(‬
> ‫ﻟﺌﺎﻟﯽاﻟﺤﮑﻤﺔ‪ ،‬در ‪ ۳‬ﺟﻠﺪ )ﻃﺒﻊ ﺑﺮزﯾﻞ‪ :‬ج‪۱۹۸۶ ،۱‬م؛‬           ‫ﻟﺌﺎﻟﯽاﻟﺤﮑﻤﺔ‬
> ‫ج‪۱۹۹۰ ،۲‬م؛ ج‪۱۹۹۱ ،۳‬م(‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ‪ ،‬ﻟﻮح اﺷﺮاﻗﺎت )ﻣﻨﺪرج در ﻣﺠﻤﻮﻋﻪای از‬             ‫ﻟﻮح اﺷﺮاﻗﺎت‬
> ‫اﻟﻮاح(‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ‪ ،‬ﻟﻮح دﻧﯿﺎ )ﻣﻨﺪرج در ﻣﺠﻤﻮﻋﻪای از‬                ‫ﻟﻮح دﻧﯿﺎ‬
> ‫اﻟﻮاح(‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ‪ ،‬ﻟﻮح ﻣﺒﺎرک ﺧﻄﺎب ﺑﻪ ﺷﯿﺦ ﻣﺤﻤّﺪﺗﻘﯽ‬                   ‫ﻟﻮح ﺷﯿﺦ‬
> ‫ﻣﺠﺘﻬﺪ اﺻﻔﻬﺎﻧﯽ‪ ،‬ﻣﻌﺮوف ﺑﻪ ﻧﺠﻔﯽ )ﻣﺆﺳّﺴﮥ ﻣﻠّﯽ‬
> ‫ﻣﻄﺒﻮﻋﺎت اﻣﺮی‪ ،‬ﻃﻬﺮان‪ ۱۱۹ ،‬ﺑﺪﯾﻊ(‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‪ ،‬ﻟﻮح ﻣﺴﺘﺮ ﻣﻜﺴﻮل )ﻣﻨﺪرج در آﻫﻨﮓ‬             ‫ﻟﻮح ﻣﺴﺘﺮ ﻣﻜﺴﻮل‬
> ‫ﺑﺪﻳﻊ(‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ‪ ،‬ﻟﻮح ﻣﻘﺼﻮد )ﻣﻨﺪرج در ﻣﺠﻤﻮﻋﻪای از‬                ‫ﻟﻮح ﻣﻘﺼﻮد‬
> ‫اﻟﻮاح(‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ‪ ،‬ﻟﻮح ﻣﻠﻜﻪ وﻳﻜﺘﻮرﻳﺎ )ﻣﻨﺪرج در اﻟﻮاح‬     ‫ﻟﻮح ﻣﻠﻜﻪ وﻳﻜﺘﻮرﻳﺎ‬
> ‫ﻧﺎزﻟﻪ ﺧﻄﺎب ﺑﻪ ﻣﻠﻮك و رؤﺳﺎی ارض(‬
> ‫ﻋﺒﺪاﻟﺤﻤﯿﺪ اﺷﺮاق ﺧﺎوری‪ ،‬ﻣﺎﺋﺪۀ آﺳﻤﺎﻧﯽ‪ ،‬در ‪ ۹‬ﺟﻠﺪ‬           ‫ﻣﺎﺋﺪۀ آﺳﻤﺎﻧﯽ‬
> ‫)ﻣﺆﺳّﺴﮥ ﻣﻠّﯽ ﻣﻄﺒﻮﻋﺎت اﻣﺮی‪ ،‬ﻃﻬﺮان‪۱۲۸ ،‬و ‪ ۱۲۹‬ﺑﺪﯾﻊ(‬
> 
> ‫‪283‬‬
> ‫ﻛﺘﺎبﺷﻨﺎﺳﻲ و راﻫﻨﻤﺎي ﻋﻨﻮانﻫﺎي اﺧﺘﺼﺎري‬                            ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﻣﺠﻤﻮﻋﻪای از اﻟﻮاح ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ‪ ،‬ﻣﺠﻤﻮﻋﻪای از اﻟﻮاح ﺟﻤﺎل اﻗﺪس اﺑﻬﲐ‬
> ‫ﮐﻪ ﺑﻌﺪ از ﮐﺘﺎب اﻗﺪس ﻧﺎزل ﺷﺪه )ﻫﻮﻓﻬﺎﯾﻢ‪ :‬ﻟﺠﻨﮥ ﻣﻠّﯽ‬
> ‫ﻧﺸﺮ آﺛﺎر ﺑﻪ ﻟﺴﺎن ﻓﺎرﺳﯽ و ﻋﺮﺑﯽ‪ ۱۵۶ ،‬ﺑﺪﯾﻊ‪ ۲۰۰۰ ،‬م(‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‪ ،‬رﺳﺎﻟﮥ ﻣﺪﻧﯿّﻪ‪) ،‬ﭼﺎپ ﭼﻬﺎرم‪ ،‬آﻟﻤﺎن‬                         ‫ﻣﺪﻧﯿّﻪ‬
> ‫‪(۱۹۸۴‬‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء )ﮔﺮدآوری ﺧﺎﻧﻢ ﻛﻠﻴﻔﻮرد ﺑﺎرﻧﯽ(‬                    ‫ﻣﻔﺎوﺿﺎت‬
> ‫ﻣﻔﺎوﺿﺎت )ﻗﺎﻫﺮه‪ ،‬ﻣﺼﺮ‪۲۰۱۹ ،‬م(‬
> ‫ﻣﻔﻬﻮم ﺣﻴﺎت روﺣﺎﻧﯽ ﻣﻔﻬﻮم ﺣﻴﺎت روﺣﺎﻧﯽ )ﻧﺴﺨﮥ ﺗﮑﺜﯿﺮ ﺷﺪه در اﯾﺮان(‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‪ ،‬ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‪ ،‬در ‪ ۹‬ﺟﻠﺪ‬                          ‫ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﻧﻘﻄﮥ اوﻟﲐ‪ ،‬ﻣﻨﺘﺨﺒﺎت آﯾﺎت از آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﻧﻘﻄﮥ‬                    ‫ﻣﻨﺘﺨﺒﺎت آﯾﺎت‬
> ‫ﺳﺴﮥ ﻣﻠّﯽ ﻣﻄﺒﻮﻋﺎت اﻣﺮی اﯾﺮان‪،‬‬      ‫اوﻟﲐ ﻋ ّﺰ اﺳﻤﻪ اﻻﻋﻠﲐ )ﻣﺆ ّ‬
> ‫‪ ۱۳۴‬ﺑﺪﯾﻊ‪ ۱۹۷۸ ،‬م(‬
> ‫̍‬
> ‫اﻋﻠﯽ )ﻟﺠﻨﮥ ﻣﻠّﯽ‬    ‫ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ‪ ،‬ﻣﻨﺘﺨﺒﺎﺗﯽ از آﺛﺎر ﻗﻠﻢ‬      ‫ﻣﻨﺘﺨﺒﺎﺗﯽ از آﺛﺎر‬
> ‫ﻧﺸﺮ آﺛﺎر اﻣﺮی ﺑﻪ ﻟﺴﺎن ﻓﺎرﺳﯽ و ﻋﺮﺑﯽ‪ ،‬ﻻﻧﮕﻨﻬﺎﯾﻦ‪ ،‬آﻟﻤﺎن‪،‬‬
> ‫‪ ۱۴۱‬ﺑﺪﯾﻊ(‬
> ‫ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‪ ،‬ﻣﻨﺘﺨﺒﺎﺗﯽ از ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ ﺣﻀﺮت‬              ‫ﻣﻨﺘﺨﺒﺎت ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ‬
> ‫ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‪ ،‬در ‪ ۶‬ﺟﻠﺪ‬
> ‫)ج‪ ،۱‬ﻣﺆﺳّﺴﮥ ﻣﻄﺒﻮﻋﺎت اﻣﺮی‪ ،‬وﯾﻠﻤﺖ‪ ،‬اﯾﻠﯿﻨﻮی‪۱۹۷۹ ،‬م؛‬
> ‫ج‪ ،۲‬ﻣﺮﮐﺰ ﺟﻬﺎﻧﯽ ﺑﻬﺎﺋﯽ‪۱۹۸۴ ،‬م؛‬
> ‫ج‪ ،۳‬ﻟﺠﻨﮥ ﻧﺸﺮ آﺛﺎر اﻣﺮی ﺑﻪ ﻟﺴﺎن ﻓﺎرﺳﯽ و ﻋﺮﺑﯽ‪،‬‬
> ‫ﻻﻧﮕﻨﻬﺎﯾﻦ‪ ،‬آﻟﻤﺎن‪۱۹۹۲ ،‬م؛‬
> ‫ج‪ ،۴‬ﻣﺆﺳّﺴﮥ ﻣﻄﺒﻮﻋﺎت اﻣﺮی آﻟﻤﺎن‪۲۰۰۰ ،‬م؛‬
> ‫ج‪ ،۵‬ﻣﺆﺳّﺴﮥ ﻣﻄﺒﻮﻋﺎت اﻣﺮی آﻟﻤﺎن‪۲۰۰۳ ،‬م؛‬
> ‫ج‪ ،۶‬ﻣﺆﺳّﺴﮥ ﻣﻄﺒﻮﻋﺎت اﻣﺮی آﻟﻤﺎن‪۲۰۰۵ ،‬م(‬
> ‫ﻧﻈﻢ ﺟﻬﺎﻧﯽ ﺑﻬﺎﺋﯽ‪ ،‬ﻣﻨﺘﺨﺒﺎﺗﯽ از آﺛﺎر ﺻﺎدره از ﻗﻠﻢ ﺣﻀﺮت‬             ‫ﻧﻈﻢ ﺟﻬﺎﻧﯽ ﺑﻬﺎﺋﯽ‬
> ‫ﯽ اﻣﺮاﻟﻠّﻪ‪ ،‬ﺗﺮﺟﻤﻪ و اﻗﺘﺒﺎس ﻫﻮﺷﻤﻨﺪ ﻓﺘﺢاﻋﻈﻢ )ﻣﺆﺳّﺴﮥ‬        ‫وﻟ ّ‬
> ‫ﻣﻌﺎرف ﺑﻬﺎﺋﯽ ﺑﻪ ﻟﺴﺎن ﻓﺎرﺳﯽ‪ ،‬ﮐﺎﻧﺎدا‪۱۹۸۹ ،‬م(‬
> 
> ‫‪284‬‬
> ‫ﻛﺘﺎبﺷﻨﺎﺳﻲ و راﻫﻨﻤﺎي ﻋﻨﻮانﻫﺎي اﺧﺘﺼﺎري‬                        ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫ﻧﻤﻮﻧﮥ ﺣﻴﺎت ﺑﻬﺎﺋﯽ )ﻧﺸﺮ ﺳﻮم(‪ ،‬ﻃﻬﺮان‪ ،‬اﯾﺮان‬      ‫ﻧﻤﻮﻧﮥ ﺣﻴﺎت ﺑﻬﺎﺋﯽ‬
> 
> ‫ﺳﺎﻳﺮ ﻣ‪Ĥ‬ﺧﺬ‬
> ‫‪Dictionnaire des concepts philosophiques, Michel BLAY, LAROUSSE,‬‬
> ‫‪2006‬‬
> ‫اﻻﺣﺎدﯾﺚ اﻟﻘﺪﺳﯿﺔ )ﺑﯿﺮوت‪ :‬اﻟﻤﮑﺘﺒﺔ اﻟﻌﺼﺮﯾﺔ‪۲۰۰۳ ،‬م(‬       ‫اﻻﺣﺎدﯾﺚ اﻟﻘﺪﺳﯿﺔ‬
> ‫ﻣﺠﻠﺴﯽ‪ ،‬ﺑﺤﺎراﻻﻧﻮار )ﻃﻬﺮان‪ :‬اﺳﻼﻣﯿﻪ‪۱۳۸۸ ،‬ﻫ‪.‬ق‪(.‬‬                ‫ﺑﺤﺎراﻻﻧﻮار‬
> ‫ﺗﻌﺮﻳﻔﻬﺎ و ﻣﻔﻬﻮم ﻓﺮﻫﻨﮓ دارﯾﻮش آﺷﻮری‪ ،‬ﺗﻌﺮﻳﻔﻬﺎ و ﻣﻔﻬﻮم ﻓﺮﻫﻨﮓ )ﻧﺸﺮ آ ﮔﺎه‪،‬‬
> ‫‪۱۳۷۹‬ﻫ‪.‬ش‪(.‬‬
> ‫ﺷﯿﺦ ﺳﯿﺪ ﺣﯿﺪر آﻣﻠﯽ‪ ،‬ﺟﺎﻣﻊاﻻﺳﺮار و ﻣﻨﺒﻊاﻻﻧﻮار )ﻃﻬﺮان‪:‬‬               ‫ﺟﺎﻣﻊاﻻﺳﺮار‬
> ‫ﺷﺮﮐﺖ اﻧﺘﺸﺎرات ﻋﻠﻤﯽ و ﻓﺮﻫﻨﮕﯽ و اﻧﺠﻤﻦ اﯾﺮانﺷﻨﺎﺳﯽ‬
> ‫ﻓﺮاﻧﺴﻪ‪۱۳۶۸ ،‬ﻫ‪.‬ش‪(.‬‬
> ‫داﺋﺮةاﻟﻤﻌﺎرف ﻓﺎرﺳﯽ دﮐﺘﺮ ﻏﻼﻣﺤﺴﯿﻦ ﻣﺼﺎﺣﺐ‪ ،‬داﺋﺮةاﻟﻤﻌﺎرف ﻓﺎرﺳﯽ‬
> ‫ﻣﯿﺮ ﺳﯿّﺪ ﻣﺤﻤّﺪﺑﺎﻗﺮ ﺧﻮاﻧﺴﺎری )ﺗﺮﺟﻤﮥ ﻣﺤﻤّﺪﺑﺎﻗﺮ ﺳﺎﻋﺪی(‬          ‫روﺿﺎتاﻟﺠﻨﺎت‬
> ‫ﺣﺎﺟﯽ زﯾﻦاﻟﻌﺎﺑﺪﯾﻦ ﺷﯿﺮواﻧﯽ‪ ،‬رﯾﺎضاﻟﺴّﯿﺎﺣﻪ )ﻃﻬﺮان‪:‬‬           ‫رﯾﺎضاﻟﺴّﯿﺎﺣﻪ‬
> ‫ﺳﻌﺪی‪۱۳۳۹ ،‬ﻫ‪.‬ش‪(.‬‬
> ‫ﺷﺮحاﻟﺰﯾﺎره )ﺑﯿﺮوت‪ :‬داراﻟﻤﻔﯿﺪ‪۱۹۹۹ ،‬م(‬            ‫ﺷﺮحاﻟﺰﯾﺎره‬
> ‫ﺷﻤﺲاﻟﺪّﯾﻦ ﻣﺤﻤّﺪ ﻻﻫﯿﺠﯽ‪ ،‬ﺷﺮح ﮔﻠﺸﻦ راز )ﻃﻬﺮان‪:‬‬                   ‫ﺷﺮح ﮔﻠﺸﻦ راز‬
> ‫زوّار‪۱۳۷۱ ،‬ﻫ‪.‬ش‪(.‬‬
> ‫ﻓﯿﺾاﻟﻘﺪﯾﺮ )ﺑﯿﺮوت‪ :‬داراﻟﻔﮑﺮ(‬           ‫ﻓﯿﺾاﻟﻘﺪﯾﺮ‬
> ‫ﮐﻠﯿﺎت ﻣﻔﺎﺗﯿﺢاﻟﺠﻨﺎن ﺣﺎج ﺷﯿﺦ ﻋﺒّﺎس ﻗﻤﯽ‪ ،‬ﮐﻠﯿﺎت ﻣﻔﺎﺗﯿﺢاﻟﺠﻨﺎن )ﻃﻬﺮان‪ :‬ﻃﺒﻊ‬
> ‫ﮐﺘﺎب(‬
> ‫ﮐﻤﺎلاﻟﺪﯾﻦ و ﺗﻤﺎماﻟﻨﻌﻤﺔ ﺷﯿﺦ ﺻﺪوق‪ ،‬ﮐﻤﺎلاﻟﺪﯾﻦ و ﺗﻤﺎماﻟﻨﻌﻤﺔ )ﻃﻬﺮان‪ :‬اﺳﻼﻣﯿﻪ‪،‬‬
> ‫‪۱۳۹۶‬ﻫ‪.‬ق‪ ،.‬ﺑﺎ ﺗﺮﺟﻤﮥ ﻓﺎرﺳﯽ آﯾﺖاﻟﻠّﻪ ﮐﻤﺮهای(‬
> ‫ﻣﺒﺎﻧﯽ ﺗﻌﻠﯿﻢ و ﺗﺮﺑﯿﺖ ﻧﻮراﻟﺪّﯾﻦ رﺣﻤﺎﻧﯿﺎن‪ ،‬ﻣﺒﺎﻧﯽ ﺗﻌﻠﯿﻢ و ﺗﺮﺑﯿﺖ‬
> ‫ﻣﺠﻤﻊاﻟﺒﺤﺮﯾﻦ )ﻃﻬﺮان‪ :‬اﻟﻤﮑﺘﺒﺔ اﻟﻤﺮﺗﻀﻮﯾﺔ‪ ،‬در ‪ ۴‬ﺟﻠﺪ(‬           ‫ﻣﺠﻤﻊاﻟﺒﺤﺮﯾﻦ‬
> ‫ﺷﯿﺦ ﻋﻠﯽ اﻟﻤﺤﻼﺗﯽ‪ ،‬ﻣﺸﺎرق اﻧﻮار اﻟﯿﻘﯿﻦ )ﺑﻤﺒﺌﯽ‪:‬‬     ‫ﻣﺸﺎرق اﻧﻮار اﻟﯿﻘﯿﻦ‬
> ‫‪285‬‬
> ‫ﻛﺘﺎبﺷﻨﺎﺳﻲ و راﻫﻨﻤﺎي ﻋﻨﻮانﻫﺎي اﺧﺘﺼﺎري‬                ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪10‬‬
> 
> ‫‪۱۳۰۳‬ﻫ‪.‬ق‪(.‬‬
> ‫ﻋﻼءاﻟﺪوﻟﻪ ﺳﻤﻨﺎﻧﯽ‪ ،‬ﻣﺼﻨّﻔﺎت ﻓﺎرﺳﯽ )ﻃﻬﺮان‪ :‬اﻧﺘﺸﺎرات‬     ‫ﻣﺼﻨّﻔﺎت ﻓﺎرﺳﯽ‬
> ‫ﻋﻠﻤﯽ و ﻓﺮﻫﻨﮕﯽ‪۱۳۶۹ ،‬ﻫ‪.‬ش‪ ،.‬ﺑﻪ اﻫﺘﻤﺎم ﻧﺠﯿﺐ ﻣﺎﯾﻞ‬
> ‫ﻫﺮوی(‬
> ‫ﺗﺮﺟﻤﮥ دﮐﺘﺮ ﺳﯿّﺪ ﺟﻌﻔﺮ ﺷﻬﯿﺪی‪ ،‬ﻧﻬﺞاﻟﺒﻼﻏﻪ )ﻃﻬﺮان‪:‬‬         ‫ﻧﻬﺞاﻟﺒﻼﻏﻪ‬
> ‫اﻧﺘﺸﺎرات و آﻣﻮزش اﻧﻘﻼب اﺳﻼﻣﯽ‪ ۱۳۷۰ ،‬ﻫ‪.‬ش‪(.‬‬
> 
> ‫‪286‬‬
> ‫ﻓﻬﺮﺳﺖ ﻣﻘﺎﻻت ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن‪ ،‬دﻓﺘﺮ او‪‬ل ﺗﺎ ﻧﻬﻢ‬                             ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪١٠‬‬
> 
> ‫ﻓﻬﺮﺳﺖ ﻣﻘﺎﻻت ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن‪ ،‬دﻓﺘﺮ او‪‬ل‬
> ‫رﺳﺎﻟﺔ ﺣﻀﺮت رب‪ ‬اﻋﻠﻲ در ﺷﺮح ﺣﺪﻳﺚ‬
> ‫ﻣﻨﻮﭼﻬﺮ ﺳﻠﻤﺎنﭘﻮر‬                                        ‫"ﻣﻦ ﻋﺮف ﻧﻔﺴﻪ ﻓﻘﺪ ﻋﺮف رﺑ‪‬ﻪ"‬
> ‫وﺣﻴﺪ ﺑﻬﻤﺮدي‬                                                     ‫ﺻﺤﻴﻔﺔ ﺑﻴﻦاﻟﺤﺮﻣﻴﻦ‬
> ‫در ﺑﺎرة اﺣﻜﺎم ﺑﻴﺎﻧﻮ ﺧﻄﺎﺑﺎت ﺑﻪ اﻫﻞ ﺑﻴﺎن‬
> ‫ﻣﺤﻤ‪‬ﺪ اﻓﻨﺎن‬                                           ‫در ﻛﺘﺎب ﻣﺴﺘﻄﺎب اﻗﺪس‬
> ‫وﺣﻴﺪ رأﻓﺘﻲ‬                                           ‫ﻣﺮاﺗﺐ ﺳﺒﻌﻪ و ﺣﺪﻳﺚ ﻣﺸﻴ‪‬ﺖ‬
> ‫ﺷﺎﭘﻮر راﺳﺦ‬                                                           ‫ﻛﺘﺎب ﻋﻬﺪي‬
> ‫اﻧﮕﻴﺰة "ﺣﻮرﻳ‪‬ﻪ" ﻳﺎ "دﺋﻴﻨﺎ" و "دﻳﻦ" و رد‪‬‬
> ‫ﻛﺎﻣﺮان اﻗﺒﺎل‬                                ‫ﭘﺎي ﻓﻜﺮ ﻣﺰدﻳﺴﻨﺎ در ﻟﻮح ﻣﻼحاﻟﻘﺪس‬
> ‫ﻣﻨﻮﭼﻬﺮ ﻣﻔﻴﺪي‬                                                ‫اﺳﺮار ﻋﻠﻢ و ﺣﻜﻤﺖ اﻟﻬﻲ‬
> ‫اﻳﺮج اﻳﻤﻦ‬                                  ‫اﺣﻮال و ﺧﺪﻣﺎت ﺣﺎج ﻣﻬﺪي ارﺟﻤﻨﺪ‬
> 
> ‫ﻓﻬﺮﺳﺖ ﻣﻘﺎﻻت ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن‪ ،‬دﻓﺘﺮ دو‪‬م‬
> ‫ﻋﺮﻓﺎن در ارﺗﺒﺎط ﺑﺎ ﻣﻄﺎﻟﻌﺔ ﻧﺼﻮص‬
> ‫ﺷﺎﭘﻮر راﺳﺦ‬                                           ‫و اﻟﻮاح ﻣﺒﺎرﻛﺔ اﻣﺮ ﺑﻬﺎﺋﻲ‬
> ‫اﻳﺮج اﻳﻤﻦ‬                                    ‫ﻣﻘﺎﺻﺪ دﻳﻦ و ﻣﺄﻣﻮرﻳﺖ آﺋﻴﻦ ﺑﻬﺎﺋﻲ‬
> ‫ﻣﻨﻮﭼﻬﺮ ﺳﻠﻤﺎن ﭘﻮر‬                                        ‫ﻣﻔﺎﻫﻴﻢ ﻧﺎر در آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ‬
> ‫آﺛﺎر ﻣﻨﺰﻟﻪ از ﻗﻠﻢ اﻋﻠﻲ در اﻳﺮان‬
> ‫وﺣﻴﺪ رأﻓﺘﻲ‬                                                     ‫ﻗﺼﻴﺪة رﺷﺦ ﻋﻤﺎ‬
> ‫دارﻳﻮش ﻣﻌﺎﻧﻲ‬                                   ‫ﻓﺮق ﻣﺘﺼﻮ‪‬ﻓﺔ ﻛﺮدﺳﺘﺎن در دورة ﺑﻐﺪاد‬
> ‫ﻓﺮﻳﺪاﻟﺪ‪‬ﻳﻦ رادﻣﻬﺮ‬                                                           ‫ﻫﻔﺖ وادي‬
> ‫از ﻣﺴﻜﻦ ﺧﺎﻛﻲ‬
> ‫وﺣﻴﺪ رأﻓﺘﻲ‬                                     ‫ﻣ‪Ĥ‬ﺧﺬ ﻣﻄﺎﻟﺐ ﻣﻨﻘﻮل در ﻫﻔﺖ وادي‬
> ‫وﺣﻴﺪ ﺑﻬﻤﺮدي‬                                                ‫ﻟﻮح ﻣﺒﺎرك ﺟﻮاﻫﺮ اﻻﺳﺮار‬
> 
> ‫‪287‬‬
> ‫ﻓﻬﺮﺳﺖ ﻣﻘﺎﻻت ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن‪ ،‬دﻓﺘﺮ او‪‬ل ﺗﺎ ﻧﻬﻢ‬                                     ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪١٠‬‬
> 
> ‫ﺷﺎﭘﻮر راﺳﺦ‬                                                          ‫ﻛﺘﺎب ﻣﺴﺘﻄﺎب اﻳﻘﺎن‬
> ‫ﻣﺤﻤ‪‬ﺪ اﻓﻨﺎن‬                                                                       ‫ﻣﺴﺘﻐﺎث‬
> ‫روش ﺗﺸﺨﻴﺺ و ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻮاﺿﻴﻊ اﻟﻮاح ﻣﺒﺎرﻛﻪ‬
> ‫ﺣﺒﻴﺐ رﻳﺎﺿﺘﻲ‬                     ‫آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﻲ‪ ،‬دوران ﻃﻬﺮان – ﺑﻐﺪاد )‪(١٨۶٣ – ١٨۵٣‬‬
> 
> ‫ﻓﻬﺮﺳﺖ ﻣﻘﺎﻻت ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن‪ ،‬دﻓﺘﺮ ﺳﻮ‪‬م‬
> ‫ﻣﺒﺎﺣﺚ اﻳ‪‬ﺎم ادرﻧﻪ‬
> ‫وﺣﻴﺪ رأﻓﺘﻲ‬                               ‫ﻣﻼﺣﻈﺎﺗﻲ در ﻟﻮح ﻧﺎزﻟﻪ ﺑﻪ اﻋﺰاز ﻣﻼّ ﻋﺒﺪاﻟﺮّﺣﻴﻢ‬
> ‫اﻳﺮج اﻳﻤﻦ‬                                            ‫ﺗﻮﺻﻴﻒ ﮐﻠﻤﺔاﻟﻠّﻪ در آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﻲ‬
> ‫ﻣﺤﻤ‪‬ﺪ اﻓﻨﺎن‬                                                     ‫ذﻳﻠﻲ در ﺑﺎرة ﻣﺒﺎﻧﻲ اﺣﻜﺎم‬
> ‫ﻣﻌﻴﻦ اﻓﻨﺎﻧﻲ‬                         ‫ﺑﺮرﺳﻲ ﻣﻀﺎﻣﻴﻦ ﻗﺼﻴﺪة ﺗﺎﺋﻴﺔ ﻛﺒﺮي و ﻗﺼﻴﺪة ﻋﺰّ ورﻗﺎﺋﻴﻪ‬
> ‫وﺣﻴﺪ ﺑﻬﻤﺮدي‬                                     ‫ﻟﻮح ﻛﻞّاﻟﻄّﻌﺎم ﻧﺎزل از ﻗﻠﻢ اﻋﻠﻲ در داراﻟﺴ‪‬ﻼم‬
> ‫ﻣﺤﻤ‪‬ﺪ ﻗﺎﺳﻢ ﺑﻴﺎت‬                                                  ‫ﮔﻠﮕﺸﺘﻲ در رﺳﺎﻟﺔ ﭼﻬﺎر وادي‬
> ‫ﺷﺎﭘﻮر راﺳﺦ‬                                                                 ‫ﻣﺜﻨﻮي ﻣﺒﺎرك‬
> ‫ﻣﻨﻮﭼﻬﺮ ﺳﻠﻤﺎن ﭘﻮر‬                                              ‫ﻣﺮوري ﺑﺮ ﻟﻮح ﻣﺒﺎرك ﺳﻠﻄﺎن اﻳﺮان‬
> ‫ﻧﺎدر ﺳﻌﻴﺪي‬                                               ‫ﻛﺘﺎب ﺑﺪﻳﻊ و ﻣﺴﺄﻟﺔ ﺗﻜﻤﻴﻞ ﺑﻴﺎن‬
> ‫ﺣﺒﻴﺐ رﻳﺎﺿﺘﻲ‬                            ‫ﻧﻈﺮ اﺟﻤﺎﻟﻲ ﺑﻪ آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﻲ ﻧﺎزﻟﻪ در اﺳﻼﻣﺒﻮل و ادرﻧﻪ‬
> ‫رﺷﺤﺎت ﻋﺮﻓﺎن ﻓﻬﺮﺳﺖ ﻣﻨﺘﺨﺒﻲ از آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﻲ‬
> ‫دورة اﺳﻼﻣﺒﻮل – ادرﻧﻪ )‪(١٨۶٨ –١٨۶٣‬‬
> 
> ‫ﻓﻬﺮﺳﺖ ﻣﻘﺎﻻت ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن‪ ،‬دﻓﺘﺮ ﭼﻬﺎرم‬
> ‫ﻓﻘﺮاﺗﻲ از آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ در ﺑﺎرة ﺳﺠﻦ ﻋﻜّﺎ‬
> ‫دو ﻟﻮح از اﻟﻮاح ﻧﺎزﻟﻪ از ﻗﻠﻢ اﻋﻠﻲ در ادرﻧﻪ‬
> ‫ﻟﻮح ﻧﺎزﻟﻪ از ﻗﻠﻢ اﻋﻠﻲ در اواﺋﻞ ورود ادرﻧﻪ‬
> 
> ‫‪288‬‬
> ‫ﻓﻬﺮﺳﺖ ﻣﻘﺎﻻت ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن‪ ،‬دﻓﺘﺮ او‪‬ل ﺗﺎ ﻧﻬﻢ‬                              ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪١٠‬‬
> 
> ‫ﺑﻪ اﻓﺘﺨﺎر ﻧﺒﻴﻞ اﻋﻈﻢ زرﻧﺪي‬
> ‫ﺷﺎﭘﻮر راﺳﺦ‬                           ‫ﻣﺮوري ﺳﺮﻳﻊ ﺑﺮ ﻣﺒﺎﺣﺚ ﻛﺘﺎب ﻣﺴﺘﻄﺎب اﻗﺪس‬
> ‫ﻣﻀﺎﻣﻴﻦ ﻋﻤﺪه در اﻟﻮاح ﻣﺒﺎرﻛﺔ ﺟﻤﺎل اﺑﻬﻲ‬
> ‫ﺷﺎﭘﻮر راﺳﺦ‬                                  ‫ﺧﻄﺎب ﺑﻪ ﻣﻠﻮك و رؤﺳﺎ و زﻋﻤﺎي دﻧﻴﺎ‬
> ‫ﻣﺤﻤ‪‬ﺪ اﻓﻨﺎن‬                                         ‫ﺳﻮرة ﻏﺼﻦ و ﻋﻬﺪ و ﻣﻴﺜﺎق ﺑﻬﺎﺋﻲ‬
> ‫روحاﻟﻠّﻪ ﺧﻮﺷﺒﻴﻦ‬                                                ‫زﻣﻴﻨﺔ ﺗﺎرﻳﺨﻲ ﻟﻮح اﺣﺘﺮاق‬
> ‫ﻣﻨﻮﭼﻬﺮ ﺳﻠﻤﺎن ﭘﻮر‬                                 ‫ﻣﺮوري ﺑﺮ ﻣﻮاﺿﻴﻊ اﺳﺎﺳﻲ ﻟﻮح ﻣﺒﺎرك ﺣﻜﻤﺖ‬
> ‫ﻣﻮﻧﺎ ﻋﻠﻴﺰاده‬                                    ‫ﺳﻮاﺑﻖ ﺗﺎرﻳﺨﻲ و ﻣﻀﺎﻣﻴﻦ ﻟﻮح اﺷﺮف‬
> ‫ﺑﺮﺧﻲ از ﺧﻄﺎﺑﺎت ﻗﻬﺮﻳ‪‬ﻪ ﺑﻪ زﻋﻤﺎي ﻋﺜﻤﺎﻧﻲ‬
> ‫ﺳﻴﺎﻣﻚ ذﺑﻴﺤﻲﻣﻘﺪ‪‬م‬                                                   ‫ﻟﻮح رﺋﻴﺲ و ﻟﻮح ﻓﺆاد‬
> ‫اﻳﺮج اﻳﻤﻦ‬                                          ‫ﺷﺄن و ﻟﺰوم اﺟﺮاي اﺣﻜﺎم اﻟﻬﻲ‬
> ‫ﻣﻌﻴﻦ اﻓﻨﺎﻧﻲ‬                                  ‫ﻣﻼﺣﻈﺎﺗﻲ در ﺑﺎرة ﻟﻮح و ﺣﺪﻳﺚ ﻛﻨﺖ ﻛﻨﺰ‬
> ‫وﺣﻴﺪ رأﻓﺘﻲ‬                                                       ‫ﻧﻈﺮي ﺑﺮ ﻟﻮح ﻗﻨﺎع‬
> ‫ﻣﺮوري ﺑﺮ اﻟﻮاح ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ‬
> ‫ﻛﺎﻣﺮان اﻗﺒﺎل‬                                     ‫ﺧﻄﺎب ﺑﻪ ﻣﺤﻤ‪‬ﺪ ﻣﺼﻄﻔﻲ ﺑﻐﺪادي‬
> ‫رﺷﺤﺎت ﻋﺮﻓﺎن‬
> ‫ﺗﻨﻈﻴﻢ و ﺗﺪوﻳﻦ‪ :‬وﺣﻴﺪ رأﻓﺘﻲ‬                    ‫اﻟﻒ – از آﺛﺎر ﻋﺒﺪاﻟﺤﻤﻴﺪ اﺷﺮاقﺧﺎوري‬
> ‫ﻣﺤﻤ‪‬ﺪ اﻓﻨﺎن‬                                    ‫ب – ﻧﻘﻄﻪ و ﺣﺮف در ﻣﻌﺎرف ﺑﻴﺎﻧﻲ‬
> ‫ﻣﺤﻤ‪‬ﺪ اﻓﻨﺎن‬                                                   ‫ج – ﺳﺮاج و ﺳﺮّاج‬
> ‫د – ﻧﺎﻣﻪاي از ﻣﻴﺮزا ﻣﻮﺳﻲ آﻗﺎي ﻛﻠﻴﻢ‬
> ‫وﺣﻴﺪ ﺑﻬﻤﺮدي‬                                                  ‫ﺑﻪ ذﺑﻴﺢ ﻛﺎﺷﺎﻧﻲ‬
> ‫ﺷﺮح ﺗﺸﺮّف ﻣﻴﺮزا ﻣﺤﻤ‪‬ﺪ ﺑﺎﻗﺮ ﻫﺎﺋﻲ ﺑﻪ‬
> ‫ﻣﻮﻫﺒﺖاﻟﻠّﻪ ﻫﺎﺋﻲ‬                                       ‫ﺣﻀﻮر ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﻟﻠّﻪ ﺟﻞّ ﺟﻼﻟﻪ‬
> ‫ﻓﻬﺮﺳﺖ ﻣﻨﺘﺨﺒﻲ از آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﻲ‬
> ‫ﻧﺎزﻟﻪ در اواﺋﻞ دورة ﻋﻜّﺎ )‪١٣٠٠ –١٢٨۵‬ﻫ‪.‬ق‪(.‬‬
> ‫‪289‬‬
> ‫ﻓﻬﺮﺳﺖ ﻣﻘﺎﻻت ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن‪ ،‬دﻓﺘﺮ او‪‬ل ﺗﺎ ﻧﻬﻢ‬                                ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪١٠‬‬
> 
> ‫ﻓﻬﺮﺳﺖ ﻣﻘﺎﻻت ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن‪ ،‬دﻓﺘﺮ ﭘﻨﺠﻢ‬
> ‫ﻣﺠﻤﻮﻋﻪاي از آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﻛﻪ در ﺑﺎرة "ﺑﺴﻴﻂ اﻟﺤﻘﻴﻘﻪ"‬
> ‫وﺣﻴﺪ رأﻓﺘﻲ‬                                   ‫راﻫﻨﻤﺎﺋﻲ ﺑﺮاي ﻣﻄﺎﻟﻌﺔ "ﺑﺴﻴﻂ اﻟﺤﻘﻴﻘﻪ"‬
> ‫ﺷﺎﭘﻮر راﺳﺦ‬                                       ‫ﻣﺠﻤﻠﻲ در ﺑﺎرة "ﻛﻠﻤﺎت ﻓﺮدوﺳﻴﻪ"‬
> ‫ﺳﻪ ﻟﻮح از آﺛﺎر اﺳﺘﺪﻻﻟﻲ ﺟﻤﺎل‬
> ‫ﻣﺤﻤ‪‬ﺪ اﻓﻨﺎن‬                                            ‫اﻗﺪس اﺑﻬﻲ و دﻟﻴﻞ ﺣﻜﻤﺖ‬
> ‫ﻣﺮوري ﺑﺮ ﻣﻮاﺿﻴﻊ زﻳﺎرتﻧﺎﻣﺔ‬
> ‫ﻣﻨﻮﭼﻬﺮ ﺳﻠﻤﺎنﭘﻮر‬                                                    ‫ﺣﻀﺮت ﺳﻴﺪ اﻟﺸﻬﺪاء‬
> ‫ﺷﺎﭘﻮر راﺳﺦ‬                                                      ‫ﻣﻀﺎﻣﻴﻦ "ﻟﻮح دﻧﻴﺎ"‬
> ‫ﻣﺮوري ﺑﺮ ﺳﻮرةاﻟﺰّﻳﺎرة‬
> ‫ﻣﻮﻧﺎ ﻋﻠﻴﺰاده‬                                         ‫)زﻳﺎرتﻧﺎﻣﺔ ﺟﻨﺎب ﺑﺎباﻟﺒﺎب(‬
> ‫ارﺗﺒﺎط ﻣﻴﺎن ﻛﺘﺎب اﻗﺪس‬
> ‫ﺷﺎﭘﻮر راﺳﺦ‬                                                     ‫و اﻟﻮاح ﻣﺘﻤ‪‬ﻢ آن‬
> ‫ﻧﮕﺎﻫﻲ ﺑﻪ ادﻋﻴﺔ ﺷﻔﺎ و ادﻋﻴﺔ‬
> ‫ﻛﻴﺎن ﺳﻌﺎدت‬                                                  ‫ﻣﺨﺼﻮﺻﻪ در اﻣﺮ ﺑﻬﺎﺋﻲ‬
> ‫ﻣﺮوري ﺑﺮ دو زﻳﺎرتﻧﺎﻣﻪ‬
> ‫آرﻣﻴﻦ اﺷﺮاﻗﻲ‬                                                        ‫از آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﻲ‬
> ‫ﻓﺘﺤﻴﻪ رﺷﻴﺪي‬                                      ‫ﺷﺮﺣﻲ در ﺳﻮاﺑﻖ و ﻣﻀﺎﻣﻴﻦ ﻟﻮح ﻣﺮﻳﻢ‬
> 
> ‫ﻓﻬﺮﺳﺖ ﻣﻘﺎﻻت ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن‪ ،‬دﻓﺘﺮ ﺷ‪‬ﺸُﻢ‬
> ‫ﻣﺤﻤ‪‬ﺪ اﻓﻨﺎن‬                                    ‫ﻛﻠّﻴﺎت ﻣﻘﺪ‪‬ﻣﺎﺗﻲ درﺑﺎرة "ﻗﻴﻮماﻻﺳﻤﺎء"‬
> ‫ﻣﻬﺮي اﻓﻨﺎن‬                                    ‫ﻧﻈﺮي ﺑﺮ ﻣﻨﺪرﺟﺎت رﺳﺎﻟﺔ دﻻﺋﻞ ﺳﺒﻌﻪ‬
> ‫ﺷﺎﭘﻮر راﺳﺦ‬                                      ‫از ﻣﺪﻧﻴ‪‬ﻪ ﺗﺎ ﺳﻴﺎﺳﻴ‪‬ﻪ‪ -1 :‬رﺳﺎﻟﺔ ﻣﺪﻧﻴﻪ‬
> ‫ﺷﺎﭘﻮر راﺳﺦ‬                                    ‫‪ -2‬رﺳﺎﻟﺔ ﺳﻴﺎﺳﻴﻪ‬
> ‫ﻣﺮوري ﺑﺮ ﻣﻀﺎﻣﻴﻦ اﻟﻮاح ﺧﻄﺎب ﺑﻪ ﻳﺎران ﭘﺎرﺳﻲ‬
> ‫ع‪ .‬ﺻﺎدﻗﻴﺎن‬                                      ‫و ﺳﻮاﺑﻖ ﺗﺎرﻳﺨﻲ ﭘﺎرﺳﻴﺎن در اﻳﺮان‬
> ‫‪290‬‬
> ‫ﻓﻬﺮﺳﺖ ﻣﻘﺎﻻت ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن‪ ،‬دﻓﺘﺮ او‪‬ل ﺗﺎ ﻧﻬﻢ‬                              ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪١٠‬‬
> 
> ‫ﻓﺘﺤﻴﻪ رﺷﻴﺪي‬                                                   ‫ﻣﺮوري ﺑﺮ ﺗﻔﺴﻴﺮ ﺑﺴﻤﻠﻪ‬
> ‫آرﻣﻴﻦ اﺷﺮاﻗﻲ‬                                             ‫ﻟﻮﺣﻲ در ﺷﺮح "ﻻﻳﺴﻌﻨﻲ‪"...‬‬
> ‫ﻓﺮﻳﺪاﻟﺪﻳﻦ رادﻣﻬﺮ‬                                                              ‫ﻣﺎءاﻟﺤﻘﻴﻘﻪ‬
> ‫ﻓﺎروق اﻳﺰديﻧﻴﺎ‬                                                    ‫ﻣﻘﺎﻟﺔ ﺷﺨﺼﻲ ﺳﻴﺎح‬
> ‫ﻓﺮﻳﺪاﻟﺪﻳﻦ رادﻣﻬﺮ‬                                                    ‫ﻣﺮﻛﺰ ﻣﻴﺜﺎق و ﻋﺮﻓﺎن‬
> ‫ﺳﻴﻤﺎي ﺣﻀﺮت ﻣﺴﻴﺢ در‬
> ‫ﻣﻮﻧﺎ ﻋﻠﻴﺰاده‬                                              ‫آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‬
> ‫ﭘﺎﺳﺨﻲ ﺑﻪ ﭼﻨﺪ ﭘﺮﺳﺶ‪ :‬ﻧﺎﻣﻪاي از ﺟﻨﺎب‬
> ‫وﺣﻴﺪ رأﻓﺘﻲ‬                                          ‫آﻗﺎ ﺷﻴﺦ ﻣﺤﻤ‪‬ﺪ ﻋﻠﻲ ﻧﺒﻴﻞاﻛﺒﺮ‬
> 
> ‫ﻓﻬﺮﺳﺖ ﻣﻘﺎﻻت ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن‪ ،‬دﻓﺘﺮ ﻫﻔﺘﻢ‬
> ‫ﻓﺮﻳﺪاﻟﺪﻳﻦ رادﻣﻬﺮ‬                                 ‫ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺑﺮاي ﻣﻄﺎﻟﻌﺔ آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﻧﻘﻄﺔ اوﻟﻲ‬
> ‫ﻣﻬﺮي اﻓﻨﺎن‬                               ‫ﻧﻈﺮي اﺟﻤﺎﻟﻲ ﺑﺮ ﻣﻨﺪرﺟﺎت "ﺻﺤﻴﻔﺔ ﻋﺪﻟﻴﻪ"‬
> ‫ﻣﺤﻤ‪‬ﺪ اﻓﻨﺎن‬                                  ‫ﻧﻈﺮي ﺑﺮ ﻣﺤﺘﻮاي ﻟﻮح ﻣﺒﺎرك "اﻓﻼﻛﻴﻪ"‬
> ‫وﺣﻴﺪ رأﻓﺘﻲ‬                                                          ‫ﺗﺸﺮﻳﻊ و ﺗﺒﻴﻴﻦ‬
> ‫ﺷﺎﭘﻮر راﺳﺦ‬                                    ‫ﻋﻠﻢ و ﻋﻠﻤﺎء از ﻣﻨﻈﺮ ﺣﺼﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‬
> ‫ﺗﺒﻴﻴﻨﺎت ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء در ﻣﻮرد ﺑﺮﺧﻲ از‬
> ‫ﻣﻮﻧﺎ ﻋﻠﻴﺰاده‬                                      ‫آﻳﺎت ﻗﺮآن و اﺣﺎدﻳﺚ اﺳﻼﻣﻲ‬
> ‫ﺟﻠﻮهﻫﺎﻳﻲ از ﺣﻀﺮت ﺑﻬﺎءاﷲ در‬
> ‫ﻓﺎروق اﻳﺰدي ﻧﻴﺎ‬                                              ‫آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‬
> ‫ﺑﺮﺧﻲ ﺟﻠﻮهﻫﺎي ﺣﻴﺎت ﺑﻬﺎﺋﻲ در‬
> ‫ﻓﻼورﺳﺎﻣﻲ)ﻛﺎوﻳﺎﻧﻲ(‬                                            ‫زﻧﺪﮔﺎﻧﻲ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‬
> ‫ﻣﺤﻤ‪‬ﺪ اﻓﻨﺎن‬                                                ‫ﺗﺄﻣ‪‬ﻠﻲ در ﺑﺎرة ﻋﻠﻢ ﺗﻌﻘّﻠﻲ‬
> ‫ﻓﻬﺮﺳﺖ ﻣﻘﺎﻻت ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن‪ ،‬دﻓﺘﺮ ﻫﺸﺘﻢ‬
> ‫وﺣﻴﺪ رأﻓﺘﻲ‬                                                   ‫ﻣﺮوري ﺑﺮ ﺳﻮرة ﻏﺼﻦ‬
> ‫ﺳﻨﺎء روﺣﺎﻧﻲ‬                                           ‫ﻣﺮوري ﺑﺮ ﻣﻀﺎﻣﻴﻦ ﻟﻮح ﻫﻮدج‬
> ‫‪291‬‬
> ‫ﻓﻬﺮﺳﺖ ﻣﻘﺎﻻت ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن‪ ،‬دﻓﺘﺮ او‪‬ل ﺗﺎ ﻧﻬﻢ‬                                    ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪١٠‬‬
> 
> ‫ﻣﻬﺮي اﻓﻨﺎن‬                                     ‫ﺑﺮﺧﻲ از ﺧﻄﺎﺑﺎت ﻗﻠﻢ اﻋﻠﻲ̍ ﺑﻪ ﻋﻠﻤﺎي ﻣﻌﺎﻧﺪ‬
> ‫ﻣﺤﻤ‪‬ﺪ اﻓﻨﺎن‬                                      ‫ﺳﻴﺮ ﺗﺪرﻳﺠﻲ ﻧﺰول آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﻧﻘﻄﺔ اوﻟﻲ̍‬
> ‫ﺷﺎﭘﻮر راﺳﺦ‬                                      ‫ﭘﻴﺎمﻫﺎي ﺣﻀﺮت ﻧﻘﻄﺔ اوﻟﻲ̍ ﺑﻪ ﺣﻜﺎم زﻣﺎن‬
> ‫ﻣﺤﻤ‪‬ﺪ اﻓﻨﺎن‬                                    ‫ﻣﻌﺮّﻓﻲ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪاي از آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﻧﻘﻄﺔ اوﻟﻲ̍‬
> ‫ﻓﺮﻳﺪاﻟﺪ‪‬ﻳﻦ رادﻣﻬﺮ‬                         ‫ﺑﺤﺜﻲ در ﺑﺎرة ﺗﻮﻗﻴﻊ ﺣﻀﺮت ﻧﻘﻄﺔ اوﻟﻲ̍ در ﻣﻌﺮﻓﺖ اﻟﻬﻲ‬
> ‫ﺗﻮرج اﻣﻴﻨﻲ‬                                            ‫ﻧﻈﺮﻳﺔ ﻫﻨﺮ در دو آﺋﻴﻦ ﺑﺎﺑﻲ و ﺑﻬﺎﺋﻲ‬
> ‫ﺷﺎﭘﻮر راﺳﺦ‬                                                         ‫دو ﻧﺪاي ﻧﺠﺎح و ﻓﻼح‬
> ‫ﻋﻼءاﻟﺪ‪‬ﻳﻦﻗﺪس‬                                                      ‫ﺳﻮاﺑﻖ و ﻣﻀﺎﻣﻴﻦ ﻟﻮح ﻋﻤ‪‬ﻪ‬
> ‫ﺟﻮراﺑﭽﻲ‬
> ‫ﻓﺎروق اﻳﺰديﻧﻴﺎ‬                                                ‫ﻧﻘﻄﺔ ﺑﻴﺎن در آﺛﺎر ﻃﻠﻌﺖ ﭘﻴﻤﺎن‬
> ‫ﻓﺮاﻧﻚ ﻧﻴﻜﻮﻛﺎر‬                                                     ‫ﻋﺎﻟﻢ ﻣﻠﻚ و ﺟﻬﺎن ﻣﻠﻜﻮت‬
> ‫ﺷﺮاره ﺗﺎجﺗﺮﻗّﻲ‬                                               ‫ﻣﺤﺒ‪‬ﺖ در آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‬
> ‫ﻓﺘﺤﻴﻪ‬                         ‫ﭘﺎﺳﺦ ﺑﻪ ﭼﻨﺪ ﭘﺮﺳﺶ‪ :‬ﭘﮋوﻫﺸﻲ در آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‬
> ‫ﺷﻴﺮازي‬
> ‫ﻓﻬﺮﺳﺖ ﻣﻘﺎﻻت ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن‪ ،‬دﻓﺘﺮ ﻧﻬﻢ‬
> ‫ﺷﻴﻮا اﻟﻬﻴﻮن‬                                      ‫رواﺑﻂ و رﻓﺘﺎر ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء ﺑﺎ اﻓﺮاد‬
> ‫آرﻣﻴﻦ اﺷﺮاﻗﻲ‬                                ‫ارﺗﺒﺎط ﻛﺮﻳﻢﺧﺎن ﻛﺮﻣﺎﻧﻲ ﺑﺎ ادﻳﺎن ﺑﺎﺑﻲ و ﺑﻬﺎﺋﻲ‬
> ‫ﻣﺤﻤ‪‬ﺪ اﻓﻨﺎن‬                                      ‫ﻣﻘﺪ‪‬ﻣﻪاي در ﺑﺎرة ﻣﻨﺎﺟﺎت در آﺛﺎر ﺑﻬﺎﺋﻲ‬
> ‫ﻓﺎروق اﻳﺰديﻧﻴﺎ‬               ‫ﺟﻠﻮهﻫﺎﺋﻲ از ﺳﻴﻤﺎي ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء در ﻣﺮوري ﺑﺮ آﺛﺎر اﻳﺸﺎن‬
> ‫ﻣﺤﻤ‪‬ﺪﻗﺎﺳﻢ ﺑﻴﺎت‬                                     ‫ﻣﺮوري ﺑﺮ ﺣﻘﻴﻘﺖ روح و ﻣﻮﺿﻮع ﺗﻨﺎﺳﺦ‬
> ‫و ﺳﺎﻃﻊ ﺑﻴﺎت‬
> ‫ﻻدن ﭘﺎﻛﺪاﻣﻦ‬                                                                ‫ﻣﺮﺣﺒﺎ! ﻣﺮﺣﺒﺎ!‬
> ‫ﻓﺮﻳﺪ رادﻣﻬﺮ‬                               ‫ﺗﺤﻠﻴﻠﻲ ﺑﺮ ﻣﺒﺎﻧﻲ ﺗﺎرﻳﺨﻲ و اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﻟﻮح اﺣﺘﺮاق‬
> ‫ﺷﺎﭘﻮر راﺳﺦ‬                                  ‫ﻟﻮح ﻻﻫﻪ و اﻟﻮاح دﻳﮕﺮ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺻﻠﺢ ﻋﻤﻮﻣﻲ‬
> ‫ﺷﺎﭘﻮر راﺳﺦ‬                                       ‫اﺑﻄﺎل ﺧﺮاﻓﺎت در آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‬
> ‫وﺣﻴﺪ رأﻓﺘﻲ‬                                                  ‫ﺳﻴﺮي در آﺛﺎر ﻣﺒﺎرﻛﺔ ﺑﻬﺎﺋﻲ‬
> 
> ‫‪292‬‬
> ‫اﻧﺘﺸﺎرات ﻣﺠﻤﻊ ﻋﺮﻓﺎن‬                                                    ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪١٠‬‬
> 
> ‫اﻧﺘﺸﺎرات ﻣﺠﻤﻊ ﻋﺮﻓﺎن‬
> ‫‪'lrfán Colloquia Publications‬‬
> 
> ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن‪ ،‬دﻓﺘﺮ او‪‬ل ﺗﺎ ﻧﻬﻢ‬
> ‫راﻫﻨﻤﺎي ﻣﻄﺎﻟﻌﺔ آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﻲ‪ ،‬دﻓﺘﺮ او‪‬ل‪ ،‬دورة ﻃﻬﺮان – ﺑﻐﺪاد‬
> ‫)ﻧﺸﺮ ﺳﻮ‪‬م ﺑﺎ ﺗﺠﺪﻳﺪ ﻧﻈﺮ و اﺿﺎﻓﺎت ﻛﻠّﻲ(‬
> ‫راﻫﻨﻤﺎي ﻣﻄﺎﻟﻌﺔ آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﻲ‪ ،‬دﻓﺘﺮ دو‪‬م‪ ،‬دورة اﺳﻼﻣﺒﻮل – ادرﻧﻪ‬
> ‫راﻫﻨﻤﺎي ﻣﻄﺎﻟﻌﺔ آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﻲ‪ ،‬دﻓﺘﺮ ﺳﻮ‪‬م‪ ،‬دورة ﻋﻜّﺎ )ﺑﺨﺶ او‪‬ل(‬
> ‫راﻫﻨﻤﺎي ﻣﻄﺎﻟﻌﺔ آﺛﺎر ﻗﻠﻢ اﻋﻠﻲ‪ ،‬دﻓﺘﺮ ﭼﻬﺎرم‪ ،‬دورة ﻋﻜّﺎ )ﺑﺨﺶ دو‪‬م(‬
> ‫راﻫﻨﻤﺎي ﻣﻄﺎﻟﻌﺔ آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‪ ،‬دﻓﺘﺮ او‪‬ل )ﻧﺸﺮ دو‪‬م(‬
> ‫راﻫﻨﻤﺎي ﻣﻄﺎﻟﻌﺔ آﺛﺎر ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‪ ،‬دﻓﺎﺗﺮ دو‪‬م ﺗﺎ ﭼﻬﺎرم‬
> ‫ﻣﺜﻨﻮي اﺑﻬﻲ‪ :‬ﻣﻌﺮّﻓﻲ ﺗﺤﻠﻴﻠﻲ و ﺗﻄﺒﻴﻘﻲ ﻣﺜﻨﻮي ﺟﻤﺎل ﻣﺒﺎرك‬
> ‫ﺑﺴﻴﻂ اﻟﺤﻘﻴﻘﻪ‪ :‬راﻫﻨﻤﺎﺋﻲ ﺑﺮاي ﻣﻄﺎﻟﻌﺔ ﻟﻮح ﻣﺒﺎرك "ﺑﺴﻴﻂ اﻟﺤﻘﻴﻘﻪ"‬
> ‫ﺑﺮﺧﻲ ﺟﻠﻮهﻫﺎي ﺣﻴﺎت ﺑﻬﺎﺋﻲ در زﻧﺪﮔﺎﻧﻲ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء‬
> 
> ‫‪M. Momen (ed.), The Bahá’í Faith and the World Religions‬‬
> ‫)‪(Oxford: George Ronald, 2005‬‬
> ‫)‪M. Momen (ed.), Scripture and Revelation (Oxford: George Ronald, 1997‬‬
> ‫‪Maryam Afshar, Images of Christ in the Writings of of `Abdu’l-Bahá, Irfan‬‬
> ‫‪Occasional Papers, 2004‬‬
> ‫‪Lights of 'lrfán: Compilation of Papers Presented at 'lrfán Colloquia, Book‬‬
> ‫‪One to Book Six‬‬
> ‫‪Booklets of Abstracts: Papers Presented at 'lrfán Colloquia, 1993 – 200۵‬‬
> ‫‪Distributed by:‬‬
> ‫‪Bahá’í Distribution Service‬‬
> ‫‪4703 Fulton Industrial Blvd.,‬‬
> ‫‪Atlanta, GA 30336–2017‬‬
> ‫‪Telephone: 404-472-9019‬‬
> ‫‪Fax: 404-472-0119‬‬
> ‫‪E-mail: bds@usbnc.org‬‬
> 
> ‫‪293‬‬
> ‫ﻏﻠﻄﻨﺎﻣﺔ دﻓﺘﺮ ﻧﻬﻢ‬                                             ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪١٠‬‬
> 
> ‫ﻏﻠﻄﻨﺎﻣﻪ‬
> 
> ‫اﻏﻼط ذﻳﻞ را در دﻓﺘﺮ ﻧﻬﻢ ﺳﻔﻴﻨﻪ ﻋﺮﻓﺎن اﺻﻼح ﻓﺮﻣﺎﻳﻴﺪ‬
> 
> ‫ﺻﺤﻴﺢ‬                     ‫ﻏﻠﻂ‬          ‫ﺳﻄﺮ‬             ‫ﺻﻔﺤﻪ‬
> ‫از اﻓﻖ‬                ‫ار اﻓﻖ‬              ‫‪۵‬‬               ‫‪۱۱‬‬
> ‫رواﺋﺢ‬                 ‫رواﻧﺢ‬               ‫‪۴‬‬              ‫‪۱۴‬‬
> ‫ﺑﺎﺷﻴﻢ ﺧﺎﺿﻊ‪،‬‬             ‫ﺑﺎﺷﻴﻢ‪ ،‬ﺧﺎﺿﻊ‬         ‫‪ ۲‬از آﺧﺮ‬              ‫‪۱۶‬‬
> ‫ﺧﻮﺑﯽ ﺑﻮده )‪ ۳‬زاﺋﺪ‬             ‫ﺧﻮﺑﯽ ﺑﻮده ‪۳‬‬              ‫‪۱۳‬‬               ‫‪۲۴‬‬
> ‫اﺳﺖ(‬
> ‫ﻣﺘﺠﻠـّﯽ ﺳﺎزد‬             ‫ﺗﺠـﻠّﯽ ﺳﺎزد‬             ‫‪۱۴‬‬              ‫‪۲۵‬‬
> ‫ﻗﻮی ای )ﻳﺎ ﻧﻴﺮوﻳﯽ ﻗﻮی(‬                      ‫ﻗﻮﺋﯽ‬              ‫‪۶‬‬             ‫‪۲۶‬‬
> ‫ﻣﯽ ﭘﺮداﺧﺖ‬              ‫ﻣﯽ ﭘﺮداﺧﺘﻨﺪ‬              ‫‪۱۵‬‬              ‫‪۳۷‬‬
> ‫ﻧﻤﻮد‬                ‫ﻧﻤﻮدﻧﺪ‬              ‫‪۳‬‬              ‫‪۳۸‬‬
> ‫ﻣﺪرﺳﻪ ای ﺷﺪه ﮐﻪ‬              ‫ﻣﺪرﺳﻪ ای ﮐﻪ‬                 ‫‪۵‬‬             ‫‪۳۹‬‬
> ‫ﺑﻌﻼوه‬                   ‫ﻋﻼوه‬      ‫‪ ۱۱‬از آﺧﺮ‬              ‫‪۴۰‬‬
> ‫زودﺗﺮ‬           ‫ﻫﺮﭼﻪ زودﺗﺮ‬        ‫‪ ۶‬از آﺧﺮ‬              ‫‪۴۲‬‬
> ‫زﻳﺮا ﻣﻼک‬                 ‫زﻳﺮﻣﻼک‬        ‫‪ ۱۲‬از آﺧﺮ‬              ‫‪۴۳‬‬
> ‫ﺑﺮ اﺛﺮ اﻗﺪام‬              ‫در اﻗﺪام‬       ‫‪ ۸‬از آﺧﺮ‬              ‫‪۴۴‬‬
> ‫ﺗﺪوﻳﻦ‬                   ‫ﺗﺪﻳﻮن‬              ‫‪۶‬‬             ‫‪۵۸‬‬
> ‫ﻣﻐﺮﺿﺎﻧﻪ‬                ‫ﻣﻌﺮﺿﺎﻧﻪ‬                ‫‪۶‬‬              ‫‪۶۰‬‬
> ‫ﺳﻮرة اﻟﺒﻘﺮة‬            ‫ﺳﻮرۀ اﻟﺒﻘﺮۀ‬             ‫‪۱۲‬‬              ‫‪۶۶‬‬
> ‫ﻣﺪﯾﻨﺔ اﻟﻌﻠﻢ‬             ‫ﻣﺪﻳﻨﮥ اﻟﻌﻠﻢ‬            ‫‪۱۳‬‬              ‫‪۶۸‬‬
> ‫اﻣﺎﻧﺔاﻟﻠّﻪ‬              ‫اﻣﺎﻧﮥاﻟﻠّﻪ‬           ‫‪۸‬‬              ‫‪۶۹‬‬
> ‫]‪[۱۲۷۰‬‬                  ‫]‪[۱۲۶۰‬‬              ‫‪۸‬‬              ‫‪۶۹‬‬
> ‫ﮐﻠﻤﺔاﻟﻠّﻪ‬               ‫ﮐﻠﻤﮥاﻟﻠّﻪ‬            ‫‪۱۰‬‬             ‫‪۶۹‬‬
> ‫ﻻزال‬                    ‫ﻣﺎزال‬     ‫‪ ۳‬از آﺧﺮ‬              ‫‪۸۰‬‬
> ‫‪294‬‬
> ‫ﻏﻠﻄﻨﺎﻣﺔ دﻓﺘﺮ ﻧﻬﻢ‬                                       ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪١٠‬‬
> 
> ‫ﺻﺤﻴﺢ‬              ‫ﻏﻠﻂ‬          ‫ﺳﻄﺮ‬             ‫ﺻﻔﺤﻪ‬
> ‫رﺑّﻨﺎ آﺗﻨﺎ‬    ‫رﺑّﻨﺎ و آﺗﻨﺎ‬    ‫‪ ۴‬از آﺧﺮ‬              ‫‪۸۱‬‬
> ‫)ﻧﻘﻄﻪ زاﺋﺪ اﺳﺖ(‬           ‫ﻧﺎداﻧﯽ‪.‬‬      ‫‪ ۷‬از آﺧﺮ‬              ‫‪۸۲‬‬
> ‫ﻋﺴﻴﺮ‪.‬‬              ‫ﻋﺴﻴﺮ‬     ‫‪ ۷‬از آﺧﺮ‬              ‫‪۸۲‬‬
> ‫ﻫﻮاﻻﺑﻬﯽ‬            ‫ﻫﻮاﻟﺒﻬﯽ‬               ‫‪۴‬‬             ‫‪۸۳‬‬
> ‫ﻫﻮاﻻﺑﻬﯽ‬            ‫ﻫﻮاﻟﺒﻬﯽ‬               ‫‪۹‬‬             ‫‪۸۳‬‬
> ‫ذﻟـّﺖ‬              ‫ذّت‬     ‫‪ ۲‬از آﺧﺮ‬              ‫‪۸۴‬‬
> ‫اوﮐﺎر‬            ‫ادﮐﺎر‬         ‫آﺧﺮ‬               ‫‪۸۵‬‬
> ‫ﻋﻨﺒﺮی‬             ‫اﻧﺒﺮی‬            ‫‪۱۰‬‬             ‫‪۸۶‬‬
> ‫ﺑﻌﻈﻤﺔ‬           ‫ﺑﻌﻈﻤﺘﻪ‬      ‫‪ ۲‬از آﺧﺮ‬              ‫‪۸۶‬‬
> ‫ﺑﻘﻌﺔ‬           ‫اﻟﺒﻘﻌﺔ‬            ‫‪۱‬‬             ‫‪۸۷‬‬
> ‫اﻟﻨﻘﻄﺔ‬           ‫اﻟﻨﻘﻄﮥ‬             ‫‪۹‬‬             ‫‪۸۷‬‬
> ‫ﻋﻠﯿﻬﻢ‬              ‫اﻟﻴﻬﻢ‬          ‫‪۱۴‬‬              ‫‪۸۷‬‬
> ‫اﻟﺴﻤﻮات‬           ‫اﻟﺴّﻤﺎت‬             ‫‪۱۶‬‬              ‫‪۸۷‬‬
> ‫ﻫﺮ اﺳﻴﺮی‬            ‫ﻫﺮ اﺳﻴﺮ‬          ‫آﺧﺮ‬               ‫‪۸۷‬‬
> ‫ﻫﻮاﻻﺑﻬﯽ‬            ‫ﻫﻮاﻟﺒﻬﯽ‬               ‫‪۹‬‬             ‫‪۸۸‬‬
> ‫ﻏﺒﻄﮥ‬            ‫ﺧﺒﻄﮥ‬      ‫‪ ۷‬از آﺧﺮ‬              ‫‪۸۸‬‬
> ‫رﻣﺰ‬              ‫روز‬    ‫‪ ۶‬از آﺧﺮ‬              ‫‪۸۸‬‬
> ‫ﺑﻴﻨﺎ و داﻧﺎ‪.‬‬              ‫ﺑﻴﻨﺎ‪.‬‬           ‫‪۲‬‬             ‫‪۸۹‬‬
> ‫اﻟﺮّﺣﻴﻢ‪ .‬عع‬            ‫اﻟﺮّﺣﻴﻢ‪.‬‬             ‫‪۲‬‬             ‫‪۸۹‬‬
> ‫اﻓﺘﻨﺪ‬        ‫اﻓﺖ ﻧﺪ‬               ‫‪۲‬‬            ‫‪۱۰۶‬‬
> ‫ﺷﻤﺸﯿﺮ‬               ‫ﺷﻤﯿﺮ‬           ‫‪۱۲‬‬              ‫‪۱۱۰‬‬
> ‫آرزوی‬                ‫آرزو‬        ‫آﺧﺮ‬               ‫‪۱۱۰‬‬
> ‫ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ‬           ‫م ﮐﺎﺗﯿﺐ‬             ‫‪۱۶‬‬              ‫‪۱۱۱‬‬
> ‫ﺗﺤﺮﯾﺮ‬           ‫ﺗﺤﺮی‬             ‫‪۱۴‬‬             ‫‪۱۱۸‬‬
> ‫ﻏﻤﺎم‬             ‫ﻏﻤﺎر‬             ‫‪۹‬‬            ‫‪۱۲۲‬‬
> ‫ﮐﯿﻨﻮﻧﺎت‬           ‫ﮐﯿﻮﻧﺎت‬             ‫‪۱۳‬‬             ‫‪۱۲۳‬‬
> 
> ‫‪295‬‬
> ‫ﻏﻠﻄﻨﺎﻣﺔ دﻓﺘﺮ ﻧﻬﻢ‬                                            ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪١٠‬‬
> 
> ‫ﺻﺤﻴﺢ‬                   ‫ﻏﻠﻂ‬          ‫ﺳﻄﺮ‬             ‫ﺻﻔﺤﻪ‬
> ‫ﮔﻮژﭘﺸﺘﯽ‬              ‫ﮔﻮزﭘﺸﺘﯽ‬             ‫‪۱۳‬‬             ‫‪۱۳۳‬‬
> ‫ﺧﻠﻘﮏ ﻓﺨﻠﻘﺘﮏ‬                    ‫ﺧﻠﻘﮏ‬               ‫‪۱۰‬‬            ‫‪۱۴۰‬‬
> ‫روح اﻟﺤﻴﺎة‬            ‫ﻟﻮح اﻟﺤﻴﺎة‬              ‫‪۱۰‬‬            ‫‪۱۴۰‬‬
> ‫‪۱۱۰–۱۰۸‬‬              ‫‪۱۰۳–۱۰۱‬‬              ‫‪۳‬‬             ‫‪۱۴۱‬‬
> ‫ﺣﺴّﺎﺳﻪ‬               ‫ﺣﺴﺎﺳﯿﻪ‬              ‫‪۸‬‬             ‫‪۱۴۱‬‬
> ‫ﻧﻤﻮد‬                   ‫ﻧﻤﻮ‬          ‫‪۱۳‬‬              ‫‪۱۶۲‬‬
> ‫آن ﻧﻔﻮس‬                 ‫آﻧﻨﻔﻮس‬           ‫آﺧﺮ‬             ‫‪۱۶۷‬‬
> ‫ﻓﺎرﻣﺮ‬                 ‫ﻓﺎﻣﺮ‬            ‫‪۱۰‬‬           ‫‪۱۶۸‬‬
> ‫ﻃﻨﯿﻦ‬                  ‫ﺗﻨﯿﻦ‬           ‫‪۱۷‬‬            ‫‪۱۶۸‬‬
> ‫ﺑﻪ ﮐﻤﺎل‬             ‫ﺑﻢ ﮐﻤﺎل‬      ‫‪ ۱۲‬از آﺧﺮ‬             ‫‪۱۶۹‬‬
> ‫ﺑﺪاﯾﻊ‬             ‫ب داﯾﻊ‬             ‫‪۱۴‬‬            ‫‪۱۷۲‬‬
> ‫دوران ﻣﯿﺎن‬      ‫دوران ﯾﮑﯽ ﻣﯿﺎن‬               ‫‪۱۵‬‬            ‫‪۱۷۶‬‬
> ‫ﻣﻔﺘﻮح ﺷﻮد‬             ‫ﻣﻔﺘﻮح ﺷﺪ‬                 ‫‪۶‬‬           ‫‪۱۸۸‬‬
> ‫ادرﻧﻪ‬               ‫اﻧﺪرﻧﻪ‬    ‫‪ ۱۱‬از آﺧﺮ‬            ‫‪۱۸۹‬‬
> ‫ﻣﻌﺘﺪﻳﻦ‬                ‫ﻣﺘﻌﺪﯾﻦ‬     ‫‪ ۱۰‬از آﺧﺮ‬            ‫‪۱۹۴‬‬
> ‫ﺑﺎﻻﺧﺺّ‬                ‫ﺑﻼﺧﺺّ‬         ‫‪ ۶‬از آﺧﺮ‬             ‫‪۱۹۵‬‬
> ‫ﺣﺎﮐﯽ‬                ‫ﺣﺎﻟﯿﮏ‬              ‫‪۱۲‬‬             ‫‪۱۹۶‬‬
> ‫ﺑﺮای ﮐﺴﺐ‬                  ‫ﺑﺮ ﮐﺴﺐ‬              ‫‪۱۰‬‬           ‫‪۱۹۷‬‬
> ‫ﺗﺴﻤﯿﻪ‬                ‫ﺷﺪّت‬      ‫ردﯾﻒ ‪۲۷‬‬               ‫‪۲۰۲‬‬
> ‫)ج‪ ۳‬زاﺋﺪ اﺳﺖ(‬            ‫ﮐﺎﻧﺎدا‪ ،‬ج‪۳‬‬       ‫ردﯾﻒ ‪۵۰‬‬               ‫‪۲۰۳‬‬
> ‫ﺑﯿﺎن و‬                  ‫ﺑﯿﺎﻧﻮ‬            ‫‪۴‬‬           ‫‪۲۷۸‬‬
> ‫ﻣﺎ اﻟﺤﻘﯿﻘﻪ‬          ‫ﻣﺎء اﻟﺤﻘﻴﻘﻪ‬              ‫‪۳‬‬            ‫‪۲۸۲‬‬
> 
> ‫ﺗﻮﺟّﻪ‪ :‬در ﺻﻔﺤﮥ ‪ ۲۷۵‬در ﺳﻄﺮ اوّل ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪه "ﻇﻬﻮر اﻟﺤﻖ در ‪ ۹‬ﺟﻠﺪ )ﻣﺆﺳّﺴﻪ ﻣﻠﯽ‬
> ‫ﻣﻄﺒﻮﻋﺎت اﻣﺮی‪ ،‬ﻃﻬﺮان‪ ۱۳۱ ,‬ﺑﺪﯾﻊ("‪ .‬ﺑﺎﯾﺪ ﺗﻮﺟّﻪ داﺷﺖ ﮐﻪ ﻓﻘﻂ ﺟﻠﺪ ﺳﻮم ﻇﻬﻮر‬
> 
> ‫‪296‬‬
> ‫ﻏﻠﻄﻨﺎﻣﺔ دﻓﺘﺮ ﻧﻬﻢ‬                                            ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪١٠‬‬
> 
> ‫اﻟﺤﻖ و ﺟﻠﺪ ﻫﺸﺘﻢ )در دو ﻣﺠﻠّﺪ( ﭼﺎپ ﺷﺪه و ﺑﻘﯿﻪ ﺧﻄﯽ اﺳﺖ‪ .‬از اﯾﻦ دو ﻫﻢ‬
> ‫ﻓﻘﻂ ﺟﻠﺪ ﻫﺸﺘﻢ در ﻣﺆﺳّﺴﻪ ﻣﻠـّﯽ ﻣﻄﺒﻮﻋﺎت اﻣﺮی ﻃﺒﻊ ﺷﺪه اﺳﺖ‪.‬‬
> 
> ‫در ﻫﻤﺎن ﺻﻔﺤﮥ ‪ ،۲۷۵‬ﺳﻄﺮ ‪ ۷‬از آﺧﺮ ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﺪه ﻣﻨﺘﺨﺒﺎﺗﯽ از ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ ﺣﻀﺮت‬
> ‫ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء در ‪ ۵‬ﺟﻠﺪ )ﻟﺠﻨﻪ ﻧﺸﺮ آﺛﺎر اﻣﺮی ﺑﻪ ﻟﺴﺎن ﻓﺎرﺳﯽ و ﻋﺮﺑﯽ‪ ،‬ﻫﻮﻓﻬﺎﻳﻢ‪ ،‬آﻟﻤﺎن‪،‬‬
> ‫‪ ۱۵۹‬ﺑﺪﯾﻊ(‪ .‬ﺑﺎﯾﺪ ﺗﻮﺟّﻪ داﺷﺖ ﮐﻪ ﺟﻠﺪ اوّل در ﺳﺎل ‪ ۱۹۷۹‬در اﻣﺮﯾﮑﺎ‪ ،‬ﺟﻠﺪ دوم در‬
> ‫ﺳﺎل ‪ ۱۹۸۴‬در ﻣﺮﮐﺰ ﺟﻬﺎﻧﯽ ﺑﻬﺎﺋﯽ‪ ،‬ﺟﻠﺪ ﺳﻮم در ﺳﺎل ‪ ۱۴۹‬ﺑﺪﯾﻊ در آﻟﻤﺎن‪ ،‬ﺟﻠﺪ‬
> ‫ﭼﻬﺎرم در ﺳﺎل ‪ ۱۵۷‬ﺑﺪﯾﻊ در آﻟﻤﺎن‪ ،‬و ﺟﻠﺪ ﭘﻨﺠﻢ در ﺳﺎل ‪ ۱۵۹‬ﺑﺪﯾﻊ در آﻟﻤﺎن ﭼﺎپ‬
> ‫ﺷﺪ‪.‬‬
> 
> ‫در ﻫﻤﺎن ﺻﻔﺤﮥ ‪ ،۲۷۵‬ﺳﻄﺮ ‪ ۴‬از آﺧﺮ آﻣﺪه اﺳﺖ‪" ،‬ﻣﮑﺎﺗﯿﺐ ﺣﻀﺮت ﻋﺒﺪاﻟﺒﻬﺎء در ‪۹‬‬
> ‫ﺟﻠﺪ )ﭼﺎپ ﻣﺼﺮ("‪ .‬در ﺣﺎﻟﯽ ﮐﻪ ﭼﺎپ ‪ ۹‬ﺟﻠﺪ آن ﺑﻪ ﺗﺮﺗﯿﺐ زﯾﺮ ﺑﻮده اﺳﺖ‪:‬‬
> ‫ﺟﻠﺪ اوّل ‪ ۱۳۲۸‬ﻗﻤﺮی )‪ ۱۹۱۰‬ﻣﻴﻼدی( ﻣﺼﺮ‬
> ‫ﺟﻠﺪ ﺛﺎﻧﯽ ‪ ۱۳۳۰‬ﻫﺠﺮی در ﻣﺼﺮ‬
> ‫ﺟﻠﺪ ﺛﺎﻟﺚ ‪ ۱۳۴۰‬ﻫﺠﺮی ﻗﻤﺮی )‪ ۱۹۲۱‬ﻣﯿﻼدی( در ﻣﺼﺮ‬
> ‫ﺟﻠﺪ ﭼﻬﺎرم ‪ ۱۲۱‬ﺑﺪﯾﻊ‪ ،‬ﻣﺆﺳّﺴﮥ ﻣﻠّﯽ ﻣﻄﺒﻮﻋﺎت اﻣﺮی اﯾﺮان‬
> ‫ﺟﻠﺪ ﭘﻨﺠﻢ‪ ۱۳۲ ،‬ﺑﺪﻳﻊ‪ ،‬ﻣﺆﺳّﺴﮥ ﻣﻠّﯽ ﻣﻄﺒﻮﻋﺎت اﻣﺮی اﯾﺮان‬
> ‫ﺟﻠﺪ ﺷﺸﻢ‪ ۱۳۳ ،‬ﺑﺪﯾﻊ‪ ،‬ﻣﺆﺳّﺴﮥ ﻣﻠّﯽ ﻣﻄﺒﻮﻋﺎت اﻣﺮی اﯾﺮان‬
> ‫ﺟﻠﺪ ﻫﻔﺘﻢ‪ ۱۳۴ ،‬ﺑﺪﯾﻊ‪ ،‬ﻣﺆﺳّﺴﮥ ﻣﻠّﯽ ﻣﻄﺒﻮﻋﺎت اﻣﺮی اﯾﺮان‬
> ‫ﺟﻠﺪ ﻫﺸﺘﻢ‪ ۱۳۴ ،‬ﺑﺪﯾﻊ‪ ،‬ﻣﺆﺳّﺴﮥ ﻣﻠّﯽ ﻣﻄﺒﻮﻋﺎت اﻣﺮی اﯾﺮان‬
> ‫ﺟﻠﺪ ﻧﻬﻢ‪ ۱۳۵ ،‬ﺑﺪﻳﻊ‪ ،‬ﻣﺆﺳّﺴﮥ ﻣﻠّﯽ ﻣﻄﺒﻮﻋﺎت اﻣﺮی اﯾﺮان )اﻳﻦ ﺟﻠﺪ آﻣﺎدۀ ﭼﺎپ ﺑﻮد‪،‬‬
> ‫اﻣّﺎ ﺑﻪ ﻋﻠّﺖ اﻧﻘﻼب اﯾﺮان ﺑﻪ ﻣﺮﺣﻠﮥ ﭼﺎپ ﻧﺮﺳﯿﺪ و ﻟﺬا ﻧﺴَﺦ ﺑﺴﯿﺎر ﻣﻌﺪودی از آن‬
> ‫ﻣﻮﺟﻮد اﺳﺖ‪(.‬‬
> ‫ﺗﻬﻴﻪﻛﻨﻨﺪه‪ :‬ﻓﺎروق اﻳﺰديﻧﻴﺎ‬
> 
> ‫‪297‬‬
> ‫ﻏﻠﻄﻨﺎﻣﺔ دﻓﺘﺮ ﻧﻬﻢ‬         ‫ﺳﻔﻴﻨﺔ ﻋﺮﻓﺎن دﻓﺘﺮ ‪١٠‬‬
> 
> ‫‪298‬‬
> Safíniy-i `Irfán, vol. 10
> 
> Revealed Verses: Criterion for the Validity
> of the Manifestation of God               Muhammad Afnan      213
> Baron Rosen’s Archive Collection of Bábí
> and Bahá’í Materials                      Youli Ioannesyan    235
> Independent Search for Truth and
> Bahá’í Education                          Sharareh Zabihian   241
> 
> PART THREE
> Rashahát-i-`Irfán (Elucidations)
> 
> Personification of Manifestation of God      Muhammad Afnan 256
> Khalij-I Asmá’ (The Gulf of Names)           Muhammad Afnan 258
> Badá (Non-fulfillment of the Divine Promise) Muhammad Afnan 261
> 
> PART FOUR
> Shákhsár-i `Irfán
> 
> List of Articles on Bahá’í Writings
> Published in the Journal “'Andalíb”         Siamak Sahba      265
> 
> PART FIVE
> Appendices
> 
> Bibliography and References                                     273
> Tables of Contents of Safíniy-i-`Irf'an, Books One to Nine      280
> `Irfán Colloquium Publications                                  286
> Errata of Safíniy-i-`Irfán, Book Nine        Faruq Izadinia     287
> Safíniy-i `Irfán, vol. 10
> 
> CONTENTS
> Preface                                                          5
> 
> PART ONE
> La’álíy-i-`Irfán
> (Some Unpublished Bahá’í Writings)
> 
> From the Writings of Bahá’u’lláh                                10
> From the Writings of `Abdul-Bahá                                18
> 
> PART TWO
> Gulchín-i-`Irf’án
> (Essays)
> 
> A Brief Review of Bahá’u’lláh’s Tablet
> of Ridván-ul-`Adl                          Muhammad Afnan     23
> An Account of the Báb’s Kitáb-ul-Asmá’       Muhammad Afnan     31
> A Study in the Báb’s Commentary on
> (Hidden Treasure)                          Farid Radmehr      37
> The Báb’s Letters to His Uncle,
> Khál-i Akbar                               Mehri Afnan        71
> Background Sources of some of the
> Hadiths quoted in Persian Bayán            Vahid Rafati       79
> The Hidden Words: A Movement from
> Imperfeection to Perfection                Faruq Izadinia     96
> A Review of Bahá’u’lláh’s Tablet
> of Surat-ul-Bayán                          Sana Alizadeh
> -Rohani     142
> An Analytical Review of One of the
> Tablets of Bahá’u’lláh                     Mina Yazdani      160
> The Lesser Peace and the Most Great
> Peace                                      Ali Nakhjavani    173
> The Concept of Justice in Bahá’í Writings    Shapour Rassekh   183
> Exercising Justice in Means of Livelihood:
> A Study in the Writings of 'Abdu'l-Bahá    Shapour Rassekh   197
> Safínih-i-`Irfán is a collection of studies on the principal beliefs
> and Sacred Texts of the Bahá'í Faith, particularly papers presented
> at `Irfán Colloquia. The Colloquia, sponsored by Haj Mehdi
> Arjmand Memorial Fund, started in 1993 and are being held
> annually in North America and in Europe, in English, Persian and
> German languages separately.
> The Haj Mehdi Arjmand Memorial Fund was established in 1992
> to honor Haj Mehdi Arjmand (1861-1941), a prominent teacher
> and scholar of the Bahá'í Faith in Persia. `Irfán is a Persian-Arabic
> word referring to mystical, theological and spiritual knowledge.
> `Irfán Colloquia aim to foster study of the scriptures of the world’s
> religions from a Bahá'í perspective.
> 
> `Irfán Colloquium
> c/o Bahá'í National Center
> 1233 Central Street
> Evanston, IL 60201-1611
> USA
> Phone: 1 (847) 733-3526
> Fax: 1 (847) 733-3527
> E-mail: contact@irfancolloquium.org
> 
> Safínih-i-`Irfán
> A Collection of Papers Presented at ‘Irfán Colloquia
> Book Ten
> Publisher: Persian-American Affairs Office
> National Spiritual Assembly of the Bahá'ís of the United States
> Sponsored by Haj Mehdi Arjmand Fund
> 164 B.E. - 2007 C.E.
> `Irfán Colloquium Publications
> 
> SAFÍNIY-I `ÍRFÁN
> Studies in Principal Beliefs
> and Sacred Texts of the Bahá'í Faith
> 
> Book Ten
> 
> Published by
> Persian-American Affairs Office
> National Spiritual Assembly of the Bahá'ís of the United States
> Wilmette, Illinois
>
> — *سفينة عرفان: دفتر دهم (Used by permission of the curator)*